2025.07.09 Gemeente Westland Gemeenteraad

Woordelijk verslag Van de openbare vergadering van de gemeenteraad, gehouden op 9 juli 2025 om 13.00 uur in de raadzaal van Naaldwijk

Woordelijk verslag van de openbare vergadering van de gemeenteraad, gehouden op 9 juli 2025 om 19.00 uur in de raadzaal van Naaldwijk

Aanwezig Voorzitter Raadsgriffier

: :

B.R. Arends P. van Oosten

Leden

:

G.M. Bakker, A.J. van den Berg, J.W. van den Beukel, L.G. Boekestijn, J. Bogaard, A. Bongaards, D. Chafiâ, E.M.J. Daalhof, B.A. van Dijk, P.J.L.J. Duijsens, J.J. Eeltink, S. van Erven, N.J.M. de Gier, R. van der Giessen, B.M. Hofland, K. Jansen-van Voorthuizen, J.J.A.C. de Jong, R.K. Keizer, S.A.M. Kester, K.W.J. Klinkspoor, B. Koen-Snijders, D. van Koppen, R.G.A. Lelieveld, A. Leurink, C. van der Mark, A.P. van der Meer, G.J.M. de Munck-Schoordijk, R.M.A. Nederpel, J. de Nooy, D. Plomp, M.D. van der Stelt, M.W.M. Stokkers, J. van Veen, J. Vermeer-de Smit, A. van Vliet, G.B. Voois, J.A. van der Voort, P. Voskamp, J.G.M. Witkamp

Afwezig

:

geen

Wethouders

:

B.P.M. van der Stee, C. van Staalduinen, A. Goudswaard, M. Ferwerda, P. Valstar

1. Opening en mededelingen De voorzitter: Goedemiddag. Ik open de vergadering. Er stromen nog wat mensen binnen en onder andere de heer Witkamp zal later komen. De heer Chafiâ komt ook later. Mooi. Dan... Ik zit hier nog wat in het zonnetje, maar dat zal ook zo weer weggaan. Verwacht niet dat ik hier de hele dag in het zonnetje zal zitten, maar wie weet? 2. Vragenhalfuur De voorzitter: Wij hebben een agenda en wij beginnen als eerste met het vragenhalfuur en er zijn voor het vragenhalfuur al vragen gesteld, die zijn ook al schriftelijk beantwoord, maar er is altijd ruimte voor een aanvullende vraag. Dus ik kijk even naar de Fractie van GemeenteBelang Westland of er nog een aanvullende vraag is? De heer Keizer: Voorzitter, dank u. Dank voor de beantwoording op onze vragen naar aanleiding van de gebeurtenissen bij de Waterman. We komen daar in de commissie bestuur nog een keer op terug om met elkaar daarover van gedachten te wisselen. De voorzitter: Prima, mooi. In dat kader is er ook nog een aanvullende vraag gesteld door de fractie van Westland Verstandig inzake de Waterman. En ik stel voor dat de vraagronde even vanaf de plek wordt gedaan en de eerste, de tweede termijn straks vanaf het spreekgestoelte. Scheelt weer een hoop geloop. Gaat uw gang. De heer Duijsens: De vragen van Westland Verstandig over de Waterman zijn slechts ten dele door het college beantwoord eerder.

We hadden ook een vraag gesteld of het college bereid is de helpende hand te bieden door invoering van een zwempas voor 14 jaar en ouder, zoals in Den Haag, zoals de gemeente Den Haag ook doet voor haar zwembaden. Die pas vervangt dan de ID-kaart en Den Haag hanteert voor

bezoekers van zwembaden dit passysteem en reguleert, dat was ook al voor het incident in Wateringen het geval en ook al aangegeven dat dat de reden was, reguleert daarmee de toegang en op die wijze kunnen personen die zich misdragen gericht geweerd worden. Den Haag doet dat gratis. Nou volgen de vragen. Is het college bereid om een, met een Den Haag vergelijkbaar passysteem voor bezoekers van de Waterman in te voeren en te bekostigen? Tweede vraag, of ziet het college andere mogelijkheden om de Waterman actief te ondersteunen bij het verbeteren van het toegangssysteem? Tot zover. De voorzitter: De heer Goudswaard. De heer Goudswaard: Voorzitter, dank u wel ook. Dank voor het stellen van de vragen. Ook het college is, heeft geschokt kennisgenomen van het feit van onrust in het zwembad de Waterman. Daartoe zijn we daags na het incident gelijk poolshoogte wezen nemen, het gesprek aangegaan met de bestuurders die daar ook zichtbaar van aangeslagen waren. Wij hebben gisteren, en dan heb ik het over we, dat betekent de burgemeester en ondertekenden, direct de koppen bij elkaar gestoken. Dat wil zeggen de stichting bestuur van de Waterman, onze afdeling veiligheid, politie en burgemeester en mijn persoon.

