Jaarrekening 2025 definitief GESTEMPELD [26-0090842]
Tekst van het document
PricewaterhouseCoopers Accountants N.V. Uitsluitend voor identificatiedoeleinden
81
Jaarstukken 2025 Wat wilden we bereiken?
Wat hebben we hiervoor gedaan? De in 2024 geïntroduceerde applicatie RX Enterprise is verder doorontwikkeld op: - een verbeterd integraal klantbeeld - zaakgericht werken Beiden zijn ingezet om klantvragen efficiënter af te handelen. Deze doorontwikkeling wordt in 2026 voortgezet. We investeerden in de kwaliteit van het werk van de KCC-medewerkers door middel van coaching, verplichte scholing en werkbezoeken bij ketenpartners. Het KCC handelde in 2025 71% van de vragen van Westlanders in één keer af en ligt daarmee op koers richting de 80% (gestelde norm: 60%, wens: 80%).
Cultuur
Het hoofdthema in de Cultuurkoers is de ambitie om cultuur een onderdeel te laten zijn van maatschappelijke opgaven waar de gemeente voor staat. Het doel is om zoveel mogelijk Westlanders in aanraking te laten komen met cultuur. We willen erfgoed behouden voor een goed leefklimaat, waar de inwoner zich thuis en verbonden voelt.
Reguliere activiteiten Wat wilden we bereiken? Accounthouderschap uitvoeren gesubsidieerde culturele instellingen, De Naald, Bibliotheek, Cultuur web, Westlands Museum. Voorbereiden op uitvoeren van de wettelijke taak “Zorgplicht” Bibliotheken per 2026.
Wat hebben we hiervoor gedaan? We voerden periodiek overleg met de culturele instellingen, waarbij de Cultuurkoers 2030 en de strategische beleidsplannen 2025-2028 als leidraad dienden. Bibliotheek Westland bereidde zich voor op de wettelijke taak ‘Zorgplicht’ en voldeed per 1 januari 2026 aan de bijbehorende taken en verplichtingen. Iedere inwoner heeft binnen een redelijke afstand (3,2 km) toegang tot een volwaardige bibliotheek, die voldoet aan de vijf maatschappelijke functies: kennis en informatie beschikbaar stellen, mogelijkheden bieden voor ontwikkeling en educatie, stimuleren om te lezen, ontmoetingen en debatten organiseren, mensen laten kennismaken met kunst en cultuur. In dat kader was bibliotheek Kwintsheul in 2025 voor het laatst geopend, vanaf 2026 is deze locatie gesloten. Bibliotheek ’s Gravenzande onderging een grote verbouwing en voldoet nu
82
PricewaterhouseCoopers Accountants N.V. Uitsluitend voor identificatiedoeleinden
Jaarstukken 2025 Wat wilden we bereiken?
Wat hebben we hiervoor gedaan? volledig aan de criteria voor een volwaardige bibliotheek.
Cultuurparticipatie verhogen.
We voerden de subsidieregeling Vrijetijdskunst uit, deze werd meer dan volledig benut. Hiermee ondersteunden we amateurkunstverenigingen bij de voortzetting van hun activiteiten. We startten met het verhogen van cultuurparticipatie. Cultuurweb organiseerde een grote netwerkbijeenkomst in het kader van cultuurparticipatie in het sociaal domein. Deze bijeenkomst werd goed bezocht en kreeg vervolg via de partners in het sociaal domein. We stelden in samenwerking met het historische veld een nieuwe erfgoednota vast. Hierin benoemden we ambities voor het behouden en zichtbaar maken van het Westlandse erfgoed. Met de subsidie aan Stichting Monumentaal Westland voor Open Monumentendag droegen we bij aan het leefbaar maken en behouden van Westlands erfgoed. In samenwerking met Erfgoed Academy ontwikkelden we de leerlijn Behoud het kerkgebouw. Twintig vertegenwoordigers van kerkgebouwen namen aan deze leerlijn deel. De Rijksdienst van Cultureel Erfgoed, Erfgoedhuis Zuid-Holland en de provincie Zuid-Holland toonden belangstelling voor de leerlijn. Kerkeigenaren maakten een eerste aanzet voor meervoudig gebruik van hun gebouwen. We pleegden onderhoud aan de gemeentelijke kunstcollectie en registreerden alle werken in Atlantis Museum Software. Vanwege de auteurswet is het niet mogelijk om alle kunstwerken te publiceren op www.erfgoedwestland.nl.
Het Westlands Museum had diverse werken in bruikleen. We hingen in het gemeentekantoor aan de Verdilaan kunstwerken op en deelden daarover informatie. We onderhielden kunstwerken in de openbare ruimte goed en verplaatsten er twee als gevolg van veranderingen aldaar. Daarnaast haakten wij aan bij initiatieven binnen gebiedsontwikkelingen. Op 18 juni 2025 besloot de raad een financieel investeringskader van bijna € 63 miljoen in het
Het Westlandse erfgoed behouden.
Kunstcollectie is op orde.
