CConstaterende datWinterswijk
Koppel je AI →
Document · PDF

Bijlage 2 bij Nota kaders- uitgangspunten: Werklandschappen van de toekomst (geanonimiseerd)

Raadsvergadering 27 november 2025, gemeente WinterswijkBij agendapunt: Nota Kaders en uitgangspunten Gebiedsvisie Arrisveld26.424 woorden

Open het PDF bij de gemeente ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen · deel 1 van 4

Onderbouwing Werklandschappenlabel

ONDERBOUWING INDICATOREN EN PRESTATIENIVEAUS

Versie: 25 juni 2025

Inhoudsopgave HOOFDSTUK 1.

Onderbouwing thema’s en indicatoren Werklandschappenlabel .......................................... 2

Bedrijfszekerheid............................................................................................................................................................................ 2 Ruimtegebruik .....................................................................................................................................................................................................3 Vestigingsklimaat ................................................................................................................................................................................................5 Organiserend vermogen .....................................................................................................................................................................................6 Functiemenging...................................................................................................................................................................................................8

Condities biodiversiteit .................................................................................................................................................................. 9 % Lage vegetatie (m).........................................................................................................................................................................................10 % Middelhoge vegetatie (m) ............................................................................................................................................................................11 % Hoge vegetatie (boomkroonbedekking)(m) ................................................................................................................................................12 % Oppervlaktewater (m)...................................................................................................................................................................................13 Ecologische Diversiteit & Dynamiek .................................................................................................................................................................14 Verbinding Omliggende Structuren .................................................................................................................................................................16

Basiskwaliteit Natuur (BKN) ..............................................................................................................................................................................17 Waardevolle Habitats .......................................................................................................................................................................................19 Faunavoorzieningen ..........................................................................................................................................................................................20

Klimaatadaptatie .......................................................................................................................................................................... 22 Wateroverlast openbaar gebied (m)................................................................................................................................................................23 Wateroverlast Gebouwen (m)..........................................................................................................................................................................25 Overstromingsrisico’s (T100) (m) .....................................................................................................................................................................26 % Dakgroen (m) .................................................................................................................................................................................................27 Hittestress buiten (m) .......................................................................................................................................................................................28 Verstening (m)

...................................................................................................................................................................................................30 Droogtepreventie ..............................................................................................................................................................................................31

Gezondheid................................................................................................................................................................................... 33 Uitzicht op groen (3-regel)(m)..........................................................................................................................................................................34 Bladerdek (30-regel)(m)....................................................................................................................................................................................36 Groene verblijfsruimte (300-regel)(m) ............................................................................................................................................................37 Koele fiets- en voetpaden (m) ..........................................................................................................................................................................39

Brede welvaart ............................................................................................................................................................................. 40 Geluidsoverlast (Lden) (m) ...............................................................................................................................................................................41 Relatieve geluidshinder (m) ..............................................................................................................................................................................42 Luchtkwaliteit PM2.5 (m) .................................................................................................................................................................................43 Luchtkwaliteit NOx (m) .....................................................................................................................................................................................45 (Sociale) Veiligheid ............................................................................................................................................................................................46

Verblijfskwaliteit................................................................................................................................................................................................48 Inclusieve Openbare Ruimte ............................................................................................................................................................................49

Innovatiekracht ............................................................................................................................................................................ 51 STIMULEREN VAN INNOVATIEKRACHT ............................................................................................................................................................52

Bodem en Water .......................................................................................................................................................................... 54 Waterkwaliteit ...................................................................................................................................................................................................55 Grondwaterhuishouding...................................................................................................................................................................................56 Bodemleven.......................................................................................................................................................................................................57 Water vasthouden ............................................................................................................................................................................................59

Energie .......................................................................................................................................................................................... 60 Energie-efficiëntie .............................................................................................................................................................................................62 ENERGIESYSTEEM (Power-to-X) .......................................................................................................................................................................64

Mobiliteit ...................................................................................................................................................................................... 66 Infrastructuur voor actief vervoer en openbaar vervoer (m) .........................................................................................................................67 Bereikbaarheid Duurzaam Vervoer ..................................................................................................................................................................68

Borging .......................................................................................................................................................................................... 70 Ecologische Monitoring ....................................................................................................................................................................................70 Natuuradaptief Beheer .....................................................................................................................................................................................72 Beheerbudget....................................................................................................................................................................................................74

(Kamerling, 2024)

P a g e 1 | 75

HOOFDSTUK 1. ONDERBOUWING THEMA’S EN INDICATOREN WERKLANDSCHAPPENLABEL

Figuur 1 Overzicht thema's en indicatoren Nulmeting (kwantitatief & kwalitatief)

BEDRIJFSZEKERHEID OMSCHRIJVING THEMA

Bedrijfszekerheid draait om de continuïteit, veerkracht en het toekomstbestendig maken van bedrijven op bedrijventerreinen. Dit omvat niet alleen de robuustheid van bedrijven tegen externe factoren zoals klimaatverandering, schaarste aan middelen en economische onzekerheden, maar ook de manier waarop het bedrijventerrein wordt georganiseerd en beheerd. Effectieve samenwerking, digitalisering en een efficiënte inrichting van ruimte en middelen dragen direct bij aan de bedrijfszekerheid en duurzame groei van het terrein. (

2024)

P a g e 2 | 75

ALGEMENE BESCHRIJVING

Binnen het programma Werklandschappen van de Toekomst staat bedrijfszekerheid centraal om bedrijventerreinen veerkrachtiger en toekomstbestendiger te maken. Dit thema omvat zowel strategische als operationele aspecten, zoals de beschikbaarheid van water en energie, logistieke efficiëntie, werkgelegenheid, ruimtelijke ordening en parkmanagement. Een goed georganiseerde en duurzaam beheerde werkomgeving verhoogt de aantrekkelijkheid en concurrentiekracht van een bedrijventerrein en zorgt voor een stabiele economische basis. Door samenwerking tussen bedrijven, overheden en andere stakeholders te stimuleren, ontstaat een gedeelde verantwoordelijkheid voor innovatie, efficiënt ruimtegebruik en het slim inzetten van middelen. Digitalisering speelt hierbij een sleutelrol, bijvoorbeeld in het optimaliseren van logistieke processen en het verbeteren van energiebeheer. DOELSTELLING

Het doel van dit thema is om bedrijventerreinen te transformeren tot dynamische, flexibele en toekomstbestendige werklocaties waarin bedrijven kunnen groeien en innoveren, ongeacht veranderende externe omstandigheden. Dit draagt bij aan: •

Economische stabiliteit en werkgelegenheid: door een robuuste basis te leggen voor bedrijven, wordt de regionale en nationale economie versterkt.

•

Efficiëntie en kostenreductie: door slimme organisatie en digitalisering worden middelen optimaal benut en operationele kosten verlaagd.

•

Duurzaamheid en risicobeheersing: bedrijventerreinen worden beter bestand tegen klimaatverandering, grondstofschaarste en andere disruptieve factoren.

•

Aantrekkelijkheid en concurrentiepositie: goed georganiseerde, groene en duurzame bedrijventerreinen trekken talent en investeringen aan.

