220222 Verslag raadsvergadering 22 februari 2022

VERSLAG RAADSVERGADERING 22 februari 2022 Samenvattend verslag van de openbare vergadering van de gemeenteraad van de gemeente Wijk bij Duurstede Voorzitter Griffier Leden VVD

mevrouw I.P. Meerts mevrouw I. Joosten

de heer W. Slijper de heer E.A. Speijer de heer S. Verhaar de heer S. van der Velden

GroenLinks

de heer W.M. Brock de heer N. van Staaden de heer A.J. Willems

BurgerBelangen

de heer W.G. Smit mevrouw W.A.H. Torbijn

SP

de heer J. Brouwer mevrouw C.A.J. de Groot de heer F.A.M. van der Tol

PCG

de heer J. de Bruijn de heer M. Petri de heer A. van Vliet

CDA

de heer G. Migchels mevrouw A.J.G. Vernooij

D66

de heer B.M.A. van Asperdt

DuurzaamWijk

de heer J.G.M. Soons

Insprekers

de heer J. Overweel, De Windroos mevrouw H. Sikken, Stichting Openbaar Onderwijs de heer E. Rietkerk, De Oorsprong de heer Gladbeek de heer De Man

Wethouders

de heer J.C. Buijtelaar mevrouw W.A.J. Kosterman de heer H.J.C. Vreeswijk

Verslag raad 22 februari 2022

1

Gemeentesecretaris

mevrouw W.J. de Jonge

Notulist

mevrouw J.M. Kiep-de Jongh notulistenbureau Leeuwenburgh Vendrig

AGENDA 1. 2. 3.

Opening Vaststelling van de agenda Spreekrecht

Podium 4. Rechten van raadsleden (ingekomen stukken, moties vreemd aan de orde van de dag) 5. Informatie van de portefeuillehouders Besluitvorming 6. Integraal Huisvestingsplan (IHP) Kern Wijk bij Duurstede 2022 7. Restauratie Markt 24 - Aanvullend krediet t.b.v. restauratie Markt 24 8. Actualisatie aanvullend krediet restauratie Markt 24 Schorsing

1.

Opening

De voorzitter opent de vergadering met de woorden: “Allen die in de gemeente Wijk bij Duurstede wonen en werken, voor hen zijn wij vandaag bijeen. Wij vertegenwoordigen zo onze inwoners, wij nemen besluiten in alle zorgvuldigheid en na afweging van ieders belang. Dat vraagt wijsheid en soms ook moed. We maken waar wat we besloten hebben voor allen die hier wonen en werken. Laten we hierbij stilstaan.” Zij geeft aan dat het een uniek moment is, het is de tweede vergadering van dit jaar, de eerste fysieke vergadering, maar tevens ook de laatste vergadering van de raad in oude samenstelling. 2.

Vaststelling van de agenda

De voorzitter merkt op dat vijf insprekers zich hebben gemeld. Vervolgens merkt zij op dat het voortraject over de Woonvisie veel tijd, aandacht en energie heeft gekost. Zij stelt daarom voor om agendapunt 9 morgenavond om 19.30 uur te behandelen. De raad stemt hiermee in. Met inachtneming van het vorenstaande wordt de agenda vastgesteld.

Verslag raad 22 februari 2022

2

3.

Spreekrecht

De heer Overweel spreekt in. Vanavond wordt een besluit genomen over het IHP basisscholen Wijk bij Duurstede. De basisschool is een essentieel onderdeel van de samenleving. De eerste plek waar jonge mensen kennismaken met de samenleving, omgaan met elkaar en door het inzicht krijgen in alles wat belangrijk is zichzelf ontwikkelen. De Windroos zet volop in op het ontwikkelen van kinderen, maar daar is naast boeken en schriften nog veel meer voor nodig. Bij de eerste initiatieven voor de bouw van het huidige gebouw was al duidelijk dat hiervoor een aangepaste ruimte nodig is. Vanuit deze gedachte is het gebouw voor De Windroos ontworpen om te kunnen werken en ontmoeten met een tuin, een speelruimte en een ontdekruimte. Zelfvertrouwen opbouwen in een omgeving die warmte en veiligheid uitstraalt. De school biedt een veilige en overzichtelijke omgeving voor jonge kinderen. Kinderen kennen elkaar, leren van elkaar en aan elkaar. Toekomstgerichte kinderen met oog voor elkaar. In december was er nog geen duidelijkheid over het IHP, maar plotseling was daar het plan voor De Windroos en De Werkschuit in de Noorderwaard. De huidige school is een wat ouder gebouw, maar de natuurlijke ventilatie bood in de afgelopen coronaperiode wel hele mooie dingen. Er werd een enquête opgesteld om een beeld te krijgen wat belangrijk wordt gevonden voor de vorming en begeleiding van de kinderen.

Hij heeft begrepen dat de enquête aan de stukken van de raad is toegevoegd en verzoekt nadrukkelijk om in het proces voor de nieuw te bouwen school meegenomen te worden. De inrichting van de schoolomgeving is voorwaardelijk voor de wijze waarop het onderwijs wordt ingericht. De voorzitter biedt gelegenheid om vragen te stellen aan inspreker. De heer Van der Velden (VVD) wil namens zijn fractie alle schoolbesturen oproepen om over de eigen schaduw heen te stappen en mee te denken hoe dit betaalbaar gedaan kan worden voor de gemeente. Hij wijst op het amendement dat hiervoor wordt ingediend. Iedereen zal een beetje water bij de wijn moeten doen. De heer Overweel reageert dat de basisfinanciering voor de bouw van een nieuw schoolgebouw vanuit het Rijk georganiseerd wordt. De heer Soons (DuurzaamWijk) begrijpt dat het schoolbestuur betrokken wil zijn en informeert of het bestuur zich herkent in het voorliggende IHP. De heer Overweel antwoordt dat het bestuur zich kan vinden in het IHP, maar er is wel wat aarzeling vanwege het tempo dat daar op een gegeven was. Desgevraagd geeft hij aan dat er ook nog wat aarzeling is over de plek, de Zandweg is een struikelblok. Mevrouw Sikken spreekt in namens de Stichting Openbaar Onderwijs Wijk bij Duurstede. Het IHP is opgesteld voor de kern Wijk bij Duurstede. Zij benadrukt dat het fijn is dat het IHP nu ter accordering op de agenda staat.

Alle besturen staan achter het IHP, het is een gedragen plan waarbij de locatiekeuze ook van groot belang is. Beide nieuwe brede scholen worden een onderdeel van de wijk en dat komt samen in het voorliggende IHP. Haar directeuren en schoolteams zullen blij zijn als er een akkoord volgt en er uitzicht is om te gaan bouwen. Verslag raad 22 februari 2022

3

Over een aantal jaren zullen er eigentijdse, duurzame brede scholen staan op een plek in de wijk waar kinderen nabij thuis onderwijs krijgen en waar samen met partners een centrale plaats binnen de wijk gevormd wordt. Scholen, teams en directie gaan graag met elkaar in gesprek om te bespreken wat gezamenlijk kan. Zij hoopt op een positief oordeel van de raad over het IHP. De voorzitter biedt gelegenheid om vragen te stellen aan inspreker. De heer Speijer (VVD) informeert hoe inspreker staat ten opzichte van het onderzoek. Mevrouw Sikken denkt dat het belangrijk is om het onderzoek te doen om een aantal dingen te kunnen uitzoeken. Daarna kan er op die basis verder gebouwd worden. Desgevraagd geeft zij aan dat er ook meegedacht wordt over de criteria om succesvol te bouwen. De heer Rietkerk bedankt voor de mogelijkheid om te kunnen in spreken op een toch wel historische datum (22-02-2022). Hij hoopt dat er in tweede termijn een goed besluit genomen wordt over het IHP. Hij geeft aan dat hij volledig achter het plan staat waarvan hij de historie als bekend veronderstelt. Namens De Wegwijzer en De Oorsprong wordt al jaren aantrekkelijk onderwijs aangeboden ondanks het gebouw. Er ligt een mooie kans om een flinke stap voorwaarts te zetten.