Toevoegen van kunstwerken in de openbare ruimte.
Een nieuw theatergebouw in Naaldwijk.
PricewaterhouseCoopers Accountants N.V. Uitsluitend voor identificatiedoeleinden
83
Jaarstukken 2025 Wat wilden we bereiken?
Wat hebben we hiervoor gedaan? meerjareninvesteringsplan (MIP) op te nemen voor het realiseren van een nieuw theatergebouw. De exacte invulling wordt nog nader uitgewerkt in samenspraak met Westland Theater De Naald. We besloten eind 2025 te kiezen voor de variant met drie zalen: twee theaterzalen en een volwaardige filmzaal.
Prestatie-indicatoren Verplichte BBV-indicatoren Banen
Met een baan bedoelen we een vervulde positie . Dit zijn zowel fulltimers, parttimers als uitzendkrachten. De indicator betreft het aantal banen per 1.000 inwoners in de leeftijd van 15 tot en met 65 jaar. Bron: CBS Bevolkingsstatistiek / LISA Legenda grafiek Groen: Westland Blauw: Nederland
Jaar 2020 2021 2022 2023 2024
Westland 918,4 908,4 919,5 906,3 916,7
Nederland 797,8 807,6 827,6 839,9 850,2
Jongeren met een delict voor de rechter Het percentage jongeren (12-21 jaar) dat met een delict voor de rechter is verschenen. Bron: CBS - Jeugdmonitor 84
PricewaterhouseCoopers Accountants N.V. Uitsluitend voor identificatiedoeleinden
Jaarstukken 2025 Legenda grafiek Groen: Westland Blauw: Nederland
Jaar 2019 2020 2021 2022 2023
Westland 1% 1% 1% 1% 1%
Nederland 1% 1% 1% 1% 1%
Kinderen in uitkeringsgezin Het percentage kinderen tot 18 jaar die in een gezin leven dat van een bijstandsuitkering moet rondkomen. Bron: CBS - Jeugdmonitor Legenda grafiek: Groen: Westland Blauw: Nederland
PricewaterhouseCoopers Accountants N.V. Uitsluitend voor identificatiedoeleinden
85
Jaarstukken 2025 Jaar 2020 2021 2022 2023 2024
Westland 4% 4% 4% 4% 4%
Nederland 6% 6% 6% 6% 6%
Netto arbeidsparticipatie Het percentage van de werkzame beroepsbevolking ten opzichte van de (potentiële) beroepsbevolking. Bron: CBS - Arbeidsdeelname Legenda grafiek: Groen: Westland Blauw: Nederland
Jaar 2021 2022 2023 2024 2025
Westland 74,7% 77,3% 77,9% 77,2% 76,4%
Nederland 69,6% 72,2% 73,1% 73,2% 73,2%
Werkloze jongeren Het percentage personen van 16 t/m 22 jaar die als werkzoekende staan ingeschreven bij het UWV WERKbedrijf en tegelijkertijd geen baan hebben als werknemer volgens de Polisadministratie. Bron: CBS - Jeugdmonitor Legenda grafiek: Groen: Westland Blauw: Nederland
86
PricewaterhouseCoopers Accountants N.V. Uitsluitend voor identificatiedoeleinden
Jaarstukken 2025
Jaar 2020 2021 2022 2023 2024
Westland 1% 1% 1% 1% 1%
Nederland 2% 2% 1% 2% 2%
Personen met een bijstandsuitkering Het aantal personen per 10.000 inwoners met een uitkering op grond van de Wet werk en bijstand (Wwb, t/m 2014) en de Participatiewet (vanaf 2015). De uitkeringen (leefgeld) aan personen in een instelling, de ergens anders verzorgden, zijn niet inbegrepen. Ook de uitkeringen aan dak- en thuislozen zijn niet inbegrepen. Bron: CBS - Participatiewet Legenda grafiek Groen: Westland Blauw: Nederland
Jaar 2021
Westland 157,6
Nederland 349,5 PricewaterhouseCoopers Accountants N.V. Uitsluitend voor identificatiedoeleinden
87
Jaarstukken 2025 Jaar 2022 2023 2024 2025
Westland 144,1 141,2 146,6 151,4
Nederland 297,9 280,7 280,4 281,2
Lopende re-integratievoorzieningen Het aantal re-integratievoorzieningen, per 10.000 inwoners in de leeftijd van 15-64 jaar. Bron: CBS - Participatiewet Legenda grafiek Groen: Westland Blauw: Nederland
Jaar 2020 2021 2022 2023 2024
Westland 63,7 52,1 57,4 54,8 61,3
Nederland 199,1 197,7 197,7 191,5 203,1
Jongeren met jeugdhulp Het percentage jongeren tot 18 jaar met jeugdhulp ten opzichte van alle jongeren tot 18 jaar. Jeugdhulp is de hulp en zorg zoals deze bedoeld en beschreven is in de Jeugdwet (2014). Het betreft hulp en zorg aan jongeren en hun ouders bij psychische, psychosociale en of gedragsproblemen, een verstandelijke beperking van de jongere, of opvoedingsproblemen van de ouders. Bron: CBS - Jeugdmonitor Legenda grafiek Groen: Westland Blauw: Nederland
88
PricewaterhouseCoopers Accountants N.V. Uitsluitend voor identificatiedoeleinden
Jaarstukken 2025
Jaar 2020 2021 2022 2023 2024
Westland 11,0% 11,6% 11,8% 12,5% 12,4%
Nederland 11,9% 13,2% 13,5% 13,9% 14,0%