ONDERBOUWING THEMA

Bedrijfszekerheid en een effectieve organisatie zijn onlosmakelijk verbonden met een duurzame en toekomstbestendige economie. De impact van klimaatverandering, logistieke verstoringen en veranderende marktomstandigheden vraagt om een proactieve aanpak. Door bedrijfszekerheid te koppelen aan een sterke organisatiestructuur, wordt niet alleen de economische vitaliteit van bedrijventerreinen gewaarborgd, maar ook de leefbaarheid en duurzaamheid verbeterd. Dit thema biedt een solide basis voor innovatie, samenwerking en duurzame groei op de lange termijn. RUIMTEGEBRUIK VRAAGSTELLING

In welke mate wordt de beschikbare ruimte op het bedrijventerrein optimaal ingedeeld en gebruikt, zodat duurzaamheid, efficiëntie en biodiversiteit hand in hand gaan? DOELSTELLING

Het realiseren van optimaal ruimtegebruik door duurzame indeling en multifunctioneel gebruik van kavels en bedrijventerreinen. Dit draagt bij aan effectief waterbeheer, energie-efficiëntie, versterking van biodiversiteit en bevordering van duurzame mobiliteit. OMSCHRIJVING

De indicator Ruimtegebruik richt zich op het efficiënte en duurzame gebruik van de beschikbare ruimte op (

, 2024)

P a g e 3 | 75

bedrijventerreinen. Door slimme en innovatieve toepassingen kunnen zowel kavels als terreinen veelzijdig worden benut. Op kavelniveau zijn maatregelen zoals groene daken, verticale groene gevels en multifunctionele buitenruimtes essentieel. Groene daken vangen regenwater op, verminderen hittestress en bieden ruimte voor zonnepanelen, terwijl verticale groene gevels bijdragen aan biodiversiteit door geïntegreerde nestplaatsen en beplanting. Multifunctionele buitenruimtes, zoals parkeerplaatsen die tevens dienstdoen als evenementenruimte, optimaliseren het gebruik van schaarse ruimte. Op terreinniveau gaat het om het creëren van collectieve wateropslag, groene corridors en clustering van functies, zoals gedeelde logistieke hubs. Dit vergroot de efficiëntie en duurzaamheid van het terrein en versterkt de sociale en ecologische samenhang. Innovatieve technologieën zoals geodata en 3D-modellen maken het mogelijk om de potentie van deze duurzame maatregelen inzichtelijk te maken en continu te optimaliseren. Hierdoor kunnen bedrijventerreinen hun ruimtelijke impact significant verminderen en tegelijkertijd bijdragen aan een aantrekkelijker werk- en leefklimaat. MAATREGELEN WAARAAN KAN WORDEN GEDACHT

Ruimtelijke en duurzame maatregelen op kavelniveau • • • • • •

Groene daken: Voor regenwateropvang, verkoeling en energieopwekking (zonnepanelen). Verticale groene gevels: Inclusief nestplaatsen en voedselvoorzieningen voor vogels en insecten. Multifunctionele buitenruimtes: Parkeerplaatsen die ook dienstdoen als evenementenruimte. Ondergrondse parkeergarages: Gecombineerd met waterberging om bovengrondse ruimte vrij te maken voor groen. Halfverharding: Voor waterinfiltratie en vermindering van wateroverlast. Clustering van logistieke functies: Efficiënt gebruik van ruimte binnen kavelgrenzen.

Ruimtelijke en duurzame maatregelen op terreinniveau • • • • • •

Collectieve wateropslag en wadi’s: Voor centrale opvang en infiltratie van regenwater. Gemeenschappelijke zonnepanelenvelden: Op ongebruikte terreinen. Groene corridors: Verbinden van verschillende delen van het terrein voor biodiversiteit en recreatie. Verbinding van fietspaden: Aansluiting op het regionale netwerk om duurzame mobiliteit te bevorderen. Flexibele ruimtes: Voor werk, recreatie en natuurontwikkeling in randzones. Monitoring van leegstaande kavels: Tijdelijke invulling met natuurontwikkeling of recreatie.

Toepassingen met geodata en 3D-modellen • • • • •

Analyse van waterinfiltratie: Voor de toepassing van halfverharding. Inventarisatie van dakoppervlakken: Potentieel voor groene daken en zonnepanelen. Monitoring van groene corridors: Voor biodiversiteit en ecologische verbindingen. 3D-modellen voor bouwvolumes: Optimalisatie van multifunctioneel ruimtegebruik. Verkeersstromen en mobiliteit: Analyse voor de optimalisatie van gedeelde mobiliteit en logistieke hubs.

ONDERBOUWING

Optimaal ruimtegebruik is essentieel voor het ontwikkelen van duurzame bedrijventerreinen. Door functies slim te combineren en ruimte te benutten voor energieopwekking, waterbeheer en biodiversiteit, wordt niet alleen (

2024)

P a g e 4 | 75

de ecologische voetafdruk verkleind, maar ontstaat ook een aantrekkelijker werkklimaat. Innovatieve technologieën zoals 3D-modellen en geodata maken het mogelijk om deze maatregelen gericht te implementeren en hun effectiviteit te monitoren. Elke vierkante meter telt, en met een doordachte aanpak kan elk oppervlak bijdragen aan een toekomstbestendige omgeving. VOORDELEN VAN OPTIMAAL RUIMTEGEBRUIK

• • •

Duurzaamheid: Verkleining van de ecologische voetafdruk door integratie van waterbeheer, energieopwekking en groen. Biodiversiteit: Versterking van habitats voor flora en fauna, en verbetering van ecologische verbindingen. Efficiëntie: Multifunctionele ruimtes verhogen de benuttingsgraad van het terrein en verlagen kosten.

Aantrekkelijkheid: Een duurzaam en innovatief ingericht terrein trekt bedrijven aan en bevordert een gezondere werkomgeving. Door optimaal gebruik te maken van de beschikbare ruimte kunnen bedrijventerreinen zich ontwikkelen tot duurzame, efficiënte en aantrekkelijke werkgebieden. Laat weten of er specifieke uitbreidingen of voorbeelden gewenst zijn. De mate van duurzaam ruimtegebruik wordt als volgt beoordeeld: Punten

Prestatieniveaus

5

De beschikbare ruimte wordt volledig benut met een mix van duurzame maatregelen en multifunctioneel gebruik. Groene daken, groene gevels en collectieve wateropslag zijn prominent aanwezig, en geavanceerde technologieën worden ingezet om ruimtegebruik continu te optimaliseren.

4

Het terrein heeft zichtbare innovaties, zoals groene daken en halfverharding, en maakt plannen voor ondergrondse wateropslag en clustering van functies. Monitoring met 3D-modellen is in ontwikkeling.

3

Concrete duurzame maatregelen zijn ingevoerd, zoals groene daken en multifunctionele buitenruimtes, maar zonder uitgebreide integratie van andere functies. Collectieve initiatieven zijn aanwezig, maar beperkt in schaal.

2

Een begin is gemaakt met duurzame ruimtebenutting. Enkele maatregelen zijn geïntroduceerd, zoals permeabele verharding en multifunctioneel ruimtegebruik, maar er is nog veel ruimte voor verbetering.

1

De eerste stappen zijn gezet; een eenmalige inventarisatie van mogelijke maatregelen is uitgevoerd, maar concrete implementatie ontbreekt.

0

Het bedrijventerrein benut de ruimte nog niet op een duurzame manier; er zijn geen plannen of maatregelen voor multifunctioneel of ecologisch verantwoord ruimtegebruik.

VESTIGINGSKLIMAAT VRAAGSTELLING

In welke mate draagt het bedrijventerrein bij aan het creëren van gunstige omstandigheden voor de vestiging en groei van bedrijven? DOELSTELLING

Het optimaliseren van de fysieke, economische en sociale omgeving van het bedrijventerrein om aantrekkelijk te zijn voor bedrijven, werknemers en investeerders. Dit omvat goede infrastructuur, duurzame faciliteiten, aantrekkelijke openbare ruimten en een sterke economische en innovatieve dynamiek.

