Wijchen-West 2023_Bijlagen bij de toelichting_Bijlage 8 Activiteitenplan

Activiteitenplan Wijchenwest Aanpak soortbescherming Artikel 3.1, 3.5 & 3.10, onderdeel A Wnb.

projectnummer 471193.100 definitief 30 november 2023

www.anteagroup.nl

Activiteitenplan Wijchen-west Aanpak soortbescherming Artikel 3.1, 3.5 & 3.10, onderdeel A Wnb. projectnummer 471193.100 definitief 30 november 2023

Auteurs J.M.Kooijman

Opdrachtgever Gemeente Wijchen Postbus 9000 6600 HA WIJCHEN

Gecontroleerd R. Keizer

datum 30 november 2023

beschrijving Definitief

vrijgave R. Keizer

datum 30 november 2023 projectnummer 471193.100 betreft Activiteitenplan Wijchen-west

Inhoudsopgave 1.

Algemene gegevens

4

1.1 1.2 1.3 1.4 1.5 1.6 1.7 1.8 1.9

Aanvrager Contactpersoon / adviseur Naam van de door u voorgenomen activiteit(en)/ontwikkeling(en) Locatie van de door u voorgenomen activiteit(en)/ontwikkeling(en) Beschrijving van de door u voorgenomen activiteit(en)/ontwikkeling(en): Periode waarbinnen de activiteiten plaatsvinden: Periode waarbinnen de ontheffing nodig is: Werken volgens een gedragscode: Eerder verleende ontheffing of omgevingsvergunning inclusief vvgb voor soorten:

4 4 4 4 6 8 8 9 9

2.

Aanwezige beschermde soorten

10

2.1 2.2 2.3 2.4 2.5 2.6 2.7 2.8 2.9 2.10 2.11 2.12

Soort – Huismus Soort – Poelkikker Soort – watervleermuis Soort – gewone dwergvleermuis Soort – Bever Soort – Das Soort – Steenmarter Soort – Wezel Soort – Bunzing Soort – Hermelijn Soort – Eekhoorn Soort – Iepenpage

10 10 11 11 12 12 12 13 13 13 14 14

3.

Soorten en verbodsbepalingen uit de Wet natuurbescherming

15

3.1 3.2

Voor welke soorten wordt een ontheffing aangevraagd? Ecologische inventarisatie

15 16

4.

Belangen en doel

22

4.1 4.2

Op grond van welk wettelijk belang wordt een ontheffing aangevraagd? Motivering wettelijk belang(en) in relatie tot de activiteit

22 22

5.

Andere bevredigende oplossingen (alternatieven)

23

6.

Mitigatie en compensatie

25

6.1

Mitigerende maatregelen

25

7.

Instandhouding van de betreffende soorten

26

7.1 7.1.1 7.1.2 7.2 7.2.1 7.3 7.4 7.5 7.6 7.7 7.8

Huismus Staat van instandhouding Effecten door voornemen Poelkikker Effecten door voornemen Watervleermuis Gewone dwergvleermuis Bever Das Eekhoorn Iepenpage

26 26 28 28 29 29 32 35 37 39 40

datum 30 november 2023 projectnummer 471193.100 betreft Activiteitenplan Wijchen-west

8.

Literatuur

1.

Algemene gegevens

1.1

Aanvrager

44

Aanvrager: Gemeente Wijchen Adres (straat, huisnummer, postcode en plaats): Kasteellaan 27, 6602 DB Wijchen Telefoonnummer: 06-18509945 E-mailadres: b.tolkamp@drutenwijchen.nl Bedrijf / organisatie (indien aan de orde): Gemeente Wijchen

1.2

Contactpersoon / adviseur Naam en adres (straat, huisnummer, postcode en plaats): J.M. Kooijman Beneluxweg 125 4904 SJ Oosterhout Postbus 40 4900 AA Oosterhout Telefoonnummer: +31 6 12962913 E-mailadres: jurrien.kooijman@anteagroup.nl

1.3

Naam van de door u voorgenomen activiteit(en)/ontwikkeling(en) Woningbouwplan Wijchen-west

1.4

Locatie van de door u voorgenomen activiteit(en)/ontwikkeling(en) Naam en adres (straat, huisnummer, postcode, plaats en gemeente) / omschrijving locatie (indien locatie niet gekoppeld is aan een huisadres): De locatie is gelegen in het gebied rondom de Vormerse Plas te Wijchen. Het betreft tevens de percelen ten zuiden van de Groenstraat 7 t/m 17 te Wijchen.

blad 4 van 45

datum 30 november 2023 projectnummer 471193.100 betreft Activiteitenplan Wijchen-west

Figuur 1.1. Globale ligging van het plangebied.

Kadastrale gegevens:

blad 5 van 45

datum 30 november 2023 projectnummer 471193.100 betreft Activiteitenplan Wijchen-west

Figuur 1.2. Het plangebied (rood kader) is gelegen in 29 percelen.

Het betreffen de volgende perceelnummers uit gemeentecode Wijchen L: 4342, 2135, 2136, 2609, 2627, 2140, 2141, 2628, 2626, 3151, 3150, 3149, 2622, 2624, 2247, 494, 3665, 380, 475, 2246, 477, 2243, 4049, 2244, 4048, 4631, 4632, 3666, 3665. Kadastrale gemeentenaam WCN00.

1.5

Beschrijving van de door u voorgenomen activiteit(en)/ontwikkeling(en): Algemene beschrijving voornemen Voor de ontwikkeling van Wijchen West is een stedenbouwkundigplan opgesteld. De landschappelijke en ruimtelijke context vormen de basis voor de visie op Wijchen-West. De groene omlijsting zorgt voor een landschappelijk karakter en geeft het gebied een duidelijke begrenzing en identiteit. Historische lijnen en bestaande infrastructuur worden benut voor goede verbindingen en groene routes naar de omgeving. Een groenzone langs de Niftrikse wetering vormt de verbinding tussen Wijchens meer en de Vormerse plas, de wetering wordt voor een deel verlegd. Ter hoogte van Kraaijenberg maakt de locatie van de school een koppeling met de bestaande wijken. Aan weerszijden van de spoorlijn liggen de twee deelgebieden van Wijchen-West: De Groene Geest en De Vormers. Binnen beide deelgebieden ligt een robuuste hoofdstructuur met veel groen en water. In De Groene Geest is deze geïnspireerd op het komlandschap met lange rechte lijnen en kleinschalige erven langs de Groenestraat. Ter plaatse van de Stationslaan zal ook een verbinding voor langzaam verkeer met bestaande wijken worden gemaakt. De Vormerse plas met de bestaande beplanting en de Niftrikse wetering vormen de hoofdstructuur in het zuidelijke deelgebied De Vormers.

Tussen de onderdelen van de hoofdstructuur liggen de verschillende woonvelden, hierin is ruimte voor een mix aan woningtypen voor diverse doelgroepen. De compacte woonvelden vormen de contramal van de robuuste hoofdstructuur. De omliggende hoofdstructuur 'kleurt' de

blad 6 van 45

datum 30 november 2023 projectnummer 471193.100 betreft Activiteitenplan Wijchen-west

woonvelden en creëert verschillende woonsferen. Met het stedenbouwkundigplan wordt een belangrijke basis gelegd voor het vastleggen van de ruimtelijke hoofdstructuur van het nieuwe woongebied Wijchen-West. De robuuste hoofdstructuur verankert de nieuwe woonwijk met het omliggende buitengebied aan de westzijde en de bestaande kern met alle voorzieningen aan de oostzijde. In het schetsplan zijn de globale ligging van de groenstructuren, waterstructuren en woonvelden opgenomen. Het stedenbouwkundigplan is weergegeven in figuur 1.3.

Figuur 1.3. Schetsontwerp Wijchen-west.

Voor welke soort voorgenomen activiteit(en)/ontwikkeling(en) vraagt u ontheffing aan? Een ontheffing wordt aangevraagd voor zover dit betreft het beschadigen, vernielen of verstoren van vaste rustof verblijfplaatsen (en essentiële functies voor het in stand houden van de verblijfplaats) van de huismus, eekhoorn, das, steenmarter, hermelijn, bunzing, wezel, iepenpage en poelkikker. Een ontheffing wordt aangevraagd voor zover dit betreft het beschadigen, vernielen of verstoren van vaste vliegroutes en essentieel foerageergebied van de watervleermuis en de gewone dwergvleermuis.

blad 7 van 45

datum 30 november 2023 projectnummer 471193.100 betreft Activiteitenplan Wijchen-west

Tabel 1.1. Overzicht soorten waarvoor als gevolg van sloop, verwijderen vegetatie, dempen sloten en verstoring een ontheffing wordt aangevraagd.

