03.b Toelichting_Henschotermeer.pdf

Bestemmingsplan ‘Buitengebied, Henschotermeer’ Woudenberg gemeente Woudenberg

Bestemmingsplan ‘Buitengebied, Henschotermeer’ Woudenberg

Adromi B.V. Reeweg 146 3343 AP Hendrik-Ido-Ambacht

gemeente Woudenberg

T 078 – 684 55 55 F 078 – 684 55 59 algemeen@adromi.nl www.adromi.nl K.v.K. 230.825.46 te Rotterdam BTW: 8050.63.286.B.01 IBAN: NL75RABO0385477481

Projectnummer:

sz/R202256/2202

Versie:

l

Status: Datum:

ontwerp 25-7-2023

Auteur: Geaccordeerd:

S. Zonneveld J. Wildschut

Bestemmingsplan ‘Buitengebied, Henschotermeer’ Woudenberg

Inhoudsopgave 1.

Inleiding ........................................................................................................................................... 4

1.1. Algemeen................................................................................................................................. 4 1.2. Ligging en begrenzing .............................................................................................................. 4 1.3. Geldend bestemmingsplan...................................................................................................... 5 1.4. Leeswijzer ................................................................................................................................ 6 2. Beschrijving plangebied................................................................................................................... 7 2.1. Inleiding ................................................................................................................................... 7 2.2. Historie .................................................................................................................................... 7 2.3. Bestaande situatie ................................................................................................................... 8 2.4. Beoogde ontwikkelingen ......................................................................................................... 9 2.5.

Nieuwe bestemmingsregeling ............................................................................................... 11 3. Beleid ............................................................................................................................................. 14 3.1. Rijksbeleid.............................................................................................................................. 14 3.2. Provinciaal beleid .................................................................................................................. 16 3.3. Gemeentelijk beleid .............................................................................................................. 19 3.4. Ontwikkelkader Henschotermeer ......................................................................................... 20 3.5. Conclusie beleid..................................................................................................................... 21 4. Verkeer en parkeren...................................................................................................................... 22 4.1. Ontsluiting en verkeersgeneratie .......................................................................................... 22 4.2. Parkeren ................................................................................................................................

22 5. Water ............................................................................................................................................. 24 5.1. Wettelijk Kader ...................................................................................................................... 24 5.2. Plangebied ............................................................................................................................. 25 6. Milieu............................................................................................................................................. 26 6.1. Bedrijven en milieuzonering.................................................................................................. 26 6.2. Geluid .................................................................................................................................... 27 6.3. Geurhinder ............................................................................................................................ 28 6.4. Luchtkwaliteit ........................................................................................................................ 28 6.5. (Externe) veiligheid................................................................................................................ 29 6.6.

Kabels en leidingen................................................................................................................ 31 6.7. Bodem ................................................................................................................................... 32 6.8. Duurzaamheid ....................................................................................................................... 33 6.9. Besluit milieueffectrapportage.............................................................................................. 34 7. Natuur............................................................................................................................................ 40 7.1. Soortbescherming ................................................................................................................. 40 7.2. Gebiedsbescherming ............................................................................................................. 42 8. Archeologie en cultuurhistorie ...................................................................................................... 44 9.

Juridische toelichting ..................................................................................................................... 45

9.1. Algemeen............................................................................................................................... 45 9.2. Plansystematiek..................................................................................................................... 45 10. Uitvoerbaarheid ............................................................................................................................ 48 10.1. Financiële uitvoerbaarheid .................................................................................................... 48 10.2. Maatschappelijke uitvoerbaarheid ....................................................................................... 48 Bijlagen .................................................................................................................................................. 51

Adromi B.V.

sz/R202256/2202

Pagina 3 van 51

Bestemmingsplan ‘Buitengebied, Henschotermeer’ Woudenberg

1.

Inleiding

1.1. Algemeen Het onderhavige bestemmingsplan heeft betrekking op een revisie van de bestemming van het Henschotermeer. Hierbij wordt het Henschotermeer voorzien van een actuele en passende bestemming als basis voor de versterking van aanwezige voorzieningen alsook op de realisatie van een restaurant bij het Henschotermeer te Woudenberg. Het recreatiegebied Henschotermeer is deels gelegen in de gemeente Woudenberg en deels in de gemeente Utrechtse Heuvelrug. Het grootste deel van het meer ligt in de gemeente Woudenberg. In de gemeente Utrechtse Heuvelrug zijn onder meer parkeerplaatsen aanwezig. Het meer werd voorheen beheerd door het recreatieschap, een samenwerkingsverband tussen de provincie Utrecht en elf Utrechtse gemeenten. Na het opheffen van het recreatieschap per 1 januari 2018 is het beheer van het Henschotermeer overgedragen aan een nieuwe exploitant. De exploitant is voornemens om te investeren in ondersteunende recreatieve voorzieningen bij het meer, zoals vastgelegd in het ontwikkelkader ‘Henschotermeer’. Het doel van de beoogde investeringen is het recreatiegebied te behouden en te versterken als aantrekkelijke en financieel gezonde recreatiehub in de regio, op basis van een duurzame en functionele invulling van het terrein. Daarnaast is het de wens om faciliteiten te bieden die de verblijfsduur van recreanten verlengt.

Direct gevolg hiervan is een betere en meer geleidelijke uitstroom van recreanten waardoor verkeersoverlast verminderd wordt. Deze faciliteiten zorgen gelijktijdig voor een seizoensverlenging rondom het Henschotermeer. Dit laatste draagt bij aan een duurzaam en bedrijfseconomisch verantwoord beheer van het gebied. Voor een gezonde en concurrerende exploitatie is het immers van belang om meer faciliteiten aan te kunnen bieden dan welke het bestemmingsplan nu toelaat. Deze faciliteiten maken het Henschotermeer aantrekkelijker en dienen tegelijkertijd als kostendrager voor het behoud en de instandhouding van het recreatiegebied. Het doel van voorliggend bestemmingsplan is het planologisch mogelijk maken van een beperkte uitbreiding van bestaande voorzieningen en toevoegen van een nieuw restaurant ten behoeve van de duurzame instandhouding van het dagrecreatie terrein. Voor een uitgebreide beschrijving van alle ontwikkelingen wordt verwezen naar hoofdstuk 2 van deze toelichting. 1.2. Ligging en begrenzing Het Henschotermeer is in hoofdzaak gelegen aan de Heygraeff 2 in de gemeente Woudenberg (zie figuur 1, waarop het meer en de omgeving globaal is weergegeven). Onderhavig bestemmingsplan heeft daarbij enkel betrekking op het deel dat in de gemeente Woudenberg is gelegen.

Adromi B.V.

sz/R202256/2202

Pagina 4 van 51

Bestemmingsplan ‘Buitengebied, Henschotermeer’ Woudenberg

Het onderhavige bestemmingsplan omvat het Henschotermeer, kadastraal bekend als Woudenberg, sectie F, nummers 752 en 64. Deze twee percelen hebben een totaaloppervlakte van 462.320 m2. Zoals zichtbaar is, ligt het zuidelijke gedeelte van het Henschotermeer buiten onderhavig bestemmingsplan. Dit betreft het gedeelte dat is gelegen in de gemeente Utrechtse Heuvelrug.

Figuur 1: Plangebied Henschotermeer en omliggende bestemmingen (bron:ruimtelijkeplannen.nl)

1.3. Geldend bestemmingsplan 1.3.1. Beschrijving Voor het Henschotermeer geldt, voor zover gelegen in de gemeente Woudenberg, het bestemmingsplan ‘Buitengebied Woudenberg 2010’, vastgesteld op 23 september 2010 en herzien in het bestemmingsplan ‘Buitengebied Woudenberg 2013’ dat is vastgesteld op 11 en 27 juni 2013 en het bestemmingsplan ‘Buitengebied, herziening hek henschotermeer’ vastgesteld op 21 februari 2019. Verder geldt een voorbereidingsbesluit van 8 september 2022 dat nieuwvestiging van hyperscale datacenters verbiedt. Henschotermeer Het meer en de directe omgeving is in het geldende bestemmingsplan aangeduid voor ‘Recreatie’ met de aanduidingen ‘natuur- en landschapswaarden’ ‘specifieke bouwaanduiding - terrein- en erfafscheiding’, ‘bedrijfswoning uitgesloten’, ‘reconstructiewetzone – extensiveringsgebied’ en ‘wetgevingzone – wijzigingsgebied 7’.