Jongeren met jeugdbescherming Het percentage jongeren tot 18 jaar waarbij de rechter op enig moment in de verslagperiode een maatregel dwingend heeft opgelegd. Dat gebeurt als een gezonde en veilige ontwikkeling van een kind of jeugdige wordt bedreigd en vrijwillige hulp niet of niet voldoende helpt. Een kind of jongere wordt dan onder toezicht of onder voogdij geplaatst. In uitzonderlijke gevallen gaat de hulp of zorg door tot de leeftijd van 23 jaar. Bron: CBS - Jeugdmonitor Legenda grafiek Groen: Westland Blauw: Nederland
PricewaterhouseCoopers Accountants N.V. Uitsluitend voor identificatiedoeleinden
89
Jaarstukken 2025 Jaar 2020 2021 2022 2023 2024
Westland 0,8% 0,8% 0,6% 0,5% 0,5%
Nederland 1,2% 1,2% 1,2% 1,1% 1,0%
Jongeren met jeugdreclassering Het percentage jongeren (12-23 jaar) met een jeugdreclasseringsmaatregel ten opzichte van alle jongeren (12-23 jaar). Jeugdreclassering is een combinatie van begeleiding en controle van jongeren vanaf 12 jaar, die voor hun 18e verjaardag met de politie in aanraking zijn geweest en een procesverbaal kregen. Geeft de persoonlijkheid van de dader of de omstandigheden waaronder het misdrijf is begaan daartoe aanleiding (bijvoorbeeld bij jongvolwassenen met een verstandelijke beperking)? Dan kan het jeugdstrafrecht ook worden toegepast op jongvolwassenen in de leeftijd 18 tot en met 22 jaar. De jongere krijgt passende begeleiding van een jeugdreclasseringswerker om te voorkomen dat hij of zij opnieuw de fout ingaat. De kinderrechter of de officier van Justitie kunnen jeugdreclassering opleggen. Dat kan ook opstarten op initiatief van de Raad voor de Kinderbescherming in het vrijwillige kader. De begeleiding kan doorlopen tot de jongere 23 jaar wordt. Bron: CBS - Jeugdmonitor Legenda grafiek Groen: Westland Blauw: Nederland
Jaar 2020 2021 2022 2023 2024
90
Westland 0.3% 0,3% 0,2% 0,2% 0,1%
Nederland 0,4% 0,3% 0,3% 0,3% 0,4%
PricewaterhouseCoopers Accountants N.V. Uitsluitend voor identificatiedoeleinden
Jaarstukken 2025 Cliënten met een maatwerkarrangement Wmo Aantal per 10.000 inwoners in de betreffende bevolkingsgroep. Een maatwerkarrangement is een vorm van specialistische ondersteuning binnen het kader van de Wet maatschappelijke ondersteuning (Wmo). Voor de Wmo-gegevens geldt dat het referentiegemiddelde gebaseerd is op 327 deelnemende gemeenten. Bron: CBS - Monitor Sociaal Domein WMO Legenda grafiek Groen: Westland Blauw: Nederland
Jaar 2021 2022 2023 2024 2025
Westland 510 520 540 570 540
Nederland 702 710 700 720 660
Vroegtijdige schoolverlaters (VO + MBO) Het percentage van het totaal aantal leerlingen (12 - 23 jaar) dat voortijdig, dat wil zeggen zonder startkwalificatie, het onderwijs verlaat. De cijfers van DUO hebben betrekking op schooljaren. De periodeaanduiding "2017" staat voor schooljaar "2017/2018". Bron: DUO/Ingrado Legenda grafiek Groen: Westland Blauw: Nederland
PricewaterhouseCoopers Accountants N.V. Uitsluitend voor identificatiedoeleinden
91
Jaarstukken 2025
Jaar 2020 2021 2022 2023 2024
Westland 1,0% 1,4% 1,5% 1,3% 1,9%
Nederland 1,7% 1,9% 2,4% 2,3% 2,3%
Externe ontwikkelingen/risico's
92
Door de aanhoudende arbeidsmarktproblematiek kunnen partners en de gemeente bepaalde functies niet invullen. Hierdoor kunnen ze taken niet of niet volledig uitvoeren. Het grote aantal vacatures ten opzichte van werkzoekenden leidt bovendien tot meer jongeren die voortijdig stoppen met school. In het coalitieakkoord D66/VVD/CDA 2026-2030 staat dat Oekraïense vluchtelingen in Nederland tot 4 maart 2027 onder de Richtlijn Tijdelijke Bescherming (RTB) vallen. Daarna komt er een tijdelijke verblijfsstatus van drie jaar, zonder inburgeringsverplichtingen maar met een verplichting tot het realiseren van passende huisvesting, de zogenaamde transitieperiode. Landelijk onderzoek laat zien dat 22% van de Oekraïners vrijwillig zal terugkeren; 78% wil in Nederland blijven. Op dit moment verblijven er circa 2.200 Oekraïners in Westland (400 in de gemeentelijke opvang en 1.800 in de particuliere opvang). Dit betekent dat wij voor circa 1.700 mensen (78%) passende huisvesting zouden moeten realiseren. Rijksbeleid voor de transitieperiode is nog niet gepubliceerd. Volgens het coalitieakkoord D66/VVD/CDA 2026-2030 blijft de spreidingswet voorlopig in stand, om zo een evenwichtige verdeling van asielzoekers over gemeenten te waarborgen. De wet vervalt zodra er voldoende vaste en flexibele opvangplekken van het Centraal Orgaan opvang Asielzoekers (COA) beschikbaar zijn.
