Agendabundel

Beuningen

2.3.5

Gemeente Beuningen; Verbinding kunst, cultuur en erfgoed

De gemeente Beuningen wil een programma dat kunst, cultuur en erfgoed verbindt. In woord en beeld worden verhalen verteld uit het verleden en het heden, aan de hand van de persoonlijke getuigenissen van gewone mensen, verschillend in generaties en geboortegrond; samen inwoner van de gemeente, van de regio, Nederland, Europa en verder. Het is onze lokale geschiedenis; voor veel nieuwe buren is het de actualiteit. Zo willen de initiatiefnemers laten ervaren hoe kostbaar vrijheid is. Deel van het plan is ook een Euregio-samenwerkingsproject van Nederlandse en Duitse kunstenaars: “We zijn destijds tenslotte allemaal bevrijd.”

Aankomst Oekraïense vluchtelingen op 12 juni 2022, Sporthal de Tinnegieter, Beuningen © Inge Hondenbrink

21

Druten

2.3.6

Gemeente Druten; Lokale gebeurtenissen tot leven brengen

De gemeente Druten wil de oorlogsgeschiedenis tot leven brengen en een verbinding leggen tussen hen die de oorlog hebben meegemaakt en de huidige jongere generaties. Gedacht wordt aan projecten waarbij scholieren, kunstenaars en de werkgroepen van de historische vereniging Tweestromenland herinneringen aan toen omzetten in hedendaagse (kunst)uitingen. Veteranen van vredesmissies na de Tweede Wereldoorlog gaan aan de hand van beeld en geluid weergeven wat vrijheid/bevrijding voor hen betekent. In mei 1940 werden de bewoners van Boldershof, een woonzorgcentrum voor mensen met een verstandelijke beperking, geëvacueerd naar Breda. De school voor speciaal onderwijs De Kom wil samen met anderen werken aan (kunst) uitingen van vrijheid.

Foto Boldershof? Bijschriften volgen via de betreffende gemeenten al dan niet na aanpassen foto’s? © © Eveline van Elk

22

3

Organisatie regioprogramma De gemeenten in het Rijk van Nijmegen zijn gezamenlijk verantwoordelijk voor de totstandkoming en uitvoering van het regionale programma ‘80 jaar vrijheid’ voor de jaren 2024/2025 in deze regio. Zij doen dit binnen de kaders van het door de provincie Gelderland vastgestelde ‘Programma 80 jaar Vrijheid’ en met de inachtneming van de hieraan verbonden subsidievoorwaarden. De gemeenten in het Rijk van Nijmegen dienen het regioprogramma ‘80 jaar vrijheid’ en de bijbehorende begroting als één geheel in bij de provincie Gelderland, ter goedkeuring en subsidiëring. Gemeente Nijmegen is daarbij de penvoerder.

3.1

Kernteam Vrijheid

Een kernteam, bestaande uit vertegenwoordigers van genoemde gemeenten, is verantwoordelijk voor de feitelijke totstandkoming van het regioprogramma en de daarbij behorende begroting. Dit kernteam bepaalt uiteindelijk welke regioprojecten in de subsidieaanvraag worden opgenomen die bij de provincie wordt ingediend. De gemeente Nijmegen treedt op als ‘penvoerder’, met instemming van de andere gemeenten, en dient de aanvraag bij de provincie in. Het genoemde kernteam bestaat uit: • één ambtelijke vertegenwoordiger van elke deelnemende gemeente; • de projectleider ‘80 jaar Vrijheid’ voor de regio; • de inhoudelijk programmacoördinator voor de regio; • dr. Joost Rosendaal, inhoudelijk adviseur; • coördinator Infocentrum WO2 Nijmegen.

23

Om redenen van efficiency heeft het kernteam ook een dagelijks bestuur. Dat bespreekt wekelijks/elke twee weken de voortgang van de projecten en neemt ook namens de regio deel aan overleggen met de provincie Gelderland, andere provincies en andere regio’s. Er is een regelmatige terugkoppeling met de andere leden van het kernteam. Het dagelijks bestuur van dit kernteam bestaat uit: • projectleider ‘80 jaar Vrijheid’ • inhoudelijk programmacoördinator ‘80 jaar Vrijheid’ • ambtelijk vertegenwoordiger van de gemeente Nijmegen • ambtelijk vertegenwoordiger van de gemeente Berg en Dal De inhoudelijk programmacoördinator is zowel voorzitter van het kernteam als het dagelijks bestuur. Bij ‘staken der stemmen’ of discussies, waar we gezamenlijk niet uitkomen, geeft de stem van de voorzitter de doorslag.

3.2

Beoordelen van de projectaanvragen

Eén van de taken van het kernteam is het beoordelen van de projectaanvragen. Het kernteam bepaalt of een projectaanvraag wordt meegenomen in de subsidie aanvraag die bij de provincie wordt ingediend. Een projectaanvraag doorloopt verschillende ‘checks’ voordat deze door het kernteam wordt behandeld. • 1e check: ambtenaar gemeente bespreekt, indien nodig, aanvraag met organisatie uit betreffende gemeente. • 2e check: overleg met inhoudelijk programmacoördinator. Komen zij er niet uit, dan gaat de aanvraag voor beslissing naar het kernteam. • 3e check: kernteam bespreekt aanvraag en besluit – bindend. Als de stemmen in het kernteam staken, beslist de voorzitter

24

3.3

Projectleider en programmacoördinator

De projectleider en programmacoördinator zijn namens het kernteam verantwoordelijk voor uitvoering en monitoring van het regioprogramma. Hun taken: coördinatie, contacten met de gemeentelijke vertegenwoordigers en erfgoed instellingen, voortgang, tussentijdse evaluaties, wijzigingen, vraagbaak. De programmacoördinator kijkt vooral naar de inhoud, de verhaallijnen en de kansen tot samenhang en samenwerking. De projectleider bewaakt de procedures, de bestuurlijke terugkoppeling, de ambtelijke coördinatie en afstemming en de financiële afhandeling. De projectleider hangt boven de partijen en bewaakt het overzicht op het gehele programma in de regio. Als de deelnemende gemeenten gezamenlijk het regioprogramma en de bijbehorende begroting hebben goedgekeurd, worden die door de projectleider voor ‘80 jaar Vrijheid’ als één geheel ingediend bij de provincie Gelderland ter goedkeuring. Deze zal het kernteam om advies vragen, waar nodig wijzigingen voorstellen. Na goedkeuring zal de provincie Gelderland de in het vooruitzicht gestelde subsidie overmaken naar de gemeente Nijmegen, als penvoerder voor ‘80 jaar Vrijheid’. Het gaat om 80 procent als voorschot, en 20 procent na afloop, bij de definitieve vaststelling van de subsidie. In de regiobegroting zijn bedragen van de projecten opgenomen.

