Bijlagenboek 1,2, 3, 5 tot en met 10 (21-0359751)
Tekst van het document
recreat i e f l a ndscha p GGreenp si e re e n por orttvi v isie
Ku s t st r a nd op g a ng
DUINGEEST
jach th aven
GROENE SCHAKEL
GANTEL de BAAK
TUINVELD
A4 A4
WAELPARK A2 A200
go lf
Bos
GREENPORTVISIE daarbinnen Poelzone STEDENBOUWKUNDIG PROGRAMMA van EISEN WAELPOLDER mei 2021
STRUCTUURVISIE POELZONE met locaties, waaronder Waelpark
9
... van Waelpark naar Waelpolder De ontwikkelingen voor Waelpark zijn gebaseerd op het Masterplan Waelpark, vastgesteld in 2015. Voor de ontwikkeling Waelpolder is nog aanvullend een Addendum vastgesteld door de Gemeenteraad in januari 2019. In het plandeel Waelpark zijn de locaties Dijckerwaal en Rijnvaart gerealiseerd dan wel in uitvoering. In het Addendum zijn de afspraken met betrekking tot ecologie, groen, water, ontsluiting en programma aangescherpt.
WAELPARK daarbinnen Waelpolder
WAELPOLDER STEDENBOUWKUNDIG PROGRAMMA van EISEN WAELPOLDER mei 2021
10
Programma en ruimtegebruik Ten aanzien van het programma en het ruimtegebruik voor Waelpolder zijn in het Masterplan en vervolgens in het Addendum afspraken vastgelegd over te realiseren oppervlakten voor ecologie, groen en water. Daarnaast zijn in de grondexploitatie ondermeer oppervlakten voor verharding ten behoeve van wegen, straten en parkeren bepaald. Wanneer we de oppervlakten projecteren op het plangebied ontstaat onderstaande figuur. In het vlak verharding is een verdeling aangebracht tussen parkeren en overige verharding. Wat de figuur toont is het relatief grote aandeel verharding. Het loont de moeite de oppervlakte verharding te verkleinen ten gunste van groen.
uitgee fbaar wijkgroen
v e rh a rd in g
o n ee r o za r ercw w alte t de
po
ecologie droog
besta and e n te h andha ven
Projectie ruimtegebruik Waelpolder De locatie heeft een vaste oppervlakte. Daarbinnen liggen bestaande kavels die gehandhaafd blijven. Vervolgens wordt eerst ruimte gereserveerd voor ecologie, water en wijkgroen, conform afspraken uit Masterplan en Addendum. Daarnaast is een inschatting gemaakt van de noodzakelijke verharding voor wegen, straten en parkeren. De overige ruimte is uitgeefbaar, dat wil zeggen bestemd voor de realisatie van woningen (inclusief tuinen), een school en eventueel maatschappelijke voorzieningen.
STEDENBOUWKUNDIG PROGRAMMA van EISEN WAELPOLDER mei 2021
• groene woonomgeving • ruimte voor biodiversiteit, spelen en recreëren • duurzaamheid • school is belangrijk onderdeel • kwaliteit • privacy in verhouding tot collectief groen • nadenken over parkeren • innovatief, vernieuwend en modern • sociaal • voor iedereen • mix van woningen • voorzieningen in het woongebied • moestuinieren
STEDENBOUWKUNDIG PROGRAMMA van EISEN WAELPOLDER mei 2021
11 INLEIDING
Participatie In het plangebied Waelpark zijn reeds enkele deelplannen gerealiseerd dan wel zijn in ontwikkeling. Dat zijn in het zuiden Dijckerwaal I en II en in het noorden Rijnvaart. Ten noorden van Rijnvaart zal nog het deelplan Waelplas worden gerealiseerd. Voor genoemde delen is een bestemmingsplan vastgesteld. Daarmee is Waelpolder als het ware de sluitsteen van Waelpark. Het gemeentebestuur hecht sterk aan de inbreng van de bevolking bij de ontwikkelingen. ONW heeft dan ook een participatietraject georganiseerd voor de ontwikkeling van Waelpolder. Participatie zowel in de vorm van informeren als in de vorm van workshops met omwonenden en potentieel nieuwe bewoners. Op beide avonden kwamen bij elkaar circa 50 bewoners. De workshops werden ingeleid door ‘inspiratoren’ op het gebied van de woning en de directe woonomgeving. Thema’s die daarbij aan de orde kwamen waren kleiner wonen, hogere dichtheid, gemeenschappelijk groen, gemengd wonen, mobiliteit en parkeren, gestapeld bouwen en bijzondere functies. Zie: https:// waelpolder.nl/participatie.
12
OPGAVE
Zoals gesteld zal Waelpolder vooral worden ontwikkeld ten behoeve van woningbouw. Op basis van afspraken bestaat het voorlopige programma uit verschillende woningtypen, met een totaal van maximaal 720 woningen, waaronder 144 sociale woningen. Het ruimtelijk draagvermogen van Waelpolder staat onder druk, mede door de wens om meer betaalbare woningen te realiseren, in combinatie met een basisschool inclusief BSO en gymzaal en met maatschappelijke voorzieningen. Bezien we deze opgave dan wordt duidelijk dat ‘Alle zeilen bijzetten’ zeker het motto is voor de geplande ontwikkeling. En dat geldt voor alle betrokken partijen. Hard werken is een van de zeilen, innovatief zijn is een andere. Dat betekent dat naast de kracht van de gewoonte en de ervaring, behoefte zal zijn aan andere planconcepten, waarbij mogelijk enige vorm van experiment niet vermeden zou moeten worden. Zoals verkavelingsvormen met meer collectief groen en minder privégroen. Of andere woonvormen, zoals de beneden- bovenwoning, hofwonen etc. Daarnaast zullen alternatieven voor parkeren gevonden kunnen worden, zoals de tweede auto op een zekere afstand van de woning. Maar ook parkeren onder de woning of onder een groen dek. Concepten met deelauto’s zullen zeker bijdragen aan de ontwikkeling van duurzame mobiliteit, mits deze overtuigend effect hebben.
Lessons learned uit de participatie is dat de uitdaging die hiermee ontstaat herkent wordt en dat bewoners bereid zijn deze aan te gaan. Ook zij zien de maatschappelijke trends die effect zullen hebben op onze wijze van wonen en meer nog die van volgende generaties. Wat blijft is de behoefte aan enige zekerheden, vooral op het gebied van veiligheid en privacy. Uit de participatie is dan ook naar voren gekomen dat het experiment wel kan worden aangegaan voor een deel van de opgave, maar zeker niet voor geheel Waelpolder. Eveneens uit de participatie is aangegeven dat Waelpolder weliswaar voornamelijk een woningbouwopgave is, maar dat er ook behoefte is aan maatschappelijke voorzieningen.
STEDENBOUWKUNDIG PROGRAMMA van EISEN WAELPOLDER mei 2021
13
• programma van maximaal 720 woningen • voorzien in behoefte aan betaalbare woningen • school en voorzieningen • ambitie is groen, innovatief, toekomstgericht • vertrouwd en toch ook anders • aandacht voor veiligheid en privacy
STEDENBOUWKUNDIG PROGRAMMA van EISEN WAELPOLDER mei 2021
14
PLANOPZET
Hoofdstructuur: ontsluiting Voor Waelpolder is op basis van de afspraken in het Addendum een hoofdstructuur vastgelegd. Voor onderdelen als ontsluiting, ecologie en water is daarmee zekerheid geboden zowel ten aanzien van het ruimtegebruik, als met betrekking tot een kwalitatieve basis voor de toekomstige woonwijk. De hoofdontsluiting sluit in het noorden aan op de doorgaande ontsluiting in Rijnvaart en in het zuiden op de brug over de boezem en ecozone, en vervolgens door Dijckerwaal naar de Teylingenweg en Naaldwijkseweg. Voor de hoofdontsluiting is over de gehele lengte een breedte gereserveerd van 15,4m. Dat is voor de beoogde verkeersafwikkeling en ten behoeve van de ondergrondse infrastructuur, waarbij rekening is gehouden met extra ruimte voor een vorm van warmtenet. Om de ecozone goed beleefbaar te maken voor de gehele wijk is de hoofdontsluiting voor een belangrijk deel daaraan gekoppeld. De hoofdontsluiting ligt geheel ten oosten van de ecozone. Ten westen van de ecozone is een ontsluiting bepaald voor het gebied aan de Nieuwe Vaart, langs de ecozone. Dat is vergelijkbaar met de situatie in Rijnvaart. De bestaande weg langs de vaart wordt daarmee ontlast. Vanaf de hoofdontsluiting worden de woonstraten e.d. aangelegd, binnen de aangegeven ontwikkelvelden.
