2025-11-13 Bijlage Programmabegroting 2026_2025-10-07
Tekst van het document
Programmabegroting 2026
o
We starten ook met het opstellen van een Soorten Management Plan. Hiermee faciliteren we onze isolatieopgave van de gebouwde omgeving en werken we aan soortenbescherming en biodiversiteit.
o
Duurzame mobiliteit We zetten in op innovatieve toepassingen op het gebied van elektrisch vervoer en het ontwikkelen van mobiliteitshubs.
o
(Her)ontwikkeling afvalinzameling Samen met Saver N.V. zetten we in op innovatieve manieren van recycling en afvalscheiding om zo de kosten voor onze inwoners beheersbaar te houden.
Stand van zaken per Programmabegroting 2026 Woensdrecht is de groene gemeente op de Brabantse Wal. We beschikken over een kwalitatief hoogwaardig landschap dat we koesteren en dat bijdraagt aan de woonkwaliteit van onze inwoners. Tegelijkertijd zijn er knelpunten ten gevolge van extremere weersomstandigheden in combinatie met de natuurlijke kenmerken van ons grondgebied die kunnen leiden tot verdroging en wateroverlast. Daarom treffen we maatregelen om water vast te houden waar mogelijk en water tijdig af te voeren waar nodig. Dit doen we door samenwerking met partners bij de uitvoering van projecten en we passen deze principes toe bij de herinrichting en het onderhoudswerk in onze gemeente. Begin 2025 is de nieuwe visie op duurzaamheid vastgesteld. Dit beleid geeft richting aan de brede opgave van duurzaamheid en omvat alle aspecten die bijdragen aan de verduurzamingsopgave. Verder is een uitvoeringsprogramma vastgesteld waarin meer concrete maatregelen zijn beschreven. Er is in 2025 een start gemaakt met de verduurzaming van het gemeentelijke vastgoed en de MFC's . Dit is een omvangrijk project dat de komende periode zal doorlopen. Het betreft maatwerk per gebouw. De Regionale Energie Strategie (RES) 2.0 is in juni 2025 door de raad vastgesteld. Dit richtinggevende beleidskader vormt het uitgangspunt voor uitvoeringsmaatregelen in de komende jaren.
In het kader van de Groene Agenda zijn diverse maatregelen uitgevoerd en dit traject loopt de komende jaren door. Bij civieltechnische projecten worden onder meer biodiversiteit, klimaatbestendigheid en duurzaamheid meegenomen. Daarnaast dragen we bij aan biodiversiteit door extensief maaibeleid. Op het vlak van duurzame mobiliteit is geïnvesteerd in een verdere uitbreiding van het laadpalenbestand. Dit laadpalenbestand wordt in de komende periode verder uitgebreid op basis van een laadpalenplan waarbij de potentiële uitbreidingsmogelijkheden in beeld zijn gebracht. We hebben extra aandacht voor fietslaadplekken in de openbare ruimte. Met betrekking tot de inzameling van afval blijven we werken aan op innovatieve manieren van recycling en afvalscheiding in samenwerking met Saver N.V. Zo gaan we sensoren plaatsen in afvalbakken ter verbetering van de inzameling. Daarnaast voeren we campagnes en specifieke acties op minder goed gescheiden of meer bijzondere afvalstromen.
Programmabegroting 2026
89
Opgave Economie & Aviolanda Inleiding De gemeente Woensdrecht is gelegen op een unieke geografische locatie tussen de havens van Antwerpen, Moerdijk en Rotterdam en is hierdoor een aantrekkelijke vestigingsplaats voor bedrijvigheid. Er is een aantal grote werkgevers, waaronder op het gebied van luchtvaartgebonden onderhoud. Midden- en kleinbedrijf vormt een onmisbare voorziening binnen onze kernen. Het is voor de leefbaarheid belangrijk om dit in stand te houden. Hierbij is een goede relatie tussen gemeente en ondernemers van belang.
Ontwikkelingen • • •
Druk op de arbeidsmarkt. Economische onzekerheid vanwege de energiecrisis. Toenemende inflatie.
Ambities • • •
We stimuleren hergebruik en verduurzaming van bestaande bedrijventerreinen. Stimuleren van samenwerking tussen ondernemers/bedrijven en gemeente. Voorzien in voldoende geschoold en gekwalificeerd personeel.
