Verslag raadsvergadering 20 september 2022

VERSLAG RAADSVERGADERING 20 september 2022 Samenvattend verslag van de openbare vergadering van de gemeenteraad van de gemeente Wijk bij Duurstede Voorzitter

mevrouw I.P. Meerts

Griffier

de heer J.P. de Groot

Leden SamenWerkt

de heer B. Bonte (aantredend raadslid) mevrouw N. Dijkstra (vertrekt ivm zwangerschapsverlof) de heer M.W.J. Gnodde mevrouw D. Scholt-Hylkema de heer R. Willems

VVD

de heer W. Slijper de heer S. Verhaar de heer S. van der Velden Walda

BurgerBelangen

mevrouw N. Plaatsman-Visser de heer F. Scherpenzeel de heer W.G. Smit

CDA

de heer G. Migchels mevrouw A.J.G. Vernooij

SP

de heer R. Meinema de heer F.A.M. van der Tol

PCG

de heer J. de Bruijn de heer A. van Vliet

D66

de heer B.M.A. van Asperdt

Duurstede voor Democratie mevrouw F.D. Place Afwezig m.k.

mevrouw D. van der Mark, SamenWerkt

Insprekers

mevrouw E. Giesbers de heer Westerveld

Gasten

mevrouw N. Sterenberg, plaatsvervangend griffier de heer T. Dumessie, aantredend steunfractielid SP

Verslag raad 20 september 2022

1

Wethouders

de heer J.C. Buijtelaar de heer J. Brouwer mevrouw W.A.J. Kosterman de heer J. Kuiper

Plv. gemeentesecretaris

de heer R. Brekelmans

Notulist

mevrouw J.M. Kiep-de Jongh notulistenbureau Leeuwenburgh Vendrig

AGENDA 1. Opening 2. Vaststelling van de agenda 3. Spreekrecht Podium 4. Informatie van de portefeuillehouder 5. Aanwijzing griffier en plaatsvervangend griffier 6. Installatie raadslid i.v.m. zwangerschapsverlof 7. Installatie steunfractielid SP 8. Benoemen tweede plaatsvervangend voorzitter raad voor de raadsperiode 2022-2026 9. Benoemen derde lid agendacommissie voor de raadsperiode 2022-2026 10. Benoeming gespreksleiders raadsperiode 2022-2026 11. Instelling werkgroep verordeningen 2022 Bespreken en / of vaststellen 12. Besluit op bezwaar aanwijzing percelen op grond van de Wet Voorkeursrecht Gemeenten 13. Contract accountant jaarlijkse controle 14. Vertegenwoordiging externe organisaties wethouders / verbonden partijen 15. Vaststelling verslag vergadering gemeenteraad 5 juli 2022 16.

Sluiting

1.

Opening

De voorzitter opent de vergadering met de woorden: “Allen die in de gemeente Wijk bij Duurstede wonen en werken, voor hen zijn wij vandaag bijeen. Wij vertegenwoordigen zo onze inwoners, wij nemen besluiten in alle zorgvuldigheid en na afweging van ieders belang. Dat vraagt wijsheid en soms ook moed. We maken waar wat we besloten hebben voor allen die hier wonen en werken. Laten we hierbij stilstaan.” Zij meldt het bericht van verhindering van mevrouw Van der Mark (SamenWerkt). Verslag raad 20 september 2022

2

2.

Vaststelling van de agenda

De heer Van der Velden Walda (VVD) heeft een punt van orde met betrekking tot agendapunt 4 waar in de raadsapp al veel over gecommuniceerd; bijpraten over de vluchtelingen. Er zijn vragen wat de status is van hetgeen de gemeente gaat doen en of de raad in de gelegenheid wordt gesteld daar iets van te vinden of bedenkingen te uiten in het kader van de Gemeentewet. De voorzitter antwoordt dat artikel 169, lid 4 gelegenheid biedt om te reageren op een voorgenomen collegebesluit. De agenda wordt ongewijzigd vastgesteld. 3.

Spreekrecht

Mevrouw Giesbers spreekt in over de noodopvang voor vluchtelingen als mens en als burger. Zij wordt geraakt als zij de beelden van Ter Apel ziet. Het is onbegrijpelijk, het maakt haar boos en verdrietig dat in dit land mensen die op de vlucht zijn letterlijk in de kou laat staan. Er wordt onvoldoende bed, dak, brood en bad geboden. Dit veroorzaakt een gevoel van machteloosheid bij haar. Zij kan de EU-regels niet veranderen en niet bepalen wie mag blijven en wie niet. Dat wil zij ook niet, maar zij wil een oproep doen om het menselijke gezicht van Wijk bij Duurstede te laten zien. De gemeenschap kan echt wel wat met elkaar. Zij legt geen politieke vraag voor, het gaat er ook niet om of het goed is dat er asielzoekers zijn of niet, of het er te veel zijn of te weinig; asielzoekers moeten opgevangen worden, of men dat nu wil of niet. Zij roept de raad als vertegenwoordiger van de burgers van Wijk bij Duurstede op om dat op een menselijke, gastvrije manier te doen. Zij wil trots zijn op de gemeente omdat er een fundamentele bijdrage wordt geleverd aan een maatschappelijk probleem. Zij bedankt de burgemeester en de raad dat er op dit moment crisisopvang geboden wordt. Dat is een mooie eerste stap, maar het probleem wordt hiermee niet opgelost.

Inspreker vertegenwoordigt een grote groep mensen die in de afgelopen weken in staat zijn gebleken om een mooie opvang te regelen in de sporthal. Zij herhaalt haar oproep om ook voor de korte en de lange termijn wat te doen. Voor de korte termijn is de vraag aan de orde wat er moet gebeuren met de huidige groep. Zij stelt voor om deze mensen te laten blijven totdat er een goed vervolg is. Mensen steeds weer naar een andere sporthal verplaatsen is onmenselijk. Het gaat om mensen met een geschiedenis die een trauma hebben en zij is van mening dat deze mensen op een fatsoenlijke manier opgevangen moeten worden. Een warme overdracht naar opvang in een volgende gemeente is gewenst. Voorts stelt zij voor om wat te doen aan de voorzieningen die op dit moment erg minimaal zijn. Crisisopvang brengt met zich mee dat er weinig geregeld is, maar het is nu wel heel mager. Mensen slapen al weken op veldbedjes die voldoen voor een paar dagen, er is weinig privacy en voor 80 mensen zijn er slechts twee toiletten en twee douches. Als dergelijke verblijfsfaciliteiten via een website zouden worden aangeboekt denkt dat niet dat mensen deze zouden willen boeken. Afsluitend daagt zij de raad uit om te kijken of de gemeente Wijk bij Duurstede ook op de langere termijn een oplossing kan bieden voor dit maatschappelijke probleem. Nederland moet dit gezamenlijk oplossen.

De burgemeester bracht aan het begin van de vergadering in herinnering waar de gemeenteraad voor staat en dat sluit hier prima bij aan. Ook na Verslag raad 20 september 2022

3

volgende week opvang bieden aan mensen in nood die het heel zwaar hebben en niet voor de lol naar Wijk bij Duurstede zijn gekomen. De voorzitter biedt gelegenheid om vragen te stellen aan inspreker. De heer Migchels (CDA) geeft aan dat zijn fractie de eerste vraag positief beantwoordt. Het antwoord op de tweede vraag heeft hij niet, dat hangt er vanaf voor hoe lang het is. Met betrekking tot de laatste vraag informeert hij welke ideeën inspreker daar bij heeft; een mini AZC met 25 plaatsen? Mevrouw Giesbers heeft geen concreet beeld. Zij is sinds kort betrokken bij deze groep vrijwilligers, maar heeft niet veel verstand van asielwetgeving en de soorten opvang. Zij stelt voor te bekijken wat Wijk bij Duurstede aan mogelijkheden heeft en of dit aangeboden kan worden. De huidige noodopvang is gebrekkig en bedoeld voor enkele dagen. Er is veel ruimte in de regio waar bijvoorbeeld noodwoningen of tiny houses geplaatst zouden kunnen worden. Ook hotels zouden gebruikt kunnen worden. Dit vraagt om creativiteit, lef en overtuigingskracht. Zij is onvoldoende ingevoerd om een concreet voorstel te doen, maar weet dat de groep vrijwilligers graag wil meedenken over de mogelijkheden. De voorzitter verzoekt de aanwezigen op de publieke tribune het respect op te brengen en naar elkaar te luisteren. In de raadzaal vindt een democratisch proces plaats.