Hoofdstructuur: water, groen en ecologie Voor het bepalen van deze onderdelen van de hoofdstructuur is het uitgangspunt genomen snippergroen verspreid over de locatie te voorkomen, en water, groen en ecologie zo veel mogelijk te combineren. Dit biedt meerwaarde voor alle onderdelen en derhalve voor de kwaliteit van het woongebied. Daarmee is een robuust gebied ontstaan waarin water, groen en ecologie elkaar versterken. Vanuit dit gebied zijn verbindingen gelegd, gebaseerd op de voormalige kavelstructuur. Bij de uitwerking van Hoofdstructuur auto en LV-ontsluiting de ontwikkelvelden dient dit weefsel nog te worden uitgebreid, zodat de groen- en waterstructuur door de gehele wijk beleefbaar is. Ontwikkelvelden De ontwikkelvelden bieden ruimte voor het realiseren van het programma, dat vooral bestaat uit woningen in verschillende categorieën. Behalve woningen zal een school worden gerealiseerd en wordt rekening gehouden met maatschappelijke voorzieningen, zoals een huisartsenpraktijk. Uitgangspunt is een gedifferentieerde woonwijk, waarbij naast traditionele woonconcepten ruimte is voor nieuwe woonconcepten die tegemoet komen aan de ambities op het gebied van ondermeer duurzaamheid, milieu, mobiliteit, en betaalbaarheid. En hoewel concentratie van woningtypen niet geheel kan worden gemeden, blijkt ook uit de participatie dat mengen van woningtypen zeer gewaardeerd wordt.
Dit draagt bij aan een gevarieerd beeld van de wijk maar ook, en zeer belangrijk, aan diversiteit van leefstijlen binnen de buurt c.q. directe omgeving. De ontwikkelvelden zijn nader uitgewerkt onder “spelregels ontwikkelvelden”. Warmtenet De woningen en voorzieningen in Waelpolder worden niet aangesloten op gas, maar op het warmtenet. Distributie geschiedt door middel van leidingen ondergronds. Bovengronds zal zichtbaar zijn de ondersteunende apparatuur. Kleine schakelkasten worden zoveel mogelijk opgenomen in de bebouwing. Grotere objecten worden zodanig geplaatst dat deze niet storend zijn. Zelfstandige objecten hebben een eigen architectonische kwaliteit.
STEDENBOUWKUNDIG PROGRAMMA van EISEN WAELPOLDER mei 2021
auto voet - fiets
15
Hoofdontsluiting Ecologie - wijkgroen - spelen Water - ecologie Ontwikkelvelden Voet - fiets Grondgebonden Gestapeld School
STEDENBOUWKUNDIG PROGRAMMA van EISEN WAELPOLDER mei 2021
16
SPELREGELS: hoofdstructuur ecologie, water en groen
De ecologische verbindingszone, kort ecozone, ligt op polderpeil, met een minimale breedte van vijfentwintig meter. Vanaf Rijnvaart volgt de ecozone zuidwaarts min of meer de ligging van de Molensloot. Ter hoogte van de bestaande boezem tussen Nieuwe Vaart en Poelkade buigt de ecozone naar het westen en vervolgt langs de Nieuwe Vaart. De ecozone is een beschermde zone en niet een uitloopgebied van de ontwikkelvelden. De zone is dan ook niet toegankelijk en wordt niet doorsneden door paden. De ecozone zal wel worden gekruist door voetverbindingen. In Rijnvaart wordt de ecozone nog gekruist door een autoverbinding. Tussen Nieuwe Vaart, op boezempeil en de ecozone, op polderpeil, ligt een natuurvriendelijke oever. Ten oosten van de ecozone wordt een robuust groen- en waterzone ingericht. Deze zone is, net als de natuurvriendelijke oever, toegankelijk. Vanuit deze zone liggen uitlopers door de ontwikkelvelden. Voor de ecozone wordt een specifiek ontwerp gemaakt. Dat ontwerp zal worden gebaseerd op een eveneens specifiek beheerplan, gebaseerd op het uitgangspunt dat de natuur zichzelf in stand houdt. Dat komt de beleving van de ecozone ten goede, omdat het beheer als het ware geen sporen achterlaat: de ecozone ziet er in alle situaties natuurlijk uit. En hoewel het beheer specifiek is, is het niet kostenverhogend.
De ecozone is een belangrijke verbindingszone ondermeer voor vleermuizen. Hiervoor is gewenst dat op strategische plekken boomgroepen worden gepland. Tevens is van belang dat verlichting beperkt blijft en waar nodig is aangepast. Voor de groen- en waterzone zal een inrichtingsplan worden gemaakt met overgangen naar de natuurlijke inrichting van de ecozone en recreatieve elementen, als wandelpaden, speelplekken, maar ook parkachtige ruimten met bijzondere beplanting. De ontwerpen hiervoor zullen steeds worden gemaakt in samenhang met de aangrenzende buurten en bebouwing. De inrichting en het beheer van de ecologische zone vereist specifieke deskundigheid. De groeninrichting is niet een afgeperkt gebied is, maar maakt als het ware op natuurlijke wijze de verbinding tussen de ecologie en de woningen. Dat betekent dat vanuit het totaal steeds onderdelen gelijktijdig worden uitgewerkt: woningen, verkaveling, openbare ruimte en groeninrichting.
STEDENBOUWKUNDIG PROGRAMMA van EISEN WAELPOLDER mei 2021
17
• robuust gebied met groen en water • gebaseerd op landschappelijke ondergrond • beleefbaar vanuit het openbaar gebied • ecologische zone krijgt specifieke inrichting
STEDENBOUWKUNDIG PROGRAMMA van EISEN WAELPOLDER mei 2021
18
SPELREGELS: hoofdontsluiting
Voor de hoofdontsluiting is een tracé gereserveerd van 15,4m breed. Het basisprofiel van een woonstraat is opgebouwd uit een rijbaan van 5,4m breed, met aan weerszijde een parkeerstrook van 2m en een trottoir van 2,5m; totaal is dat 14,4m. De hoofdontsluiting Waelpolder is dus 1m breder. Daarbinnen passen verschillende inrichtingen, zodat kan worden gereageerd op specifieke situaties. Zo kan een extra breed trottoir aan een zijde worden gemaakt, bijvoorbeeld de bezonde kant, of als ‘boulevard’, langs de ecozone. Het is ook mogelijk de extra ruimte te gebruiken voor een veilige uitritconstructie, bijvoorbeeld bij vrijstaande woningen. De definitieve inrichting wordt bepaald als de invulling aan weerszijde van ontsluiting duidelijk is. In dit stadium zijn geen voorkeuren gewenst. Behalve de breedte van de rijbaan, die blijft 5,4m, mede om hard rijden te voorkomen. Zo wie zo zal rekening moeten worden gehouden met snelheidbeperkende maatregelen. Deze worden bij voorkeur gerealiseerd door variaties in het profiel en zo min mogelijk met toegevoegde middelen, zoals drempels. Naast functionele aspecten is van belang de hoofdontsluiting tot een aangename straat te maken, met een afwisselend profiel en een doorgaande boombeplanting met iepen (Ulmus Frontier), zoals in Dijckerwaal en Rijnvaart.
Dit is aanvullend op de randvoorwaarden van het Programma van Standaarden van de Gemeente Westland. De hoofdstructuur zal hieraan moeten voldoen, net als overigens alle straten in het plan.
• inrichting op basis van specifieke situatie • functioneel en veilig op een natuurlijke manier • inrichting maakt herkenbare hoofdstraat • ruimte voor doorgaande laanbeplanting
STEDENBOUWKUNDIG PROGRAMMA van EISEN WAELPOLDER mei 2021
HOOFDONTSLUITING
19
17 16
14
15
13
4
12
11
5
7
8
Hoofdstructuur profielen.
10
9
8 nummer ontwikkelveld
Kijkrichting STEDENBOUWKUNDIG PROGRAMMA van EISEN WAELPOLDER mei 2021
20
SPELREGELS algemeen
Erfscheiding De spelregels voor erfafscheidingen dienen om een eenduidig een hoogwaardig beeld voor het gehele plangebied te creëren. Zowel in situaties met particuliere woningbouw als bij projectmatige ontwikkelingen. De erfafscheidingen tussen private terreinen en openbaar gebied worden uitgevoerd als gemengde haag. Deze Westlandse haag bestaat uit 50% Gele Kornoelje, 20% Sleedoorn, 10% (rode) Beuk, 15% Veldesdoorn en 5% Vuilboom. Indien een hek gewenst is, dan staat dit hek als het ware in de haag. Voor de hagen geldt een beheer en onderhoudsplicht door de eigenaar/bewoner. Deze plicht is onderdeel van huur- en koopovereenkomsten.
