Programmarapportage November 2023

0

12

0

-7

Egalisatie Jeugd: het verwachte voordeel op dit taakveld egaliseren we met de egalisatiereserve Jeugd. Op grond van de meest actuele stand over de verleende kwijtschelding van rioolbelasting, kan het budget hiervoor worden verlaagd. Schuldhulpverlening: Extra verkregen middelen in het gemeentefonds voor vroegsignalering zijn net benodigd. Dat hebben we met eigen middelen gedaan. Schuldhulpverlening: Vrijval van lopende exploitatie, omdat budgetoverheveling van vorig jaar niet volledig ingezet is. Dat laten we nu vrij vallen.

0

-5

0

10

0

66

0

37

0

-41

0

-1.706

6.3

BUIG: Nadeel op de begroting bijstand op basis van extrapolatie, zie thema BUIG voor meer toelichting. Voor de uitvoering van de regeling Energietoeslag 2023 ontvangt de gemeente de middelen pas in de decembercirculaire. Vooruitlopend daarop is gestart met de uitvoering van de regeling. IN taakveld 0.7 ziet u de te ontvangen middelen hiervoor terug. In de Begroting 2023 is 315K aan incidentele middelen gereserveerd om te kunnen voorzien in schrijnende situaties door de onverwachts snel stijgende inflatie en energieprijzen. Indien de maatregelen van het Rijk onvoldoende zouden zijn om (zoveel mogelijk) alle schrijnende situaties passende ondersteuning te bieden, zouden deze lokale middelen ingezet kunnen worden. De rijksmaatregelen zijn tot dusver in de Wijchense situatie afdoende gebleken. Ook de (lokale) uitvoering en de verstrekking van de energietoeslag konden geheel uit de rijksmiddelen worden gedekt.

0

315

6.3

Ontvangen middelen uit het gemeentefonds voor breed offensief en armoede worden in 2023 niet ingezet.

0

89

6.5

0

69

6.6

MGR: voordeel op arbeidsmatige dagbesteding. Thema WMO: op het onderdeel woonvoorzieningen wordt een nadeel verwacht. Voor een verdere toelichting verwijzen we u naar het thema WMO.

0

-124

6.6

Egalisatie WMO: het verwachte nadeel op dit taakveld egaliseren we met de egalisatiereserve WMO.

0

124

6.6

WMO vervoersvoorzieningen: voordeel op vergoedingen door minder gebruik dan begroot.

0

75

6.1 6.1 6.1 6.2 6.2 6.2 6.2 6.2 6.3 6.3 6.3 6.3 6.3

Programmarapportage november 2023

47

TV 6.71a 6.71a 6.71a 6.71b 6.71b 6.71b 6.71c 6.71c 6.72a 6.72a 6.72a 6.72a 6.72b 6.72b 6.72c 6.72c 6.72c 6.73a 6.73a 6.73b 6.73b 6.73c

Toelichting verschil baten en lasten rekening/begroting (min is nadeel) Thema WMO: op het onderdeel huishoudelijke hulp wordt een voordeel verwacht. Voor een verdere toelichting verwijzen we u naar het thema WMO. Thema WMO: op het onderdeel PGB huishoudelijke hulp wordt een voordeel verwacht. Dit op basis van de meest recente informatie van de sociale verzekeringsbank.

Structureel

Incidenteel 0

17

0

28

0

-45

0

-20

0

-57

Egalisatie WMO: het verwachte nadeel op dit taakveld egaliseren we met de egalisatiereserve WMO. Thema WMO: op het onderdeel dagbesteding wordt een voordeel verwacht. Voor een verdere toelichting verwijzen we u naar het thema WMO.

0

77

0

139

Egalisatie WMO: het verwachte voordeel op dit taakveld egaliseren we met de egalisatiereserve WMO. Thema Jeugd: Op het onderdeel begeleiding ambulant wordt een nadeel verwacht. Voor een verdere toelichting verwijzen we u naar het thema Jeugd. Thema Jeugd: Op het onderdeel PGB Jeugd wordt een nadeel verwacht. Dit op basis van de meest recente informatie van de sociale verzekeringsbank. Thema Jeugd: Op het onderdeel verblijf excl. behandeling: logeren wordt een voordeel verwacht. Voor een verdere toelichting verwijzen we u naar het thema Jeugd.

0

-139

0

-240

0

-25

0

4

Egalisatie Jeugd: het verwachte nadeel op dit taakveld egaliseren we met de egalisatiereserve Jeugd. Thema Jeugd: Op het onderdeel behandeling ambulant wordt een nadeel verwacht. Voor een verdere toelichting verwijzen we u naar het thema Jeugd.

0

261

0

-387

Egalisatie Jeugd: het verwachte nadeel op dit taakveld egaliseren we met de egalisatiereserve Jeugd. Thema Jeugd: Op het onderdeel dagbehandeling wordt een nadeel verwacht. Voor een verdere toelichting verwijzen we u naar het thema Jeugd. Thema Jeugd: Op het onderdeel vervoer Jeugd wordt een voordeel verwacht. Voor een verdere toelichting verwijzen we u naar het thema Jeugd.

0

387

0

-25

0

6

Egalisatie Jeugd: het verwachte nadeel op dit taakveld egaliseren we met de egalisatiereserve Jeugd. Thema Jeugd: Op het onderdeel verblijf excl. behandeling: pleegzorg wordt een voordeel verwacht. Voor een verdere toelichting verwijzen we u naar het thema Jeugd.

0

19

0

11

Egalisatie Jeugd: het verwachte voordeel op dit taakveld egaliseren we met de egalisatiereserve Jeugd. Thema Jeugd: Op het onderdeel verblijf excl. behandeling: gezinsgericht wordt een nadeel verwacht. Voor een verdere toelichting verwijzen we u naar het thema Jeugd.

0

-11

0

-215

Egalisatie Jeugd: het verwachte nadeel op dit taakveld egaliseren we met de egalisatiereserve Jeugd. Thema Jeugd: Op het onderdeel verblijf incl. behandeling: overig wordt een nadeel verwacht. Voor een verdere toelichting verwijzen we u naar het thema Jeugd.

0

215

0

-73

Egalisatie WMO: het verwachte voordeel op dit taakveld egaliseren we met de egalisatiereserve WMO. Thema WMO: op het onderdeel begeleiding wordt een nadeel verwacht. Voor een verdere toelichting verwijzen we u naar het thema WMO. Thema WMO: op het onderdeel PGB begeleiding wordt een nadeel verwacht. Dit op basis van de meest recente informatie van de sociale verzekeringsbank.

Programmarapportage november 2023

48

TV 6.73c 6.73c 6.74a 6.74a 6.74b

6.74b 6.74c 6.74c 6.81b 6.82a 6.82a 6.82b 6.82b

Toelichting verschil baten en lasten rekening/begroting (min is nadeel) Thema Jeugd: Op het onderdeel verblijf excl. behandeling: overig wordt een nadeel verwacht. Voor een verdere toelichting verwijzen we u naar het thema Jeugd.

Structureel

Incidenteel 0

-221

Egalisatie Jeugd: het verwachte nadeel op dit taakveld egaliseren we met de egalisatiereserve Jeugd. Thema Jeugd: Op het onderdeel GGZ behandeling zonder verblijf wordt een nadeel verwacht. Voor een verdere toelichting verwijzen we u naar het thema Jeugd.

0

294

0

-281

Egalisatie Jeugd: het verwachte nadeel op dit taakveld egaliseren we met de egalisatiereserve Jeugd. Thema Jeugd: Op het onderdeel crisis / LTA / GGZ verblijf wordt een nadeel verwacht. Dit wordt hoofdzakelijk veroorzaakt door het landelijk transitie- arrangement. Voor een verdere toelichting verwijzen we u naar het thema Jeugd. Egalisatie Jeugd: het verwachte nadeel op dit taakveld egaliseren we deels met de egalisatiereserve Jeugd. Dit omdat de egalisatiereserve Jeugd niet voldoende saldo heeft om het gehele verwachte tekort te dekken. Thema Jeugd: Op het onderdeel gesloten jeugdzorg wordt een voordeel verwacht. Voor een verdere toelichting verwijzen we u naar het thema Jeugd.

0

281

0

-1.161

0

560

0

179

Egalisatie Jeugd: het verwachte voordeel op dit taakveld egaliseren we met de egalisatiereserve Jeugd. GGZ: voordeel van 102K omdat Nijmegen geen bijdrage vraagt en kosten van ambulatisering onder Beschermd Wonen is gebracht, waarvoor een apart budget is opgesteld Thema Jeugd: Op het onderdeel jeugdbescherming wordt een voordeel verwacht. Voor een verdere toelichting verwijzen we u naar het thema Jeugd.

0

-179

0

98

0

35

Egalisatie Jeugd: het verwachte voordeel op dit taakveld egaliseren we met de egalisatiereserve Jeugd. Thema Jeugd: Op het onderdeel jeugdreclassering wordt een nadeel verwacht. Voor een verdere toelichting verwijzen we u naar het thema Jeugd.