(

, 2024)

P a g e 5 | 75

OMSCHRIJVING

Een aantrekkelijk vestigingsklimaat is essentieel om bedrijven aan te trekken en te behouden. Dit gaat verder dan alleen de beschikbaarheid van ruimte; een goed functionerend bedrijventerrein biedt een prettige werkomgeving, moderne voorzieningen en een strategische ligging met goede bereikbaarheid. Duurzaamheid, energie-efficiëntie, biodiversiteit en sociale cohesie spelen hierin een steeds grotere rol. Investeren in een hoogwaardige omgeving verhoogt de concurrentiekracht van bedrijven en stimuleert economische groei. ONDERBOUWING

Een goed vestigingsklimaat draagt niet alleen bij aan de aantrekkelijkheid van een bedrijventerrein, maar ook aan het economisch succes en de tevredenheid van werknemers. Bereikbaarheid, duurzaamheid en flexibiliteit in ruimtegebruik worden steeds belangrijker voor bedrijven die toekomstgericht willen ondernemen. Door in te zetten op innovatie, duurzaamheid en samenwerking tussen bedrijven wordt een veerkrachtige en toekomstbestendige werklocatie gecreëerd. Punten

Prestatieniveaus

5

Het bedrijventerrein is een toonaangevende locatie met innovatieve en duurzame voorzieningen, een sterke economische structuur en een aangename werkomgeving. Er zijn collectieve energievoorzieningen, gedeelde mobiliteitsoplossingen en hoogwaardige openbare ruimten. Het terrein wordt actief beheerd en onderhouden met een langetermijnvisie op duurzaamheid en economische groei.

4

Het bedrijventerrein heeft een duidelijke strategie om aantrekkelijk te blijven voor bedrijven en werknemers. Er zijn duurzame mobiliteitsoplossingen, gedeelde faciliteiten en slimme energieinfrastructuren. Groen en openbare ruimtes zijn goed ontworpen en dragen bij aan de leefbaarheid. Er wordt geïnvesteerd in innovatie en samenwerking tussen bedrijven.

3

Het bedrijventerrein voldoet aan moderne vestigingseisen met goede infrastructuur, basisvoorzieningen en een duurzame insteek. Er zijn enkele gezamenlijke initiatieven voor mobiliteit, energie of vergroening. De openbare ruimte is aantrekkelijk en er wordt ingezet op het versterken van de economische dynamiek.

2

Het bedrijventerrein biedt redelijke vestigingsomstandigheden, maar heeft nog verbeterpunten op het gebied van duurzaamheid, mobiliteit of sociale voorzieningen. Er is enige aandacht voor kwaliteit en innovatie, maar dit wordt nog niet structureel aangepakt.

1

Er zijn beperkte voorzieningen en er is weinig aandacht voor duurzaamheid of samenwerking. Bedrijven ervaren enkele knelpunten, zoals matige infrastructuur of een gebrek aan voorzieningen. De eerste stappen worden gezet om dit te verbeteren.

0

Het bedrijventerrein heeft een verouderde of onaantrekkelijke uitstraling, met beperkte voorzieningen en weinig aandacht voor duurzaamheid en economische dynamiek. Er is geen actieve strategie om het vestigingsklimaat te verbeteren.

ORGANISEREND VERMOGEN VRAAGSTELLING

In welke mate wordt de organisatie van het bedrijventerrein geoptimaliseerd om samenwerking, duurzaamheid, toekomstbestendigheid en transitievermogen te bevorderen? (

2024)

P a g e 6 | 75

DOELSTELLING

Het verbeteren van de structuur, cultuur en het strategisch vermogen van de organisatie op bedrijventerreinen door middel van goed bestuur, samenwerking tussen bedrijven, integrale beleidsvorming en duurzame besluitvorming. Organiseren wordt hierbij gezien als middel, geen doel op zich – het gaat erom of partijen samen kunnen handelen bij relevante maatschappelijke opgaven. OMSCHRIJVING

Een goed georganiseerde bedrijventerreinvereniging of -organisatie is essentieel voor een toekomstbestendig en duurzaam bedrijventerrein. Organisatiegraad omvat meer dan structuur; het gaat om het organiserend vermogen: de mate waarin bedrijven samen kunnen werken aan gezamenlijke doelen. Dit vermogen kent drie lagen: • • •

Cultuur (DNA): onderling vertrouwen, gunfactor, gedeelde taal, eigenaarschap; Strategie: gezamenlijke ambitie, richting en thematische focus; Structuur & governance: organisatievormen zoals parkmanagement of coalitietafels.

Een hoge formele organisatiegraad zonder daadwerkelijke samenwerking levert weinig op; omgekeerd kan een beperkte structuur met veel betrokkenheid wél goed functioneren. Samenwerking moet zich richten op thema’s die lokaal als relevant worden ervaren, zoals netcongestie, klimaatadaptatie of circulaire economie. Actieve betrokkenheid bij beheer, monitoring én transities speelt een belangrijke rol. Daarbij is het essentieel om álle typen bedrijven mee te nemen: koplopers, middenmoot en moeilijk bereikbare achterblijvers. Succesvolle terreinen slagen erin om vooral die middenmoot te activeren. Ook de rolverdeling tussen bedrijven (uitvoering), gemeenten (facilitering) en onderwijsinstellingen (kennis en opleiding) moet bestendig zijn voor de langere termijn. Een sterke organisatiestructuur – gecombineerd met gedeeld eigenaarschap en wederkerigheid – maakt bedrijventerreinen efficiënter, aantrekkelijker en toekomstbestendiger. ONDERBOUWING

Bedrijventerreinen met een zichtbaar organiserend vermogen presteren beter op het gebied van duurzaamheid, veiligheid en economische veerkracht. Een collectieve aanpak verlaagt kosten, versterkt de concurrentiepositie en versnelt de transitie naar een toekomstbestendig bedrijventerrein. De mate van organisatie moet niet alleen het ‘zijn’ (zoals aanwezigheid van een vereniging) meten, maar ook het ‘doen’: samenwerking op strategische opgaven. De indicator kijkt daarom ook naar het transitievermogen: kunnen partijen gezamenlijk handelen bij structurele uitdagingen? Operationele samenwerking (zoals beveiliging) is nuttig, maar onvoldoende als het gaat om maatschappelijke opgaven. Tot slot is het belangrijk om bedrijventerreinen een groeipad te bieden. Daarom wordt gewerkt met een trapmodel: een leerladder die inzicht geeft in waar het terrein staat én wat de eerstvolgende stap is. Niet iedereen hoeft op hetzelfde moment hetzelfde niveau te behalen, zolang er maar beweging is richting versterkt organiserend vermogen. Punten 5

(

Prestatieniveaus Werklandschap van de Toekomst: Het bedrijventerrein heeft een professionele parkmanagementorganisatie met structurele financiering en een breed gedragen visie op duurzaamheid en toekomstbestendig beheer. Er is een sterk netwerk van bedrijven, kennisinstellingen en overheden, en er worden innovatieve samenwerkingen opgezet. Besluitvorming gebeurt transparant en participatief, en er wordt actief gewerkt aan gebiedsontwikkeling, energiegemeenschappen en gezamenlijke investeringen. Ook de continuïteit van samenwerking is geborgd: rollen, afspraken en middelen zijn structureel verankerd. Het organiserend vermogen is zichtbaar in cultuur, strategie en structuur. Op alle relevante werklandschappen thema’s wordt samengewerkt.