Dat geldt voor de subsidies vanuit het provinciale programma ‘80 jaar Vrijheid’, maar ook voor de gemeentelijke bijdragen. Ook is de door de organisaties in te brengen cofinanciering vastgelegd. Na ontvangst van de provinciale subsidie zal penvoerder Nijmegen de gelden vervolgens overboeken naar de betreffende gemeenten, conform de bedragen in de begroting. In geval van een voorschot en nabetaling: in delen. Andersom betalen de gemeenten die deelnemen aan overkoepelende projecten, zoals op het gebied van communicatie, aan penvoerder Nijmegen, die verantwoordelijk is voor de uitvoering van dit deel van het regioprogramma. Ook de hoogte van die bedragen is in de begroting vastgelegd.

25

De afzonderlijke regiogemeenten handelen het subsidietraject verder af met de organisaties binnen hun gemeente. Zo heeft elke partij in het proces slechts één direct aanspreekpunt voor de procedurele kant, de subsidies en verantwoording: • de ambtelijk vertegenwoordiger voor de organisaties in de betreffende gemeente; • de projectleider voor de vertegenwoordigers van de gemeenten enerzijds; • de projectleider voor de provincie anderzijds en vice versa. De projectleider ‘80 jaar Vrijheid’ zal het proces en de voortgang monitoren en bespreken met het kernteam. Aan het einde van het project leggen de deelnemende gemeenten verantwoording af aan de projectleider. Die doet dat vervolgens namens de regio bij de provincie. Na wederzijdse goedkeuring wordt het project daarmee afgesloten. Ten slotte zijn er ook nog gezamenlijke projectkosten, zoals overheadkosten en bijvoorbeeld de kosten voor het maken van een Vrijheidskrant. Deze kosten worden naar rato gefinancierd; grotere gemeenten, die gedurende het programma langer meedoen, betalen meer dan kleinere gemeenten die beperkt deelnemen aan ‘80 jaar Vrijheid’.

3.4

Subsidies en cofinanciering

Zoals eerder aangegeven zijn de beschikbare budgetten voor ‘80 jaar Vrijheid’ lager dan in de voorgaande cyclus van 2019. Hoewel de gemeenten zelf ook activiteiten zullen ondersteunen en co-financieren, wordt het organisatoren van regioprojecten sterk geadviseerd zelf ook nog externe financiering te regelen.

26

3.5

Communicatie en educatie

De provincie heeft, net als voor ’75 jaar Vrijheid’ een huisstijl ontworpen voor ‘80 jaar Vrijheid’, die ook de regio’s gaan gebruiken in de communicatie uitingen. Aansluitend op de provinciale huisstijl stellen we een communicatieplan op voor de regio om de activiteiten als een programma te communiceren. Onderdelen van het regioprogramma ‘80 jaar Vrijheid’ zijn een overkoepelend educatieplan en communicatieplan. Beide worden, passend bij het regioprogramma, uitgewerkt.

Borging ‘80 jaar Vrijheid’ Hoewel er nog geen toezegging is vanuit de provincie Gelderland dat er na 31 augustus 2025 een nieuw herdenkingsprogramma komt, willen we de impact van onze herdenkingsactiviteiten wel borgen. Als blijkt dat de impact van sommige activiteiten zo positief is, gaan we kijken hoe we deze kunnen behouden voor de jaren erna. Wat zijn de ‘parels‘ in het programma en hoe gaan we die vasthouden? We sturen zoveel mogelijk op een blijvende impact door waardevolle activiteiten te organiseren, die een betekenisvolle indruk achterlaten bij de deelnemers.

Het #Vteam is een jeugdclub die zich inzet voor vrede, vriendschap en vrijheid. © V-Team

27

colofon opdrachtgever Gemeente Nijmegen, Berg en Dal, Heumen, Wijchen, Beuningen, Druten. samenstelling Ad van Heiningen, Joost Rosendaal / Radboud Universiteit, provincie Gelderland en bovengenoemde gemeentes. Met dank aan allen die een bijdrage hebben geleverd aan de totstandkoming van dit programma. kaartjes en graphics Louman & Friso ontwerpbureau ontwerp en opmaak Louman & Friso ontwerpbureau

Openbaar

Zaaknummer: Z/23/147811

Informatienota voor de Gemeenteraad Onderwerp: regionaal programma Rijk van Nijmegen herdenkt 80 jaar vrijheid Datum: Kernboodschap De gemeenten in de regio Rijk van Nijmegen hebben gezamenlijk een programma vastgesteld voor de activiteiten in het kader van Rijk van Nijmegen herdenkt 80 jaar vrijheid. Voor dit programma wordt een financiële bijdrage gevraagd van de provincie Gelderland. Eerdere besluiten Datum

Korte omschrijving eerder genomen besluit (vermeld zo mogelijk het zaaknummer/documentnummer)

Toelichting In 2024 en 2025 herdenken en vieren we de bevrijding van Wijchen, de regio, en heel Nederland 80 jaar geleden. De provincie Gelderland heeft voor deze kroonjaren per regio (5 in totaal) een subsidiebedrag van € 450.000 dat ze op basis van een regionaal programma beschikbaar stelt. Er is een Gelders narratief ontwikkeld en beschreven waarbinnen de geschiedenis en verhalen van alle regio’s passen. Er is ruimte voor de regio’s en gemeente om zelf accenten en zwaartepunten aan te wijzen. Om in aanmerking te komen voor de provinciale bijdrage moeten de regioprogramma’s en de ingediende ideeën aansluiten bij (een van) de verhaallijnen van Gelderland. Voor de regio Rijk van Nijmegen (RvN) nemen de gemeentes Nijmegen, Berg en Dal, Wijchen, Druten, Beuningen en Heumen deel aan het programma. Zij hebben één regioprogramma dat in gezamenlijkheid is aangeboden aan de provincie via de gemeente Nijmegen als penvoerder. In grote lijnen zal het regioprogramma de verhaallijn en criteria volgen van het provinciale programma. Binnen het RvN staat het gemeenten vrij om zelf keuzes te maken bij welke verhaallijnen zij het liefst aansluiten. Dat is ook logisch gezien de verschillen in historie, achtergrond, bevolking, stad/platteland etc. In de bijlage is het regionaal programma opgenomen.