Het zou mooi zijn als straks alle leerlingen kunnen opgroeien in een adequaat, mooi en goed geoutilleerd schoolgebouw dat wellicht al een aantal jaren eerder gerealiseerd had kunnen worden. De besturen dragen gezamenlijk bij aan het IHP. Hij roept de raad daarom op om dit plan voor alle kinderen in Wijk te accorderen. Keuzevrijheid voor ouders en betaalbaarheid zijn daarbij belangrijke voorwaarden. De voorzitter constateert dat er geen vragen zijn aan inspreker. De heer Gladbeek wil de raad graag een boodschap meegeven in de periode naar de aanstaande gemeenteraadsverkiezingen over hoe de lokale zorg in het echt is. Het tweede Kabinet Rutte heeft ooit de participatiesamenleving uitgevonden waardoor tal van bezuinigingen onder de noemer maatwerk vakkundig werden doorgevoerd. Dit heeft men in Wijk bij Duurstede gemerkt. De verhalen zijn ongetwijfeld bekend. Huisartsen noemen de transitie de stille substitutie, zij namen taken over van ziekenhuizen en zijn voor jong en oud inmiddels het afvalputje van de zorg geworden. Zij lopen op hun tandvlees en niet alleen door de covid-19 pandemie. Hij ziet steeds meer schrijnende situatie. Te weinig ondersteuning voor kwetsbare mensen die thuis wonen, veel kinderen die enorm in de knel zitten en lange wachtlijsten, de thuiszorg en wijkverpleging raakt steeds meer overbelast.

Veilig Thuis krijgt steeds meer meldingen van verwaarlozing en crisissituaties. Politiemensen moeten verwarde mensen opvangen. De belofte voor extra medewerkers wordt niet nagekomen door het Kabinet. Hij refereert aan de laatste berichten over de komende budgetten voor de gemeenten waardoor hij vreest voor nog meer ellende. Zorgmedewerkers haken af door marktwerking en verstikkende bureaucratie. Hij zorgt al meer dan tien jaar voor zijn vrouw die met een WLZ-indicatie zorgondersteuning thuis woont. Door de pandemie is de hulp volledig stilgevallen. Hij moet het al een jaar zonder hulp in huis doen.

Verslag raad 22 februari 2022

4

Zijn vrouw is enkele maanden geleden van de trap gevallen met een zware hersenschudding en gekneusde ribben tot gevolg. Er kwam een ambulance om haar naar de spoedeisende hulp te brengen, maar zij mocht niet in het ziekenhuis blijven. Hij zocht contact met instanties, maar er was geen hulp voor handen. De revalidatiearts deed een poging tot opname, maar dit was niet mogelijk omdat zijn vrouw niet onder de richtlijnen van de zorgverzekeraar valt. De zorg is volkomen juridisch geworden. Patiënten zijn een afvinklijstje geworden. Als mantelzorger staat hij in een permanente overlevingsmodus met een voltijd baan en de zorg thuis. De aanwezigheid van mantelzorgers wordt zwaar overschat door de politiek. Hij vervolgt met de problemen dier er bij de dagbesteding zijn. Lokale aanbieders willen maar moeizaam samenwerken voor de groep waaronder zijn vrouw valt. Samenwerking wordt door niemand gestimuleerd. De afstand tussen bestuur en burger is nog nooit zo groot geweest. De pandemie hield de deuren behoorlijk dicht. In het gemeentehuis maakt men zich druk over duurzaamheid en zonneweiden, diftar en een museum. Hij roept op ook te spreken over goede zorg in een multifunctioneel gebouw waar zorgaanbieders, maatschappelijk werk, jeugd, gezin en Loket Wijk zitten met een goede dagopvang en behandeling voor kwetsbare kinderen. Waar partijen samenwerken voor de beste zorg.

Hij verzoekt te denken aan de kwetsbare mensen en hen ook de zorg te gunnen die zij nodig hebben. Dit is een thema dat iedere Wijkenaar aangaat. De voorzitter denkt dat iedereen een beetje stil is van dit verhaal. De heer Gladbeek verduidelijkt dat het geen verwijt is. Het is moeilijk in de zorg. Hij maakt zich grote zorgen over de huisartsen. Als je iemand thuis hebt die niet ondergebracht kan worden is dat een groot probleem. De voorzitter vervolgt dat vijf minuten inspreken geen recht doet aan dit verhaal, maar bedankt inspreker voor het delen. De heer Gladbeek merkt op dat er hele mooie verhalen op papier gezet kunnen worden in aanloop naar de verkiezingen, maar de praktijk is snoeihard. Het Kabinet Rutte wil de 500 miljoen die hard nodig is in de Jeugdzorg niet beschikbaar stellen. Hij is werkzaam in de Jeugdzorg en weet daarom heel goed waarover hij spreekt. De heer De Man spreekt in met betrekking tot het woonwagenbeleid. Hij heeft eerder ingesproken, maar na die tijd is er niets veranderd. Hij heeft begrepen dat de gemeente de papieren met de gemaakte afspraak dat het woonwagenkamp in 2023 gerealiseerd zou zijn is kwijtgeraakt. Hij vindt dit kwalijk. Als er een afspraak wordt gemaakt, moet men zich daar aan houden. Hij kreeg onlangs een brief dat het 2030 wordt en voelt zich niet serieus genomen.

De gemeente moet gewoon staanplaatsen realiseren voor mensen die daar behoefte aan hebben. De voorzitter biedt gelegenheid om vragen te stellen aan inspreker. De heer Smit (BurgerBelangen) vraagt of inspreker deze afspraken wel zwart-op-wit heeft. De heer De Man antwoordt dat zijn zoon de mailwisseling voor hem heeft verzorgd. Verslag raad 22 februari 2022

5

De heer Smit (BurgerBelangen) verzoekt om dit beschikbaar te stellen en beaamt dat het vreemd is dat dit is zoekgeraakt bij de gemeente. De voorzitter bedankt insprekers voor hun bijdrage. Omdat de publieke tribune nog is gesloten verzoekt zij hen om de raadzaal te verlaten en daarna de vergadering digitaal bij te wonen. Podium 4. Rechten van raadsleden (vragen, moties en dergelijke) De voorzitter geeft aan dat twee moties vreemd aan de orde van de dag zijn ingediend. Een motie van GroenLinks en VVD over een haalbaarheidsonderzoek Stadsstrand Dorestrand en een motie van DuurzaamWijk om voedselbosbouw op te nemen in de Omgevingsvisie. De heer Van Staaden (GroenLinks) licht motie MVO01 toe. Het initiatief voor een Stadsstrand is een enorme kans voor de inwoners om dichterbij te recreëren en daarnaast zou op De Gravenbol een groter aaneengesloten natuurgebied met hogere natuurwaarden gerealiseerd kunnen worden. De motie roept op de kosten van de verschillende gradaties voor een dergelijk onderzoek te onderzoeken en hierover terug te koppelen naar de raad zodat deze kan beslissen of het haalbaarheidsonderzoek daadwerkelijk wordt uitgevoerd. De heer Slijper (VVD) vult aan dat de uitleg van de initiatiefnemers zo enthousiasmerend was waardoor zijn fractie van mening is dat de raad de kans om dit nader te onderzoeken niet voorbij moet laten gaan.

De tekst van de motie luidt als volgt: Motie Reg. nr. MVO01 Motie over een niet op de agenda opgenomen onderwerp De raad van de gemeente Wijk bij Duurstede in vergadering bijeen d.d. 22 februari 2022 Onderwerp: haalbaarheidsonderzoek Stadsstrand Dorestrand De Raad, gehoord de beraadslaging, overwegende dat, •

• • •

het burgerinitiatief ‘Stadsstrand Dorestrand’ de raadsfracties in voorbespreking op 8 februari 2022 heeft voorgelicht over het plan dicht bij de binnenstad een recreatiestrand te realiseren; een recreatiestrand dichter bij de stad goed kan zijn voor inwoners, ondernemers én natuur; over (o.a.) aanleg, locatie, eventuele sanering, financiering, verkeer en duurzame exploitatie nog de nodige vragen bestaan; de kans bestaat dat het project van zandwinning en slibstort in de Bosscherwaarden geen doorgang vindt en in dat verband geen maatschappelijke compensatie plaatsvindt;