Wat doen we in deze bestuursperiode? • • • • •
We versterken onze netwerken met ondernemers om samenwerking te versterken. Samen met onze ondernemers en inwoners stellen we een nieuwe economische visie op. Stimuleren verbinding overheid, onderwijs, ondernemers, om vraag en aanbod op de arbeidsmarkt te matchen. We intensiveren de contacten met Vlaamse en Nederlandse netwerkorganisaties. We realiseren Driehoeven III voor bestaande en eigen ondernemers uit de gemeente.
Stand van zaken per Programmabegroting 2026 • • •
90
De frequentie van het overleg met de bedrijvenvereniging Zuidwesthoek is verhoogd naar een keer per kwartaal. Er vindt intensieve informatie uitwisseling plaats. Voor de nieuwe economische visie is een uitvoeringsagenda opgesteld, die in 2026 verder in uitvoering wordt genomen. Het bestemmingsplan voor de uitbreiding van Driehoeven III als lokaal vraaggericht bedrijventerrein is in 2023 vastgesteld. De ontwikkeling van het bedrijventerrein ligt nu bij de initiatiefnemer.
Programmabegroting 2026
Aviolanda In het Ondernemingsplan 2024-2028 van Business Park Aviolanda B.V. (hierna: BPA BV), dat door de beide aandeelhouders provincie Noord-Brabant en gemeente Woensdrecht is vastgesteld, worden de ambities van Aviolanda voor de verdere ontwikkeling van het Maintenance, Repair, Overhaul & Upgrades cluster (hierna: MRO&U) weergegeven. In het Ondernemingsplan is de ambitie opgenomen om een aerospace cluster te ontwikkelen waarin klanten ontzorgd en gestimuleerd worden. Het cluster is daarbij toonaangevend op het gebied van complexe en innovatieve onderhoudsdiensten met een hoge mate van kwaliteit, flexibiliteit, innovatie en unieke hoogwaardige aerospace MRO&U kennis. De ambitie is vertaald naar de volgende vijf strategische doelen voor de ontwikkeling van Business Park Aviolanda en de coördinatie van het bredere MRO&U cluster: • • • • •
verdere versterking van de waardeketen aan hoogwaardige en flexibele MRO&U activiteiten; vormgeven van de samenwerking tussen civiel en militair en toewerken naar één ecosysteem; zorgdragen voor voldoende gekwalificeerd personeel (Human Capital Agenda); stapsgewijs en vraaggericht (her)ontwikkelen van faciliteiten, vastgoed en gebied; ontwikkeling van een robuuste, efficiënte en effectieve werkorganisatie (BPA BV) om de kansen proactief op te pakken.
De verdere ontwikkeling van het Business Park Aviolanda is een belangrijke economische stimulans voor de gemeente Woensdrecht. Om deze ontwikkeling mogelijk te maken moet in 2026 door de aandeelhouders het eigen vermogen van BPA worden versterkt om de ambities uit het ondernemingsplan te kunnen realiseren. Voor Business Park Aviolanda en de Vliegbasis is een Human Capital Agenda 2.0 opgesteld. Een onderzoek naar vestigingsfactoren voor personeel en studenten is in 2023 uitgevoerd en verwerkt in het businessplan van BPA. Ook heeft onze gemeente aangegeven een faciliterende rol te willen vervullen in de realisatie van deze agenda door het mogelijk maken van studentenhuisvesting als onderdeel van de human capital agenda. Door de huur en verbouw van gebouw Boszicht (‘The Cabin’) op de Volksabdij Ossendrecht is daarin al een forse eerste stap gezet. In augustus 2025 zijn de eerste kamers in The Cabin al verhuurd. In het kader van de bereikbaarheid is de aansluiting op het openbaar vervoer in 2025 geborgd door het in werking treden van de nieuwe concessie. In 2026 wordt het plan voor een snelfietspad verder uitgewerkt, waarbij aansluiting op regionale verbindingen in zowel Nederland als België moeten worden gerealiseerd.