0

-35

0

-29

Egalisatie Jeugd: het verwachte nadeel op dit taakveld egaliseren we met de egalisatiereserve Jeugd. TOTAAL

0

29

1

-1.565

Programmarapportage november 2023

49

3.7

Programma 7 Volksgezondheid en milieu

Speerpunten: 7.a

Omgaan met klimaatverandering Ons klimaat verandert en dat heeft invloed op ons dagelijks leven. Extremere perioden van hitte, neerslag en droogte komen steeds vaker voor. In bestaande en nieuwe wijken zorgen we ervoor dat we beter omgaan met de gevolgen van klimaatverandering, door een meer water robuuste en klimaatbestendige inrichting van de fysieke leefomgeving. Hiermee willen we bereiken dat minder situaties van wateroverlast, verdroging en hittestress ontstaan. In 2023 doen we (begroting) Verantwoording We vinden het belangrijk dat inwoners, bedrijven en maatschappelijke Een groener Wijchen: het Actieplan Klimaatadaptatie Wijchen is ter organisaties zich voorbereiden op de gevolgen van klimaatverandering. informatie voorgelegd aan de Raad (20-4-2023). Mei 2023 is gestart met de Wij willen klimaatbewustzijn en zelfwerkzaamheid in de samenleving campagne Een groener Wijchen. Op de gemeentelijke website is voorzien in stimuleren. Bijvoorbeeld wat betreft vervangen van tegels door groen, een webpagina. Er heeft 1 gemeente brede actie plaatsgevonden (mei) en 2 aanleggen van groene daken of opvangen van regenwater in een wijkacties (sept en okt). Daarnaast worden op logische momenten, zoals regenton. Dit doen wij door: landelijke dagen en gemeentelijke acties, berichten geplaatst op - Gerichte en samenhangende communicatie over klimaatadaptatie. gemeentepagina en social media.

Hiertoe stellen we een actieplan op en sluiten we aan bij de regionale communicatiestrategie en campagne RAS. Regionale communicatiestrategie: zie volgende punt (regionale - Klimaatadaptatie meenemen in de prestatieafspraken met adaptatiestrategie RAS) woningbouwcorporaties en zo mogelijk verfijnen. Verfijning van de prestatieafspraken met corporaties is onderdeel van de jaarlijkse gesprekken. In wijken en dorpen en op bedrijventerreinen houden we rekening met Klimaatbestendigheid wordt standaard meegegeven als randvoorwaarde bij gevolgen van klimaatverandering. Bijvoorbeeld door de aanleg van meer ruimtelijke ontwikkelingen. Hiertoe is een procesbeschrijving Watertoets groen in de wijk, door water meer ruimte te geven, of (voor zover opgesteld. doelmatig) door het gebruik van grasbetontegels voor parkeerplaatsen. Dit doen wij door: - Klimaatbestendig beheer van de openbare ruimte en voorzieningen (zie Doelmatigheid in verbrede rioleringszorg) - Klimaatbestendigheid als randvoorwaarde blijven hanteren bij ruimtelijke ontwikkelingen. In de Regionale Adaptatie Strategie (RAS) werken we samen met andere Wij participeren in het regioproces RAS Rijk van Maas en Waal. Najaar 2023 gemeenten aan klimaatbestendigheid en de communicatie daar omheen is de regionale website gereed gekomen (www.veranderjijmee.nl). Deze is voor zover dit doelmatiger is.

Dit doen wij door: gelinkt aan de gemeentelijke website. Kennisuitwisseling is standaard binnen - Deelname aan regioproces RAS, in bijzonder de 3 regionale de regionale samenwerking. Speerpunt Klimaatbestendigheid in speerpunten Communicatie, Klimaatkennis op orde en Klimaatbestendige prestatieafspraken is regionaal niet opgestart en inmiddels lokaal opgepakt. prestatieafspraken.

Programmarapportage november 2023

50

7.b

Naar een energie neutrale en duurzame toekomst Energieneutraal begint met energiebesparing: wat je niet verbruikt hoef je ook niet op te wekken. De komende jaren zetten we verder in op energiebesparing. Ook maken we de overstap naar duurzame energiebronnen zoals zon en wind. Daarbij houden we aandacht voor de betaalbaarheid van de opgave voor alle inwoners. En nieuwe technieken bieden kansen voor onze economie. Dit alles kan Wijchen niet alleen, dus werken we lokaal en regionaal samen.

Wijchen neemt haar verantwoordelijkheid in een regionale opgave, vastgelegd in de Regionale Energie Strategie (RES). Bij een nieuwe RES pakt Wijchen in gezamenlijkheid met de 15 gemeenten in de regio daar haar aandeel in. Windenergie, zoals de 3 windmolens op Bijsterhuizen, levert een belangrijke bijdrage aan de opgave. Daarbij is draagvlak van omwonenden en de rest van de samenleving van belang. We volgen met belangstelling de landelijke en provinciale ontwikkelingen over de plaatsing van windmolens in relatie tot onze gedragscode. Zonne-energie is ook noodzakelijk voor de energietransitie. Zonnepanelen op daken hebben de voorkeur boven zonneparken. Als zonne-akkers nodig zijn, pakken we deze in een groene buffer, met aandacht voor goede landbouwgronden en biodiversiteit. In 2023 doen we (begroting) Verantwoording Nieuwe routekaart / Lokale energie strategie Nieuwe routekaart / Lokale energie strategie - In 2023 stellen we een Lokale Energie Strategie op: een nieuwe - In 2023 zijn we gestart met het opstellen van een Lokale Energie routekaart voor realistische doelen en een energieneutrale toekomst. Strategie, die naar verwachting begin 2024 wordt vastgesteld. Tegelijkertijd Tegelijkertijd zetten we een monitorings- en verantwoordingssysteem op zetten we een monitorings- en verantwoordingssysteem op voor het voor het (controleren op het) behalen van de doelen.

(controleren op het) behalen van de doelen. Elektriciteit Elektriciteit - We werken mee aan het planMER traject en het opstellen van een bod - We hebben het planMER traject doorlopen en zijn begonnen met het in het kader van de Regionale Energie Strategie (RES) 2.0. opstellen van een bod in het kader van de Regionale Energie Strategie (RES) - We streven ernaar in 2023 het windpark bij Bijsterhuizen vergund te 2.0 dat in 2024 wordt vastgesteld. hebben zodat realisatie van de 3 windmolens kan beginnen. - Het windpark bij Bijsterhuizen gaat eind 2023 in de RO -procedure. - De gedragscode windenergie zal vervolgens geëvalueerd worden. - De evaluatie van de gedragscode windenergie is in het najaar gestart en - We gaan zonnepark Bankhoef vergunnen en invulling geven aan de zal in Q1 2024 worden afgerond. participatie en het gebiedsfonds. - zonnepark Bankhoef is vergund en de invulling aan de participatie en het - Tevens kijken we naar de houdbaarheid van de zonnevisie en vullen gebieds-fonds is gestart. Netcongestie speelt de realisatie parten, er wordt deze daar waar nodig aan met nieuwe beleidsrichtingen en een agenda naar oplossingen gezocht. voor zon op daken.

- De actualisatie van de zonnevisie zal eind 2023 starten en we vullen deze - We onderzoeken met partners zoals Liander oplossingen voor de drukte daar waar nodig aan met nieuwe beleidsrichtingen en een agenda voor zon op het elektriciteitsnet (netcongestie), zoals bijvoorbeeld de inzet van op daken. buurtbatterijen. - We hebben een specifiek onderzoek ingesteld naar oplossingen voor de drukte op het elektriciteitsnet (netcongestie), zoals bijvoorbeeld de inzet van buurtbatterijen. De resultaten komen begin 2024 in de raad. Ook loopt er een verkenning naar een smart energy hub bij/op bedrijventerrein Bijsterhuizen. Wonen Wonen - Met het energieloket en energiecoaches blijven we inwoners stimuleren - Met het energieloket en energiecoaches blijven we inwoners stimuleren en en ondersteunen om maatregelen te nemen om energie te besparen. ondersteunen om maatregelen te nemen om energie te besparen. Het Daarvoor zoeken we de samenwerking met partners zoals de ECL energieloket is uitgebouwd, er is een backoffice bij en het is nu Energieloket

Programmarapportage november 2023

51

(energie coöperatie Leur) en leefbaarheidsgroepen. We gaan voor een proactieve en gebiedsgerichte benadering. - Met het oog op de warmtetransitie stellen we op korte termijn een warmtevisie met actieplan vast. Inwoners en stakeholders worden betrokken bij de invulling van dit actieplan. De komende jaren werken we die verder uit en maken we wijkuitvoeringsplannen. - Voor de warmtetransitie onderzoeken we de mogelijkheden van nieuwe technologieën, zoals warmtewinning uit oppervlaktewater, het gebruik van waterstof en (industriële) restwarmte. De mogelijkheden van restwarmte van de ARN worden onderzocht. Werken - We stimuleren besparing van energie en de opwek van groene energie en spreken bedrijven daaropaan. Binnen de GMR werken we mee aan het opzetten van een Regionaal Expertise Team voor bedrijven. - Wijchen is al een Fairtrade gemeente. We verkennen of we verdere stappen kunnen nemen om een Global Goals gemeente te worden. - We gaan verder met verduurzaming van onze gemeentelijke gebouwen en organisatie en maken een nadere uitwerking hiervan. We onderzoeken de implementatie van een CO2-prestatieladder. Zo geven we het goede voorbeeld.

