02.c 2.1a.2 Regioplan deel 2.pdf

•

Continueren en opschalen consultatiefunctie vanuit VVTorganisaties en ggz in de eerstelijn. We realiseren sluitende afspraken met de zorgverzekeraar hierover. Daarbij wordt gebruik gemaakt van de kennis binnen ONUe/ONZE voor de samenwerking eerstelijn – ouderengeneeskunde.

In het kader van het tegengaan van eenzaamheid is het stimuleren van mobiliteit belangrijk. De mogelijkheden voor ouderen op het gebied van openbaar vervoer, doelgroepenvervoer en vrijwilligersvervoer dienen voldoende bekend en toegankelijk te zijn.

Aanpak •

Het vergroten van de bekendheid van alle informele ondersteuningsmogelijkheden.

•

Het organiseren van laagdrempelige ondersteuning van zowel gezonde als kwetsbare ouderen en van mantelzorgers waarbij informele en formele zorg worden verbonden.

•

Mantelzorgondersteuning, onder andere door middel van gespreksgroepen, Zorgmaatje aan huis en het mogelijk maken van ontmoeting.

•

Met gemeenten, woningcorporaties, welzijn, ondersteuning en zorg wordt geïnventariseerd welke plekken in de gemeente geschikt zijn voor wonen in de nabijheid van voorzieningen. Zoals bijvoorbeeld de zorgcirkels in Nieuwegein.

•

Nabijheid van mogelijkheden voor tijdelijke zorg zoals logeerzorg/respijtzorg, eerstelijnsverblijf (laag complex) en ambulante geriatrische revalidatie*

•

Laagdrempelige vervoersmogelijkheden op maat.

*Voor de meer intensieve kortdurende zorg met verblijf, waaronder eerstelijnsverblijf (hoog complex) en geriatrische revalidatiezorg, is het logisch dat de zorg wordt geconcentreerd. Voor IBS-plaatsen en crisisopvang zijn er regionale afspraken.

Regionaal

Sociaal & eerste lijn

Gezond ouder worden

Mentale weerbaarheid

Passende MSZ

Acute zorg

Digitalisering

Digivaardig

93

Arbeidsmarkt

Subregionaal

Utrecht West

Lekstroom

Utrecht Stad

Utrecht Zuid-Oost

Eemland

2

Gezond ouder worden

Lekstroom

Thema 2. Versterken van samenwerking

2a

Passende zorg en digitalisering Doelgroep & doelstelling

Organisatie & vervolg

Doelgroep: zie thema 1a. Doelstelling: de zelfredzaamheid van inwoners vergroten door middel van de inzet van (zorg)technologie en daarmee de zorgvraag uitstellen, verkleinen of zo mogelijk voorkomen. We zetten bewezen (zorg)technologie in. Medewerkers en inwoners moeten vertrouwd raken met de inzet van ondersteunende (zorg)technologie en hulpmiddelen. Ze maken een natuurlijk en geïntegreerd onderdeel ui t van leven en werken. Door de inzet van (zorg)technologie is het voor mantelzorgers mogelijk om op afstand een ondersteunende rol te vervullen.

Aanpak

2024 •

Via Health Hub Utrecht en TRIJN nemen zorgaanbieders in Lekstroom deel aan kennisuitwisseling over bewezen (zorg)technologie en digitale gegevensuitwisseling om deze op te schalen. In die netwerken vindt ook oriëntatie plaats op hoe (zorg)technologie volgend kan zijn.

•

Zorgaanbieders, Zilveren Kruis, en waar relevant gemeenten, maken vervolgens afspraken over experimenteren met de inzet van nieuwe technologie, de financiering en het bundelen van geldstromen.

•

Op basis van die afspraken worden gezamenlijk contracten gesloten met leveranciers.

We zetten bewezen (zorg)technologie in, onder meer gericht op de volgende thema's: •

Medicatieveiligheid

•

Alarmering

•

Leefstijlmonitoring

•

Beeldbellen

•

Ondersteuning dagstructuur 2025

Uitrollen van veilige, digitale uitwisseling van gegevens conform regionale afspraken. Passende zorg kan alleen goed functioneren als ook de regionale systeemfuncties goed georganiseerd zijn. Het gaat hier onder andere over casemanagement, palliatieve zorg, ANW-zorg en specialistische wijkverpleging. Maar ook over heldere afspraken over inzet specialistische zorg en behandeling en proactieve zorgplanning (advance care planning) tussen eerste- en tweedelijn. Hier hoort ook het gesprek over de laatste levensfase bij.

