DSV gemeente Wijchen en toekomstvisie centrum Wijchen def 200122
Tekst van het document
mogelijk bij agrarische bedrijven. Deze vorm
detailhandel als ondergeschikte nevenactiviteit
beleid.
van detailhandel is voor ondernemers een extra
toegestaan (‘productiegebonden detailhandel’).
28 van 62
2198.1120 Detailhandelsstructuurvisie gemeente Wijchen en Toekomstvisie centrum Wijchen - 20 januari 2022
Wanneer de consument ter plaatse komt, is er
omgegaan te worden. Een onzorgvuldige
sprake van een ruimtelijke detailhandelsactivi-
uitzondering op beleid creëert onzekerheid en
teit, die planologisch als zodanig wordt beoor-
mogelijk een juridische precedent. Dit verzwakt
deeld (incl. showroom en afhaalloket). Afhaal
de kracht van deze visie als beleidsinstrument.
punten van internetwinkels zijn derhalve alleen toegestaan in de centra. Deze activiteiten passen tenslotte prima binnen de wenselijke
Detailhandel op locatie buiten de gewenste structuur
winkelstructuur. De gebieden binnen die struc-
Op diverse plekken in de gemeente, en dan met
tuur zijn bovendien al ingericht op consumen
name in de kern Wijchen, zijn solitaire winkels
ten(verkeer).
gevestigd. Deze zijn zowel op bedrijventerreinen als op locaties in de (veelal oudere) wijken
Internetwinkels die geen aan de winkelactiviteit
van Wijchen te vinden. Detailhandel op deze
gerelateerde ruimtelijke kenmerken hebben, zijn
locaties draagt niet bij aan de gewenste detail-
niet relevant voor het detailhandelsbeleid en
handelsstructuur. Er wordt op dit moment niet
moeten voldoen aan de bestemming van de
gekozen voor actieve sanering van deze win-
betreffende locatie (wonen, bedrijf, kantoor,
kels (bestaande rechten worden gerespec-
agrarisch). Zo is een distributiecentrum van een
teerd). Wel wordt, als de eigenaar van het pand
internetwinkel op bedrijventerreinen toegestaan,
dat wenst, actief meegedacht over en meege-
zolang hier geen consumenten ter plaatse
werkt aan transformatie naar andere functies.
komen.
Afwijkingsbevoegdheid Gemeenten zijn bevoegd om gemotiveerd af te wijken van vastgesteld beleid in situaties die vanwege het uitzonderlijke karakter een bijzondere beoordeling behoeven. Eventuele afwijkingen moeten overtuigend en specifiek gemotiveerd en onderbouwd worden om een juridische toetsing te kunnen doorstaan. Met dergelijke afwijkingen dient terughoudend 2198.1120 Detailhandelsstructuurvisie gemeente Wijchen en Toekomstvisie centrum Wijchen - 20 januari 2022
29 van 62
Foto: Dick Vogelzang
4 Hoofdstuktitel Toekomstvisie centrum Wijchen
In de detailhandelsstructuur voor de gemeente Wijchen wordt het primaat bij het centrum van Wijchen gelegd. Het is hét (ontmoetings)hart van Wijchen, waar alles te krijgen is, met het meest diverse aanbod aan voorzieningen. In dit hoofdstuk zoomen we verder in op het centrum. De input vanuit de klankbordgroep is verwerkt in de analyse en visie op het centrum. Dit geldt ook voor de ondernemersenquête die is uitgevoerd. De grafieken en overige uitkomsten van de enquête zijn terug te vinden in de bijlage.
Tussen Kasteel en Wijchens Meer (TKWM) Het centrum van Wijchen staat aan de vooravond van de grootste centrumontwikke-
Gezellige ontmoeting op de Markt...
Divers palet aan voorzieningen
Foto: Dick Vogelzang
Foto: Dick Vogelzang
ling in jaren tijd: TKWM. De exacte vorm, contouren en invulling van het plan worden nog uitgewerkt. In het kader op p. 35 gaan we nader in op dit grote project.
Wijchen heeft een sfeervol centrum Foto: Dick Vogelzang
...en in het café Foto: Dick Vogelzang
2198.1120 Detailhandelsstructuurvisie gemeente Wijchen en Toekomstvisie centrum Wijchen - 20 januari 2022
Versspeciaalzaken
31 van 62
4.1
Analyse Wijchen-Centrum
Aanbodontwikkeling publieke functies Wijchen-Centrum in verkooppunten
Aanbodontwikkeling beter dan landelijke trend Het aanbod aan publieke functies in het centrum van Wijchen is de laatste jaren in omvang relatief stabiel gebleven en in aantal verkooppunten licht afgenomen (zie grafieken op volgende pagina). •
Met de komst van Lidl in 2019 in de Touwslagersbaan werd het pand van de voormalige Jan Linders weer opgevuld.
•
In 2019 werd ook de Emté-supermarkt omgebouwd tot de huidige Jumbo aan de Herenstraat.