Ecologie, klimaatadaptief, natuur inclusief De kwaliteit van de woonomgeving wordt vergroot door de woonomgeving en de tuinen in te richten met oog voor ecologie en klimaatadaptatie. Daarbij moet ten eerste worden bepaald dat verharding tot het minimaal noodzakelijke wordt beperkt. Daarnaast kan worden gedacht aan beplanting gericht op vlinders, egels, vleermuizen, libellen, mezen, vissen, maar ook het plaatsen van insectenhotels. Nestmogelijkheden voor gierzwaluwen en vleermuizen zijn onderdeel van het eisenpakket. Natuur inclusief en klimaat gericht bouwen houdt in dat oriëntatie op wind en zon uitgangspunt is voor de situering van bebouwing. Daarnaast zijn groene daken, muurvegetatie en huismusinbouwstenen van toepassing. Ook zijn loze ruimten in spouwmuren gewenst. Architectuur Een specifieke architectuurstijl wordt niet voorgeschreven. De getoonde referentiebeelden in dit SPvE beogen niet een uitspraak over architectuurstijlen te doen. Opdrachtgever en architect worden niettemin uitgedaagd tot een sprekende architectuur. Materiaalgebruik De toegepaste materialen zijn hoogwaardig, dat wil zeggen dat ze mooier worden naarmate ze ouder worden. Hierbij valt te denken aan metselwerk, natuursteen, koper, glas en aluminium. Toepassing van kunststoffen, kalkzandsteen, betonsteen/pan/-plaat, en houtwolcementplaat wordt afgewezen. Composiet of sierbeton is wel toegestaan.
Vanaf de straat zichtbare onderkanten van erkers, luifels of overstekken zijn afgewerkt in stucwerk, niet-grijs sierbeton of gladde plaat zonder in het oog springende bevestigingspunten of afwerkdopjes. Vezelplaten of Heraklit zijn niet toegestaan. Lichte kleuren zijn ondergeschikt. Betonnen metselstenen of gebroken betonnen stenen zijn niet toegestaan. Het kleurgebruik aan de buitenzijde van de gebouwen is terughoudend, de uitstraling wordt vooral bepaald door de kleur en textuur van de toegepaste materialen. Kozijnen en houtwerk hebben bij voorkeur de kleur van het materiaal. Poedercoaten en verven van metaal in bijvoorbeeld hekken, railingen en trappen steeds in een neutrale toon (antraciet, standblauw, standgroen). Er komen géén gegalvaniseerde oppervlakten voor. Overig Toegevoegde onderdelen, zoals balkons, hemelwaterafvoer e.d. zijn steeds een bewust ontworpen, integraal onderdeel van de woning. Indien een woning in de toekomst uitbreidbaar is, dan is deze uitbreiding onderdeel van het te beoordelen ontwerp. STEDENBOUWKUNDIG PROGRAMMA van EISEN WAELPOLDER mei 2021
21
STEDENBOUWKUNDIG PROGRAMMA van EISEN WAELPOLDER mei 2021
22
SPELREGELS: woonstraten
Woonstraten zijn de straten waaraan gewoond wordt. De straat is de laatste schakel in het ontsluitingsstelsel. Een eerste vereiste van de woonstraat is dat de woningen ook daadwerkelijk op de straat georiënteerd zijn. Dat wil zeggen geen gesloten geveldelen of achterkanten, maar voordeuren en ramen. Een zgn. ‘Delftse stoep’ kan de straat levendiger maken. Het straatprofiel is functioneel. Een straat met aan beide zijden langsparkeerplaatsen is een herkenbaar beeld. Door de geringe afstand tot de gevels van de woningen is deze straat een adres: het is duidelijk dat hier wordt gewoond. En er is interactie tussen woningen en openbare ruimte. In Waelpolder wordt gestreefd naar minder parkeren in de woonstraten ten gunste van een groene inrichting. De parkeervakken worden in ieder geval afgewisseld met bomen: een boom per drie parkeervakken. Eenzijdig langsparkeren heeft daarbij de voorkeur. Indien nodig is langsparkeren aan beide zijden van de straat acceptabel. Bij uitzondering is eenzijdig haaksparkeren mogelijk, maar dan wordt aan de andere zijde niet geparkeerd.. Indien de parkeerbehoefte niet in de straat kan worden opgelost, zijn parkeerkoffers mogelijk. Het voordeel van parkeerkoffers is dat wanneer de parkeerbehoefte afneemt, de ruimte kan worden betrokken bij de tuinen of kan worden ingericht als collectief groen.
Uit de participatie is gebleken dat bewoners graag minimaal één auto ‘voor de deur’ hebben, maar openstaan voor alternatieven. Zoals de tweede auto op enige afstand van de woning te parkeren, zodanig dat bij afnemende behoefte de ruimte kan worden benut voor groeninrichting. Waar mogelijk zullen parkeeroplossingen worden gepresenteerd die het mogelijk maken woonstraten (deels) autovrij te houden. In ieder geval wordt de parkeerbehoefte per ontwikkelveld gefaciliteerd.
STEDENBOUWKUNDIG PROGRAMMA van EISEN WAELPOLDER mei 2021
W O O N S T RAAT
23
• woningen zijn op de straat georiënteerd • ‘Delftse stoep’ maakt straat levendig • ontspannen profiel door minder parkeren • verharding beperkt • waar mogelijk autovrije en autoluwe straten • niet alle parkeren direct bij de woning
STEDENBOUWKUNDIG PROGRAMMA van EISEN WAELPOLDER mei 2021
24
SPELREGELS: openbare ruimte
De openbare ruimte in Waelpark bestaat uit wegen, straten, pleintjes, groenplekken en speelplekken. De inrichting van de openbare ruimte is onderworpen aan functionele eisen voor gebruik en beheer. Het ontwerp voor de openbare ruimte richt zich daarnaast op sfeer. Sfeer die bijdraagt aan een aantrekkelijk woonmilieu, zonder de functionaliteit te belemmeren. Zo zal het plan bijvoorbeeld altijd voorzien in voldoende parkeerplaatsen, met de juiste afmetingen. En ook de straatprofielen zijn gebaseerd op functionele eisen van doorgang en veiligheid. Voor deze eisen is het Programma van Standaardinrichting Openbare Ruimte 2015 (PvS) van de Gemeente Westland leidend. De kwaliteit en leefbaarheid van een specifiek stedenbouwkundig milieu, kan gebaad zijn bij een inrichting die mogelijk afwijkt van het PvS. Daarmee wordt enige flexibiliteit in de uitwerking mogelijk gemaakt. Bij toepassing daarvan zal de afwijking moeten worden gemotiveerd en steeds moeten worden afgestemd met de betrokken afdelingen van de gemeente. Beheer bewust ontwerpen is van belang voor het in stand houden van de opzet van de woonomgeving en de beoogde kwaliteit. De ervaring leert dat de toepassing van hagen aanzienlijke beheerbudget vraagt. Daar zal strategisch mee moeten worden omgegaan. In menig hedendaagse wijk staan de hagen op eigen grond, zodanig dat deze niet tot beheerlasten leiden voor de gemeente.
Ook is bekend dat kleine plantvakken relatief duur zijn in onderhoud en derhalve zoveel mogelijke moeten worden voorkomen. De sfeer van de openbare ruimte wordt in belangrijke mate bepaald door de materiaalkeuze van verharding en beplanting. Omwille van duidelijkheid en functionaliteit is de verharding in heel Waelpark gelijk. Functionele verschillen in het gebruik, zoals voor de voetganger en voor de auto, worden zoveel mogelijk aangegeven door verschillen in materiaal en bestratingspatroon. Daarmee biedt de openbare ruimte continuïteit in beleving, terwijl de verschillende plandelen en buurten een eigen karakter hebben. Die continuïteit wordt nog ondersteund door de beplanting. Zo zijn de bomen langs de ontsluitingsweg van dezelfde soort en wordt waar nodig en mogelijk de Westlandse haag toegepast (zie p22). Bomen in de woonstraten variëren, maar zijn wel van dezelfde familie, namelijk Prunus. Prunussen (Kersenbomen) bieden het gehele jaar door sierwaarde in de vorm van bloemen, bladkleur, herfstkleur en decoratieve stam. De soort kent een rijke variatie aan verschijningsvormen, die de mogelijkheid biedt per buurt te variëren. Daarnaast wordt beplanting toegepast in de groenplekken met hier en daar ook nog een solitaire boom. Zodoende ontstaat een verscheidenheid in sferen en toch een zekere samenhang in het geheel.
Uitgangspunt voor het geheel aan beplanting is echter niet alleen visuele verfraaiing, maar ook streven naar biodiversiteit, dus de toepassing van bomen en plantsoorten uit verschillende familiegroepen. Een belangrijk onderdeel van de openbare ruimte zijn de plekken waar kan worden gespeeld. Omdat concrete verkavelingen nog niet zijn gemaakt is de exacte locatie van deze plekken nog niet aangegeven. De speelruimten voor 0-6 jarigen (spelen vlak bij huis) en voor 7-12 jarigen (spelen in de buurt) zijn onderdeel van de verkaveling. Uit de participatie is een sterke voorkeur gebleken voor natuurlijk spelen. Dat zal zeker in combinatie met het groengebied een extra kwaliteit zijn. In overleg met de gemeente worden de mogelijkheden hiervoor verkend. Het aanbod aan speelvoorzieningen is gevarieerd en goed verspreid door de wijk.