Programmabegroting 2026
91
Opgave Bouwen & wonen Inleiding De gemeente Woensdrecht zet zich ervoor in dat haar dorpen zich ook in de toekomst blijven ontwikkelen als kernen waarin het goed wonen is. Met het inzetten op nieuwbouw, wordt een passend antwoord gevonden op de groeiende vraag naar woningen. Het woningbouwprogramma stemmen we op de eerste plaats af op de vraag naar woningen van de eigen inwoners. We geven daarom prioriteit aan het realiseren van betaalbare woningen voor starters, jonge huishoudens en senioren die in Woensdrecht willen blijven wonen. Doorstromers moeten de mogelijkheid krijgen om door te stromen naar een passende woning. Daarnaast willen we ook een kwaliteitsslag maken en focussen we op het verduurzamen en levensloopbestendig maken van de bestaande woningvoorraad. Door de hoge huizenprijzen en het minimale aanbod van passende woningen, verhuizen mensen minder snel waardoor ze te lang in hun eigen - niet altijd passende - woning blijven wonen. Dit belemmert de doorstroming. De afgelopen jaren heeft Woensdrecht te weinig kunnen bouwen door stikstofproblemen. De vraag naar woningen binnen onze gemeente komt van meerdere doelgroepen, waaronder: eigen inwoners (starters en doorstromers), instroom van buiten de gemeente, arbeidsmigranten en statushouders. Vergrijzing en ontgroening vinden plaats, maar leiden niet tot bevolkingsafname.
Er is een toename in het aantal huishoudens, maar het aantal inwoners per huishouden neemt af. De wijziging van samenstelling en doelgroepen leidt niet alleen tot de behoefte aan meer woningen, maar ook aan andere woningtypen.
Ontwikkelingen • • •
Ouderen en inwoners die zorg nodig hebben, blijven door Rijksbeleid langer thuis wonen. Deze mensen wonen in veel gevallen in een woning die niet langer aansluit op hun woonbehoefte. Het vinden van een passende en betaalbare woning is voor veel mensen moeilijk. We voorzien een extra behoefte in het sociale huursegment. De komende jaren zal - als gevolg van het door het Rijk aangekondigde stikstofbeleid -het bouwen binnen onze gemeente speciale aandacht vragen.
Ambities • • • •
92
Ondanks de stikstofproblematiek kijken we waar er mogelijkheden zijn voor woningbouw. Voldoende huisvesting en maatschappelijke ondersteuning in combinatie met de juiste zorg. We bouwen voor alle categorieën woningzoekenden, alle typen en woonvormen. We richten ons in het bijzonder op jongeren (starters) en senioren en willen dat daar in totaliteit één op de drie nieuw te bouwen woningen voor beschikbaar komt. We streven ernaar om binnen de bestuursperiode tenminste 250 woningen te bouwen. Onze ambitie is groter. Programmabegroting 2026
Wat doen we in deze bestuursperiode? • • • • •
• •
Contacten met de provincie geven wij hoge prioriteit om onze woningbouwplanning te realiseren. Middels de Omgevingswet geeft de gemeente ruimte aan vernieuwende woonvormen, op voorwaarde dat dit niet strijdig is met de omgevingsvisie. Met de woningbouwcorporaties geven we uitvoering aan de meerjarige prestatieafspraken waarin zowel afspraken gemaakt zijn over beschikbaarheid als over kwaliteit. Wij geven uitvoering aan de Woondeal waarbinnen is afgesproken dat 30 % van de nieuw te bouwen woningen bestaat uit sociale huurwoningen; 37 % bestaat uit 'overig'-betaalbaar tot € 355.000 en 33% is vrij in te vullen. Naast het vergroten van de kwantiteit is er ook aandacht voor het verhogen van de kwaliteit van de woningvoorraad. Er zijn hoge ambities voor wat betreft het energiezuinig en daar waar mogelijk energieneutraal maken van woningen volgens het ‘BENG’ (bijna energieneutraal) of ‘ENG’ (energieneutraal) uitgangspunt). Ook wordt ingezet op het levensloopbestendig maken van woningen, zowel bij de bestaande voorraad als bij nieuwbouw. Bij het realiseren van nieuwe woningen, zetten we bewezen technieken in om zoveel mogelijk klimaatbestendig en natuur-inclusief te bouwen. We stellen een woonzorgvisie op om de toekomstige vraag naar wonen en zorg van verschillende doelgroepen in beeld te brengen en hier beleidsmatig en qua uitvoering richting aan te geven.
Voor wat betreft het urgentievraagstuk voor woningzoekenden uit bijzondere doelgroepen wordt een huisvestingsverordening opgesteld.
Stand van zaken per Programmabegroting 2026 Er speelt veel op het beleidsveld wonen en de rol en verantwoordelijkheid van de gemeente wordt steeds groter. Hierop wordt actief geanticipeerd. Zo wordt er uitvoering gegeven aan de 'Wet goed verhuurderschap', is in 2025 een geactualiseerde woondeal gesloten en is een regionale woonzorgvisie en lokaal volkshuisvestingsprogramma opgesteld. Het volkshuisvestingsprogramma wordt in 2026 ter besluitvorming aan de raad voorgelegd. Tevens is de samenwerking met de woningcorporaties versterkt. Samen werken we toe aan een vergroting van de sociale huurvoorraad in de gemeente Woensdrecht. Daarnaast wordt ingezet op het verhogen van de kwaliteit van de bestaande woningen.