, 2024)

P a g e 7 | 75

4

Pionier: Er is een actieve bedrijventerreinvereniging of parkmanagementorganisatie met duidelijke doelstellingen en financiering. Samenwerking tussen bedrijven en stakeholders verloopt goed en er worden gezamenlijke projecten opgezet, bijvoorbeeld op het gebied van circulaire economie of mobiliteit. Regelmatige evaluaties en verbeteringen van de organisatie zorgen voor continue optimalisatie. De samenwerking reikt tot strategische thema’s en slaagt erin om ook de middenmoot van bedrijven te betrekken. Op bijna alle relevante werklandschappen thema’s wordt samengewerkt.

3

Hedendaags toonbeeld: Het bedrijventerrein beschikt over een georganiseerde bedrijventerreinvereniging die samenwerkingen faciliteert. Er is een basisstructuur voor communicatie en gezamenlijke acties, maar verdere professionalisering is nodig. Er worden enkele gezamenlijke projecten uitgevoerd, maar structurele financiering en lange termijnvisie ontbreken deels. De samenwerking richt zich vooral op operationele zaken; strategische samenwerking komt moeizaam van de grond en het activeringsvermogen is beperkt. Op een aanzienlijk deel van de relevante werklandschappen thema’s wordt samengewerkt.

2

Doorpakker: Er is een informeel samenwerkingsverband tussen bedrijven en/of een beginnende bedrijventerreinvereniging. Er worden incidentele projecten opgezet en er is enige vorm van communicatie tussen bedrijven, maar structurele samenwerking en gezamenlijke investeringen zijn beperkt. De wil tot samenwerking is aanwezig, maar er is weinig richting, borging of betrokkenheid vanuit de bredere groep bedrijven. Op een aantal van de relevante werklandschappenthema’s wordt samengewerkt.

1

Starter: Enkele bedrijven op het terrein hebben de eerste stappen gezet richting samenwerking, bijvoorbeeld door overleg met de gemeente of door een eerste verkenning van gezamenlijke verduurzaming. Er is echter nog geen formele organisatie of structurele aanpak. Er is nog geen gezamenlijke taal of cultuur van samenwerking ontwikkeld. Op enkele werklandschappenthema’s wordt samengewerkt.

0

Kanshebber: Er is geen samenwerking of organisatie op het bedrijventerrein. Bedrijven opereren los van elkaar, er is geen gemeenschappelijke visie, en er zijn geen gezamenlijke duurzaamheidsinitiatieven. Het organiserend vermogen is afwezig.

FUNCTIEMENGING VRAAGSTELLING

In welke mate draagt het bedrijventerrein bij aan het combineren van verschillende functies, zoals wonen, werken en recreëren? DOELSTELLING

Het bevorderen van een geïntegreerde benadering van ruimtegebruik waarbij verschillende functies, zoals wonen, werken en recreëren, worden gecombineerd. Dit draagt bij aan de versterking van de sociale en economische dynamiek, verbetert de toegankelijkheid en vermindert de ecologische voetafdruk van het bedrijventerrein. OMSCHRIJVING

Functiemenging op een bedrijventerrein biedt voordelen op meerdere niveaus. Het combineren van werken met wonen en recreatie zorgt voor een levendigere en duurzamere omgeving. Werknemers kunnen makkelijker naar hun werk reizen, er ontstaat een gemengd sociaal weefsel, en het gebruik van infrastructuur wordt efficiënter. Door functies te integreren, kan er ook beter gebruik worden gemaakt van de openbare ruimte, worden voorzieningen gedeeld en kunnen verplaatsingen worden verminderd. Dit draagt bij aan de aantrekkelijkheid van het terrein en vermindert de druk op het milieu door kortere reisafstanden en minder verkeersdrukte. (

, 2024)

P a g e 8 | 75

ONDERBOUWING

Functiemenging is een belangrijke strategie voor het verduurzamen van bedrijventerreinen. Door werk- en woonfuncties te combineren, wordt de algehele benutting van het gebied verhoogd, worden sociale contacten gestimuleerd en is er minder afhankelijkheid van autoverkeer. Het zorgt voor levendigheid en continuïteit in het gebruik van de ruimte, waardoor ook de economische en sociale waarde van het terrein toeneemt. Daarnaast draagt functiemenging bij aan de vermindering van de ecologische voetafdruk, doordat er minder verharding nodig is en er efficiënter gebruik wordt gemaakt van de ruimte. Punten

Prestatieniveaus

5

Het bedrijventerrein is een toonaangevend voorbeeld van functiemenging, waarbij wonen, werken en recreëren volledig geïntegreerd zijn. Er zijn wooncomplexen direct verbonden met werkgebieden, voorzieningen zoals horeca en recreatieve ruimtes zijn goed toegankelijk, en er is een sterke focus op duurzame mobiliteit. Het terrein biedt een divers aanbod van functies die de levenskwaliteit van bewoners en werknemers bevorderen, zoals groene woonwijken, flexibele werkplekken, en aantrekkelijke openbare ruimtes.

4

Het bedrijventerrein combineert effectief verschillende functies zoals werken, wonen en recreëren. Er zijn gemengde woon-werkcomplexen, werkplekken voor kleine bedrijven of zelfstandigen, en goed onderhouden groene ruimtes voor ontspanning. Er wordt gewerkt met een mix van commerciële, sociale en residentiële functies, die met elkaar samenwerken en het terrein levendig houden.

3

Het bedrijventerrein biedt een degelijke functiemenging, met werkplekken en enkele vormen van wonen of recreatie in de buurt. Er zijn goed toegankelijke voorzieningen zoals cafés, sportfaciliteiten of andere recreatiemogelijkheden die de werk- en leefomgeving verrijken. Het terrein is functioneel, maar er is ruimte voor verdere uitbreiding en verbetering van de menging van functies.

2

Er zijn enkele initiatieven voor functiemenging, zoals werkplekken nabij woonruimte of kleine openbare voorzieningen. De functies zijn echter nog niet volledig geïntegreerd, en er is een duidelijke scheiding tussen werk- en woongebieden. De infrastructuur voor gemengd gebruik is nog in ontwikkeling.

1

Er is een begin gemaakt met functiemenging, bijvoorbeeld door het aanbieden van werkruimtes of een aantal woonunits binnen het bedrijventerrein, maar de scheiding tussen wonen en werken is nog duidelijk zichtbaar. Er wordt nog niet structureel gewerkt aan integratie van verschillende functies.

0

Het bedrijventerrein is volledig gericht op één functie, zoals werk of industrie. Er zijn geen initiatieven of plannen voor functiemenging en de ruimte wordt uitsluitend voor zakelijke doeleinden gebruikt.