•
Het niet-dagelijkse winkelaanbod, en dan met name het aantal mode-winkels, is de laatste jaren teruggelopen. De afname is in
Aanbodontwikkeling publieke functies Wijchen-Centrum in winkelvloeroppervlak
lijn met de landelijke trend, maar wel minder hard dan in vergelijkbare (middelgrote) centra. •
De krimp in het niet-dagelijkse aanbod is qua oppervlakte grotendeels opgevangen door een toename van het horeca-aanbod.
Verschillend aanbod per straat De straten in het centrum van Wijchen verschillen onderling sterk, mede door de verschillen in branchesamenstelling van het aanbod. •
De Markt is het hart van Wijchen-Centrum. De laatste jaren heeft dit plein zich meer en
32 van 62
2198.1120 Detailhandelsstructuurvisie gemeente Wijchen en Toekomstvisie centrum Wijchen - 20 januari 2022
meer ontwikkeld tot horecacluster, met aan
Branchekaart centrum Wijchen
de zuid- en oostwand nog een aantal detailhandelsvestigingen. •
Aan het Europaplein is een sterk boodschappencluster, met onder andere Albert Heijn (met 1.600 m² wvo de grootste supermarkt in Wijchen), een bakker, groenteboer, slijter, bloemist en een kleine zaak met buitenlandse producten, te vinden.
•
De Marktpromenade verbindt het Europaplein met de Markt. Het aanbod in deze overdekte promenade bestaat met name uit niet-dagelijkse winkels, waaronder veel modezaken. Het (monofunctionele) vastgoed van de Marktpromenade is vooral geschikt voor winkels.
•
De Touwslagersbaan is de meest diverse centrumstraat. Hier zijn naast modewinkels en overige niet-dagelijkse winkels ook versspeciaalzaken en horecazaken te vinden. Met onder andere Lidl beschikt deze straat ook over een sterke trekker. De diversiteit, de supermarkt en de parkeergelegenheid geven deze straat een gunstige uitgangspuntpositie.
•
Ook in de ‘Kromme Elleboog’ (zuidelijk deel Spoorstraat) is een divers voorzieningenaanbod aanwezig. De Hema vervult hier de rol als publiekstrekker.
2198.1120 Detailhandelsstructuurvisie gemeente Wijchen en Toekomstvisie centrum Wijchen - 20 januari 2022
33 van 62
•
•
In de Burchtstraat is deze diversiteit minder
sance en is een echte eye-catcher, die
uit modewinkels, overig niet-dagelijks aan-
belangrijk is voor de identiteit van het dorp
bod en enkele dienstverleners. Action is hier
en de gemeente. Het kasteel is zeer recent
een belangrijke publiekstrekker.
gerenoveerd.
In de Spoorstraat heeft een aantal voormalige
•
Vanuit het kasteel loop je zo door naar Markt.
winkelpanden de laatste jaren een andere
Doordat hier de laatste jaren steeds meer
invulling gekregen (o.a. advocatenkantoor) of
horeca is gevestigd, is deze plek echt gaan
vindt binnenkort transformatie plaats (o.a.
functioneren als ontmoetingshart. Tijdens de
voormalige Bristol), in lijn met de visie op
coronacrisis hebben de terrassen op dit plein
deze straat in het Gebiedsperspectief Wijchen
meer ruimte gekregen, wat door veel onder-
Centrum 2030. Behalve de Tayba-supermarkt
nemers en bezoekers positief werd ontvan-
zijn hier een horecazaak, een aantal niet-
gen. •
Aansluitend aan de Markt bevinden zich de
sportzaak, en een fitnessstudio gevestigd.
Touwslagersbaan en de ‘Kromme Elleboog’.
In de eenzijdig bebouwde Sterrebosweg
De diversiteit van het winkelaanbod maken
lopen weinig mensen en het aantal publieke
deze straten tot de sterkste en meest toe-
functies is beperkt. Er is onder andere een
komstbestendige straten.
kringloopwinkel gevestigd. •
Het kasteel van Wijchen stamt uit de renais-
aanwezig. Deze straat bestaat overwegend
dagelijkse winkels, waaronder Blokker en een •
•
•
Recreatieve verbinding van kerk tot kasteel Foto: Dick Vogelzang
Het bezoekgemak van het centrum is goed
De oostzijde van de Sterrebosweg komt uit op
op orde. Aan alle kanten van het centrum
het ‘Sterrebospleintje’ aan de Kasteellaan.
kan de auto gratis geparkeerd worden en er
Hier bevindt zich een horecacluster, met
is voldoende capaciteit. Ook per fiets is het
gevestigde namen zoals Café Anneke en
centrum goed bereikbaar en er zijn volop
Grand Café Sterrebosch.
onbewaakte fietsenstallingen. De aantrekkelijkheid kan, met bijvoorbeeld een bewaakte
Sterktes en kansen centrum Wijchen
fietsenstalling, nog verder vergroot worden,
Het centrum van Wijchen functioneert in de basis
m.n. voor fietsers met een elektrische fiets.
goed, met de geringe leegstand als duidelijk
•
De komst van Action heeft de Burchtstraat
bewijs. De volgende sterke aspecten van het
‘opnieuw tot leven gewekt’ en ervoor gezorgd
centrum dragen hier aan bij:
dat er weer loop in deze straat is gekomen.