Programmabegroting 2026
93
Paragraaf 2 Lokale heffingen Algemeen Lokale heffingen zijn te onderscheiden in belastingen enerzijds en leges, rechten en overige tarieven anderzijds. Inzicht in de omvang, werking en reikwijdte van de lokale heffingen is van belang voor de raad omdat ze, naast de inkomsten van de algemene uitkering, veelal de enige mogelijkheid vormen om aanvullende wensen te kunnen financieren. Tegelijkertijd wordt steeds kritischer gekeken naar de totale gemeentelijke belastingdruk. Daarbij is niet alleen inzicht in absolute zin belangrijk, aangezien Woensdrecht niet op zichzelf staat: inzicht in de hoogte van de heffingen van vergelijkbare gemeenten is eveneens verhelderend. Een gemeente is beperkt in de belastingsoorten die ze mag heffen. Deze zijn limitatief opgesomd in de Gemeentewet. In deze paragraaf treft u een toelichting op de belangrijkste tariefaanpassingen voor het begrotingsjaar 2026. De belastingverordeningen voor 2026 worden in de openbare raadsvergadering van december 2025 aan de raad ter vaststelling aangeboden. De in deze paragraaf opgenomen tarieven voor 2026 zijn onder voorbehoud van besluitvorming door de raad. Na de uitgangspunten van ons lokale beleid, een tabel van de geraamde inkomsten in 2026 (A) en een overzicht van de tariefontwikkeling 2022-2026 (B) worden achtereenvolgens de volgende onderwerpen toegelicht: 1. Onroerendezaakbelastingen (ozb) 2.
Afvalstoffenheffing 3. Rioolheffing 4. Lokale lastendruk 5. Vergelijkend overzicht woonlasten 6. Hondenbelasting 7. Forensenbelasting 8. Verblijfsbelasting 9. Marktgelden 10. Lijkbezorgingsrechten 11. Leges 12. Kwijtscheldingsbeleid
Lokaal beleid Het beleid ten aanzien van lokale heffingen is gebaseerd op de uitgangspunten van het coalitieakkoord 2022-2026 en het collegewerkprogramma 2022-2026 'Stabiel en daadkrachtig voor Woensdrecht'. We streven ernaar om de gemeentelijke heffingen en belastingen op hetzelfde niveau te houden en passen maximaal alleen een inflatiecorrectie toe. De uitgangspunten met betrekking tot de financiën van de gemeente zijn:
94
Programmabegroting 2026
•
• •
om alle thema's te kunnen uitvoeren, heeft de gemeente behoefte aan voldoende financiële middelen. De financiële positie van de gemeente is gezond, het huishoudboekje is op orde. Van belang is dat dit zo blijft. De hoge inflatie plaatst ons voor grote uitdagingen. Dit leidt tot hogere uitgaven in de exploitatie, maar ook de ramingen voor investeringen worden daardoor ongewis. Dat laatste kan leiden tot het temporiseren van uitgaven. Mogelijk stelt ook een herverdeling van het gemeentefonds ons voor extra uitdagingen. We streven ernaar om de gemeentelijke heffingen en belastingen op hetzelfde niveau te houden en passen maximaal alleen een inflatiecorrectie toe; de inflatie raakt onze inwoners in hun portemonnee. De gemeente doet binnen haar wettelijke mogelijkheden wat ze kan; de hoeveelheid (rest)afvalstoffen moet verder naar beneden en uitgangspunt is het voldoen aan de VANG-doelstellingen (Van Afval Naar Grondstof). Samen met Saver N.V. zetten we in op innovatieve manieren van recycling en afvalscheiding. De milieustraat zal daar een spil in zijn. Het uitgangspunt blijft dat de gebruiker betaalt en de afvalstoffenheffing kostendekkend is.
Woensdrecht kent een gemiddeld belastingniveau. De COELO-Atlas 2025, die voor alle Nederlandse gemeenten een vergelijking maakt van de woonlasten, bevestigt dit beeld. De woonlasten worden gedefinieerd als het totaal van de OZB, de afvalstoffenheffing en de rioolheffing. Van de 346 binnengemeentelijke tariefgebieden in Nederland staat Woensdrecht op plaats 85; dat wil zeggen dat er 84 gemeenten zijn die lagere woonlasten hebben en 261 met hogere woonlasten.