❖ Huismus (nest; artikel 3.1) ❖ Poelkikker (voortplantingswater en winterhabitat, artikel 3.5) ❖ Watervleermuis (vliegroute en foerageergebied, artikel 3.5) ❖ Gewone dwergvleermuis (vliegroute, artikel 3.5) ❖ Bever (foerageergebied en verblijfplaatsen, artikel 3.5)

❖

Das (verblijfplaats; artikel 3.10) ❖ Steenmarter (verblijfplaats; artikel 3.10) ❖ Eekhoorn (verblijfplaats; artikel 3.10) ❖ Iepenpage (Voortplantingsplaatsen; artikel 3.10) ❖ Bunzing (Potentieel leefgebied; artikel 3.10) ❖ Wezel (Potentieel leefgebied; artikel 3.10) ❖ Hermelijn (Potentieel leefgebied; artikel 3.10)

Geef hieronder een gedetailleerde beschrijving van de voorgenomen activiteit(en)/ontwikkelingen, leg hierbij een relatie met de relevante verbodsbepalingen zoals genoemd onder punt 3 van het aanvraagformulier: De gemeente Wijchen heeft de ambitie om met een flink aantal woningen te groeien. Wijchen-West is aangewezen als locatie waar een deel van deze groei plaats kan vinden. Het plangebied wordt ontwikkeld tot woonwijk. De exacte invulling van de wijk wordt op dit moment nog uitgewerkt. Soort en verbodsbepaling Huismus: 3.1 Wnb Lid 2. Het is verboden opzettelijk nesten, rustplaatsen en eieren van vogels als bedoeld in het eerste lid te vernielen of te beschadigen, of nesten van vogels weg te nemen. Lid 4. Het is verboden vogels als bedoeld in het eerste lid opzettelijk te storen. Gewone dwergvleermuis en watervleermuis: Artikel 3.5 Wnb Lid 2. Het is verboden dieren als bedoeld in het eerste lid opzettelijk te verstoren. Poelkikker en bever: Artikel 3.5 Wnb Lid 2. Het is verboden dieren als bedoeld in het eerste lid opzettelijk te verstoren. Lid 4. Het is verboden de voortplantingsplaatsen of rustplaatsen van dieren als bedoeld in het eerste lid te beschadigen of te vernielen. Das, steenmarter, eekhoorn, bunzing, wezel, hermelijn en iepenpage: Artikel 3.10 Wnb Lid 1b.

Het is verboden de vaste voortplantingsplaatsen of rustplaatsen van dieren als bedoeld in onderdeel a opzettelijk te beschadigen of te vernielen.

1.6

Periode waarbinnen de activiteiten plaatsvinden: Vul hieronder de periode in waarbinnen de activiteit(en) of ontwikkeling en bijbehorende handelingen worden uitgevoerd: Naar verwachting: Startdatum: 1 juni, 2024 Einddatum: 1 juni, 2034

1.7

Periode waarbinnen de ontheffing nodig is: Vul hieronder de periode in waarbinnen u een ontheffing nodig heeft: Startdatum: 1 juni, 2024 Einddatum: 1 juni, 2034

blad 8 van 45

datum 30 november 2023 projectnummer 471193.100 betreft Activiteitenplan Wijchen-west

Wijkt deze periode af van de onder 1.6 aangegeven periode van activiteiten/ontwikkeling? Nee.

1.8

Werken volgens een gedragscode: Worden er werkzaamheden uitgevoerd overeenkomstig een door de Staatssecretaris van EZK vastgestelde gedragscode? Nee, maatregelen worden uitgevoerd volgens de Kennisdocumenten van BIJ12 en de voorschriften uit de ontheffing. Daarnaast zal worden gehandeld volgens de Zorgplicht.

1.9

Eerder verleende ontheffing of omgevingsvergunning inclusief vvgb voor soorten: Is er eerder een ontheffing of toestemming verleend door RVO of een ander overheidsorgaan voor dezelfde werkzaamheden of activiteiten? Nee.

blad 9 van 45

datum 30 november 2023 projectnummer 471193.100 betreft Activiteitenplan Wijchen-west

2.

Aanwezige beschermde soorten Geef in hieronder aan welke beschermde soorten aanwezig zijn binnen de invloedssfeer van de activiteit(en) waarvoor u de ontheffing aanvraagt: Binnen het plangebied zijn tien soorten, beschermd in het kader van de Wet natuurbescherming, vastgesteld (Antea Group, 2022). Voor negen soorten wordt een ontheffing aangevraagd (zie Tabel 1.1). De sperwer komt daarnaast in het plangebied voor, maar de nestlocatie blijft fysiek behouden. Enkel kan lichte verstoring optreden door de werkzaamheden in de omgeving. Doordat de soort langs een openbare weg broedt en aan de overzijde van deze weg een identiek bosgebied aanwezig is, kan de soort gemakkelijk uitwijken en wordt een significante verstoring op het nest niet verwacht.

2.1

Soort – Huismus Soort(en) | Nederlandse en wetenschappelijke naam: Huismus (Passer domesticus) Functie(s) van het plangebied voor de soort(en): In het plangebied en de directe omgeving zijn tien nesten aangetroffen, zeven van deze nesten zijn aanwezig in het plangebied en zes nestlocaties gaan als gevolg van het voornemen verloren. Daarnaast is de directe omgeving van de woningen aan de Groenstraat essentieel leefgebied in de vorm van vegetatie, water en open zandstukken. Soort vastgesteld op basis van welke informatie: Onderzoek is uitgevoerd door Antea Group B.V. volgens het Kennisdocument Huismus BIJ12 (BIJ12, 2017a). Onderzoek is uitgevoerd door een deskundige op het gebied van huismussen. Voor het onderzoek is gebruik gemaakt van een verrekijker. Totale periode (in maanden) van het jaar waarin de soort aanwezig is: De soort is in het gehele jaar aanwezig. Kritische periode (in maanden) van het jaar waarin de soort aanwezig is: Gehele jaar, maar is het meest kwetsbaar in het broedseizoen (globaal van maart t/m juli).

2.2

Soort – Poelkikker Soort(en) | Nederlandse en wetenschappelijke naam: Poelkikker (Rana lessonae) Functie(s) van het plangebied voor de soort(en): In het plangebied zijn poelkikkers aangetroffen in de aanwezige watergangen. Het gebied wordt gebruikt als voortplantingslocatie en de directe omgeving als landbiotoop voor de soort. Soort vastgesteld op basis van welke informatie: Onderzoek is uitgevoerd door Antea Group B.V. volgens het Kennisdocument Poelkikker BIJ12 (BIJ12, 2017b). Onderzoek is uitgevoerd door een deskundige op het gebied van de poelkikker. Meerdere kikkers zijn gevangen en gedetermineerd. Voor het onderzoek is gebruik gemaakt van een RAVON-net. Totale periode (in maanden) van het jaar waarin de soort aanwezig is: De soort is in het gehele jaar aanwezig. Kritische periode (in maanden) van het jaar waarin de soort aanwezig is:

blad 10 van 45

datum 30 november 2023 projectnummer 471193.100 betreft Activiteitenplan Wijchen-west

Gehele jaar, maar in het water het meest kwetsbaar in de periode maart t/m half september en op het land in de periode half oktober t/m half april.

2.3

Soort – watervleermuis Soort(en) | Nederlandse en wetenschappelijke naam: Watervleermuis (Myotis daubentonii) Functie(s) van het plangebied voor de soort(en): Kleine groepen van circa tien watervleermuizen foerageren op de Vormerse plas. Daarnaast worden in de omgeving diverse vliegroutes gebruikt om de foerageergebieden te bereiken. Verblijfplaatsen zijn niet aanwezig. Soort vastgesteld op basis van welke informatie: Onderzoek is uitgevoerd door Antea Group volgens het vleermuisprotocol 2021. Onderzoek is uitgevoerd door in totaal zes vleermuisdeskundigen. Nadere bezoeken voor het vaststellen van vliegroutes van de watervleermuis zijn uitgevoerd door twee vleermuisdeskundigen van Antea Group. Voor het onderzoek is gebruik gemaakt van de Pettersson M500 + WBC, de Pettersson D240x, Batlogger M en de Anabat Swift S. Meer informatie is te vinden in het nadere onderzoek (Antea Group, 2022b). Totale periode (in maanden) van het jaar waarin de soort aanwezig is: De soort is in de voorjaars/zomerperiode en de nazomerperiode aangetroffen. Er zijn geen verblijfplaatsen aangetroffen, waardoor de soort enkel in het actieve vliegseizoen aanwezig is in het plangebied, circa maart t/m oktober.

Kritische periode (in maanden) van het jaar waarin de soort aanwezig is: In de kraamperiode (globaal van 15 mei tot eind juli) zijn de watervleermuizen het meest gevoelig voor veranderingen aan vliegroutes en foerageergebieden.