In het coalitieakkoord is opgenomen dat de Asielnoodmaatregelenwet wordt ingevoerd zodra de Eerste kamer instemt. De verwachting van het Rijk is dat de instroom van asielzoekers daarmee sterk afneemt. Het effect van de wet is nu nog niet duidelijk. Bij een forse daling van de instroom hoeft de gemeente maar beperkt statushouders te huisvesten en is een opvangvoorziening zoals het Carlton Naaldwijk niet langer nodig. Het coalitieakkoord stelt dat gemeenten zelf mogen bepalen of zij statushouders voorrang geven bij sociale huur, zolang er geen goede alternatieven zijn voor hun huisvesting. Het Rijk wil met gemeenten een bindend convenant sluiten over flexlocaties voor tijdelijke woningen, waar statushouders, Oekraïners en andere inwoners met tijdelijke
PricewaterhouseCoopers Accountants N.V. Uitsluitend voor identificatiedoeleinden
Jaarstukken 2025
huisvestingsbehoefte samen kunnen wonen. Zodra voldoende alternatieve huisvesting beschikbaar is, vervalt de wettelijke mogelijkheid tot voorrang. In het coalitieakkoord is het streven opgenomen dat statushouders direct een startbaan krijgen, gecombineerd met taallessen. Ook wordt ingezet op economische zelfstandigheid binnen gezinnen: niet alleen mannen maar ook vrouwen uit statushoudergezinnen moeten solliciteren als het gezin gebruikmaakt van een uitkering. Er wordt onderzocht of bij weigering een verlaging van de uitkering mogelijk is. Voor de inburgeringstaak ontvangen gemeenten middelen de Specifieke Uitkering Inburgering (SPUK Inburgering): de hoogte hangt af van de taakstelling. Door beperkte uitstroom van statushouders naar reguliere woningen komt het behalen van de taakstelling onder druk te staan. Dit kan gevolgen hebben voor de financiering. Een deel van de budgetten van de Brede Specifieke Uitkering Gezond en Actief Leven Akkoord (SPUK-GALA) loopt af na 2025 en de rest na 2026. Het is nog onzeker of de budgetten vanaf 2027 doorlopen en zo ja, voor welk bedrag. Het is onzeker of het Integraal Zorgakkoord (IZA) blijft bestaan en of er een Aanvullend Zorgen Welzijnsakkoord (AZWA) komt. Dit beïnvloedt lopende interventies; mogelijk moeten we stoppen met bepaalde interventies of moeten lokale middelen worden ingezet.
Verbonden partijen
Onderstaande verbonden partijen preferente subsidiepartners (systeempartners) leveren een bijdrage aan het behalen van de doelen van dit programma: Verbonden partijen
Sociaal Kernteam Westland; Patijnenburg; Jeugd Gezondheidszorg Zuid-Holland West; GGD en Veilig Thuis Haaglanden; Servicebureau Jeugdhulp Haaglanden.
Systeempartners
Vitis Welzijn; Bibliotheek Westland; Cultuurweb; WestlandTheater De Naald; Westlands Museum; WOS.