Verslag raad 22 februari 2022

6

• •

de provincie met deze ontwikkeling eigen natuurdoelen kan bevorderen en mogelijk bereid is bij te dragen; de potentiele winst voor Wijk bij Duurstede van een stadsstrand groot kan zijn en daarom de moeite waard is te investeren in een haalbaarheidsonderzoek,

roept het college op, in afstemming met het burgerinitiatief te onderzoeken wat de kosten zijn van een haalbaarheidsonderzoek, in diverse gradaties, en met de uitkomsten terug te komen bij de raad, en gaat over tot de orde van de dag. Deze motie wordt ingediend door de fracties van GroenLinks en VVD. De voorzitter biedt de overige fracties gelegenheid om te reageren naar aanleiding van de motie. De heer Soons (DuurzaamWijk) begrijpt dat het om een quickscan gaat om te kunnen bepalen wat de kosten zouden zijn als dit alles gerealiseerd zou worden waarbij de ins en outs nog niet duidelijk zijn en ook niet wie deze quickscan gaat uitvoeren. De heer Van Staaden (GroenLinks) verduidelijkt dat het college wordt opgeroepen om dit uit te zoeken. Het is inderdaad een onderzoek naar de kosten voor een haalbaarheidsonderzoek. Afhankelijk van de opzet en de geschiedenis van de locatie kan dit best wel duur zijn en daarom ligt er geen motie voor om al hiertoe over te gaan. Hetgeen al in het vooronderzoek bij het burgerinitiatief is gedaan kan hierbij betrokken worden. Het is een eerste bescheiden, maar belangrijke stap. De heer Soons (DuurzaamWijk) is benieuwd naar de reactie van het college over een indicatie van de kosten. De heer Van Staaden (GroenLinks) vervolgt dat het een ambtelijk onderzoek betreft, het is niet het haalbaarheidsonderzoek zelf.

De heer De Bruijn (PCG) vindt het een sympathieke motie. Opgemerkt wordt dat de kans bestaat dat de zandwinning bij de slibstort niet doorgaat en er dus ook geen maatschappelijke compensatie volgt. Dit traject loopt nog en daarom is deze conclusie wat voorbarig. Hij vraagt waarom de gemeente een onderzoek moet doen voor een burgerinitiatief. De heer Van Staaden (GroenLinks) bevestigt dat er nog niet is besloten over de zandwinning bij de slibstort. Na 8 jaar is er nog steeds geen ontvankelijke vergunning ingediend. De volgende raad zal hierover beslissen. Hij heeft dit opgenomen omdat de kans bestaat dat het niet doorgaat en de initiatiefnemers dit als een mogelijke financieringsbron hebben opgenomen in hun rapport. Hij wil weten of het initiatief ook haalbaar is als één en ander geen doorgang vindt.

Verslag raad 22 februari 2022

7

De raad kan beslissen om het onderzoek niet te doen, maar als het initiatief gerealiseerd wordt ziet hij het voor zich dat je daar op een warme zomerdag kunt lopen over de promenade, een duik kunt nemen en een drankje kunt drinken. De heer Brouwer (SP) denkt dat het logisch is dat de gemeente meekijkt bij burgerinitiatieven, zeker gezien het plan dat in de voorbespreking aan de orde was. Hij verwijst naar 14 december 2021 toen een raadsbrede motie werd aangenomen om te kijken naar burgerinitiatieven die spelen en onderdeel zouden kunnen zijn van het Rivierfront. Hij vindt het jammer dat daar nu een puzzelstukje uitgenomen wordt omdat bij deze ruimtelijke ontwikkeling juist in hele programma’s gedacht moet worden. Hij wijst op het initiatief bij de Langbroekerwetering en het plan van Bosschermeerwaarden en vraagt of deze initiatieven naar aanleiding van de op 14 december 2021 breed aangenomen motie ook betrokken zou kunnen worden zodat de raad straks een keuze kan maken waarbij de mogelijkheden van de brede ontwikkeling van het Rivierfront duidelijk zijn. De heer Van Staaden (GroenLinks) antwoordt dat het hem niet duidelijk is welke initiatieven dit betreft. De raad moet inderdaad de verschillende initiatieven wegen.

Voor dit initiatief vindt hij het de moeite waard om een ambtelijk onderzoek te doen, de andere initiatieven kan hij nu niet zo goed beoordelen, maar het kan zijn dat deze dezelfde behandeling verdienen. De heer Brouwer (SP) vraagt of de bereidheid er is om de andere initiatieven ook op te nemen in de motie zodat deze ook onderzocht kunnen worden. Het initiatief van Bosschermeerwaarden is al langer bekend. Voor de Langbroekerwetering speelt wat anders waardoor dat wellicht wat lastiger is. De heer Van Staaden (GroenLinks) herhaalt dat hij dit nu niet goed kan beoordelen. Hij weet dat er gesprekken hebben plaatsgevonden, ook over een bijdrage van de Provincie. Hij stelt voor aan de wethouder te vragen wat er met de motie van 14 december gebeurt. De heer Brouwer (SP) benadrukt dat de raad niet met het college debatteert. Hij stelt een simpele vraag. De voorzitter hoorde een duidelijk nee. De heer Van Staaden (GroenLinks) heeft nadere informatie nodig en daarom legt hij dit graag voor aan de wethouder. De heer Smit (BurgerBelangen) merkt op dat hij behoorlijk wat tijd heeft besteed aan het bestuderen van het dictum van de motie. Er wordt gevraagd of de raad een onderzoek wenst naar de kosten van een haalbaarheidsonderzoek dat nog gedaan moet worden. Hierbij gaat het om een specifiek onderwerp dat op allerlei manieren is verbonden met Bosscherwaarden enzovoorts.

Een onderzoek, naar een onderzoek, naar een onderzoek. Hij vraagt zich af wat al die onderzoeken zullen gaan kosten en heeft daarom even overwogen een motie vreemd in te dienen om te vragen een onderzoek te doen naar de kosten van de behandeling van deze motie.

Verslag raad 22 februari 2022

8

Hij vindt dit echt een verkiezingsonderwerp, waarom specifiek dit burgerinitiatief omdat hiermee een voorsprong wordt genomen op hoe burgerinitiatieven behandeld dienen te worden. Ook zijn fractie heeft veel vragen over wat er met het Kromme Rijnstrandje aan de hand is. Nu wordt er weer iets in een ander kader geplaatst. Of het college komt met een voorstel voor een haalbaarheidsonderzoek, dat moet intern opgelost kunnen worden, of dit volgt na de verkiezingen gezien het dringende verlangen van de inwoners van Wijk bij Duurstede voor een goede zwemgelegenheid. Hij vindt het eigenlijk een non-discussie. De heer Van Staaden (GroenLinks) reageert dat de reden waarom dit nu wordt voorgelegd is dat dit onderwerp recent via een voorbespreking werd ingebracht. Het is jammer dat hier vlak voor de verkiezingen niet enthousiast op gereageerd mag worden. Het gaat niet om punten scoren. De rapporten zijn gepresenteerd. Er wordt een eerste stap gezet door het college te vragen om een haalbaarheidsonderzoek te doen, maar eerst in kaart te brengen wat daarvoor de kosten zijn. Hij roept op de motie te steunen. De heer Smit (BurgerBelangen) wil de motie niet steunen omdat hij niet van ineffectief bestuur houdt. De heer Migchels (CDA) geeft aan dat er een bepaalde visie is op hoe er met burgerinitiatieven omgegaan dient te worden.

Dit neigt ernaar dat de gemeente het overneemt doordat wordt gezegd in afstemming met. Burgerinitiatieven zijn initiatieven van burgers die de gemeente kan faciliteren. Hij snapt de goede bedoelingen maar had liever gezien dat de initiatiefnemers zouden zeggen wij hebben al zo veel kennis georganiseerd, dit missen wij nog, zouden de rekenmeesters op het gemeentehuis kunnen meekijken naar wat wij al gedaan hebben. Nu lijkt het erop dat de raad het burgerinitiatief overneemt. De heer Van Staaden (GroenLinks) verduidelijkt dat de initiatiefnemers heel blij zijn met deze eerste stap en hebben aangegeven dat zij hulp nodig hebben bij bepaalde aspecten zoals de sanering. Hij stelt voor om dit te doen, maar eerst uit te zoeken wat dit kost. De heer Migchels (CDA) vervolgt dat het op verschillende manieren aangevlogen kan worden. Er kunnen dure externe bureaus ingeschakeld worden, maar er kan ook gekeken worden welke inwoners van Wijk zijn bij de Rotary of de Lions en hebben een ingenieursbureau zodat het echt iets van de burgers is. Het enige dat de gemeente doet is faciliteren dat de kennis wordt benut in plaats van weer een onderzoek door een bureau te laten uitvoeren. De heer Van Staaden (GroenLinks) zegt dat is gekozen voor ‘in afstemming met’ om deze mogelijkheden open te houden. Wat ligt er al aan onderzoek en hoe kan de kennis die nog nodig is verworden worden.