Insprekers kunnen zich van te voren aanmelden. Zij verwacht dat een ieder zich netjes gedraagt. De heer Scherpenzeel (BurgerBelangen) bedankt de vrijwilligers voor het goede werk dat zij doen in de opvang. Hij begrijpt dat de raad enkele wensen en bedenkingen kenbaar kan maken, maar niet hoeft in te stemmen omdat het een collegebesluit betreft. Landelijk zijn plannen beschikbaar voor de opvang met normen voor sanitaire voorzieningen. Hij informeert hoe inspreker de rol van de Veiligheidsregio en de gemeente beoordeelt. Mevrouw Giesbers kan de eerste vraag niet beantwoorden, maar persoonlijk vindt zij twee toiletten en twee douches voor 80 mensen ontoereikend en daarom stelt zij voor om daar wat aan te doen. Als de financiën een probleem vormen, moet bekeken worden waar middelen gevonden kunnen worden. Zij veronderstelt dat er landelijke middelen beschikbaar zijn om meer faciliteiten te kunnen bieden. Als het gaat om de aantrekkingskracht die Wijk bij Duurstede zou hebben op mensen die uit Damascus of Homs komen denkt zij dat dit niet de reden is waarom mensen komen. De heer Van der Velden Walda (VVD) bedankt inspreker dat zij de moeite heeft genomen om te komen inspreken en voor het werk dat door de vrijwilligers wordt gedaan in de sporthal.

Met betrekking tot het plaatsen van tiny houses en flexwoningen merkt hij op dat wanneer dit zo wordt geschetst jeugdigen en mensen op de wachtlijst dat ook graag zouden willen. Hij informeert hoe dit dan uitgelegd moet worden. Mevrouw Giesbers kent deze sentimenten. Het is geen makkelijk probleem, maar zij heeft geen kant-en-klaar antwoord. Haar pleidooi is dat deze vluchtelingen een groep is waar rekening mee gehouden moet worden naast alle andere groepen in de samenleving die vanzelfsprekend ook recht hebben op een woning. Het is een maatschappelijke plicht om Verslag raad 20 september 2022

4

medemenselijkheid te tonen en daar hoort voor haar persoonlijk bij dat geprobeerd wordt om mensen die hier tijdelijk zijn op een menselijke manier te behandelen. Zij is zich ervan bewust dat er ook mensen zijn met andere belangen en mensen die helemaal geen asielzoekers willen in de gemeente, maar ook aan hen wil zij duidelijk maken dat het gaat om mensen die hoop en verwachtingen hebben. Zij herhaalt dat zij niet van mening is dat iedereen moet blijven, maar wel dat mensen gehoord moeten worden en een objectieve toetsing moeten krijgen. Tot die tijd moet er wel wat voor hen gedaan worden. De heer De Bruijn (PCG) heeft geen vraag, maar spreekt zijn dank uit voor hetgeen de vrijwilligers doen. De heer Van der Velden Walda (VVD) weet dat er heel veel gedaan wordt, maar hij werd getriggerd door een opmerking van inspreker omdat er wel een verschil is tussen als vluchteling ergens komen of een hotel boeken. Die faciliteiten moeten niet met elkaar vergeleken worden. De heer Gnodde (SamenWerkt) is onder de indruk van het hartverwarmende betoog van inspreker dat hij helemaal kan omarmen (analyse, pleidooi en de drie vragen). Zijn fractie heeft op dit moment geen antwoord op de vragen. Hij vraagt hoe er verder in gesprek gegaan kan worden om te kijken of het antwoord op deze vragen gevonden kan worden. Mevrouw Giesbers antwoordt dat het complex is, niemand heeft het antwoord.

Zij acht het goed om een groep mensen met ervaring te formeren die de bereidheid heeft om te denken in oplossingen in plaats van problemen en met elkaar wil onderzoeken wat er nodig is om deze groep, maar wellicht ook andere groepen, op te vangen. Welke mogelijkheden heeft de gemeente? Omdat de gemeente niet groot is, zouden de mogelijkheden beperkt kunnen zijn, maar daar heeft zij onvoldoende inzicht in. Mevrouw Place (Duurstede voor Democratie) wil niets afdoen aan de noodzaak tot medemenselijkheid, maar soms moet je realistisch zijn. Zij vraagt of inspreker bekend is met de rol van mensensmokkelaars. Als in een bepaald land heel veel mogelijkheden worden geboden voor opvang wordt dit doorverteld en heeft dat een effect op de mogelijkheden die mensensmokkelaars zien waar mensen over het algemeen slachtoffer van worden. Mensensmokkelaars nemen paspoorten in en schatten in waar de beste mogelijkheden zijn. Mevrouw Giesbers beaamt dat de rol van mensensmokkelaars afschuwelijk is en dat wil zij absoluut niet stimuleren. Het vraagstuk dat voorligt, is niet of er iets aan mensensmokkelaars gedaan moet worden, want daar heeft Wijk bij Duurstede geen invloed op. Hier moet op landelijk en internationaal niveau aandacht aan besteed worden. Of een asielzoeker wel of niet terecht kan in Wijk bij Duurstede; zij veronderstelt dat dit niet veel effect heeft op de toestroom.

Zij herhaalt haar oproep om medemenselijk te zijn voor de groep die er al is en op een ander niveau te kijken naar de complexe stromen van mensen die over de wereld worden vervoerd tegen betaling. Mevrouw Place (Duurstede voor Democratie) verwacht niet dat inspreker dit vraagstuk kan oplossen, zij wil dit enkel als argument meegeven omdat het niet zo eenvoudig ligt. Zij wil een stem geven aan mensen die zich hier boos en druk over maken. Of deze mensen de Verslag raad 20 september 2022

5

medemenselijkheid voldoende in acht nemen laat zij ter beoordeling aan een ieder over, maar er zijn ook mensen die zeggen waarom moet dit in Wijk bij Duurstede opgelost worden, waarom niet in Wassenaar of Bloemendaal. Het is niet altijd zo dat de sterkste schouders de zwaarste lasten dragen. De voorzitter merkt op dat dit geen relevant vraag voor inspreker is. Mevrouw Giesbers wijst op een artikel van RTL Nieuws over de spreiding van de opvang in Nederland. De noordelijke provincies dragen op dit moment de zwaarste lasten. Het midden en westen blijven duidelijk achter. Zij is het eens dat het samen gedaan moet worden, maar samen is niet dat je wijst naar anderen die eerst zouden moeten. Zij roept de gemeente Wijk bij Duurstede op haar verantwoordelijkheid te nemen door een steentje bij te dragen. (De aanwezigen reageren met applaus). De voorzitter bedankt inspreker voor haar bijdrage. De heer Van der Velden Walda (VVD) merkt op dat de voorzitter mensen op de tribune eerder vanavond heeft opgeroepen om niet te reageren. Zojuist werd er geklapt en daar wordt niets over gezegd. Hij heeft hier echt moeite mee. De voorzitter verduidelijkt dat zij ingrijpt op het moment dat het gesprek wordt verstoord. Dit applaus volgde na de laatste zin van inspreker, maar zij kan zich voorstellen dat dit verstorend werkt en zegt toe dit in de gaten te houden.

De heer Westerveld spreekt in en gaat nader in op het punt dat mevrouw Place van Duurstede voor Democratie maakte. Hij heeft uitvoerig onderzoek gedaan naar mensensmokkelaars. Mensen worden via Telegramgroepen onderling gestimuleerd om de Nederlandse wet te breken. Dit is schrikbarend. Hij stoort zich aan het feit dat mensen een redelijk blinde vlek lijken te hebben als het gaat om hetgeen werd aangeduid. Er wordt grof geld verdiend aan de faciliteiten die geboden worden. Het is lastig om te beoordelen of het met deze mensen ook zo gaat, maar hij wil enkel aandacht vestigen op het feit dat dit soort dingen gebeuren. De gemeente moet wellicht iets doen op basis van medemenselijkheid, maar je moet ook kijken naar de eigen inwoners. Stichting Binding trok in her verleden mensen uit het buitenland voor op de woningmarkt. Dit is veranderd toen hier aandacht voor werd gevraagd. Sommige huizen op de reservelijst bleven lang leeg alsof er werd gewacht op deze mensen. Hij is van mening dat iedereen gelijk is en daarom moet dit vanuit gelijkheid opgelost worden. Alleen mannen komen naar Nederland. Zij zouden in hun land moeten blijven om hun huis te verdedigen. Vrouwen en kinderen moeten naar een veilige opvang gestuurd worden. Hij herhaalt dat het alleen om mannen gaan omdat zij weten dat er recht is op gezinshereniging.