CONDITIES BIODIVERSITEIT OMSCHRIJVING THEMA

(

, 2024)

P a g e 9 | 75

Het thema biodiversiteit richt zich op het bevorderen van een rijke en diverse leefomgeving op bedrijventerreinen. Dit omvat het creëren van optimale condities voor een breed scala aan flora en fauna, zoals vogels, vissen, reptielen, amfibieën, insecten en planten. Essentiële elementen zijn de aanwezigheid van ecologische gradiënten en de beschikbaarheid van diverse biotopen. Een ecologische gradiënt, zoals de combinatie van oppervlaktewater, lage vegetatie, struiken en bomen, vormt de basis voor een stabiel ecosysteem dat ruimte biedt aan soorten met uiteenlopende behoeften. DOEL OF INZICHT

Het doel is om bedrijventerreinen te transformeren tot levendige ecosystemen die bijdragen aan de versterking van biodiversiteit en de ecologische veerkracht. Dit wordt bereikt door het creëren van een gezonde vegetatiemozaïek en het bevorderen van interacties tussen soorten. ONDERBOUWING THEMA

Een diverse vegetatieopbouw met een duidelijke ecologische gradiënt biedt variatie in leefgebieden, essentieel voor een breed scala aan soorten. Zonder deze gradiënt neemt het aantal geschikte habitats af, wat leidt tot een verlies aan soortenrijkdom en ecologische stabiliteit. Bijvoorbeeld, lage vegetatie ondersteunt insecten en kleine dieren, terwijl hogere vegetatie en bomen beschutting en voedsel bieden voor vogels en grotere zoogdieren. Door het versterken van de vegetatiestructuur, inclusief het integreren van groen in bebouwde omgevingen zoals groendaken en groene gevels, kan een gezonde en functionele biodiversiteit worden gestimuleerd. % LAGE VEGETATIE (M) OMSCHRIJVING INDICATOR

Het percentage van het oppervlak op een bedrijventerrein dat bedekt is met lage vegetatie (minder dan 0,5 meter hoog). Lage vegetatie speelt een cruciale rol in het ondersteunen van de biodiversiteit, met name voor insecten, kleine zoogdieren en andere bodem bewonende soorten. VRAAGSTELLING

Hoe hoog is het percentage lage vegetatie ten opzichte van het volledige oppervlak van het bedrijventerrein? DOEL OF INZICHT

De toename van lage vegetatie stimuleert habitats voor insecten en kleine dieren. Dit vergroot de veerkracht en biodiversiteit van het ecosysteem en draagt bij aan natuurlijke processen zoals bestuiving en plaagbestrijding. ONDERBOUWING INDICATOR

De opbouw van vegetatie in verschillende lagen – van lage vegetatie tot middelhoge struiken en hoge bomen – is essentieel voor een ecosysteem waarin diverse soorten kunnen gedijen. Elke vegetatielaag vervult een unieke rol: lage vegetatie biedt voedsel en beschutting voor insecten, terwijl middelhoge struiken en bomen schuilplaatsen en nestgelegenheid bieden voor vogels en andere dieren. Een geïntegreerde benadering van vegetatieopbouw, inclusief het toepassen van lage vegetatie op groendaken, kan de biodiversiteit aanzienlijk vergroten. TOEKOMSTBESTENDIGHEID

Door biodiversiteit structureel onderdeel te maken van het ontwerp en beheer van bedrijventerreinen, kan een veerkrachtig ecosysteem ontstaan dat niet alleen voordelen biedt voor de natuur, maar ook voor de gezondheid en het welzijn van werknemers. Bedrijventerreinen kunnen hiermee een belangrijke rol spelen in het realiseren van bredere klimaat- en duurzaamheidsdoelen. STREEFWAARDEN VOOR VEGETATIEOPBOUW

(

, 2024)

P a g e 10 | 75

Voor het optimaliseren van de biodiversiteit op bedrijventerreinen wordt gestreefd naar de volgende vegetatieverdeling: • • • •

30% boomkroonbedekking: voor bijvoorbeeld schaduw en beschutting. 15% middelhoge vegetatie: voor bijvoorbeeld nest- en schuilgelegenheid. 20% lage vegetatie: voor bijvoorbeeld insecten en bodem bewonende soorten. 10% oppervlaktewater: voor bijvoorbeeld amfibieën, vissen en verkoeling

Hierbij wordt rekening gehouden met het gebruik van multifunctionele oplossingen, zoals groendaken en wadi’s, om het beschikbare oppervlak optimaal te benutten. Punten

Prestatieniveaus

5

Het aandeel lage vegetatie bedraagt > 16%

4

Het aandeel lage vegetatie bedraagt > 12%

3

Het aandeel lage vegetatie bedraagt > 8%

2

Het aandeel lage vegetatie bedraagt > 4%

1

Het aandeel lage vegetatie bedraagt > 0%

0

Het aandeel lage vegetatie bedraagt 0%

% MIDDELHOGE VEGETATIE (M) OMSCHRIJVING INDICATOR

Het aandeel van het oppervlak op een bedrijventerrein dat bestaat uit middelhoge vegetatie (tussen 0,5 en 2,5 meter hoog). Middelhoge vegetatie speelt een belangrijke rol in het bieden van schuilplaatsen, nestgelegenheden en voedselbronnen voor diverse soorten fauna. Dit type vegetatie vormt bovendien een essentiële verbinding tussen lage vegetatie en bomen, waardoor de ecologische connectiviteit wordt versterkt. VRAAGSTELLING

Hoe hoog is het percentage middelhoge vegetatie ten opzichte van het volledige oppervlak van het bedrijventerrein? DOEL OF INZICHT

Het bevorderen van middelhoge vegetatie om natuurlijke schuilplaatsen en migratiecorridors te creëren voor verschillende diersoorten, zoals vogels, kleine zoogdieren en insecten. Dit draagt bij aan een veerkrachtig en functionerend ecosysteem dat bedrijventerreinen aantrekkelijker en ecologisch waardevoller maakt. ONDERBOUWING INDICATOR

Een diverse vegetatieopbouw, met een uitgebalanceerde verdeling van lage vegetatie, middelhoge vegetatie, bomen en oppervlaktewater, is essentieel voor het ondersteunen van biodiversiteit. Middelhoge vegetatie biedt unieke habitats die cruciaal zijn voor soorten die bescherming zoeken tegen predatoren, nestgelegenheid nodig hebben of voedsel verzamelen. Daarnaast fungeert deze vegetatielaag als een belangrijke schakel in ecologische verbindingen tussen verschillende habitats. Middelhoge vegetatie speelt ook een rol in het verminderen van hittestress en het verbeteren van de luchtkwaliteit door het afvangen van fijnstof en het bieden van schaduw. In combinatie met lage vegetatie en bomen kan het een microklimaat creëren dat gunstig is voor zowel flora als fauna. Groene gevels en bijvoorbeeld verhoogde plantvakken op daken kunnen een innovatieve manier zijn om middelhoge vegetatie in stedelijke omgevingen toe te passen. TOEKOMSTBESTENDIGHEID (

, 2024)

P a g e 11 | 75

Het versterken van middelhoge vegetatie is een belangrijke stap in het verduurzamen van bedrijventerreinen en het creëren van klimaatresistente ecosystemen. Door strategische toepassing van middelhoge vegetatie in combinatie met andere groene elementen, kunnen bedrijventerreinen niet alleen bijdragen aan ecologische doelen, maar ook een prettige werkomgeving bieden voor werknemers. Dit maakt bedrijventerreinen aantrekkelijker en beter voorbereid op de uitdagingen van klimaatverandering. STREEFWAARDEN VOOR VEGETATIEOPBOUW

Voor het optimaliseren van de biodiversiteit op bedrijventerreinen wordt gestreefd naar de volgende vegetatieverdeling: • • • •

30% boomkroonbedekking: voor bijvoorbeeld schaduw en beschutting. 15% middelhoge vegetatie: voor bijvoorbeeld nest- en schuilgelegenheid. 20% lage vegetatie: voor bijvoorbeeld insecten en bodem bewonende soorten. 10% oppervlaktewater: voor bijvoorbeeld amfibieën, vissen en verkoeling

Het combineren van vegetatielagen met multifunctionele oplossingen zoals groene daken en wadi’s kan de biodiversiteit en het ecosysteem verder versterken. Punten