Als duidelijk is wat dit gaat kosten volgt een wegingsmoment voor de volgende raad of dit daar daadwerkelijk aan uitgegeven wordt. De voorzitter biedt de portefeuillehouder gelegenheid om te reageren naar aanleiding van hetgeen is ingebracht.

Verslag raad 22 februari 2022

9

Wethouder Vreeswijk geeft aan dat vooral de ophaalbrug die in de presentatie aan de orde kwam hem aansprak. In december heeft het college bij de motie over een burgerinitiatief gevraagd of het slim zou zijn om hiermee verder te gaan omdat er voor eind januari nog een reactie werd verwacht van De Bosscherwaarden. De motie is vervolgens aangehouden om dit af te wachten. Er ligt nu een soortgelijke motie voor. Dit is een leuk initiatief met mooie tekeningen, maar in de plannen van De Bosscherwaarden ziet hij eenzelfde soort stadsstrand. Het college acht het op dit moment niet verstandig om de motie uit voeren omdat De Bosscherwaarden de gevraagde zaken op tijd heeft ingeleverd, maar het college, de Provincie en het Waterschap nog niet hebben gekeken of de plannen rijp zijn om verder te kunnen gaan. Als daar duidelijkheid over is, volgt een onderzoek bij de bevolking en anderen en daarna komt één en ander terug naar de raad. Als het initiatief financieel gedekt kan worden uit de gelden zou het kunnen, als dit niet het geval is dan kan er een andere oplossing bedacht worden waardoor de motie alsnog uitgevoerd zou kunnen worden. Hij stelt daarom voor om de motie aan te houden tot er meer duidelijkheid is.

De heer Van Staaden (GroenLinks) geeft aan dat hij contact heeft gehad met de initiatiefnemers van De Bosscherwaarden omdat de maatschappelijke compensatie wordt gezien als één van de mogelijke financieringsbronnen. Zij achten één en ander niet contrair aan elkaar. Dit speelt al meer dan tien jaar. Of de plannen van De Bosscherwaarden doorgang vinden moet nog afgewogen worden, maar hij wil ook door en zou daarom willen weten of een dergelijk initiatief nog kans van slagen heeft als de financieringsbron wegvalt. De heer De Brouwer stelt een terechte vraag en zou na de verkiezingen kunnen komen met een soortgelijke motie voor het andere initiatief. Hij heeft enkel dit initiatief voorbereid. De voorzitter gaat over tot stemming, leest het dictum van de motie voor en informeert of er behoefte is aan het afleggen van een stemverklaring. De heer Brouwer (SP) bevestigt in zijn stemverklaring dat de motie destijds met een reden is aangehouden en beschouwt het een beetje als doordrammen nu er toch met deze motie doorgegaan wordt. Aan alle burgerinitiatieven moet hetzelfde recht gedaan worden. Hij stelt daarom voor ook deze motie aan te houden omdat het slechts een puzzelstuk is, hoe mooi het plan ook is. De heer Smit (BurgerBelangen) geeft als stemverklaring dat hij heeft begrepen dat initiatiefnemer van mening is dat één en ander niet contrair is.

Hij veronderstelt dat de uitkomst van het onderzoek straks zal zijn dat er miljoenen nodig zijn voor een stadsstrand dat de gemeente niet kan betalen wat slechts een schijntje is van hetgeen straks wordt verdiend in De Bosscherwaarden. Een versterking van dit initiatief met deze motie moet de raad op dit moment niet willen, want er zijn nog heel veel partijen die een uitspraak moeten doen over het project Bosscherwaarden en de enorme belangen die daarbij een rol spelen. De heer Soons (DuurzaamWijk) geeft als stemverklaring dat hij ondanks alle opmerkingen toch zou willen weten waar de raad aan toe is en daarom is het handig om een indicatie daarvan te hebben. Zijn fractie stemt voor. De heer De Bruijn (PCG) geeft als stemverklaring dat het een goed initiatief is, maar te voorbarig en daarom zal zijn fractie de motie niet steunen. Verslag raad 22 februari 2022

10

Voor stemmen de fracties van: VVD, GroenLinks, D66 en DuurzaamWijk. Tegen stemmen de fracties van: PCG, SP, BurgerBelangen en CDA. Dit houdt in dat de motie is verworpen met 9 stemmen voor en 10 stemmen tegen. De voorzitter biedt de fractie van DuurzaamWijk gelegenheid om motie MVO02 toe te lichten. De heer Soons (DuurzaamWijk) wijst op de voordelen voor de omgeving educatief gezien en de natuurwaarden die hiermee toegevoegd worden. Hij heeft de zienswijze van een andere gemeente met betrekking tot dit onderwerp bestudeerd. Hij bedankt voor de aanscherping die de wethouder voorstelde om in overleg te gaan met de participanten en de betrokken gemeenten om te bekijken of bij de uitwerking van deze visie voedselbosbouw kan worden betrokken. Hij hoopt dat dit ook door de gemeenten Bunnik en Houten omarmd wordt zodat er bossen komen waar mensen voedsel kunnen oogsten om van te kunnen genieten. De tekst van de motie luidt als volgt: Motie Reg. nr. MVO02 Motie over een niet op de agenda opgenomen onderwerp De raad van de gemeente Wijk bij Duurstede in vergadering bijeen d.d.

22 februari 2022 Onderwerp: Omgevingsvisie Kromme Rijngebied De Raad, gehoord de beraadslaging, overwegende dat, • Veel vraagstukken gaan over de rol van de landbouw • Enerzijds er vraagstukken liggen omtrent het behoud van de landbouw • tegelijk er ruimte nodig is voor multifunctionaliteit van het landelijk gebied • veel vraagstukken gaan over een nieuw toekomstbeeld • Dit deels gaat over verduurzaming van de landbouw roept het college op, Neem voedselbosbouw op in de Omgevingsvisie Kromme Rijngebied en gaat over tot de orde van de dag. Deze motie wordt ingediend door de fractie van DuurzaamWijk. De voorzitter biedt de overige fracties gelegenheid om te reageren naar aanleiding van de motie. De heer Van Asperdt (D66) vindt het een sympathieke motie die ook bij zijn fractie past vanwege door het aspect van lokaal produceren met korte ketens.

Verslag raad 22 februari 2022

11

De Omgevingsvisie met het participatieve traject is vastgesteld. Hij vraagt of het aannemen van de motie de eerdere besluitvorming geweld aandoet. De heer Willems (GroenLinks) is positief over de motie en wijst op twee grote bedragen in het regeerakkoord; een bedrag voor het klimaat en een ander bedrag voor het landelijk gebied (25 miljard). Het is de bedoeling dat er gebiedsoplossingen komen, bijvoorbeeld de stikstofcrisis te lijf gaan. In het Klimaatakkoord werd het brede begrip agroforestry gebruikt. Dit is meer dan alleen voedselbosbouw. Het Plangebied voor de Leefomgeving spreekt over 25.000 hectaren in Nederland waarvan 1.000 hectare voedselbosbouw. Hij schat in dat de Provincies dit gebiedsbeleid gaan trekken. De heer Migchels (CDA) denkt dat de intenties heel goed zijn, dit onderdeel wordt er nu uitgenomen. Gezien de discussies die zullen volgen over stikstof en de gebiedsgerichte aanpak in de Provincie Utrecht en hetgeen gaat gebeuren in Overlangbroek en Kolland zou hij liever willen afspreken om hier in de volgende raad breder naar te kijken dan alleen een voedselbos. Agroforestry kan daarbij een rol spelen, maar ook de discussie over stikstof die nog niet goed is meegenomen in de Omgevingsvisie. De heer Soons (DuurzaamWijk) heeft er geen problemen mee om de term agroforestry op te nemen in het dictum in plaats van voedselbosbouw als dat nodig is.