Hierin staan de inhoudelijke verhaallijnen, de begroting en verdeling van de gelden, de procedures en besluitvorming beschreven. Wijchen kiest ervoor om de herdenkingsactiviteiten te concentreren rondom Operatie Market Garden; de bevrijding van Wijchen september 1944, en rondom de officiële bevrijding op 5 mei 1945. Participatief herdenken, betekenisvol beleven en innovatieve samenwerkingen zijn hierin de kernwoorden. De activiteiten richten zich enerzijds op het onderwijs (educatieve activiteiten) en op inwoners van Wijchen en de regio. Gevolgen

Pagina 1 van 2

Openbaar

Zaaknummer: Z/23/147811

Het regioprogramma heeft als doel een inhoudelijk en financieel evenwichtig programma rondom de viering van 80 jaar vrijheid te bieden waarvoor provinciale subsidie beschikbaar wordt gesteld. Het gaat om activiteiten die de herinnering levend houden aan hen die vochten voor onze vrijheid. Het levend houden van de geschiedenis en de verhalen; groot en klein. Van burgers en soldaten, van strijd tot evacuatie. Activiteiten die voor een nieuw publiek toegankelijk te maken zijn. Communicatie Via een gezamenlijke communicatie worden onze inwoners geïnformeerd over de (herdenkings)activiteiten die in de jaren 2024 en 2025 worden georganiseerd. De activiteiten zijn voor iedereen toegankelijk. Uitvoering of Vervolgstappen Het regioprogramma loopt van 1 januari 2024 tot en met augustus 2025. Geheimhouding: -

Pagina 2 van 2

Raad openbaar Wijchen Dossiernummer

5297

Extern Zaak ID

Z/23/147711

Vertrouwelijk

Nee

Vergaderdatum

19 december 2023

Agendapunt

5.f

Titel

147711 Informatienota Stand van zaken Wmo en jeugdhulp, Sociaal Team en welzijn - Januari tot augustus 2023

Organisatieonderdeel

domein Sociale leefomgeving - team WMO, jeugd en gezondheid

Eigenaar

Griend - Verrijp, van de, Joëlla

Soort nota

Informatienota

Programma/Paragraaf

P6 Sociaal domein

Portefeuillehouder(s) Wijchen

Schouten, B. (Bea)

Telefoonnummer steller

088 432 76 28

Bijlagen 147711 Informatienota Stand van zaken Wmo en jeugdhulp, Sociaal Team en welzijn Januari tot augustus 2023 Bijlage 1 Monitor Jeugd en Wmo tm aug 2023 nieuw Geagendeerd

Vergaderdatum

College BenW openbaar Wijchen

28 november 2023

Stukken Agendacommissie Wijchen

8 december 2023

Raad Informatiebijeenkomst

14 december 2023

openbaar Wijchen Raad openbaar Wijchen

19 december 2023

Voorgesteld besluit

Besluit (Ter kennisneming aangenomen) De informatienota is ter kennisneming aangenomen.

Openbaar

Zaaknummer: Z/23/147711

Tweede Informatienota voor de Gemeenteraad 2023 Onderwerp: Stand van zaken Wmo en jeugdhulp, Sociaal Team en welzijn - Januari tot augustus 2023 Kernboodschap • •

•

•

• •

•

Zorg bij jeugdigen laat een stijging zien in gebruik met name in omvang en duur. We zien een toename van complexiteit van problemen bij jeugdigen waardoor er langer en intensiever gebruik gemaakt wordt van zorg. De gevolgen van de verplichte hervormingsagenda geven een verbetering van zorg aan jeugdige maar zijn ook kostbaar. Hierbij valt te denken aan beëindiging van gesloten jeugdzorg en het verkleinen van zorggroepen. Dit is voor jeugdigen een verbetering maar kost ook aanzienlijk meer geld door personele inzet. Hiervoor worden we als gemeente niet gecompenseerd. Een volledig preventief en vrij toegankelijk aanbod blijft cruciaal. Door in te blijven zetten op groepen, cursussen, informatieavonden en kortdurende ondersteuning als vrij toegankelijk aanbod voor inwoners remmen we en voorkomen we de groei van individueel specialistische zorg. Vereenvoudigen processen en verminderen bureaucratie blijft noodzakelijk. We zorgen er op deze manier voor dat burgers eenvoudiger en sneller geholpen worden en er ruimte ontstaat bij het sociaal team om kortdurende ondersteuning zoals cursussen en informatiebijeenkomsten en groepen te draaien en wachtlijsten te verkorten. WMO zorg stabiliseert. We plukken de vruchten van jarenlang beleid in ontwikkeling en in aanpassing passend bij de huidige trends en analyses waardoor we nu kunnen spreken van een stabiliteit in gebruik.

De vluchtelingen-, energie- en wooncrisis spelen ons parten. We merken dat de samenleving nog steeds onder druk staat door de verschillende crisissen die we momenteel in gezamenlijkheid en heftigheid ervaren. Dit heeft gevolgen op de zorgconsumptie. We beïnvloeden de koers door de data te analyseren. We houden grip en focus door gedegen analyses op inhoud en financiën. We vertalen dit door in beleid en uitvoeringsplannen en gerichte acties om uitzettingen te verminderen en stabilisatie te continueren. Uitzettingen worden daardoor vroegtijdig gesignaleerd, maar zijn daarmee niet te voorkomen. Het geeft ons wel materiaal om bij te sturen.