Adromi B.V.

sz/R202256/2202

Pagina 5 van 51

Bestemmingsplan ‘Buitengebied, Henschotermeer’ Woudenberg

Op grond van deze aanduidingen is sprake van een dagrecreatieve bestemming. Voor het gehele gebied aangeduid voor recreatie is een bouwvlak opgenomen waarbinnen de maximaal toegelaten goot- en bouwhoogte respectievelijk 4 en 8 meter bedragen en het maximaal toegelaten b.v.o. 1.060 m2 bedraagt. Rondom het meer is sprake van aanduidingen voor de dubbelbestemmingen ‘Waarde – Archeologie – 2’, ‘Waarde – Archeologie – 3’ en ‘Waarde – Archeologie – 4’. Op grond van het bestemmingsplan ‘Buitengebied, herziening hek henschotermeer’ is de bouwhoogte van erfafscheidingen beperkt tot 1 meter. Onderhavig bestemmingsplan omvat een volledig nieuwe planregeling voor deze gronden met dagrecreatieve bestemming, waarbij onder meer het thans geldende grote bouwvlak wordt opgedeeld in meerdere specifieke bouwvlakken (zie paragraaf 2.4 en 2.5). Planregeling Utrechtse Heuvelrug Voor zover gelegen in de gemeente Utrechtse Heuvelrug geldt voor het Henschotermeer het bestemmingsplan ‘Maarn – Buitengebied’, vastgesteld door de raad van de toenmalige gemeente Maarn op 11 december 1995. Op grond van dat plan is eveneens van een dagrecreatieve bestemming voorzien van een maximum bebouwingspercentage van 1% met maximaal toegelaten goot- en bouwhoogten van 6 respectievelijk 10 meter.

Binnen het deel dat is gelegen binnen de grenzen van de gemeente Utrechtse Heuvelrug zijn geen ontwikkelingen voorzien in afwijking van het aldaar geldende bestemmingsplan. 1.4. Leeswijzer Hoofdstuk 2 beschrijft de bestaande ruimtelijke en functionele structuur van het plangebied en tevens wordt het plan beschreven. De voor het plan relevante beleidsuitspraken van rijk, provincie en regio en het eigen gemeentelijke beleid zijn in hoofdstuk 3 beschreven. In hoofdstuk 4 is de waterparagraaf waar alle voor het plangebied relevante wateraspecten worden behandeld. In hoofdstuk 5 wordt ingegaan op de verschillende milieuaspecten en relevante omgevingsaspecten. Hierbij vindt er een toets aan de diverse milieu- en omgevingsaspecten plaats. In hoofdstuk 6 wordt het onderwerp flora en fauna besproken en in hoofdstuk 7 wordt ingegaan op archeologie en cultuur. In hoofdstuk 8 wordt er een toelichting op de juridische regeling gegeven en in hoofdstuk 9 wordt de economische en maatschappelijke uitvoerbaarheid beschreven. De toelichting eindigt met hoofdstuk 10, waarin de conclusie wordt gegeven.

Adromi B.V.

sz/R202256/2202

Pagina 6 van 51

Bestemmingsplan ‘Buitengebied, Henschotermeer’ Woudenberg

2.

Beschrijving plangebied

2.1. Inleiding Het plangebied ligt globaal tussen de kernen Woudenberg en Maarn, in een bosrijke omgeving. Het recreatiegebied Henschotermeer maakt onderdeel uit van een groot gebied (circa 2.200 ha.) dat eigendom is van Landgoed Den Treek-Henschoten (DTH). Henschotermeer is de recreatieplas binnen dit gebied. Het plangebied wordt begrensd door de provinciale wegen N227 aan de westzijde en de N224 aan de noordzijde. Vakantiepark De Heigraaf en Boerenerf bevinden zich aan de oostkant van het Henschotermeer en camping Noord-Westkanje en Europarcs resort Utrechtse Heuvelrug ten zuiden. Ten noorden, aan de overzijde van de N224 is sprake van bos. 2.2. Historie Het Henschotermeer zelf is ontstaan in de mobilisatieperiode (rond 1939). Tijdens deze periode werden in het gebied bomen gekapt en zand gedolven. Dit zand, samen met het vrijgekomen hout, werd gebruikt voor de stellingbouw in de Grebbelinie tussen Woudenberg en Leusden. Wat overbleef was een waterplas. Henschotermeer heeft midden jaren 70 haar huidige vorm gekregen, waarbij een nabijgelegen zandafgraving aan het toen nog relatief kleine Henschotermeer werd verbonden. Hierdoor ontstond er een groot meer met in het midden een eiland dat door houten voetbruggen aan elkaar werd verbonden. De exploitatie van het meer was in handen van het Recreatieschap Utrechtse Heuvelrug, Vallei- en Kromme Rijngebied.

Het recreatieschap is per 1 januari 2018 opgeheven en daarmee is deze organisatie ook gestopt met de exploitatie. De eigenaar van het gebied, Landgoed Den Treek-Henschoten, heeft in Mooi Meer B.V. een nieuwe exploitant gevonden. De huidige exploitant Mooi Meer B.V. en Landgoed Den TreekHenschoten hebben de ambitie om het Henschotermeer toegankelijk te houden voor een breed publiek. Gelijktijdig met de beëindiging van de exploitatie door het recreatieschap is tussen het landgoed, provincie Utrecht en de gemeenten Utrechtse Heuvelrug en Woudenberg een samenwerkingsovereenkomst afgesloten. Voor de exploitatie van het Henschotermeer is daarnaast in 2015 het ontwikkelkader ‘Henschotermeer’ vastgesteld (dit is als bijlage 1 bij deze toelichting gevoegd). Het Ontwikkelkader heeft als doel om inzicht te geven in de complexiteit en aandachtspunten bij het beheer en instandhouding van het dagrecreatieterrein. Verder zijn kaders en de ambities voor een ontwikkeling van het gebied nader uitgewerkt. De volgende aspecten worden daarbij in het ontwikkelkader benoemd:

Adromi B.V.

sz/R202256/2202

Pagina 7 van 51

Bestemmingsplan ‘Buitengebied, Henschotermeer’ Woudenberg

− − − − −

Uitbouw van toeristische poortfunctie van het Henschotermeer; Toevoegen van seizoens- en verblijfsverlengende activiteiten; Rendabele exploitatie; Borging water- en strandkwaliteit; Geen verhoging van de piekbelasting qua mobiliteit, beheerplannen moeten juist bijdragen aan spreiding van mobiliteitsvraag.

2.3. Bestaande situatie Algemeen Het Henschotermeer is een uniek recreatiegebied middenin de bossen van de Utrechtse Heuvelrug. Het Henschotermeer is dagelijks geopend van 8.30 uur tot zonsondergang. Het meer vormt geen klassieke zandput, maar de zandbodem van het meer loopt geleidelijk af waardoor het meer ook geschikt is voor kinderen. Het zandstrand leent zich prima voor allerlei strandspelen. Voor de kinderen zijn er een aantal houten speeltoestellen waaronder een piratenschip. Aan de rand van het bos liggen speelweiden en speelheuvels. In het midden van het meer ligt een eiland die door twee houten voetbruggen met het strand verbonden is. Bij het meer zijn in het seizoen foodtrucks te vinden, maar ook is sprake van een horecagelegenheid en sanitaire voorzieningen. Tot slot zijn er een kantoor een kiosk en beheerdersfaciliteiten aanwezig (voorzieningen voor onderhoud, stalling en opslag). Verder is sprake van faciliteiten voor outdoor lasergamen. Rondom het meer is een verhard pad aangelegd met een lengte van bijna 2.500 meter. Vanwege de verharding is het pad erg geschikt om te hardlopen. De aanwezige voorzieningen worden geregeld ingezet voor evenementen en bijeenkomsten. Op aanvraag is het tevens mogelijk om particuliere evenementen te organiseren. In het kader van beheer en onderhoud wordt in het seizoen voorzien in toezicht.