STEDENBOUWKUNDIG PROGRAMMA van EISEN WAELPOLDER mei 2021
25
• inrichting openbare ruimte op basis van het PvS • inrichting hoofdontsluiting identiek in heel Waelpark (herkenbaarheid) • inrichting buurten specifiek (oriëntatie) • spelen op basis gemeentelijke richtlijnen • aandacht voor natuurlijk spelen
STEDENBOUWKUNDIG PROGRAMMA van EISEN WAELPOLDER mei 2021
26
SPELREGELS: ontwikkelvelden
Waelpolder bestaat uit een hoofdstructuur en zgn. ontwikkelvelden. Per ontwikkelveld is een programma aangegeven met de daarbij behorende spelregels. De spelregels zijn niet opgesteld als restricties. In tegendeel, ze bieden inspiratie en stimulans om bij te dragen aan het toekomstig karakter van de wijk. Met de beschrijving per veld kan gemakkelijk de indruk ontstaan dat elk veld als zelfstandige entiteit wordt gezien. Dat is uiteraard niet de bedoeling. Diversiteit is gewenst, en die wordt vooral positief ervaren binnen een duidelijke samenhang, De samenhang wordt bereikt in de vormgeving en inrichting van de hoofstructuur, zowel de ecologie, het groen en water als de ontsluiting. Behalve een ruimtelijke samenhang is ook samenhang in programma gewenst. Daartoe is een globale zonering aangegeven, waarbinnen overigens weer varianten denkbaar zijn. De zonering gaat uit van de situering van bepaalde woonmilieus, gebaseerd op woningtypen. Deze zonering is gewenst om te voorkomen dat de ontwikkeling van Waelpolder resulteert in een lappendeken. De uitwerking per ontwikkelveld wordt steeds afgestemd op het totaal. Per ontwikkelveld is een kavelpaspoort gemaakt. Daarin zijn aangegeven de spelregels specifiek voor de locatie en de beoogde invulling. De kavelpaspoorten zijn bij aanvang van de ontwikkeling beschikbaar.
De spelregels richten zich met name op de overgang van openbare ruimte en particulier eigendom. Het geeft richting aan ontwikkel- en bouwinitiatieven op verschillende aspecten, zoals kavelinrichting, beplanting, bebouwingstypen, en materiaaltoepassing. Daarbij zijn de spelregels enerzijds van toepassing op geheel Waelpolder en anderzijds specifiek voor bepaalde ontwikkelvelden. Enkele specifieke spelregels zijn nog dat de toewijzingsprocedure van de gemeente van kracht is in Waelpolder en dat woningen niet in de verkoop mogen voordat de opties besproken zijn met de gemeente en mogelijk zijn (optiebrief). Verdere spelregels zullen worden opgenomen in de koopovereenkomst.
• programma per ontwikkelveld • zonering programma naar woonvormen • spelregels voor inspiratie en stimulans • diversiteit en samenhang • toewijzingsbeleid gemeente van toepassing • opties vooraf afstemmen • kavelpaspoort per ontwikkelveld
STEDENBOUWKUNDIG PROGRAMMA van EISEN WAELPOLDER mei 2021
27
accent vrijstaand en 2/1kapwoningen accent rijwoningen gemengde woningtypen ruimtelijk accent mogelijk gestapeld mogelijk
M
maatschappelijke functies
M
STEDENBOUWKUNDIG PROGRAMMA van EISEN WAELPOLDER mei 2021
28
AAN DE POELKADE • vrijstaand en 2/1kap • ontsluiting vanaf hoofdontsluiting en Poelkade
AAN DE ECOZONE • mix van luxe en betaalbare rijwoningen • ontsluiting vanaf hoofdontsluiting
AAN DE ECOZONE • appartementen • bijzondere architectuur in de as van de hoofdontsluiting • ontsluiting vanaf hoofdontsluiting TUSSEN ECOZONE EN POELKADE • vrijstaand en 2/1kap • ontsluiting vanaf hoofdontsluiting en Poelkade (beperkt)
ACHTER DE POELKADE • vrijstaand en 2/1kap • voet/fietsverbinding met P • ontsluiting vanaf hoofdont
TUSSEN ECOZONE EN NIEUWE VAART • vrijstaand en 2/1kapwoningen • fietsverbinding oost-west • ontsluiting langs ecozone • beperkte ontsluiting over Nieuwe Vaart • wel fietsverbinding langs Nieuwe Vaart TUSSEN ECOZONE EN NIEUWE VAART • gemengd rijwoningen en appartementen • ontsluiting langs ecozone • beperkte ontsluiting over Nieuwe Vaart • wel fietsverbinding langs Nieuwe Vaart AAN GROEN EN ECO • gemengd rijwoningen en appartementen • bijzonder woonconcepten • groene overkapping parkeren • ontsluiting vanaf hoofdontsluiting
AAN GROEN EN ECO • gemengd rijwoningen en appartementen • school • maatschappelijke voorzieningen • bijzonder woonconcepten • ontsluiting vanaf hoofdontsluiting
STEDENBOUWKUNDIG PROGRAMMA van EISEN WAELPOLDER mei 2021
ONTWIKKELVELDEN: programma
29
Poelkade tsluiting
AAN POELKADE • gemengd rijwoningen en appartementen • bijzonder woonconcepten • groene overkapping parkeren • voet/fietsverbinding Poelkade • ontsluiting vanaf hoofdontsluiting
ACHTER DE POELKADE • vrijstaand en 2/1kap • voet/fietsverbinding met Poelkade • ontsluiting vanaf en via hoofdontsluiting en vanaf Poelkade (beperkt)
AAN DE BOEZEM • vrijstaand en 2/1kap • ontsluiting via hoofdontsluiting
n
TUSSEN ECOZONE EN BOEZEM • ruimtelijke accent
AAN DE BOEZEM • vrijstaand grote kavels • relatie met het water • bijzondere oeverinrichting • ontsluiting via hoofdontsluiting STEDENBOUWKUNDIG PROGRAMMA van EISEN WAELPOLDER mei 2021
vrijstaande en twee onder een kap woningen
30
Het kenmerk van een stedenbouwkundig milieu van vrijstaande woningen en twee onder een kap woningen is een lommerrijke woonomgeving, waarin het straatbeeld meer lucht dan bouwmassa toont. Daarin passen bijvoorbeeld geen brede straten en wegen. Uiteraard dienen deze functioneel te zijn, zowel voor de verkeersafwikkeling als voor parkeren. De aard van de verkaveling is dat vooral op eigen terrein wordt geparkeerd. Echter, ook voor bezoekers dient voldoende ruimte te zijn. De straten zijn vooral informeel van karakter, met beperkte verharding in gebakken klinkers. Waar mogelijk is de verharding smal, met groene zones waarin geparkeerd kan worden en auto’s kunnen passeren. Een belangrijk deel van de wateroverlast in woonwijken is het gevolg van verharde (voor)tuinen. Terwijl juist de voortuin met een groene inrichting kan bijdragen aan het karakter van een lommerrijke woonwijk. Hier is de spelregel dat de verharding beperkt is tot het functioneel noodzakelijke, zoals het voetpad naar de voordeur en een bandenspoor voor de auto. De spelregels voor erfafscheidingen dienen om een eenduidig een hoogwaardig beeld voor het gehele plangebied te creëren. De erfafscheidingen tussen private terreinen en openbaar gebied worden uitgevoerd als gemengde haag. Vanuit beheerbewust ontwerpen wordt de haag gepland op minimaal 0,5m van de eigendomsgrens aan de straat.
In de kavelpaspoorten zijn deze uitgangspunten verder uitgewerkt. Daarin is tevens aangegeven dat geen specifieke architectuurstijl wordt voorgeschreven. Daarbij is voor private ontwikkeling interessant dat de woningen verschillend zijn, om de gewenste individuele expressie maximaal tot recht te laten komen. Voor projectmatig gerealiseerde bouw zal het ensemblebeeld domineren.