Eerdere besluiten Datum 24-05-2022 30-06-2022 20-12-2022 15-06-2023

Korte omschrijving eerder genomen besluit Beslisnota ‘Structurele extra inzet preventie jeugd en regieteam’, Zaaknummer 22/68940 Eerste informatie nota 2022 stand van zaken Wmo, jeugdhulp, sociaal wijkteam en welzijn-0 meting en Q1 2022 Zaaknummer 22/ 77690 Informatienota Stand van zaken Wmo, jeugdhulp, Sociaal Wijkteam en welzijn - jan. tot en met aug. 2022 Zaaknummer 22/096217 Eerste informatie nota Wmo, Jeugdhulp, Sociaal team en Welzijn 2023 Zaaknummer: 23/124046

Pagina 1 van 8

Openbaar

Zaaknummer: Z/23/147711

Toelichting We informeren uw raad volgens de bestaande P&C-cyclus over de stand van zaken rondom de toegang, welzijn en het zorggebruik Wmo en Jeugdhulp. Hiermee creëren we inzicht in de ontwikkelingen van zorg, welzijn en toegang en de financiële gevolgen daarvan. In deze informatienota schetsen we tweemaal per jaar een uitgebreider beeld van de ontwikkelingen, zowel inhoudelijk als financieel. De nota is op hoofdlijnen opgesteld en in bijlage 1: het monitor verslag gaan we dieper op de inhoud in. Dit is de tweede informatienota van 2023. We zullen deze nota toelichten tijdens de informatiebijeenkomst van 14 december 2023. 1. Duiding zorggebruik en bijstelling 2023 We hebben tijdens duidingssessies wederom naar alle productgroepen gekeken zoals bijvoorbeeld begeleiding vanuit de Wmo en pleegzorg vanuit de Jeugdwet. Naast de duiding van het zorggebruik t/m augustus, nemen we hier ook de definitieve tarieven 2023 in mee, maken we cliënt- specifieke prognoses en verdiepende analyses. Het resultaat is een geactualiseerde begroting van het lopende jaar 2023, die we ook bijstellen in de Novemberrapportage 2023 (P&C- cyclus). Volgens deze methodiek monitoren en duiden we door het jaar heen, vergelijken we periodiek de actuele begroting en de realisatie, en stellen bij waar nodig.

De belangrijkste ontwikkelingen en bevindingen op basis van de duiding, zoals benoemd in het monitorverslag, zijn: Algemene ontwikkelingen: We zien dat ondanks de beëindiging van de Coronacrisis de jeugdigen van de gevolgen hiervan nog steeds niet zijn hersteld. De gevolgen van de destijds ingestelde maatregelen spelen nog steeds door. Jeugdigen hebben moeite om de normale draad van het leven weer op te pakken zoals de schoolgang, een bijbaantje en hobby’s. Een aantal jeugdigen vervalt in motivatieproblemen waardoor het ritme, de structuur en de verwachtingen van het normale leven te langzaam tot niet op gang komen. Ook blijkt een aantal jeugdigen last te hebben van het feit dat ze de afgelopen jaren de normale groepsontwikkelingen en vorming in klassen hebben gemist door de coronabeperkingen. Ze lijken daardoor te worstelen in hun ontwikkeling naar een eigen identiteit wat onzekerheid, faalangst en gevoelens van ongenoegen oproept. Daarnaast zien we landelijk nog steeds een groei in jeugdigen die aangeven dat het niet goed met ze gaat. We horen ze somberheidsklachten, angstgevoelens en stress door druk op presteren noemen. Dit heeft niet alleen met de na corona effecten te maken, maar lijkt een dieperliggend probleem te zijn waar we moeizaam een kentering in te weeg brengen. Bij volwassenen zien we stabilisatie van zorgconsumptie.

We merken dat de analyses op het gebruik en de gerichte ontwikkelingen in zorgaanbod en voorliggend aanbod hun vruchten hebben afgeworpen. Het algemene beeld dat we zien is dat de samenleving onder druk staat. Huishoudens met weinig inkomen, gebrek aan voldoende woningen sociale huur voor alle doelgroepen, oorlogen dichtbij en gebrek aan vertrouwen in de politiek zorgen voor onrust en ontevredenheid. Ook zien we een grote druk ontstaan op onderwijs, huisartsen en zorg. We willen geen doemscenario schetsen maar wel aangeven dat juist nu een goede toegang tot de gemeente, welzijn en zorg van groot belang zijn om inwoners een goed perspectief op een prettig leven in onze gemeente te blijven bieden.

Pagina 2 van 8

Openbaar

Zaaknummer: Z/23/147711

Belangrijkste bevindingen preventie en toegang •

•

• • • • •

•

Het registratiesysteem voor het sociaal team is nog steeds aan verandering onderhevig. Dit omdat we het systeem steeds verder perfectioneren aan de wensen ten aanzien van gebruik en de benodigde informatie die we automatisch uit het systeem willen trekken. Zo zijn processen vereenvoudigd en hebben sociaal team medewerkers cursussen in gebruik gehad. Dit alles is een dynamisch proces en blijft daardoor in ontwikkeling. We hebben een cyclus opleidingsplan met het sociaal team opgezet en ingericht waarbij we vooral hebben opgehaald waar behoefte aan is. Hierbij valt te denken aan actualiteiten trainingsdagen waarbij de huidige regels en wetgeving worden uitgelegd, en trainingen gericht Intervisie, cultuur sensitief werken, procesregie We hebben een gedragswetenschapper beschikbaar voor consultatie door consulenten en nog steeds de SOJ (specialistische ondersteuning huisartsen) en beleid is beschikbaar en dichter bij het sociaal team voor consultatie en advies. De teammanager heeft samen met het team gewerkt aan verbinden en verbonden blijven aan het sociaal team en de organisatie. Dit zorgt voor minder verloop en betere ondersteuning die past bij de behoefte van de consulenten. Het toegangsteam is samengevoegd met het toegangsteam van Druten. Hierdoor hebben we kunnen werken aan harmonisatie van het aanmeldproces .