2.4

Soort – gewone dwergvleermuis Soort(en) | Nederlandse en wetenschappelijke naam: Gewone dwergvleermuis (Pipistrellus pipistrellus) Functie(s) van het plangebied voor de soort(en): Meerdere gewone dwergvleermuizen foerageren in het gebied, maar van essentieel foerageergebied is geen sprake. Wel is aan de Groenestraat een essentiële vliegroute aanwezig. Soort vastgesteld op basis van welke informatie: Onderzoek is uitgevoerd door Antea Group B.V. volgens het vleermuisprotocol 2021. Onderzoek is uitgevoerd door in totaal zes vleermuisdeskundigen. Voor het onderzoek is gebruik gemaakt van de Pettersson M500 + WBC, de Pettersson D240x, Batlogger M en de Anabat Swift S. Totale periode (in maanden) van het jaar waarin de soort aanwezig is: De soort is in de voorjaars/zomerperiode en de nazomerperiode aangetroffen. Aan de Groenestraat 17 is een paarverblijfplaats aangetroffen, deze blijft behouden. Kritische periode (in maanden) van het jaar waarin de soort aanwezig is: Voornamelijk de periode maart tot en met oktober. Bij zachte omstandigheden buiten deze periode kan ook gefoerageerd worden in het gebied.

blad 11 van 45

datum 30 november 2023 projectnummer 471193.100 betreft Activiteitenplan Wijchen-west

2.5

Soort – Bever Soort(en) | Nederlandse en wetenschappelijke naam: Bever (Castor fiber) Functie(s) van het plangebied voor de soort(en): In het plangebied foerageert de bever en verplaatst de soort zich via de omringende watergangen. Ook zijn twee holen aangetroffen in de oever welke mogelijk door de bever zijn gemaakt. Soort vastgesteld op basis van welke informatie: Onderzoek is gecombineerd uitgevoerd met het marteronderzoek middels camera’s en het vleermuisonderzoek met een warmtebeeldcamera. Voor het onderzoek is gebruik gemaakt van de Helion Pulsar X50 en diverse wildcamera’s van het merk Browning. Totale periode (in maanden) van het jaar waarin de soort aanwezig is: De soort is vermoedelijk het gehele jaar aanwezig in het plangebied en gebruikt het gebied voornamelijk om te foerageren. Kritische periode (in maanden) van het jaar waarin de soort aanwezig is: Gehele jaar, voornamelijk in de periode van april tot en met augustus wanneer de dieren jongen kunnen hebben.

2.6

Soort – Das Soort(en) | Nederlandse en wetenschappelijke naam: Das (Meles meles) Functie(s) van het plangebied voor de soort(en): Buiten het plangebied zijn in gebruik zijnde burchten aanwezig. In het plangebied is grotendeels secundair leefgebied aanwezig en aan de noordzijde een deel primair leefgebied. Soort vastgesteld op basis van welke informatie: Onderzoek is uitgevoerd door Antea Group B.V. middels camera-onderzoek waarbij camera’s op wissels en op voldoende afstand, gericht naar burchtlocaties zijn geplaatst. Totale periode (in maanden) van het jaar waarin de soort aanwezig is: Gehele jaar, met name in de kraamtijd waarbij veel voedsel wordt verzameld. Kritische periode (in maanden) van het jaar waarin de soort aanwezig is: December tot en met juni.

2.7

Soort – Steenmarter Soort(en) | Nederlandse en wetenschappelijke naam: Steenmarter (Martes Foina) Functie(s) van het plangebied voor de soort(en): De steenmarter is meerdere malen waargenomen middels wildcamera’s gedurende het nadere onderzoek. Verblijfplaatsen en foerageergebieden van de steenmarter kunnen voorkomen. Soort vastgesteld op basis van welke informatie: Onderzoek is uitgevoerd door Antea Group B.V. volgens de Handreiking kleine marters in relatie tot soortbescherming, 2017.

blad 12 van 45

datum 30 november 2023 projectnummer 471193.100 betreft Activiteitenplan Wijchen-west

Voor het onderzoek is gebruik gemaakt van diverse wildcamera’s van het merk Browning. Totale periode (in maanden) van het jaar waarin de soort aanwezig is: Gehele jaar. Kritische periode (in maanden) van het jaar waarin de soort aanwezig is: De soort is het meest gevoelig in de periode maart tot en met augustus.

2.8

Soort – Wezel Soort(en) | Nederlandse en wetenschappelijke naam: Wezel (Mustela nivalis) Functie(s) van het plangebied voor de soort(en): In het plangebied is de wezel niet aangetroffen, maar de soort is in de omgeving bekend. Uit voorzorg is de soort opgenomen in voorliggend activiteitenplan, aangezien de wezel niet met 100% kan worden uitgesloten. Soort vastgesteld op basis van welke informatie: Onderzoek is uitgevoerd met het marteronderzoek middels wildcamera’s. Voor het onderzoek is gebruik gemaakt van onder andere Mostela’s, struikrovers en diverse wildcamera’s van het merk Browning. Totale periode (in maanden) van het jaar waarin de soort aanwezig is: De soort is vermoedelijk het gehele jaar aanwezig in het plangebied. Kritische periode (in maanden) van het jaar waarin de soort aanwezig is: De voortplantingsperiode is van maart t/m augustus.

2.9

Soort – Bunzing Soort(en) | Nederlandse en wetenschappelijke naam: Bunzing (Mustela putorius) Functie(s) van het plangebied voor de soort(en): In het plangebied is de bunzing niet aangetroffen, wel net daarbuiten Uit voorzorg is de soort opgenomen in voorliggend activiteitenplan, aangezien de bunzing niet met 100% kan worden uitgesloten. Soort vastgesteld op basis van welke informatie: Onderzoek is uitgevoerd met het marteronderzoek middels wildcamera’s. Voor het onderzoek is gebruik gemaakt van onder andere Mostela’s, struikrovers en diverse wildcamera’s van het merk Browning. Totale periode (in maanden) van het jaar waarin de soort aanwezig is: De soort is vermoedelijk het gehele jaar aanwezig in het plangebied. Kritische periode (in maanden) van het jaar waarin de soort aanwezig is: De voortplantingsperiode is van maart t/m augustus.

2.10

Soort – Hermelijn Soort(en) | Nederlandse en wetenschappelijke naam: Hermelijn (Mustela erminea)

blad 13 van 45

datum 30 november 2023 projectnummer 471193.100 betreft Activiteitenplan Wijchen-west

Functie(s) van het plangebied voor de soort(en): In het plangebied is de hermelijn niet aangetroffen. Uit voorzorg is de soort opgenomen in voorliggend activiteitenplan, aangezien de hermelijn niet met 100% kan worden uitgesloten. Soort vastgesteld op basis van welke informatie: Onderzoek is uitgevoerd met het marteronderzoek middels wildcamera’s. Voor het onderzoek is gebruik gemaakt van onder andere Mostela’s, struikrovers en diverse wildcamera’s van het merk Browning. Totale periode (in maanden) van het jaar waarin de soort aanwezig is: De soort is vermoedelijk het gehele jaar aanwezig in het plangebied. Kritische periode (in maanden) van het jaar waarin de soort aanwezig is: De voortplantingsperiode is van maart t/m augustus.

2.11

Soort – Eekhoorn Soort(en) | Nederlandse en wetenschappelijke naam: Eekhoorn (Sciurus vulgaris) Functie(s) van het plangebied voor de soort(en): In het plangebied zijn 23 nesten aanwezig, waarvan 13 nesten worden verwijderd als gevolg van de uitvoering. Daarnaast wordt het bosrijke gebied gebruikt als foerageergebied. Soort vastgesteld op basis van welke informatie: Onderzoek is gecombineerd uitgevoerd met het marteronderzoek middels camera’s en het vleermuisonderzoek met een warmtebeeldcamera. Ook zijn nesten geteld in de periode zonder blad aan de bomen en is beoordeeld of nesten recentelijk waren gebouwd op de aanwezigheid van vers mos. Voor het onderzoek is gebruik gemaakt van de Helion Pulsar X50 en diverse wildcamera’s van het merk Browning. Totale periode (in maanden) van het jaar waarin de soort aanwezig is: De soort is vermoedelijk het gehele jaar aanwezig in het plangebied. Kritische periode (in maanden) van het jaar waarin de soort aanwezig is: De voortplantingsperiode is van december tot februari en van mei tot juni.

2.12

Soort – Iepenpage Soort(en) | Nederlandse en wetenschappelijke naam: Iepenpage (Satyrium w-album) Functie(s) van het plangebied voor de soort(en): Aan de noordzijde is een groep iepen aanwezig waar de iepenpage gebruik van maakt voor de voortplanting. Soort vastgesteld op basis van welke informatie: Onderzoek is uitgevoerd door Antea Group B.V. middels onderzoek naar adulte- en sub adulte dieren. Totale periode (in maanden) van het jaar waarin de soort aanwezig is: De soort overwintert als ei bij de eindknoppen in de boomkruin van de waardplant. Rups: half maart-begin juli met een vliegtijd van 1 juni tot en met 20 augustus. De soort is daarmee het gehele jaar aanwezig. Kritische periode (in maanden) van het jaar waarin de soort aanwezig is: Gehele jaar.

blad 14 van 45

datum 30 november 2023 projectnummer 471193.100 betreft Activiteitenplan Wijchen-west

3.