A. Geraamde inkomsten In 2026 worden de volgende inkomsten met betrekking tot de lokale heffingen geraamd:
Bedragen kolom 2 t/m 6 x € 1.000 Titel 1
Jaarstukken 2024
Begroting 2025 (incl. wijziging)
Primitieve begroting 2026
Heffingsmaatregel 2026
Totaal 2026 (1)
2
3
4
5
In % 2026 (2)
Bedrag 2026 (per inwoner) (3) 8
6
7
Onroerende zaakbelastingen
5.839
6.061
6.127
307
6.434
50,32%
€ 289
Afvalstoffenheffing
2.974
2.884
2.928
168
3.096
24,22%
€ 139
Rioolheffing
2.259
2.356
2.364
119
2.483
19,42%
€ 111
Hondenbelasting
117
122
-
-
-
0,00%
€-
Forensenbelasting
50
56
56
-
56
0,44%
€3
Verblijfsbelasting Totaal:
730
641
716
-
716
5,60%
€ 32
11.969
12.120
12.191
594
12.785
100%
€ 573
(1) Opbrengst na verwerking van de heffingsmaatregel 2026. (2) Opbrengst per belastingsoort als percentage van de totale belastingopbrengst 2026. (3) Totaal 2026 gedeeld door aantal inwoners gemeente Woensdrecht (raming per 1-1-2026 = 22.300)
B. Tariefontwikkeling 2022-2026
Programmabegroting 2026
95
Tarieven per belastingsoort
2022
2023
2024
2025
2026
Onroerende zaakbelastingen Woningen: eigenaren
0,1081% 0,1058% 0,1075% 0,1040% 0,0971%
Niet-woningen: eigenaren
0,1862% 0,1821% 0,1887% 0,1887% 0,1908%
Niet-woningen: gebruikers
0,1561% 0,1527% 0,1582% 0,1582% 0,1599%
Afvalstoffenheffing
Bedragen in €
Vast deel
178,50
197,25
212,25
212,25
222,86
Afvalcontainer (per lediging): - 240 liter restafvalcontainer 1 - 13 ledigingen
8,16
9,02
9,71
9,71
10,20
14 - 20 ledigingen
10,20
11,27
12,13
12,13
12,74
21 - 26 ledigingen
12,24
13,53
14,56
14,56
15,29
1 - 13 ledigingen
4,79
5,29
5,69
5,69
5,97
14 - 20 ledigingen
5,97
6,60
7,10
7,10
7,46
21 - 26 ledigingen
7,14
7,89
8,49
8,49
8,91
- 240 liter gft-afvalcontainer
-
-
-
-
-
- 140 liter gft-afvalcontainer
-
-
-
-
-
1,02
1,13
1,22
1,22
1,28
- 140 liter restafvalcontainer
- Ondergrondse restafvalcontainer (per inworp) Rioolheffing
Art.nr. Systematiek
Bedragen in €
Vastrecht
1.1.1 woning met één persoon woning met meerdere personen 1.1.2 niet-woning
152,50
157,40
165,35
173,60
182,30
203,50
210,00
220,50
231,50
243,10
203,50
210,00
220,50
231,50
243,10
2.1.1 vastrecht + variabel tarief voor de hoeveelheid afgevoerd water vanaf 501 m3 tot en met 1.000 m3, per m3
0,92
0,95
1,00
1,05
1,10
2.1.2 voor de hoeveelheid afgevoerd water vanaf 1.001 tot en met 10.000 m3, per m3 verhoogd met het op basis van 2.1.1 berekende bedrag
0,52
0,54
0,57
0,60
0,63
2.1.3 voor de hoeveelheid afgevoerd water vanaf 10.001 tot en met 20.000 m3, per m3 verhoogd met het op basis van 2.1.1 en 2.1.2 berekende bedrag
0,24
0,25
0,26
0,27
0,28
2.1.4 voor de hoeveelheid afgevoerd water vanaf 20.001 tot en met 30.000 m3, per m3 verhoogd met het op basis van 2.1.1 tot en met 2.1.3 berekende bedrag
0,23
0,24
0,25
0,26
0,27
2.1.5 voor de hoeveelheid afgevoerd water vanaf 30.001 m3, per m3 verhoogd met het op basis van 2.1.1 tot en met 2.1.4 berekende bedrag
0,22
0,23
0,24
0,25
0,26
1e hond
37,50
37,50
37,50
37,50
-
2e en volgende hond
65,00
65,00
65,00
65,00
-
Kennel
155,00
155,00
155,00
155,00
-
Gedifferentieerde tarieven niet-woningen
Hondenbelasting
Forensenbelasting Tarief
0,3251% 0,3179% 0,3231% 0,3125% 0,2916%
Verblijfsbelasting (t/m 2025 toeristenbelasting)
Bedragen in €
Per overnachting, per persoon
1,50
1,50
1,50
Weekmarkt Hoogerheide
4,50
4,50
4,50
4,50
Weekmarkt Putte
4,50
4,50
4,50
4,50
4,50
Jaarmarkt Putte
105,00
105,00
105,00
105,00
105,00