Prestatieniveaus

5

Het aandeel middelhoge vegetatie bedraagt > 12%

4

Het aandeel middelhoge vegetatie bedraagt > 9%

3

Het aandeel middelhoge vegetatie bedraagt > 6%

2

Het aandeel middelhoge vegetatie bedraagt > 3%

1

Het aandeel middelhoge vegetatie bedraagt > 0%

0

Het aandeel middelhoge vegetatie bedraagt 0%

% HOGE VEGETATIE (BOOMKROONBEDEKKING)(M) OMSCHRIJVING INDICATOR

Het aandeel van het oppervlak op een bedrijventerrein dat bedekt is met bomen, specifiek gericht op boomkroonbedekking. Bomen vormen een cruciaal onderdeel van de vegetatiestructuur en hebben een unieke rol in het verbeteren van biodiversiteit, het verminderen van hittestress en het creëren van habitats voor bomenafhankelijke soorten. VRAAGSTELLING

Hoe hoog is het percentage boomkroonbedekking ten opzichte van het volledige oppervlak van het bedrijventerrein? DOEL OF INZICHT

Het vergroten van het percentage boomkroonbedekking heeft meerdere voordelen, zoals het verbeteren van het lokale klimaat door hittestress te verminderen, het vastleggen van CO₂ en het bieden van leefruimte voor diverse diersoorten, waaronder vogels, vleermuizen en insecten. Deze vegetatielaag draagt bij aan een veerkrachtig ecosysteem en een aangenamere werkomgeving. ONDERBOUWING INDICATOR

Bomen spelen een sleutelrol in de vegetatieopbouw en dragen bij aan een gezond ecosysteem. Boomkronen bieden schaduw en verkoeling, wat belangrijk is voor het tegengaan van hittestress op bedrijventerreinen. Daarnaast vangen ze regenwater op, wat de waterhuishouding ten goede komt, en filteren ze fijnstof en verontreinigingen uit de lucht. Ecologisch gezien creëren bomen habitats voor veel diersoorten en verbinden ze ecosystemen door middel van groene corridors. (

, 2024)

P a g e 12 | 75

Een goed ontworpen vegetatiestructuur, met een combinatie van lage vegetatie, middelhoge vegetatie, bomen en oppervlaktewater, is essentieel om biodiversiteit te bevorderen en klimaatadaptieve bedrijventerreinen te ontwikkelen. Hierbij kunnen boomkronen overlappen met andere vegetatielagen of verharding, wat bijdraagt aan een efficiënter gebruik van de beschikbare ruimte. TOEKOMSTBESTENDIGHEID

Het verhogen van de boomkroonbedekking op bedrijventerreinen is een cruciale maatregel voor klimaatadaptatie en biodiversiteitsherstel. Het planten en onderhouden van inheemse boomsoorten is hierbij van groot belang. Inheemse soorten zijn beter aangepast aan het lokale klimaat en bieden een hoger ecologisch rendement, omdat ze specifiek voedsel en schuilplaatsen bieden voor de lokale fauna. Innovatieve toepassingen, zoals bomen op verhoogde perken of als onderdeel van groene gevels, kunnen helpen om boomkroonbedekking te integreren in gebieden met beperkte ruimte. STREEFWAARDEN VOOR VEGETATIEOPBOUW

Voor het optimaliseren van de biodiversiteit op bedrijventerreinen wordt gestreefd naar de volgende vegetatieverdeling: • • • •

30% boomkroonbedekking: voor bijvoorbeeld schaduw en beschutting. 15% middelhoge vegetatie: voor bijvoorbeeld nest- en schuilgelegenheid. 20% lage vegetatie: voor bijvoorbeeld insecten en bodem bewonende soorten. 10% oppervlaktewater: voor bijvoorbeeld amfibieën, vissen en verkoeling

Punten

Prestatieniveaus

5

Het aandeel boomkroonbedekking bedraagt > 24%

4

Het aandeel boomkroonbedekking bedraagt > 18%

3

Het aandeel boomkroonbedekking bedraagt > 12%

2

Het aandeel boomkroonbedekking bedraagt > 6%

1

Het aandeel boomkroonbedekking bedraagt > 0%

0

Het aandeel boomkroonbedekking bedraagt 0%

% OPPERVLAKTEWATER (M) OMSCHRIJVING INDICATOR

Het aandeel van het oppervlak op een bedrijventerrein dat bestaat uit oppervlaktewater. Oppervlaktewater speelt een cruciale rol in het ondersteunen van biodiversiteit, het reguleren van het microklimaat en het verbeteren van de waterhuishouding. Het biedt habitats voor watergebonden flora en fauna, zoals amfibieën, vissen, waterplanten en insecten. VRAAGSTELLING

Hoe hoog is het percentage oppervlaktewater ten opzichte van het volledige oppervlak van het bedrijventerrein? DOEL OF INZICHT

Het stimuleren van de aanwezigheid van oppervlaktewater op bedrijventerreinen om ecosystemen te ondersteunen, habitats te creëren en bij te dragen aan klimaatadaptatie. Oppervlaktewater speelt daarnaast een belangrijke rol in het verminderen van wateroverlast en het bufferen van piekbuien. ONDERBOUWING INDICATOR

Een evenwichtige vegetatieopbouw, bestaande uit een combinatie van lage vegetatie, middelhoge vegetatie, bomen en oppervlaktewater, is essentieel voor een rijk en divers ecosysteem. Oppervlaktewater vervult daarin (

2024)

P a g e 13 | 75

een unieke functie. Het biedt leefgebied voor watergebonden soorten, bevordert de koeling van de omgeving en draagt bij aan het opvangen en vasthouden van regenwater. Daarnaast creëert oppervlaktewater microklimaten die gunstig zijn voor zowel flora als fauna en vormt het een verbindingselement in ecologische netwerken. Dit maakt het een integraal onderdeel van klimaatbestendige en biodiverse bedrijventerreinen. TOEKOMSTBESTENDIGHEID

Het vergroten van het aandeel oppervlaktewater op bedrijventerreinen is een effectieve maatregel voor het ondersteunen van biodiversiteit en het versterken van klimaatbestendigheid. Wadi’s, vijvers en waterpartijen kunnen worden geïntegreerd in het terreinontwerp om water op te vangen en te bufferen. Deze elementen zijn niet alleen functioneel, maar dragen ook bij aan de esthetische en sociale waarde van bedrijventerreinen. Innovatieve oplossingen, zoals de combinatie van water met vegetatie (bijvoorbeeld rietvelden en drijvende vegetatie-eilanden), kunnen de ecologische waarde verder vergroten. Deze aanpak versterkt natuurlijke processen zoals waterzuivering en biedt extra habitats voor specifieke soorten. Streefwaarden voor vegetatieopbouw Voor het optimaliseren van de biodiversiteit op bedrijventerreinen wordt gestreefd naar de volgende vegetatieverdeling: • • • •

30% boomkroonbedekking: voor bijvoorbeeld schaduw en beschutting. 15% middelhoge vegetatie: voor bijvoorbeeld nest- en schuilgelegenheid. 20% lage vegetatie: voor bijvoorbeeld insecten en bodem bewonende soorten. 10% oppervlaktewater: voor bijvoorbeeld amfibieën, vissen en verkoeling

De combinatie van deze elementen versterkt de veerkracht van het ecosysteem en bevordert natuurlijke processen zoals waterzuivering, bestuiving en natuurlijke plaagbestrijding. Idealiter loopt een ecologische gradiënt via flauwe oevers door het land op via de andere vegetatielagen. Punten