Mensen uit Oekraïne werken in de horeca en proberen de taal te spreken, dat is hartstikke goed, maar in dit geval ziet hij enkel mannen. De burgemeester heeft een keiharde toezegging gedaan over de datum van vertrek, maar houdt zich niet aan haar woord. Dit betreurt hij. Omdat het zielig is zou het ineens lastig zijn, maar een woord is een woord. Het getuigt van karakter als je je aan je woord houdt. De voorzitter biedt gelegenheid om vragen te stellen aan inspreker. Verslag raad 20 september 2022

6

De heer Migchels (CDA) begrijpt wat er wordt gesteld, maar vraagt of inspreker zich kan voorstellen dat het gaat om eventjes geduld hebben door deze mensen enkele dagen later te laten vertrekken waardoor zij op een plek terechtkomen waar zij vervolgens wat langer kunnen blijven. Je kunt stoer vasthouden aan je woord, maar als dit betekent dat mensen meerdere keren verplaatst moeten worden voordat zij op een andere plek langer kunnen blijven is dat een lastige afweging voor een politicus. Hij bevestigt dat geldt een woord een woord, maar soms is er sprake van overmacht. De heer Westerveld is het hier aan de ene kant mee eens, maar aan de andere kant worden dit soort gevoelens snel geleid door de blinde vlek; wij moeten wat doen. Wij moeten helemaal niets eigenlijk. Dit geldt wanneer je mensen kunt opvangen en zij doen hun best, maar er zijn legio voorbeelden dat het niet goed is gegaan. Er is harde toezegging gedaan over het moment van vertrek. Hij hoeft niemand te redden. Hij heeft zelf anderhalf jaar op straat geleefd en had toen niets. Veel Wijkse mensen wachten op een huis die zouden willen dat zij ook gered worden, maar daar wordt niet naar gekeken. Dat is de blinde vlek. De heer Migchels (CDA) begrijpt dat er iets diepers achter de inspraak zit; inspreker heeft pech gehad in zijn leven.

Hij vraagt of inspreker er anders tegenaan zou kijken als dit niet het geval was geweest. De heer Westerveld antwoordt ontkennend. Hij weet een beetje hoe het is om aan de andere kant te staan, hij heeft geen oorlog meegemaakt, maar weet hoe het is om geen huis te hebben. Er waren dagen waarop hij had gewenst dat hij een Ter Apel had. Hij heeft 1.200 uur onderzoek gedaan naar Telegramgroepen en kan daarom niet anders dan concluderen dat dit schofterig is. Hij wil niet iedereen over één kam scheren, maar er zijn mensen die zich laten leiden door die blinde vlek. Hij is gekomen om mensen een beetje wakker te schudden. De heer Gnodde (SamenWerkt) heeft respect voor het feit dat inspreker zijn persoonlijke verhaalt deelt. Ook hij maakt zich zorgen over hetgeen in de wereld aan de hand is. Het houvast dat hij heeft is de democratie. De democratie is verre van perfect, maar in Nederland en Europa is het zo geregeld dat er verschillende niveaus zijn. De raad heeft zijn verantwoordelijkheid en moet keuzes maken. Hij verwijst in dit kader naar de Provincie, het Rijk en de EU met elk hun eigen taken. De problemen die inspreker schetst zijn er zeker. Op een ander niveau houdt men zich bezig met Telegramgroepen en handel in mensen, maar dit is niet primair een opdracht voor de raad. De raad moet zich uitspreken over de keuzes die zijn gemaakt.

Wijk bij Duurstede heeft als eerste gemeente in de regio deze 80 mensen van een groep die aanvankelijk uit 100 personen bestond opgevangen. Dat getuigt van lef en hij is trots dat dit is gedaan met behulp van vrijwilligers. Hij hoopt dat de volgende gemeente de opvang gaat voortzetten. Hij heeft begrepen dat er om enkele dagen geduld wordt gevraagd zodat zaken op orde gemaakt kunnen worden om deze mensen fatsoenlijk op te vangen opdat zij niet terug hoeven naar Ter Apel. Hij vraagt of inspreker het met hem eens is dat de beelden uit Ter Apel onmenselijk zijn. De heer Westerveld antwoordt dat hij hiermee eens is als hij de toiletten ziet, maar iemand die daar gebruik van heeft gemaakt kan dit ook zelf even schoonmaken. Dat zou je thuis ook doen. Dit wordt als een propagandaverhaal gebruikt omdat mensen daar gevoelig voor zijn. Hij heeft geen gevoel bij dergelijke verhalen. Als er reclame wordt gemaakt om naar Verslag raad 20 september 2022

7

Nederland te komen, maakt dat het verhaal anders voor hem. Mensen uit veilige landen worden eruit gehaald, maar hij gelooft niet dat het systeem helemaal waterdicht is. De heer Gnodde (SamenWerkt) vervolgt dat hij een kijkje ter plaatse heeft genomen, enkele mannen heeft gesproken en foto’s heeft gezien van hun huizen in Syrië die helemaal plat gebombardeerd zijn. Deze mensen hebben helemaal niets mee. Inspreker heeft ervaren hoe het is als je niets meer hebt. Deze mensen hebben een keuze gemaakt waardoor zij hier nu zijn en daarom moeten zij menswaardig opgevangen worden. Mevrouw Place (Duurstede voor Democratie) vraagt of het voor inspreker verschil zou hebben gemaakt als de gemeente deze mensen had opgevangen uit medemenselijkheid en tegelijkertijd een heel duidelijk signaal had gegeven aan de nationale overheid dat de manier waarop het beleid wordt gevoerd onacceptabel is. De heer Westerveld antwoordt dat zijn gevoel dan zeker anders geweest zou zijn. Dat signaal is er niet gekomen, want daar zit een blinde vlek tussen. De heer Meinema (SP) merkt op dat het beeld dat inspreker heeft van de asielzoeker in zijn ogen redelijk vertroebeld is. Hij nodigt inspreker uit om te komen kijken op de opvang en met mensen in gesprek te gaan waardoor er wellicht inzicht komt waarom het alleen mannen zijn.

Hij heeft foto’s gezien van de plaatsen waar de huizen van deze mensen hebben gestaan, daar is geen steen meer van over. Mensen gaan op de vlucht en komen in een land waar zij enorm gediscrimineerd worden waardoor zij verdergaan met mensen die daar al dan niet grof geld een verdienen. Afsluitend herhaalt hij zijn uitnodiging. De heer Westerveld accepteert de uitnodiging. Nigeriaanse mensensmokkelaars zijn er meteen bij als er iets ontregeld raakt. Hij herhaalt dat het geen vrouwen en kinderen zijn, maar mannen en informeert of dit niet gek gevonden wordt. De heer Meinema (SP) vervolgt dat hij dit niet gek vindt. De oorlog in Syrië is zeer ingewikkeld. Veel groepen nemen hier aan deel en dan is het normaal dat mensen op de vlucht slaan. De voorzitter bedankt inspreker voor zijn bijdrage. 4.