Soorten en verbodsbepalingen uit de Wet natuurbescherming

3.1

Voor welke soorten wordt een ontheffing aangevraagd? Geef daarbij aan welke verbodsbepaling(en) van toepassing is (of zijn): Soort Huismus (Passer domesticus) (beschermd onder artikel 3.1 van de Wet natuurbescherming). Verbodsbepaling Artikel 3.1 Lid 2. Het is verboden opzettelijk nesten, rustplaatsen en eieren van vogels als bedoeld in het eerste lid te vernielen of te beschadigen, of nesten van vogels weg te nemen. Lid 4. Het is verboden vogels als bedoeld in het eerste lid opzettelijk te storen. Het verbod, bedoeld in het vierde lid, is niet van toepassing indien de storing niet van wezenlijke invloed is op de staat van instandhouding van de desbetreffende vogelsoort. Soort Poelkikker (Pelophylax lessonae), Gewone dwergvleermuis (Pipistrellus pipistrellus), watervleermuis (Myotis daubentonii) en bever (Castor fiber) (beschermd onder artikel 3.5 van de Wet natuurbescherming). Verbodsbepaling Artikel 3.5 Lid 2. Het is verboden dieren als bedoeld in het eerste lid opzettelijk te verstoren. Relevante overtreding van verbodsbepaling op de poelkikker, watervleermuis, gewone dwergvleermuis en bever. Lid 4. Het is verboden de voortplantingsplaatsen of rustplaatsen van dieren als bedoeld in het eerste lid te beschadigen of te vernielen. Relevante overtreding van verbodsbepaling op de bever.

Soort Das (Meles meles), steenmarter (Marter foina), eekhoorn (Scurius vulgaris), wezel (Mustela nivalis), bunzing (Mustela putorius), hermelijn (Mustela erminea) en iepenpage (Satyrium w-album) (beschermd onder artikel 3.10, onderdeel A van de Wet natuurbescherming). Verbodsbepaling Artikel 3.10, onderdeel A Het is verboden in het wild levende zoogdieren, amfibieën, reptielen, vissen, dagvlinders, libellen en kevers van de soorten, genoemd in de bijlage , onderdeel A, bij deze wet, opzettelijk te doden of te vangen; Het is verboden de vaste voortplantingsplaatsen of rustplaatsen van dieren als bedoeld in onderdeel a opzettelijk te beschadigen of te vernielen, ofc.

blad 15 van 45

datum 30 november 2023 projectnummer 471193.100 betreft Activiteitenplan Wijchen-west

3.2

Ecologische inventarisatie Bovenstaand heeft u aangegeven voor welke soorten mogelijk een verbodsbepaling wordt overtreden. Geef hieronder een verantwoording van het onderzoek dat naar de effectbepaling van de activiteit is gedaan. Wie heeft de inventarisatie uitgevoerd? De nadere onderzoeken zijn uitgevoerd door Antea Group B.V. in 2022 met een doorloop in 2023 m.b.t. monitoring. Heeft deze persoon voor de aangevraagde werkzaamheden in combinatie met de betreffende soorten aantoonbare kennis en ervaring op het gebied van soortspecifieke ecologie? Ja, het onderzoek is uitgevoerd door een ecologisch adviesbureau met aantoonbare ervaring op het gebied van onderzoek naar en monitoring van vogels, zoogdieren, amfibieën en insecten.

blad 16 van 45

datum 30 november 2023 projectnummer 471193.100 betreft Activiteitenplan Wijchen-west

Wanneer heeft de inventarisatie plaatsgevonden? Tabel 3.1. Overzicht inventarisatiemomenten soortonderzoeken.

Werkzaamheden Jan

Feb

Mrt

Apr

Mei

Jun

Jul

Aug

Sep

Okt

Nov

Dec

Steenuil Kerkuil Ransuil Huismus Overige JRBN Marterachtigen Eekhoorn Bever Vleermuizen Amfibieën Grote vos Iepenpage Vaatplanten Tabel 3.2. Overzicht terreinbezoeken en omstandigheden.

Datum

Tijd

Weer

Soort

3-02-2022

9:00 – 15:30

23-02-2022

18:15 – 19:30

7-03-2022

8:45 – 11:45

21-03-2022

9:30 – 14:00

22-03-2022

15:00 – 17:00

30-03-2022

20:15 – 21:45

6-04-2022

8:45 – 11:45

11-04-2022

7:30 – 9:15

25-04-2022

9:00 – 12:30

28-04-2022

20:30 – 0:30

4-05-2022

9:00 – 15:00

Bewolkt, 5 graden Celsius, Bever, marterachtigen, JRBN, windkracht 3 eekhoorn Helder, 10 graden Celsius, Steenuil windkracht 2 Zonnig, 4 graden Celsius, JRBN windkracht 1 Zonnig, 14 graden Celsius, Bever windkracht 1 Zonnig, 20 graden Celsius, Grote vos windkracht 0-2 Bewolkt, 5 graden Celsius, Steenuil windkracht 2 Bewolkt, 9 graden Celsius, JRBN windkracht 4 Zonnig, 5 graden Celsius, Huismus windkracht 1 Bewolkt, af en toe motregen, JRBN, amfibieën 12 graden Celsius. Windkracht 2 Bewolkt, 12 graden Celsius, Steenuil windkracht 2 Zonnig, 17 graden Celsius, Vleermuizen windkracht 3

Wie SvE, JK SvE SvE, RK SvE, JK SvE SvE SvE SvE SvE

HdG JK, HJ

blad 17 van 45

datum 30 november 2023 projectnummer 471193.100 betreft Activiteitenplan Wijchen-west

12-05-2022

6:45 – 13:15

18-05-2022

8:00 – 13:00

24-05-2022

21:15 – 24:00

13-06-2022

9:00 – 13:00

14-06-2022

03:00 – 5:30

14-06-2022

21:30 – 24:00

16-06-2022

8:30 – 12:00

21-06-2022 tot 24-06-2022 28-06-2022 3:00 – 5:30 29-06-2022

8:45 – 11:00

12-07-2022

3:00 – 5:30

13-07-2022

3:00 – 5:30

19-07-2022

8:30 – 11:30

22/23-082022

21:00 – 02:00

22/23-082022 2-09-2022

23:00 – 02:00

7-09-2022

20:30 – 23:00

7/8-09-2022

23:00 – 02:00

13-09-2022 tot 16-09-2022

13:30 – 16:00

Zonnig, 20 graden Celsius, windkracht 2 Zonnig, 26 graden Celsius, windkracht 1 Zonnig, 15 graden Celsius, windkracht 2 Licht bewolkt, 19 graden Celsius, windkracht 2 Zonnig, 10 graden Celsius, windkracht 0 Zonnig, 21 graden Celsius, windkracht 1 Zonnig, 23 graden Celsius, windkracht 1

Huismus, JRBN, amfibieën

SvE

Camera’s plaatsen

SvE

Vleermuizen

SvE, JK, MP, JP, RV, BW Camera’s uitlezen, boomvalk, SvE planten Vleermuizen SvE, JK, BW Vleermuizen MP, JP, RV Iepenpage, planten

RK

Vleermuizen, Anabats

JK, SvE

Vleermuizen

RV

Camera’s ophalen

SvE

Vleermuizen Vleermuizen

SvE, JK, BW JP, MP

Zonnig, 30 graden Celsius, windkracht 2 Licht bewolkt, 21 graden Celsius, windkracht 0

Iepenpage

SvE, RK

Vleermuizen

Licht bewolkt, 21 graden Celsius, windkracht 0 Licht bewolkt, 28 graden Celsius, windkracht 2 Licht bewolkt, 20 graden Celsius, windkracht 1 Licht bewolkt, 20 graden Celsius, windkracht 1

Vleermuizen Grote vos, planten

SvE, JK, MP, JP, RV, BW MP, JP, RV, BW SvE

Vleermuizen

SvE, JK

Vleermuizen

SvE, JK, MP, JP, RV, BW SvE

Zonnig/helder, 13 graden Celsius, windkracht 1 Zonnig, 22 graden Celsius, windkracht 1 Helder, 15 graden Celsius, windkracht 0

Vleermuizen, Anabats

blad 18 van 45

datum 30 november 2023 projectnummer 471193.100 betreft Activiteitenplan Wijchen-west

Beschrijf samengevat de resultaten van de ecologische inventarisatie: Huismus In het plangebied en net daarbuiten zijn op verschillende locaties nesten van huismussen aanwezig. Het gaat in totaal om zeven nesten in het plangebied en drie nesten net buiten het plangebied. Deze nesten zijn jaarrond beschermd middels Artikel 3.1 van de Wet natuurbescherming. Bij de voorgenomen ontwikkeling van Wijchen West wordt een aantal gebouwen met daarin nesten van de huismus gesloopt ook verdwijnt groene beplanting in de directe omgeving van de nesten. Om de nesten en essentiële groene beplanting hier omheen te mogen verwijderen is een ontheffing in het kader van de Wet natuurbescherming nodig. Poelkikker In het plangebied komt op één locatie de poelkikker voor. Deze poelkikker is beschermd middels Artikel 3.5 van de Wet natuurbescherming. Het is uit te sluiten dat andere beschermde amfibiesoorten voorkomen. Bij de voorgenomen ontwikkeling van het plangebied wordt het leefgebied voor een deel aangetast. De waterloop waar poelkikker voorkomt wordt deels gedempt en verlegd. Daarnaast wordt de omliggende landbiotoop ontwikkeld tot woonwijk, waardoor landbiotoop verdwijnt. De ontwikkeling overtreedt door het effect op de poelkikker een aantal verbodsbepalingen van de Wet natuurbescherming.