Prestatieniveaus

5

Het aandeel oppervlaktewater bedraagt > 8%

4

Het aandeel oppervlaktewater bedraagt > 6%

3

Het aandeel oppervlaktewater bedraagt > 4%

2

Het aandeel oppervlaktewater bedraagt > 2%

1

Het aandeel oppervlaktewater bedraagt > 0%

0

Het aandeel oppervlaktewater bedraagt 0%

ECOLOGISCHE DIVERSITEIT & DYNAMIEK VRAAGSTELLING

In welke mate wordt door ruimte en tijd te geven aan natuurlijke processen de ecologische diversiteit en dynamiek op bedrijfskavels verhoogd om deze te laten functioneren als volwaardige ecosystemen? DOELSTELLING

Het bevorderen van een dynamische en diverse natuurlijke omgeving waarin ecologische interacties (biotisch en abiotisch) centraal staan. Het doel is om bedrijfskavels te transformeren tot veerkrachtige en functionele ecosystemen die bijdragen aan biodiversiteit, klimaatadaptatie en een gezonde leefomgeving. (

, 2024)

P a g e 14 | 75

OMSCHRIJVING

De indicator Ecologische Diversiteit & Dynamiek beoordeelt in hoeverre bedrijventerreinen en bedrijfskavels zijn ingericht met diverse en dynamische elementen die natuurlijke processen ondersteunen. Dit omvat: •

Vegetatiemozaïek: Variatie in successieniveaus, zoals pioniersvegetatie, graslandvegetatie, ruigte, struweel en bosvegetatie.

•

Natuurlijke kringlopen: Het stimuleren van natuurlijke processen zoals compostering, waterretentie en bodemverbetering.

•

Seizoensgebonden dynamiek: Het bewust laten ontstaan van variatie door natuurlijke processen te respecteren, zoals bloeiperiodes en natuurlijke sterfte.

Bedrijfskavels met een hoge ecologische waarde functioneren als overgangsgebieden (ecotones) tussen stedelijke en natuurlijke omgevingen. Deze ecotones bieden een unieke kans om ecologische interacties te versterken, omdat ze stedelijke ecosystemen overlappen met landelijke ecosystemen. Dit resulteert in een grotere biodiversiteit, verbeterde veerkracht tegen verstoringen zoals droogte en ziekte, en een positieve impact op het welzijn van werknemers. Belangrijke elementen van ecologische diversiteit en dynamiek o

Vegetatiemozaïek Aanwezigheid van minimaal 2 tot 5 successieniveaus die diversiteit en ecologische interacties ondersteunen.

o

Natuurlijke processen Faciliteren van natuurlijke kringlopen zoals compostering, waterbeheer en natuurlijke regeneratie.

o

Seizoensgebonden dynamiek Respecteren en stimuleren van natuurlijke ritmes, zoals bloei, zaadverspreiding en natuurlijke afbraak.

o

Biodiversiteitsstructuren Integreren van schuilplaatsen, zoals struwelen, waterpartijen en natuurlijke heggen, voor verschillende soorten flora en fauna.

o

Samenhang tussen kavels en omgeving Verbinden van ecologische netwerken op kavel- en terreinniveau om biodiversiteit te versterken.

ONDERBOUWING

Ecologische diversiteit en dynamiek creëren veerkrachtige systemen die beter bestand zijn tegen externe verstoringen, zoals droogte, plagen en temperatuurstijgingen. Bedrijfskavels met een hoge ecologische waarde dragen bij aan natuurlijke processen, zoals waterzuivering, bodemverbetering en koolstofopslag. Daarnaast verbeteren ze de esthetische en ecologische kwaliteit van bedrijventerreinen, wat bijdraagt aan een aantrekkelijk werkklimaat. Door de nadruk te leggen op successieniveaus en natuurlijke processen, worden bedrijventerreinen getransformeerd tot waardevolle ecotones. Deze gebieden bevorderen de interactie tussen stedelijke en landelijke ecosystemen en versterken de biodiversiteit op regionale schaal.

De mate van ecologische diversiteit en dynamiek wordt als volgt beoordeeld:

(

, 2024)

P a g e 15 | 75

Punten

Prestatieniveaus

5

Het terrein ondersteunt ecologische diversiteit via een vegetatiemozaïek met 5 successieniveaus en integreert natuurlijke processen binnen en buiten het plangebied. De ecologische dynamiek en interactie met de omgeving zijn optimaal.

4

Het terrein beschikt over een vegetatiemozaïek met 4 successieniveaus en integreert processen binnen en buiten het plangebied, wat een aanzienlijke bijdrage levert aan biodiversiteit

3

Het terrein bevat een vegetatiemozaïek met 3 successieniveaus en ondersteunt ecologische dynamiek door processen te stimuleren zowel binnen als buiten het plangebied.

2

Het terrein heeft een vegetatiemozaïek met 3 successieniveaus, maar de focus ligt voornamelijk op processen binnen het plangebied. Ecologische dynamiek is beperkt

1

Het terrein ondersteunt ecologische diversiteit via een vegetatiemozaïek met 2 successieniveaus. De ecologische dynamiek wordt beperkt gestimuleerd en richt zich voornamelijk op eenvoudige processen binnen het plangebied.

0

Er zijn geen maatregelen getroffen om ecologische diversiteit of dynamiek te ondersteunen

VERBINDING OMLIGGENDE STRUCTUREN VRAAGSTELLING

In welke mate wordt het bedrijventerrein verbonden met omliggende natuurlijke, stedelijke, logistieke en agrarische structuren om de ecologische kwaliteit te vergroten? DOELSTELLING

Het bevorderen van ecologische en landschappelijke verbindingen tussen bedrijventerreinen en hun omgeving, waardoor een netwerk van natuur, water en infrastructuur ontstaat. Dit netwerk ondersteunt biodiversiteit, biedt sociale en economische voordelen en versterkt de rol van bedrijventerreinen als overgangsgebieden tussen stedelijk en landelijk gebied. Door te fungeren als stepping stone, corridor of kerngebied dragen bedrijventerreinen bij aan een duurzaam en veerkrachtig landschap. OMSCHRIJVING

De indicator Verbindingen met Omliggende Structuren richt zich op het verbinden van bedrijventerreinen met omliggende ecosystemen en infrastructuren. Het doel is om bedrijventerreinen niet alleen functioneel, maar ook aantrekkelijk en ecologisch waardevol te maken. Door deze verbindingen wordt versnippering van ecosystemen tegengegaan, regionale samenwerking gestimuleerd en een aantrekkelijker werk- en leefgebied gecreëerd. Belangrijke elementen voor verbindingen

(

o

Ecologische corridors Creëren van groene verbindingen tussen natuurgebieden via bedrijventerreinen.

o

Multifunctionele infrastructuur ntwerpen van fietspaden en wandelroutes die de biodiversiteit ondersteunen en toegankelijkheid vergroten. , 2024)

P a g e 16 | 75

o

Natuurlijk waterbeheer Implementeren van retentievijvers, wadi’s en buffers die waterretentie combineren met ecologische waarde.

o

Landschappelijke integratie Zorgen dat bedrijventerreinen naadloos aansluiten op omliggende natuurlijke en stedelijke structuren.

o

Ondersteuning door logistieke infrastructuur Bestaande infrastructuur, zoals wegen en spoorlijnen, integreren met ecologische functies.