34 van 62
Bezoekgemak goed op orde in het centrum
2198.1120 Detailhandelsstructuurvisie gemeente Wijchen en Toekomstvisie centrum Wijchen - 20 januari 2022
•
Het ‘Sterrebosje’ aan de Sterrebosweg is een
Sterktes en kansen Wijchen-Centrum
nog onbenutte, maar kansrijke plek voor bijvoorbeeld een speelplaats of een theetuin. •
In het centrum van Wijchen hangt een gemoedelijke, gezellige sfeer. Veel bewoners kennen elkaar en er vinden vaak toevallige ontmoetingen plaats in het centrum.
•
De vele evenementen die in Wijchen-Centrum plaatsvinden, worden door ondernemers zeer positief beoordeeld. Het actieve Centrum Management en Stichting Wijchen= vervullen hierin een belangrijke rol. Met het nieuwe evenementenplein, dat als onderdeel van TKWM wordt georganiseerd, worden deze evenementen verder ondersteund.
•
Er liggen kansen om de Touwslagersbaan en de Burchtstraat beter met elkaar te verbinden, zodat een aantrekkelijk rondje ontstaat. De voormalige ING (kop Burchtstraat) en de villa van de voormalige huisarts Bollen zijn daarin belangrijke locaties. Ontwikkeling van deze hoek van het centrum leidt tot een betere verbinding van de horeca en leisure in deze hoek met het centrum (o.a. de bioscoop) en tot meer ‘evenwicht’ met de ontwikkeling van TKWM aan de oostzijde.
•
Er is veel (woon)dynamiek in het centrum, met onder andere woonontwikkelingen boven de Action, HEMA, Blokker en in het voormalige pand van Bristol. 2198.1120 Detailhandelsstructuurvisie gemeente Wijchen en Toekomstvisie centrum Wijchen - 20 januari 2022
35 van 62
Zwaktes en bedreigingen centrum Wijchen
Zwaktes en bedreigingen Wijchen-Centrum
Ondanks dat het in het centrum van Wijchen dus overwegend goed gaat, vallen er ook een aantal zwaktes/verbeterpunten te noemen: •
De Jumbo-supermarkt in het noorden vervult nauwelijks een trekkersfunctie voor de rest van het centrum.
•
Het winkelaanbod in de Marktpromenade bestaat grotendeels uit de door het internetwinkelen ‘kwetsbare’ branches in de nietdagelijkse sector. Aangezien ook het vastgoed zich hier niet eenvoudig leent voor een alternatieve functie, is de toekomstige invulling een aandachtspunt.
•
De zichtrelatie vanaf het Europaplein naar de Markt is, vanwege de knik in de Markt promenade en de wat donkere doorgang, matig. Bovendien zorgt het Marktpad ervoor dat niet alle passanten langs de winkels in de Marktpromenade worden geleid.
•
De Burchtstraat heeft een minder gevarieerd winkelaanbod dan de Touwslagers baan. Dit maakt dat het niet vanzelfsprekend is aaneengesloten commerciële plint in de Burchtstraat te behouden.
•
Gezien de afnemende behoefte aan fysieke winkels (zie p. 19) zal enige transformatie van winkelvastgoed naar een andere invulling noodzakelijk zijn. In de Spoorstraat is deze ontwikkeling reeds zichtbaar.
36 van 62
2198.1120 Detailhandelsstructuurvisie gemeente Wijchen en Toekomstvisie centrum Wijchen - 20 januari 2022
•
Tussen Kasteel en Wijchens Meer
In tegenstelling tot de omgeving van het centrum (met o.a. de kasteeltuin, klooster-
•
tuin en het Wijchens Meer) oogt de publieke
Direct ten oosten van het centrum vindt tussen
ruimte in het centrum stenig. Er is wel
het kasteel en het Wijchens Meer de komende
groen, maar dit is veelal groen in de zomer
jaren een ambitieuze gebiedsontwikkeling
in bakken aan (lantaarn)palen. Er is weinig
plaats. Het plan omvat o.a. de toevoeging van
laag groen (en wat er is, is vaak van horeca-
zo’n 150 woningen, commerciële ruimtes (geen
ondernemers zelf). Dit geldt met name in de
detailhandel), een hotel tegenover het kasteel
Touwslagersbaan en Burchtstraat. Ook zijn
en de realisatie van een nieuw evenementen-
daar er weinig bankjes of andere rustpunten
plein. Voor het centrum van Wijchen levert dit
voor centrumbezoekers. Veel ruimte in het
veel nieuwe kansen op. Met Tussen Kasteel en
centrum wordt vrijgehouden voor fietsen-
Wijchens Meer (TKWM) krijgt het kasteel een
stallingen of evenementen.
centralere positie in het dorp en wordt ook de
De fietsbereikbaarheid in het centrum is erg goed en op veel plekken kan de fiets voor
•
Geen zichtrelatie Europaplein naar Markt
verbinding met het Wijchens Meer versterkt.
de deur gestald worden*. Dit leidt er ook toe
De plannen voor TKWM worden de komende
dat op drukkere dagen fietsers en winkelend
maanden verder uitgewerkt. Een belangrijk
publiek elkaar meer tegenkomen en elkaar
aandachtspunt bij de uitwerking is de toeganke-
soms in de weg kunnen zitten.
lijkheid en bereikbaarheid van het centrum,
Door de stervormige structuur van het
zowel tijdens de bouw als na realisatie.
centrum zijn verbindingen tussen de uiteinden van de centrumstraten matig, er is geen logisch ‘rondje centrum’. Dit gebrek is met name voelbaar aan de westzijde van het centrum, tussen de Burchtstraat en de Touwslagersbaan.