•

Benutten data om tijdig (preventieve) interventies in te kunnen zetten en verantwoorde beleidsbeslissingen met elkaar te nemen. Om daarmee de zorg en het zorgproces te optimaliseren. Zie ook Digitalisering bij Versterking eerstelijn en sociaal domein.

Vergemakkelijken van de wijze waarop reeds ingezette (zorg)technologie met de inwoner kan meeverhuizen als hij/zij wisselt tussen verschillende zorgdisciplines. Bijvoorbeeld van revalidatie naar wijkverpleging.

•

Ontwikkelen alternatieve mogelijkheden voor de groep inwoners die niet in staat is om te profiteren van digitale middelen. Bijvoorbeeld wanneer beeldbellen geen optie is.

We maken afspraken met zorgverzekeraars om het eenvoudiger te maken om professionals uit de ouderzorg te consulteren met als doel om tot passende zorg te komen. Ook maken we afspraken met zorgverzekeraars rondom ‘no show’ vanwege het soms grillige verloop van het ziektebeeld (bijvoorbeeld bij de ziekte van Parkinson en dementie).

Regionaal

Sociaal & eerste lijn

Gezond ouder worden

Mentale weerbaarheid

Passende MSZ

Acute zorg

Digitalisering

Digivaardig

94

Arbeidsmarkt

Subregionaal

Utrecht West

Lekstroom

Utrecht Stad

Utrecht Zuid-Oost

Eemland

Terug naar overzicht

3

Mentale weerbaarheid & gezondheid

Situatieschets

In het regiobeeld wordt veel gesproken over kwetsbaarheid. Wij willen ons met name richten op het vergroten van de mentale kracht van inwoners zodat ze met moeilijke situaties in het leven om kunnen gaan. Lokale en regionale vertegenwoordigers vanuit de diverse domeinen ervaren een gemis aan samenhang tussen de diverse organisaties die betrokken zijn op het thema mentale weerbaarheid. Er is behoefte aan laagdrempelige samenwerking om zo meer preventieve en informele maatregelen en activiteiten in te kunnen zetten. Deze activiteiten zijn er soms wel, maar missen vaak nog borging of samenhang met hetgeen andere organisaties aan de inwoner bieden. De volgende doelgroepen behoeven extra aandacht: •

Ouders met ggz-problematiek

•

Psychisch kwetsbare doelgroepen (verward gedrag, dak- en thuislozen, statushouders)

•

EPA (ernstig psychiatrisch aandoening)

•

Jongeren (12 - 25 jaar)

•

Eenzame Ouderen

•

LVB (jongeren en volwassenen)

Regionaal

Sociaal & eerste lijn

Gezond ouder worden

Mentale weerbaarheid

Passende MSZ

Acute zorg

Digitalisering

Digivaardig

95

Arbeidsmarkt

Subregionaal

Utrecht West

Lekstroom

Utrecht Stad

Utrecht Zuid-Oost

Eemland

3

Mentale weerbaarheid & gezondheid

Lekstroom

Overzicht inhoud regioplan Versterken mentale weerbaarheid en zelfredzaamheid Ambities De ambitie van onze subregio voor de opgave ‘Versterken mentale weerbaarheid en gezondheid’ ligt voornamelijk aan de voorkant, in het preventieve vlak en in randvoorwaardelijke thema’s. Een sterke basis voor iedereen is het fundament. Daarbij is er aanvullend extra aandacht nodig voor de meer kwetsbare doelgroepen. De focus ligt in eerste instantie op jongeren. Dit vanwege de hoge mate van mentale kwetsbaarheid. Voor hen willen we preventieve initiatieven inzetten. Op preventief vlak ligt de ambitie in algemene zin o.a. bij inbedding van de informele zorg & ondersteuning. Over 3-5 jaar maken we in alle wijken zoveel gebruik van bestaande locaties nabij de inwoner. Het regionale netwerk mentale gezondheid is hierbij nauw aangesloten. Een inwoner wordt in principe pas naar de ggz verwezen nadat er vanuit een integrale benadering vanuit het gedachtegoed van positieve gezondheid naar de ondersteuning- of zorgvraag is gekeken (dit kan een gesprek bij de huisarts, bij het sociaal domein, maar ook een verkennend gesprek met een ggz behandelaar zijn). Bij een acute situatie of wanneer ggz-problematiek voorliggend is, wordt de inwoner zo snel mogelijk geholpen binnen de ggz. Doordat mentale problematiek dichter bij de inwoner zelf wordt opgepakt, verbetert de toegankelijkheid van de ggz voor inwoner.