Kaderstellende beleidsnota's
Afstemmingsverordening Participatiewet, IOAW en IOAZ 2015; Algemene subsidieverordening Westland 2024; Beleids- en nadere regels tegemoetkoming in de kosten van Kinderopvang Westland; Hervormingsagenda Jeugd; Beleidsregels Eigen bijdrage ontheemden Oekraïne gemeente Westland 2025 Beleidsregels Bijzondere Bijstand en Individuele Inkomenstoeslag Westland 2025; Beleidsregels Krediethypotheek Participatiewet Westland 2021; Beleidsregels Participatiewet gemeente Westland 2016;
PricewaterhouseCoopers Accountants N.V. Uitsluitend voor identificatiedoeleinden
93
Jaarstukken 2025
94
Beleidsregels Parttime ondernemen gemeente Westland 2018; Beleidsregels terug- en invordering Bbz 2004 gemeente Westland 2020; Beleidsplan schuldhulpverlening 2025-2028; Beleidsregels schuldhulpverlening gemeente Westland 2021 Beleidsregels Tozo terug- en invordering bedrijfskapitaal gemeente Westland; Beleidsregels wet inburgering 2012; Beleidsregels Wet op de lijkbezorging gemeente Westland; Beleidsregels brede ondersteuning Toeslagenaffaire gemeente Westland 2024 Goed Wonen in een Goede Woning (Visie Wonen, Welzijn, Zorg 2022-2027) H5 Inkoopvisie ondersteuning Wmo 2021; Inkoopstrategie Jeugdhulp Regio Haaglanden 2027; Lokaal Educatieve Agenda (LEA) 2022 -2025; Nadere Regels Sociale Participatie Kinderen Westland; Plan van Aanpak specifieke uitkering sport en bewegen, gezondheidsbevordering, cultuurparticipatie en de sociale basis 2023-2026; Uitvoeringsplan Brede SPUK-GALA Gemeente Westland 2024-2026 Beleidsplan Regenbooggemeente Westland Jaarplan 2024-2026 Regionaal programma RMC-regio Haaglanden 2021- 2024 (verlengd); Regiovisie aanpak huiselijk geweld Haaglanden 2019-2022 (verlengd); Regiovisie jeugdhulp Haaglanden 2021-2026; Regiovisie Transformatie van Beschermd Wonen naar Beschermd Thuis en van Maatschappelijke opvang naar Maatschappelijk Wonen 2022-2026; Re-integratieverordening gemeente Westland 2024; Strategisch Beleidskader Sociaal Domein 2025; Subsidiebeleid
Westland; Subsidieregeling instandhouding gemeentelijke monumenten 2024; Uitvoeringsagenda Beschermd Wonen en Maatschappelijke opvang 2022-2026; Verordening Sociale participatie kinderen Westland; Verordening Leerlingenvervoer gemeente Westland 2018; Verordening loonkostensubsidie Participatiewet gemeente Westland; Verordening Tegemoetkoming Kinderopvang SMI; Verordening vestigen uitsluitend recht Collectieve Aanvullende Verzekering; Verordening voorzieningen huisvesting onderwijs Westland 2015; Verordeningen volgend uit de Wmo, de Jeugdwet, de Participatiewet en de Wet Schuldhulpverlening; Verordening jeugdhulp Westland 2025; Vrijlaten donaties energiearmoede; Westland Cultuurkoers 2030; Kerkenvisie gemeente Westland; Nota Cultuurhistorisch erfgoed Westland 2005.
PricewaterhouseCoopers Accountants N.V. Uitsluitend voor identificatiedoeleinden
Jaarstukken 2025
Wat heeft het gekost? (bedragen x € 1.000)
Product Exploitatie Lasten Burgerzaken (incl. basisregistratie personen) Cultuur Doorontwikkeling dienstverlening Sociaal Domein Inburgering Inkomen(svoorzieningen) inclusief toezicht Integratie Jeugd(hulp) Opvang vluchtelingen en statushouders Schuldhulpverlening Sterke basis Wet Maatschappelijke Ondersteuning (WMO)
Baten Burgerzaken (incl. basisregistratie personen) Cultuur Doorontwikkeling dienstverlening Sociaal Domein Inburgering Inkomen(svoorzieningen) inclusief toezicht Integratie Jeugd(hulp) Opvang vluchtelingen en statushouders Schuldhulpverlening Sterke basis Wet Maatschappelijke Ondersteuning (WMO)
Rekening 2024
Primitieve begroting 2025
Begroting na wijziging 2025
Rekening 2025
Saldo
6.256
6.154
6.339
6.377
38
7.492 1.053
6.821 529
9.764 497
8.825 433
-939 -64
2.357 32.259
674 31.740
2.332 35.269
2.423 36.105
91 835
11.329 43.399 10.663
10.508 44.368 3.214
11.697 44.737 10.685
11.824 44.631 9.991
127 -106 -694
2.362 14.103 26.770
2.020 12.567 29.268
2.840 14.780 28.999
2.929 15.704 28.784
89 924 -215
158.043
147.864
167.940
168.026
86
-3.043
-2.458
-3.005
-3.083
-79
-291 -14
0 0
-114 0
-112 0
1 0
-1.632 -27.256
-10 -24.913
-1.540 -27.996
-1.604 -28.796
-64 -800
1 -139 -11.940
0 -93 -2.775
-99 -93 -11.047
-98 -135 -9.483
0 -42 1.564
-564 -2.291
0 0
-885 -2.015
-971 -3.212
-1.523
-315
-3.897
-3.793
-86 1.198 105
-48.693 109.349
-30.564 117.300
-50.690 117.250
-51.287 116.739
-597 -511
Mutaties reserves Toevoeging aan de reserves PricewaterhouseCoopers Accountants N.V. Uitsluitend voor identificatiedoeleinden