Daarnaast wordt het zand periodiek gereinigd om de strandkwaliteit optimaal te houden. Recente investeringen Bij de het aangaan van de overeenkomst met de huidige exploitant was er sprake van behoorlijk achterstallig onderhoud ter plaatse van het plangebied. De afgelopen jaren heeft de huidige exploitant aanzienlijk in het onderhoud geïnvesteerd door onder andere aanplant van 4.500 bomen en struiken en de reconstructie van parkeerplaats P3. Ook zijn een aantal sanitaire voorzieningen vernieuwd. Er is ook een toegangssysteem aangelegd waarmee de toestroom van bezoekers gemaximeerd en gereguleerd kan worden. Als men een bezoek wil brengen aan het Henschotermeer moet er vooraf online worden gereserveerd. In geval van een evenement kunnen hiervoor via het toegangssysteem ook bezoekersplaatsen worden toegewezen, waardoor ook in geval van een evenement het aantal bezoekers beheersbaar is en het aantal beschikbare parkeerplaatsen niet zal overstijgen. Het toegangssysteem draagt eraan bij dat de voorzieningen bij het meer en de omliggende natuur en

Adromi B.V.

sz/R202256/2202

Pagina 8 van 51

Bestemmingsplan ‘Buitengebied, Henschotermeer’ Woudenberg

infrastructuur niet overbelast worden en voorkomt eveneens dat recreanten teleurgesteld moeten worden omdat er geen plaats meer is. 2.4. Beoogde ontwikkelingen Het streven van de exploitant is zoveel mogelijk recreatieplezier voor een redelijke prijs, met aandacht voor de omliggende natuur. Het Henschotermeer moet de kern van het geheel blijven. Dit in overeenstemming met het ontwikkelkader (zie zoals aangegeven bijlage 1 bij deze toelichting). Het is de bedoeling om de bestaande voorzieningen (sanitair, horeca en beheer) te verbeteren en te laten aansluiten bij de behoeften van de recreatie. Verder is het de bedoeling om de exploitatie te verbreden en beheer te vereenvoudigen (zoals schoonmaak en onderhoud). Zo worden de bestaande sanitaire gebouwen vervangen door nieuwbouw, passend bij de omgeving. Ook de bestaande strandhoreca krijgt een update. Hierbij voorzien de plannen in een beperkte uitbreiding van de bestaande gebouwen. Een ander doel is om de piekbelasting te verminderen, waardoor het meer, de natuur en de ontsluitende infrastructuur zullen kunnen worden ontzien. Het al genoemde reserveringssysteem heeft hier reeds een bijdrage aan geleverd, maar laat onverlet dat met name bij vertrek van bezoekers piekbelastingen ontstaan op omliggende infrastructuur. 2.4.1.

Restaurant Het is de bedoeling om aan de oostzijde van het Henschotermeer nabij de hoofdentree en buiten de omheining een zelfstandige (jaarrond) horecavoorziening te realiseren. Deze voorziening is onderdeel van een nieuw op te richten centrumgebouw waarin naast horeca ook plaats is voor een overdekte speelruimte. Behalve dagrecreanten kunnen ook andere bezoekers gebruik maken van deze horeca. Naast dranken maaltijdverstrekking is deze voorziening ook geschikt als vertrekpunt voor wandelingen, ontmoetingspunt en rustplek. Een en ander zal bijdragen aan een gezonde en meer duurzame exploitatie van het meer nu het meer zo ook aantrekkelijk wordt voor andere doelgroepen en in andere seizoenen. Door deze kwalitatieve toevoeging aan de reeds aanwezige dagrecreatieve voorzieningen zal naar verwachting bijdragen aan een verlenging van de bezoekduur aan het Henschotermeer, waaronder ook een meer gespreide uitstroom van bezoekers. Immers door het aanbieden van een zelfstandige horecagelegenheid wordt beoogd dat een deel van de recreanten hun bezoekduur zullen verlengen. Hierdoor zal sprake zijn van meer spreiding van bezoekersstromen, waardoor de huidige pieken die in het hoogseizoen optreden aan het einde van de dag kunnen worden afgevlakt of zelfs kunnen worden voorkomen. 2.4.2.

Toevoegen diverse voorzieningen Om te voorzien in de behoeften en concrete verzoeken van recreanten wordt ook geïnvesteerd in meer en betere voorzieningen. Adromi B.V.

sz/R202256/2202

Pagina 9 van 51

Bestemmingsplan ‘Buitengebied, Henschotermeer’ Woudenberg

Op de bestaande parkeerplaatsen zullen extra laadpalen gerealiseerd worden. Ook bij het fietsparkeren worden extra oplaadpunten gemaakt. Vanwege de toegenomen waarde van (elektrische) fietsen is het ook de bedoeling om een afgesloten fietsparkeervoorziening te maken. Het gebruik van de fiets wordt hiermee beter gefaciliteerd. Op termijn wordt verder gedacht aan het plaatsen van zonnepanelen boven de parkeerplaatsen. Verder is het de bedoeling om bij vernieuwing of vervanging van de aanwezige voorzieningen hierin ook te voorzien in kluisjes waarin mobiele telefoons (alsook kleding en andere kostbaarheden) kunnen worden opgeborgen en waarin telefoons gelijktijdig kunnen worden opgeladen. Het aanwezige groen wordt verder verbeterd, in samenhang met en ter inpassing van de nieuwbouw die plaatsvindt. 2.4.3. Verbetering strandhoreca en derde brug De strandhoreca aan de westzijde van het meer wordt uitgebreid en verbeterd, waardoor deze ook voorzieningen biedt voor dagrecreanten tijdens minder goed weer. Deze horeca blijft primair gekoppeld aan het dagrecreatieve gebruik van het Henschotermeer en zijn faciliteiten. De bereikbaarheid van deze horeca aan de westzijde van het meer wordt vergroot door de aanleg van een extra brug. 2.4.4. Kantoor en beheerderswoning Aan de oostzijde van het Henschotermeer bevindt zich momenteel al een beheerderskantoor.

Het voornemen is om het beheerderskantoor te moderniseren en een bedrijfswoning toe te voegen. In de afgelopen jaren is gebleken dat permanent toezicht en interventie op het terrein noodzakelijk is, met name in avond en nacht (buiten de reguliere bezoekersuren) en buiten het hoogseizoen, onder andere om vandalisme te voorkomen. Met de realisering van de nieuwe (ondersteunende) recreatieve voorzieningen is de behoefte hieraan alleen maar toegenomen en is een bedrijfswoning voor toezicht op het gehele terrein noodzakelijk. Toezicht op afstand maakt directe interventie immers niet mogelijk. In bijlage 2 wordt nader ingegaan op de noodzaak van de beheerderswoning binnen het plangebied. 2.4.5. Expositieruimte op eiland Op het eiland is sprake van een kiosk. Het is de bedoeling om dit gebouw te vernieuwen en hierin te voorzien in een expositieruimte. Deze expositieruimte zal onderdak bieden aan culturele en educatieve dagrecreatieve doeleinden. 2.4.6. Schaapskooi (gemeente Utrechtse Heuvelrug) Voor wat betreft het gedeelte van het Henschotermeer dat is gelegen in de gemeente Utrechtse Heuvelrug is relevant om het volgende te vermelden. Met het oog op seizoen verlengende activiteiten wordt een multifunctioneel gebouw toegevoegd. Dit gebouw wordt in de gemeente Utrechtse Heuvelrug gerealiseerd conform het aldaar geldende bestemmingsplan.

Qua ontwerp zal dit gebouw een uiterlijk aanzien krijgen van een schaapskooi.