Informatie van de portefeuillehouder

Portefeuillehouder Meerts geeft aan dat zij de raad op 7 september jl. via de fractievoorzitters heeft bijgepraat over de laatste stand van zaken met betrekking tot de opvang van vluchtelingen. Aangegeven is dat de raad bijgepraat moet worden als er ontwikkelingen te melden zijn. Op dit moment is er sprake van een ontwikkeling en daarom hecht zij eraan de raad namens het college bij te praten in de openbaarheid. Er is gesproken over de opvang in de sporthal. Door de Veiligheidsregio is hard gewerkt aan de opvangkalender; elke gemeente draagt haar steentje bij aan de opvang van asielzoekers. Deze opvang vraagt enige voorbereiding en een zachte landing en daarom is er wat meer tijd nodig. De gemeente die de groep gaat overnemen heeft meer tijd nodig dan vooraf werd verwacht. Het college is daarom voornemens om in lijn met het eerdere besluit om iets te Verslag raad 20 september 2022

8

doen aan de humanitaire opvang van asielzoekers in Ter Apel ook nu de humanitaire lijn te kiezen en te gaan voor een veilige plek met meer perspectief, waar mensen langer kunnen blijven en zij goed en warm kunnen worden opgevangen. Om die reden is het college blij dat een gemeente in de regio zich bereid heeft getoond om deze groep over te nemen. Zij kan de naam van de gemeente niet noemen, de betreffende gemeente heeft als enige voorwaarde gesteld dat zij hier zelf melding van wil maken. Het college is blij dat er een locatie gevonden is, maar dit betekent wel dat dat de maximale termijn moet worden opgerekt omdat er anders geen zachte landing voor elkaar gekregen wordt. De korfbalvereniging is inmiddels op de hoogte gesteld. De Stichting Wijksport is tot nu toe bijzonder behulpzaam geweest. Er worden geen problemen veroorzaakt als er tot begin oktober geen gebruik van de hal gemaakt kan worden. De heer Van der Velden Walda (VVD) merkt op dat het goed is dat de raad dit keer van te voren ingelicht wordt, daar waar de raad de vorige keer werd verrast door een reeds genomen besluit. Een andere gemeente is bereid om de groep die nu in Wijk bij Duurstede verblijft over te nemen. Zijn fractie is verbaasd waarom het Wijk bij Duurstede lukt om binnen 48 uur opvang te regelen en een andere gemeente daar drie weken over doet of dat dit zelfs niet lukt.

De ‘rotte appels’ van de groep zijn na enkele dagen teruggegaan naar Ter Apel of elders, daar heeft de portefeuillehouder goed in opgetreden. Hij vraagt waarom deze groep niet terug kan naar De Jaarbeurs in afwachting van de volgende plek. Hij hoort begin oktober, maar dit is meer dan een paar dagen. Dat is minimaal 10 dagen. Hij wil graag een concrete datum horen. De waren vragen die zijn fractie heeft. Hij hoopt dat er ook nog gelegenheid is om bedenkingen kenbaar te maken. Portefeuillehouder Meerts reageert dat de gemeente een verzoek kreeg voor crisisnoodopvang op vrijdagavond 24 augustus om 20.05 uur voor meteen de volgende dag. Dit betekent dat een sporthal met stretchers mogelijk is, maar een paar maanden opvangen op normale bedden tussen normale muren met normaal sanitair kon binnen dit tijdsbestek niet geregeld worden. Geprobeerd is om de raad zo goed mogelijk te informeren, maar gezien het spoedeisende karakter was dit het maximale wat gedaan kon worden. Getracht wordt om de groep een beter perspectief te bieden zodat zij zich wat langer ergens kunnen vestigen in afwachting van COA en IND waar deze mensen zichzelf nog steeds moeten registeren. Om dit voor elkaar te krijgen moet bijvoorbeeld een kantoorlocatie omgebouwd worden en dat kost tijd. Dit is niet te vergelijken met de crisisnoodopvang die binnen 24 uur voor elkaar is gekregen.

De heer Van der Velden Walda (VVD) is van mening dat het een keuze is om de nieuwe opvang anders te laten zijn dan de huidige en daardoor moeten deze mensen langer in Wijk bij Duurstede blijven. De andere gemeente zou ook een zelfde soort noodopvang kunnen realiseren. Portefeuillehouder Meerts vervolgt dat zij niet over de beslissingen van een andere gemeente gaat, dit was haar reactie op de vraag waarom niet terug naar De Jaarbeurs. Het college is zich ervan bewust dat de maximale termijn van vier weken door deze keuze wordt overschreden. De gemeente zou kunnen zeggen terug naar De Jaarbeurs, Zoutkamp of Ter Apel, maar daar gaat zij niet over. Er is een deal met de Veiligheidsregio en met niemand anders. Het college vindt terug naar De Jaarbeurs niet menswaardig en is blij dat een andere Verslag raad 20 september 2022

9

gemeente bereid is om de groep op te vangen. Dit vergt wat meer tijd, maar dit is overzienbaar omdat het een wens is om deze mensen een zachte landing en meer perspectief te bieden. Dit is een bewuste keuze van het college. Zij kan geen uitsluitsel geven over de precieze datum. De aannemer is aan het werk. Als het een dag langer duurt, krijgt zij terecht boosheid vanuit de bevolking over zich heen en daarom wordt gewerkt aan een warme overdracht zo snel mogelijk. Zij benadrukt dat dit wel begin oktober zal zijn. De heer Van Vliet (PCG) ziet het opvangen van vluchtelingen binnen de gemeente als medemenselijkheid of christenplicht en daarom wordt de beslissing om te wachten op een locatie met een beter perspectief ondersteund. Gasten stuur je niet zonder jas de regen in. Het vreemde aan de situatie is dat er een termijn is afgesproken waar nu op teruggekomen wordt. Hij informeert hoe dit aan de inwoners gecommuniceerd wordt. Hij informeert voorts naar de status van het onderzoek naar het draagvlak voor de huisvesting van vluchtelingen onder inwoners. Zijn fractie betreurt hoe het nu gaat omdat zij graag een betrouwbare overheid wil zijn. Afsluitend merkt hij op dat het fantastisch is om te zien hoe vrijwilligers zich inzetten voor de vluchtelingen.

Portefeuillehouder Meerts reageert dat de overheid betrouwbaar is als zij haar gasten niet op straat zet, want dat is precies wat er gebeurt als deze mensen op 24 september de bus in gestuurd worden. Het bericht heeft vandaag al in de krant gestaan waardoor zij veronderstelt dat er aan de communicatie niet zo heel veel gedaan hoeft te worden, tenzij de raad van mening is dat er een persbericht uitgestuurd dient te worden. Aan de verkenning naar de huisvesting van vluchtelingen wordt gewerkt. De wethouder die over wonen gaat kan de raad hierover bijpraten. De heer Van Vliet (PCG) merkt op dat dit niet perse vanavond hoeft, maar zou één en ander wel graag vernemen. De heer Van Asperdt (D66) complimenteert de vele vrijwilligers die zich hebben ingezet en bedankt de beide insprekers voor hun bijdrage. Dit geeft een beeld over wat dit doet met de samenleving. De portefeuillehouder geeft aan dat er wat extra tijd nodig is. Hij informeert op welk moment duidelijk werd dat dit nodig was. Het is Wijk bij Duurstede gelukt om op korte termijn de helpende hand te bieden, nu duurt het wat langer. Zijn fractie onderstreept de vraag van de VVD hierover. Het college neemt uiteindelijk een besluit, maar biedt de raad gelegenheid om wensen en bedenkingen naar voren te brengen. Hij benadrukt dat de gemeente altijd humanitair moet zijn, ook als dat moeilijk is.

Inspreker wees erop dat het oordeel of deze mensen hier mogen zijn, mogen blijven, of niet mogen blijven een zaak van de rijksoverheid is. Dit vraagt om respect voor mensen die zich in een andere positie bevinden. Met betrekking tot de bestuurlijke kant geeft hij aan dat de burgemeesters in de Regio hebben afgesproken dat in het geval de helpende hand wordt geboden als er nood is dit voor een periode van vier weken is en daarna neemt een andere gemeente het over. In hetzelfde gremium waar deze afspraak is gemaakt moet teruggekoppeld worden dat deze afspraak niet gerespecteerd wordt. Hij vraagt of de portefeuillehouder bereid is om dit kenbaar te maken. Zijn fractie is benieuwd of er ook een vervolgvraag voor opvang komt voor Wijk bij Duurstede, want goed bestuur is ook het nakomen van afspraken tussen overheden. Hij is trots op de gemeente, de vrijwilligers, de burgemeester en het college dat zij mensen niet op een grasveld laat liggen terwijl dit op papier niet de verantwoordelijkheid Verslag raad 20 september 2022

10

van de gemeente is. Dit neemt niet weg dat zijn fractie van mening is dat voor mensen in nood een redelijk oplossing gezocht moet worden. Dit is gedaan en daar spreekt hij zijn dank voor uit. Portefeuillehouder Meerts antwoordt dat er wekelijks overleg wordt gevoerd. Er wordt hard gewerkt aan de opvangkalender. Eind vorige week heeft zij de bestuurlijke druk in de Veiligheidsregio opgevoerd omdat de afspraak gestand moest worden gedaan. Toen bleek dat dit ook het geval zou zijn, maar dat er iets meer tijd nodig was. De terugkoppeling in de Veiligheidsregio doet zij indien nodig opnieuw, maar je bent wel afhankelijk van elkaar. Het college heeft dit besluit genomen omdat zij ervan overtuigd is dat zij dit moest doen, maar ook omdat op die bewuste vrijdagmiddag een afspraak is gemaakt over de opvangkalender. Het is niet voor alle gemeenten even gemakkelijk om hier gehoor aan te geven. Zij kan daar niets aan veranderen, zij kan het enkel benoemen. De gemeente waar de asielzoekers heen gaan wordt zeker geholpen bij de warme overdracht. De ontvangst in Wijk bij Duurstede is buitengewoon hartelijk geweest. Er wordt gehecht aan afspraak is afspraak, maar humanitair klaar staan voor elkaar is net iets belangrijker dan precies het maximum van vier weken. Zij bevestigt dat er een kans op herhaling is, want iedere Veiligheidsregio heeft een taakstelling van 450 asielzoekers.