95
Jaarstukken 2025 Product Zorg, welzijn en cultuur mutatie reserve Onttrekking aan de reserves Zorg, welzijn en cultuur mutatie reserve
Saldo programma
Rekening 2024
Begroting na wijziging 2025 5.411
Rekening 2025
Saldo
5.606
Primitieve begroting 2025 0
5.483
72
5.606
0
5.411
5.483
72
-4.423
-966
-6.898
-7.063
-165
-4.423 1.183 110.532
-966 -966 116.334
-6.898 -1.487 115.764
-7.063 -1.579 115.160
-165 -93 -604
Een min-bedrag betekent een voordeel, baat, onttrekking uit reserve of een voordelig saldo. Product Burgerzaken Overige kleine afwijkingen Cultuur Verhuizing WOS: Voor de verhuizing van de WOS is incidenteel € 1.797.000 beschikbaar gesteld in 2025. Een deel van de subsidie wordt echter uitbetaald in 2026. Hierdoor ontstaat een voordeel in 2025 van € 704.000. Aan de raad zal worden voorgesteld dit bedrag over te hevelen naar 2026. Uitbreiding Westlands Museum: In 2025 is er incidenteel € 317.900 beschikbaar gesteld uit de reserve Maatschappelijk nut ter dekking van de uitbreiding van het Westlands Museum. Een deel van de subsidie wordt echter uitbetaald in 2026 waardoor er een voordeel ontstaat van € 217.900 in 2025. Bij de reserve mutaties zorgt dit voor een lagere onttrekking, per saldo is dit budgettair neutraal. In 2026 zal aan de raad worden voorgesteld het resterende deel te onttrekken. Overige kleine afwijkingen Doorontwikkeling dienstverlening Sociaal Domein Overige kleine afwijkingen Inburgering Overige kleine afwijkingen Inkomen(svoorzieningen) inclusief toezicht Voorziening dubieuze debiteuren (SOZA): Conform de jaarlijkse systematiek wordt de Voorziening dubieuze debiteuren (SOZA) geactualiseerd. In 2025 wordt in totaal € 685.000 onttrokken uit de voorziening en € 537.000 gestort in de voorziening.
Dit ziet voornamelijk op de BBZ (Besluit bijstandsverlening zelfstandigen) Levensonderhoud van gevestigde ondernemers, waar enkele grote verstrekte leningen na een opschoonactie buiten invordering zijn gesteld. Bijdrage statushouders Fletcherhotel: Vanuit het overschot op de gebundelde uitkering (BUIG) worden kosten betaald voor personen die langer dan de HAR-periode in het hotel verblijven en recht hebben op een bijstandsuitkering. De HAR-periode is per 1-1-2025 96
PricewaterhouseCoopers Accountants N.V. Uitsluitend voor identificatiedoeleinden
Lasten Baten Saldo 38N 79V 41V 38N 79V 41V 939V 1N 938V 704V 704V
218V
-
218V
17V 64V 64V 91N 91N 835N 537N
1N 64V 64V 800V 685V
16V 64V 64V 27N 27N 35N 148V
240N
-
240N
Jaarstukken 2025 Product verlengd van zes maanden naar twaalf maanden. Het aantal personen die reeds voor 1-1-2025 zijn ingestroomd in het hotel en die langer dan de HAR-periode in het hotel verblijven, ligt in 2025 hoger dan waar vooraf rekening mee is gehouden. Dit resulteert in een nadeel van € 240.000. Bijstand: Bij de lasten en baten van de bijstand is per saldo een klein voordeel ontstaan van € 162.000. De totale inkomsten en uitgaven liggen rond de € 27,4 miljoen. De afwijking is minder dan 1% van het budget. De realisatie ligt hiermee in lijn met de begroting. Overige kleine afwijkingen
Lasten
Baten
Saldo
7V
155V
162V
65N
40N
105 N
Integratie Extra rijksmiddelen: Via de decembercirculaire 2025 heeft het Rijk middelen beschikbaar gesteld ter compensatie van een belastingmaatregel voor medewerkers van sociaal ontwikkelbedrijven. Conform gemaakte afspraken zijn deze middelen volledig overgemaakt naar Patijnenburg, het Sociaal Ontwikkelbedrijf van gemeente Westland. Omdat de publicatie van de decembercirculaire 2025 pas halverwege december plaatsvond, was het technisch niet meer mogelijk om deze mutatie te verwerken in de gemeentelijke begroting 2025. Dit resulteert in een tekort op het product Integratie van € 171.000 en binnen het product Algemene uitkering gemeentefonds en stelposten in programma 10 een overschot. Overige kleine afwijkingen Jeugd(hulp) Sociaal kernteam: In 2025 is er een klein overschot van € 80.000 op een begroting van € 11 miljoen ontstaan bij het SKT. Overige kleine afwijkingen Opvang vluchtelingen en statushouders Door optimalisatie van inzet personeel en inzet externe inhuur zijn de loonkosten € 300.000 lager dan begroot. Vanuit het Rijk worden de leefgeldverstrekkingen aan Oekraïners vergoed dit is inclusief een administratieve vergoeding voor gemeentelijke werkzaamheden. Het aantal leefgeld dossiers in de particuliere opvang is lager gebleken dan verwacht (70 i.p.v. 200 voor dossiers die een maand of langer hebben gelopen).