Het is belangrijk om dergelijke termen toe te voegen aan de visie omdat hij heeft gemerkt dat er soms naar de letter van de visie gekeken wordt in plaats van naar de strekking. Hoe meer er wordt toegevoegd wat eigenlijk een uitdaging is om op te pakken, hoe beter het is. Als de discussie over stikstof ook belangrijk is, roept hij op een motie vreemd op te stellen om dit toe te voegen. Visies zijn levende documenten om aandacht te vragen voor zaken waar naartoe gegaan moet worden. De heer Migchels (CDA) verduidelijkt dat de gemeente met de nieuwe Omgevingswet het bevoegd gezag wordt voor de natuurbeschermingswetvergunning. Het is nu al ingewikkeld voor Provincies om dit te doen en straks is dit aan de gemeente. Hij hoort graag hoe de wethouder hier tegenaan kijkt en of het slimmer is om dit samenhangender te doen dan nu met het aannemen van een motie. De heer Petri (PCG) sluit zich aan bij het voorstel om zaken integraal te bekijken. Het is een sympathieke motie, maar integraal bekijken vindt zijn fractie beter. De heer Smit (BurgerBelangen) merkt eveneens op dat het een sympathieke motie is, hij is het eens dat er veel meer is dan alleen een voedselbos. Hij informeert wie één en ander gaat onderhouden, de gemeente of vrijwilligers. Het is ook goed om met agrariërs naar dergelijke initiatieven te kijken en te bezien of er ook een commercieel en professioneel beheer mogelijk is.

De heer Soons (DuurzaamWijk) bevestigt dat er nog veel zaken georganiseerd en uitgezocht moeten worden. De motie is bedoeld om ruimte te bieden aan initiatiefnemers om zoiets op te pakken. Het is niet de bedoeling dat de gemeente dit gaat doen, maar wel dat zij daarin faciliterend optreedt. Het gaat hem om puur het toevoegen van het begrip om ruimte te bieden voor initiatieven. Verslag raad 22 februari 2022

12

De voorzitter biedt de wethouder gelegenheid om te reageren naar aanleiding van hetgeen naar voren is gebracht. Wethouder Vreeswijk antwoordt dat de motie niet past in de eerdere besluitvorming. De Omgevingsvisie Kromme Rijngebied is gemaakt in combinatie met landbouw, bedrijfseconomie, nieuwe ontwikkelingen, innovatie met een heleboel participanten en drie gemeenten. Daar kan niet zomaar iets in veranderd worden, maar de voorliggende motie kan wel passend gemaakt worden. Het voedselbos en stikstof zijn destijds niet genoemd, net zoals nog een aantal zaken die straks bij de uitwerking wel genoemd zullen worden. Agrariërs hebben het zwaar vanwege de ontwikkelingen die op hen af komen. De gemeente kan niet hele grote gebieden als natuurgebied bestempelen en agrariërs buitenspel zetten, maar bij de wisseling die aan de orde is zou dit wel een idee kunnen zijn en daarom denkt hij dat het in die richting gezocht moet worden. Het college kan het voedselbos wel bespreekbaar maken om te kijken hoe de omgeving in de toekomst ingericht wordt omdat dit straks een gemeentelijke verantwoordelijkheid is. Het college neemt de motie over. De heer Soons (DuurzaamWijk) bedankt de wethouder voor deze woorden, want een gesprek voeren is precies de strekking van de motie. De voorzitter constateert dat er geen stemming hoeft plaats te vinden omdat de motie door het college is overgenomen. 5.

Informatie van de portefeuillehouder

Wethouder Vreeswijk geeft aan dat de raad waarschijnlijk al in de pers heeft vernomen dat de Provincie Utrecht het advies om de vergunning voor de biovergister in Cothen in te trekken naast zich heeft neergelegd. De gemeente heeft dit ook uit de pers vernomen en gaat hierover contact opnemen over het waarom, omdat dit iets is waar de raad zich in het verleden heel druk over heeft gemaakt. Reden voor heroverweging was dat de gevolgen voor de natuurwaarden onvoldoende waren meegenomen door de Provincie. Het college vond het verstandig om dit vanavond zo mee te delen aan de raad om vragen te voorkomen. De heer Smit (BurgerBelangen) vraagt of hij mede namens de indieners van het intrekkingsverzoek mag aannemen dat het college ook kritisch kijkt naar deze vreemde beslissing van Gedeputeerde Staten die het advies van de eigen adviescommissie negeert door de vergunning niet in te trekken. Hij vraagt voorts hoe het college zich opstelt met de brief van de raad in het achterhoofd. Wethouder Vreeswijk herhaalt dat de vergunning door de Provincie wordt verleend. De raad heeft het initiatief genomen om een brief te sturen. Deze brief is niet namens het college uitgegaan. Omdat het college dit vernam uit de pers wetend dat de raad deze brief heeft gestuurd was dat de reden om dit nu melden. Het college gaat hierover met de Provincie in gesprek.

De heer Migchels (CDA) informeert of hij een vraag mag stellen.

Verslag raad 22 februari 2022

13

De voorzitter merkt op dat het een mededeling vanuit het college betreft en veronderstelt dat er nog gelegenheid volgt om hierover te spreken zodra het college antwoord heeft gekregen van de Provincie. De heer Migchels (CDA) snapt inhoudelijk waarom Gedeputeerde Staten het advies naast zich neergelegd heeft, maar daar kan ook op een andere manier naar gekeken worden. Het was een melding, de belasting is nihil, daarom is er geen effect en kan er doorgegaan worden. Het beeld dat nu ontstaat, is dat dingen heel erg fout gaan als er een covergistingsinstallatie komt. De voorzitter stopt deze discussie omdat verder praten op dit moment geen zin heeft. Het college heeft de opmerkingen gehoord. Wethouder Buijtelaar meldt met betrekking tot het project Zandweg dat morgen op 4500 adressen een informatiefolder wordt bezorgd dat de gemeente aan de slag gaat. Hierin wordt het proces geduid. Vanaf a.s. donderdag wordt invulling gegeven aan de motie. De raad wordt hier nog nader over geïnformeerd. De voorzitter vult aan dat de raad deze informatiefolder reeds per mail heeft ontvangen. Besluitvorming 6. Integraal Huisvestingsplan (IHP) Kern Wijk bij Duurstede 2022 De voorzitter geeft aan dat onder de regie van de gemeente om te komen tot een IHP voor het onderwijs in de kern Wijk bij Duurstede constructief overleg heeft plaatsgevonden met de betrokken schoolbesturen.

Dit overleg heeft geleid tot een gedragen voorstel waar alle schoolbesturen volledig achter staan. In het IHP is dit voorstel verder uitgewerkt en dit is op 24 november toegelicht aan de hand van een presentatie. Op basis van die bespreking heeft het college het voorliggende raadsvoorstel ter besluitvorming voorgelegd. Op 8 februari is het raadsvoorstel in een voorbespreking aan de orde geweest. De fractie van de VVD dient een amendement in met betrekking tot de IHP lening en daarnaast wordt een motie ingediend over de financiering van de schoolgebouwen. Zij biedt vervolgens gelegenheid om het amendement toe te lichten. De heer Verhaar (VVD) licht amendement A15 toe en geeft daarbij aan dat zijn fractie voor een mooi schoolbeleid is, de jeugd heeft de toekomst en moet opgeleid worden in goede scholen. Met het amendement wordt een kleine toevoeging gedaan om het strak te krijgen. Er ligt een plan, er zijn scholen uitgelijnd die er met elkaar uitgekomen zijn, het gaat om twee brede scholen voor een bedrag van om en nabij € 15 mln. Met het amendement wordt opgeroepen om in het onderzoek naar het IHP ook te kijken naar de financiële consequenties van de lening die mogelijk nodig is om dit bedrag te kunnen betalen. De tekst van het amendement luidt als volgt:

Verslag raad 22 februari 2022

14

Amendement Registratie nr. A15 Onderwerp: Integraal Huisvestingsplan (IHP) Kern Wijk bij Duurstede De raad van de gemeente Wijk bij Duurstede in vergadering bijeen d.d. 22 februari 2022 Ondergetekende stelt het volgende amendement voor: Het raadsvoorstel en besluit Integraal huisvestingsplan (IHP) kern Wijk bij Duurstede 20222040 (zaaknummer 289499) beslispunt 1 te wijzigen door de tekst: 1.

Het Integraal huisvestingsplan onderwijs Kern Wijk bij Duurstede 2022 met daarin de kaders voor de onderwijshuisvesting voor de kern Wijk bij Duurstede vast te stellen.

te wijzigen in: 1.

“Het Integraal huisvestingsplan onderwijs Kern Wijk bij Duurstede 2022 met daarin de kaders voor de onderwijshuisvesting inclusief alle financiële aspecten voor de kern en de gehele gemeente Wijk bij Duurstede vast te stellen.”

en toe te voegen onderstaand beslispunt: 4.