*
Niet toegestaan op Markt en in Kromme Elleboog.
Publieke ruimte oogt her en der stenig
2198.1120 Detailhandelsstructuurvisie gemeente Wijchen en Toekomstvisie centrum Wijchen - 20 januari 2022
Overzichtskaart TKWM. Bron: Team Ter Steege
37 van 62
4.2 Visie centrum Wijchen
naast publieke functies. Het aaneengesloten
ook publieke en niet-publieke (werk)functies
publieksgerichte gebied bestaat uit:
mogelijk, zoals kunst & cultuur, zorg, maat-
•
Markt, ‘horecastraatje’ en (het nieuwe)
schappelijke functies, wonen en kantoren (met
voor. Daar is de afgelopen jaren hard aan
evenementenplein (met o.a. kasteel en koets-
en zonder baliefunctie).
gewerkt. Desondanks ontkomt Wijchen niet aan
huis) als verblijfs- en ontmoetingsgebied;
Het centrum van Wijchen staat er relatief goed
de ontwikkelingen in de sector. Het centrum zal
•
rekening moeten houden met een afnemende
Touwslagersbaan, ‘Kromme Elleboog’ en
Profiel per straat
Marktpromenade als hoofdwinkelgebied;
Ten behoeve van de herkenbaarheid voor
behoefte aan (niet-dagelijkse) winkels, versterkt
•
Europaplein als boodschappenplein;
consumenten en ondernemers is per straat een
door de gevolgen van de coronacrisis. Nieuwe
•
Burchtstraat als gemengde centrumstraat.
duidelijk toekomstig profiel bepaald. Door dat
kansen liggen er in een sterk horeca-aanbod,
profiel te versterken, ontstaan duidelijke, com-
het nog meer uitdragen van het beschikbare
De overige centrumstraten, zoals Spoorstraat,
plementaire gebieden én wordt gestuurd op ‘de
kunst en cultuuraanbod (met het kasteel als
Sterrebosweg en TKWM, maken onlosmakelijk
juiste ontwikkeling op de juiste plaats’. Het
belangrijk element in de regionale culturele
deel uit van het centrum van Wijchen. In deze
gehele centrum wordt hier sterker van. Er zijn
infrastructuur), in het toevoegen van nieuwe
randen van het centrum is echter meer mogelijk
vijf profielen onderscheiden.
functies aan het centrum van Wijchen en in het
dan alleen publieksgerichte functies. Hier zijn
nog meer uitdragen van de gemoedelijkheid van Wijchen-Centrum, om zo de bezoeker van buiten Wijchen te blijven trekken. Voor nieuwe functies gaat het zowel om publieke functies als om kunst en cultuur en ontspanning (leisure), en om werken in de rustigere delen van het centrum, zoals kleinere kantoren met en zonder baliefunctie en zorgverleners.
Aaneengesloten publiek gebied Om als compact centrum aantrekkelijk te blijven, wordt enerzijds ingezet op een gebied met een aaneengesloten plint, met (vooral commerciële) publieke functies, en anderzijds op straten waar ook niet-publieke functies zich kunnen vestigen
38 van 62
Een aaneengesloten publiekshart (blauw) én een gebied met publieke en niet-publieke functies door elkaar (rood) 2198.1120 Detailhandelsstructuurvisie gemeente Wijchen en Toekomstvisie centrum Wijchen - 20 januari 2022
Ontmoeten en verblijven
Toekomstig profiel per deelgebied centrum
De Markt ontwikkelt zich verder tot hét ontmoe tingshart van Wijchen-Centrum, waarbij maximaal wordt ingezet op levendigheid en verblijfskwaliteit, met meer ruimte voor horeca. Het ontmoetingshart op de Markt loopt naadloos over in het horecastraatje. De route tussen het kasteel van Wijchen en het meer kan gezien worden als een ‘recreatieve route’, waarlangs men diverse gezellige cafés en restaurants passeert. Aan de westzijde van het centrum kunnen Touwslagersbaan en Burchtstraat meer met elkaar verbonden worden, door strategische toevoegingen van horeca aan de Oude Klapstraat.