Om met elkaar te kunnen werken vanuit positieve gezondheid, weten alle professionals in de regio (formeel en informeel) wat positieve gezondheid is en weten zij hoe ze volgens dit gedachtegoed (of een lokale equivalent) kunnen werken. Over 3-5 jaar werken we zo goed samen dat voor de inwoners die naar de ggz verwezen worden, alle mogelijke vraagstukken die op andere levensdomeinen spelen al binnen het lokale netwerk opgepakt worden. Dit kan door de inwoner zelf en/of met behulp van een ervaringsdeskundige, het eigen netwerk of het sociaal domein of eerstelijnszorg. Er blijft altijd de mogelijkheid om rechtstreeks te verwijzen naar de ggz. Ook als de inwoner hulp in de ggz krijgt, blijft het sociaal domein betrokken. Bij enkelvoudige ggz-problematiek wordt zoveel mogelijk alleen digitale zorg geboden, maar dit is afhankelijk van de digitalevaardigheid van de inwoner. Preventie Binnen de ggz is1a herstelondersteunende-bejegening het equivalent van positieve gezondheid. We willen ook nauwer samenwerken bij chronische ggz-problematiek. Ook bij mensen met chronische aandoeningen zien wij nadrukkelijk de voordelen van het inzetten op hun eigen kracht en weerbaarheid om zo onnodige afhankelijkheid van professionals te minimaliseren.

1b Betere toeleiding naar passende (zelf)hulp Monitoring van de voortgang De monitoring vindt 1c plaats in de Bestuurlijke Werkplaats Lekstroom waarbij we gebruik maken van informatie van de kennisinstellingen in Midden Nederland.

Regionaal

Sociaal & eerste lijn

Gezond ouder worden

Mentale weerbaarheid

Passende MSZ

Acute zorg

Digitalisering

Digivaardig

96

Arbeidsmarkt

Subregionaal

Utrecht West

Lekstroom

Utrecht Stad

Utrecht Zuid-Oost

Eemland

Mentale weerbaarheid & gezondheid

3

Lekstroom

Thema 1. Versterken mentale weerbaarheid en zelfredzaamheid

Preventie

1a

Doelgroep & doelstelling

Organisatie & vervolg

Naast jongeren heeft een grote groep volwassenen last van mentale gezondheidsproblemen. Hier liggen kansen voor preventie. Een breed scala aan domeinen en instanties zijn nodig om preventie een betere plek te geven in de regio. De ggz kan een grotere rol spelen door vroeg te signaleren en door te verwijzen naar andere domeinen. Daarnaast kan de huisartsenzorg nog meer betekenen op preventief gebied en daarmee verder gebruik van zorg voorkomen.

Aanpak 1.

Aansluiten bij ketenaanpakken GALA: borgen van het belang van een mentaal gezonde samenleving als basis voor preventie. Thema's als: het verlagen van (sociale en/of prestatie) druk, het werken aan een reëel zelfbeeld en het verminderen van sociaal isolement. Sterke sociale structuren zijn hierin de basis.

2.

Mogelijkheid onderzoeken om een ketenaanpak mentale weerbaarheid en gezondheid te ontwikkelen.

3.

Scholen betrekken om hen te faciliteren in het vroegtijdig signaleren en om mentale veerkracht een grotere plek te geven in de leerstof (voorbeeld: de Gezonde School).

4.

Introduceren van methodiek SET-J: een methodiek waarbij ggz-behandelaren laagdrempelig beschikbaar zijn voor allerlei professionals (huisartsen, leerkrachten, medewerkers sociaal domein) om mee te denken en te adviseren wanneer er sprake is van suïcidaliteit.

5.

Focus op jeugdigen (0-18), bijvoorbeeld kinderen in complexe scheidingen. Door deze risicogroepen (vroegtijdig) in beeld te hebben en ons te richten op beschermende factoren ( Nederlands Jeugdinstituut), kan er preventief geacteerd worden bij vroegtijdige signalering.