Wijchen. Met ECL (energie coöperatie Leur) werken we samen op het vlak van de opleiding en aansturing van Energiecoaches. Er wordt gewerkt aan een plan voor het ontzorgen van inwoners en een gemeente brede campagne voor informatie en hulp aan huishoudens om aardgasvrij te worden. - Het warmteplan is inmiddels vastgesteld, in samenspraak met stakeholders en groepen van inwoners. De komende jaren werken we die verder uit en maken we wijkuitvoeringsplannen, momenteel voor Wijchen-Zuid. - Voor de warmtetransitie onderzoeken we de mogelijkheden van nieuwe technologieën, zoals warmtewinning uit oppervlaktewater, het gebruik van waterstof en (industriële) restwarmte. De mogelijkheden van restwarmte van de ARN worden momenteel onderzocht. Werken - We hebben besparing van energie en de opwek van groene energie gestimuleerd en bedrijven daaropaan aangesproken. Het Regionaal Expertise Team voor bedrijven is inmiddels operationeel. We hebben in 2023 een energieloket voor bedrijven en een zakelijke lening voor verduurzaming voor bedrijven gelanceerd. - Wijchen is al een Fairtrade gemeente. We hebben de verkenning naar de haalbaarheid van Wijchen als Global Goals gemeente in de raad besproken en gaan verder met uitvoering van de Global Goals. - We zijn bezig met de implementatie van een CO2-prestatieladder voor onze gemeentelijke organisatie en gebouwen. Zo geven we het goede voorbeeld.

- We hebben kleine maar zichtbare energiebesparingsprojecten gedaan in de horeca met Sit&Heat kussens op terrassen en Green Dish (minder vlees op menu).

7.c

Afval: opgeruimd staat netjes Gemeente en inwoners zorgen samen dat afval netjes opgeruimd wordt. We gaan door met het stimuleren van de huishoudelijke afvalscheiding. Hiermee willen we bereiken dat afvalstoffen weer als grondstof kunnen worden ingezet en de hoeveelheid te verbranden restafval wordt beperkt. Bij knelpunten zoeken we naar praktische oplossingen. In 2023 doen we (begroting) Verantwoording Onze afvalinzameling blijven we verbeteren. Daarbij hebben we aandacht In het najaar van 2022 is de campagne “Weet wat je achterlaat” van start voor het stimuleren van afvalscheiding: kwalitatief en kwantitatief. gegaan. In 2023 is "Weet wat je achterlaat' op meerdere events geweest, en Hiervoor is een communicatiecampagne opgezet. is het aantal deelnemende winkeliers sterk uitgebreid. Ook is een link • Voortzetten van de campagne “Weet wat je achterlaat”. gemaakt tussen de beestenbende en 'Weet wat je achterlaat". • Een plan van aanpak opstellen om afvalinzameling bij woningen met Bij de begroting is onder andere een motie aangenomen waarbij de opdracht ruimtegebrek te verbeteren waardoor deze inwoners worden is voor grootschalige nieuwbouwprojecten op een andere manier afval in te gestimuleerd om hun afval beter te scheiden. zamelen. Wat de werkwijze zou moeten zijn wordt uitgewerkt.

Hierbij wordt ook verkent of deze werkwijze ook toegepast kan worden bij bestaande Programmarapportage november 2023

52

We starten een proef met een tijdelijk, roulerend inzamelpunt voor grofvuil in wijken. Hiermee wordt het voor inwoners makkelijker om dichtbij huis weg te brengen. We gaan in beeld brengen hoe deze proef eruit moet zien. We doen eerst een verkenning voordat de pilot wordt opgestart naar de haalbaarheid van deze inzameling (kosten en milieu winst) Zwerfafval gaan we tegen door in te zetten op bewustwording en het ondersteunen van initiatieven van inwoners om zelf zwerfafval op te ruimen. Voortzetten aanpak zwerfafval door inzet Beestenbende en vrijwilligers die zwerfafval opruimen etc.

woningen waar sprake is van ruimtegebrek. Dar is momenteel meerdere opties aan het uitwerken.

De bestaande werkwijze is succesvol doorgezet. Het aantal beestebenders is nog verder gegroeid naar ruim 600.

7.d

Doelmatigheid in verbrede rioleringszorg We dragen zorg voor het inzamelen, transporteren en verwerken van afvalwater, hemelwater en grondwater. Samen met waterschap, provincie en rijk geven wij zo invulling aan het kwalitatief en kwantitatief duurzaam waterbeheer. We beschermen de volksgezondheid en het milieu tegen maatschappelijk aanvaardbare (laagst mogelijke) kosten: ─ Voorkomen van verontreiniging van bodem, grond- en oppervlaktewater; ─ Voorkomen van persoonlijke en/of materiële schade als gevolg van afvalwater, hemelwater en grondwater; ─ Inzetten op doelmatigheid en kosteneffectiviteit. Hiervoor streven wij naar een kwantitatief (hydraulisch) en kwalitatief (milieutechnisch) goed functionerend stedelijk watersysteem. Dat betekent enerzijds een stedelijk watersysteem van voldoende capaciteit, anderzijds een in voldoende staat verkerend stedelijk watersysteem. In 2023 doen we (begroting) Verantwoording Van de riolering afkoppelen van 1 ha openbaar verhard oppervlak, in Omdat nog geen reconstructies van de openbare ruimte hebben samenloop met reconstructies van de openbare ruimte. plaatsgevonden, is nog geen verhard oppervlak afgekoppeld. Onderzoeken of de hemelwaterberging Woezik uitgebreid moet worden Onderzoek is gestart in 2022. Resultaten komen eind 2023 beschikbaar. en zo ja de uitbreiding realiseren. Aanschaffen van nieuw beheerpakket.

Huidige beheerpakket “Castor” wordt niet meer ondersteund door leverancier. Nadat duidelijk is geworden welk pakket(BAG/GIS) door Geo wordt aangeschaft/voortgezet, starten we de aanbestedingsprocedure voor een nieuw beheerprogramma. Ontsluiten van de publieke peilbuizen in het besturingssysteem TMX. Vanwege onverwachte stopzetting besturingssysteem TMX opgeschort tot nieuw besturingssysteem is aangeschaft (naar verwachting in 2024).

Programmarapportage november 2023

53

Klimaatmiddelen

In april 2023 ontving de gemeente Wijchen een toekenning van de zogenaamde CDOKE gelden (Capaciteit Decentrale Overheden voor Klimaat- en Energiebeleid), een tijdelijke regeling betreffende een meerjarige specifieke uitkering voor capaciteit (bemensing) van decentrale overheden voor de uitvoering van klimaat- en energiebeleid. Daarnaast zijn specifieke uitkeringen beschikbaar gesteld voor energiearmoede en het nationale isolatieprogramma. Deze middelen komen beschikbaar naast de jaarlijkse programmagelden. Dit betekent dat de komende jaren de volgende middelen beschikbaar zijn voor klimaat- en energiebeleid:

MIDDELEN 2023 Programmagelden Klimaatakkoord gelden (CDOKE) sub-totaal

€ € €

2024 213.048 € 723.794 € 936.842 €

2025 218.989 € 730.360 € 949.349 €

224.701 736.925 961.626

SPUK energiearmoede € 916.015 SPUK national isolatieprogramma € 526.348 € 335.181 TOTAAL € 2.379.205 € 1.284.530 € 961.626 N.B. toezegging Rijk: ook voor 2026 - 2030 wordt een regeling ingericht (wordt nog aan gewerkt)

Financiële verantwoording 2023

1 Ontzorging 2 Duurzame warmte 3 Duurzame elektriciteit 4 Energietransitie 5 SPUK energiearmoede 6 SPUK NIP Totaal

Programma 65.000 0 0 148.048 0 0 213.048

CDOKE/SPUK Totaal Budget Uitgaven 2023 278.565 343.565 161.750 178.000 178.000 22.720 120.000 120.000 115.000 337.777 485.825 481.234 916.015 916.015 297.741 335.800 335.800 0 2.166.157

2.379.205

1.078.445

Restant 181.815 155.280 5.000 4.591 618.274 335.800

Reserve 6.250 0 0 -86.804 0 0

Balans 175.565 155.280 5.000 91.395 618.273 335.800

1.300.760

-80.554

1.381.313

Het restant van 2023 wordt geparkeerd in de daarvoor bestemde reserve en op de balans, zodat de gelden beschikbaar blijven in 2024 en verder. De op de balans geparkeerde gelden hebben betrekking op de rijkssubsidie, die we na 2025 moeten verantwoorden. De klimaatmiddelen zijn onderverdeeld in 6 opgaven, te weten: Programmarapportage november 2023