MeerVoormekaar en het Sociaal Team blijven uitvoering geven aan het vrij toegankelijk aanbod. Dit aanbod stemmen we af op de vragen die we krijgen vanuit inwoners en ketenpartners. Bij het werken aan vermindering van bureaucratie en vereenvoudiging van processen hebben we het indicatie light traject ingevoerd waarbij wij bij chronische problematieken eenvoudig indicaties voor een langere periode kunnen afgeven. Denk hierbij aan een persoon van 80 jaar met een behoefte aan huishoudelijke ondersteuning. Als laatste benoemen we in deze categorie de eindigheid van zorg. Hier zetten bewust op in bij kortdurende en afgebakende zorgvragen. We maken afspraken over de te bereiken resultaten, de tijdsduur waarbinnen dit dient te gebeuren en het afschalen als de indicatie stopt. Hiermee willen we bevorderen dat inwoners de draad zelf weer oppakken na ondersteuning waarbij ze gestimuleerd worden gebruik te maken van de reguliere voorzieningen en verenigingen die we in Wijchen hebben.

Belangrijkste bevindingen Jeugd •

•

•

We zien dat zorg die ingezet wordt steeds zwaarder wordt. Om dit tegen te gaan proberen we zorg tijdig in te zetten om te voorkomen dat problematiek erger wordt. Dit zodat de jeugdige niet verplaatst hoeft te worden of vastloopt binnen onderwijs. Toch moeten we constateren dat bij een aantal jeugdigen de problematiek dermate ernstig is dat we dit met preventie of snellere inzet niet kunnen voorkomen of beïnvloeden. Voor deze groep is het maatwerk in het zoeken naar passend aanbod meestal in combinatie met verblijf. We zien een stijging van LTA (landelijk transitie arrangement).Hiermee bedoelen we landelijk ingekochte hoog specialistische zorg , voor verdere duiding zie monitor verslag. We zien als oorzaak hiervan de toename van complexiteit van de problematiek bij een klein deel van de jeugdigen in Wijchen. We zijn in gesprek met externe partijen om de verzwaring van de problematiek bij jeugdige te onderzoeken. Ook zijn we samen met de regio in gesprek hoe we de samenwerking met landelijke aanbieders te verbeteren. We zien een toenemende inzet van dagbesteding en de lokale bouwstenen bij de Eerste stap. Deze zorg wordt in toenemende mate ingezet om gezinnen te

Pagina 3 van 8

Openbaar

• •

•

•

Zaaknummer: Z/23/147711

ontlasten. Hierbij gaat het vaak ook om problematiek bij de ouders. We gaan de komende tijd kritisch kijken naar andere mogelijkheden om deze gezinnen te ondersteunen. We zien een toename bij ambulante behandeling. Minder jeugdigen stromen uit en de intensiteit van zorg neemt toe. We gaan met sociaal team, ouders en zorgaanbieders in gesprek om waar mogelijk af te schalen. Specialistische begeleiding stijgt. Dit vanwege verzwaring van de problematiek. Maar ook omdat deze zorg wordt ingezet om kinderen, met intensieve zorgvragen, maatwerkzorg te bieden binnen verblijfsvoorzieningen. We kijken samen met de regio hoe we met het kleinschalig wonen het stapelen van zorg kan voorkomen. Kleinschalig wonen en sluiten van de gesloten afdelingen van jeugdzorg geeft een verhoging van tarieven. Helaas worden we hiervoor niet gecompenseerd vanuit het rijk. Regionaal en bovenregionaal zijn we in gesprek hoe dit tot een onderwerp te maken op de landelijke tafels met het ministerie. Voor een verdere inhoudelijke duiding verwijzen we naar bijlage 1 het monitor verslag.

Belangrijkste bevindingen WMO • De verwachte stijging van dagbesteding voor volwassenen in 2023 blijft uit. • In plaats van reguliere of specialistische begeleiding wordt met succes vaker een lichtere vorm van begeleiding, de praktische begeleiding, ingezet. • Als gevolg van de vergrijzing en de aanzuigende werking van het abonnementstarief zien we het aantal klanten met hulp bij het huishouden nog steeds stijgen. • Voor een verdere inhoudelijke duiding verwijzen we naar bijlage 1 het monitor verslag. 2: Hervormingsagenda Jeugd 2023-2028 “Gemeenten en Rijk zijn het eens geworden over een passend financieel kader dat hoort bij het pakket aan inhoudelijke maatregelen dat wordt neergelegd in de Hervormingsagenda. De benodigde hervormingen zijn hard nodig om jeugdigen en hun gezinnen die dat nodig hebben passende zorg te bieden. Tegelijkertijd moet het hele jeugdzorgstelsel financieel houdbaar worden. De hervormingsagenda is De Hervormingsagenda jeugd 2023-2028 beschrijft de aanpak van een grote transitie die we de komende jaren met elkaar moeten maken. De agenda bestaat uit een groot pakket inhoudelijke maatregelen die moeten leiden tot betere en beter passende zorg voor kinderen en gezinnen binnen een stelsel dat houdbaar is voor de toekomst (zowel financieel als in menskracht).’’ De acht thema's van de hervormingsagenda jeugd zijn verwerkt in het regionaal programma jeugd.