Daarom is een ontheffing in het kader van de Wet natuurbescherming nodig voor het mogen en kunnen uitvoeren van het voornemen. Watervleermuis en gewone dwergvleermuis In het plangebied zijn beschermde onderdelen van het leefgebied (verblijfplaatsen, essentieel foerageergebied en essentiële vliegroutes) van verschillende vleermuissoorten aangetroffen. Vleermuizen en beschermde onderdelen van het leefgebied zijn beschermd middels Artikel 3.5 van de Wet natuurbescherming. Onderstaand wordt per onderdeel toegelicht welke beschermde onderdelen in het plangebied aanwezig zijn en wat het (mogelijke) effect van het voornemen op deze onderdelen zijn. Verblijfplaatsen In het plangebied is een paarverblijf van een gewone dwergvleermuis aanwezig. Dit paarverblijf zit in een woning aan de noordwestkant van het plangebied (Groenestraat 17). Door de voorgenomen ontwikkeling verdwijnt deze verblijfplaats niet. Bij sloop of renovatie van de woning is een effect op de verblijfplaats zeer aannemelijk. Op het moment dat sprake is van de sloop en of renovatie van de woning is een ontheffing in het kader van de Wet natuurbescherming nodig. Essentieel foerageergebied In het plangebied is essentieel foerageergebied van de watervleermuis aanwezig in de vorm van de Vormerse plas. Door de voorgenomen ontwikkeling wordt de functionaliteit van dit foerageergebed mogelijk aangetast.

Daarom is een ontheffing in het kader van de Wet natuurbescherming nodig. Essentiele vliegroute In het plangebied zijn essentiële vliegroutes aanwezig van de watervleermuis en de gewone dwergvleermuis. Door de voorgenomen ontwikkeling wordt de functionaliteit van deze vliegroutes mogelijk aangetast. Daarom is een ontheffing in het kader van de Wet natuurbescherming nodig.

blad 19 van 45

datum 30 november 2023 projectnummer 471193.100 betreft Activiteitenplan Wijchen-west

Bever In het plangebied komt de bever voor. Deze bever is beschermd middels Artikel 3.5 van de Wet natuurbescherming. Door de voorgenomen ontwikkeling verdwijnt mogelijk de locatie waar de bever zijn verblijfplaatsen heeft. De watergang waar de holen van de bever aanwezig zijn wordt (deels) gedempt en verlegd. Ook wordt daardoor mogelijk (tijdelijk) foerageergebied van de soort rond deze verblijfplaatsen aangetast. Tot slot zorgt de ontwikkeling van de woonwijk ervoor dat verbindingen die de bever op dit moment gebruikt om van de watergangen in het plangebied naar de Vormerse Plas te komen worden beperkt. Deze effecten zijn een overtreding van de Wet natuurbescherming. Daarom is een ontheffing in het kader van de Wet natuurbescherming nodig voor de voorgenomen ontwikkeling van Wijchen West. Das

In het plangebied komt de das voor. De das is beschermd middels Artikel 3.10 van de Wet natuurbescherming. In het plangebied zijn in 2022 geen actieve burchten gevonden. Wel is net ten westen een kraamburcht van de das aanwezig. Daarnaast zijn een kunstburcht en een losse pijp in het talud van de N845 aanwezig die sporadisch door dassen zijn gebruikt in 2022. Daarnaast is eind 2022 activiteit van dassen bij de burcht ten zuiden van het plangebied waargenomen door Stichting Das en Boom. In het plangebied zelf zijn drie plaatsen met holen aanwezig die mogelijk in het verleden zijn gebruikt door de das. Het gehele plangebied wordt gebruikt als foerageergebied door de das. Uit resultaten van de monitoring in 2023 blijkt dat net ten zuiden van het plangebied vijf jonge dassen zijn geboren. Deze dassen zijn op deze locatie opgegroeid waarbij ze af en toe een meer zuidelijk gelegen burcht gebruikten. Rond half juni hebben de moeder en jongen de locatie verlaten en zijn ze verhuist naar afwisselend de zuidelijk gelegen kunstburcht en de kraamburcht uit 2022, zie ook het monitoringsrapport van 2023 (Antea Group, 2023d). De gegevens laten zien dat in het gebied één clan dassen voorkomt die zich regelmatig verplaatst. Door de voorgenomen ontwikkeling verdwijnt een deel van het foerageergebied rond de actieve burchten.

Dassen hebben bij gunstige voedselomstandigheden een leefgebied van tussen de 30 en 150 ha nodig (BIJ12, 2017). Naast foerageergebied verdwijnen ook een drietal mogelijk in het verleden door dassen gebruikte burchtlocaties. Tot slot zorgt de ontwikkeling van Wijchen west voor een barrière tussen huidige burchten en de burchtlocatie net ten zuiden van het plangebied. Daarmee heeft het voornemen een negatief effect op de das. Om de ontwikkeling mogelijk te maken is een ontheffing in het kader van de Wet natuurbescherming nodig. Steenmarter In het plangebied komt de steenmarter voor. De steenmarter is beschermd middels Artikel 3.10 van de Wet natuurbescherming. Er zijn geen aanwijzingen gevonden dat in het plangebied verblijfplaatsen van steenmarters aanwezig zijn. Er is daarmee geen sprake van een direct fysiek effect op verblijfplaatsen door de voorgenomen ontwikkeling. De soort maakt wel gebruik van het plangebied als foerageergebied. De steenmarter is een flexibele soort die ook in stedelijke omgevingen voorkomt. De toekomstige situatie waarbij het plangebied is omgevormd tot een woonwijk met groenzones vormt nog steeds geschikt foerageergebied voor de soort. Ook tijdens de realisatie van de woonwijk is geschikt foerageergebied aanwezig.

Daarmee heeft het voornemen geen effect op het voorkomen van de steenmarter, maar kunnen bij de uitvoering verblijfplaatsen worden aangetroffen doordat de steenmarter regelmatig wisselt tussen verblijfplaatsen. Eekhoorn In totaal zijn 23 nesten van eekhoorns aanwezig in het plangebied. Deze nesten zijn beschermd middels artikel 3.10 van de Wet natuurbescherming.

blad 20 van 45

datum 30 november 2023 projectnummer 471193.100 betreft Activiteitenplan Wijchen-west

Door de voorgenomen ontwikkeling van Wijchen West verdwijnt een deel van de nesten. Daarnaast verdwijnt leefgebied doordat het bosgebied rond de Vormerse Plas wordt ontwikkeld tot woonwijk. Ook verdwijnt mogelijk de verbinding tussen het leefgebied in het plangebied en omliggende leefgebieden. Deze effecten zijn een overtreding van de Wet natuurbescherming waardoor voor het uitvoeren van het voornemen een ontheffing in het kader van de Wet natuurbescherming nodig is. Iepenpage In het plangebied komt op één locatie de iepenpage voor. Deze iepenpage is beschermd middels Artikel 3.10 van de Wet natuurbescherming. De voorgenomen ontwikkeling heeft effect op de locatie waar de soort voorkomt. Mogelijk verdwijnt de locatie of wordt de locatie (tijdelijk) verstoord. Daarom is een ontheffing in het kader van de Wet natuurbescherming nodig voor de voorgenomen ontwikkeling van Wijchen West. Bunzing / wezel / hermelijn De bunzing, wezel en hermelijn zijn in 2022 niet in het plangebied waargenomen. Daarmee is het zeer onwaarschijnlijk dat de soorten in 2022 een verblijfplaats in het plangebied hebben gehad. Door waarnemingen van kleine marters in het plangebied in het recente verleden, de geschiktheid van het biotoop en de droge omstandigheden in 2022 is het niet uit te sluiten dat in 2023 of verder wel sprake is van verblijfplaatsen van kleine marters in het plangebied.