Hoofdwinkelgebied De Touwslagersbaan, de ‘Kromme Elleboog’ en Marktpromenade vormen samen het hoofdwinkelgebied. De Touwslagersbaan is dankzij het gemengde voorzieningenaanbod en de aanwezigheid van de supermarkt als trekker een toekomstbestendige winkelstraat, met voldoende passanten. Hetzelfde geldt voor de ‘Kromme Elleboog’, die qua variëteit van voorzieningen niet onderdoet voor de Touwslagersbaan en met de Hema ook over een publiekstrekker beschikt. Ook de Markt promenade blijft, met een gunstige ligging tussen het ontmoetingshart, TKWM en het Europaplein als boodschappenplein, in de toekomst een belangrijke winkellocatie voor de Wijchenaar. 2198.1120 Detailhandelsstructuurvisie gemeente Wijchen en Toekomstvisie centrum Wijchen - 20 januari 2022
39 van 62
Gemengde centrumstraat
Thematische centrumstraten
Met de komst van Action heeft de Burchtstraat
De Spoorstraat en de Sterrebosweg specialise-
een sterke nieuwe publiekstrekker gekregen.
ren zich in de toekomst met een eigen ‘themati-
Desondanks is deze straat weinig divers in
sche invulling’. In deze straten wordt ingezet op
aanbod en daardoor kwetsbaar. De focus ligt in
een sterke verbreding van de aanwezige
deze straat op een diverser, gemengder profiel.
functies, enerzijds met publieksgerichte func-
Daarbij dient elke functie wel publieksgericht te
ties, anderzijds met alternatieve functies (bij-
zijn. Werkfuncties met balie, leisurefuncties,
voorbeeld een kleinschalig kantoor, werkplaats
creatieve maakbedrijven en cultuur passen heel
of wonen).
goed, maar kantoren zonder baliefunctie niet.
•
Voor de Spoorstraat wordt ingezet op het thema ‘vitaliteit’. Momenteel zijn hier onder
Boodschappen
andere al een fysiotherapiepraktijk, fitness
De boodschappenfunctie blijft onverminderd
en een sportwinkel aanwezig. Ook de
belangrijk voor een dorpscentrum als Wijchen.
kookwinkel en ALEX advocaten passen
De supermarkten aan het Europaplein en de
(met enige creativiteit) binnen het thema
Touwslagersbaan vervullen ook in de toekomst
vitaliteit. Versterking van het thema kan met
een cruciale rol als bronpunt voor het centrum.
bijvoorbeeld een zorgpraktijk (tandarts,
Met name de winkels aan het Europaplein
verloskunde, etc.) en aan een vitale leefstijl
functioneren sterk voor ‘de snelle boodschap’,
gerelateerde winkels (audicien, opticien,
waarbij veel combinatiebezoek tussen de
zorgwinkel, natuurdrogist, fietsenwinkel).
supermarkt en andere voorzieningen plaats-
•
Burchtstraat als gemengde centrumstraat
De Sterrebosweg kan zich onderscheiden
vindt. Om deze passantenstromen te blijven
als ‘kraamkamer van ambachten’. Voor
garanderen is het van belang dat het bezoekge-
bijvoorbeeld kappers, schoonheidssalons of
mak als randvoorwaarde voor een centrumbe-
creatieve bedrijvigheid is dit de aangewezen
zoek gewaarborgd blijft. De autobereikbaarheid
plek. Ook kan hier ruimte worden geboden
(voldoende parkeercapaciteit dicht bij de win-
aan kantoren, flexwerkplekken of wonen.
kels) is daarin zeer bepalend.
De Spoorstraat als toekomstige ‘vitale leefstijlstraat’
40 van 62
2198.1120 Detailhandelsstructuurvisie gemeente Wijchen en Toekomstvisie centrum Wijchen - 20 januari 2022
4.3 Aanbevelingen centrum
bijvoorbeeld de Wighenerhorst en de Berendonck worden betrokken.
Om de hiervoor beschreven visie werkelijkheid te laten worden, zijn in samenwerking met de
B. Placemaking horeca
klankbordgroep een aantal kansen benoemd.
Passend bij de toenemende verblijfsfunctie van
Deze kansen zijn benoemd tijdens een interac-
het centrum is het doel om duidelijk herkenbare,
tieve werksessie waarbij aan de hand van het
onderscheidende en sterke horecalocaties in het
benoemen van sterke en zwakke punten van
centrum te realiseren. Deze dienen aantrekkelijk
het centrum concrete kansen voor verbeterin-
te zijn voor zowel inwoners, bezoekers als toeris-
gen, acties, projecten, et cetera naar voren
ten. Dit kan worden bereikt door de Markt te
kwamen. Het betreft hier geen actieprogramma,
blijven ontwikkelen als dé ontmoetingsplek in het
maar een groslijst aan zaken die door de
dorp. Hiervoor kan de mogelijkheid worden onder-
verscheidene partijen uit het centrum (eigena-
zocht om horecaterrassen op deze plek blijvend
ren, gemeente, inwoners, ondernemers) opge-
meer ruimte te geven (bijv. eilandterrassen),
pakt kunnen worden.
waarbij de afstemming met de warenmarkt een
Het kasteel biedt unieke kansen voor branding Foto: Dick Vogelzang
belangrijk punt van aandacht is. De andere
A. Branding Wijchen
horecalocaties dienen strategisch ontwikkeld te
De verblijfsfunctie van centrumgebieden zoals
worden met een duidelijk eigen profiel of juist een
dat van Wijchen wordt steeds belangrijker. Voor
sterk gezamenlijk profiel (bijv. dé trouwlocatie in
de ondernemers en de gemeente is het dan ook
de regio).