STEDENBOUWKUNDIG PROGRAMMA van EISEN WAELPOLDER mei 2021
WONENI
31
• lommerrijke woonomgeving • straatbeeld toont meer lucht dan bouwmassa • bescheiden, groene woonstraten • woning georiënteerd op de straat • voortuin vrij van bebouwing • boom in de voortuin en Westlandse haag langs de straat
STEDENBOUWKUNDIG PROGRAMMA van EISEN WAELPOLDER mei 2021
rijwoningen
32
De rijwoning kent veel verschijningsvormen en wordt in verschillende prijsklassen gebouwd. Constanten bij het type zijn herhaling en (over het algemeen) eenvoud. Dat kan zeker bijdragen tot de kwaliteit van het woonmilieu. Voorwaarde is een zorgvuldige toepassing van deze kenmerken met betrekking tot de stedenbouwkundige situering, de verschijningsvorm en de aansluiting op de openbare ruimte. Een eindeloze rij woningen leidt gemakkelijk tot een monotone uitstraling. Een middel om dit te voorkomen is kortere rijtjes, waarmee meer hoekwoningen worden gecreëerd, hetgeen de oriëntatie en herkenbaarheid ten goede komt. Een rijtje is dan nooit langer dan zeven woningen. Een ander middel is een extra kort rijtje, bijvoorbeeld van drie of vijf woningen, dat met architectonische middelen tot een eigen object wordt en minder toont als rijwoningen. Een andere mogelijkheid is de rijwoning als onderdeel van een (gesloten) bouwblok. Hier wordt het aantal aaneengesloten woningen bepaald door de maat van het bouwblok. Afwisseling wordt in dit geval bereikt met eenvoudige architectonische middelen, zoals erkers, dakvorm e.d., en eventuele hoogteverschillen. Dan is er nog de mogelijkheid van rijwoningen met elk een eigen architectuur. Dat kan projectmatig worden gerealiseerd, maar ook door middel van het uitgeven van kavels, zo mogelijk in de vorm van Collectief Particulier Opdrachtgeverschap.
In de kavelpaspoorten zijn deze uitgangspunten verder uitgewerkt. Daarin zijn tevens de spelregels aangegeven voor de aansluiting van de woningen op de openbare ruimte.
STEDENBOUWKUNDIG PROGRAMMA van EISEN WAELPOLDER mei 2021
33
• rij is maximaal zeven woningen • tenzij onderdeel van een bouwblok • accenten aanbrengen met erkers en dakvormen • af en toe groeperen tot “object” • geen “dode” geveldelen aan de straat • kopgevel aan de straat heeft hoekoriëntatie • toepassen ‘Delftse stoep’ • of een straat met een bijzonder inrichting
STEDENBOUWKUNDIG PROGRAMMA van EISEN WAELPOLDER mei 2021
gemengd / bijzondere woonconcepten
34
Enkele plandelen aangeduid op bovenstaande kaart (p28-29) zijn gereserveerd voor gemengde bouwvormen met bijzondere woonconcepten. Gemengd wil in dit geval zeggen gebaseerd op grondgebonden woningen en appartementen. Het accent bij grondgebonden woningen ligt op rijwoningen. In deze plandelen wordt ook een hogere dichtheid voorzien dan in de andere plandelen. De grondgebonden woningen worden dan ook bij voorkeur gerealiseerd in de vorm van (gesloten) bouwblokken, waar mogelijk gecombineerd met appartementen. Uit de participatie is naar voren gekomen dat een ruimere combinatie van verschillende woningtypen gewaardeerd wordt. Denkbaar zijn andere woningplattegronden, kleinere kavels in ruil voor gezamenlijke buitenruimte, ondergeschikt stratenpatroon en alternatieve parkeervormen. Gemengde woonvormen en gedeelde buitenruimten vragen om zorgvuldige organisatie van de woningen. Ontwerpen voor de bijzondere woonconcepten moeten rekening houden met de bereikbaarheid van de woningen, ook voor de aansluitingen (kabels en leidingen) en met de gewenste privacy, zonder rigoureuze afschermingen uit te lokken. Tevens zullen andere vormen van parkeren geïntroduceerd moeten worden, waarbij het parkeren van met name de tweede auto anders behandeld kan worden dan gebruikelijk. Voor de beoogde woonconcepten is met opzet de combinatie met appartementengebouwen gezocht.
De bedoeling is dat de appartementengebouwen niet alleen voorzien in de woningbehoefte, maar ook dat deze een functie hebben in het geheel. Bijvoorbeeld door de aanleg van een groter, overdekt parkeerterrein voor de gehele buurt. Doorgaans is een dergelijke oplossing alleen voor de appartementen te duur. Door concentratie van parkeerplaatsen is efficiëntie en mogelijk kostenvoordeel te behalen. Nu zijn parkeervelden doorgaans nare, verharde vlakten, die grote delen van de dag niet worden gebruikt. Dat kan beter. Laat een lege parkeerplaats iets ander zijn dan een parkeerplaats. Bijvoorbeeld een speelplek. Overkapping van (delen van) een parkeerterrein is een vereiste, waarbij de overkapping toegankelijk is en wordt ingericht als daktuin. In de kavelpaspoorten zijn deze uitgangspunten verder uitgewerkt.
STEDENBOUWKUNDIG PROGRAMMA van EISEN WAELPOLDER mei 2021
35
• hogere dichtheid • grondgebonden woningen en appartementen • bouwblokken • bijzonder, zowel stedenbouwkundig als architectonisch • integratie van diverse woonvormen • appartementengebouwen hebben een sculpturale vorm • parkeerterreinen zijn uit het zicht • wel sociaal veilig • parkeren onder groen dek
STEDENBOUWKUNDIG PROGRAMMA van EISEN WAELPOLDER mei 2021
specials
36
In Waelpolder zijn drie plekken bestemd voor bijzonder bebouwing. Twee ‘specials’ in de vorm van een ruimtelijk accent en een school. De ruimtelijke accenten zijn gesitueerd op ‘strategische’ plekken: een aan de samenkomst van bestaande boezem (Nieuwe Vaart) met de nieuwe, nog te voltooien boezem en de ecozone. En een in de as van de hoofdontsluiting waar deze een knik maakt. De school ligt in het gebied met gemengde bebouwing. In de omgeving van de school is tevens ruimte voor andere maatschappelijke voorzieningen, zoals een huisartsenpraktijk. Vanwege de relatief beperkte omvang van deze voorzieningen zullen deze worden opgenomen in de bebouwing, bij voorkeur grenzend aan de school. Accenten Accenten zijn van belang ter oriëntatie en ter markering van een bijzondere plek. Zo ligt een bescheiden accent in de zichtas van de hoofdontsluiting, komend vanuit zuidelijke richting. Dat is ook het punt waar de hoofdontsluiting afbuigt van de ecozone, of in andere richting, de hoofdontsluiting samenkomt met de ecozone. Het accent aan de boezem en de ecozone is een echte ‘landmark’, dat vanwege de hoogte, 50m, goed te zien is vanuit de omgeving. Met twee woningen per laag is sprake van luxe appartementen in een slank volume. Dit accent heeft een gebouwde parkeervoorziening.
School In de zone ‘gemengd, bijzondere woonconcepten’ wordt rekening gehouden met de bouw van een school, met bso en gymzaal. Gebouw en buitenruimte zijn als geheel ontworpen en geïntegreerd met de omgeving. Het schoolgebouw heeft bij voorkeur ook een functie voor de buurt en het schoolplein is ook buiten schooltijden toegankelijk. Huisartsenpraktijk In de zone voor gemengde bebouwing is ruimte voor het realiseren van een huisartsenpraktijk, eventueel gecombineerd met andere maatschappelijke functies. Bij voorkeur zijn deze voorzieningen gesitueerd nabij de school, bijvoorbeeld in de plint van een appartementengebouw.
STEDENBOUWKUNDIG PROGRAMMA van EISEN WAELPOLDER mei 2021
37
• drie plekken met een speciale invulling • sterke relatie gebouw en buitenruimte • bijzondere architectuur
STEDENBOUWKUNDIG PROGRAMMA van EISEN WAELPOLDER mei 2021
38
STEDENBOUWKUNDIG PROGRAMMA van EISEN WAELPOLDER mei 2021
Vormvrije m.e.r. beoordeling Waelpolder
projectnummer 0457561.100 definitief 21 mei 2021
Vormvrije m.e.r. beoordeling Waelpolder
projectnummer 0457561.100 definitief 21 mei 2021
Auteurs M. Rotte
Opdrachtgever Ontwikkelingsmij. Het nieuwe Westland B.V. Tiendweg 10 2671 SB S-GRAVENHAGE
datum vrijgave
beschrijving revisie definitief
gecontroleerd M. Visser, L. Koks
vrijgave PM
Inhoudsopgave
Blz.
1
Inleiding
1
2
Waarom een informele m.e.r.-beoordeling?
3
3
Toetsing of sprake is van mogelijk belangrijke nadelige milieugevolgen
4
3.1 3.2 3.3 3.3.1 3.3.2 3.3.3 3.3.4 3.3.5 3.3.6 3.3.7 3.3.8 3.3.9 3.3.10 3.3.11
Kenmerken van de activiteit Locatie van de activiteit Kenmerken van het potentiele effect Bodem Luchtkwaliteit Geluid Externe veiligheid (Agrarische) geurhinder Verkeer en parkeren Archeologie Cultuurhistorie Natuur Water Cumulatie
4 7 8 8 9 9 14 17 17 20 21 21 26 29
4
Conclusie
30
Vormvrije m.e.r. beoordeling Waelpolder projectnummer 0457561.100 21 mei 2021 Ontwikkelingsmij. Het nieuwe Westland B.V.