Wij hebben daar de strekking, zoals u de vragen stelt, ook besproken waarbij wij het onderscheid gemaakt hebben, dat wat binnen het bad gebeurt, is primair de verantwoordelijkheid van de Waterman. Wat buiten, en daar was ook wat onrust, het zwembad gebeurt, dat is de verantwoordelijkheid onder andere van ons als gemeente om daar met handhaving en politie afspraken over te maken. Dat is een goed gesprek geweest. Wij hebben daar een aantal scenario's de revue laten passeren, waaronder ook en daar hebben wij ook kennis van genomen, het feit dat Den Haag een pasjessysteem heeft. Het verschil tussen Westland en Den Haag is dat Den Haag het zwembad in eigendom heeft en wij als gemeente Westland primair de verantwoordelijkheid hebben neergelegd bij de stichting Waterman. Dat wil niet zeggen dat wij weglopen daarvoor en dat wij dat spel gaan spelen. Wel hebben wij gezegd, wij willen dat jullie daar zelf regie op pakken. Wij willen daarin faciliterend optreden dus de eerste connecties met Den Haag leggen wij ook. Tevens hebben wij ook een zwembad in Monster zijn de Boetzelaer die ook met een pasjessysteem werken. Dus de vragen kan ik niet nu met een ja of nee beantwoorden. Ik kan u wel aangeven dat wij in gesprek zijn en dat wij op zoek zijn naar mogelijkheden en oplossingen, zodat we daar zicht krijgen op wie daar is.

En vooral ook zicht op krijgen wie daar niet meer kunnen zijn omdat zij zich niet kunnen gedragen. Voorzitter, tot zover. De voorzitter: Dank u wel. Dan ga ik naar de volgende vraag. Dat gaat over de verkeer rondom de Zwartendijk of het verkeer wat daarmee mogelijk hangt. Er zijn twee vragen gesteld, een door de fractie van de GBW en de ander door de fractie van Westland Verstandig. Ik stel voor dat beide fracties achter elkaar even de vragen stellen en dan wordt de beantwoording in één keer gedaan door de portefeuillehouder. De heer Van Veen. De heer Van Veen: Dank u wel, voorzitter. Ja. Over het proces hiernaartoe, die afsluiting is al genoeg gezegd. Ik denk dat het een schoolvoorbeeld is van hoe het niet moet. Een gemeenteraad meenemen in zo'n belangrijk besluit of eigenlijk het niet meenemen van de gemeenteraad in zo'n belangrijk besluit. We hadden hier van tevoren wellicht een aantal zaken met elkaar kunnen bespreken en ook kunnen voorkomen en een van de zaken die we hadden kunnen voorkomen van tevoren is hetgeen ik in deze vraag stel. Namelijk het bijzonder matig afgesteld zijn van een aantal verkeersregelinstallaties. En dan noemen wij als voorbeeld de verkeersregelinstallaties in Poeldijk, bij de kruising Nieuweweg Jan Barendselaan. Ja, daar is het op dit moment ja, een ellende, op dit moment gedurende die afsluiting.

Dus de vraag is eigenlijk ja, wil de verkeerswethouder binnen enkele dagen die situatie gaan monitoren en zo snel mogelijk oplossen? De voorzitter: Dank u wel. De heer Duijsens. De heer Duijsens: Het gaat ook over dezelfde afsluiting. Onze fractie heeft eerder vragen gesteld over de hele lange tijd durende afsluiting van de Zwartendijk in Monster, veel te laat aangekondigd en te ingrijpend en voor de aansluiting van tien tuinbouwbedrijven. Te lang heeft het college dit stilgehouden en over de gevolgen is niet goed nagedacht, lijkt het. En ook sinds de invoering wordt dat ook bevestigd. Het gevolg is dat de Koningin Julianaweg nog drukker is en een onaanvaardbare filevorming iedere dag daar zich voordoet met enorme overlast voor de bewoners daar. Geloof in een tijd sinds invoering 20 mensen bij ons in het burgerkantoor geweest zijn die daarover geklaagd hebben, los van elkaar. Die klagen

uiteraard steen en been, die bewoners en houden hun hart vast als het de komende tijd ook nog goed strandweer gaat worden. Dit gevolg was te voorzien en daar moet toch iets aan gaan gebeuren. Ook wordt onze fractie gewezen op tal van kortdurende afsluitingen sinds de afsluiting van de Zwartendijk, onder meer bij de Poel, de Gantellaan en gisteren was de Havenstraat dicht aan de kant van de Gantellaan en ook andere wegen waardoor de chaos alleen maar groter wordt. Het lijkt erop dat de gemeente de regie kwijt is en er maar wat wordt gedaan. We zijn daar erg teleurgesteld over en dat moet ook echt op korte termijn anders. De volgende vragen. Wat gaat het college concreet op korte termijn doen aan de files op de Koningin Julianaweg waardoor de afsluiting van de Zwartendijk het onaanvaardbaar druk is, het was al erg druk, maar nu is het nog drukker. Hoe voorkomt het college dat ook andere cruciale wegen rond de afgesloten Zwartendijk afgesloten worden voor korte of langere tijd waardoor chaos ontstaat op diverse wegen. Dat waren de vragen. De voorzitter: Wethouder. De heer Valstar: Dank u wel, voorzitter. Het werd door de heer Van Veen geconstateerd dat met name de drukte zich concentreert rondom het kruispunt bij de Nieuweweg, de Koningin Julianaweg, zoals de heer Duijsens, wiens microfoon nog aanstaat, al constateerde.