Dit programma is ter besluitvorming aangeboden aan uw raad en zal ook op 14 december worden besproken tijdens de informatiebijeenkomst. We gaan lokaal een plan schrijven en uitvoeren op het onderdeel stevige lokale teams. We hebben beschreven hoe het sociale team georganiseerd is en welke taken zijn uitgevoerd. Dit gaan we afzetten tegen wat het sociale team moet gaan doen volgens de beschrijving van de hervormingsagenda jeugd. Dit plan wordt in Q1 en Q2 2024 geschreven en aan het college aangeboden. In het monitorverslag lichten we de verbeterlijnen van de hervormingsagenda toe. Zie Bijlage 1 3: Financieel beeld Bijstelling 2023 In Q1 van 2023 is de jaarlijkse Nulmeting Jeugd en WMO uitgevoerd. Tijdens meerdere inhoudelijke duiding sessies is op basis van de actuele zorgpopulatie, te verwachten trends in zorggebruik, definitieve tarieven 2023 en ontwikkelingen het geactualiseerde

Pagina 4 van 8

Openbaar

Zaaknummer: Z/23/147711

beeld 2023 (en verder) bepaald. Dit hebben we in de Perspectiefnota verwerkt, waarmee de begroting is bijgesteld. In voorliggende rapportage brengen we de laatste ontwikkelingen in het zorggebruik en de daaraan gerelateerde kosten in beeld (zorggebruik stand t/m augustus 2023). Op basis van dit geactualiseerde beeld, stellen we tevens de begroting van het lopende jaar 2023 bij, via de Programmarapportage november 2023 (P&C- cyclus). Wat is de verwachte afwijking t.o.v. de begroting? Voor het lopende jaar 2023 wordt op basis van het zorggebruik t/m augustus op het onderdeel Jeugd een nadeel t.o.v. de huidige begroting 2023 verwacht van € 2.418k. In de septemberrapportage 2023 (P&C) hadden we u reeds geïnformeerd over een verwacht tekort op het onderdeel Jeugd. In die rapportage verwachtten we een tekort van € 2.321k. Die prognose was gebaseerd op het zorggebruik t/m juni. Dit verwachte resultaat leidt tot een onttrekking uit de egalisatiereserve Jeugd. Deze reserve is bedoeld voor het egaliseren van (verwachte) jaarresultaten Jeugd. Het vrije gedeelte van de reserve ad afgerond € 1,8 miljoen, is niet voldoende om dit totale tekort op te vangen. Het resterende verwachte tekort ad afgerond € 0,6 miljoen, brengen we ten laste van het begrotingsresultaat. Op de uitgaven WMO 2023 verwachten we een nadeel ad afgerond € 17k ten opzichte van de actuele begroting.

Dit verwachte resultaat leidt tot een onttrekking uit de egalisatiereserve WMO, waarmee het resultaat WMO ná egalisatie op nihil uitkomt. Deze reserve is bedoeld voor het egaliseren van (verwachte) jaarresultaten WMO.

Voorliggende informatienota heeft geen begrotingswijziging tot gevolg. Bijstellingen lopen via de reguliere P&C- cyclus. Genoemde cijfers sluiten een op een aan bij de 4e rapportage 2023 Wijchen, ook wel de Programmarapportage November 2023 genoemd.

Pagina 5 van 8

Openbaar

Zaaknummer: Z/23/147711

4: Relevante ontwikkelingen Vergelijking regionaal Samen met het Regionaal Ondersteuningsbureau zijn we in gesprek om vanaf 2024 het regionaal zorggebruik van WMO en jeugdhulp toe te voegen aan het monitorverslag. Hierdoor kunnen we regionaal ons vergelijken en leren van elkaar als regio gemeenten. Lokaal Preventieakkoord, lokaal Sportakkoord en SPUK GALA Wijchen heeft een lokaal Gezond en Actief Leven akkoord vastgesteld in oktober 2023. Het Gezond en Actief Leven Akkoord (GALA) biedt het fundament voor samenhangend gezondheidsbeleid en een lokale aanpak op het gebied van gezondheid, sport en bewegen, cultuur en sociale basis. Er wordt voortgebouwd op de doelen van o.a. het lokaal Preventieakkoord en lokaal Sportakkoord. Voor de financiering is er één brede Specifieke uitkering vanuit de Rijksoverheid. Lokale initiatieven kunnen een financiële bijdrage aanvragen voor activiteiten die passen bij de ambities van het GALA. Het GALA, vernieuwde Sportakkoord en de Brede Regeling Combinatiefuncties bieden een kans om meer impact en verbinding tussen de verschillende onderdelen te realiseren. Met als doel: gezondere inwoners, van jong tot oud. Zie voor de verdere uitwerking het Plan van Aanpak Gezond en Actief Leven Akkoord (vastgesteld tijdens de raadsvergadering van 26 oktober 2023).

Hulp bij het huishouden Als gevolg van de vergrijzing zien we het aantal klanten met hulp bij het huishouden nog steeds stijgen. Het nieuwe normenkader leidt op beperkte schaal tot een lagere inzet van de hulp bij het huishouden. Onze aanbieders kampen met een personeelstekort. Dit zorgt voor een wachttijd bij de inzet van de hulp, deze wachttijd is wisselend per aanbieder. Ook kan niet altijd (alle) hulp geboden worden die geïndiceerd is. Dit drukt vooralsnog de kosten. Onze aanbieders doen hun uiterste best om nieuwe hulpen te werven en bestaande hulpen te behouden. Ook wordt er soms hulp geleverd op zaterdag. Vanuit de gemeente doen we aan verwachtingsmanagement richting onze klanten. Inloop en ontmoeten We willen, in samenwerking met de ouderenbonden en andere maatschappelijke organisaties, de laagdrempelige inloop en ontmoeten stimuleren. De ontmoetingsplekken zijn erop gericht om inwoners op een laagdrempelige manier elkaar te laten ontmoeten, informatie te delen, hobby's uit te oefenen, cursussen te organiseren en te volgen, vrijwilligerswerk te doen en deel te nemen aan de maaltijdvoorziening. In dit kader willen wij de eerder ingezette ondersteuning van ’t Kompas en het seniorenontmoetingscentrum de Villa continueren. Ook de inloop van Ixta Noa voor mensen met een psychische kwetsbaarheid willen we continueren.

Pilot indicatievrije dagbesteding ouderen Vanaf 1 mei 2023 is bij de dag begeleiding ‘t Achterom en de Oase geen indicatie meer nodig van het Sociaal Wijkteam om deel te nemen. In een pilot, die tot eind van het jaar duurt, gaan we ervaringen opdoen. De medewerkers van MeerVoormekaar kijken samen met de deelnemer, mantelzorger of verwijzer of deelname aan de dag begeleiding passend en helpend is. In november 2023 evalueren wij de pilot. Met MeerVoormekaar zijn afspraken gemaakt over het periodiek aanleveren van managementinformatie zodat we de ontwikkelingen tussentijds kunnen blijven volgen. We zien een toename van deelnemers die alleen de ochtend naar de begeleiding komen. Ook blijven deelnemers die overgaan naar de Wet Langdurige zorg gebruik maken van de dagbegeleiding. De problematiek van deze deelnemers vraagt een steviger begeleiding. De kwaliteit in relatie tot de bezoekersaantallen vraagt aandacht.