Als de vraag opnieuw komt, heeft de gemeente een heleboel geleerd en gaat zij een heleboel dingen anders doen. De vraag kan altijd komen, maar is op dit moment niet gesteld. De heer Scherpenzeel (BurgerBelangen) sluit zich aan bij de woorden van de heer Van Asperdt dat niemand op een grasveld zou moeten liggen. Ook hij spreekt zijn dank uit richting de vrijwilligers. Aangegeven wordt dat het begin oktober wordt, maar alles is afhankelijk van het leveren van bouwmaterialen. Hij informeert hoe hard de datum is. Hij begrijpt dat het college de bestuurlijke druk een week geleden al heeft opgevoerd omdat de termijn wellicht niet gehaald zou worden. De raad werd 3,5 uur voor deze vergadering geïnformeerd over de verlenging. Hij vraagt hoe de communicatie geborgd wordt. Het proces rondom de opvang is ontzettend rommelig verlopen. Voorts vraagt hij of er geïnformeerd is bij het landelijk spreidingscentrum of er elders in het land plaats is. Hij heeft informatie dat er plekken voor handen zijn. Hij informeert hoeveel externe partijen als politie, boa’s, OOV en beveiliging extra worden ingezet voor de opvang. Hij heeft begrepen dat de gemeente aan de Veiligheidsregio heeft gevraagd om de afdeling OOV te helpen. Binnenkort volgt een aantal evenementen. Hij refereert aan het verloop van Kleurrijk Wijk en vraagt hoe één en ander gemanaged wordt.

Portefeuillehouder Meerts herhaalt dat begin oktober een harde afspraak is. Communicatie via de krant; de realiteit is dat gistermiddag het gesprek is gevoerd met de gemeente die de groep overneemt en daarom was de snelste termijn voor een voorgenomen college besluit deze morgen. Of het proces geborgd kan worden en het eindelijk een keer normaal kan; zij kent geen enkele crisis die normaal verloopt, zeker niet opvangen binnen 20 uur, maar beaamt dat er heel veel is geleerd. Er moest geacteerd worden aan de hand van signalen die elke dag veranderen en dit betekent dat er soms opgeschaald en soms afgeschaald moet worden. Met de kennis van nu wordt daar wellicht iets anders van gevonden dan op het moment dat het best spannend is en je gewoon een besluit moet nemen. Zij weet niet of er elders plaats is. Er is een afspraak met de Veiligheidsregio en deze geldt voor de gehele provincie waardoor zij niet met andere gemeenten hoeft te bellen. De gemeente heeft Verslag raad 20 september 2022

11

aardig wat steun gekregen van de Veiligheidsregio op het moment dat de asielzoekers naar de gemeente kwamen (beveiliging, woonbegeleiding, een locatiemanager). Een andere voorwaarde was het borgen van de veiligheid en de rust van en voor de inwoners en daar zijn externe partijen bij betrokken. Als dergelijke extra taken voorkomen, heeft de gemeente soms een beetje hulp van buitenaf nodig van mensen die hier meer ervaring mee hebben, maar dat is geen schande. Zij bedankt alle partners hier hartelijk voor. De evenementen worden gemanaged zoals gebruikelijk. De veiligheidsscenario’s worden in de driehoek besproken. Als het nodig is worden er maatregelen getroffen. Alle geplande evenementen gaan door. De heer Scherpenzeel (BurgerBelangen) merkt op dat de portefeuillehouder doet alsof er helemaal niets is gebeurd in de afgelopen tijd en dat alles Hosanna is, maar dit was zeker niet het geval in zijn optiek. Omdat bouwmaterialen mogelijk later komen denkt hij dat het weleens medio oktober zou kunnen worden. Portefeuillehouder Meerts herhaalt dat de harde afspraak begin oktober is. De heer Scherpenzeel (BurgerBelangen) vraag om welke dag het gaat. Portefeuillehouder Meerts geeft nogmaals aan dat de afspraak begin oktober is. De heer Van der Tol (SP) merkt op dat het er weinig toe doet waar de asielzoekers vandaan gekomen zijn.

Zoals het in Ter Apel ging, kon het naar de mening van zijn fractie niet verder gaan. De fractie heeft er vrede mee dat het college haar verantwoordelijkheid heeft genomen. Hij spreekt zijn dank uit richting de vrijwilligers en geeft daarbij aan dat het opmerkelijk is dat er zo veel vrijwilligers nodig zijn om deze mensen op te vangen en dat er zo weinig professionals zijn. Gedurende de gehele procedure is er sprake van blunders en miscommunicatie. Hij sprak vanmiddag om 17.00 uur één van zijn collega’s die aangaf dat er vanavond waarschijnlijk gesproken zou worden over het langer laten blijven van de asielzoekers, maar op datzelfde moment stond het al in de krant. Hij wordt boos als hem als raadslid dit soort dingen overkomen. Vanaf begin oktober is er een nieuwe gemeente bereid vonden die nu bezig is om de locatie in orde te maken. Hij vraagt of gegarandeerd kan worden dat de locatie op dat moment in orde zal zijn en of er een plan B is als dat niet het geval is. Half oktober moet de zaal vrij zijn voor de korfbalvereniging en daarom wil hij weten waar de asielzoekers naartoe gaan als de nieuwe gemeente het niet voor elkaar krijgt. Portefeuillehouder Meerts bedankt de 60 vrijwilligers die de asielzoekers vanuit hun hart welkom heten, bezig houden, meenemen. Vrijwilligers doen waar zij goed in zijn en dat heeft niets te maken met voldoende of onvoldoende professionals.

Er zijn vele lieve mensen in de gemeente die hun hart laten spreken en deze mensen gastvrij verwelkomen. De heer Van der Tol (SP) is dit volledig met de portefeuillehouder eens, hij heeft respect voor de vrijwilligers, maar dit is niet de manier om asielzoekers op te vangen of dit nu in Wijk bij Duurstede is of in Ter Apel. Als de vrijwilligers dit niet zo hadden gedaan was er van de hele opvang niets terechtgekomen.

Verslag raad 20 september 2022

12

Portefeuillehouder Meerts vervolgt met betrekking tot de communicatie dat bij de raadsagenda is afgesproken dat er wordt gehecht aan transparantie. De raad is al eerste geïnformeerd, maar begrijpt dat de heer Van der Tol niet de hele tijd aan zijn PC gekluisterd is. Het college wil hier in de openbaarheid over spreken en daarom had zij verwacht dat deze transparantie en open communicatie op prijs gesteld zou worden. Mevrouw Plaatsman (BurgerBelangen) merkt bij interruptie op dat er 14 minuten zaten tussen het plaatsen van het artikel en het moment dat de raad werd geïnformeerd via WhatsApp. Dit is veel te kort om een reactie richting de samenleving voor te bereiden. Dat is geen transparantie, maar de raad te laat informeren. Portefeuillehouder Meerts vervolgt dat er geen sprake is van onderhandelingen. Er is een afspraak gemaakt dat de asielzoekers begin oktober naar een nieuwe gemeente gaan. Plan B is dat Veiligheidsregio binnen haar eigen geledingen op zoek gaat naar een andere gemeente, maar zij heeft er alle vertrouwen in dat de beoogde gemeente doet wat zij heeft beloofd. De heer Van der Tol (SP) geeft aan dat hij de portefeuillehouder op haar woord zal geloven, maar hoopt dat het daadwerkelijk lukt. De heer Gnodde (SamenWerkt) zegt dat zijn fractie zich helemaal kan vinden in het voorgenomen besluit van het college.