Adromi B.V.

sz/R202256/2202

Pagina 10 van 51

Bestemmingsplan ‘Buitengebied, Henschotermeer’ Woudenberg

Een deel van het gebouw zal dienst doen als opslag voor werktuigen en dergelijke, maar het gebouw kan ook dienen als opvang / uitvalsbasis voor hulpdiensten in geval van calamiteiten in de omgeving (zoals een bosbrand of extreem weer). 2.4.7. Résumé Gelet op het voorgaande zal kortom sprake zijn van een beperkte vergroting bestaande voorzieningen, verbreding van de dagrecreatieve functie met een zelfstandig restaurant. Dit alles met als doel om de kwaliteit van het Henschotermeer te vergroten en tegelijkertijd seizoensverlenging als kostendrager mogelijk te maken. 2.5. Nieuwe bestemmingsregeling In het huidige bestemmingsplan Buitengebied is sprake van een bouwvlak voor alle gebouwen. Om voor de toekomst duidelijk te maken waar wel niet gebouwd mag worden, krijgen ook de bestaande voorzieningen een eigen bouwvlak en een specifieke (sub)bestemming. Op deze wijze wordt concentratie van de bebouwing beter geborgd dan in de huidige situatie het geval is. Overeenkomstig het bestemmingsplan ‘Buitengebied, herziening hek henschotermeer’ blijft de toegelaten bouwhoogte van een erfafscheiding 1 meter. Dit met uitzondering van de mogelijkheid om omwille van de veiligheid te voorzien in hogere afscheidingen, zoals rondom een fietsenstalling, ten behoeve van een gasflessenopslag en dergelijke.

Qua toe te laten bouwhoogten wordt aansluiting gezocht bij de planregeling van ‘Maarn – Buitengebied’, met goot- en bouwhoogten van respectievelijk 6 en 10 meter, met ruimte voor differentiatie tussen de verschillende gebouwen. Er is hierbij ook voorzien in een specifieke bouwlagenregeling om de bebouwing goed te laten aansluiten op en in het reliëf van het terrein. Het bestemmingsplan voorziet in een nadere regeling voor de kiosk en ambulante horeca die thans al gedurende het hoogseizoen langs het Henschotermeer aanwezig is. Deze functies die ondergeschikt zijn aan de dagrecreatie zijn thans nog niet uitdrukkelijk bestemd. Rondom het Henschotermeer vinden er sinds jaar en dag verschillende evenementen plaats zoals de nieuwjaarsduik, zakelijke en maatschappelijke bijeenkomsten en dergelijke. Met dit bestemmingsplan wordt geen wijziging beoogd van deze reeds bestaande situatie, maar wel is het de bedoeling om te voorzien in een helder juridisch kader. Immers, in het geldende bestemmingsplan Buitengebied is hier geen specifieke regeling voor opgenomen, maar blijkens jurisprudentie van de Afdeling bestuursrechtspraak moeten evenementen ook via het bestemmingsplan worden gereguleerd. Met dit bestemmingsplan worden deze evenementen van een passende bestemmingsregeling voorzien.

De meeste evenementen sluiten aan bij de dagrecreatie en daar zijn geen bijzondere voorzieningen of regels voor nodig. In relatie tot de dagrecreatieve bestemming van het Henschotermeer is bij het organiseren van deze evenementen van belang dat deze activiteiten uitlopen in de avond (na zonsondergang). In lijn daarmee voorziet onderhavig bestemmingsplan in een nadere concretisering hoe vaak er jaarlijks een dergelijk evenement mag plaatsvinden.

Adromi B.V.

sz/R202256/2202

Pagina 11 van 51

Bestemmingsplan ‘Buitengebied, Henschotermeer’ Woudenberg

Op het vlak van evenementen wordt er met dit bestemmingsplan dus een ander aspect geregeld dan via de Algemene Plaatselijke Verordening welke primair betrekking heeft op de openbare orde en veiligheid. Het is dus nog steeds verplicht om in voorkomende gevallen te beschikken over een evenementenvergunning. De regelingen sluiten wel op elkaar aan, waarbij er ook geen evenementen toegelaten worden welke op grond van het evenementenbeleid niet toelaatbaar zijn. Dit laat onverlet dat er in overwegende mate is sprake van evenementen die kunnen worden ingedeeld in categorie A volgens het ‘Integraal evenementenbeleid’ van de gemeente Woudenberg. Het gaat om kleinschalige evenementen die passend zijn bij of aanvullend zijn op de dagrecreatie, met respect voor de landschappelijke waarden en natuurwaarden. Muziekevenementen (categorie A in de zin van het Evenementenbeleid) worden met dit plan beperkt één per jaar. Verder is voorzien in een afwijkende regeling voor momenten dat het ijs houdt. Aangezien tijdens evenementen ook aan de parkeernormering moet worden voldaan, is de maximale bezettingsgraad tijdens evenementen nimmer groter dan tijdens het reguliere hoogseizoen. In het NNN-gebied wat nabij het plangebied aanwezig is, vinden geen ontwikkelingen plaats. Dit geldt ook voor het gedeelte van recreatiegebied dat is gelegen in de gemeente Utrechtse Heuvelrug.

Voor een overzicht van de bestaande en nieuwe voorzieningen en activiteiten wordt verwezen naar tabel 1. In de huidige situatie laat het bestemmingsplan een bedrijfsvloeroppervlak toe van 1.060 m2. Met dit bestemmingsplan wordt een bebouwd oppervlak toegelaten van 1.500 m2 en een bedrijfswoning van 600 m3. De toename qua bebouwing is primair bedoeld voor de nieuwe zelfstandige horeca.

Adromi B.V.

sz/R202256/2202

Pagina 12 van 51

Bestemmingsplan ‘Buitengebied, Henschotermeer’ Woudenberg

Figuur 2: Ontwikkelingen Henschotermeer (bron: Ontwikkelvisie Henschotermeer, Van der Reest advies) Vo o r zien in g K aar t I n aan d u id in g Sanitair Overal in recreatiebestemming Kleedruimten Overal in recreatiebestemming Kiosk Overal in recreatiebestemming Foodtrucks Overal in recreatiebestemming Beheerdersfaciliteiten Overal in recreatiebestemming Zelfstandige horeca A Horeca - 2 Kantoor B Kantoor en beheerderswoning Beheerderswoning B Kantoor en beheerderswoning Expositieruimte F Expositieruimte Strandhoreca D Strandhoreca Seizoensgebonden Overal in recreatiebestemming Evenementen Overal in recreatiebestemming Bruggen E Overal in recreatiebestemming t o t aal o p p er v lak b eb o u w in g t o t aal in h o u d b ed r ij fsw o n in g

St at u s wordt vernieuwd wordt vernieuwd bestaand bestaand bestaand nieuw wordt vernieuwd nieuw wordt vernieuwd wordt vernieuwd bestaand bestaand 1 nieuw, 2 bestaand

Om v an g bestemd bestemd bestemd niet bestemd bestemd niet bestemd bestemd niet bestemd bestemd bestemd niet bestemd niet bestemd bestemd

200

m2

550 200 600 200 350 tijdelijk tijdelijk n.v.t. 1.500 600

m2 m2 m3 m2 m2

m2 m3

Tabel 1: overzicht bestaande, te vernieuwen, bestemde en te bestemmen bebouwing Henschotermeer

Adromi B.V.

sz/R202256/2202

Pagina 13 van 51

Bestemmingsplan ‘Buitengebied, Henschotermeer’ Woudenberg

3.

Beleid

3.1. Rijksbeleid 3.1.1. Novi De NOVI is een instrument van de nieuwe Omgevingswet en loopt vooruit op de inwerkingtreding van die wet. De NOVI komt als structuurvisie uit onder de bestaande Wet ruimtelijke ordening (WRO). Het Nationaal Milieubeleidsplan (NMP4, 2001) en de Rijksnatuurvisie 2014 gaan op in en worden vervangen door de NOVI en het bijbehorende Nationaal Milieubeleidskader. De Structuurvisie Infrastructuur en Ruimte (SVIR) vervalt geheel, behalve paragraaf 4.9 Caribisch Nederland en Caribische Exclusieve Economische Zone. De NOVI geldt verder als wijziging van enkele onderdelen van het Nationaal Waterplan 2016-2021 (NWP) op grond van de Waterwet. Zodra de Omgevingswet in werking is getreden, zal deze structuurvisie gelden als een omgevingsvisie, zoals in de nieuwe wet bedoeld. De NOVI stelt een nieuwe aanpak voor: integraal, samen met andere overheden en maatschappelijke organisaties, en met meer regie vanuit het Rijk. Met steeds een zorgvuldige afweging van belangen wordt gewerkt aan de prioriteiten: ruimte voor klimaatadaptatie en energietransitie, een duurzaam en (circulair) economisch groeipotentieel, sterke en gezonde steden en regio’s en een toekomstbestendige ontwikkeling van het landelijk gebied.