Kleine marters zijn beschermd middels Artikel 3.10 van de Wet natuurbescherming. Wettelijk gezien is er geen sprake van een overtreding van de Wet natuurbescherming als op dit moment het voornemen wordt gerealiseerd. Er worden immers geen verbodsbepalingen uit de Wet natuurbescherming (doden, verstoren, vernietigen) overtreden. Het is echter niet uit te sluiten dat in de nabije toekomst wel sprake is van een overtreding. Daarom adviseren wij om voor deze soorten wel een ontheffing in het kader van de Wet natuurbescherming aan te vragen. Daarbij kunnen de soorten meeliften op de te realiseren mitigatie voor de das.

blad 21 van 45

datum 30 november 2023 projectnummer 471193.100 betreft Activiteitenplan Wijchen-west

4.

Belangen en doel

4.1

Op grond van welk wettelijk belang wordt een ontheffing aangevraagd? De ontheffing wordt aangevraagd op grond van het bijbehorende belang (art. 3.8. lid 5 Wet natuurbescherming) voor de volksgezondheid, de openbare veiligheid of andere dwingende redenen van groot openbaar belang, met inbegrip van redenen van sociale of economische aard en met inbegrip van voor het milieu wezenlijke gunstige effecten.

4.2

Motivering wettelijk belang(en) in relatie tot de activiteit Motiveer waarom de activiteit(en) de/het wettelijke belang(en) dient/dienen, zoals dit is aangegeven bij 4.1: De ontheffing van verbodsbepalingen wordt aangevraagd op grond van het belang van de volksgezondheid, de openbare veiligheid of andere dwingende redenen van groot openbaar belang, met inbegrip van redenen van sociale of economische aard en met inbegrip van voor het milieu wezenlijke gunstige effecten. Er is op dit moment sprake van een woningtekort in Nederland, zo ook in de regio Arnhem-Nijmegen en in de gemeente Wijchen. Het huidige woningbouwprogramma in de regio Arnhem-Nijmegen en in de gemeente Wijchen is onvoldoende om aan de woningvraag te kunnen voldoen. Om invulling te geven aan de woningvraag is daarom ook in de gemeente Wijchen gekeken hoe hier invulling aan gegeven kan worden. In 2009 is al een structuurvisie opgesteld waarin Wijchen-West als uitbreidingslocatie wordt benoemd. De gemeenteraad van Wijchen heeft op 25 juni 2020 besloten om de locatie Wijchen-West in ontwikkeling te nemen. Hiervoor is in mei 2021 een ontwikkelstrategie en gebiedsvisie vastgesteld door de gemeenteraad. De ontwikkeling van Wijchen-West is daarnaast vastgelegd in de Woondeal Arnhem-Nijmegen. De ontwikkeling van Wijchen-West heeft betrekking op de bouw van 1.300 woningen en een basisschool met kinderdagverblijf.

De huidige druk op de woningmarkt en de noodzaak om snel te kunnen ontwikkelen hebben ertoe geleid dat Wijchen-West is aangewezen als versnellingslocatie. De totale opgave voor het woningbouwprogramma in Wijchen-West bedraagt 1.300 woningen. Daarvan zijn twee derde grondgebonden woningen en één derde appartementen. Het totale woningbouwprogramma (grondgebonden woningen en appartementen) bestaat uit een gedifferentieerd aanbod van huurwoningen (sociaal en middelduur) en koopwoningen (goedkoop, betaalbaar, bereikbaar, middelduur en duur). Van het totale programma worden circa 100 woningen gebouwd in een CPO-constructie. Behalve woningen komt er een school met kinderdagverblijf. Voor Wijchen-West gelden de afspraken over het betaalbarewoonprogramma uit de Woondeal regio Arnhem-Nijmegen (maart 2020): • •

Minimaal 50% betaalbare woningen (tot NHG) voor de eerste 655 woningen. Minimaal 60% betaalbare woningen (tot NHG) voor de tweede 645 woningen.

Uitgangspunt is een gelijkwaardige verdeling van het woonprogramma over de twee deelgebieden: • •

De Groene Geest (noordelijk deel) 764 woningen. De Vormers (zuidelijk deel) 536 woningen.

Met het stedenbouwkundigplan wordt een belangrijke basis gelegd voor het vastleggen van de ruimtelijke hoofdstructuur van het nieuwe woongebied Wijchen-West. De robuuste hoofdstructuur verankert de nieuwe woonwijk met het omliggende buitengebied aan de westzijde en de bestaande kern met alle voorzieningen aan de oostzijde.

blad 22 van 45

datum 30 november 2023 projectnummer 471193.100 betreft Activiteitenplan Wijchen-west

5.

Andere bevredigende oplossingen (alternatieven) Welke alternatieve locaties heeft u voor uw project overwogen waardoor uw werkzaamheden geen of minder schadelijke effecten hebben voor de soort? Onderbouw waarom deze alternatieve locaties niet mogelijk zijn: Het buitengebied in Wijchen-West is gekozen omdat het goed aansluit bij de huidige bebouwde omgeving en in een gebied ligt waar over het algemeen weinig gebruik van wordt gemaakt. In het bestaand stedelijk gebied van Wijchen wordt op meerdere plekken woningbouw toegevoegd. Toch is de beschikbare ruimte binnenstedelijk op korte en middellange termijn te beperkt om aan de grote woningbouwopgave te kunnen voldoen. Om versneld grote aantallen woningen toe te voegen en de gewenste differentiatie in woningtypen en prijsklassen te realiseren, is een grootschalige bouwlocatie nodig. Binnen het bestaand stedelijk gebied van de gemeente Wijchen is een locatie van enige omvang niet voorhanden. Voorliggend initiatief voorziet in de realisatie van 1.300 woningen. De voorgenomen locatie is de meest geschikte plek voor een planmatige uitbreiding van de kern Wijchen. Het plangebied waar de woningbouw is gepland, ligt aansluitend aan de bestaande woonwijken Kraaijenberg en Blauwe Hof.

Daarnaast is in de Woondeal 2.0, het Strategisch Kompas en de Structuurvisie Wijchen de locatie Wijchen West aangewezen voor grootschalige stedelijke ontwikkeling. Welke alternatieve inrichtingsplannen heeft u voor uw project overwogen waardoor uw werkzaamheden geen of minder schadelijke effecten hebben voor de soort? Onderbouw waarom deze alternatieve inrichtingsplannen niet mogelijk zijn: De locatie waar de werkzaamheden zullen plaatsvinden is vastgesteld en zal niet worden gewijzigd. Zoals in Hoofdstuk 4 benoemd is de locatie afgestemd op het woningtekort in de regio. Derhalve is het project locatiegebonden en afgestemd op de behoefte aan betaalbare woningen in Wijchen. Voor de inrichting van de groenvoorziening zijn diverse inrichtingsplannen gewijzigd. Zo blijven aan de noordkant van het gebied een groep iepen behouden om de populatie iepenpages te kunnen behouden en worden aanvullend extra iepen aangeplant om de staat van instandhouding ook in de toekomst van de iepenpage te borgen. Door het gebied heen, naar de Vormerse plas, blijft de huidige bomenstrook behouden om de vliegroute van de watervleermuis te behouden. In het westelijke deel van het plangebied blijven een aantal oudere bomen behouden om leefgebied van de eekhoorn te behouden.

Daarnaast worden op de Vormerse plas diverse natuureilanden aangelegd om een rustgebied te behouden voor de bever, watervogels en beschut foerageergebied voor de watervleermuis. In het plan wordt daarnaast op verschillende locaties ingezet op de migratie van dassen. Zo worden diverse dassentunnels aangelegd zodat de dieren langs het plangebied kunnen migreren. Om het gebied heen worden dassenrasters aangelegd, verbetert of verlengt om de uitwisseling tussen gebieden van dassen veilig te laten verlopen. Rondom het plangebied zijn diverse verkeersslachtoffers van dassen gemeld (mondelinge toelichting Das en Boom). Momenteel lopen daarnaast onderhandelingen met perceeleigenaren in de directe omgeving van het plangebied om nieuwe natuur in te richten ten behoeve van soorten als de poelkikker, eekhoorn, vleermuizen, marterachtigen (inclusief das) en de iepenpage. Ook andere (algemene en/of vrijgestelde) soorten zullen van deze inrichting profiteren. Daarbij wordt ook buiten het plangebied gericht op de inrichting van de ecologische verbindingszone om de uitwisseling tussen populaties beter te faciliteren. Voor de poelkikker zijn inpassingen gedaan op het gebied van water om een vergelijkbare situatie te creëren in het gebied, maar dan wel met natuurvriendelijke oevers. Zo zijn diverse landschappelijke inpassingen gemaakt ten behoeve van (beschermde) soorten.