Hij is in het verleden portefeuillehouder crisisopvang geweest binnen het GHOR Zuid-Hollandse eilanden en weet dat er in het geval een crisis snel geschakeld moet worden. 90% gaat goed en over de 10% die niet goed gaat mogen volksvertegenwoordigers vragen stellen en daar krijgen zij antwoorden op. Als het in Wijk bij Duurstede met de hulp van zo veel mensen goed gaat, vindt hij dat een groot compliment waard. Zijn fractie wil graag dat deze mensen humaan opgevangen worden tot er een volgende gemeente klaarstaat die de groep nog beter kan opvangen. Hij vraagt of het mogelijk is om vanuit de Veiligheidsregio extra toiletten en goede bedden te regelen aangezien de asielzoekers nog zo’n tien dagen op Mariënhoeve zullen verblijven. Hij begrijpt dat de nieuwe gemeente zichzelf bekend zal maken wanneer zij klaar is om de asielzoekers op te vangen. Hij vraagt wanneer de raad te horen krijgt om welke gemeente dit gaat. Hij neemt aan dat de gemeente actief gaat communiceren wat er in de komende dagen verwacht mag worden met betrekking tot de asielzoekers. Portefeuillehouder Meerts leidt de vraag over de toiletten en bedden door naar de Veiligheidsregio. Zij weet niet wanneer de andere gemeente zich bekend maakt, maar veronderstelt dat dit snel zal zijn.

De heer Scherpenzeel (BurgerBelangen) merkt bij interruptie op dat ongeregistreerde asielzoekers een verantwoordelijkheid zijn van de gemeente, niet van de Veiligheidsregio. De gemeente kan echt wel toiletten en dergelijke regelen voor deze mensen. Portefeuillehouder Meerts zoekt een beetje naar wat er gecommuniceerd dient te worden; dat de asielzoekers begin oktober weggaan?

Verslag raad 20 september 2022

13

De heer Gnodde (SamenWerkt) is geen specialist op het gebied van communicatie, maar ziet wel dat er van alles gebeurt op social media waardoor hij denkt dat een goed verhaal vanuit de gemeente over de stand van zaken en met tegen die tijd hoort u meer van ons in ieder geval een heleboel zal verduidelijken. Hij refereert aan de brief van de portefeuillehouder die is besproken in het fractievoorzittersoverleg. Een dergelijke brief over de huidige stand van zaken acht hij verstandig. Portefeuillehouder Meerts zegt toe dit te zullen bespreken met de communicatieadviseur. De heer Migchels (CDA) geeft aan dat hij het kaartje dat in de krant is verschenen als schokkend heeft ervaren. Hij is afkomstig uit Oost-Groningen, dit is niet het rijkste deel van het land, maar hier worden wel de meeste vluchtelingen geholpen. Wijk bij Duurstede is licht ingekleurd omdat noodopvang niet wordt meegenomen. Hij is blij met de belangrijke rol die vrijwilligers spelen want omgaan met vluchtelingen moet niet verzakelijkt worden, het dient iets van de samenleving te zijn. Hij sluit zich aan bij de oproep van inspreker om tot gemeentelijk asielbeleid te komen zodat bekend wordt dat er verschillende gradaties zijn (crisishulp, een mini AZC, een tijdelijke AZC, huisvesting van grotere groepen statushouders).

Inspreker verwoordt iets wat een groot gedeelte van de samenleving voelt en daar moet aan gewerkt worden als straks de hectiek voorbij is. Hij weet dat er het nodige fout is gegaan, maar in tijden van crisis worden fouten gemaakt. Formeel is het een besluit van het college, maar moreel gezien stemt zijn fractie in met het voorgenomen besluit van het college. Politici moeten zich uitspreken als zij het ergens mee eens zijn. Portefeuillehouder Meerts antwoordt dat asielbeleid aan het Rijk is. De gemeente herstelt iets wat het Rijk eigenlijk zou moeten doen. Statushouders hoeven eigenlijk niet naar een asielzoekerscentrum. Als er voldoende woningen worden gebouwd voor de eigen inwoners en flexwoningen voor statushouders wordt een groot deel van de problematiek opgelost. De gemeente is hier wel degelijk mee bezig. De heer Migchels (CDA) vervolgt dat dit in de ideale wereld zo is. Mevrouw Place riep al op om scherper aan de landelijke overheid duidelijk te maken dat men faalt, maar er moet wel vanuit gegaan worden dat dit falen nog een tijdje blijft en daarom moet de gemeente daar een visie op hebben en daar gestructureerd mee omgaan.

Portefeuillehouder Meerts verduidelijkt dat zij het opstellen van gemeentelijk asielbeleid ziet als een initiatiefvoorstel van een individueel raadslid dat tijdens een raadsvergadering in stemming moet worden gebracht zodat bekend wordt of dit op draagvlak kan rekenen. Zij constateert dat deze afspraak bij dezen is gemaakt. Mevrouw Place (Duurstede voor Democratie) vraagt of de brief aan de ondernemers na het evenement Kleurrijk Wijk al is verstuurd. Een deel van de Wijkse bevolking had zo veel wantrouwen dat men er op social media al vanuit ging dat de termijn van vier weken toch niet zouden worden gehaald. Zij informeert of dit de portefeuillehouder verontrust. Gesteld wordt dat mensen in Nederland niet mogen tolereren dat mensen … en dan kan het verder ingevuld worden. Zij is het daarmee eens, maar hoopt toch dat mensen zich kunnen voorstellen dat er ook mensen zijn die hier cynisch over worden gezien het feit dat Nederland ook een land zou moeten zijn zonder toeslagenaffaire en niet zou moeten Verslag raad 20 september 2022

14

accepteren dat meer dan 1.600 kinderen uit huis geplaatst zijn waarvan er misschien vier zijn teruggekomen. De verontwaardiging geldt ook voor dingen die de Nederlandse bevolking overkomen. Portefeuillehouder Meerts geeft aan dat de brief aan de inwoners nadrukkelijk ook naar de ondernemers is gegaan op hun ondernemersadres. De wethouder heeft een bezoek gebracht aan de winkels die zijn getroffen door winkeldiefstal. Zij constateert dat de betreffende wethouder geen aanvulling heeft op dit antwoord. Zij weet niet of het mevrouw Place bekend is met het feit dat de gemeente al langere tijd bezig is om de slachtoffers van de toeslagenaffaire bij te staan, hen te helpen. Het is erg dat deze mensen het vertrouwen in de overheid hebben verloren. Het is ongelofelijk triest wat er is gebeurd en elke dag wordt geprobeerd wordt een bijdrage te leveren om het leed te verkleinen. De gemeente is regelmatig bezig om zaken recht te trekken die vanuit de uitvoering door Den Haag niet helemaal goed zijn gegaan. De vraag over het gevoelen op social media; zij is gestopt met het kijken op social media omdat het belangrijker is om bestuurlijke verantwoordelijkheid te nemen. Het gehele college staat er zo in. Zij verzekert dat mensen die hier veel moeite mee hebben ruimschoots de gelegenheid hebben gekregen om het gesprek aan te gaan.

Gisteravond heeft zij gesproken met twee inwoners die hebben gereageerd op de brief. Op een inloopdag heeft zij tien mensen gesproken die over het algemeen positief waren en een enkeling die zich zorgen maakte. Bij de gemeente zijn 23 telefoontjes binnengekomen over de opvang van asielzoekers. Verreweg de meeste vragen waren informatief van aard. Als je afgaat op social media zou je beeld op de werkelijkheid zomaar een beetje vertekend kunnen raken. Zij kijkt vooral naar de werkelijkheid waar mensen voor elkaar klaar staan. Een overgrote meerderheid van de inwoners van Wijk bij Duurstede draagt dit besluit en daar is zij dankbaar voor. De heer Scherpenzeel (BurgerBelangen) verzoekt om een schorsing om overleg te voeren over een eventueel in te dienen motie. De voorzitter schorst de vergadering. De voorzitter heropent de vergadering en meldt dat de tekst van de motie nog niet op Notubiz is verschenen. Zij biedt de fractie van de VVD in de tussenliggende tijd gelegenheid om haar bedenkingen kenbaar te maken. De heer Van der Velden Walda (VVD) bedankt voor de oplettendheid en de gelegenheid die zijn fractie krijgt. Zijn fractie hecht waarde aan het vertrouwen van inwoners in het bestuur. Het vertrouwen van de burger in de politiek is nog nooit zo laag geweest als op dit moment.