Regionaal

Sociaal & eerste lijn

Gezond ouder worden

Mentale weerbaarheid

Passende MSZ

Acute zorg

Digitalisering

Digivaardig

97

Arbeidsmarkt

2024 Methodiek van SET-J uitgebreider beschikbaar stellen, ook voor jongvolwassenen( 18-25) met als doel jongeren met suïcidaliteit te helpen om hun leven zo normaal mogelijk voort te zetten. 2024-2026

De methodiek van SET-J verder verbreden naar allerlei mentale problematiek om zo middels een ketenaanpak de mentale weerbaarheid te vergroten. Ook verbreden we deze methodiek naar alle leeftijden. Samen met o.a. lokale jeugdorganisaties, GGD, sociaal team, ggz-organisaties, ontwikkelen we een ketenaanpak die aansluit bij de lokale behoefte. Waar het jeugd betreft sluiten we aan bij de ketenaanpak Kansrijke Start. Daartoe maken we procesafspraken. Daarnaast de boodschap breed uitdragen dat het hebben van mentale kwetsbaarheden niet noodzakelijk betekent dat er ook hulp of zorg nodig is. We stemmen onze werkwijze af met de ambities van de hervormingsagenda jeugd. En we werken samen met de lokale organisaties binnen de jeugdbeschermingsketen.

Subregionaal

Utrecht West

Lekstroom

Utrecht Stad

Utrecht Zuid-Oost

Eemland

Mentale weerbaarheid & gezondheid

3

Lekstroom

Thema 1. Versterken mentale weerbaarheid en zelfredzaamheid

1b

Betere toeleiding naar passende (zelf)hulp Doelgroep & doelstelling

Organisatie & vervolg

Voor alle inwoners is er in de wijk toegang tot een lokaal netwerk voor preventie en herstel waar iedereen terecht kan met vragen op allerlei gebied. We benutten zoveel mogelijk bestaande locaties om dienst te doen als laagdrempelig inlooppunt. In deze netwerken werken mensen die gebruik kunnen maken van laagdrempelige (digitale) consultatie met een ggz-behandelaar. Ook kunnen deze behandelaars aansluiten bij casuïstiekbesprekingen en meedenken over passende (in)formele ondersteuning en zorg. In het netwerk is extra aandacht voor de meest kwetsbare doelgroepen waarbij ondersteuning en zorg vanuit verschillende domeinen nodig zijn. In de regionale Netwerken Mentale Gezondheid (NMG) wordt samengewerkt met een vast team van domeinoverstijgende professionals. Zij houden elkaar op de hoogte van de noodzakelijke kennis en treden met elkaar de inwoner tegemoet vanuit dezelfde visie: positieve gezondheid (of een lokale equivalent). Door deze nauwe samenwerking wordt er beter en doelmatiger verwezen.

2024- 2026 1.

Monitoren van de effecten van deze aanpak door data regiobeeld en o.a. GGD.

2.

Overlegstructuur NMG opzetten:

Aanpak •

Starten met het Netwerk Mentale Gezondheid.

•

Nieuwe overlegstructuur vaststellen en overbodige overlegvormen opheffen.

•

Functionarissen per NMG aanstellen. Vanuit de NMG: ggz-medewerkers leveren die werken in laagdrempelige steunpunten waar vervolgens alle overleggen plaatsvinden. Werken met vaste (anonieme) casuïstiek- overleggen (bespreking inwoner waar zorgen over zijn)

•

Procesafspraken maken rondom betrokkenheid en aanwezigheid.

•

Uitbreiden mogelijkheden om laagdrempelig bemoeizorg in te roepen voor EPA doelgroep. Dit kan geleverd worden vanuit NMG.

•

Nulmeting: we willen de data vanuit het regiobeeld gebruiken en monitoren of de IZA-aanpak verbetering oplevert. Hierbij maken we ook gebruik van bestaande informatiebronnen zoals bijvoorbeeld door de GGD verzameld worden.

•

Vanuit NMG informatie verstrekken aan inwoners die gebruik maken van het steunpunt over preventief aanbod op het gebied van mentale weerbaarheid, meedenken over juiste behandelplek en over groepen met ervaringsdeskundigen ter overbrugging van wachttijd.

Regionaal

Sociaal & eerste lijn

Gezond ouder worden

Mentale weerbaarheid

Passende MSZ

Acute zorg

Digitalisering

Digivaardig

98

Arbeidsmarkt

•

medewerkers detacheren

•

tweede helft: in kaart brengen preventieve behoeftes per wijk, in overleg met inwoners en gericht op specifieke doelgroepen

•

samen met sociaal domein/eerstelijn bepalen welke activiteiten op wijk-, gemeente- of regioniveau nodig zijn

•

daarna plan van aanpak maken

3.

Vanuit NMG met andere ketenpartners een transformatietafel vormgeven conform regio West maar met betrokkenheid vanuit informele ondersteuning en zorg en inwoners.

4.

Enik betrekken in NMG en samen een plan van aanpak maken om de beschikbaarheid van ervaringsdeskundigen in de steunpunten te waarborgen.