ONDERBOUWING

Bedrijventerreinen kunnen belangrijke schakels vormen in regionale ecologische netwerken. Door verbindingen met omliggende natuurgebieden, waterwegen en stedelijke structuren te realiseren, wordt versnippering van habitats verminderd en de biodiversiteit versterkt. Tegelijkertijd dragen deze verbindingen bij aan klimaatadaptatie, bijvoorbeeld door betere waterretentie en vermindering van hittestress. Daarnaast versterken deze verbindingen de maatschappelijke en economische waarde van bedrijventerreinen. Goed geïntegreerde terreinen worden aantrekkelijker voor werknemers, bezoekers en bedrijven, en bieden ruimte voor recreatie en duurzame mobiliteit. De mate van verbindingen met omliggende structuren wordt als volgt beoordeeld: Punten

Prestatieniveaus

5

Het bedrijventerrein is volledig geïntegreerd in omliggende structuren met ecologische corridors, natuurlijke waterbuffers en fiets- en wandelpaden. Het terrein fungeert als een stepping stone, corridor of kerngebied in regionale netwerken en biedt substantiële voordelen voor biodiversiteit en leefbaarheid.

4

Het terrein biedt toonaangevende verbindingen, zoals ecologische corridors en innovatieve oplossingen voor water- en groenbeheer. Het fungeert als een schakel in regionale netwerken en ondersteunt biodiversiteit en sociale integratie

3

Het terrein beschikt over duidelijke verbindingen, zoals wandelpaden, fietsroutes, groene zones of waterlopen. Deze verbindingen verbeteren de toegankelijkheid en dragen bij aan biodiversiteit en klimaatadaptatie

2

De eerste verbindingen zijn gerealiseerd, zoals een groenstrook die aansluit op een nabijgelegen park of een fietsroute. Verdere plannen voor uitbreiding zijn in ontwikkeling

1

Er is gestart met het in kaart brengen van mogelijkheden voor verbindingen, maar concrete maatregelen zijn nog niet uitgevoerd

0

Het bedrijventerrein is geïsoleerd en er zijn geen verbindingen met omliggende natuurlijke, structuren

BASISKWALITEIT NATUUR (BKN) VRAAGSTELLING

(

2024)

P a g e 17 | 75

In welke mate draagt het bedrijventerrein bij aan de Basiskwaliteit Natuur (BKN), waarbij flora en fauna de essentiële randvoorwaarden krijgen om te overleven en zich te ontwikkelen? DOELSTELLING

Het waarborgen van een minimale kwaliteit van natuur op bedrijventerreinen door middel van maatregelen die zorgen voor schone lucht, water en bodem, voldoende leefgebied voor soorten, en verbinding met omliggende natuurgebieden. OMSCHRIJVING

De Basiskwaliteit Natuur (BKN) vormt de ondergrens voor ecologische gezondheid en biodiversiteit. Dit betekent dat bedrijventerreinen niet alleen vergroenen, maar ook zorgen voor een omgeving waarin planten en dieren kunnen gedijen. Belangrijke pijlers zijn een gezonde bodem, voldoende groen, gevarieerde flora en fauna, en het vermijden van schadelijke stoffen. Op kavelniveau gaat het om beplanting, wateropvang en biodiversiteitsvriendelijke inrichting. Op terreinniveau worden groene verbindingen, duurzaam waterbeheer en natuurvriendelijk beheer toegepast. ONDERBOUWING

Veel bedrijventerreinen kampen met een lage ecologische waarde door intensieve verharding, versnippering en vervuiling. Door minimale natuurkwaliteit te waarborgen, wordt bijgedragen aan klimaatrobuustheid, waterbeheer en biodiversiteit. Bovendien zorgt een groen bedrijventerrein voor een gezondere en aantrekkelijkere werkomgeving, met positieve effecten op welzijn en productiviteit. Een bedrijventerrein dat voldoet aan de Basiskwaliteit Natuur is niet alleen beter voor de biodiversiteit, maar ook voor het klimaat en de leefbaarheid. Bedrijven profiteren van een gezonder werkklimaat, minder hittestress en een aantrekkelijker vestigingsklimaat. Door nu te investeren in een natuurinclusieve aanpak, wordt een duurzame toekomst veiliggesteld.

Punten

(

Prestatieniveaus

5

Het bedrijventerrein voldoet ruim aan de voorwaarden voor Basiskwaliteit Natuur en neemt extra maatregelen om biodiversiteit en ecologische functies te versterken. Er zijn uitgebreide ecologische zones met aantoonbaar streekeigen beplanting en verbindingen naar omliggende natuurgebieden. Waterkwaliteit en bodemgezondheid worden continu gemonitord. Licht- en geluidsvervuiling worden actief beperkt. Er worden innovatieve technieken toegepast, zoals biofiltratie en natuurinclusieve bouwmaterialen.

4

Het bedrijventerrein voldoet volledig aan voorwaarden voor Basiskwaliteit Natuur en heeft maatregelen genomen om de biodiversiteit structureel te verbeteren. Er is een ecologisch beheerplan met aandacht voor bodembiodiversiteit, insectenvriendelijk beheer en het voorkomen van verstorende factoren zoals kunstlicht. Watergangen en groengebieden zijn natuurvriendelijk ingericht en vormen functionele leefgebieden. Monitoring van flora en fauna vindt regelmatig plaats.

3

Het bedrijventerrein voldoet grotendeels aan de Basiskwaliteit Natuur. Er is een gevarieerd aanbod aan gebiedseigen beplanting en er worden maatregelen genomen om verstorende factoren (zoals intensieve maaicycli en pesticiden) te minimaliseren. Wateropvang en ecologische zones zijn aanwezig, maar nog niet volledig geïntegreerd. Enkele faunavoorzieningen, zoals insectenhotels en nestkasten, zijn geïmplementeerd. 2024)

P a g e 18 | 75

2

Het bedrijventerrein neemt stappen richting de Basiskwaliteit Natuur. Er is aandacht voor beplanting en groenvoorzieningen, maar deze zijn nog beperkt in omvang en diversiteit. Er wordt geen structureel ecologisch beheer toegepast, en verbindingen met omliggende natuur ontbreken grotendeels.

1

Er zijn eerste stappen gezet om natuurkwaliteit te verbeteren, zoals het aanplanten van groen of het aanpassen van maaibeheer. De aanwezige natuurwaarden zijn echter nog niet structureel beschermd, en maatregelen worden incidenteel toegepast

0

Er is geen enkele inspanning om de Basiskwaliteit Natuur te waarborgen. Het terrein bestaat grotendeels uit verharding en intensief beheerde grasvelden zonder ecologische waarde. Er zijn geen plannen voor verbetering

WAARDEVOLLE HABITATS VRAAGSTELLING

In welke mate worden bedrijventerreinen getransformeerd tot hoogwaardige habitats die essentiële ondersteuning bieden aan flora en fauna, terwijl ze bijdragen aan de bredere verduurzaming en ecologische veerkracht van de bebouwde omgeving? DOELSTELLING

Het beschermen en ontwikkelen van gebieden die essentieel zijn voor flora en fauna, door het creëren van hoogwaardige habitats op bedrijventerreinen. Deze habitats moeten voldoen aan de 5 V’s: Vocht, Voedsel, Veiligheid, Voortplanting en Verbinding, en bijdragen aan biodiversiteit, klimaatadaptatie en een aantrekkelijk werkklimaat. OMSCHRIJVING

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij de gemeente is leidend. Bron: https://api1.ibabs.eu/publicdownload.aspx?site=Winterswijk&id=ad5964fc-92b4-4b80-be14-1290096b4ff1