Bovenstaande vergt een goed samenspel tussen Rijk, provincie, waterschappen en gemeenten, maar ook tussen overheden en bedrijven, maatschappelijke instellingen en burgers Centraal bij de afweging van belangen staat een evenwichtig gebruik van de fysieke leefomgeving, zowel van de boven- als van de ondergrond. We spreken hier over ‘omgevingsinclusief’ beleid. De NOVI onderscheidt daarbij drie afwegingsprincipes: 1) Combinaties van functies gaan voor enkelvoudige functies, 2) Kenmerken en identiteit van een gebied staan centraal, en 3) Afwentelen wordt voorkomen. Het Rijk zal bij de uitvoering van de NOVI zichtbaar maken hoe de omgevingsinclusieve benadering vorm krijgt en de afwegingsprincipes benut worden. Beoordeling Voorliggend plan is te kleinschalig om van invloed te zijn op het beleid genoemd in de NOVI. Besluit algemene regels ruimtelijke ordening (Barro) Het Barro is op 22 augustus 2011 vastgesteld en sinds die tijd enkele malen herzien. In de geconsolideerde versie van het Barro zijn bepalingen opgenomen ten aanzien van: a) Rijksvaarwegen; b) Project Mainportontwikkeling Rotterdam; c) Kustfundament; d) Grote rivieren; e) Waddenzee en waddengebied; f) Defensie; g) Hoofdwegen en hoofdspoorwegen; h) Elektriciteitsvoorziening; i) Buisleidingen van nationaal belang voor vervoer van gevaarlijke stoffen;

Adromi B.V.

sz/R202256/2202

Pagina 14 van 51

Bestemmingsplan ‘Buitengebied, Henschotermeer’ Woudenberg

j) Natuurnetwerk Nederland; k) Primaire waterkeringen buiten het kustfundament; l) IJsselmeergebied (uitbreidingsruimte); m) Erfgoederen van uitzonderlijke universele waarde; n) Ruimtereservering parallelle Kaagbaan. Beoordeling Het plan heeft geen gevolgen voor de ruimtelijke belangen welke in het Barro zijn benoemd. In het Natuurnetwerk Nederland wat langs het plangebied loopt, vinden geen ontwikkelingen plaats. Het NNN kent geen externe werking waardoor het plan geen gevolgen heeft voor de ruimtelijke belangen van het Barro. 3.1.2. Bro - Ladder voor duurzame verstedelijking Per 1 oktober 2012 is de ladder voor duurzame verstedelijking (ook wel duurzaamheidsladder) als motiveringseis opgenomen in het Besluit ruimtelijke ordening (Bro)1. Zo dient de behoefte aan de ontwikkeling te worden onderbouwd. Indien het een ontwikkeling betreft buiten het bestaand stedelijk gebied dient te worden gemotiveerd waarom niet binnen bestaand stedelijk gebied in die behoefte kan worden voorzien. Bij een nieuwe stedelijke ontwikkeling is duurzame verstedelijking het uitgangspunt. Als stedelijke ontwikkeling wordt verstaan: ruimtelijke ontwikkeling van een bedrijventerrein of zeehaventerrein, of van kantoren, detailhandel, woningbouwlocaties of andere stedelijke voorzieningen.

Beoordeling Het voornemen voorziet in de toevoeging van bebouwing waarvoor de bebouwingsmogelijkheden van het geldende bestemmingsplan moet worden verruimd. Er is sprake van een verruiming van de ondersteunende dagrecreatieve voorzieningen rondom het Henschotermeer. Deze beoogde toevoegingen dienen te worden beschouwd als een nieuwe stedelijke ontwikkeling. Het realiseren van een kwaliteitsslag en uitbreiding van voorzieningen bij het Henschotermeer past bij de groeiende vraag bij recreanten naar een kwalitatief hoogwaardig en ook breed aanbod aan voorzieningen. Voor veilig zwemwater en het in stand houden van de voorzieningen en de landschappelijke waarden van het gebied zijn inkomsten nodig. Het bieden van meer faciliteiten bij het Henschotermeer is kortom hoe dan ook noodzakelijk voor een concurrerende exploitatie van het meer, welke uit de aard der zaak ook van belang is voor een duurzaam beheer en voor de instandhouding van het meer en de omgeving daarvan als aantrekkelijke recreatielocatie. De voorzieningen zorgen ervoor dat het meer ook aantrekkelijke andere recreatiemogelijkheden biedt indien geen sprake is van strandweer. De voorzieningen dragen daarnaast bij aan een spreiding van de verblijftijd, waardoor wordt bijgedragen aan de verkeersspreiding en de huidige congestie door piekbelasting op de omliggende wegen wordt tegengegaan.

1

Artikel 3.1.6, lid 2 Besluit ruimtelijke ordening

Adromi B.V.

sz/R202256/2202

Pagina 15 van 51

Bestemmingsplan ‘Buitengebied, Henschotermeer’ Woudenberg

De nieuwe ondersteunende voorzieningen ter verbetering en verbreding van de dagrecreatieve functie zijn noodzakelijk voor een goed en duurzaam in stand houden van deze functie. Deze functie kunnen de voorzieningen niet vervullen indien deze op grote afstand van het meer in stedelijk gebied zouden worden ondergebracht. Qua omvang, positionering en ontwerp zijn de extra voorzieningen passend bij de recreatieve en landschapsfunctie van het meer. Hiermee is de behoefte in de beoogde ontwikkelingen aangetoond. Het verbeteren van het aanbod van bestaande recreatieve voorzieningen past tevens binnen het provinciaal en gemeentelijk beleid. 3.2. Provinciaal beleid 3.2.1. Omgevingsvisie De Omgevingsvisie van de provincie Utrecht is vastgesteld door de Provinciale Staten op 10 maart 2021. De Provinciale Ruimtelijke Structuurvisie (PRS) is opgesteld om te zorgen voor een blijvend aantrekkelijke provincie. In 2050 wil de provincie Utrecht op onderstaande thema’s deze zaken bereikt hebben: a. Stad en land gezond: Ervoor zorgen dat de woon-, werk- en leefgebieden gezond zijn en uitnodigen tot bewegen (te voet of per fiets). Ook wil de provincie dat er in en rondom steden en dorpen voldoende groene gebieden zijn om te recreëren. b. Klimaatbestendig en waterrobuust: De provincie beschermen tegen overstromingen, een tekort aan zoetwater of de gevolgen van extreem weer (wateroverlast en hitte).

Ook de bodemdaling tegengaan, met name in de veenweidegebieden. c. Duurzame energie: Stimuleren van energiebesparing, evenals het opwekken van duurzame energie uit wind, zon, bodem en water. d. Vitale steden en dorpen: Bouwen van nieuwe woningen en bedrijven vooral op plekken binnen de bebouwde kom. En op plekken die goed met trein, bus, tram en fiets te bereiken zijn. e. Duurzaam, gezond en veilig bereikbaar: Nieuwe verbindingen leggen voor openbaar vervoer en (snel)fietspaden aan tussen de woon-, werken leefgebieden. Ook beter gebruik maken van de bestaande wegen. f. Levend landschap, erfgoed en cultuur: Goed zorgen voor de landschappen, waterlinies, forten, kastelen en buitenplaatsen, en dat veel mensen kunnen genieten van die fraaie plekken. De provincie vindt het belangrijk dat het cultuuraanbod (zoals festivals en musea) met het aantal inwoners meegroeit. g. Toekomstbestendige natuur en landbouw: De natuur beschermen en nieuwe natuurgebieden aanleggen die onderling met elkaar verbonden zijn. De provincie helpt boeren om een omslag te maken naar kringlooplandbouw. Dat betekent voedsel produceren met zo min mogelijk verlies aan grondstoffen en een zorgvuldig beheer van bodem, water en natuur.