Vergroening van het centrum
van belang dit te faciliteren en de gemiddelde verblijfsduur van bezoekers te verlengen. Het benutten van het toeristisch potentieel van
C. Plan openbare ruimte: groen, rustpunten, speelplek
Wijchen hoort hier ook bij. Om dit te realiseren
Het toevoegen van bijvoorbeeld groen, rustpunten
is een gezamenlijk story-telling rondom het
en speelplekken voor kinderen, is een sterk
centrum van belang, bijvoorbeeld met het
middel om toe te werken naar een prettig, leven-
kasteel of als ‘meest Brabantse dorp van
dig, gastvrij en klimaatadaptief centrum. Wat
Gelderland’. Een eenduidige vermarkting van
betreft groen gaat het om het aanbrengen van
Wijchen als geheel sluit hierbij aan, waarbij ook
zowel vast hoog en laag groen op strategische plekken in het centrum. Ook kan onderzocht
2198.1120 Detailhandelsstructuurvisie gemeente Wijchen en Toekomstvisie centrum Wijchen - 20 januari 2022
De Markt als centrale ontmoetingsplek Foto: Dick Vogelzang
41 van 62
worden of bestaande groenplekken meer publiek
van de het waarborgen van multimodale bereik-
toegankelijk kunnen worden gemaakt (bijv. het
baarheid.
Sterrebosje of de tuin van het parochiehuis) of anders ontsloten en gebruikt kunnen worden (bijv.
E. Uitstraling panden
routes door de kasteeltuin of het centrum). Door
Op een aantal plekken in het centrum (zoals de
het toevoegen van groen te combineren met
Burchtstraat) kan een kwaliteitsverbetering
rustpunten, of rustpunten te combineren met
worden doorgevoerd van de aanwezige gevels.
speelplekken voor kinderen, worden kansen
Hierdoor wordt het straatbeeld als geheel
gekoppeld. Deze koppelkansen kunnen (in nog)
aantrekkelijker. Om dit te bereiken is het zaak
breder perspectief worden gezocht door een
dat pandeigenaren kritisch kijken naar de
integraal plan voor de openbare ruimte op te
uitstraling van het pand(en) en deze waar nodig
stellen. Daarin zou dan ook aandacht kunnen zijn
opknappen. Specifieke, authentieke pandkwali-
voor aanvullende zaken als water, verlichting,
teiten dienen behouden te blijven. Het opstellen
vlakken, openbare kunst en straatmeubilair.
van een beeldkwaliteitsplan of -leidraad, of het laten uitvoeren van een waardestelling, is hierbij
D. Auto en fietsbereikbaarheid centrum
Wijchen = Samen Ondernemen
een goed instrument.
Bij een aantrekkelijk centrum hoort een goede multimodale bereikbaarheid. In dit kader is onder-
F. Centrummanagement en samenwerking
zoek nodig naar hoe de toegankelijkheid en vind-
Het actieve centrummanagement van Wijchen
baarheid van parkeervoorzieningen verder verbe-
verricht belangrijk werk voor het centrum met
terd kan worden (bijv. dynamisch
bijvoorbeeld het samenbrengen van verschil-
verwijzingssysteem). De bereikbaarheid per fiets
lende partijen, het organiseren van gezamen-
kan worden verbeterd door veilige en ruime stal-
lijke evenementen en marketinguitingen. Het
lingsmogelijkheden te realiseren, met name voor
behoud van een sterk, actief en slagkrachtig
de elektrische fiets. Hiertoe dient in kaart te
centrummanagement is dan ook een duidelijke
worden gebracht wat de gewenste locaties zijn
kans voor het centrum. Hiervoor is een structu-
voor bijkomende stallingen en wat de gewenste
rele borging van de financiering van het cen-
capaciteit is van een mogelijke bewaakte fietsen-
trummanagement noodzakelijk, welke deels kan
stalling. Monitoringsonderzoek om te meten hoe
worden opgehaald bij bijvoorbeeld de gemeen-
effectief ingrepen zijn, vormt integraal onderdeel
te, provincie, de regio of maatschappelijke
42 van 62
Blijf investeren in uitstraling panden
2198.1120 Detailhandelsstructuurvisie gemeente Wijchen en Toekomstvisie centrum Wijchen - 20 januari 2022
fondsen. Met behulp van een sterk centrumma-
de Hema een nieuw (semi) openbaar toilet
nagement kunnen mogelijkheden worden
komen. Ook kan er meer ruchbaarheid gegeven
onderzocht de samenwerking tussen diverse
worden aan de HogeNood-app. In het centrum
actoren verder te intensiveren. Dit geldt zowel
zijn nu al 9 toiletten aangemeld bij deze app.
voor de samenwerking binnen het centrum als voor de samenwerking tussen het centrum en
I. Veilige en schone omgeving
de andere winkelgebieden. Dit onder de
In een prettig centrum voelen bezoekers zich
noemer: Wijchen = Samen Ondernemen!
veilig en op hun gemak. Hierbij gaat het om veiligheid in de breedste zin van het woord;
G. Pilot afvalverwerking
sociale veiligheid, verkeersveiligheid, veilige
De leden van de werkgroep centrum gaven aan
inrichting, overzichtelijkheid etc. Bij het inpas-
dat zij graag een pilot zouden zien voor de
sen van bijvoorbeeld nieuwe groenelementen
afvalverwerking in het centrum. Mogelijk
moet alvast worden nagedacht over het beheer
kunnen ondernemers en bewoners van dezelf-
en het tegengaan van verloedering. Het behou-
de afvalcontainers gebruik gaan maken, zodat
den van een veilige en schone omgeving vraagt
er minder containers op straat hoeven te staan.
om een continue monitoring. Veel gaat op dit
Bij deze pilot dienen het centrummanagement,
gebied al goed in Wijchen; het centrum heeft
de betreffende ondernemers, de gemeente de
inmiddels de 5e ster Keurmerk Veilig
de Dar betrokken te worden.