54

-

-

-

-

-

Ontzorging Binnen het thema ontzorging vallen alle kosten voor het energieloket (zowel fysiek als digitaal), de energiecoaches en het regionaal energieloket voor bedrijven. Daarnaast is opdracht verstrekt voor de ontwikkeling van een publiekscampagne en starten we op korte termijn met de wijkaanpak isolatie. Duurzame warmte Naast de kosten voor verkennende onderzoeken naar de kansen voor collectieve warmtenetten, is hier ook het initiatievenbudget ondergebracht voor inwoners om lokale initiatieven te ontplooien op het gebied klimaat en energie. Inmiddels is een aantal inwonersgroepen actief, onder andere in Batenburg en Wijchen-zuid. Duurzame elektriciteit Dit betreft uitgaven voor alle werkzaamheden die te maken hebben met ruimtelijke procedures van grootschalige opwek-projecten, het herijken de gedragscode wind en het onderzoek naar een smart-energy-hub in Bijsterhuizen. Energietransitie algemeen Hierin zijn de personeelskosten ondergebracht voor medewerkers binnen de WDW die zich bezighouden met klimaat- en energiebeleid, zowel binnen team energietransitie als binnen andere teams van de WDW.

Het betreft onder andere extra capaciteit voor team Economische Zaken ten aanzien van het verduurzamen van bedrijven, extra capaciteit voor juridische zaken voor de ondersteuning van RO procedures van grootschalige opwek-projecten en extra capaciteit voor team vastgoed voor energiebeheer. Ook de kosten voor de LES (Lokale Energie Strategie) en de implementatie van de CO2 Prestatieladder vallen hieronder. SPUK Energiearmoede Voor de bestrijding van energiearmoede is in 2022 een aanpak uitgerold, die in 2023 is voortgezet. Inwoners die het risico liepen om te maken te krijgen met energiearmoede, hebben het aanbod ontvangen om een energieklusser op bezoek te krijgen voor het nemen van kleine energiebesparende maatregelen. In specifieke gevallen kwamen mensen ook in aanmerking voor een energiezuinige koelkast. SPUK Nationaal Isolatie Programma De rijksoverheid heeft een specifieke regeling in het leven geroepen om woningen met een lage energie labels financieel te steunen bij het nemen van isolerende maatregelen door middel van subsidies. Er is een aanpak in de maak, die in 2024 wijkgericht van start gaat en op 21-11-2023 in het college is vastgesteld. De middelen van 2023 worden in 2024 ingezet.

Het afgelopen jaar is het team energietransitie sterk uitgebreid om alle taken op te pakken. We bevinden ons in een opstartfase, waardoor de uitgaven achterblijven bij de begroting. Naar verwachting zullen de uitgaven volgend jaar sterk stijgen.

Programmarapportage november 2023

55

Financieel:

TV 7.1 7.2 7.3 7.4 7.5

Taakveld Volksgezondheid Riolering Afval Milieubeheer Begraafplaatsen en crematoria Resultaat

Begroot 1.835 -924 -1.240 1.565 3 1.239

JEV 1.782 -923 -1.240 1.321 3 944

(Bedragen x € 1.000) Budget overheveling 30 0 0 187 0 217

Saldo 22 0 0 57 0 79

7.3

Toelichting verschil baten en lasten rekening/begroting (min is nadeel) Bij het onderdeel GR GGD treedt een incidenteel voordeel op, omdat het onderdeel prijsstijgingen 2023 (begrotingswijziging GR GGD 2023) niet wordt doorbelast naar de gemeente(n). Op basis van de meest recente gegevens van Munitax, zullen de opbrengsten uit de rioolheffing hoger uitvallen dan voorzien. We verwachten dit jaar minder onderzoeken uit te laten voeren. Dit verrekenen we met de voorziening rioolheffing. De voordelen op het taakveld riolering rekenen we af met de voorziening tariefsegalisatie, zodat de ontvangen belastingen voor dit doel beschikbaar blijven. Op basis van de meest recente gegevens van Munitax, zullen de opbrengsten uit de afvalstoffenheffing naar verwachting hoger uitvallen dan voorzien. De verwerkingskosten voor restafval zijn hoger dan begroot. Op basis van dezelfde hoeveelheid ingezameld afval, verwachten wij een stijging van de kosten.

0

-125

7.3

Uit de afrekening van Dar over 2022 heeft de gemeente Wijchen geld terugontvangen.

0

93

7.3

Overig kosten

0

7

7.3

We zien minder voorvallen van bijplaatsingen en dumpingen, waar gemeentelijk ingrijpen noodzakelijk is. Het saldo op het taakveld afval egaliseren we met de voorziening, zodat de ontvangen belastingen beschikbaar blijven voor dit doel. Er is een exploitatiebijdrage ontvangen voor Bankhoef van € 35k en een subsidie voor het energieloket 2023 van € 20k.

0

13

0

-15

0

55

Naar verwachting wordt er dit jaar geen gebruik gemaakt van het budget milieuaspecten verkeer. Overig

0 0

5 -8

TOTAAL

0

79

TV 7.1 7.2 7.2 7.2 7.3

7.3 7.4 7.4

Programmarapportage november 2023

Structureel

Incidenteel 0

27

0

132

0

79

0

-211

0

27

56

3.8

Programma 8 Wonen en bouwen

Speerpunten: 8.a

We gaan bouwen De komende jaren bouwen we fors meer woningen. Zo snel mogelijk. Daarom geven we nu voorrang aan het realiseren van bestaande plannen, met tijdelijk minder aandacht voor nieuwe initiatieven. De afgelopen jaren is al veel voorbereid dus de komende jaren kan de schop de grond in. Daarbij staat de kwaliteit van de leefomgeving voorop. De woningen die we bouwen passen bij de toekomstige behoeften. Denk aan woningen voor starters, ouderen en een- en tweepersoonshuishoudens. We willen dat mensen die hier willen blijven wonen dat ook kunnen. In 2023 doen we (begroting) Verantwoording Er komen de komende 10 jaar ongeveer 3000 nieuwe woningen bij. Voor De raad heeft dit jaar al een aantal bestemmingsplanen vastgesteld en de periode na 2030 verkennen we de opgave die voortkomt uit nieuwe daarmee harde plancapaciteit gerealiseerd. Monitoring van de prognoses en regionale afspraken. Daarnaast monitoren we de woningbouwopgave is een continu proces. woningbouwopgave en -plannen en werken we aan het realiseren van harde plancapaciteit (zachte plannen hard maken). We houden koers op lopende projecten Wijchen-West, Huurlingsedam, Voor Wijchen-West is het stedenbouwkundig plan en de gemeentelijke Kraanvogel, Tussen Kasteel en Wijchens Meer en Hart van Zuid. grondexploitatie vastgesteld op 26 oktober 2023 door de raad.

Daarnaast is Bestemmingsplannen laatste fase Huurlingsedam en TKWM gaan ter met marktpartijen een anterieure overeenkomst getekend voor ontwikkeling. vaststelling naar de raad. Het bestemmingsplan wordt in december 2023 ter inzage gelegd. Er blijft ruimte voor collectieve wooninitiatieven en kleinere initiatieven, Dit is in lijn met beleid dat al 2 jaar geldt. met name in de kleine kernen. De instrumenten uit het Instrumentarium voor behoud van goedkope en Loopt, maatwerk per project. O.a. Koopstart in Huurlingsedam. betaalbare huur- en koopwoningen passen we op projectniveau toe (maatwerk). We ontwikkelen zoveel mogelijk energieneutraal en stimuleren circulair Nieuwbouw is aardgasloos en minimaal bijna energieneutraal. Circulair en en natuur inclusief bouwen. We wegen hierbij duurzaamheid en natuur inclusief bouwen wordt in diverse projecten als ambitie ingezet en betaalbaarheid af. afhankelijk van grondposities ook gehandhaafd. Hiervoor is de Circulaire Impactladder gebruikt. Bij woningbouwprojecten, niet zijnde de kleine particuliere initiatieven Voor Wijchen-West is een participatieplan aan de raad vastgesteld en (kpi’s), verplichten wij ontwikkelende partijen om voorafgaand aan de vervolgens uitgevoerd (gemeente is zelf mede ontwikkelende partij).

Daaruit planologische procedure een omgevingsdialoog met omwonenden en volgden uiteindelijk extra sessies en keukentafelgesprekken voor persoonlijke andere belanghebbenden te voeren. Hiermee anticiperen wij op de belangen van omwonenden. komende Omgevingswet. We verkennen aanvullende mogelijkheden voor woningsplitsing. We In 2023 worden naar verwachting op diverse plaatsen in staan open voor initiatieven voor woningsplitsing. Wijchen woningsplitsingen gerealiseerd. We zetten in op het realiseren van levensloopgeschikte woningen en In lopende woningbouwprojecten nemen we dit waar mogelijk op in het seniorenwoningen. woningbouwprogramma. We stimuleren ook bewoners van bestaande woningen om hun woning We hebben de toekomstbestendig wonen lening uitgebreid met leningen voor toekomstbestendig te maken (duurzaamheid en kleine particuliere verhuurders en Vve’s. levensloopbestendigheid). Programmarapportage november 2023

57

We zetten in op het verminderen van de druk op de woningmarkt, bijvoorbeeld door het realiseren van flexwonen.