Dat was al druk voordat de Zwartendijk afgesloten werd en dat heeft met name te maken met de spits, de ochtendspits en de avondspits, en datzelfde geldt ook voor de Nieuweweg, dat is met name de ochtend en avondspits. De heer Van Veen vroeg ook of wij daarop kunnen anticiperen. De provincie monitort samen met de gemeente Westland dit nauwgezet, de verkeersregelinstallaties, de VRI’s die zijn inmiddels ook aangepast. Die zorgen voor enige verlichting, maar voor algehele verlichting gaat dat niet zorgen. Ik heb het eerder aangegeven, de Zwartendijk gaat gewoon voor overlast zorgen en dat zit met name dus in de ochtend- en avondspits. En waar de mogelijkheden zijn om de situatie nog te verbeteren, zullen wij dat ook absoluut doen. Dus als u als raad oplossingen of verbeterpunten heeft, laat dat alsjeblieft weten. Wij blijven daar zelf ook continu naar zoeken. Wij staan ook in contact met de ondernemers rondom de Jupiter. Daar komen inmiddels ook klachten dat natuurlijk sluipverkeer via de Jupiter Dortlaan rijdt. Aan de andere kant, ik wil dat ook niet afsluiten, ik kan het ook niet afsluiten en het zorgt aan de andere kant ook alweer voor verlichting door de afsluiting van de Zwartendijk. Maar ook daar zullen we blijven kijken hoe we de situatie kunnen verbeteren.

De Gantellaan, dat werd specifiek ook nog door de heer Duijsens aangehaald, die is afgesloten geweest vanwege een spoedreparatie. Daar heeft een verzakking plaatsgevonden en daar is een zijde van het wegvak opengebleven. Ik vind het ook belangrijk dat de Gantellaan openblijft omdat dat tezamen met de Zwartendijk om en nabij dezelfde fietsafstand is vanuit Monster en Naaldwijk. Ja. En we kunnen andere werkzaamheden het komende jaar, die wil ik ook niet stoppen, die ga ik ook niet stoppen want als ik die eenmaal stop, betekent dat dat veel verder en later in de tijd weggezet gaat worden. Een van die werkzaamheden en daar heeft de raad ook op aangedrongen en het college ook. Dat is het aanpakken van de Opstalweg. Daar ligt denk ik een breed gedeeld verzoek om dat eindelijk eens aan te gaan pakken. Dat wordt in de zomervakantie, wordt dat aangepakt en dat doen we bewust in de zomervakantie omdat er dan ook minder woon-werkverkeer is. En ja, dan zullen we ook nog veel mensen hebben die naar het strand willen gaan. Maar ik zou met name de Westlanders toch willen oproepen om dit vooral met de fiets te doen. En tot slot wil ik nog aantekenen, de heer Duijsens gaf aan, we doen dit alleen voor tien tuinders. We doen dit niet alleen voor tien tuinders, we doen dit voor het hele Westland, we doen dit om de warmterotonde compleet te maken.

We doen dit om onze noord uiteindelijk op warmte aan te kunnen sluiten. Dus het vraagstuk is iets groter dan de tien tuinders. De voorzitter: Dank u wel. Aanvullende vragen? Ik kijk eerst even naar de heer Van Veen. Nee, de heer Duijsens. De heer Duijsens: Ja, die tien tuinders heb ik uit uw eigen brief gehaald dat toen u de aankondiging deed toen heel kort tevoren, toen zei u dat ten behoeve van tien tuinders worden daar die leidingen aangelegd. Dus dat is gejat met een met een goede bron erbij, bij wijze van spreken. Nee, toch even de Koningin Julianaweg. Dat moet toch mogelijk zijn om dat verkeer anders te leiden dan nu gebeurt? Die komt natuurlijk via de Naaldwijkseweg en die rijden dan langs die kant en ja, dat is echt… Ik ben het met die mensen helemaal eens. Dat is natuurlijk, u hebt gelijk bij ’s ochtends, 's avonds is het meest drukke, overdag poeh, dat is best ook wel best wel een gedoe en dat door toch een woonwijk, wat toch de Koningin Julianaweg inmiddels geworden is, is toch een dingetje, zou ik zeggen als dat nog een jaar gaat duren, dat gaat niet goed. Dus de vraag is heel concreet van ja, er moet toch iets te bedenken zijn dat dat