Dit samen met diverse vormen van gezinsopbouw per dossier levert per saldo een voordeel op. Per 1 januari 2025 is de HAR -regeling verlengd naar een jaar. Echter vanuit de oude regeling (tot 1 januari 2025) was de opvangvergoeding voor een half jaar. Gezien het tekort aan passende woonruimte voor met name alleengaande statushouders is de uitstroom - ondanks de langere HAR-periode - beperkter gebleven dan geraamd. Hierdoor is vanuit het restant BUIG-gelden een hoger bedrag voor voedsel en onderdak ten bate gekomen van de exploitatie van de opvanglocatie Carlton. Er is onvoldoende rekening gehouden met het feit dat door de verlengde HAR-opvangperiode van een half jaar naar een jaar, een
127N 171N
-
127N 171N
44V 106V 80V
42V -
44V 148V 80V
26V 42V 694V 1.564N 300V -
68V 870N 300V
320V
256N
64V
-
339V
339V
-
1091N 1091N
PricewaterhouseCoopers Accountants N.V. Uitsluitend voor identificatiedoeleinden
97
Jaarstukken 2025 Product groter deel van het recht op de HAR gelden betrekking heeft op de jaarschijf 2026. Dit zorgt voor een nadeel in 2025. Vanwege een berekeningsfout is rekening gehouden met een te hoge nog te ontvangen positie met betrekking tot de HAR(+)-regeling. Hieruit volgt een nadeel van € 523.000. Overige kleine afwijkingen Schuldhulpverlening Overige kleine afwijkingen Sterke basis Specifieke uitkeringen: van het rijk ontvangt de gemeente de Brede SPUK en SPUK in het kader van integraal zorg akkoord (IZA). De IZA middelen worden regionaal ingezet, waarbij de gemeente Westland fungeert als doorgeefluik. Op de uitkeringen is € 1,1 miljoen meer ontvangen en € 1,1 miljoen meer uitgegeven dan begroot. Per saldo is dit budgetneutraal. Brede SPUK: Er is een voordeel van € 289.000 ontstaan omdat er meer uitgaven dan gedacht verantwoord konden worden onder de Brede specifieke uitkering. Hierdoor ontstaat een voordeel binnen de eigen begroting. Overige kleine afwijkingen Wet maatschappelijke ondersteuning (Wmo) 2e lijns Wmo voorzieningen: op de 2e lijns Wmo voorzieningen is per saldo een voordeel ontstaan van € 34.000. Op een totaal budget voor voorzieningen van € 23 miljoen is dit geen significante afwijking.
Overige kleine afwijkingen Subtotaal baten en lasten Mutaties reserves Uitbreiding Westlands Museum: In 2025 is er incidenteel € 317.900 beschikbaar gesteld uit de reserve Maatschappelijk nut ter dekking van de uitbreiding van het Westlands Museum. Een deel van de subsidie wordt echter uitbetaald in 2026 waardoor er € 217.900 minder is onttrokken. opvang vluchtelingen en statushouders: Na de 2e afwijkingenrapportage was het verwacht resultaat op het product opvang vluchtelingen en statushouders € 362.000. Dit bedrag zou worden gestort in de reserve opvang vluchtelingen en statushouders. In werkelijkheid is het resultaat op het product € 14.000, met als gevolg een negatieve afwijking van € 348.000. Dit resultaat wordt afgewenteld op de reserve. Aan de batenkant is er € 439.000 onttrokken ter dekking van de kapitaallasten op het product. Door een hogere storting in de reserve, resulteert een resultaat van € 348.000 voordelig. Overige kleine afwijkingen Subtotaal mutaties reserves Saldo programma
98
PricewaterhouseCoopers Accountants N.V. Uitsluitend voor identificatiedoeleinden
Lasten
Baten
Saldo
-
523N
523N
74V 89N 89N 924N 1.178N
33N 86V 86V 1.198V 1.178V
41V 3N 3N 274V -
289V
-
289V
35N 215V 99V
20V 105N 65N
15N 110V 34V
106V 86N
40N 597V
66V 511V
-
218N
218N
92N
439V
348V
20V 72N 158N
57N 165V 762V
37N 93V 604V
Jaarstukken 2025
2.6 Openbare orde en veiligheid Veiligheid vormt de basis van prettig wonen en een vitale leefomgeving. Als gemeentelijke organisatie werken we samen met onze partners, inwoners, ondernemers en veiligheidspartners aan het vergroten van dit veiligheidsgevoel zoals gemeten in de veiligheidsmonitor van het CBS. Voor een veilig Westland hebben we hen allemaal nodig. Zij kunnen bijdragen aan (meer) veiligheid voor zichzelf en de omgeving. We hanteren daarbij de prioritering zoals opgenomen in het Westlands Veiligheidsbeleid 2023-2026. De volgende producten zijn onderdeel van het programma Openbare orde en Veiligheid:
Openbare orde en veiligheid, Aanpak ondermijning Zorg en veiligheid Jeugd en veiligheid Leefbaarheid en veiligheid Bedrijvigheid en veiligheid Fysieke veiligheid, Integriteit Veilige publieke taak.