Flexwonen nu vooral i.r.t. noodvoorzieningen vluchtelingen.

8.b

Sterke en prettige dorpen en wijken We bouwen niet zomaar. De kwaliteit van onze dorpen en wijken staat voorop. We bewaren het dorpse karakter van Wijchen en de kernen. Dat betekent leefbare buurten met voldoende groen, waarin mensen elkaar ontmoeten en iets voor elkaar over hebben. In 2023 doen we (begroting) Verantwoording Kwaliteit staat voorop. We streven naar variatie binnen nieuwbouwwijken Doorlopend proces. en in bestaande wijken. Voor bestaande wijken werken we verder aan het toekomstbestendig maken van de woningvoorraad, bijvoorbeeld in Wijchen-Zuid. Dat betekent verschillende woningtypen, doelgroepen en prijsklassen. Bij elk woningbouwplan kijken we welk woningbouwprogramma passend is op de locatie en invulling geeft aan de lokale en gemeente brede woningbehoefte. Bij nieuwe gebiedsontwikkelingen kijken we welke bouwhoogte past bij Per ontwikkeling kijken we naar de gewenste hoogte en leveren we daar de omgeving (maatwerk). maatwerk op. Waarbij we in de basis altijd maximaal 4 hoog met een terug liggende 5e verdieping aanhouden. Daarbij geven we invulling aan de motie alleen bij hoge uitzondering hoger te bouwen dan de Wijchense norm. Als er wordt afgeweken van de Wijchense norm betrekken we de gemeenteraad in een zo vroeg mogelijk stadium om zijn mening te vragen. We geven invulling aan de in 2022 vastgestelde Woonzorgvisie.

We staan We geven invulling aan de vastgestelde Woonzorgvisie en staan open nieuwe open voor nieuwe woonconcepten en woonvormen voor pre-mantelzorg. woonconcepten en woonvormen voor pre-mantelzorg. Dit jaar is de pilot Zorg-voor-elkaar-woningen gestart. 8.c

Goede voorzieningen in de buurt Voor een goede leefbaarheid is het belangrijk dat er voorzieningen in de buurt zijn. Denk aan ruimte voor groen, speelplekken voor onze jeugd, en dorpshuizen of wijkcentra om elkaar te ontmoeten. In 2023 doen we (begroting) Verantwoording We bevorderen ontmoeten in nieuwe en bestaande wijken, o.m. door in Conform. nieuwe en bestaande wijken en dorpen te gaan voor levendige buitenruimten, die aantrekkelijk en veilig zijn. In Hart van Zuid werken we op basis van de gebiedsvisie verder aan een Het college heeft een participatieplan opgesteld (dat ook aan de raad is toekomstbestendig voorzieningenhart, met voldoende groen en ruimte voorgelegd). Op basis van dit plan betrekken wij inwoners en andere voor ontmoeting. Daarbij blijven we de inwoners betrekken. stakeholders bij de totstandkoming van kaders en uitgangspunten en het masterplan voor een toekomstbestendig voorzieningenhart. In april 2023 zijn hiervoor live enquêtes afgenomen in de wijk en is een inloopbijeenkomst gehouden. Het resultaat hiervan is aan de inwoners en andere stakeholders teruggekoppeld. De verwachting is dat de raad begin 2024 een besluit kan nemen over de kaders en uitgangspunten. Programmarapportage november 2023

58

Het project Tussen Kasteel en Wijchens Meer biedt een kwaliteitsimpuls aan het centrum. We gaan door op de ingeslagen weg, met een bruisend centrum en voldoende parkeerplekken. Dit doen we uiteraard samen met inwoners en ondernemers.

Conform.

8.d

Investeren in het buitengebied Ons buitengebied is mooi, en dat houden we graag zo. Dat doen we door de ruimte op een verstandige manier te gebruiken, waarbij we het landschap behouden en versterken en versnippering tegengaan. In 2023 doen we (begroting) Verantwoording Via het KPI-beleid wordt geborgd dat er in principe niet in het buitengebied We zijn terughoudend met bouwen in het buitengebied. wordt gebouwd. Slechte bermen in het buitengebied blijven we aanpakken. Dit nemen we mee in ons reguliere onderhoud Ibor. Duurzame veehouderij stimuleren wij door duurzaamheidsinitiatieven te Qua duurzaamheid doen we in 2023 niet meer dan bieden wat in de lokale faciliteren. energie strategie komt te staan en het digitale energieloket opent dit jaar. We geven agrariërs ruimte voor nieuwe perspectieven voor de toekomst. In 2023 hadden we willen starten met de voorbereiding om samen met de sector te onderzoeken wat nodig is voor een toekomstbestendige landbouw en welke rol de gemeente daarbij kan vervullen. We werken aan een gebiedsvisie voor het buitengebied, waarbij we De voorbereiding hiervoor hadden we in 2023 willen starten maar wegens een nadrukkelijk oog hebben voor eventuele transformatie. gebrek aan capaciteit is dat niet gelukt.

Programmarapportage november 2023

59

Financieel:

TV 8.1 8.2 8.3

TV 8.1

8.1

8.1 8.2 8.3

8.3 8.3

Taakveld Ruimtelijke ordening Grondexploitatie (niet bedrijventerreinen) Wonen en bouwen Resultaat

Begroot -149 471 -340 -18

JEV -241 -29 -833 -1.103

Toelichting verschil baten en lasten rekening/begroting (min is nadeel) Op 1 januari 2024 treedt de Omgevingswet in werking. Om onder de werkingssfeer van de huidige Wet ruimtelijke ordening te kunnen blijven vallen, zijn diverse bestemmingsplannen nog vóór deze datum in procedure gebracht. Dit geeft een impuls aan de opbrengst leges. Op 1 januari 2024 treedt de Omgevingswet in werking. Om onder de werkingssfeer van de huidige Wet ruimtelijke ordening te kunnen blijven vallen, zijn diverse bestemmingsplannen nog vóór deze datum in procedure gebracht. Dit geeft een impuls aan de ontvangen bijdrage uit exploitatieovereenkomsten. Voor planschade wordt geen structureel budget begroot, dit is opgenomen in de projecten en in de risicoparagraaf. Werkelijke kosten worden hier geboekt.

(Bedragen x € 1.000) Budget overheveling 0 0 313 313

Structureel

Saldo 92 500 180 773

Incidenteel 0

50

0

50

0

-8

Vrijval stelpost loon- en prijs index op projecten. Dit zijn de leges exclusief Huurlingsedam fase 4 (ca. 277.000,- aan leges), vanwege onzekerheid of dit jaar hiervoor de vergunningen nog verleend kunnen worden. Verder zijn de legesinkomsten hoger dan begroot omdat er meer en grotere bouwplannen zijn ingediend dan verwacht. Dit heeft waarschijnlijk te maken met de invoering van de omgevingswet per 1 januari 2024. De advieskosten voor bouwvergunningen zijn hoger dan geraamd i.v.m. meer onderzoeken naar plantoetsing en stikstof. In verband met een voordeel door regionale inkoop en lagere afname van kadastrale producten, verwachten we een incidenteel voordeel van 9k. Overig

0

500

0

180

0

-9

0

9

0

1

TOTAAL

0

773

Programmarapportage november 2023

60

4. Bouwgrond Op basis van de nota grondexploitaties bij de jaarrekening 2022 zijn de begrote winstnemingen bijgesteld. Voor de projecten Kraanvogelstraat, Gebiedsvisie Hart van Zuid, Uitbreiding Bijsterhuizen, CPO Niftrik, CPO Hoogbroek en Balgoij West zijn wel al voorbereidingskredieten maar (nog) geen grondexploitaties vastgesteld. Voor Kraanvogelstraat fase 1a ligt op 30 november een beslisnota voor in de raad om het bestemmingsplan vast te stellen. Op 26 oktober heeft de raad de grondexploitatie Wijchen West vastgesteld. In onderstaande tabel geven we de verwachte eindwaardes weer van alle lopende bouwgrondexploitaties: Nr. 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10

1 2 3

Complex Huurlingsedam (fase 1+2) TKWM CPO Bergharen “de Rivierduin” CPO Duurzaam Wonsick Kleinschalige woningbouw Batenburg Huurlingsedam Fase 3 CPO Bergharen “de Steenuil” Huurlingsedam Fase 4 Wijchen West* Afgewikkelde projecten Totaal exploitaties

Totaal 2022 2023 2024 -517 -517 -1.646 325 256 69 478 248 -203 1.093 32 749 61 0 372 -13 69