of meer naar de Maasdijk toe gaat of waar dan ook, maar in ieder geval niet die richting op, het verkeer leiden. Dus dat heeft iets met omleidingsroute te maken. De voorzitter: Wethouder. De heer Valstar: Ik zal die oproep ter harte nemen en tegelijkertijd doe ik ook weer de oproep naar u om, u geeft zelf al aan ik zie een probleem maar de oplossing die is niet zo een-twee-drie voorhanden. En nogmaals de Koningin Julianaweg is, met name in de ochtendspits en ik zie dat zelf ook als ik 's ochtends met de auto, ja, ik breng mijn kinderen met de auto naar school, als ik daar om 8.10 uur sta… Ja… Als ik om 8.10 uur bij de Julianaweg kom aanrijden kan ik zo doorrijden, sta ik er om 8.15 uur dan loopt het vol en het is om 8.45 uur is dat weer opgelost. Dat is een kort tijdsbestek. Dat is drukker en dat is inderdaad met de afsluiting van de Zwartendijk is dat momenteel nog iets drukker. Maar ik zou ook soms willen zeggen de tanden op elkaar en we gaan er wat van maken. De voorzitter: Dank u wel. En als u oproept om met de fiets naar het strand te gaan, roep ik u op om de kinderen met de fiets naar school te brengen. Ja. Ja, goed. Dan hebben we nog een derde vraag. Dat is de vraag van de fractie van GBW inzake de mishandelingen van jongeren aan de Rijnvaartweg. De heer Voois. De heer Voois: Dank u wel.

Afgelopen zondag op 6 juli rond half drie 's nachts hebben er in de omgeving van de Rijnvaartweg in ‘s Gravenzande een tweetal ernstige mishandelingen plaatsgevonden. Twee jonge mannen van 17 jaar zijn geschopt en geslagen en werden vernederd al knielend door teksten als sorry koning baas te zeggen, terwijl de daders aan het filmen waren. Navraag van onze fractie heeft een beeld gegeven dat het in de buurt bij de eendenvijver of in en om de eendenvijver de laatste tijd wel vaker raak is met hangjongeren die zich enorm misdragen. Buurtbewoners durven niet of nauwelijks hierover iets te zeggen, omdat ze bang zijn voor represailles. De buurt wordt in de nachtelijke uren vermeden door andere jeugd op weg naar huis. Dit brengt, deze feiten brengt de fractie van GBW tot de volgende vragen. Is het college bekend met de mishandelingen en de actuele situatie in en om de Rijnvaartweg? En zo ja, welke acties zijn er tot nu toe genomen en worden er genomen om het gevoel van veiligheid weer terug te krijgen in de buurt? De voorzitter: Dank u wel. Ik ben zondag ook geïnformeerd over de datgene wat er gebeurd is rondom de eendenvijver aan de Rijnvaartweg. Ik heb daar met walging kennis van genomen. Ik heb ook gevraagd aan de politie om daar direct zoveel mogelijk actie op te zetten om de daders te achterhalen.

Daar is de politie ook maandag ook direct mee begonnen en nou, ik hoop dat de daders heel snel gepakt zullen worden, dat die daar ook stevig voor beboet worden. Ook ik zal mijn maatregelenpakket niet schuwen richting deze daders wat dat betreft. En de politie zal ook de komende tijd wat vaker rondom de eendenvijver patrouilleren. Kijken wat daar aan de hand is. Het is wel eens vaker daar onrustig geweest. De laatste tijd was het juist ja, weer wat rustiger in de zin van, er kwamen geen meldingen binnen, maar het voorval van afgelopen zondagnacht geeft aanleiding om daar toch even weer wat accent op te rekken. En ik hoop dat de dader heel snel gepakt gaat worden, de daders. 3. Vaststelling van de agenda De voorzitter: Dan ben ik bij agendapunt 3 de vaststelling van de agenda. Ik stel u voor om de agendapunten 7,8, 9 en 10 om die als één geheel te behandelen, maar de besluitvorming wel afzonderlijk te doen. Akkoord? Zo dadelijk dan starten we met de tweede termijn van de raadsfracties. Ik zal dat doen in volgorde van fractiegrootte. Daarna na de tweede termijn van de raad, volgt een schorsing van 30 minuten. Zodat ook het college even de gelegenheid heeft om alle inbrengen in tweede termijn te ordenen. Daarna is de tweede termijn van het college.

Ik verzoek u om zoveel mogelijk alle moties en amendementen in te dienen voordat het college begint aan haar tweede termijn, want dan kan ook een inbreng geleverd worden vanuit het college op die moties en amendementen. En in ieder geval nadat het college heeft geantwoord in tweede termijn zijn er geen moties en amendementen meer toegestaan als alle collegeleden aan het woord zijn geweest. De heer Hofland: Voorzitter. In die zin zou ik de afspraak willen maken want wij hebben ook een aantal zaken waarvan we graag gewoon een toezegging zouden willen vanuit het college dus die moeten we

dan afwachten en naar gelang die toezegging dienen we of alsnog een motie in om het alsnog af te dwingen of we trekken een motie in of houden iets aan of wat dan ook, dus die politieke ruimte zou wel prettig zijn, maar daar hebben we wel de reactie van het college voor nodig. De voorzitter: Dat snap ik en daarom zeg ik ook van u kunt in ieder geval tot aan het einde van de tweede termijn van het college nog moties en amendementen indienen, maar daarna niet meer. Maar het verzoek is om het zo veel mogelijk voor de tweede termijn te doen, want dan kan het college er ook op reageren. En als u zegt van nou, ik vraag om een uitspraak of een toezegging van het college en als de toezegging er komt, kom ik niet met de motie maar als de toezegging niet komt, kom ik wel met een motie, die is natuurlijk helemaal begrijpelijk. Dan is er na de tweede termijn van de raad en het college, dan zal er gekeken worden welke moties en amendementen in stemming gebracht moeten worden. En dan is er ook nog gelegenheid voor een stemverklaring. Dan is er nog een motie die uit de vorige raadsvergadering komt, de motie 11.1, dat gaat over het Carlton Hotel. Die is niet aangepast maar er heeft dinsdag 1 juli nog wel een werkbezoek plaatsgevonden en ik weet niet of naar aanleiding van dat bezoek het ook nog wenselijk is om daar nog over met elkaar van gedachten te wisselen.