Adromi B.V.

sz/R202256/2202

Pagina 16 van 51

Bestemmingsplan ‘Buitengebied, Henschotermeer’ Woudenberg

Beoordeling Voorliggend plan sluit aan bij de doelstellingen 'Stad en land gezond' en 'Levend landschap, erfgoed en cultuur'. Het zorgt mede ervoor dat het plangebied een duurzame toekomst tegemoet gaat waardoor dit groene gebied beschikbaar blijft voor een breed publiek om te recreëren. Het plan ziet toe op het vitaliseren van het gebied door kwaliteitsverbeteringen toe te passen op de aanwezige bebouwing. 3.2.2. Interim Omgevingsverordening provincie Utrecht In de Interim Omgevingsverordening van de provincie Utrecht staan de regels die horen bij het beleid dat in de Omgevingsvisie staat. Bijvoorbeeld regels voor natuurgebieden, waterwingebieden en woningbouw. In de Omgevingsverordening gaat het deels om regels die alleen voor gemeenten, waterschappen en uitvoeringsdiensten gelden en deels om regels die voor iedereen gelden. Hierna wordt ingegaan op de belangen voor het plandeel. Beoordeling Op de kaart 'Landschap' is het plandeel aangemerkt als 'Landschap Utrechtse Heuvelrug'.

Figuur 3: Uitsnede kaart ‘Landschap’, plangebied indicatief aangegeven met marker (bron: Ruimtelijke Plannen provincie Utrecht).

Voor de Utrechtse Heuvelrug wil de provincie Utrecht de volgende kernkwaliteiten behouden en versterken: − Robuuste eenheid − Reliëfbeleving − Extreme historische gelaagdheid Bij ontwikkelingen in het landschap van de Utrechtse Heuvelrug wordt aandacht gevraagd voor het in stand houden van het reliëf en voor het in stand houden van het samenhangend boscomplex. Vanwege het reliëf en de overige kwaliteiten van de Heuvelrug wil de provincie Utrecht in dit gebied geen grootschalige ontgrondingen. Kleinschalige ontgrondingen voor natuurontwikkeling of recreatieve ontwikkeling zijn wel mogelijk, mits geen onevenredige afbreuk wordt gedaan aan de kwaliteiten.

Adromi B.V.

sz/R202256/2202

Pagina 17 van 51

Bestemmingsplan ‘Buitengebied, Henschotermeer’ Woudenberg

Op de kaart 'Recreatie' is het plandeel aangemerkt als 'Bovenlokaal dagrecreatieterrein'.

Figuur 4: Uitsnede kaart ‘Recreatie’, plangebied indicatief aangegeven met marker (bron: Ruimtelijke Plannen provincie Utrecht).

Het terrein rondom het Henschotermeer is aangemerkt als bovenlokaal dagrecreatieterrein. Een ruimtelijk besluit voor gronden die indicatief zijn aangewezen als 'Bovenlokaal dagrecreatieterrein' kan, volgens artikel 9.20 van de omgevingsverordening, ten behoeve van de dagrecreatieve functie bestemmingen en regels bevatten die ontwikkeling van aan het recreatieve gebruik gerelateerde voorzieningen op bestaande bovenlokale dagrecreatieterreinen toestaan, mits is voldaan aan de volgende voorwaarden: a. de recreatieve waarde van het gebied wordt versterkt, en b. de voorzieningen zijn noodzakelijk voor de duurzame exploitatie van het bestaande bovenlokale dagrecreatieterrein, en c. de voorzieningen worden zo veel mogelijk op één plek geconcentreerd, op zodanige wijze dat nabij gelegen natuurgebieden worden ontzien, en d. de omliggende agrarische bedrijven worden niet in hun bedrijfsvoering belemmerd. De toelichting op een ruimtelijk besluit voor gronden die zijn aangewezen als 'Bovenlokaal dagrecreatieterrein' bevat een ruimtelijke onderbouwing waaruit blijkt dat aan de genoemde voorwaarden is voldaan. Beoordeling Met dit plan wordt geïnvesteerd in bestaande en nieuwe dagrecreatieve voorzieningen. Daarmee wordt de recreatieve waarde versterkt (voornamelijk buiten het hoogseizoen).

Deze versterking daagt bij aan een duurzame exploitatie van terrein en is voor een duurzame en gezonde exploitatie noodzakelijk.

Adromi B.V.

sz/R202256/2202

Pagina 18 van 51

Bestemmingsplan ‘Buitengebied, Henschotermeer’ Woudenberg

De nieuw aan te leggen voorzieningen met een grotere impact op de omgeving worden zoveel mogelijk geclusterd in de zuidoosthoek. De ontwikkeling is weloverwogen buiten het Natuurnetwerk Nederland gehouden en zal plaatsvinden op gronden die thans al zijn bestemd voor recreatieve doeleinden en die ook nu al intensief in gebruik zijn voor dagrecreatie. Het behoud van de aanwezige natuur is immers belangrijk, dat blijkt ook uit de participatie. De bestaande situatie wordt op dit vlak dan ook gecontinueerd: de zone rondom het meer zal in gebruik blijven voor dagrecreatie. Het omliggende bos dat is aangemerkt als NNN-gebied blijft in gebruik voor extensieve recreatie zoals wandelen. Voor de nieuwe dagrecreatieve voorzieningen wordt gebruik gemaakt van de reeds bestaande parkeervoorzieningen. Het is immers niet de bedoeling om de bezoekerscapaciteit te vergroten, maar juist om (verkeers)pieken in bezoekersaantallen te dempen en een jaarronde exploitatie mogelijk te maken. Bij de vernieuwing en de nieuwbouw van de verschillende voorzieningen in het gebied zullen de kwaliteiten van het aanwezige reliëf zo veel mogelijk worden benut.

De bestemmingsplanregeling voorziet om die reden enerzijds in een wabo-aanlegvergunningenstelsel ter behoud van onder meer het reliëf en anderzijds in een regeling ten aanzien van het maximaal aantal volledig bovengronds en deels ondergronds te realiseren bouwlagen. 3.3. Gemeentelijk beleid 3.3.1. Structuurvisie Woudenberg 2030 De basis voor het gemeentelijk beleid van de gemeente Woudenberg is gelegd in de structuurvisie ‘Woudenberg 2030’, welke in januari 2013 is vastgesteld en op 24 januari 2019 met een oplegger door de gemeenteraad is geactualiseerd. In de structuurvisie wordt aandacht geschonken aan de manier waarop Woudenberg moet anticiperen op de veranderingen in de toekomst opdat ze ook in 2030 nog de vitale gemeente is met een veelzijdig en multifunctioneel buitengebied. De centrale opgave voor Woudenberg werd geformuleerd als het ‘Verbinden en combineren van kwaliteiten’. Deze kwaliteiten manifesteerden zich voorheen sectoraal: recreatie rondom het Henschotermeer en de Piramide van Austerlitz, wonen en werken in de kern, werken en horeca op het bedrijventerrein Parallelweg en cultuurhistorie bij het Valleikanaal. In de gebieden ten noorden en zuiden daarvan landbouw, natuur en landgoederen.

Evenals in de provinciale structuurvisie, wordt ook in de gemeentelijke structuurvisie aandacht geschonken aan de historische landschapselementen; hieronder worden bij het gemeentelijke beleid houtwallen, elzensingels en historische lanen verstaan, naast het kenmerkende slagen- en kampenlandschap als landschapsprofiel. Het slagenlandschap beslaat een groot deel van het buitengebied van de gemeente Woudenberg, zo ook onderhavig plangebied. Voor dit type landschap bestaat de doelstelling om kavelgrensbeplanting te stimuleren.