Marktgelden
96
1,50
1,50
Bedragen in €
Programmabegroting 2026
4,50
1. Onroerendezaakbelastingen (ozb) De onroerendezaakbelastingen worden berekend naar een percentage van de waarde van de onroerende zaak; de WOZ-waarde. De peildatum van de WOZ-waarde is 1 januari van het jaar voorafgaand aan het jaar waarop de aanslag betrekking heeft. De WOZ-waarde per 1 januari 2025 is leidend voor de belastingaanslag van 2026. De Belastingsamenwerking West-Brabant stelt jaarlijks de nieuwe WOZ-waarden vast voor alle woningen en niet-woningen. Dat gebeurt kort voor het opleggen van de aanslagen, omdat dan voldoende informatie beschikbaar is voor de herwaardering. De tarieven voor 2026 die in deze begroting zijn opgenomen zijn dan ook voorlopig en gebaseerd op de tarieven van 2025 met een indexatie. De definitieve tarieven zullen via het voorstel voor de Verordening voor de heffing en invordering van de onroerendezaakbelasting 2026 aan de gemeenteraad worden aangeboden. De voorlopige tarieven worden hierbij alleen nog gecorrigeerd voor de waardeontwikkeling. Een stijging van de waarde leidt tot een lager tarief en een daling van de waarde tot een hoger tarief. De totale opbrengst verandert niet. De inflatiecorrectie voor 2026 bedraagt +3,12%. Dit is gebaseerd op de ontwikkeling van de consumentenprijsindex van de maand juni 2025 ten opzichte van juni 2024 (bron: CBS).
Voor het meerjarenperspectief 2027-2029 van de begroting wordt bij de opbrengst van de onroerendezaakbelastingen rekening gehouden met een inflatiepercentage van +1%. Het ‘normtarief’, ofwel redelijk peil van de onroerendezaakbelasting, is door het Ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties voor 2026 vastgesteld op 0,1648% van de WOZ-waarde (2025: 0,1595%; bron: Meicirculaire gemeentefonds 2025).
2. Afvalstoffenheffing Iedere gemeente heeft de wettelijke plicht tot het inzamelen van huishoudelijke afvalstoffen binnen haar grondgebied (art. 10.21 en 10.22 Wet milieubeheer). De gemeente kan, ter compensatie van de kosten die verbonden zijn aan de verwijdering van huishoudelijke afvalstoffen een heffing instellen. Deze heffing geldt alleen voor inwoners en voor ieder perceel (woning) waar de mogelijkheid bestaat tot het inzamelen van huishoudelijke afvalstoffen, ook al wordt er geen afval aangeboden.
Landelijk zijn gemeenten op zoek naar manieren om meer ‘afval’ te recyclen en minder aan te bieden als restafval. Ook de gemeente Woensdrecht streeft naar een hogere mate van recycling. De kosten voor afvalverwerking stijgen, terwijl de noodzaak om grondstoffen duurzaam te recyclen toe neemt. Daarnaast heeft de gemeente zich gecommitteerd aan de doelstelling van het nationale VANGprogramma (Van Afval Naar Grondstof). Dit programma beschrijft de doelstellingen voor gemeenten op het gebied van circulariteit van grondstoffen: in 2030 moet minimaal 60% van het huishoudelijk afval gerecycled worden en daarmee moet de gemiddelde hoeveelheid restafval per inwoner terug worden gebracht tot onder de 100 kilo (bron: www.vang-hha.nl). In 2024 was het recycle percentage van de gemeente Woensdrecht 63% (bron: VANG recycletool, www.benchmarkafval.nl) en de hoeveelheid restafval bedraagt 128 kg per inwoner (bron: Saver N.V.). Dit betreft uitsluitend huishoudelijk restafval; gegevens over restafval dat via de milieustraat wordt aangeboden (grof afval) zijn niet beschikbaar.