Naast de in dit raadsvoorstel genoemde onderzoekspunten onder 2.1. wordt ook onderzocht welke financiële mogelijkheden onze gemeente heeft. De consequenties van de financiële impact op toekomstige begrotingen en de financiële status van onze gemeente worden inzichtelijk gemaakt.

Dit amendement wordt ingediend door de fractie van de VVD. De voorzitter biedt de overige fracties gelegenheid om te reageren naar aanleiding van het amendement. De heer Migchels (CDA) deelt de zorgen die met dit amendement naar boven komen, maar zijn fractie vraagt zich af of dit de manier is om deze zorgen te verankeren. Het college heeft aangegeven dat zij de kosten inzichtelijk maakt en kijkt naar de opbrengsten uit de grondexploitatie. Een amendement is bikkelhard, een motie biedt wat meer vrijheid hoe daarmee om te gaan. Hij begrijpt wat beoogd wordt te bereiken met de zinsnede “De consequenties van de financiële impact op toekomstige begrotingen en de financiële status van de gemeente worden inzichtelijk gemaakt”, waardoor hij graag hoort van het college of dit werkbaar is. De heer Van Asperdt (D66) merkt op dat het debat werd aangevraagd door de fractie van BurgerBelangen. De fractie van de VVD komt nu met een amendement en een motie. Hij refereert aan het proces. Op 10 november 2021 heeft de raad besloten om het proces te versnellen. Daarbij werd gevraagd om een gedragen en uitgewerkt plan. In het coalitieprogramma werd op pagina 6 al vermeld dat het IHP tegen het licht gehouden zou worden, dus een verrassing is dit niet. Hij verzoekt het college om namens zijn fractie de felicitaties over te brengen aan het onderwijs. Verslag raad 22 februari 2022

15

Het heeft iets langer geduurd dan gevraagd, maar er ligt nu een goed doordracht en evenwichtig plan omdat scholenbouw hard nodig is. De financiële discussie is terecht. Het gaat om € 15 mln. maar daarbij wordt wel de kanttekening gemaakt dat daar nog de nodige kosten bij komen. De gemeente zou via een kapitaallast nog € 160.000 op zich kunnen nemen, maar het is bekend dat de kapitaallast groter zal zijn. Dit leidde tot een discussie met het college. Een eerder plan bleek niet haalbaar. Het college heeft een themabijeenkomst georganiseerd en daar is nadrukkelijk gekeken naar de haalbaarheid van het plan op allerlei aspecten, maar ook op het gebied van financiën. Duidelijk werd dat dit puzzelen zou worden. Het plan is nog niet in beton gegoten, maar het college vraagt de raad wel om in te stemmen met het IHP waardoor hij er vanuit gaat dat het college volmondig achter het IHP staat en dit ook gaat uitvoeren. Zijn fractie deelt de zorgen van de VVD omdat het om een langjarige kapitaallast gaat (40 jaar). Hij herinnert zich talloze amendementen waarbij raadsleden geen dekking aangaven en vervolgens op de vingers werd getikt. Hier gaat het ook om een gaatje, het college is begrijpelijkerwijs nog niet zo ver, maar dat maakt de zorgen niet minder. Hij is van mening dat dit geadresseerd moet worden, maar zou dat op een andere manier willen doen. De raad heeft zelf om het IPH gevraagd.

De financiële weerslag volgt in de p&c cyclus, het wordt nog een hele puzzel, maar avond is de integrale afweging voor het onderwijs en het proces dat meer dan acht jaar geduurd heeft aan de orde. Hij benadrukt dat er op 10 november geen financieel voorbehoud is gemaakt en daarom is de timing van het amendement niet goed. Hij roept op het IHP vast te stellen, de taskforce in te stellen en te beginnen. De heer Brouwer (SP) verwijst eveneens naar pagina 6 van het coalitieprogramma waar staat: “Met het oog op de ontwikkelingen van de komende jaren houden wij het IHP tegen het licht”. In de laatste vergadering van deze raad wordt deze belofte waargemaakt. De volgende raad mag het uitzoeken. Zijn fractie is bij met het plan omdat bekend is hoe sommige scholen er voor staan en daar moet wat aan gedaan worden zodat kinderen in frisse, fatsoenlijke, moderne scholen les krijgen. Als de scholen niet meer voldoen, moet de gemeente daar geld voor vrijmaken. Het is begrijpelijk dat nadat het plan er ligt discussies zullen volgen over het beschikbare budget. Kijkend naar de begroting en hetgeen op de gemeente afkomt, is de vraag hoe de gemeente dit moet doen.

Zijn fractie kijkt daarbij ook naar Den Haag, want alle onderwijs-minnende partijen die in de afgelopen 20 jaar aan de macht zijn geweest, in kabinetten hebben gezeten en plannen hebben gemaakt voor het onderwijs zijn één ding vergeten; fatsoenlijke schoolgebouwen en fatsoenlijke budgetten daarvoor. Er werd € 250 mln. per jaar bezuinigd. Gemeenten krijgen te weinig geld voor onderwijshuisvesting. Onderwijs moet een topprioriteit zijn. De plannen gaan geld kosten. Dit wordt overgedragen aan een nieuw college en dat wordt spannend. Hij vraagt of het klopt dat de gemeente wettelijk verplicht is om te kijken naar het realiseren van een nieuwe school ongeacht of daar budget voor is of niet. Het heeft even geduurd voordat het plan er lag. Zijn fractie is ook van mening dat de schoolbesturen daar veel te lang over gedaan hebben. Het gaat om goede scholen voor leerlingen en leraren, maar het gaat ook om gemeenschapsgeld. In het plan is een aantal dingen opgenomen waarbij zijn fractie zich afvraagt of het allemaal nodig is (de verhuizing van een school) en daarom worden ook de schoolbesturen aangesproken op het verstandig omgaan met gemeenschapsgeld. Zijn fractie gaat het IHP goedkeuren omdat het een wettelijke verplichting is zodat er goede scholen gerealiseerd kunnen worden voor modern onderwijs in de komende 40 jaar. Verslag raad 22 februari 2022

16

De heer Smit (BurgerBelangen) merkt op dat het met betrekking tot IHP met deze portefeuillehouder erg lang heeft geduurd. Er is 8 jaar helemaal niets gebeurd totdat D66 afgelopen november met een motie kwam om de vaart erin te brengen. Met deze motie heeft de raad geen blanco cheque afgegeven. Het is dan wel even schrikken als je ziet dat het € 15 mln. gaat kosten in een markt met stijgende rente. Hij refereert aan de eerste presentatie van het IHP waarbij de raad tot een uur voor de bespreking nog helemaal niets had gezien. Daarna volgde een presentatie waar juist op het punt van de financiële onderbouwing een hele grote fout werd vermeld (€ 3,5 mln. uit de Stedin gelden). De basisscholen zijn zijn fractie veel waard. Er moest iets gebeuren. Bij de maatschappelijke accommodaties is aangegeven dat er veel behoefte is aan allerlei zaken met de vraag wat hiervoor werd gereserveerd en gespaard. Slechts € 95.000 stond er. Het is makkelijk om net voor de verkiezingen met dit plan te komen, de portefeuillehouder zadelt de gemeente de komende jaren op met een lening van € 15 mln. waarbij hij ook nog vreest dat daar niet mee uitgekomen wordt. Hij acht het verstandig om te kijken naar het dictum van het amendement door dit voorbehoud te maken met betrekking tot de financiën. Lang geleden ging het ook om een schoolgebouw (het Revius) met een wethouder van GroenLinks.

Het voorgaande college van (CDA, VVD en BurgerBelangen) had 20 miljoen op de rekening staan. Na het college met GroenLinks en PvdA stond de gemeente 20 miljoen in het rood. Het gebouw voor het Revius werd tweemaal zo duur. Hij gaf destijds aan dat dit de gemeente jarenlang zou achtervolgen en dat zegt hij nu weer. Hij is blij dat de VVD met dit amendement komt omdat er ook nog alternatieven bekeken moeten worden. Het is jammer dat het 8 jaar heeft moeten duren voordat de schoolbesturen tot samenwerking kwamen. Hij roept de fracties die een klein beetje verantwoordelijkheid voelen voor het voortbestaan van Wijk bij Duurstede op om de motie en het amendement te ondersteunen om te bekijken of de gemeente dit wel kan dragen. De heer Brock (GroenLinks) zegt dat zijn fractie blij is dat er een IHP ligt wat ook brede steun krijgt. Hij bevestigt dat hier lang aan gewerkt is. Er worden opmerkingen gemaakt of het niet sneller had gekund en over het moment in de tijd waarop dit nu voorligt. Hij zou liever willen kijken naar het belang voor het onderwijs. De scholen moeten er komen voor de Wijkse jeugd. Met het amendement wordt een financieel voorbehoud gemaakt. Zijn fractie ziet de puzzel, maakt zich ook zorgen en daarom is het niet raar dat de raad oproept om daar bovenop te zitten. De schoolbesturen zijn opgeroepen om hun verantwoordelijkheid te nemen zodat het betaalbaar blijft.