1
Inleiding Ontwikkelingsmaatschappij het Nieuwe Westland b.v. (ONW B.V.) is voornemens om het gebied ten oosten van de kern van ’s Gravenzande te herontwikkelen. Het plan Waelpolder, bestaat uit de bouw van maximaal 720 nieuwbouwwoningen, inclusief de aanleg van een natuurzone (ecozone) en circa 7.500 m2 aan maatschappelijke voorzieningen. Waelpolder is onderdeel van een groter ontwikkelingsgebied, genaamd Waelpark. Binnen dat gebied zijn er, behalve Waelpolder, in de omgeving nog vier andere woningbouwlocaties bepaald. Ten behoeve van de ontwikkeling van Waelpolder wordt het bestemmingsplan ‘Waelpolder’ voorbereid. Deze vormvrije m.e.r beoordeling is opgesteld ter onderbouwing van dat bestemmingsplan en heeft betrekking op de bouw van maximaal 720 woningen, circa 7.500 m2 aan maatschappelijke voorzieningen en de aanleg van een ecozone.
Figuur 1.1 Ligging en begrenzing plangebied Waelpolder (maximaal 720 woningen) De ontwikkeling past niet in het vigerend plan ‘Het Nieuwe Water’ (vastgesteld op 26 mei 2009). Het nieuwe bestemmingsplan ‘Waelpolder’ wordt opgesteld om de bouw van de woningen juridisch-planologisch mogelijk te maken. Conform de eisen van de Wet milieubeheer en het Besluit milieueffectrapportage dient in het kader van deze procedure vanuit de Wet ruimtelijke ordening een zogenaamde “informele m.e.r.-beoordeling” te worden doorlopen waarin het bevoegde gezag (het college van B&W van de gemeente Westland) moet besluiten of er sprake is van belangrijke nadelige milieugevolgen die het doorlopen van een m.e.r.-procedure noodzakelijk maakt. De voorliggende notitie motiveert of er bij de voorgenomen ontwikkeling sprake is van mogelijk belangrijke nadelige gevolgen voor het milieu en geeft het bevoegde gezag daarmee de milieu-
Blad 1 van 31
Vormvrije m.e.r. beoordeling Waelpolder projectnummer 0457561.100 21 mei 2021 Ontwikkelingsmij. Het nieuwe Westland B.V.
informatie voor het m.e.r.-beoordelingsbesluit. Deze notitie is gebaseerd op de gebieds- en milieuonderzoeken die zijn uitgevoerd in het kader van het bestemmingsplan. De notitie heeft de volgende opbouw. In hoofdstuk 2 wordt er ingegaan op de noodzaak van het opstellen van een informele m.e.r.-beoordeling. Hoofdstuk 3 gaat conform de wettelijke eisen (volgend uit bijlage III van de Europese richtlijn m.e.r. in op de plaats en kenmerken van de voorgenomen activiteit en de verwachte milieueffecten. Tot slot wordt in hoofdstuk 4 een conclusie gegeven.
Blad 2 van 31
Vormvrije m.e.r. beoordeling Waelpolder projectnummer 0457561.100 21 mei 2021 Ontwikkelingsmij. Het nieuwe Westland B.V.
2
Waarom een informele m.e.r.-beoordeling? De milieueffectrapportage-procedure (m.e.r.) is bedoeld om het milieubelang volwaardig en vroegtijdig in de plan- en besluitvorming in te brengen. Een m.e.r. is altijd gekoppeld aan een plan of besluit, bijvoorbeeld een structuurvisie, bestemmingsplan of vergunning. De wettelijke eisen ten aanzien van m.e.r. zijn vastgelegd in de Wet Milieubeheer en in het Besluit m.e.r. In de Wet Milieubeheer en in het Besluit m.e.r. wordt een onderscheid gemaakt in activiteiten die m.e.r.-plichtig zijn (de zogenaamde bijlage C-activiteiten) en activiteiten die m.e.r.beoordelingsplichtig zijn (de zogenaamde bijlage D-activiteiten). De voorgenomen ontwikkeling, de realisatie van maximaal 720 woningen, is opgenomen in onderdeel D van het Besluit m.e.r. onder categorie D11.2. De omschrijving van de drempelwaarden behorend bij deze categorie is opgenomen in onderstaande tabel (zie: Tabel 2.1). Tabel 2.1: Uitsnede uit het Besluit m.e.r. D 11.2
Activiteiten De aanleg, wijziging of uitbreiding van een stedelijk ontwikkelingsproject met inbegrip van de bouw van winkelcentra of parkeerterreinen
Gevallen In gevallen waarin de activiteit betrekking heeft op: 1. een oppervlakte van 100 hectare of meer, 2. een aaneengesloten gebied en 2.000 of meer woningen omvat, of 3. een bedrijfsvloeroppervlakte van 200.000 m2 of meer
Besluit De vaststelling van het plan, bedoeld in artikel 3.6, eerste lid, onderdelen a en b, van de Wet ruimtelijke ordening dan wel bij het ontbreken daarvan van het plan, bedoeld in artikel 3.1, eerste lid, van die wet.
De voorgenomen ontwikkeling is (veel kleiner) is dan 100 hectare en omvat (veel) minder dan 2.000 woningen (zie ook de kolom Gevallen van Tabel 2.1). De geldende drempelwaarden uit de C- of D-lijst van het Besluit m.e.r. worden dus niet overschreden. De Wet milieubeheer schrijft voor dat ook in situaties waarin de drempelwaarde niet overschreden wordt, bekeken moet worden of er belangrijke negatieve effecten voor het milieu optreden die de uitvoering van een project-m.e.r. noodzakelijk maken. Dit wordt gedaan met behulp van deze informele m.e.r.beoordeling. Het uitgangspunt (”geest van de wet”) van een m.e.r.-beoordeling is dat er in beginsel geen m.e.r.-procedure doorlopen hoeft te worden, tenzij er sprake is van wezenlijk belangrijke nadelige gevolgen voor het milieu.
Blad 3 van 31
Vormvrije m.e.r. beoordeling Waelpolder projectnummer 0457561.100 21 mei 2021 Ontwikkelingsmij. Het nieuwe Westland B.V.
3
Toetsing of sprake is van mogelijk belangrijke nadelige milieugevolgen In deze notitie wordt voor de relevante milieuaspecten onderzocht of de voorgenomen ontwikkeling leidt tot mogelijk belangrijke nadelige milieugevolgen. Deze analyse is uitgevoerd aan de hand van de criteria uit bijlage III van de Europese richtlijn m.e.r.: ▪ Een beschrijving van de kenmerken van de activiteit. Hierbij wordt ingegaan op de aard en omvang van het plan en eventuele veranderingen die, al dan niet in cumulatie met andere projecten, kunnen optreden in bijvoorbeeld de uitstoot van stoffen, geluidproductie, verkeersgeneratie, risico op ongevallen, etc.. ▪ Een beschrijving van de locatie van de activiteit. In het plangebied en daarbuiten kunnen gebieden voorkomen die gevoelig zijn voor bepaalde verstoringen. Te denken valt hierbij aan kwetsbare natuurgebieden, gebieden met een hoge bevolkingsdichtheid, gebieden met bijzondere landschappelijke en cultuurhistorische waarden, etc. In een informele m.e.r.-beoordeling wordt aandacht besteed aan relevante gevoelige gebieden en locaties in de omgeving van het plan. ▪ Kenmerken van het potentiële effect. Door de mogelijke verstoringen van het plan in samenhang met de gevoelige gebieden en locaties in de omgeving van het plan te beschouwen zijn de potentiële effecten van het plan te bepalen. Daarbij wordt, waar mogelijk, o.a.
ingegaan op het bereik van het effect, de orde van grootte en de complexiteit van het effect, de duur, de frequentie en de omkeerbaarheid van het effect, etc. Dit hoofdstuk is op basis van deze drie punten opgebouwd en volgt daarmee de Europese richtlijn.