Of dat u hem direct in stemming wilt brengen? Direct in stemming. Mooi. En dan is om 18.00 uur, 6 uur vanavond een maaltijd voorzien. Mochten we nou nog niet klaar zijn om 18.00 uur of mochten we al klaar zijn om 18.00 uur dan is toch het verzoek aan u allen om te blijven voor de maaltijd want er is op u allen gerekend en het is een beetje veel voor de griffier om dat allemaal mee naar huis te nemen. En ook de mensen op de publieke tribune die zijn van harte welkom aan de maaltijd deel te nemen en met deze publieke tribune kun je zo'n aanbod rustig doen. Ja, dat bedoel ik niks over de mensen, maar het over het aantal bedoel ik dan. Ja, bedoel het is ja... Ik hoorde mensen wat lachen, maar ik zal het even toelichten voor de mensen die de publieke tribune niet kunnen zien zitten. Nog andere voor het vaststellen van de agenda? Niet. 4. Spreekrecht voor burgers De voorzitter: Dan ben ik bij agendapunt 4 aangekomen. Dat is het spreekrecht en wij hebben een verzoek daarvoor van mevrouw Van Staalduinen, namens het PCPOW. En die spreekt in over de kredietverhoging voor het huis van de buurt in Honselersdijk. Mevrouw Van Staalduinen, van harte welkom, u krijgt de gelegenheid om in te spreken en u heeft 4 minuten. En ik geef u graag het woord daarvoor, gaat uw gang. Mevrouw Van Staalduinen: Bedankt. Beste leden van de raad.

Mijn naam is Myrte van Staalduinen, bestuurder van PCPO Westland. En bedankt voor deze inspreektijd om u kort mee te nemen over het huis van de buurt. Want dit project kent al een zeer lange geschiedenis, namelijk wel 20 jaar geleden is er al gestart over een plan rondom de nieuwbouw van basisschool De Hoeksteen. Dit plan is later gewijzigd in een plan waar naast onderwijs voor leerlingen van De Hoeksteen voor alle inwoners Honselersdijk een plek gebouwd wordt waar men welkom is voor ontmoetingen vanuit Vitis Welzijn, cultuur en ontwikkeling vanuit Bibliotheek Westland en kinderopvang stichting Kwest. In het ruimtelijk ontwerp en in het bouwproject zijn in de nieuwbouw van het huis van de buurt de inrichting van het Voorhofplein en de renovatie van de school integraal met elkaar verbonden. Wij als schoolbestuur PCPOW zullen optreden als bouwheer en na de realisatie als beheerder van dit mooie pand beheerder blijven. Het bestaande gebouw voldoet niet langer. De isolatie, akoestiek, binnenklimaat en de brandveiligheid vragen grote aandacht. Dit is niet waar wij als stichting voor staan. Wij gaan voor een optimale leeromgeving voor onze leerlingen en medewerkers en hierbij komt dat de exploitatiekosten enorm hoog oplopen op dit moment.

En wie het centrum van Honselersdijk bezoekt, treft midden in dit mooie dorp nu een kaal, verwaarloosd gebied aan wat uitloopt en last heeft van kleine criminaliteit. Er wordt zelfs drugs gedeald naast onze school. En is dat dan de omgeving waar we onze kinderen in het Westland in willen laten opgroeien? Wij geloven samen met alle partijen met wie we dit doen, nog steeds in dat huis van de buurt. Honselersdijkers hebben actief deelgenomen aan het participatieproces om tot het huidige project te komen. En hierdoor is er in Honselersdijk een groot draagvlak ontstaan voor het huis van de buurt. Het ontwerp voor het huis van de buurt leidde tot enthousiaste reacties. Dit ontwerp is gericht op het meervoudig benutten van de schaarse vierkante meters en de synergie tussen de verschillende partners. En vanuit omwonenden, en dat is echt wel zeldzaam, is er geen enkel bezwaar gekomen op de ruimtelijke procedures die nodig waren voor de vergunningen van het huis van de buurt. Dit zegt heel veel over het draagvlak. En dankzij de prettige samenwerking met de partijen, maar ook de korte lijnen met zowel de partners als met de ambtenaren en de wethouder zijn we goed op weg naar de realisatie van dit project. Bijna alle seinen staan dus op groen en we hopen dat jullie vandaag jullie goedkeuring aan dit

plan willen verlenen. We hopen dat politiek-bestuurlijke belofte die gedaan is in dat oprichten van het huis van de buurt, de herinrichting van het Voorhofplein en de renovatie van de school, vandaag ingelost gaat worden en dat we samen door kunnen pakken. Ik wens u een goede voortzetting van deze belangrijke raadsvergadering en alle wijsheid toe bij de besluiten die voorliggen. Bedankt. 5. Voorstel tot vaststelling van het woordelijk verslag van de openbare raadsvergadering van 18 juni De voorzitter: Dank u wel. En dan ga ik nu over naar agendapunt 5. Dat is het vaststellen van het verslag van 18 juni, akkoord. 6. Lijst ingekomen stukken en artikel 42-vragen en antwoorden 6.1. Vaststelling van de Lijst met Ingekomen Stukken (LIS) 6.2. Kennisneming van de Lijst met Artikel 42-vragen en antwoorden