Zij zijn in zekere zin onder druk al over hun schaduw heen gestapt. Bij schoolbesturen spelen heel veel cultuurverschillen en belangen. Er is een eerste stap gezet. De spreekwoordelijke gouden kranen komen er niet met dit plan. Hij vraagt waarom er zowel een motie als een amendement worden ingediend door de VVD in plaats van te kiezen voor een combinatie. De heer Verhaar (VVD) verduidelijkt dat de motie een tweede optie is. Het amendement zou eigenlijk voldoende moeten zijn. Hij is blij dat hij bij veel partijen een duidelijke steun hoort. Als er een onderzoek wordt gedaan, is het een kleine stap meer om ook een financieel onderzoek te doen. Dat hoeft zaken helemaal niet te vertragen. Hij hoopt dat de motie achterwege kan blijven omdat de meerderheid voor het amendement kiest waarmee het onderwijs jarenlang een plezier wordt gedaan, maar ook de samenleving.

Verslag raad 22 februari 2022

17

De heer Petri (PCG) beaamt dat het lang heeft geduurd met het IHP. Hij kan zich vinden in de woorden van de heren Verhaar en Brouwer. Het is fijn dat er nu een IHP ligt. De financiën geven zorgen, maar het gaat om schoolgebouwen voor de komende 40 jaar. Het geld is er op dit moment niet, maar frisse, gezonde scholen voor de jeugd zijn nodig. Wellicht moet er landelijk gelobbyd worden, of de OZB moet verhoogd worden want de kinderen hebben recht op een nieuwe school. Ook zijn fractie zou graag inzicht willen in de financiële gevolgen, maar kan zich niet vinden in de koppeling van dan doen wij het maar niet. Hij merkt op dat er schoolbesturen zijn die vermogend zijn en vraagt in welke vorm die kunnen bijdragen aan de bouw van de school. De heer Soons (DuurzaamWijk) zegt dat altijd wordt gezegd dat het IHP een breed gedragen plan is dat uiteindelijk tot stand is gekomen. Dat het lang heeft geduurd lag aan het niet met elkaar willen praten. Het valt hem op dat één van de insprekers vanavond aangaf dat er toch wat bedenkingen zijn waardoor hij zich afvraagt hoe breed gedragen het plan eigenlijk is, want de Windroos is opgenomen in fase 1. Hij vraagt hoeveel ruimte er nog is voor de schoolbesturen om als zij hun eigen identiteit willen behouden daar invulling aan te kunnen geven. Voorts wordt herhaaldelijk op de hoge kosten gewezen met de vraag of het een haalbaar plan is.

Als het plan niet haalbaar is vanwege de financiën mist hij toch een plan B. Hij zou dit graag willen zien voordat er een besluit genomen kan worden over een IHP dat slechts op één paard wedt. De voorzitter biedt de wethouder gelegenheid om te reageren naar aanleiding van hetgeen naar voren is gebracht. Wethouder Kosterman reageert dat zij blij is om te horen dat er ook mensen zijn die blij zijn met het plan. Zij is het eens dat het lang heeft geduurd. De oorzaak daarvan heeft zij reeds toegelicht en dit is ook toegelicht door de schoolbestuurders. Gelukkig ligt er nu een plan waarvoor waardering wordt uitgesproken, maar natuurlijk zijn daar ook nog de nodige zorgen bij. Het amendement van de VVD heeft zij gelezen als een vertaling van hetgeen de vorige keer besproken is. Het wordt een uitzoekklus waarbij alle inkomsten en uitgaven gecheckt moeten worden in breed verband. De impact op de financiële huishouding van de gemeente wordt hierbij betrokken en ook wat de gemeente kan dragen. Bij het Revius ging het om eenzelfde krachtige samenwerking om dit voor elkaar te krijgen, maar er staat nu wel een prachtige school. De strekking van het amendement is duidelijk, wanneer dit in een motie wordt verwoord heeft het college iets meer bewegingsruimte.

De strekking van het verhaal om het breed in beeld te brengen kan het college onderschrijven en wijkt niet af van wat al het voornemen was. Als het gaat om toekomstige begrotingen gaat het amendement wellicht wat ver. Er wordt altijd gekeken naar de meerjarenbegroting, maar er wordt niet 40 jaar vooruit gekeken. Als het in de geest van de tekst uitgelegd mag worden, moet dit eigenlijk niet via een amendement ingevuld worden. Op de vraag van D66 antwoordt zij dat dit voorstel vanuit het college is gekomen en dat het college daar natuurlijk voor gaat, anders zou het voorstel niet voorliggen. Het is aan de volgende raden en colleges om hier verdere uitvoering aan te geven. Het is niet het afgeven van een blanco cheque maar het zetten van stapjes. In dit geval wordt een stap gezet naar het vervolg waarin een aantal onderzoeken is aangekondigd, met name ook financieel.

Verslag raad 22 februari 2022

18

De heer Smit (BurgerBelangen) merkt bij interruptie op dat hij doelde op de motie van D66 en anderen over de taskforce waarmee de raad geen blanco cheque heeft gegeven voor een kapitaallast van meer dan € 15 mln. Wethouder Kosterman vervolgt dat de raad daar nog niet mee akkoord gaat. Het financiële inzicht van dit moment is geschetst op basis van de huidige kerngegevens. De heer Smit (BurgerBelangen) sluit niet uit dat het nog veel meer gaat kosten waardoor hij graag verneemt of het college het amendement of de motie overneemt om de financiële paragraaf toe te voegen. De voorzitter merkt op dat dit nu niet aan de orde is. Wethouder Kosterman benadrukt dat de raad een financiële paragraaf krijgt, want een dergelijk groot besluit moet goed onderbouwd worden. Zij stelt voor met elkaar dit voornemen uit te spreken bij een investering van deze omvang. Met deze uitdaging wordt aan de slag gegaan. Wat nu voorligt, is een akkoord van de raad om het geld uit te geven om de onderzoeken te doen die nodig zijn om te kijken wat de vervolgstappen zullen zijn. Of het haalbaar is en of de financiële consequenties te dragen zijn kan zij niet voorspellen. De SP vroeg of het klopt dat de gemeente te weinig geld krijgt. Bij de overheveling van de onderhoudsbudgetten naar de scholen is een bezuiniging doorgevoerd.

De gemeente krijgt minder in de algemene uitkering dan oorspronkelijk en er is inderdaad een wettelijke verplichting voor de gemeente om scholen te bouwen. De inspraak waaraan gerefereerd werd herkent zij niet omdat bestuurders zich steeds volledig achter het plan hebben gesteld en daar ook hun handtekening onder gezet hebben. Voorts is ook de goedkeuring gevraagd aan alle Raden van Toezicht. De schoolleiders zijn kort geleden pas op de hoogte gesteld en zijn wellicht wat overvallen omdat sommige scholen aanvankelijk nog niet in het plan opgenomen waren. De Windroos moest even schakelen, maar ook deze school is bijna 40 jaar oud en aan verval onderhevig. De scholen behouden hun eigen identiteit juist omdat de schoolbesturen van mening zijn dat er voor ouders keuzemogelijkheden moeten zijn. De heer Soons (DuurzaamWijk) merkt bij interruptie op dat hij De Windroos heel goed kent. Inspreker gaf aan dat het ruimtelijk aspect heel belangrijk is voor de school (de kring, de tuin). Hij hoopt dat deze zorgen geadresseerd worden in de verdere uitwerking van de plannen en dat hier ruimte voor gaat komen. Wethouder Kosterman vervolgt dat nadrukkelijk werd gevraagd om vanaf het begin af aan betrokken te worden en dat is juist de bedoeling. De schoolleiders worden nauw bij de planontwikkeling betrokken en wat haar betreft de ouders en de kinderen ook.