2025

>2025 -1.646

230 -203 1.093 32 749 61 0

59

1.646 1.903

Voorziening Huurlingsedam fase 1+2 (balans) Voorziening TKWM (balans) Kleinschalige woningbouw Batenburg Totaal voorzieningen

517 1.646 203 2.366

517

0

0

203 203

Totaal Rapportage november 2023

2.738

504

69

0

262

257

517 1.646

Ten opzichte van de nota grondexploitatie hebben we de verwachte eindwaarde op het project Tussen Kasteel en Wijchens Meer aangepast, conform het raadsvoorstel waarover de raad op 30 november 2023 een besluit neemt. Voor Wijchen West gaan we in bovenstaande tabel uit van het totaalresultaat inclusief infra, woonfonds, boekwinst op de grond en de nog te ontvangen provinciale subsidie van de provincie. Risicoreserve grote projecten In 2023 vormen we de risicoreserve grote projecten vanuit de algemene reserve voor een bedrag van € 10 miljoen. In 2023 wordt daar een beroep op gedaan voor de projecten TKWM (€ 3 miljoen) en Kraanvogelstraat (€ 150k). In het voorstel dat op 30-11 in de raad is behandeld gingen we nog uit van een bijstelling van € 4,3 miljoen op TKWM. Vanwege verkregen subsidie kunnen we dit bijstellen naar € 3 miljoen. Voorbereidingskosten die in 2024 gemaakt gaan worden voor Kraanvogelstraat (geschat op €50k), komen ook ten laste van deze risicoreserve. Daarmee resteert er nog een bedrag van €6,8 miljoen in de risicoreserve grote projecten. Programmarapportage november 2023

61

5. Projecten In dit hoofdstuk worden enkel de grote projecten, of projecten met actuele financiële of bestuurlijke risico’s toegelicht. Hierbij zoomen we in op de voortgang, de risico’s en de financiën. In z’n algemeenheid zien we risico’s vanwege de stijgende prijzen. Dit legt druk op de financiën van de lopende en in voorbereiding zijnde projecten, waarbij de bestaande financiële kaders onder druk komen te staan. We blijven dit volgen.

5.1

Hart van Zuid

Algemeen

De raad heeft op 26 september 2019 ingestemd met een routekaart 'Toekomst Hart van Zuid'. In de routekaart worden '5 opgaven' voorgesteld voor een integrale wijkaanpak om Wijchen Zuid toekomstbestendig te maken. Een van de 5 opgaven is 'Vitaal en bruisend voorzieningenhart' waarbij we het wijkhart bij het Zuiderpoort met alle maatschappelijke voorzieningen, woningen, winkels, gezondheidzorg en buitenruimte toekomstbestendig willen maken. Voor deze fysieke opgave is apart op 26 september 2019 een aanvullend werkkrediet verleend om een verdiepingsslag te maken voor de gebiedsvisie met de shareholders Talis en eigenaar van Winkelcentrum Rialto. Voor deze verdiepingsslag is subsidie voor de procesbegeleiding ontvangen van de Provincie. In deze projectrapportage beperken we ons tot de opgave voor het voorzieningenhart. De routekaart voor de gehele wijkontwikkeling is ingebed in de reguliere begroting van de gemeente.

Scope vastgesteld door Raad Project wordt conform scope uitgevoerd. Financieel Begroot € 450

Werkelijk € 383

Verplichting

Saldo huidig

PEV

Saldo

€ 48

€ 19

€ 450

€0

Indien de raad in latere fase opdracht verleent voor de fysieke herstructurering in het voorzieningenhart zal er t.z.t. een grondexploitatie worden geopend waarin het voorbereidingskrediet wordt opgenomen. Er is een gebiedsvisie opgesteld met aanvullend voorbereidingskrediet (€ 80k) in 2019. Dekking geschiedt deels door provinciale subsidie en de eigenaar van het winkelcentrum 24,5k en 15k. De gebiedsvisie is afgerond met een negatief resultaat. Er worden samenwerkingsmogelijkheden onderzocht met externe partijen om gezamenlijk tot een kwalitatief optimale en financieel efficiënte transformatie te komen van het voorzieningengebied. Voor de Masterplanfase is

Programmarapportage november 2023

62

een werkkrediet van 300K beschikbaar gesteld. Op 21 december 2022 en op 5 april 2023 is aan de raad gemeld dat het proces langer duurt en we een extra tussenstap nodig hebben. De kosten die zijn gemoeid met de ‘masterplanfase’ kunnen waarschijnlijk niet geheel uit het resterende budget worden gerealiseerd. Ons college zal tijdig aan uw raad een aanvullend voorstel doen.

Verloop onvoorzien Budget

€0

Restant saldo onvoorzien

€0

Oplevering Begroot

Verwacht eind 2023, besluit 2e helft 2022 raad begin 2024

5.2

Toelichting De raad heeft opdracht gegeven voor het opstellen van een Masterplan voor het voorzieningengebied. De verwachting is dat het masterplan eind 2023 gereed is en de raad hierover begin 2024 een besluit kan nemen

Kraanvogel

Algemeen In het coalitieakkoord 2018-2022 heeft ons college afgesproken om aan de slag te gaan met een visie en een plan. Sinds 2019 is er gewerkt aan een stedenbouwkundige studie naar de mogelijkheden van transformatie van de Kraanvogel. Op 2 juni 2020 heeft de gemeenteraad het ambitie- en visiedocument Kraanvogelstraat vastgesteld. In de afgelopen periode zijn in opdracht van de gemeente diverse studies opgesteld gericht op mogelijke planvorming en de financiële effecten daarvan. Er is een eerste fase geformuleerd, deze bevat ongeveer 100 woningen. Wij hebben de raad onlangs geïnformeerd over de effecten van de planvorming. Voor de noordzijde van de eerste fase ligt er een plan. Gebleken is dat het niet mogelijk is om de herinrichting van het openbare gebied van de Kraanvogelstraat te bekostigen uit de transformatie. Het is echter onwenselijk om het openbaar gebied niet aan te pakken als er gedeeltelijke transformatie naar wonen plaatsvindt. De verwachting is dat herinrichting niet volledig kan worden betaald uit onderhoudsbudgetten. Scope vastgesteld door Raad Project wordt conform scope uitgevoerd.

Financieel Begroot € 150

Werkelijk € 146

Verplichting €0

Saldo

PEV €4

€ 186

Programmarapportage november 2023

Saldo -€ 36

63

Op dit moment voorzien we een klein tekort op het voorbereidingskrediet, vanwege het binnenhalen van een lager subsidiebedrag dan begroot. Bij de vaststelling van het voorbereidingskrediet is besloten dat de algemene reserve hiervoor ingezet kan worden. Het voorbereidingskrediet zal niet kunnen worden ingebracht in een grondexploitatie voor dit gebied. De transformatieopgave staat dermate onder druk dat de financiële ruimte daarvoor ontbreekt. De raad neemt op 30 november een besluit over fase 1a, waarbij de voorbereidingskosten ten laste van de risicoreserve grote projecten wordt gebracht. Verloop onvoorzien Budget

€0

Restant saldo onvoorzien

€0

5.3

Herhuisvesting vluchtelingen

Algemeen In het voormalige gemeentekantoor aan de Kasteellaan vangen we vluchtelingen uit Oekraïne op. We hebben een tijdelijk verblijf gemaakt voor 200 vluchtelingen. Het oude kantoor gaan we binnen afzienbare tijd slopen voor de ontwikkeling van het project ‘Tussen Kasteel en Wijchens Meer” (hierna: TKWM). Het college heeft vastgelegd dat het voormalige gemeentekantoor beschikbaar is tot eind van de zomer 2023. Als de noodopvanglocatie hier langer in gebruik blijft, stagneert de woningbouwopgave aldaar. Algemeen bestaat de opvatting dat de vluchtelingen niet op korte termijn terug naar Oekraïne kunnen. We hebben een verantwoordelijkheid om deze vluchtelingen te (her-) huisvesten in onze gemeente. Deze toekomstige ontwikkellocatie (Westflank centrum Wijchen) is gemeente-eigendom. We gaan hier snel tijdelijke woonvoorzieningen bouwen als alternatief voor het oude gemeentekantoor. De locatie is relatief vrij gelegen en ligt dichtbij de centrumvoorzieningen en het openbaar vervoer. We hebben opdracht gegeven voor het realiseren van 81 flexwoningen hier kunnen we 220 Oekraïense vluchtelingen herhuisvesten. Er komen bovendien 4 units voor gemeenschappelijk gebruik. De opzet van dit plan is nadrukkelijk tweeledig: 1) herhuisvesting van vluchtelingen uit Oekraïne en 2) een inhaalslag maken in de huisvesting van lokale starters op de woningmarkt en jongeren.