De voorzitter: En ben ik agendapunt 6, de lijst van ingekomen stukken, akkoord.

Beraadslaging ter vaststelling 7. Voorstel tot vaststelling van de Jaarrekening 2024 8. Voorstel tot vaststelling van de 1e afwijkingenrapportage 2025 9. Voorstel tot bijstelling van het Meerjareninvesteringsplan (MIP) 10. Voorstel tot het geven van richtinggevende uitspraken over de Kadernota 2025 om als leidraad te dienen voor het samenstellen van de Programmabegroting 2026-2029 De voorzitter: Agendapunt 7, 8, 9 en 10 zijn we nu aangekomen en ik geef daarvoor als eerste het woord aan de fractie van Westland Verstandig voor de tweede termijn. De heer Duijsens: Dank u wel, mijnheer de voorzitter. Leden van de raad nou, we hebben inmiddels de eerste ronde gehad. Antwoord van het college, maar veel vragen en verzoeken in ieder geval van Westland Verstandig kreeg onze fractie geen, althans een onvoldoende reactie vonden wij. Zo vroegen we onder meer om actie tegen de zeker nog 100 miljoen euro's kostende twee gemeentehuizen aan gebruiksvergoeding en de rest, deden we navraag over het functioneren van een Westlandpas en stelden we aan de orde de noodzaak om financiële meevallers in te zetten voor achterstallig onderhoud aan fietspaden, wegen en stoepen. We lezen daarover niets in de reactie. Dat vinden we jammer.

De insteek van Westland Verstandig blijft nog steeds pragmatisch, lokaal betrokken, kritisch op verspilling en vooral gericht op leefbaarheid en zeggenschap van onze inwoners. Het blijft toch wrang te moeten constateren dat een nacht- en weekendapotheek te duur is en onnodig wordt bevonden door politiek Westland. Maar dat het bezoeken van een theater in Delft, Den Haag of Rotterdam volgens een forse meerderheid van deze raad te ver is. Er is geld voor een nieuw theater, maar deugdelijke fietspaden en trottoirs kunnen we als gemeente niet regelen. Het amendement van GBW over de afwijkingsrapportage, om daar maar mee te beginnen steunt Westland Verstandig niet om twee redenen. Het amendement zou gebaseerd zijn op het advies van de auditcommissie, maar daarin staat toch uitdrukkelijk dat de auditcommissie nou net wel adviseert om in te stemmen met de eerste voorliggende afwijkingenrapportage en daarnaast wordt aandacht gevraagd voor de besluiten 1a tot en met 1d in datzelfde advies, maar niet om daar nu een heel spektakelstuk van te gaan maken. Maar ook inhoudelijk, dus over die punten waar het over gaat, moeten we nu geen pas op de plaats maken. Aan de slag zou ik bijna willen zeggen, zoals het coalitieakkoord aangaf. Starters moeten snel gebruik kunnen maken van het wooninvesteringsfonds. Dat is een punt. Monster en Poeldijk moeten snel opgeknapt kunnen worden.

Met 500.000 euro's, tweede punt en de Julianahof Berkenflat moet snel verder kunnen met de 300.000 euro's en de huisvesting van arbeidsmigranten moet ook verder gebracht worden. Behalve die laatste post, die huisvesting van arbeidsmigranten, zijn de andere drie uitgaven al vaak besproken in de raad en daar zijn ook moties voor

aangenomen. Voor verder uitstel is niet gewenst en dient geen enkel belang. Hier is geen plaats voor vertraging. De woningnood in Westland is groot ondanks dat er toch wel aanzienlijk meer gebouwd wordt voor starters en jongeren de laatste jaren, maar vraagt toch om meer slimme en snelle oplossingen. Stappen zijn en worden gezet maar daar kan nog wel een tandje bij vindt Westland Verstandig. Het goede nieuws is dat we uiteindelijk, dat we eindelijk 151 tijdelijke woningen gaan krijgen, 55 studio's 84 tweekamer- en 12 driekamerwoningen, woningen voor starters, spoedzoekers en statushouders. Westland Verstandig is echt tevreden dat dit nu eindelijk van de grond komt. Jammer vindt Westland Verstandig nog steeds dat de HOP-locatie zoals we die graag wilden en ook het college wilde, een unieke kans om nog tientallen van dit soort woningen te bouwen, dat dat niet gepakt is, die kans. 30 kilometer invoering in Westland van wegen is ook een van de ambities van Westland Verstandig. En de inmiddels staat vast bij andere gemeentes uit onderzoek dat invoering van die 30 kilometer een duidelijke daling van het aantal verkeersongelukken en meer verkeersveiligheid, vooral in die straten met zich meebrengt. Gezien die positieve ervaringen elders zouden we dat snel op grotere schaal dan nu het geval is, nog willen invoeren. Vraag is aan het college of daar ruimte en mogelijkheden voor zijn.