Adromi B.V.

sz/R202256/2202

Pagina 19 van 51

Bestemmingsplan ‘Buitengebied, Henschotermeer’ Woudenberg

In Woudenberg liggen een aantal ecologische verbindingen, onder meer de verbindingszone ‘Heigraaf’ (langs de waterloop met deze naam), welke onderdeel is van de landelijke Ecologische Hoofdstructuur (Natuur Netwerk Nederland). De gemeente spreekt in haar structuurvisie binnen het thema recreatie van een verwachte groei van 10%-20% tot 2030. Deze groei wil de gemeente benutten en doet dit onder meer door voor campings condities te scheppen die leiden tot kwaliteitsverbetering en vruchtbare samenwerking. Hieronder wordt onder meer het toevoegen van nieuwe recreatieve functies verstaan, mits dit leidt tot een integrale kwaliteitsverbetering van het landschap. Beoordeling Het Henschotermeer is aangewezen als recreatieve poort van de Utrechtse Heuvelrug met een regionale functie. Hiermee is het een belangrijke plek voor vrijetijdsbesteding vanuit de regio en Woudenberg. Voor het verbeteren van de verblijfskwaliteit en het verlengen van de verblijfsduur wordt ingezet op respectievelijk verbreding van het dagrecreatieve profiel met sport en spel en het toevoegen van jaarrond horeca. Er wordt geen ruimte geboden aan verdere uitbreiding van verblijfsrecreatieve voorzieningen zoals campings en recreatieterreinen. Daarmee wordt de recreatieve waarde versterkt (voornamelijk buiten het hoogseizoen), waarmee is ingezet op de verblijfsduur en kwaliteit in aanvulling op elkaar.

Hiermee wordt tevens een belangrijke bijdrage geleverd aan een langdurige duurzame exploitatie van terrein. De voorzieningen worden zoveel mogelijk geclusterd in de zuidoosthoek (buiten het Natuurnetwerk Nederland), binnen het bestaande terrein. 3.4. Ontwikkelkader Henschotermeer Het ontwikkelkader Henschotermeer uit 2015 is vastgesteld door de provincie Utrecht, de gemeenten Woudenberg en Utrechtse Heuvelrug en Landgoed Den Treek-Henschoten. Aanleiding van het ontwikkelkader vormde de herontwikkeling van het recreatiegebied Henschotermeer. In het ontwikkelkader is aangegeven dat de voorzieningen bij het meer moeten worden verbeterd. Een verbreding van dagrecreatieve functies behoort daarbij in principe tot de mogelijkheden. In het document is de noodzaak benoemd om kostendragers te vinden voor een duurzame en goede exploitatie van het Henschotermeer, waarbij het wel de bedoeling is dat het Henschotermeer rondom openbaar toegankelijk blijft. Verder dient te worden voldaan aan de eisen voor wat betreft de kwaliteit van het zwemwater, de zwemveiligheid en calamiteitenvoorzieningen. Hiertoe is permanent toezicht en handhaving nodig. In het document is verder benoemd dat moet worden gestreefd naar seizoenspreiding en het voorkomen van het verhogen van de huidige piekbelasting.

Beoordeling Onderhavig bestemmingsplan biedt de basis voor diverse ambities en wensen die in het ontwikkelkader zijn vastgelegd, waaronder het verbeteren en het verbreden van de voorzieningen, het verzorgen van permanent toezicht en handhaving, het behoud van de openbare toegankelijkheid van het meer en het vinden van kostendragers voor een duurzame exploitatie. Adromi B.V.

sz/R202256/2202

Pagina 20 van 51

Bestemmingsplan ‘Buitengebied, Henschotermeer’ Woudenberg

3.5. Conclusie beleid De plannen zijn te kleinschalig om van invloed te zijn in de Rijksbelangen. Voor de ontwikkeling rondom het Henschotermeer is er door de Provincie Utrecht, gemeente Utrechtse Heuvelrug en gemeente Woudenberg is er een ontwikkelkader opgesteld. Het ontwikkelkader is mede tot stand gebracht door de project- en stuurgroep Henschotermeer en het landgoed Den Treek Henschoten (DTH). De ontwikkelingen zijn passend binnen de vastgestelde ontwikkel- en beleidskaders van de provincie en de gemeente. De beoogde ontwikkeling zal geen extra verkeer tot gevolg hebben en zal complementair zijn aan het bestaande aanbod. Bij het Henschotermeer wordt geen verblijfsrecreatie toegelaten. Door het aanbieden van een zelfstandige horecagelegenheid wordt beoogd dat de recreanten hun bezoekduur verlengen. Direct gevolg is dan een meer gespreide uitstroom van recreanten op een dag. Door de investeringen in het toegangssysteem is er reeds al sprake van een afname aan congestie, vooral bij de instroom. Tevens zorgt deze zelfstandige horecagelegenheid voor een seizoen verlenging van het Henschotermeer. Geconcludeerd kan worden dat de ontwikkelingen niet in strijd zijn met Rijks-, provinciaal en gemeentelijk beleid en passen in het Ontwikkelkader Henschotermeer.

Adromi B.V.

sz/R202256/2202

Pagina 21 van 51

Bestemmingsplan ‘Buitengebied, Henschotermeer’ Woudenberg

4.

Verkeer en parkeren

4.1. Ontsluiting en verkeersgeneratie Het plangebied wordt ontsloten via de weg De Heygraeff, om vervolgens te ontsluiten via de Zeisterweg (N224). De capaciteit van de infrastructuur wordt gebaseerd op het maatgevende moment. Het maatgevende moment is een gemiddelde druk moment die met regelmaat voorkomt. Normaliter wordt het werkdaggemiddelde aangehouden. Voor recreatieve voorzieningen ligt het maatgevende moment in het hoogseizoen (standaard een weekenddag in juli). Tijdens de verkeersonderzoeken in 2017 waren er geen typische zwemdagen. Ze geven wel een beeld van het verkeer tijdens het hoogseizoen van de campings. Hieruit blijkt dat volgens de toetsing de infrastructuur tegen zijn capaciteit zit. Een ‘zwemweer’ dag of evenement in het hoogseizoen zorgt dan voor overbelasting op De Heygraeff en aansluitend de Zeisterweg. In het kader van de beoogde ontwikkelingen heeft in 2018 een verkeersonderzoek plaatsgevonden, welke in 2019 geüpdatet is2. In het onderzoek is uitgegaan van de toevoeging van verblijfsrecreatie aan het Henschotermeer. Hier is geen sprake van, maar hierdoor is wel een worstcase scenario onderzocht. De onderzoeksresultaten zijn nog steeds representatief nu deze dateren van voor de quarantainemaatregelen die vanaf maart 2020 tot eind 2022 van invloed zijn geweest op het verkeersbeeld.

De exploitant heeft vanuit de gemeente meegekregen dat de ontwikkelingen niet mogen leiden tot verhoging van piekmomenten, maar juist bij moeten dragen aan een afname van piekmomenten. Piekmomenten doen zich vooral voor op warme, zonnige dagen. Door beter te zorgen voor een geleidelijke instroom en uitstroom kunnen de verkeersknelpunten verminderd worden. Voor wat betreft de instroom is er al geïnvesteerd in een nieuw toegangssysteem met online kaartverkoop, waardoor de bezoekersaantallen beter te sturen zijn, maar ook het moment waarop bezoekers naar het Henschotermeer komen. Zie hiervoor verder paragraaf 4.2. Bij evenementen kan door het geavanceerde toegangssysteem de toegang tot het meer ook worden gereguleerd en gestuurd. Immers de beschikbare parkeerruimte kan dan worden gereserveerd voor de bezoekers van het evenement. Hierdoor neemt de totale verkeersbelasting niet toe. Beoordeling De ervaringen met het toegangssysteem over de jaren 2020, 2021, 2022 en 2023 zijn positief, met name voor wat betreft de spreiding van de instroom van bezoekers. Door na zonsondergang bezoekers de mogelijkheid te bieden om gebruik te maken van het restaurant, zal ook de spreiding voor wat betreft de uitstroom kunnen worden verbeterd. Buiten het hoogseizoen zal in principe alleen het restaurant geopend zijn, waarbij geen relevante piekbelastingen zullen optreden. 4.2.

Parkeren Het Henschotermeer beschikt over een eigen parkeerterrein.