Programmabegroting 2026
97
Tevens moet de activiteit ‘afvalinzameling & -verwerking’ kostendekkend uitgevoerd worden. Dat betekent dat de lasten financieel gedekt moeten worden door de baten. Maar ook dat het principe geldt: 'de gebruiker betaalt'. Om de doelstelling te behalen heeft de raad in 2019 besloten met ingang van 2020 de volgende maatregelen te nemen: • verhoging van de variabele en invoering van progressieve tarieven van het aanbieden van het restafval en; • verhoging van het tarief voor de extra tikken op de milieustraat. De ophaalfrequentie van het afval blijft gehandhaafd op éénmaal in de twee weken. Het verlagen van de ophaalfrequentie van het restafval naar éénmaal in de vier weken is om redenen van hygiëne en serviceniveau niet doorgevoerd. Voor 2026 zien we dat de totale lasten van de afvalinzameling en -verwerking toenemen ten opzichte van de in de programmabegroting 2025 geraamde lasten. Op onderdelen zijn er mutaties. Zo is er een toename van de kosten van de afvalinzameling als gevolg van de jaarlijkse indexering van de tarieven van Saver N.V. Er wordt een stijging van de kosten van de milieustraat verwacht als gevolg van een toename (+600 ton) van de hoeveelheid afval. De verwachte opbrengsten van monostromen in 2026 zijn nagenoeg gelijk aan de opbrengsten van 2025.
Om de afvalverwerking in 2026 kostendekkend te krijgen wordt de raad voorgesteld de tarieven van de afvalstoffenheffing met ingang van 2026 te verhogen met 5,0%. Tevens wordt de raad voorgesteld de tarieven voor het gebruik van de milieustraat met 5,0% te verhogen. De belasting voor het gebruik van de milieustraat bedraagt: Voor het 4e tegoed op de Saverpas: € 19,10 (in 2025: € 18,20); Voor het 5e en 6e tegoed, per tegoed op de Saverpas: € 38,05 (in 2025: € 36,25); Voor het 7e en volgende tegoed, per tegoed op de Saverpas: € 63,60 (in 2025: € 60,60). Het aantal ‘gratis’ tikken op de milieustraat blijft ongewijzigd; namelijk 3. De opbrengsten aan afvalstoffenheffing worden geraamd op € 3.095.750 en dit resulteert in een kostendekkingspercentage van 100%. Voorziening 'egalisatie afvalinzameling en -verwerking' Woensdrecht heeft een voorziening 'egalisatie afvalinzameling & -verwerking' tot haar beschikking voor het afdekken van risico's en financiële resultaten van afval. Het verwachte saldo van de voorziening per 01-01-2026 bedraagt (afgerond) € 518.000. Ketenovereenkomst Verpakkingen – nieuwe afspraken in voorbereiding De huidige Ketenovereenkomst Verpakkingen 2020-2029, is op verzoek van de leden na een ALVmotie, verlengd tot 31 december 2025 om ruimte te geven voor nieuwe afspraken tussen VNG, NVRD en Verpact.
Onder begeleiding van het ministerie van IenW is op 18 juni 2025 een akkoord bereikt dat per 1 januari 2026 moet ingaan. In 2025 worden de nieuwe afspraken verder uitgewerkt in een herziene Ketenovereenkomst (looptijd 2026-2030 en voorbereid voor implementatie.
98
Programmabegroting 2026
Belangrijkste onderdelen zijn: gezamenlijke inzet op maximale recycling en circulariteit (in lijn met de nieuwe Europese Verordening Verpakkingen en Verpakkingsafval); verbeterde inzamelkwaliteit via bronscheiding waar mogelijk en nascheiding waar nodig; en het uitfaseren van slecht functionerende brengsystemen. Er komt een voorspelbaar en objectief vergoedingssysteem zonder afkeur op basis van visuele inspectie, met financiële prikkels via een staffel en extra middelen voor transitie, kwaliteitsverbetering en landelijke communicatie. De governance wordt versterkt met meer transparantie, gezamenlijke data en een onafhankelijke arbitragecommissie. Gemeenten sluiten individueel een deelnemersovereenkomst af, waarmee zij bijdragen aan het behalen van de Europese doelstellingen voor 2030. Kernpunten nieuwe afspraken Ketenovereenkomst Verpakkingen (2026-2030) • • • • •
Maximale recycling & circulariteit: in lijn met Europese doelstellingen 2030. Kwaliteitsverbetering inzameling: bronscheiding waar mogelijk, nascheiding waar nodig, uitfasering slecht functionerende brengsystemen. Eerlijk & voorspelbaar vergoedingssysteem: geen afkeur op basis van visuele inspectie, staffel met financiële prikkels. Extra middelen: voor transitie, optimalisatie en landelijke communicatie. Sterkere governance: gezamenlijke data, transparantie en onafhankelijke arbitragecommissie.