Als er vervolgens iets gebeurt zoals hetgeen nu gebeurt, is het belangrijk dat het bestuur communiceert dat zij te vertrouwen is. Hij citeert uit het Algemeen Dagblad van 31 augustus waar burgemeester Meerts boze Wijkenaren de garantie geeft dat de asielzoekers over 3,5 week weg zullen zijn uit de sporthal. De gemeente geeft aan dat het haar overkomen is en dat het inhumaan geweest zou zijn om deze mensen aan hun lot over te laten. Hij is van mening dat het de gemeente niet is overkomen, want er is altijd een keuze. De keuze was vier weken. Deze termijn wordt nu overschreden. Verschillende partijen hebben gevraagd wat is begin oktober, maar daar kan geen uitsluitsel over gegeven Verslag raad 20 september 2022

15

worden. Omdat de nieuwe gemeente kennelijk nog zaken moet regelen ontstaat er opnieuw een open eind waar zijn fractie niet mee kan leven. De heer Gnodde gaf aan dat de gemeente haar nek heeft uitgestoken. Zijn fractie staat er zo in dat het nu aan een andere gemeente is. Het gaat vooral je houden aan hetgeen is afgesproken. Hij refereert aan de uitspraak over meer perspectief bieden, hierbij is het belangrijk dat mensen geen valse hoop krijgen. Zijn fractie steunt het voorstel van het college niet voor zover zij dat zou kunnen steunen. Hij roept de portefeuillehouder op om binnen de raad te peilen hoe de andere fracties tegen dit voorgenomen besluit aan kijken. De voorzitter biedt de fractie van BurgerBelangen gelegenheid om een motie van treurnis toe te lichten. De heer Scherpenzeel (BurgerBelangen) dient samen met Duurstede voor Democratie en de VVD een motie van treurnis in. Het gaat niet over instemmen of de asielzoekers mogen blijven of niet, het gaat alleen maar over het proces, het gevoerde beleid en de communicatie. In de brief richting de inwoners is toegegeven dat het college steken heeft laten vallen en daarom wordt deze motie ingediend.

De portefeuillehouder mag blij zijn dat de griffier haar deze middag heeft gewezen op wet- en regelgeving die is opgenomen in de Gemeentewet waardoor de raad nu conform artikel 169, lid 4 in staat wordt gesteld om zijn wensen en bedenkingen kenbaar te maken, echter de raadsleden hebben slechts 3,5 uur voor de vergadering over deze mogelijkheid gehoord. Exact 14 minuten nadat de raad geïnformeerd werd stond er al een bericht in de krant. Raadsleden hebben nauwelijks de kans gekregen om één en ander op zich te laten inwerken. Een krantenartikel met zelfs een verkeerde kop zorgt altijd voor vragen uit de samenleving. De raad heeft niet de kans gekregen om zich daarop voor te bereiden, staat met de rug tegen de muur en buitenspel. De periode van de eerste opvang tot aan vandaag is zeer rommelig verlopen. Geen of slechte communicatie, afspraken worden niet nagekomen, een evenement wordt binnen 24 afgelast en krijgt opnieuw akkoord en de veiligheid van de inwoners was in het begin niet helemaal geborgd. Hij leest vervolgens de tekst van de motie voor als volgt: Motie Reg. nr. 20-09 M-02 De raad van de gemeente Wijk bij Duurstede in vergadering bijeen d.d.

(20-09-2022) Onderwerp: Motie van treurnis De Raad, gehoord de beraadslaging, Constaterende dat Het college omtrent de eerste periode van opvang de raad niet in de gelegenheid heeft gesteld om wensen en of bedenkingen mee te geven voorafgaand een besluit wordt genomen (conform artikel 169 lid 4 van de Gemeentewet). Het College omtrent de eerste periode geen goede geheimhoudingsclausules heeft bedongen met partijen die betrokken waren in de opbouwende fase van de opvang, waardoor het feit dat deze opvang er kwam al aan de straatstenen was overgeleverd, alvorens de raad geïnformeerd is, laat staan de crisiscommunicatie opgestart was. Het college omtrent de eerste periode van opvang, door het gebrek van deugdelijke Verslag raad 20 september 2022

16

-

-

-

-

-

-

-

-

crisiscommunicatie, bij inwoners als ook ondernemers onnodig onrust heeft veroorzaakt. De besluitvorming rondom Kleurrijk wijk en de daaropvolgende communicatie ondernemers in een positie heeft gebracht dat zij extra uren en kosten hebben moeten maken om het evenement alsnog plaats te laten vinden. Waarbij daar bovenop ook onrust is ontstaan bij inwoners door gebrekkige sturing. Het college een toezegging heeft gedaan om vanwege de veroorzaakte onrust een (excuses)brief te sturen naar alle inwoners en apart naar ondernemers ook i.v.m. mogelijk inkomstenderving. De brief naar de ondernemers is na herhaaldelijk verzoek vanuit BurgerBelangen nog niet verstuurd. Het college enkele “harde” randvoorwaarden aan de Veiligheidsregio Utrecht heeft gesteld waaraan niet wordt voldaan, namelijk: a) Maximaal 4 weken b) Eerstelijns zorg is gegarandeerd c) Begeleiding wordt vanuit de VRU geregeld d) Goede sanitaire voorzieningen e) Goede slaapgelegenheid f) Goede belichting De begeleiding vanuit de VRU, waarvoor de gemeente verantwoordelijk is, dermate ‘sober’ is dat de asielzoekers op inhumane manier gehuisvest worden. We mogen daarbij denken bij het ontbreken van afdoende toiletten, douches maar ook middelen om de persoonlijke hygiëne te waarborgen en bedden. Ware het niet dat een goed team van vrijwilligers keihard werkt om de gaten dicht te lopen en daarmee humaniteit biedt.

Het is in ieder geval niet conform de richtlijnen van het COA, zie handleiding Crisisopvang. Het proces van besluitvorming van het college op vrijdagavond DATUM op enige wijze openbaar is gemaakt door (leden van) het college, gezien wij vanuit onze vragenlijst van inwoners te horen kregen dat diverse wethouders niet aanwezig waren bij het besluit. Al is dat het geval, dergelijke informatie hoort nimmer op straat. Het college omtrent de verlenging van de eerste periode wederom de raad niet in de gelegenheid heeft gesteld om wensen en of bedenkingen mee te geven voorafgaand een besluit wordt genomen (conform artikel 169 lid 4 van de Gemeentewet), terwijl hier ruimschoots de tijd en gelegenheid voor was. Het college niet in gesprek met de buurt is gegaan of men een verlenging van de opvang wel ziet zitten, terwijl er juist afgesproken is om in het kader van de nieuwe manier van werken onze inwoners voorafgaand van besluitvorming te betrekken. Het college de afspraken met haar inwoners niet nakomt.

Spreekt uit de besluitvorming en communicatie over de opvang van asielzoekers en het evenement Kleurrijk Wijk te betreuren. en gaat over tot de orde van de dag. Deze motie wordt ingediend door de fracties van BurgerBelangen, VVD en Duurstede voor Democratie.