Ondernemen (KVO) ontvangen.
H. Openbaar toilet
J. Warenmarkt
Het aanbieden van een openbaar toilet past bij
De warenmarkt in Wijchen is levendige gebeur-
een gastvrij centrum. In het centrum van
tenis waar Wijchenaren elkaar ontmoeten. Voor
Wijchen is momenteel al een openbaar invalide
het aantrekkelijk houden van de markt kan met
toilet aanwezig. Deze is echter wat weggestopt
marktkooplieden/de marktmeester de huidige
aan de achterzijde van de Marktpromenade en
samenstelling van de markt kritisch tegen het
is daardoor moeilijk vindbaar. Bovendien is dit
licht gehouden worden en waar mogelijk te
toilet slechts beperkt te gebruiken. Door de
moderniseren. De gewenste locatie (mede in
bewegwijzering naar dit toilet te verduidelijken
relatie tot TKWM) van de warenmarkt vergt
wordt de vindbaarheid verbeterd. Recent is in
nader onderzoek.
2198.1120 Detailhandelsstructuurvisie gemeente Wijchen en Toekomstvisie centrum Wijchen - 20 januari 2022
Start een pilot afvalverwerking
Een veilige en schone omgeving is prettig verblijven Foto: Dick Vogelzang
Toekomst van de warenmarkt onderzoeken Foto: Dick Vogelzang
43 van 62
Foto: Dick Vogelzang
Bijlagen
Bijlage 1: Ondernemersenquête
“Waar is je onderneming gevestigd?”
Bedrijfsvorm ondernemers centrum
Branche ondernemers centrum
“Wat is de eigendomssituatie van je pand?” (grafiek voor ondernemers totale gemeente)
Gedurende het proces is de analyse van DTNP zoveel mogelijk aangevuld met informatie ‘uit het veld’. Naast de interactieve sessies met de klankbordgroep voor het centrum is onder alle ondernemers uit de gemeente een enquête gehouden. De resultaten van deze enquête worden hier gepresenteerd.
Respons en weergave resultaten In totaal is de enquête door 61 ondernemers ingevuld. Hiervan waren er 34 gevestigd in het centrum van Wijchen. Bij de grafieken wordt steeds vermeld hoeveel respondenten op de betreffende vraag hebben gereageerd (N = ...). Ook wordt vermeld of de uitkomsten voor de respondenten uit de gehele gemeente worden gepresenteerd, of enkel voor die uit het centrum (sommige vragen zijn alleen aan centrumondernemers gesteld). Bovendien heeft per winkelgebied buiten het centrum slechts een beperkt aantal respondenten gereageerd.
“Is uw onderneming al digitaal actief?” (grafiek voor ondernemers totale gemeente)
Leeftijd ondernemer (grafiek voor ondernemers totale gemeente)
“Is uw kassasysteem ook al gekoppeld aan de voorraad?” (grafiek voor alle ondernemers met digitaal kassasysteem)
Welke beoordeling geef je WIjchen-Centrum op de volgende thema’s? (1 = zeer negatief, 10 = zeer positief) N = 21 (grafiek voor ondernemers uit Wijchen-Centrum)
Hoe beoordeel je de bereikbaarheid van Wijchen-Centrum op de volgende aspecten? (1 = zeer negatief, 10 = zeer positief) N = 17-22 (grafiek voor ondernemers uit Wijchen-Centrum)
“Vind je dat de fietser toegang moet houden tot het winkelgebied op drukke tijdstippen?” (Grafiek voor ondernemers uit Wijchen-Centrum)
48 van 62
2198.1120 Detailhandelsstructuurvisie gemeente Wijchen en Toekomstvisie centrum Wijchen - 20 januari 2022
“Zijn er parkeerplaatsen direct voor de deur van je onderneming?” (Grafiek voor ondernemers totale gemeente)
“Hoe belangrijk zijn deze direct voor de deur gelegen parkeerplaatsen voor jou?” (1 = totaal onbelangrijk, 10 = erg belangrijk) (Grafiek voor ondernemers totale gemeente met parkeerplaatsen direct voor de deur)
“Hoe beoordeel je de warenmarkt in het centrum van Wijchen op donderdagochtend?” (1 = zeer negatief, 10 = zeer positief) N = 17-18 (Grafiek ondernemers uit Wijchen-Centrum)
2198.1120 Detailhandelsstructuurvisie gemeente Wijchen en Toekomstvisie centrum Wijchen - 20 januari 2022
49 van 62
Hoe tevreden ben je over je bedrijfslocatie (pand) op de volgende aspecten? (1 = zeer ontevreden, 10 = zeer tevreden) N = 20-22 (Grafiek voor ondernemers uit Wijchen-Centrum)
50 van 62