5.

inwoners die op de wachtlijst staan van ggz bekend maken met aanbod vanuit ervaringsdeskundigheid zoals WachtenWaard/WachtVerzachter. Dit aanbod willen we met elkaar gaan vormgeven in de tweede helft van 2024.

Subregionaal

Utrecht West

Lekstroom

Utrecht Stad

Utrecht Zuid-Oost

Eemland

Mentale weerbaarheid & gezondheid

3

Lekstroom

Thema 1. Versterken mentale weerbaarheid en zelfredzaamheid

1c

Hulpbronnen gericht op de inwoner Doelgroep & doelstelling

Organisatie & vervolg

Doelgroepen o.a. uit het regiobeeld die extra aandacht verdienen: EPA (ernstig psychiatrisch aandoening) jongeren (12-25 jaar), eenzame ouderen, LVB (jongeren en volwassenen), ouders met ggz-problematiek, psychisch kwetsbare doelgroepen (verward gedrag, dak- en thuislozen, statushouders) Omschrijving van de gewenste situatie over 3-5 jaar We streven naar een gemeenschap waarin inwoners gebruik kunnen maken van steunbronnen en waarin mensen tolerant zijn naar elkaars kwetsbaarheden en bijzonderheden. Het uitganspunt is dat de inwoner eerst probeert om zelf of samen met een ander zijn problemen aan te pakken. Indien nodig met peersupport of een ervaringsdeskundige. Deze stevige sociale basis zorgt voor weerbare inwoners die via het laagdrempelig steunpunt in de wijk de eerste stappen naar (in)formele hulp kunnen zetten. Inwoners voelen zich welkom bij het lokale steunpunt en vaardig in het gesprek over mentale gezondheid. Ze weten waar ze terecht kunnen voor (in)formele hulp.

Aanpak

Het realiseren van een stevige samenwerking in het medisch domein en het sociale domein op basis van vertrouwen. Vertrouwen in de expertise en bedoeling. Wanneer je elkaar kent, is het makkelijker elkaar op het juiste moment in te zetten en van elkaars aanbod gebruik te maken. Elkaar kennen kan bestendigd worden in de (lokale) netwerken en het leren kennen van netwerken onderling. Voor de huisarts is het van uiterst belang om zicht te hebben op deze netwerken. Deze samenwerking en de teams moeten ondersteund worden door goede communicatiemiddelen/ICT. Het spreken van dezelfde taal is hierin van belang.

2.

Aanbod informele ondersteuning gaat over inzichtelijk hebben van het aanbod in de regio, de samenwerking tussen de informele ondersteuning en de formele ondersteuning, maar ook over het toegankelijk maken van het aanbod voor bijvoorbeeld mensen waarbij meer aandacht bij nodig is. Het is belangrijk dat er maatwerk wordt geleverd en er goede afstemming plaatsvind met zowel de inwoner als met eventuele formele hulpverleners. Een middel om de informele ondersteuning meer in beeld te krijgen is Welzijn op Recept.

3.

Aanbod peer support waarbij het voornaamste is het samenbrengen van inwoners met gelijksoortige ervaringen waarbij het werken aan herstel centraal staat, op welke manier dan ook. Fysiek of online.

Sociaal & eerste lijn

Gezond ouder worden

Mentale weerbaarheid

Passende MSZ

o

Kennis hebben van en deelnemen aan (elkaars) netwerken om elkaar beter te leren kennen.

o

Inzicht krijgen in aanbod informele ondersteuning op regio/gemeente/wijkniveau. Integreren in ‘praktisch overzicht’ genoemd in sheet 8.

o

Daarna toegankelijk maken van aanbod voor inwoner en het toeleiden van kwetsbare inwoners naar het aanbod van het lokale steunpunt.

o

Uitbreiden van aanbod wat werkt in bepaalde wijk naar andere wijken. Gebruik maken van bestaande middelen zoals welzijn op recept: dit meer bekend maken en uitbreiden.

2025

1.

Regionaal

2024

Acute zorg

Digitalisering

Digivaardig

99

Arbeidsmarkt

o

Subregionaal

Opzetten van een passend aanbod op het gebied van peer support. Dit kan pas na inventarisatie van al lopend aanbod zoals bij 2024 beschreven. Een voorbeeld is het inzetten van ervaringsdeskundigheid bij inwoners die wachten op zorg (WachtVerzachter/WachtenWaard).

Utrecht West

Lekstroom

Utrecht Stad

Utrecht Zuid-Oost

Eemland

Terug naar overzicht

Utrecht Stad