Verslag raad 20 september 2022

17

De voorzitter biedt de mede-indieners van de motie gelegenheid om te reageren. Mevrouw Place (Duurstede voor Democratie) sluit zich grotendeels aan, maar wil nog wel iets zeggen over het proces. Communicatie is een groot deel van het proces. Aan het begin is veel gebruik gemaakt van framing. Een asielzoeker wordt een vluchteling genoemd zodat zij kunnen meeliften op de sympathie voor Oekraïners. In een dergelijk proces moet eerlijk en oprecht gehandeld worden en moet men zich niet schuldig maken aan framing. Haar fractie ondersteunt de motie van treurnis. De heer Van der Velden Walda (VVD) geeft aan dat de motie aansluit bij de bedenkingen die hij namens zijn fractie heeft ingebracht en daar laat hij het bij. De voorzitter brengt de motie in stemming en informeert of er behoefte is om een stemverklaring af te leggen. De heer Van Asperdt (D66) begrijpt dat er geen mogelijkheid wordt geboden om het debat te voeren of om te reflecteren op de motie. De voorzitter verduidelijkt dat zij de motie in stemming brengt aangezien er nog een heleboel agendapunten behandeld moeten worden. Het is mogelijk om een stemverklaring af te leggen. De heer Van Asperdt (D66) geeft aan dat aangezien het debat hem niet gegund is zijn stemverklaring wat langer zal zijn. Zijn fractie ziet drie hoofdpunten.

Het was niet de taak van de gemeente om te gaan zorgen voor mensen die in Ter Apel in de knel zijn gekomen. De gemeente schoot te hulp op een taak die niet de hare was en heeft dat op een goede manier gedaan. Er zijn relevante en zorgen die vanavond geadresseerd zijn door de portefeuillehouder. Dit maakt dat zijn fractie deze motie niet kan steunen. De heer De Bruijn (PCG) geeft als stemverklaring dat voorafgaand aan deze motie voldoende zaken zijn gewisseld. Een aantal raadsleden heeft aanbevelingen gedaan richting het college. Dat is voldoende voor zijn fractie en daarom wordt de motie niet gesteund. De heer Van der Tol (SP) geeft als stemverklaring dat vanavond de onvolkomenheden van de procedure voldoende naar voren zijn gebracht. Het CDA komt met een initiatiefvoorstel om deze zaak te evalueren als de asielzoekers weg zijn. De motie is in de optiek van zijn fractie niet nodig en wordt daarom niet gesteund. De heer Gnodde (SamenWerkt) geeft als stemverklaring dat de motie uitgaat van een verkeerde meetlat; de meetlat die wordt gebruikt voor normale zaken waar de raad elke vier jaar voor staat (de vijf domeinen die er zijn en de algemene beleidscycli die in de gemeente gehanteerd worden). Eén en ander wordt nu gekoppeld aan een crisis, maar deze crisis vereist een heel andere meetlat. Zijn fractie steunt de motie niet.

Hij hoopt dat er nog even gewacht kan worden met de stemming omdat raadslid Dijkstra onderweg is naar de raadzaal.

Verslag raad 20 september 2022

18

De heer Migchels (CDA) geeft als stemverklaring dat hij niet weet of het indienden van een motie van treurnis een traditie gaat worden en wijst in dit kader op het nagenoeg raadsbrede akkoord. De raad heeft uitgesproken op een andere manier dan de manier van de voorgaande vier jaar te willen opereren. Voorts is afgesproken om een lerende club te zijn. Hij betwijfelt of moties van treurnis behulpzaam zijn om elkaar aan te zetten tot leren. De raad heeft vragen kunnen stellen en zijn bedenkingen kunnen uiten. Aan treurnis zit ook een oordeel, hij weet niet of dit oordeel gaat helpen bij het leren en op een andere manier met elkaar omgaan. Los van de inhoud waar hij het nodige van vindt, vindt hij de vorm niet goed om inhoud te geven aan het lerende club zijn. Zijn fractie steunt de motie niet. (Mevrouw Dijkstra komt ter vergadering). Voor stemmen de fracties van: VVD, BurgerBelangen en Duurstede voor Democratie. Tegen stemmen de fracties van: SamenWerkt, CDA, SP, PCG en D66. Dit houdt in dat de motie is verworpen met 7 stemmen voor en 11 stemmen tegen. De voorzitter meldt dat de heer Scherpenzeel schriftelijke vragen heeft gesteld. Het was de bedoeling om deze mondeling te beantwoorden. Zij informeert of beantwoording nog wordt gewenst aangezien één en ander ook is verwerkt in de motie van treurnis.

De heer Scherpenzeel (BurgerBelangen) kan niet beoordelen of alle vragen beantwoord zijn. De voorzitter zegt dat er nog schriftelijk beantwoording volgt. De heer Van der Velden Walda (VVD) wil voordat dit onderwerp wordt afgerond nog antwoord het verzoek dat hij heeft gedaan aan de portefeuillehouder om te peilen of een meerderheid van de raad voor het collegevoorstel zou zijn ondanks dat er niet formeel over het voorstel gestemd hoeft te worden. De voorzitter reageert dat het voortel niet in stemming wordt gebracht. Het college heeft de wensen en bedenkingen van de raad gehoord. Alle fracties zijn aan het woord geweest, het college heeft meegeschreven, er wordt een verslag gemaakt dus het college is zeer wel in staat om alle wensen en bedenkingen mee te nemen in de afweging die wordt gemaakt. De heer Van der Velden (VVD) merkt op dat dit geen antwoord is op zijn vraag, maar laat het hierbij. De heer Van Asperdt (D66) spreekt zijn steun uit in de richting van de voorzitter aangezien hij zojuist niet in de gelegenheid werd gesteld om te debatteren over een onder andere door de VVD ingediende motie. De voorzitter constateert dat er veel tijd is besteed aan het uitwisselen van vragen, wensen en bedenkingen, dit alles word genotuleerd door de vaste notuliste van de raad en dat neemt het college mee naar de definitieve besluitvorming.

Verslag raad 20 september 2022

19

5.

Aanwijzing griffier en plaatsvervangend griffier

De voorzitter geeft aan dat voorgesteld wordt om de heer de Groot met ingang van 1 september 2022 aan te wijzen als griffier van de gemeente Wijk bij Duurstede met de daarbij behorende bevoegdheden voor de duur dat de ambtenaar werkzaam is in de functie waarop de aanwijzing betrekking heeft en mevrouw Sterenberg met ingang van 1 oktober 2022 aan te wijzen als plaatsvervangend griffier van de gemeente Wijk bij Duurstede met de daarbij behorende bevoegdheden voor de duur dat de ambtenaar werkzaam is in de functie waarop de aanwijzing betrekking heeft. De heer Smit (BurgerBelangen) voert het woord namens de werkgeverscommissie. Hem is verzocht verantwoording af te leggen over de gevolgde procedure om te komen tot het voorliggende besluit en de benoeming van een nieuwe griffier en raadsadviseur. Hij bedankt zijn collega’s Dixie en Frances voor de intensieve samenwerking. Besloten is om geen gebruik te maken van een extern selectiebureau, in plaats daarvan is een advertentie geplaatst. Ondanks de krappe markt heeft de respons de commissie positief verrast. Uit de vele gevoerde gesprekken is uiteindelijk unaniem de voorgedragen kandidaat naar voren gekomen. Deze unanimiteit is niet alleen van toepassing op de commissie, maar was ook van toepassing op de adviseurs vanuit college, raad en organisatie.

Hoewel het aanstellen van een raadsadviseur niet formeel een taak is van de werkgeverscommissie, de griffier gaat zelf over de bemensing van de griffie, heeft de commissie daar vanwege de bijzondere omstandigheden bemoeienis mee gehad. De raadsadviseur vormt samen met de griffier inmiddels een ingewerkt team en dat is fijn voor de raad. Hij wenst hen veel succes en werkplezier. De voorzitter constateert dat de raad unaniem instemt. Zij verzoekt de heer De Groot en mevrouw Sterenberg om naar voren te komen en de overige aanwezigen om te gaan staan. Zij leest vervolgens de tekst van de eed en verklaring en belofte voor als volgt: Ik zweer/verklaar en beloof dat ik om tot griffier/plaatsvervangend griffier benoemd te worden rechtstreeks noch middellijk, onder welke naam of voorwendsel ook, enige gift of gunst heb gegeven of beloofd. Ik zweer/verklaar en beloof dat ik om iets in dit ambt te doen of te laten, rechtstreeks noch middellijk, enig geschenk of enige belofte heb aangenomen of zal aannemen. Ik zweer/verklaar en beloof dat ik getrouw zal zijn aan de Grondwet en dat ik de wetten zal nakomen en mijn plichten als griffier/plaatsvervangend griffier naar eer en geweten zal vervullen. De heer De Groot antwoordt met de woorden: Zo waarlijk helpe mij God almachtig. Mevrouw Sterenberg antwoordt met de w0orden: Dat verklaar en beloof ik.