Zij herhaalt dat het om gemeenschapsgeld gaat, dus er is geen ruimte voor luxueuze voorzieningen, de verordening onderwijshuisvesting is leidend en gekoppeld aan bepaalde zaken. Zij hoopt van harte dat het plan haalbaar is omdat de gemeente echt iets moet met de scholen. Renovatie is vaak duurder. De gemeente had hier miljoenen voor kunnen reserveren, maar iets dergelijks gebeurt eigenlijk nooit.

Verslag raad 22 februari 2022

19

Vermogende scholen mogen niet bijdragen aan stenen. Dit is bij wet vastgelegd. Zij kunnen wel bijdragen aan voorzieningen voor duurzaamheid waarvan de revenuen terugvloeien naar de school. Vorige keer is al toegezegd dat er ook gekeken wordt naar het alternatief voor de school buiten de rode contour en of dit goedkoper zou kunnen. Dit wordt meegenomen. De voorzitter biedt de fractie van de VVD gelegenheid om de motie toe te lichten. De heer Speijer (VVD) geeft aan dat het fijn zou zijn als het amendement aangenomen wordt, want dan wordt dit integraal onderdeel van het besluit tot onderzoek. Het financiële deel is bijna net zo belangrijk als het bouwen van scholen. Natuurlijk moeten er scholen komen, dat is een wettelijke plicht. Onderwijs leidt tot heel veel goede dingen. Zijn fractie mist de fasering. Omdat de onderhandelingen zo lang geduurd hebben, gaat het nu om twee brede scholen. Financieel gezien was fasering wat prettiger geweest. De motie is ook opgesteld omdat zijn fractie duidelijk wil aangeven dat het vrij besteedbare geld van een gemeente beperkt is. De gemeente krijgt soms te weinig dekking voor de zaken die zij moet uitvoeren waardoor ook de vraag gesteld moet worden wat er dan in de toekomst niet meer kan. € 500.000 per jaar vanaf 2024-2025 is veel geld waardoor er wellicht vervelende keuzes gemaakt moet worden en dat moet de raad zich realiseren.

Als voorbeeld noemt hij het moeten korten op Jeugdzorg, andere zorg of de ontwikkeling van bouwterreinen. Omdat de scholen er moeten komen is dat een spagaat waar komende colleges voor komen te staan. Hij begrijpt dat renovatie duurder is, want daarbij is de afschrijvingstermijn 15 jaar. Bij de bouw van een school kan 40, misschien 50 jaar afgeschreven worden. Omdat er ook naar oplossingen gezocht moet worden, kan er voor een OZB verhoging gekozen worden, maar dit kost heel veel koopkracht, maar dat is slecht voor de economie en kan tot armoede leiden bij zzp’ers en pensionado’s waardoor zijn fractie hier niet voor is. Bij investeringen zoals bruggen, riool en wegen kan ervoor gekozen worden om ook te gaan bouwen aan reserveringen zodat dit soort lasten niet meer voorkomen waardoor er vervelende keuzes over besparingen gemaakt hoeven te worden. De rente loopt op. Als er na het onderzoek in oktober/november een lening wordt aangegaan en de rente bedraagt op dat moment 2% dan gaat dit heel erg veel kosten. Er zijn bancaire instrumenten om de rente voor een lening nu al vast te leggen en daarom adviseert hij dit. Hij nodigt de raad uit om het amendement aan te nemen of anders de motie als vangnet door een onderzoek dat de gemeente op haar centen moet passen te steunen. De tekst van de motie luidt als volgt: Motie Reg.

nr.: M02 Onderwerp: de financiering voor twee “brede scholen” De Raad, Overwegende dat: De huidige schoolgebouwen niet meer voldoen aan bestaande normen en dat er door het lange besluitvormingstraject, in plaats van initieel eerst één brede school, nu voor twee scholen huisvesting moet worden gerealiseerd.

Verslag raad 22 februari 2022

20

-

-

Er voor de financiering van grote infrastructurele werken (wegen, bruggen, riolering) bestemmingsreserves zijn die periodiek worden gedoteerd, deze systematiek voor de bouw van schoollocaties niet is gevolgd en er dientengevolge geen of ontoereikende financiële reserves zijn opgebouwd; De te plegen investering derhalve alleen kan worden gedekt via een door de gemeente af te sluiten lening; De hieruit voortvloeiende jaarlijkse kapitaallasten - met een inmiddels stijgende lijn van de huidige rente - een structurele impact hebben binnen onze begroting waardoor: o De haal- en betaalbaarheid van andere belangrijke projecten en ambities (zoals duurzaamheid, bouwprojecten, onderhoud gebouwen, fietstunnel, energietransitie, cultuur of zelfs het sociaal domein) ernstig in gevaar kunnen komen; o Het kunnen voldoen aan de eisen / voorwaarden vanuit BBV e/o de provincie onder druk komt te staan, met mogelijk een verscherping van financieel toezicht.

Roept het college op: a. Om in het huisvestingsonderzoek voor de twee “brede scholen” de financiële haal- en betaalbaarheid voor onze gemeente mee te nemen. b. Dit onderdeel bij de latere afweging in het raadsvoorstel toe te voegen als separaat thema, inclusief benodigde dekking, mogelijke dekkingsbronnen en de impact in de keuze voor die dekkingsbronnen (per dekkingsbron en begrotingsbreed). Deze motie wordt ingediend door de fractie van de VVD. De voorzitter biedt de overige fracties gelegenheid om te reageren naar aanleiding van de motie. De heer Petri (PCG) informeert of de VVD al voor de turborotonde heeft gespaard. Als dat het geval is, zou deze misschien kunnen vervallen waardoor het geld wordt vrijgespeeld voor de scholen. Er moeten twee scholen komen, maar hij hoort geen alternatief, de zorgen zijn helder. De heer Migchels (CDA) denkt dat de zorgen gedeeld worden, wat blijft is dat de gemeente verantwoordelijk is voor de scholen. Aan de ene kant is het mooi dat de VVD haar zorgen uitspreekt over de Jeugdzorg, maar aan de andere kant hoort hij ook dat de OZB verhogen effect heeft op de koopkracht. Hij is van mening dat € 50 per huishouden erbij peanuts is in verhouding tot de verplichting tot goede huisvesting. Zijn fractie steunt het amendement. Het moet sober worden, maar ergens moet die € 500.000 opgebracht worden.

De heer Brouwer (SP) sluit aan dat iedereen zich daarvan bewust is. Hij is blij om te horen dat de VVD zich druk maakt over de Jeugdzorg. Op andere vlakken is dat soms anders en wordt er gewoon bezuinigd op Jeugdzorg en daarvoor verwijst hij naar de inspraak eerder deze avond. Hij maakt zich niet zo druk over de pensionado’s omdat er 2.000 miljard in de pensioenpot zit. Als er dan ook niet op de AOW bezuinigd wordt zou dat helemaal mooi zijn. Verslag raad 22 februari 2022

21

Niemand zit te wachten op een OZB verhoging. Ook hij wil geen verhoging voor zzp’ers, voor de minima, voor ‘gewone’ gezinnen, maar de gemeente moet iets, want het is een wettelijke verplichting. De vraag die voorligt, is of de gemeente een school wil bouwen voor De Wegwijzer en De Windroos. Hij wijst op de laatste zin in de samenvatting: “Op basis van de nu bekende gegevens en geldende normen is het mogelijk de scholen op bovenstaande locaties te realiseren. Nader onderzoek ten aanzien van de architectonische massa, stedenbouw, verkeer en parkeren, geluid en bouwkosten is noodzakelijk voor verdere definitieve besluitvorming door u in de raad”. Er staat gewoon al dat het onderzocht moet worden. Je zou een hele slechte bestuurder zijn als je dan geen rekening houdt met de beschikbare financiële middelen. Hij hoopt dat ook de schoolbesturen dit doen. Eigenlijk zijn zowel de motie als het amendement overbodig. De vraag die voorligt is of de raad deze scholen wil bouwen. Het antwoord van de SP daarop is een volmondig ja. De heer Van Asperdt (D66) begrijpt dat het voor de VVD gedeeltelijk een mooie avond is. De portefeuillehouder gaf aan dat tijdens de onderzoeken de financiële haalbaarheid nadrukkelijk aan de orde komt. De motie ziet zij meer als een steuntje in de rug. Hij veronderstelt dat de motie daarmee al bijna overgenomen is.