2

Aa, Memo mobiliteitstoets ontwikkelingen Henschotermeer, 4 juni 2019, bijlage 3

Adromi B.V.

sz/R202256/2202

Pagina 22 van 51

Bestemmingsplan ‘Buitengebied, Henschotermeer’ Woudenberg

Bezoekers moeten zich vooraf digitaal aanmelden. Hierdoor wordt overbelasting van de verkeers- en parkeerinfrastructuur voorkomen en hebben bezoekers ook de zekerheid dat zij niet onverrichter zake naar huis behoeven te keren vanwege te grote drukte op toeleidende wegen, op de parkeerplaatsen of aan het strand. Indien er evenementen worden gehouden, dan zal een deel van de bezoekersplaatsen gereserveerd worden voor dat evenement zodat er ook dan geen te grote parkeervraag zal ontstaan. Kortom voor alle met het gebruik van het Henschotermeer samenhangende functies kan de bezettingsgraad worden gereguleerd via het parkeersysteem en kan tegelijkertijd parkeeroverlast worden tegengegaan. Via de planregels kan voor ontwikkelingen die een grotere parkeervraag genereren extra parkeerruimte worden afgedwongen. Qua parkeernormering wordt aangesloten bij de CROW normen. In fietsparkeren wordt in de praktijk voldoende voorzien. De behoefte ligt op circa een kwart van de behoefte aan autoparkeren. De auto blijft belangrijk vanwege de afstand van woonkernen tot het Henschotermeer en omdat bezoekers vaak met het gehele gezin komen en ook strandspullen willen kunnen vervoeren. Voor mensen die op de fiets komen is het overigens de bedoeling om de fietsparkeervoorzieningen te verbeteren.

Doordat fietsen duurder worden, mede vanwege de elektrificatie, is het de bedoeling om een omheinde fietsenstalling te realiseren waar ook wordt voorzien in oplaadmogelijkheden. Beoordeling De bestaande parkeervoorzieningen voldoen voor de beoogde functies. Dit omdat de huidige parkeerplaatsen zijn gedimensioneerd om te voorzien in de parkeervraag tijdens het hoogseizoen. De nieuwe functies zullen tijdens het hoogseizoen niet meer parkeervraag genereren. Buiten het hoogseizoen zal het aantal bezoekers en dienovereenkomstig de parkeervraag lager liggen. Los hiervan is sprake van het bestaande online reserveringssysteem waarmee parkeertekorten kunnen worden voorkomen.

Adromi B.V.

sz/R202256/2202

Pagina 23 van 51

Bestemmingsplan ‘Buitengebied, Henschotermeer’ Woudenberg

5.

Water

5.1. Wettelijk Kader Rijksbeleid Het Rijk, de VNG, het IPO en de Unie van Waterschappen hebben in februari 2001 de startovereenkomst Waterbeheer 21ste eeuw ondertekend. Deze startovereenkomst is in 2003 omgezet in het Nationaal Bestuursakkoord Water dat in juni 2008 is geactualiseerd. Hiermee hebben deze partijen elkaar gecommitteerd om een watertoets toe te passen bij het opstellen van ruimtelijke plannen. In het Besluit ruimtelijke ordening (Bro) is voorts bepaald dat waterbeheerders dienen te worden geraadpleegd bij het opstellen of wijzigen van bestemmingsplannen. De watertoets is een instrument om bij alle ruimtelijke plannen en besluiten waarin waterhuishoudkundige aspecten voorkomen te toetsen of in voldoende mate rekening wordt gehouden met die aspecten. Het gaat daarbij vooral om aandacht voor de waterkwantiteit (ruimte voor water, berging, infiltratie, aan- en afvoer), aandacht voor effecten op de waterkwaliteit en aandacht voor de veiligheid (overstroming). Provinciaal beleid Op provinciaal niveau heeft de provincie Utrecht het beleid vertaald in het Provinciaal Waterplan 2010-2015. In deze toelichting staat uitgebreid beschreven hoe de provincie, samen met waterschappen en andere partners, een duurzame en klimaatbestendige delta zal realiseren en behouden, waar het veilig en aangenaam wonen, werken en recreëren is.

In het Provinciaal Waterplan zijn de opgaven van de Europese Kaderrichtlijn Water, het Nationaal Bestuursakkoord Water en het Nationale waterplan vertaald naar strategische doelstellingen voor Utrecht. Waterschap beleid In november 2021 is het waterbeheerprogramma van Waterschap Vallei en Veluwe, het Blauw Omgevingsprogramma 2022-2027 (BOP) vastgesteld. Het BOP bevat vier gebiedsprogramma’s, waarbij onderhavig plangebied valt binnen de ‘gebiedsopgave Gelderse Vallei’. Gebiedsopgave Gelderse Vallei Het Valleikanaal wordt in samenhang met de Grebbelinie en het Binnenveld ontwikkeld tot een robuust klimaatkanaal om extreme weersomstandigheden op te vangen en een blauwgroen lint voor biodiversiteit en recreatie te vormen. Op de hoger gelegen gronden werkt het waterschap aan het vasthouden van water. Het Waterschap Vallei en Veluwe heeft tevens een Blauwe Omgevingsvisie (BOVI) voor het jaar 2050 opgesteld. Hierin wordt een duurzame en waterinclusieve leefomgeving geschetst. Om een samenhangende weergave van water in het landschap van Vallei en Veluwe in 2050 in beeld te brengen zijn drie leidende principes opgesteld: 1. Water is een ordenend principe in de ruimtelijke ordening. 2. We willen water maximaal schoonhouden en vasthouden. 3. Partnerschap als watermerk.

Adromi B.V.

sz/R202256/2202

Pagina 24 van 51

Bestemmingsplan ‘Buitengebied, Henschotermeer’ Woudenberg

De gebieden op de flanken van de Utrechtse Heuvelrug en Veluwe krijgen als gevolg van klimaatverandering te maken met veel sterkere fluctuaties van het grondwater waardoor deze natter worden. Het waterschap wil daarom op deze plekken natte natuurgebieden ontwikkelen, als een zogenoemde klimaatmantel. Een klimaatmantel is een zone van multifunctioneel landgebruik, zoals natuur en natuurinclusieve landbouw, die als buffer dient tegen klimaatveranderingen en die de biodiversiteit vergroot. Hier wordt regen- en grondwater opgevangen en vastgehouden waardoor de beken jaarrond water kunnen leveren. Het schone grondwater zorgt ervoor dat zich hier bijzondere, kwelgebonden natuur kan ontwikkelen. In de landbouwgebieden kan met een fijnmazig systeem van stuwtjes meer water worden vastgehouden. In de keur van het waterschap “Vallei en Veluwe” is aangegeven dat er bij een toename aan verharding van meer dan 4.000m2, 60mm per m2 gecompenseerd worden in de vorm nieuw te realiseren oppervlaktewater. Naast landelijke en provinciale richtlijnen, hebben de gemeenten Scherpenzeel en Woudenberg gezamenlijk een Waterplan 2020-2024 opgesteld. Hierin wordt onder andere voor Ruimtelijke Ordening het volgende doel gesteld: ‘Bij nieuwbouwplannen en herinrichtingen dient er ruimte te zijn voor water en groen. Het groen en het water kan een meerwaarde bieden als het goed past binnen het gebied.’ 5.2.

Plangebied Voor het plangebied is al in 2020 via www.dewatertoets.nl een digitale watertoets uitgevoerd. Hiermee is het waterschap op de hoogte gebracht van de plannen. In het plangebied liggen geen belangrijke oppervlaktewateren (zogenaamde primaire of Awatergangen), waterkeringen of gebieden die zijn aangewezen voor regionale waterberging. Dit betekent dat dit plan geen essentiële waterbelangen raakt. Op basis daarvan wordt door het waterschap voor het onderhavige plan een positief wateradvies gegeven. Afstromend hemelwater van de nieuwe bebouwing zal worden geïnfiltreerd in de directe omgeving van die bebouwing. Dit draagt bij aan de buffering van grondwater en daarnaast worden hierdoor eventuele negatieve effecten op de zwemwaterkwaliteit voorkomen. Hierbij wordt gebruik gemaakt van niet uitlogende bouwmaterialen. Extra waterbergingseisen zijn niet aan de orde. Er is geen sprake van lozing op oppervlaktewater. Uitgaande van bovenstaande is op te maken dat er geen bezwaren zijn met betrekking tot onderhavig plan. Gelet op een en ander komt het project niet in strijd met waterbelangen.