Pagina 6 van 8

Openbaar

Zaaknummer: Z/23/147711

Mantelzorgonderzoek MantelzorgNL heeft een breed onderzoek in Wijchen uitgevoerd om de behoefte van mantelzorgers aan ondersteuning in beeld te brengen. Op basis van dit rapport zijn 8 doelstellingen geformuleerd, zoals het vinden en binden van mantelzorgers. Hier geven we uitvoering aan door als pilot een mantelzorgconsulent aan te stellen. De mantelzorgconsulent is in augustus gestart en de eerste ervaringen zijn positief. Daarnaast vindt er o.a. een inloop- spreekuur Mantelzorg plaats, komen er ervaringsverhalen in de Wegwijs en vindt er een Dag van de Mantelzorg plaats. Tot slot is er een eerste stap gezet in het versterken van de ketensamenwerking Mantelzorg onder leiding van Movisie/ MantelzorgNL. ZonMw subsidie ‘Zinvolle dagactiviteiten thuiswonende mensen met dementie’ De gemeenten Druten en Wijchen hebben onderzoek gedaan naar ‘Zinvolle dagactiviteiten voor thuiswonende mensen met dementie’. Op basis van inzichten van dit onderzoek, werken we verder aan een Dementievriendelijke samenleving. Zo willen we het Kasteel en het museum Dementievriendelijk te maken. De eerste activiteit was het prikkelarme bezoek van mensen met dementie aan het museum. Daarnaast wordt in kaart gebracht wat nodig is om Tussen Kasteel en Wijchens Meer dementievriendelijker te maken. Zie verder pilot indicatievrije dagbesteding ‘t Achterom en de Oase.

Na de zomer is er een vervolgsubsidie aanvraag ingediend bij ZonMw voor doorontwikkeling. We zijn in afwachting van een reactie van ZonMw. Indien de subsidie wordt toegekend, starten we in januari 2024 met deze vervolgsubsidie. Voorkomen of verminderen van Eenzaamheid In Wijchen is 1 op de 4 inwoners eenzaam, iedereen kan er vroeg of laat mee te maken krijgen. De Kerngroep Eenzaamheid werkt aan het voorkomen of verminderen van eenzaamheid. Dit jaar heeft er geen ‘Week van de ontmoeting’ plaatsgevonden, maar een ‘Maand van de ontmoeting’. Er is een analyse gemaakt van het voorliggend aanbod voor jongeren. Zo wordt inzichtelijk welke interventies al ingezet worden, maar ook waar we wellicht een interventie missen. Iedereen doet mee (inclusie) In februari 2023 is de werkgroep Inclusie gestart. De leden van de werkgroep hebben de naam “Wijchen voor Iedereen” gekozen. De werkgroep bestaat uit 7 actieve leden, waarvan de meesten ervaringsdeskundigen zijn. De werkgroep komt eenmaal per zes weken bij elkaar. Binnen de gemeente is de bekendheid van Inclusie en de werkgroep gegroeid. De werkgroep wordt steeds vaker betrokken bij projecten. Aanbod en ontwikkelingen voor inwoners met een psychische kwetsbaarheid Inwoners waarbij een vermoeden is van psychiatrische problematiek al dan niet met verslaving en/of LVB kunnen sinds januari 2022 bij het Wijk GGZ-team terecht.

Hoewel er begin 2023 nog regelmatig vooral zwaardere casuïstiek bij het Wijk GGZ-team terecht kwam, wordt er steeds vaker preventief een beroep op ze gedaan met een deescalerend resultaat. Het Wijk GGZ-team kent weinig verloop en is aardig stabiel. De bijdrage van ervaringsdeskundigen in het Wijk GGZ-team heeft een positieve uitwerking op de manier van werken. Het Sociaal Team en het Wijk GGZ-team weten elkaar goed te vinden. De registratie loopt inmiddels goed. Aandachtspunten zijn er ook. Zo investeert het team in contact met partijen die aanmelden, maar het contact met de huisartsen kan worden verbeterd.

Pagina 7 van 8

Openbaar

Zaaknummer: Z/23/147711

Verder lukt het met name één deelnemende organisatie aan de Wijk GGZ niet om ervaringsdeskundigen te leveren (De Wijk GGZ wordt vormgegeven door vier zorgorganisaties). Integraal Herstel en MeerVoormekaar zijn in januari gestart met de herstelgerichte inloop voor inwoners met psychische kwetsbaarheid en/of een verslaving aan bijvoorbeeld alcohol of drugs. Er is een groep vrijwilligers gevormd die getraind worden tot ervaringsdeskundigen. Ook is er een aantal activiteiten georganiseerd. Het project zoekt ook afstemming met andere partijen zoals Ixta Noa om elkaars aanbod te versterken.

Nationaal Programma Onderwijs Vanuit het Nationaal Programma Onderwijs (NPO) ontvangt de gemeente in 2021, 2022 en 2023 incidentele middelen. De bestedingstermijn is verlengd naar 31 juli 2025. Op deze middelen rust een terugbetalingsverplichting. In overleg met het onderwijs, de kinderopvang en de bibliotheek is een bestedingsplan in 2021 opgesteld. Hieronder een korte update van de huidige stand van zaken per interventie. 1. Extra schoolmaatschappelijk werk: De schoolmaatschappelijk werkers bieden kortdurende ondersteuning aan leerlingen en zo nodig hun verzorgers. Dit maakt dat er snel en preventief kan worden ondersteund indien dit nodig is. Ze doen dit in samenwerking met onderwijs en de SOJ (speciale ondersteuning jeugd ggz). Daarnaast hebben ze een cursusaanbod ontwikkeld en aangeboden waarover u meer kunt lezen in het monitor verslag. 2. Extra inzet jeugdconsulenten: We hebben de personele formatie uitgebreid en gezocht naar mogelijkheden om de wachttijden voor jeugdige en ouders te verkorten door bijvoorbeeld het inzetten van spreekuren. Tevens hebben we gezorgd voor stabiliteit in het team door dat we tijdelijke contracten hebben kunnen verlengen. 3. Cursussen en voorlichting jongeren en ouders: We geven cursussen en voorlichting in samenhang met onderwijs en MeerVoormekaar. De informatie hierover kunt u lezen in het monitor verslag. 4.