De bedoeling is dat we de woonvoorziening na 2 jaar inzetten voor lokale starters en jongeren. Dit is afhankelijk van de ontwikkelingen rondom de huisvesting van Oekraïense vluchtelingen. Met de woningcorporatie zijn we in gesprek om het gebouw over te nemen zodat zij het beheer en exploitatie verzorgen. Financieel

Begroot € 6.732

Werkelijk

Verplichting

€ 5.738

€0

Saldo

PEV

€ 994

€ 6.432

Saldo € 300

Programmarapportage november 2023

64

We verwachten het project binnen de beschikbaar gestelde middelen af te ronden. In verband met de overdracht aan de woningcorporatie hebben we het inrichtingsbudget niet nodig. Wij huren het complex gemeubileerd van de woningcorporatie. Oplevering begroot: aug-2023 Oplevering verwacht: technisch opgeleverd, alleen financieel nog af te wikkelen.

5.4

Verduurzaming Mozaïek

Algemeen Dit project wordt een "Engineer- en Buildopdracht" tot verduurzaming van Het Mozaïek. De raad heeft op basis van het exerne haalbaarheidsonderzoek in november 2022 een budget van € 6.326.605 beschikbaar gesteld voor de verduurzaming van bouwdeel A, B en C. De raad besloot aanvullend in juni 2023 het budget te verhogen tot € 6.801.383 om ook bouwdeel D integraal te verduurzamen en in te richten voor extra functies (jeugdgezondheidszorg, verloskundige praktijk en uitbreiding bibliotheek). Het Voorlopig ontwerp met vraagspecificatie beschrijft aan welke energetische eisen de vier bouwdelen moeten voldoen na oplevering. Via een openbare aanbestedingsprocedure zijn vijf aannemers geselecteerd. Zij ontvangen dit jaar het ontwerp en de vraagspecificatie en kunnen dan binnen een taakstellend budget inschrijven op het project. Een beoordelingscommissie wijst de aannemer aan die de opdracht gegund krijgt op basis van de "Economisch meest gunstige inschrijving". Volgens voorlopige planning beginnen de bouwwerkzaamheden gefaseerd in augustus 2024 met bouwdeel D, in januari 2025 gevolgd door bouwdeel A en B en C. De Oplevering is voorzien in januari 2026. Voor dit project is een projectplan opgesteld. Scope vastgesteld door Raad Project wordt conform scope uitgevoerd. Financieel Begroot € 6.668

Werkelijk -€ 748

Verplichting €0

Saldo € 7.415

PEV Saldo € 6.668 € 0

Het project is nog in de opstartfase. Omdat een deel van de subsidie al is ontvangen en de kosten nog grotendeels moeten volgen, staat er nu en negatief bedrag bij werkelijk.

Programmarapportage november 2023

65

Verloop onvoorzien Budget

€ 688

Restant saldo onvoorzien

€ 688

Oplevering Begroot Jan-2026

Verwacht Jan-2026

Toelichting

Programmarapportage november 2023

66

5.5

Overige projecten/ kredieten 2023

Krediet omschrijving Waterkwaliteitspooronderzoek Fietspad Ravensteinseweg

Dynamisch parkeerrouteverwijssysteem Afkoppelprojecten 2023

Verwacht Verwachte Kosten tm project oplever Begroot periode Saldo PEV resultaat datum Toelichting € 150k € 29k € 121k € 150k € 0k dec-24 Onderzoek loopt. Door complicaties uitloop project naar 2024. € 515k € 269k € 246k € 515k € 0k dec-24 Zie raadsinformatienota Ravensteinseweg fase 2 (Z/23/113275). Daarnaast is er recentelijk asbest gevonden in de grond, de saneringskosten lopen hoog op. € 375k € 20k € 355k € 575k -€ 200k dec-24 Projectvoorbereiding is gestart. Uitvoering in 2024. € 150k

€ 0k

€ 150k

€ 0k

€ 150k

Uitbreiding hemelwaterberging Woezik

€ 100k

€ 0k

€ 100k

€ 100k

€ 0k

Fietspad Batenburg Aanschaf en Implementatie. nieuw beheerpakket riolering Straatverlichting Wijchen, Leur, Hernen VRI Hoefsestraat

€ 750k € 40k

€ 0k € 0k

€ 750k € 40k

€ 750k € 40k

€ 0k € 0k

€ 100k € 45k € 90k

€ 20k € 40k € 90k

€ 80k € 5k € 1k

€ 20k € 30k € 85k

€ 80k € 15k € 5k

€ 1.121k

€ 143k

€ 978k

€ 604k

€ 517k

Uitvoeringsprogramma OVL 2023 Leefbaarheid Hernen Bergharen

€ 169k € 190k

€ 0k € 98k

€ 169k € 92k

€ 169k € 190k

€ 0k € 0k

Uitbreiding gymzaal Zandloper

€ 310k

€ 63k

€ 247k

€ 310k

€ 0k

Drempels Maasbanddijk Uitvoeringsprogramma Wegen 2023

Programmarapportage november 2023

dec-23 Alleen afkoppelen in samenloop met reconstructies. Nog geen reconstructies uitgevoerd. Naar verwachting vindt tot eind 2023 ook geen reconstructie meer plaats. Budget 2023 kan vervallen (terug naar voorziening riolering). dec-24 Onderzoek loopt nog. Conclusies onderzoek worden eind 2023 verwacht. Thans nog niet bekend of aanleg extra hemelwaterberging noodzakelijk is. dec-24 Project in voorbereiding. jul-24 Project loopt. gereed Door het nieuwe beleidsplan vervallen. aug-23 Afgerond. aug-23 Asfalt kosten zijn ondertussen gestegen. Ook loonkosten en brandstofprijzen zijn flink gestegen. Hierdoor is het project duurder dan eerder ingeschat. dec-23 Een aantal geplande projecten worden niet uitgevoerd en zijn afhankelijk van een nieuw meerjarenperspectief. dec-23 Met het samenwerkingsverband zitten we in een doorontwikkelingsfase. We bepalen wat is afgerond en wat nodig is voor de toekomst. De raad heeft een besluit genomen over aanvullend krediet Zandloper. De uitbreiding van de gymzaal start in Q3/4 van 2023. we verwachten de oplevering in Q2 2024. De financiële afronding verwachten we in Q3 van 2024. de verbouwing heeft vertraging opgelopen doordat er eerst een vleermuisonderzoek uitgevoerd moest

67

Krediet omschrijving

Begroot

Kosten tm periode

Saldo

Verwacht project resultaat

PEV

RSA Renovatie Natuurgrasvelden 1e inr. Bonte Boomhut 1st tranche Binnenklimaat scholen Ver-nieuwbouw PRO College

€ 403k € 88k € 37k € 3.112k

€ 0k € 0k € 30k € 2.937k

€ 403k € 88k € 7k € 175k

€ 0k € 88k € 30k € 3.112k

€ 403k € 0k € 7k € 0k

Ver/nieuwbouw Speelhoeve Hybrideveld Diosa (veld 2) Voorbereidingskrediet renovatie Meerval Aanpassing Maaswaal college Nieuwe basisschool eerste inrichting AVW Atletiekbaan KG & NG

€ 12.700k € 473k € 35k

€ 77k € 352k € 45k

€ 223k € 121k -€ 10k

€ 12.700k € 390k € 46k

€ 0k € 83k -€ 11k

€ 842k € 18k € 321k

€ 67k € 0k € 0k

€ 775k € 18k € 321k

€ 842k € 18k € 321k

€ 0k € 0k € 0k

Programmarapportage november 2023

Verwachte oplever datum Toelichting worden. nvt Vervalt. dec-23 School start in september. Verwacht eindsaldo 0 Airco’s zijn geplaatst. jul-23 School is opgeleverd. Financiële afwikkeling volgt. Verwacht eindsaldo 0. Dec-2025 okt-23 Afgerond. dec-23 Traject loopt. Verwacht eindsaldo -11K dec-24 Bouwvoorbereiding is gestart. sep-24 Medio 2024

68

5.6

Uitvoeringsprogramma 2023

Project OMSCHRIJVING nummer Uitvoeringsprogramma doorlopend uit 2022

Begroot Werkelijk Saldo t/m okt

PEV

Saldo

21019 21074 21100 21106 21133 21139 21140 21141 21142 21145 21147 21148 21151 21153 21154 21158 21167

Europaplein stamriool gem kantoor Stuifstraat thv 5-10 Molenweg naast nr 40 Aalsburg 15e en 18e straat Wijchen Zuid armaturen (150 stuks) Sportlaantje Homberg 11e tm 14e straat Kranenhof, Smitskampje en Vijgebos Kerkstraat, Dorpsstraat, Gildestraat Diversen armaturen Centrum en Valendries Homberg 31e straat Kleine groenprojecten 2022 Ringlaan Saltshof 31e straat Sluiskamp 30-31e straat Veenseweg (OVL) Passedwarsstraat

173 203 5 131 53 293 332 233 25 135 79 133 30 15 19 20 16

0 232 0 0 7 224 13 93 46 95 0 58 30 0 0 20 0

173 -29 5 131 46 69 319 140 -21 40 79 74 0 15 19 0 16

173 235 5 131 53 224 332 233 25 135 79 133 30 0 19 20 16

-1 -32 0 0 -1 69 0 0 0 0 0 -1 0 15 -1 0 0

40004 40005 40010 40012 21169 21170 21171 21172 21173 21174 21175 21176 21177 21178 21179