3.1
Kenmerken van de activiteit De voorgenomen ontwikkeling betreft de bouw van maximaal 720 woningen ten oosten van de kern ’s Gravenzande. Er is ruimte voor woningen in verschillende categorieën, zoals vrijstaande tweekappers en rijwoningen. De exacte verdeling van woningen over woningtypen is in het bestemmingsplan nog niet vastgelegd. De bebouwing bestaat bij de laagbouwwoningen uit twee woonlagen met kap en bij de appartementen uit 4 woonlagen, met uitzondering van de woontoren bij de brug die 16 woonlagen gaat tellen. In hoofdzaak sluit de bebouwing hiermee qua massaopbouw aan bij de woningen in de woonwijk de Kreek, direct ten oosten van Waelpolder. De bebouwingsdichtheid en structuur sluit aan bij de omgeving van het plangebied. Behalve woningen is ook de ontwikkeling van circa 7.500 m2 aan maatschappelijke voorzieningen gepland. Een school zal worden gerealiseerd en er wordt rekening gehouden met bijzondere voorzieningen, zoals een huisartsenpraktijk en mogelijk een apotheek.
Blad 4 van 31
Vormvrije m.e.r. beoordeling Waelpolder projectnummer 0457561.100 21 mei 2021 Ontwikkelingsmij. Het nieuwe Westland B.V.
Groen Deels door het midden van het plangebied Waelpolder komt in noord-zuid richting een ecozone te liggen (zie figuur 3.1). Aan de zuidkant schuift deze ecozone geheel naar het westen van het plangebied op. In de ecozone is een robuust gebied voorzien waarin water, groen en ecologie elkaar versterken. Combinatie van deze aspecten biedt meerwaarde voor alle onderdelen en derhalve meerwaarde voor de kwaliteit van het woongebied. Vanuit de ecozone worden verbindingen gelegd die gebaseerd zijn op de voormalige kavelstructuur. Bij de uitwerking van de ontwikkelvelden wordt het weefsel nog verder uitgewerkt, zodat de groen- en waterstructuur door de gehele wijk beleefbaar is. De ecozone in Waelpolder sluit in het noorden aan op natuurzones in twee andere ontwikkelingsgebieden (Rijnvaart en Waelplas) en komt vervolgens uit in de Groene Schakel in het hart van de Poelzone (De Groene Schakel is een recreatieve en ecologische verbinding op circa 900 meter ten noorden van Waelpolder). Ontsluiting en parkeren De nieuw aan te leggen ontsluitingsweg loopt dwars door het midden van Waelpolder, waarvan een klein gedeelte direct langs de ecozone (zie figuur 3.1). In noordelijke richting sluit deze aan op de Rijnvaartweg. In zuidelijke richting sluit deze aan op de brug over de boezem en de ecozone, en vervolgens via de Dijckerwaal naar de Teylingenweg en Naaldwijkseweg.
Voor de hoofdontsluiting is over de gehele lengte een breedte gereserveerd van ruim 15 m ten behoeve van de beoogde verkeersafwikkeling en ondergrondse infrastructuur. Voor wat betreft de ondergrondse infrastructuur wordt rekening gehouden met extra ruimte voor een vorm van warmtenet. Het parkeren wordt op verschillende manieren opgelost. De duurdere laagbouwwoningen krijgen parkeerplaatsen op eigen terrein. Bezoekers parkeren op straat. Op velden 4 en 11 wordt het parkeren opgelost binnen de velden (groen overkapping). De rijwoningen en appartementen parkeren op de binnenterreinen. Voor het parkeren van bewoners van de woontoren nabij de brug wordt een parkeergarage ontwikkeld.
Blad 5 van 31
Vormvrije m.e.r. beoordeling Waelpolder projectnummer 0457561.100 21 mei 2021 Ontwikkelingsmij. Het nieuwe Westland B.V.
Figuur 3.1: Stedenbouwkundige schets met woonvelden en de ecozone (groen-blauwe structuur)
Blad 6 van 31
Vormvrije m.e.r. beoordeling Waelpolder projectnummer 0457561.100 21 mei 2021 Ontwikkelingsmij. Het nieuwe Westland B.V.
3.2
Locatie van de activiteit Plangebied Het plangebied ligt ten oosten van de kern van ‘s Gravenzande en wordt begrensd door de straat Eekhoorn aan de noordzijde, De Nieuwe Vaart aan de westzijde, de nieuwe waterverbinding aan de zuidzijde (nabij straat Porseleinvlinder) en de Poelkade aan de oostzijde (zie figuur 3.2). Het plangebied is bijna 230.000 m2 groot. Gevoelige gebieden en waarden Het plangebied ligt aan de rand van de kern ‘s Gravenzande en is niet gelegen in gebieden met gevoelige en/of beschermde waarden. ▪ Het plangebied ligt niet in of nabij Natura 2000-gebied. Het meest dichtbij zijnde Natura 2000-gebied ligt op circa 1,8 km afstand: Solleveld en Kapittelduinen (zie figuur 3.3). Direct ten oosten en deels binnen het plangebied ligt de Poelwatering, onderdeel van het Natuurnetwerk Nederland (zie figuur 3.2). Paragraaf 3.3 onder de kop Natuur gaat hierop in. ▪ Het plangebied is niet gelegen in of nabij (reserveringsgebied) waterberging, drinkwaterwinning, grondwaterbeschermingsgebied. Wel ligt er aan de randen van het plangebied een regionale waterkering. Paragraaf 3.3 onder ‘Water’ gaat hier nader op in. ▪ In het plangebied is geen beschermd stads- en dorpsgezicht aangewezen en liggen geen rijksof gemeentelijke monumenten.
Ook zijn er geen archeologische terreinen met rijksbescherming of archeologische terreinen van provinciaal belang aanwezig binnen het plangebied. Tevens is geen sprake van de aanwezigheid van een molenbiotoop of kasteel- of landgoedbiotoop. De Poelwatering, de oostgrens van het plangebied, betreft wel een historisch landschappelijke lijn. Hier wordt in paragraaf 3.3 onder ‘Cultuurhistorie’ nader op ingegaan. Wat betreft archeologie is in het vigerend bestemmingsplan uitsluitend sprake van een dubbelbestemming archeologie op twee locaties buiten het plangebied Waelpolder. De archeologische beleidskaart van de gemeente Westland geeft aan dat sprake is van verwachtingszone III, wat betekent dat sprake is van een onderzoeksplicht bij ingrepen groter dan 500 m2 en dieper dan 50 cm onder het maaiveld. Paragraaf 3.3 onder ‘Archeologie’ geven de resultaten van het archeologische onderzoek weer.
Figuur 3.2: Natura 2000-gebied (donkergroen) en Natuurnetwerk Nederland (De paarse lijn)
Blad 7 van 31
Vormvrije m.e.r. beoordeling Waelpolder projectnummer 0457561.100 21 mei 2021 Ontwikkelingsmij. Het nieuwe Westland B.V.
3.3
Kenmerken van het potentiele effect In deze paragraaf worden de verwachte milieueffecten van het project beoordeeld om per milieuaspect te bepalen of sprake kan zijn van belangrijke nadelige gevolgen voor het milieu. Voor deze beoordeling zijn de gebieds- en milieuonderzoeken gebruikt die zijn uitgevoerd in het kader van het nieuwe bestemmingsplan. Het merendeel van de onderzoeken zijn als separate bijlagen opgenomen bij de toelichting van het bestemmingsplan.
3.3.1
Bodem Bij transformatie van het plangebied naar nieuwe functies dient rekening te worden gehouden met de bodemsituatie. De bodem dient geschikt te zijn voor de beoogde functie, zodat de bodemkwaliteit geen onaanvaardbaar risico oplevert voor de gebruikers van de bodem. In het kader van de herontwikkeling van het plangebied is door BMA Milieu een verkennend bodemonderzoek uitgevoerd (de Jong, 2020). Chroom en zink in de bovengrond Voor de bij het nader bodemonderzoek aangetoonde (matige tot) sterke verontreinigingen met chroom en zink in de bovengrond (ter plaatse van de gehele onderzoekslocatie) wordt (aanvullend) nader bodemonderozek aanbevolen. Tevens wordt aanbevolen nader bodemonderzoek uit te voeren naar de matige tot sterke PCB-verontreiniging ter plaatse van D3. Ernstige bodemverontreinigingen De aangetoonde gevallen van ernstige bodemverontreiniging dienen voorafgaand aan de herinrichting te worden gesaneerd. De ernstige gevallen van bodemverontreiniging betreffen: Chroomverontreiniging (A2) – De omvang van de verontreiniging boven de interventiewaarde wordt geschat op circa 4.000 m3 (8.000 m2 x 0,5 m); Zinkverontreiniging (F3) – De omvang van de verontreiniging boven de interventiewaarde wordt geschat op circa 100 m 3 (200 m2 x 0,5 m).
Niet ernstige bodemverontreinigingen Voor de aangetoonde gevallen van niet ersntige bodemverontreiniging wordt, gezien het toekomstig gebruik van de locatie (woningbouw) en het plegen van vrij grondverzet, aanbevolen deze verontreinigingen te saneren. Asbest Zintuigelijk is in drie gaten (1x in grond en 2x in puin) asbesthoudend materiaal aangetroffen. De zintuiglijk asbesthoudende grond ter plaatse van gat 056 overschrijdt het criterium voor nader onderzoek (maximaal gemeten concentratie 248,4 mg/kg ds). In verband met reeds graven van een waterpartij ter plaatse van dit gat (tussen uitvoering van onderhavig bodemonderzoek en verkrijgen van de analyseresultaten) kan nader onderzoek naar abest hier niet meer worden uitgevoerd.