Leesoffensief Wijchen: Het onderwijs, de kinderopvang en de bibliotheek Wijchen voeren het actieplan uit. Dat actieplan heeft een looptijd van schooljaren 20232024 is het tweede schooljaar. Een evaluatie vindt plaats aan het einde van de looptijd. 5. Naschoolse activiteiten: Basisschoolleerlingen: De uitvoering is nog niet gestart, De middelen zijn geoormerkt voor dit bestedingsdoel.

Pagina 8 van 8

2023

[MONITOR JEUGD EN WMO] Januari-augustus 2023, Gemeente Wijchen

0

Inhoudsopgave

1. Inleiding ........................................................................................................... 2 2. Toegang en preventie ........................................................................................ 4 2.1 Hulpvragen verdeeld naar zorgtype ................................................................. 4 2.2 Wachtlijst ..................................................................................................... 6 2.3 Tevredenheid over de toegang ........................................................................ 7 2.4 Klachten en bezwaren .................................................................................... 7 2.5 Vrij toegankelijk aanbod................................................................................. 8 3.

Jeugd ..............................................................................................................11 3.1 Verwijzers ...................................................................................................12 3.2 Zorggebruik totaal ........................................................................................12 3.3 Zorggebruik per bouwsteen ...........................................................................14 3.4 Tevredenheid over de jeugdzorg ....................................................................21 3.5 Betaalbaarheid .............................................................................................22 4. Wmo ...............................................................................................................23 4.1 Zorggebruik totaal ........................................................................................23 4.2 Zorggebruik per bouwsteen ...........................................................................24 4.3 Tevredenheid over de Wmo ...........................................................................28 4.4 Betaalbaarheid .............................................................................................28 5. Veilig Thuis ......................................................................................................30 6.

Contractering Wmo en Jeugd..............................................................................31 Bijlage 1 - KPI’s in de rapportage ...........................................................................33 Bijlage 2 – Overzicht bezuinigingsmaatregelen en aanbevelingen Verweij-Jonker..........34 Bijlage 3 - Overzicht gebruik van collectief aanbod Meervoormekaar ...........................37

1

1. Inleiding Met deze monitor maken we inzichtelijk wat de stand van zaken is van de Wmo en jeugdhulp in de gemeente Wijchen. Hiermee maken we inzichtelijk wat er goed gaat, en wat verbetering behoeft. Zo kunnen we bijsturen waar nodig. We proberen u met deze rapportage altijd zo goed mogelijk te informeren. Duidelijk en volledig, zonder in onnodig detail te treden. Als u opmerkingen ter verbetering of verheldering van de rapportage heeft dan horen wij dat graag. Opbouw van de rapportage Deze monitorrapportage is opgebouwd uit een hoofdstuk over de toegang via het Sociaal Team, en vervolgens het zorggebruik uitgesplitst in de hoofdstukken Jeugdzorg en Wmo. Telkens presenteren we de data die relevante ontwikkelingen laten zien, zoals grote verschuivingen of bouwstenen waarop we besparingen willen realiseren. We vergelijken bovendien met voorgaande kalenderjaren zodat de ontwikkeling zichtbaar is. Opmerking bij de cijfers Data over zorggebruik is per definitie aan vertraging onderhevig. Dat betekent dat de gepresenteerde cijfers over de afgelopen maanden waarschijnlijk niet volledig zijn. Zorgaanbieders kunnen hun declaraties bijvoorbeeld later indienen. Of het kan zijn dat de backoffice reeds afgegeven beschikkingen nog niet heeft verwerkt. Die vertraging is helaas niet te voorkomen. Bijstelling 2023 In Q1 van 2023 is de jaarlijkse Nulmeting Jeugd en WMO uitgevoerd.

Tijdens meerdere inhoudelijke duiding sessies is op basis van de actuele zorgpopulatie, te verwachten trends in zorggebruik, definitieve tarieven 2023 en ontwikkelingen het geactualiseerde beeld 2023 (en verder) bepaald. Dit hebben we in de Perspectiefnota verwerkt, waarmee de actuele begroting is bijgesteld. In voorliggende rapportage brengen we de laatste ontwikkelingen in het zorggebruik en de daaraan gerelateerde kosten in beeld (zorggebruik stand t/m augustus 2023). Op basis van dit geactualiseerde beeld, stellen we tevens de begroting van het lopende jaar 2023 bij, via de Programmarapportage november 2023 (P&C- cyclus). Wat is de verwachte afwijking t.o.v. de begroting? Voor het lopende jaar 2023 wordt op basis van het zorggebruik t/m augustus op het onderdeel Jeugd een nadeel t.o.v. de huidige begroting 2023 verwacht van € 2.418k. In de septemberrapportage 2023 (P&C) hadden we u reeds geïnformeerd over een verwacht tekort op het onderdeel Jeugd. In die rapportage verwachtten we een tekort van € 2.321k. Die prognose was gebaseerd op het zorggebruik t/m juni. Dit verwachte resultaat leidt tot een onttrekking uit de egalisatiereserve Jeugd. Deze reserve is bedoeld voor het egaliseren van (verwachte) jaarresultaten Jeugd. Het vrije gedeelte van de reserve ad afgerond € 1,8 miljoen, is niet voldoende om dit totale tekort op te vangen.

Er resteert een verwacht tekort ad afgerond € 0,6 miljoen. Afhankelijk van de totale uitkomst van de novemberrapportage 2023 brengen we dit ten laste van het begrotingsresultaat/ dekken we uit de algemene reserve. Op de uitgaven WMO 2023 verwachten we een nadeel ad afgerond € 17k ten opzichte van de actuele begroting. Dit verwachte resultaat leidt tot een onttrekking uit de 2