2198.1120 Detailhandelsstructuurvisie gemeente Wijchen en Toekomstvisie centrum Wijchen - 20 januari 2022
“Hoe was je omzet in 2019 (voor corona)” (grafiek voor ondernemers Wijchen-Centrum)
“Hoe was je omzet tijdens de corona-crisis (2020)?” (grafiek voor ondernemers Wijchen-Centrum)
“Denk je dat je omzet in 2022 weer op peil is (zelfde niveau als voor corona)?” (grafiek voor ondernemers Wijchen-Centrum)
“Kun je aangeven/een inschatting maken waar je omzet in 2019 (voor corona) en 2020 (tijdens corona) vandaan kwam?” (grafiek voor ondernemers uit Wijchen-Centrum)
2198.1120 Detailhandelsstructuurvisie gemeente Wijchen en Toekomstvisie centrum Wijchen - 20 januari 2022
51 van 62
“Heb je sinds het uitbreken van de coronacrisis gebruik gemaakt van de steunmaatregelen van de overheid?” N = 20 (Grafiek voor ondernemers buiten het centrum van Wijchen)
“Wat is het aandeel online bestedingen voor je onderneming in 2022 (na de coronacrisis)?” (grafiek voor ondernemers Wijchen-Centrum)
52 van 62
2198.1120 Detailhandelsstructuurvisie gemeente Wijchen en Toekomstvisie centrum Wijchen - 20 januari 2022
“Wat is de laatste grote investering die je hebt gedaan in je onderneming, en wanneer was dat?” N = 20 (Grafiek voor ondernemers uit Wijchen-Centrum)
2198.1120 Detailhandelsstructuurvisie gemeente Wijchen en Toekomstvisie centrum Wijchen - 20 januari 2022
53 van 62
“Heb je de komende drie jaar plannen voor je onderneming?” N = 20 (Grafiek voor ondernemers uit Wijchen-Centrum)
54 van 62
2198.1120 Detailhandelsstructuurvisie gemeente Wijchen en Toekomstvisie centrum Wijchen - 20 januari 2022
Bijlage 2: Middelgrote centra onderzoek
ten. Bezoekers krijgen bijvoorbeeld vragen over hun bezoekdoel, de verblijfsduur en bezoekfrequentie. Ook geven zij het centrum een beoordeling
Dit jaar is door DTNP in samenwerking met de Radboud Universiteit voor de
op diverse aspecten. De uitkomsten van het middelgrote centra onderzoek
zesde keer het middelgrote centra onderzoek uitgevoerd. Wijchen was ook
voor Wijchen worden in deze bijlage in grafiekvorm weergegeven. Doordat
deze editie weer één van de centra die zijn onderzocht. Bij het middelgrote
Wijchen ook in eerdere edities al is onderzocht, kan de vergelijking met
centra onderzoek worden aan bezoekers vragen gesteld over hun laatste
voorgaande jaren gemaakt worden.
bezoek aan het centrum. Er wordt dus feitelijk, daadwerkelijk gedrag geme-
Aantal bezochte voorzieningen
Aantal bezochte winkels
2198.1120 Detailhandelsstructuurvisie gemeente Wijchen en Toekomstvisie centrum Wijchen - 20 januari 2022
55 van 62
Totale bestedingen tijdens bezoek
56 van 62
Bestedingen in winkels tijdens bezoek
2198.1120 Detailhandelsstructuurvisie gemeente Wijchen en Toekomstvisie centrum Wijchen - 20 januari 2022
Opgegeven bezoekmotief van de bezoeker
Bezoekfrequêtie aan centrum van Wijchen
2198.1120 Detailhandelsstructuurvisie gemeente Wijchen en Toekomstvisie centrum Wijchen - 20 januari 2022
57 van 62
Herkomst bezoekers
58 van 62
Afstand tot woning van de bezoekers
2198.1120 Detailhandelsstructuurvisie gemeente Wijchen en Toekomstvisie centrum Wijchen - 20 januari 2022
Vervoersmiddel
Bezoekduur
2198.1120 Detailhandelsstructuurvisie gemeente Wijchen en Toekomstvisie centrum Wijchen - 20 januari 2022
59 van 62
Bezochte functies
60 van 62
Meest bezochte winkels
2198.1120 Detailhandelsstructuurvisie gemeente Wijchen en Toekomstvisie centrum Wijchen - 20 januari 2022
Rapportcijfer centrum op diverse aspecten
2198.1120 Detailhandelsstructuurvisie gemeente Wijchen en Toekomstvisie centrum Wijchen - 20 januari 2022
61 van 62
Leeftijd respondenten
62 van 62
Geslacht respondenten
2198.1120 Detailhandelsstructuurvisie gemeente Wijchen en Toekomstvisie centrum Wijchen - 20 januari 2022
Droogh Trommelen en Partners (DTNP) - Adviseurs voor Ruimte en Strategie Graafseweg 109, 6512 BS Nijmegen | T 024 - 379 20 83 | E info@dtnp.nl | W www.dtnp.nl