Het argument dat hulpdiensten dan langer onderweg zijn en de aanrijtijden langer zouden zijn, wat vaak een argument is, lijkt na onderzoek niet te kloppen. Kan dat laatste ook in Westland bekeken gaan worden? In Enschede gaan ze, hoorden we vanochtend, een fatbikeverbod voor het centrum in de APV opnemen. Dat is ook in Westland nodig, lijkt ons. Wil de burgemeester dat bezien? Wethouder Valstar geeft in zijn reactie op de eerste termijn aan welke, niet aan welke maatregelen genomen gaan worden op de top 10 onveilige kruispunten en trajecten in Westland, behalve enkele in Wateringen die al liepen. Wanneer wordt dat wel gedaan? Alleen door aanpassingen zal het veiliger worden. Dan het Open Huis op de Heenweg, dat staat op de nominatie gesloopt te worden. Wat gaat daar op korte termijn echt gebeuren? Het mag niet zo zijn dat na sloop geen concreet plan ligt waar Heenweg echt beter van wordt. De yoga zit daar nu nog en het is bekend dat een horecaman graag het Open Huis weer nieuw leven in wil blazen. Voor de Heenweg een prima invulling, vinden we. Graag willen we horen van het college wat er concreet op korte termijn daar staat te gebeuren.

Nu het in Westland financieel beter gaat door een drietal meevallers, ravijnjaar oplossing, fors hoger dividend van Westland infra en de meevallende meicirculaire, is het meer incidenteel financiële ruimte voor investeringen in verbetering van wegen, fietspaden en trottoirs en meer en beter groen. Kort en goed, meer geld voor investeren in een betere leefomgeving. De komende periode moet daar volgens Westland Verstandig prioriteit aan gegeven worden, omdat onze inwoners zich beklagen over slechte fietspaden, ongelijke trottoirs en wegen die niet op orde zijn. Op veel plekken in Westland is sprake van achterstallig onderhoud. En daar moet snel verbetering in komen. Dat kost geld en dat geld heeft Westland verstandig daarvoor over. Hieraan moet prioriteit gegeven worden. Ook in de begroting 2026. Waarom is die noodzaak er? Inmiddels is een opdracht van de Fietsersbond en Bouwend Nederland een onderzoek uitgevoerd door Sweco. En de belangrijkste conclusie is dat de totale kosten van het veiliger maken van Westlandse fietspaden 10,4 miljoen euro's zijn. En ze hebben ook uitgerekend de maatschappelijke baten, die zijn aanzienlijk hoger als dat gebeurd is, dus snel beetpakken. Uit vragen van Westland Verstandig blijken 96 claims van valpartijen door inwoners op trottoirs in openbaar gebied. Met voorrang moet Westland dus werken aan het onderhoud.

Geen pleisters plakken, maar grondige aanpak. Geld, een plan en uitvoeren zijn echt dringend nodig. En daarnaast vele verkeerswegen in Westland slippen helemaal dicht door veel meer auto's. Dat moeten we structureel aanpakken. De verouderde wegenstructuur in Westland is echt een punt van zorg wat nog niet helemaal is ingedaald in het politiek Westland. In een aantal dorpen moet uiteindelijk actie worden ondernomen. We noemen de wegenstructuur en hele inrichting van Wateringen, daar moet echt op korte termijn iets grondig gebeuren. Vandaar dat wij het college vragen en hebben gevraagd in de begroting een bedrag van 5 miljoen euro's te reserveren voor de verdere uitwerking en invoering van die plannen. De knelpunten moeten opgelost worden en als dat geld geoormerkt is, dan kan het ontbreken daarvan geen reden meer zijn voor verder uitstel. De wethouder vindt in zijn reactie deze reserve niet nodig, maar geeft ook niet concreet aan waar hij alles van gaat betalen. Zelfde geldt voor de revitalisering van Monster. Ook dat is dringend en snel nodig. Met naast revitaliseren, meer parkeren en andere verkeerscirculatie. Ook daarvoor verzoeken we het college een reserve te maken van 5 miljoen euro's in de komende begroting. De wethouder reageert niet, althans niet positief op deze suggestie en we horen graag van hem in de tweede ronde. Over De Naald is ons standpunt duidelijk.