Blad 8 van 31
Vormvrije m.e.r. beoordeling Waelpolder projectnummer 0457561.100 21 mei 2021 Ontwikkelingsmij. Het nieuwe Westland B.V.
Het zintuigelijk asbesthoudende puin ter plaatse van gat 145 overschrijdt het criterium voor nader onderzoek niet (maximaal gemeten concentratie 3,9 mg/kg ds.). Het zintuiglijk asbesthoudende puin onder de verharding bij Poelkade 44, gat 448, overschrijdt (indicatief) het criterium voor nader onderzoek (maximaal gemeten concentratie 9800 mg/kg ds.). In verband met deze overschrijding wordt aanbevolen nader onderzoek naar deze locatie te verrichten. Concluderend kan worden gesteld dat sprake is van twee situaties: in enkele gevallen is het nodig nader onderzoek uit te voeren en in sommige gevallen dient gesaneerd te worden. Indien uit de nadere onderzoeken blijkt dat maatregelen noodzakelijk zijn, zullen deze worden uitgevoerd. Daarnaast zal de bodem na sanering van die locaties geschikt zijn voor het beoogde gebruik. Daar waar sprake is van sanering met het oog op voorliggende ontwikkeling zal de bodemkwaliteit zelfs verbeteren ten opzichte van de huidige situatie. Op basis van voorgaande worden geen mogelijk significant nadelige effecten voor het aspect bodem verwacht.
3.3.2
Luchtkwaliteit In het kader van een goede ruimtelijke ordening is aan de hand van de NSL-monitoringstool 2019 (http://www.nsl-monitoring.nl/viewer/) een indicatie van de luchtkwaliteit ter plaatse van het plangebied bekeken. Met behulp van de monitoringstool kan inzicht worden gekregen in de concentraties van de luchtverontreinigende stoffen waarvoor grenswaarden zijn opgenomen in de Wet milieubeheer. Hierbij vormen fijnstof en stikstofdioxide de belangrijkste verontreinigende stoffen. De dichtstbijzijnde maatgevende wegen zijn de N467 (Naaldwijkseweg) ten zuiden van het plangebied en de Koningin Julianaweg ten westen van het plangebied. Voor zowel stikstofdioxide als fijnstof geldt een jaargemiddelde grenswaarde van 40 µg/m3. Voor fijnstof geldt een advieswaarde van 20 µg/m3. Voor zowel stikstofdioxide als fijnstof bevinden de concentraties zich ruim onder deze grenswaarden. Het huidige bouwplan betreft de realisatie van maximaal 720 woningen. In de regeling niet in betekenende mate (NIBM) is vastgelegd dat bij een ontwikkeling tot 1500 woningen op voorhand gesteld kan worden dat geen relevante toename van de luchtverontreiniging optreedt. Aangezien het aantal woningen ruim onder dit aantal ligt kan gesteld worden dat het plan niet in betekende mate bijdraagt aan het verslechteren van de luchtkwaliteit.
Voor het aspect luchtkwaliteit worden geen belangrijke nadelige milieueffecten verwacht.
3.3.3
Geluid Wegverkeerslawaai Bij een nieuwe ruimtelijke ontwikkeling die betrekking heeft op de bouw van geluidsgevoelige gebouwen, de aanleg van nieuwe wegen of de reconstructie van bestaande wegen dient te worden aangetoond dat wordt voldaan aan de Wet geluidhinder. Daarom is voor dit bestemmingsplan waarin de bouw van woningen (geluidgevoelige gebouwen) wordt mogelijk gemaakt een geluidsonderzoek wegverkeerslawaai uitgevoerd (Koopmans & Keizer, 2020).
Blad 9 van 31
Vormvrije m.e.r. beoordeling Waelpolder projectnummer 0457561.100 21 mei 2021 Ontwikkelingsmij. Het nieuwe Westland B.V.
De exacte situering van de nieuwe woningen is op het moment van uitvoeren van het onderzoek nog niet bekend. Daarom is de geluidssituatie inzichtelijk gemaakt doormiddel van geluidscontouren. De wegen die van invloed zijn op de geluidssituatie in het plangebied en onderzocht zijn: Lorentzstraat-Braillestraat (30 km/u), Poelkade (60 km/u) en de nieuwe wijkverzamelweg door het plangebied heen (30 km/u) (zie figuur 3.3 hieronder). Een aantal wegen heeft een snelheidsregime van 30 km/u en daarmee is wettelijk gezien geen sprake van een formele geluidszone. In het kader van een goede ruimtelijke ordening is de geluidssituatie langs 30 km/u wegen in voorliggende situatie echter wel beschouwd.
Figuur 3.3: onderzochte wegen in het akoestisch onderzoek wegverkeerslawaai (Koopmans & Keizer, 2020)
Blad 10 van 31
Vormvrije m.e.r. beoordeling Waelpolder projectnummer 0457561.100 21 mei 2021 Ontwikkelingsmij. Het nieuwe Westland B.V.
Figuur 3.4: Geluidscontour t.g.v. nieuwe wijkverzamelweg (geluidsbelasting inclusief correctie artikel 110g Wet geluidhinder, waarneemhoogte 4,5m) De hoogst berekende geluidsbelasting vindt plaats bij nieuwe woningen als gevolg van de nieuwe wijkverzamelweg, dwars door het plangebied heen. Rond deze nieuwe wijkverzamelweg zijn geluidsbelastingen berekend die hoger zijn dan de voorkeursgrenswaarde van 48 dB (zie figuur 3.4). De hoogst berekende geluidsbelasting bedraagt 57 dB op de randen van de bestemmingsvlakken. De absolute geluidsbelasting is afhankelijk van de uiteindelijke situering en de afstand van de nieuwe woningen tot de weg. De berekende geluidsbelastingen zijn niet uitzonderlijk voor wegen met een maximumsnelheid van 30 km/u met een wijkontsluitende functie. De hoogst berekende geluidsbelasting van 57 dB is bovendien lager dan de maximale ontheffingswaarde die geldt bij gezoneerde wegen. De nieuwe wijkverzamelweg is géén gezoneerde weg (want 30 km/u). Met de exacte uitwerking van het plan, kan door middel van maatregelen aan de bron (weg) of aan de ontvanger (isolatiewaarde woningen) een lagere geluidsbelasting worden bereikt. In het eerste geval kan gekozen worden om asfaltverharding toe te passen. In het geluidsonderzoek is uitgegaan van elementenverharding in keperverband. Asfaltverharding zorgt voor lagere geluidsbelastingen.
Railverkeerslawaai Ten zuiden en noordoosten van het plangebied zijn op grote afstand spoorlijnen gelegen. Het plangebied is gelegen op een afstand van meer dan 4 km vanaf de spoorwegen. Op deze afstand zijn de geluidseffecten van het railverkeer verwaarloosbaar.
Blad 11 van 31
Vormvrije m.e.r. beoordeling Waelpolder projectnummer 0457561.100 21 mei 2021 Ontwikkelingsmij. Het nieuwe Westland B.V.
Industrielawaai In het plangebied worden milieugevoelige bestemmingen (woningen) gerealiseerd. Door AquaTerra Nova is daarom geanalyseerd welke bedrijven er nabij het plangebied aanwezig zijn (Barten, 2019). Voor het in beeld brengen van de ruimtelijke milieuzonering van bedrijven is daarbij gebruikgemaakt van de systematiek zoals aangegeven in de VNG-publicatie ‘Bedrijven en milieuzonering, editie 2009’. Categorie bedrijven mogelijk binnen het plangebied Binnen het plangebied worden voornamelijk woningen gerealiseerd. Daarnaast wordt een school met kinderopvang en gezondheidscentrum gerealiseerd. Op grond van de VNG publicatie kan het gebied het beste worden getypeerd als rustige woonwijk. Basisscholen en kinderopvang zijn op grond van de VNG publicatie ‘Bedrijven en milieuzonering’ in te delen in categorie 2 met een grootste richtafstand van 30 meter tot een ‘rustige woonwijk’ (bepalend hierbij is de afstand voor geluid). Een gezondheidscentrum is op grond van deze VNG publicatie in te delen in categorie 1 met een grootste richtafstand van 10 meter tot een ‘rustige woonwijk’ (bepalend hierbij is de afstand voor geluid). Geadviseerd wordt om de functies school met kinderopvang (met name de buitenspeelplaats) en het gezondheidscentrum zodanig in te passen in het gebied dat aan deze richtafstand wordt voldaan tot omliggende woonbestemmingen.