Daarnaast worden de opties momenteel verkend om minimaal 300 inbouwvoorzieningen in te bouwen in het nieuwe ontwerp. Zodoende kunnen ook nieuwe soorten of soorten welke in huidige situatie zeldzaam in het gebied een verblijfplaats vinden in het definitieve plan. Voor een uitgebreide onderbouwing en afweging van de inrichting in het plangebied wordt verwezen naar het Mitigatieplan Soortenbescherming Wijchen-west (Antea Group, 2023c).

blad 23 van 45

datum 30 november 2023 projectnummer 471193.100 betreft Activiteitenplan Wijchen-west

Welke alternatieve werkwijze heeft u voor uw project overwogen waardoor uw werkzaamheden geen of minder schadelijke effecten hebben voor de soort? Onderbouw waarom deze alternatieve werkwijzen niet mogelijk zijn: De alternatieve werkwijzen hebben voornamelijk betrekking tot het werken buiten kwetsbare periodes en het ongeschikt maken van de huidige verblijfplaatsen om negatieve effecten zoveel mogelijk te voorkomen. Veel soorten kennen kwetsbare periodes waarin activiteiten niet mogen worden uitgevoerd. Tabel 5.1 toont een overzicht van de kwetsbare periodes van alle aanwezige beschermde soorten in het plangebied. Tabel 5.1. Overzicht kwetsbare periodes per soort in voorliggend activiteitenplan.

Jan Gewone dwergvleermuis Watervleermuis Bever Poelkikker Huismus Das Wezel Bunzing Hermelijn Steenmarter Eekhoorn Iepenpage***

* ** ***

Feb Mrt Apr

Mei

Jun Jul

Aug Sep Okt

**

*

*

**

**

Nov Dec

Kwetsbare periode Werkzaamheden kunnen in principe worden uitgevoerd met maatregelen. Kennisdocument geeft de periode 15 september t/m 15 oktober. Indien een tweede nest mogelijk is toch kwetsbaar. Iepen voor de soort blijven behouden.

Dit betekent dat de werkwijze zal worden aangepast naar het uitvoeren van grootschalige werkzaamheden (boomkap, sloop en bouwrijp maken) in de periode september-oktober. Veel werkzaamheden kunnen afhankelijk van het verspreidingsgebied van de soort al eerder worden voorbereid, zo kunnen werkgebieden worden vrijgegeven na het nemen van mitigerende maatregelen (zoals amfibieënschermen en ongeschikt maken van verblijfplaatsen). Welke alternatieve planning heeft u voor uw project overwogen waardoor uw werkzaamheden geen of minder schadelijke effecten hebben voor de soort? Wilt u uw werkzaamheden uitvoeren tijdens de kwetsbare periode van de soort? Onderbouw waarom een andere periode niet mogelijk is: Zie bovenstaand antwoord.

blad 24 van 45

datum 30 november 2023 projectnummer 471193.100 betreft Activiteitenplan Wijchen-west

6.

Mitigatie en compensatie Worden er maatregelen getroffen die het effect van uw initiatief op een of meerder soorten verzachten? Ja, voorafgaand aan de werkzaamheden worden maatregelen getroffen. De maatregelen hebben betrekking op het voorkomen van schade aan beschermde diersoorten. Als gevolg van het verlies van verblijfplaatsen, wordt een overmaat aan alternatieve verblijfplaatsen aangeboden. Daarnaast wordt ter compensatie nieuw leefgebied aangewezen en worden verbindingen tussen gebieden gemaakt om de uitwisseling door soorten tussen verschillende gebieden mogelijk te maken.

6.1

Mitigerende maatregelen Beschrijf per soort welke maatregelen worden getroffen, die de effecten van het initiatief op de soort verzachten of voorkomen. Maak hierbij onderscheid tussen maatregelen die bewezen effectief zijn en maatregelen waarvan niet met 100% zekerheid vaststaat dat deze effectief zijn. U kunt een gedetailleerde onderbouwing van de mitigerende maatregel(en) per soort als onderdeel van het activiteitenplan als bijlage bijvoegen. Voor de mitigerende en compenserende maatregelen is het mitigatieplan soortenbescherming Wijchen-West opgesteld (Antea Group, 2023c). Voor de verschillende soorten is uitgewerkt hoe deze kunnen blijven voorkomen in het plangebied en de directe omgeving. Voor het verloren gaande leefgebied worden alternatieve gebieden dusdanig ingericht dat niet alleen beschermde soorten, maar ook biodiversiteit in het algemeen een belangrijk thema van het plan is.

blad 25 van 45

datum 30 november 2023 projectnummer 471193.100 betreft Activiteitenplan Wijchen-west

7.

Instandhouding van de betreffende soorten Motiveer hieronder per soort op welke wijze wordt voldaan aan genoemde voorwaarde. Soorten (habitatrichtlijn, Bonn, Bern en andere beschermde soorten); Onderbouwing dat er geen afbreuk wordt gedaan aan het streven de populaties van de betrokken soort in hun natuurlijke verspreidingsgebieden in een gunstige staat van instandhouding laten voortbestaan

7.1

Huismus

7.1.1

Staat van instandhouding De huismus was lange tijd de talrijkste Nederlandse broedvogel, maar moest die plek afstaan aan de merel. Sinds circa 1975 zijn de landelijke aantallen vermoedelijk gehalveerd. De grootste afname lijkt echter voorbij: de recente aantallen schommelen. De verspreiding overlapt met die van concentraties mensen. Huismussen zijn het talrijkst bij oudere huizen in een deels groene, liefst wat rommelige omgeving aan stadsranden of op het platteland. In strakke nieuwbouwwijken en het versteende hart van grote steden zijn ze schaars of ontbreken ze bij gebrek aan nestgelegenheid en/of voedsel. (SOVON.nl). De Staat van Instandhouding van de Huismus als broedvogel in Nederland is zeer ongunstig. Zie Figuur 7.1 voor de beoordeling (SOVON.nl). In Figuur 7.2 is de landelijke verspreiding van de huismus weergegeven.

Figuur 7.1. Beoordeling van de staat van instandhouding van de huismus. Bron: SOVON.nl

blad 26 van 45

datum 30 november 2023 projectnummer 471193.100 betreft Activiteitenplan Wijchen-west

Wijchen-west

Figuur 7.2. Verspreiding broedvogels huismus (SOVON).

Populatie omgeving De inrichting van de directe omgeving van het plangebied is vergelijkbaar met die van het plangebied zelf. Het betreft, in relatie tot het leefgebied van de huismus, een open landschap met onder meer agrarische bedrijven, oude boerderijen, bomenrijen, kleine bosschages en waterpartijen. Met name de hier aanwezige (boeren)erven met voedselmogelijkheden, zandige plekken en water nabij biedt voor de huismus geschikt leefgebied. Door deze eigenschappen van het landschap, komt hier en in de omgeving naar verwachting een robuuste huismussenpopulatie voor. Aangenomen wordt dat er - in vergelijking met het plangebied - in de omgeving sprake is van eenzelfde verdeling aan huismusverblijfplaatsen. Er wordt ervanuit gegaan dat de huismussen in het plangebied deel uitmaken van een netwerkpopulatie (in de omgeving). De percelen liggen in het plangebied op enige afstand van elkaar (50-100 meter). Zeker wanneer jonge huismussen op zoek gaan naar nieuw leefgebied, liggen deze erven op een bereikbare afstand van elkaar en kan de huismus deze gebieden op eigen kracht bereiken. Door deze natuurlijke verspreiding is het aannemelijk dat de huismus zich goed verspreid heeft in de omgeving van het plangebied. Iets verder weg van het plangebied zijn bebouwingslinten/dorpen aanwezig. Huismussen zijn ook veel in dergelijke gebieden aanwezig.

Uit de NDFF is te zien dat rondom het plangebied en in de bebouwingslinten/dorpen huismussen zijn waargenomen. Kortom, aan de hand van de aanwezige kenmerken kan verondersteld worden dat in de omgeving van het plangebied een degelijke populatie huismussen aanwezig is. Op basis van de aanwezigheid van geschikt leefgebied in combinatie met de verwachte aanwezigheid van de populatie in de omgeving, kan niet worden geconcludeerd dat (ook) de lokale staat van instandhouding gunstig is, aangezien trendgegevens op lokale schaal ontbreken. Er zijn dus op basis van de NDFF-studie en bekende trendgegevens van de huismus onvoldoende gegevens beschikbaar om de populatie huismussen als gunstig te bestempelen, zeker doordat de soort landelijk een negatieve trend heeft. In relatie tot verduurzaming en ontwikkelingen gaan veel oude verblijfplaatsen verloren. Doordat de huismus vaak wordt meegenomen bij natuur inclusief bouwen wordt wel verwacht dat de trend zal toenemen. In Wijchen-West kan worden geconcludeerd dat een gezonde populatie huismussen in de omgeving aanwezig is en dat de populatie binnen het plangebied onderdeel uitmaakt van een belangrijke lokale populatie. Wanneer de compenserende maatregelen zijn gerealiseerd is de verwachting dat de populatie huismussen in het plangebied stabiel zal blijven.