Openbare orde en veiligheid
Gemeente Westland wil een veilige gemeente zijn en blijven, waar mensen veilig kunnen wonen, werken en recreëren. Dat geldt thuis, op het strand, tijdens het uitgaan, in winkelcentra en op bedrijventerreinen. Mensen moeten zich overal veilig voelen, zowel buiten als in hun eigen omgeving. Om dit te bereiken voert team Openbare Orde en Veiligheid samen met partners het Westlands Veiligheidsbeleid uit. Over de voortgang hiervan in 2025 is een raadsinformatiebrief opgesteld.
Reguliere activiteiten Wat wilden we bereiken? We willen een veilige gemeente zijn en blijven, waar mensen veilig kunnen wonen, werken en recreëren.
Het bevorderen van naleving van geldende rechtsregels en voorschriften.
Wat hebben we hiervoor gedaan? We brachten interne en externe informatie, binnen de wettelijke mogelijkheden, bij elkaar en gebruikten deze informatie om (integrale) controles uit te voeren. In 2025 waren dit er 52. We speelden proactief in op de verhoogde veiligheidseisen rondom de NAVO-top in Den Haag (24-26 juni 2025). We schermden maritieme zones af, monitorden verkeersstromen en beperkten evenementenrisico’s vroegtijdig. We pasten meerdere keren de Wet Bibob toe. We hielden toezicht op de naleving van de regelgeving, waaronder de Algemene Plaatselijke Verordening (APV). Ook pasten we veelvuldig het Damoclesbeleid toe (bestuurlijk optreden tegen drugsmisdrijven).
PricewaterhouseCoopers Accountants N.V. Uitsluitend voor identificatiedoeleinden
99
Jaarstukken 2025
Aanpak ondermijning
Ondermijning is ook in 2025 een belangrijk thema. Bij ondermijnende criminaliteit raken de onderen bovenwereld met elkaar verweven. Criminelen maken voor hun illegale activiteiten gebruik van dezelfde legale diensten en voorzieningen als gewone inwoners. Deze vorm van criminaliteit is diep verankerd in de lokale samenleving, ook in Westland. Als gemeente weren we ons hiertegen en pakken we de regie op een integrale aanpak.
Reguliere activiteiten Wat wilden we bereiken? Meer zicht krijgen op ondermijnende criminaliteit. Vergroten van de weerbaarheid: bestuurlijk, ambtelijk en van inwoners en ondernemers. Vergroten eigen verantwoordelijkheid van inwoners en bedrijven.
Voorkomen en bestrijden van ondermijnende criminaliteit.
Wat hebben we hiervoor gedaan? We brachten interne en externe informatie, binnen de wettelijke mogelijkheden, bij elkaar. We lieten dit waar nodig leidend zijn voor (integrale) controles. We organiseerden diverse (interne) opleidingen, trainingen en informatiebijeenkomsten. We boden handelingsperspectieven door uit te leggen hoe signalen zijn te herkennen en waar deze gemeld kunnen worden. Dit deden we door het uitvoeren van bewustwordingscampagnes zoals huis-aan-huis flyeracties, het inzetten van een lokbus en lokdrugsdumpingen en de inzet van de ondermijningsbus. We voerden diverse controles uit onder regie van het Westlands Controle Team (WCT) in samenwerking met de politie, het OM en inspectiediensten. Waar nodig maakten we gebruik van bestuursrechtelijke handhavingsmiddelen.
Zorg en veiligheid
Binnen gemeente Westland gaan we uit van de eigen kracht van onze inwoners en ondernemers. Voor de groep die het niet alleen redt biedt gemeente Westland passende ondersteuning. Dit is in het belang van de betrokkenen zelf. En soms ook van de openbare orde en veiligheid, omdat deze groep een risico voor zichzelf is maar ook voor de omgeving. Om de zorg voor deze kwetsbare groep en hun omgeving blijvend te verbeteren en de bijbehorende veiligheidsproblematiek aan te pakken werken zorg- en veiligheidspartners nauw samen.
Reguliere activiteiten Wat wilden we bereiken? Vroegtijdig actie ondernemen op zorg- en veiligheidsvraagstukken om escalatie te voorkomen.
100
Wat hebben we hiervoor gedaan? We hebben ingezet op het regisseren van zorgen veiligheidscasuïstiek via de veiligheidskamer. Onder regie van de zorg- en veiligheidskamer proberen we in casuïstiek (verdere) escalatie te voorkomen door gezamenlijke interventies te bepalen.
PricewaterhouseCoopers Accountants N.V. Uitsluitend voor identificatiedoeleinden