Uitvoeringsprogramma 2023 VZ: Vervanging rationeel rioolbeheer VZ: Vervanging mechanische riolering VZ: Baggeren waterpartijen VZ: Vervanging afvalinfrastructuur Den Berg Asfaltbestek Bedrijventerrein Oost Berkenhof Touwslagersbaan en Willibrordussr Gruttostraat Draaitolterrein Homberg 10e, 11e, 35e straat Kleine groenprojecten Kraaijenberg 7502-7514 Spoorwegovergangen Vormerseweg

328 166 6 165 110 778 119 228 162 19 286 37 21 120 45

10 107 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0

319 59 6 165 110 778 119 228 162 19 286 37 21 120 45

166 415 6 165 110 778 119 228 162 19 0 37 21 120 45

162 -249 0 0 0 0 0 0 0 0 286 0 0 0 0

Programmarapportage november 2023

Toelichting 2024 Gereed en afsluiten Gereed en afsluiten 2024 feb-24 Gereed en afsluiten nov-24 feb-24 feb-24 feb-24 feb-24 eind 2023 feb-24 2024 feb-24 feb-24 nov-23

dec-23 dec-24 dec-23 Vervalt, afsluiten dec. 2023 dec. 2023 dec. 2024

69

Project OMSCHRIJVING nummer 21180 Wijchensmeer deel 1 en 4 21181 Schaarsestraat TOTAAL

Begroot Werkelijk Saldo PEV Saldo Toelichting t/m okt 100 0 100 100 0 dec. 2023 10 0 10 10 0 dec. 2024 4.593

935

3.659

Programmarapportage november 2023

4.344

250

70

6. Begrotingswijziging Bij de rechtmatigheidsverantwoording vormt het begrotingscriterium een belangrijk toetsingscriterium. De financiële beheershandelingen moeten tot stand komen binnen de grenzen van de geautoriseerde begroting. Als blijkt dat de gerealiseerde bedragen hoger zijn dan de geraamde bedragen is er sprake van een onrechtmatigheid (begrotingsonrechtmatigheid). Dit omdat de overschrijding een inbreuk vormt op het budgetrecht van de gemeenteraad. We constateren in deze rapportage een aantal afwijkingen op programma’s, welke we met onderstaande begrotingswijziging repareren. Deze mutaties komen voort uit bestaand beleid. Nieuw beleid wordt alleen bij de Begroting en Perspectiefnota afgewogen. In de samenvatting (hoofdstuk 2) hebben we de grote afwijkingen benoemd. Meer in detail vind u de analyses binnen de programma’s in hoofdstuk 3. Met onderstaande begrotingswijziging passen we de budgetten aan op basis van de jaareindeverwachting uit deze rapportage, waarbij we ook de mutaties met de reserves meenemen. Bij de jaarrekening gaan we vervolgens de afwijkingen ten opzichte van deze stand analyseren en rapporteren. In onderstaande tabel betekenen negatieve getallen een nadelig effect op het begrotingsresultaat. Zo betekent een negatief getal onder baten, minder verwachte inkomsten. Een negatief getal onder lasten betekent meer uitgaven.

Een negatief getal onder onttrekkingen, betekent minder inzet uit de reserve en een negatief getal onder dotatie, een hogere storting in de reserve ten laste van het resultaat. Reserves Programma 0

Totaal 0 1 Totaal 1 2

Totaal 2 3

Taakveld 0.1 0.2 0.3 0.4 0.5 0.62 0.7 0.8 0.61 0.64 0.9

Taakveld omschr. Bestuur Burgerzaken Beheer overige gebouwen en gronden Overhead Treasury OZB niet-woningen Algemene uitkering en overige uitkeringen gemeentefonds Overige baten en lasten OZB woningen Belastingen overig Vennootschapsbelasting (VpB)

1.1 1.2

Crisisbeheersing en brandweer Openbare orde en veiligheid

2.1 2.2 2.5

Verkeer en vervoer Parkeren Openbaar vervoer

3.1

Economische ontwikkeling

Inkomsten Uitgaven Onttrekking Dotatie -6 -8 -37 -93 -6 -42 11 106 457 -198 -1.113 1.189 -36 2.624 7.374 -7.219 29 -1 -5 -54 8.900 -5.769 -187 29 10 -9 13 -37 24 -45 88 -127 50 -1 4 87 -73 -3

Programmarapportage november 2023

Eindtotaal -14 -130 -37 365 76 -36 2.624 184 -1 -5 -54 2.972 2 -23 -21 -40 50 3 14 -3

71

Reserves Programma

Totaal 3 4

Totaal 4 5

Totaal 5 6

Taakveld 3.2 3.3 3.4

Taakveld omschr. Fysieke bedrijfsinfrastructuur Bedrijvenloket en bedrijfsregelingen Economische promotie

4.2 4.3 4.1

Onderwijshuisvesting Onderwijsbeleid en leerlingenzaken Openbaar basisonderwijs

5.1 5.2 5.3 5.4 5.5 5.7

Sportbeleid en activering Sportaccommodaties Cultuurpresentatie, cultuurproductie en cultuurparticipatie Musea Cultureel erfgoed Openbaar groen en (openlucht) recreatie

6.1 6.2 6.3 6.4 6.5 6.6 6.71d 6.71a 6.71b 6.71c 6.72a 6.72b 6.72c 6.73a 6.73b 6.73c 6.74a 6.74b 6.74c 6.82a 6.82b 6.81b

Samenkracht en burgerparticipatie Toegang en eerstelijnsvoorzieningen Inkomensregelingen Begeleide participatie Arbeidsparticipatie Maatwerkvoorzieningen (WMO) Overige maatwerkarrangementen (WMO) Hulp bij het huishouden (WMO) Begeleiding (WMO) Dagbesteding (WMO) Jeugdhulp begeleiding Jeugdhulp behandeling Jeugdhulp dagbesteding Pleegzorg Gezinsgericht Jeugdhulp met verblijf overig Jeugdhulp behandeling GGZ zonder verblijf Jeugdhulp crisis/LTA/GGZ-verblijf Gesloten plaatsing Jeugdbescherming Jeugdreclassering Maatschappelijke- en vrouwenopvang (WMO)

Inkomsten Uitgaven Onttrekking Dotatie 295 277 -250 -8 1 46 21 333 296 -250 57 -107 0 74 4 57 -29 0 15 728 -227 -40 -227 -1 -27 112 -83 1 -1 17 -49 33 4 69 -75 -8 749 -220 -2 -286 -2.413 1.334 -372 1.463 4 9 10 -12 148 -1.312 -66 0 69 -49 124 1 45 -45 -77 77 168 -29 -139 -261 265 -4 -387 387 -19 25 -6 11 -11 -215 215 -294 294 -281 281 -1.161 565 -5 179 -179 35 -35 -29 29 98

Programmarapportage november 2023

Eindtotaal 322 -8 68 379 -50 74 4 28 15 235 1 0 0 -10 240 12 11 -1.230 0 69 75 1 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 -600 0 0 0 98

72

Reserves Programma Totaal 6 7

Totaal 7 8

Taakveld 6.81a

Taakveld omschr. Beschermd wonen (WMO)

7.1 7.2 7.3 7.4

Volksgezondheid Riolering Afval Milieubeheer

8.1 8.2 8.3

Ruimtelijke ordening Grondexploitatie (niet bedrijventerreinen) Wonen en bouwen

Inkomsten Uitgaven Onttrekking Dotatie -10 10 -2.270 -2.126 1.806 1.027 22 130 -132 1 13 -207 193 603 -554 8 746 -870 8 195 100 -7 0 500 131 49 231 542 0 8.856 -8.296 1.373 965

Totaal 8 Eindtotaal

Eindtotaal 0 -1.564 22 0 0 57 79 92 500 180 773 2.898

In bovenstaande tabel geven we de mutaties ten opzichte van de begroting in dotaties en onttrekkingen aan reserves weer. In onderstaande tabel specificeren we de mutaties in de dotaties en onttrekkingen naar de betreffende reserves. Daarbij staat AR voor Algemene Reserve, BR voor Bestemmingsreserve, ER voor Egalisatiereserve en Afs.res voor Afschrijvingsreserve. Programma Omschrijving kostensoort 0 BR: eenmalige middelen ER: Onderhoud Overige gebouwen Totaal 0 3 AR: Algemene Reserve Totaal 3 4 Afs.R: Ventilatiesysteem Leemweg 121 Totaal 4 5 BR: Landschapsontwikkelingplan ER: Corona compensatie ER: Groen ER: Gymmaterialen ER: Onderhoud Overige gebouwen ER:gemeentelijke monumenten BR: Renovaties Sportvelden BR: RSA Tennis Afs.R: 3e Hockeyveld Campus Wijchen Afs.R: Kunstgrasveld Diosa