Met de ontwikkeling tot inbouwvoorzieningen in grote aantallen krijgt de huismussenpopulatie daarnaast de mogelijkheid om significant toe te nemen.

blad 27 van 45

datum 30 november 2023 projectnummer 471193.100 betreft Activiteitenplan Wijchen-west

7.1.2

Effecten door voornemen De alternatieve voorzieningen voor de huismus worden binnen 200 meter van de huidige verblijfplaatsen aangeboden. Daarnaast worden deze ruim voordat de huidige verblijfplaatsen worden aangetast, aangeboden. Zo hebben de soorten ruime tijd om de nieuwe locaties (op eigen kracht) te verkennen. Derhalve is er enkel tijdelijk sprake van een effect op de soort (tijdens de sloop), doordat de huismus op zoek moet gaan naar nieuw leefgebied. Van permanente effecten is geen sprake aangezien er een overmaat aan compensatie wordt gerealiseerd en er in de omgeving sprake is van een robuuste populatie. Ten behoeve van het verlies aan leefgebied door de sloop wordt alternatief leefgebied aangeboden (zowel in de vorm van verblijfplaatsen als leefgebied). Daarnaast is de huismus een flexibele soort wat betreft het innemen van nieuw leefgebied. De verwachting is dat de voorzieningen in gebruik worden genomen na het verdwijnen van de huidige verblijfplaats. Tot die tijd zullen de huismussen waarschijnlijk de voorkeur hebben voor de huidig aanwezige verblijfplaatsen. In het plangebied verliezen enkele huismusverblijfplaatsen (in de worst case-scenario) hun functie. Om de huismus in de toekomstige situatie te blijven voorzien in leefgebied, wordt dit tijdig gerealiseerd voor de soort. Er wordt een overmaat aan compensatie gerealiseerd in de vorm van inbouwvoorzieningen.

Ook wordt er geschikt leefgebied voor de huismus aangebracht, zowel direct rondom de woningen als in de te realiseren open ruimte. Er komt nieuw leefgebied voor een hoger aantal huismussen beschikbaar in de toekomstige situatie.

7.2

Poelkikker Het verspreidingsgebied van de poelkikker omvat West- en Centraal-Europa en strekt zich oostwaarts uit tot diep in Rusland. In Scandinavië komt de soort alleen voor aan de Oostzeekust van Zweden. Poelkikkers ontbreken op de Britse eilanden en in Zuid-Europa. In Nederland komt de poelkikker hoofdzakelijk in de zuidoostelijke helft van het land voor. Zuivere populaties zijn bekend van Zuid-Groningen, Zuidwest-Drenthe, de Veluwe en Midden-Limburg. Omdat sommige individuen moeilijk te onderscheiden zijn van de andere groene kikkers, bestaat er geen gedetailleerd beeld van de verspreiding in Nederland. De poelkikker is op de Rode Lijst als kwetsbaar gekwalificeerd. Wanneer alleen zuivere populaties worden beschouwd, is de soort als bedreigd te bestempelen. Bemesting en watervervuiling moeten worden voorkomen in het leefgebied van zuivere poelkikkerpopulaties. De ontwikkeling van de vegetatie vergt zorgvuldig beheer, want de poelen moeten grotendeels onbeschaduwd blijven. Echter, in de nabijheid binnen een straal van 400 meter, moeten hoger gelegen (droge) bosjes beschikbaar zijn als overwinteringsplaats. In dit leefgebied moet de toegankelijkheid voor recreanten beperkt zijn. Het is nog niet duidelijk hoe belangrijk isolatie is, maar vooralsnog lijkt het verstandig om verbindingen met leefgebieden van de middelste groene kikker te voorkomen.

De ontwikkelingen in de aantallen en in de verspreiding is lastig weer te geven. Hier bovenop komt ook nog het moeilijke onderscheid met de andere twee soorten groene kikkers. Ondanks deze beperkingen wordt aangenomen dat de stand van de poelkikker in Nederland stabiel is met een matige toename (figuur 7.3). Ook moet de soort hebben geprofiteerd van de waterkwaliteitsverbetering van de afgelopen jaren. De staat van instandhouding lijkt dan ook niet in gevaar te zijn. De landelijke staat van instandhouding wordt in 2013 overigens beoordeeld als matig ongunstig.

blad 28 van 45

datum 30 november 2023 projectnummer 471193.100 betreft Activiteitenplan Wijchen-west

Figuur 7.3. Ontwikkeling aantal poelkikkers. (bron: RAVON).

Lokaal is de soort waargenomen in combinatie met de middelste groene kikker (ook bastaardkikker genoemd). Derhalve gaat het niet om een zuivere populatie. Tijdens de onderzoeken zijn enkele dieren aangetroffen en uit bureaustudies komt de soort niet naar voren in de omgeving van het plangebied. De dichtstbijzijnde populatie zit op meerdere kilometers ten noorden van het plangebied in het Leurse Bos.

7.2.1

Effecten door voornemen Het alternatieve leefgebied wordt optimaal ingericht voor de poelkikker en in vergelijking tot huidige situatie lijkt het leefgebied erop vooruit te gaan. De watergangen bevatten momenteel zeer steile oevers met weinig variatie in begroeiing. De watergangen zelf zijn sterk geëutrofieerd. Derhalve is er enkel tijdelijk sprake van een effect op de soort (tijdens de ontwikkeling), doordat de poelkikker op zoek moet gaan naar nieuw leefgebied. Het alternatieve leefgebied wordt echter ruim van tevoren ontwikkelt en zal minimaal een jaar ontwikkeltijd krijgen voordat het huidige leefgebied wordt aangetast. Daarnaast sluit de inrichting aan op de te ontwikkelen ecologische verbindingszone de ‘Niftrikse wetering’. Aansluitend worden hier poelen aangelegd welke geschikt zijn voor de poelkikker. De verwachting is dat de poelkikker zich gemakkelijk zal vestigen in het nieuwe leefgebied en onder ecologische begeleiding. Derhalve wordt kwalitatief geschikt leefgebied voor de poelkikker gerealiseerd en krijgen de dieren een permanent leefgebied in het nieuwe woongebied. De staat van instandhouding is daarmee geborgd.

7.3

Watervleermuis De soort komt in heel Europa voor van Spanje en Italië in het zuiden tot aan de 63ste breedtegraad in het noorden (Midden-Scandinavië) en oostelijk tot ver in Rusland en de Kaukasus. In het zuiden van Europa zijn de waarnemingen van de watervleermuis verspreid en zeer schaars. In Spanje, Frankrijk en Italië lijken de watervleermuis en de eveneens boven water jagende Capaccini’s vleermuis (M. capaccinii) te overlappen. In de Balkan en Griekenland komt alleen nog M. capaccinii voor. De verspreiding in Nederland toont een duidelijke binding met de oudere bossen in de duinen van WestNederland, de hogere zandgronden in het oosten en het krijtlandschap van Zuid-Limburg. Daarbuiten komt de

blad 29 van 45

datum 30 november 2023 projectnummer 471193.100 betreft Activiteitenplan Wijchen-west

soort in het laagland voor op plaatsen waar oudere bossen of parken aanwezig zijn. In het noordwestelijke laagland worden in bosarme omgeving soms kleine groepen op zolders gevonden. De populatie in ons land wordt geschat op 15.000 tot 30.000 dieren. Schattingen van de Europese populatie zijn niet bekend. De verspreidingsgegevens van de watervleermuis in de directe omgeving van het plangebied zijn deels in te zien, maar grotendeels onbekend en kan slechts ingeschat worden op waarnemingen door derden en op basis van onderzoeken in de omgeving. De watervleermuis is een vrij zeldzame soort en is met name bij vliegroutes gevoelig voor overlast door wind en verlichting. Er zijn essentiële vliegroutes aangetroffen van de watervleermuis. Met gerichte maatregelen ter mitigatie en compensatie kan worden voorkomen dat het woon- en verbindende habitat in kwantiteit en kwaliteit achteruit zal gaan. Met kleine inpassingen zijn de vliegroutes door het plangebied te behouden. De watergangen zijn in huidige situatie net voldoende breed om te kunnen jagen. In de toekomst gaat het foerageergebied van de watervleermuis in kwaliteit vooruit (compensatiegebied poelkikker). Ook blijft de Vormerse plas een foerageergebied voor de watervleermuis en komen er delen met meer beschutting bij met de inbreng van natuurlijke eilanden.