Kostendekkendheid afvalinzameling en -verwerking
Bedragen in €
Taakveld/omschrijving
Specificatie
Bedrag
%
1. Afvalinzameling
-1.244.000
2. Afvalverwerking
-548.449
3. Milieustraat
-938.000
4. Overig
-258.365
2.1 Verkeer en vervoer
5. Straatreiniging
-31.112
6.3 Inkomensregelingen
6. Kwijtschelding afvalstoffenheffing
-85.000
Lasten 7.3 Afval
Overhead
-27.628
BTW
-377.304
Baten (exclusief opbrengsten afvalstoffenheffing) 7.3 Afval
2. Afvalverwerking
349.500
3. Milieustraat
9.580
7. Dividenduitkering Saver N.V.
55.000
Totaal (lasten minus baten)
-3.095.778 100%
Opbrengsten afvalstoffenheffing (opgenomen in taakveld 7.3 Afval)
3.095.750
Saldo en kostendekkendheid
-28 100%
Onttrekking aan de voorziening 'afvalinzameling & - verwerking' Saldo afvalinzameling & -verwerking na onttrekking aan de voorziening
Programmabegroting 2026
-28
99
Toelichting op de tabel ‘kostendekkendheid afvalinzameling en -verwerking’: Taakveld ´7.3 Afval´ is het centrale taakveld. Naast de baten en lasten uit het taakveld ‘7.3 Afval’ wordt van het taakveld ‘2.1 Verkeer en vervoer’ een bedrag van (afgerond) € 31.000 in de heffing betrokken. Dit betreft 25% van de geraamde lasten van straatreiniging inclusief het veegvuil. Van het taakveld ´6.3 Inkomensregelingen´ wordt een bedrag van € 85.000 voor het deel van de kwijtschelding van de afvalstoffenheffing in de heffing betrokken. Het geraamde saldo van 'afvalinzameling & -verwerking' bedraagt € 28 nadelig.
3. Rioolheffing Onder de naam ‘rioolheffing’ wordt geheven: een belasting ter bestrijding van de kosten die voor de gemeenten verbonden zijn aan: • •
de inzameling en het transport van huishoudelijk afvalwater en bedrijfsafvalwater, evenals de zuivering van huishoudelijk afvalwater en; de inzameling van afvloeiend hemelwater en de verwerking van het ingezamelde en afvloeiende hemelwater, evenals het treffen van maatregelen teneinde structureel nadelige gevolgen van de grondwaterstand voor de aan de grond gegeven bestemming zoveel mogelijk te voorkomen of te beperken.
Het college van burgemeester en wethouders kan ter invulling van de taak, op het gebied van het beheer van watersystemen en waterketenbeheer, een gemeentelijk rioleringsprogramma vaststellen (art. 3.14 Omgevingswet). In het gemeentelijk waterprogramma (GWP) wordt aangegeven op welke manier de gemeente de gemeentelijke watertaken wil verbeteren, uitbreiden, onderhouden en beheren en welke middelen noodzakelijk zijn om de gestelde doelen te bereiken. Het huidige GWP is vastgesteld door de gemeenteraad in november 2023 en heeft een looptijd van 4 jaar (2024-2027). Te rekenen van het belastingjaar 2010 wordt een rioolheffing geheven naar het aantal kubieke meters water dat vanuit het perceel wordt afgevoerd. De rioolheffing kent twee grondslagen: • •
een vast tarief per perceel; een bedrag op basis van het aantal kubieke meters water dat vanuit het perceel direct of indirect op de gemeentelijke riolering wordt afgevoerd.
De raad wordt voorgesteld om de vaste en variabele tarieven voor 2026 aan te passen. De tarieven voor 2026 zijn opgenomen in het overzicht van de tariefontwikkeling 2022-2026 (B) in deze paragraaf. De tarieven stijgen gemiddeld met 5,0%. De stijging van de tarieven is gebaseerd op het GWP 2024-2027.
100
Programmabegroting 2026