Nu zeker niet doen en het kleine, gezellige, intieme theater behouden zeker de komende 20 tot 30 jaar. Westland Verstandig, draagt kunst en cultuur in Westerland een warm hart toe en vindt dat amateurvoorstellingen, theater en bioscoop in de oude, intieme en door onze inwoners zeer gewaardeerde Naald moeten kunnen worden voortgezet. Dat kan. Wethouder Van der Stee heeft in zijn reactie de huidige stand van zaken treffend aan. En dan citeer ik, enkel de voorbereidingskosten voor het nieuwe theater zijn opgenomen, ik bedoel dan in de in de Kadernota, besluitvorming, citaat, over de realisatie en structurele lasten vindt pas plaats na deze raadsperiode. Onze inwoners moeten dus bij de verkiezingen in maart 2026 maar kiezen wat ze willen. Die inwoners

zijn tot nog toe door de raad en het college gepasseerd en niet gehoord. Dus wat dat aangaat, kunnen we nog dan, dat werkt dan als een soort referendum voor die Naald voorzien het college na de zomer te komen met de gebiedsvisies voor het Verdi gebied en dan zullen de financiële gevolgen daarvan ook bekend worden. Dus we willen graag weten, na de zomer wanneer na de zomer dat komt en ook dat of in die visie dan ook de financiële gevolgen van die visie vermeld worden, ofwel dat we daarnaar moeten raden. Hetzelfde geldt voor het parkeren. Het college stelt eerder vast dat parkeergarage voorwaardelijk was aan het nieuwe theaterplan. Dus zonder parkeren te regelen geen nieuw theater. En wanneer krijgen we daar de exacte informatie over? Westland Verstandig zal als na de verkiezingen een andere raadsmeerderheid zal ontstaan, dit megalomane plan terugdraaien. Net zoals ze deed met de gele zakken en op kleinere schaal met het Machteld beeld in ’s-Gravenzande. Jammer wel van de 200.000 euro's die we voor de verkiezingen aan dit plan besteed gaat worden voor het maken van de programma's van eisen en de doorberekening daarvan. Mocht het college voor het einde van deze raadsperiode meer uitgeven, dan willen we dat direct vernemen. We zijn voor cultuur in Westland mogen duidelijk zijn en met name voor amateurcultuur en de gemeente dient dat te faciliteren.

Nu Westland financieel het beter doet dan verwacht werd is er toch ruimte hopen we voor een potje van 10.000 euro's waarmee het college dan bijdrage kan geven aan kleinschalige projecten waarvoor geen reguliere andere subsidie voorhanden is en die ook niet mogelijk. Vandaar onze motie. Nou. We zijn tevreden met de oplossing door het college van de subsidies voor de bibliotheek. Dat is duidelijk uit de beantwoording van de vragen die gesteld zijn en dat de bibliotheek zich gaat toeleggen op taken die de gemeenschapszin in Westland bevorderen. Onze fractie ergert zich aan de afwachtende houding van Westland richting de provincie als het gaat over de bestemming van gronden. Steeds vaker krijgen we bericht dat onroerende zaken, dus tuinbedrijven werden opgekocht door ontwikkelaars. Ook dat is een signaal. Blijkbaar denken de tuinders die toch de tuinbouw zijn anders dan de gemeente, provincie en Glastuinbouw Nederland doen. We willen dit in beeld krijgen. Onze motie om na te gaan welke tuinbouwbedrijven verkocht zijn, levert nuttige informatie op en is ook uitvoerbaar. Navraag doen bij de kwekers zelf en enkel op die wijze kan de gemeente verdere plannen maken. Erg somber worden we van de reactie van de wethouder op de motie heroverweging vasthouden tuinbouwbestemming. Als we dit volgen, dan gebeurt er zeker tot 2030 helemaal niks.

Dit is voor Westland Verstandig een onverteerbare, en eigenlijk ook voor Westland heel slecht. Westland Verstandig heeft het college in het verleden meermaals verzocht de braakliggende percelen grond die voor de glastuinbouw bestemd zijn, in kaart te brengen. Het college deed dat niet en kondigde een gebiedsvisie glastuinbouw aan. Wij wilden dat snel om met name duidelijk te maken dat niet alle tuinbouwgrond zinvol gebruikt wordt en al vele jaren op die wijze hoognodige woningbouwplannen te kunnen realiseren en al vele jaren braak liggen. Die braakliggende percelen, dat is ja, een doorn in het oog want daar zouden allerlei andere voor Westland zinvolle dingen, wonen, groen, wegen op aangebracht kunnen worden. Nu zit Westland op slot. Die percelen kunnen, mogen we niet gebruiken. Provincie blokkeert dat, glastuinbouw blokkeert dat terwijl dat absoluut niet nodig is, terwijl we ook zien dat de tuinbouw in Westerland niet of nauwelijks vernieuwd en zeker niet op braakliggende percelen, maar de tussentakken visie op dit moment, op die tuinbouw, dat blokkeert Westland in verdere acties. Nou, we dachten die gebiedsvisie dat gaat snel komen op de glastuinbouw. Wethouder spreekt over het najaar 2026. In een brief aan een ontwikkelaar is bericht dat dat pas na de zomer 2027 zal zijn.

Dus blijkbaar sinds het antwoord van de wethouder in de eerste reactie en die brief is iets later is alweer een jaar bijgekomen. Dat vinden wij niet goed want als na de zomer 2027 pas die gebiedsvisie zal komen dan is voordat we ergens zijn dan zijn we ongeveer op het einde van de volgende raadsperiode en dat mag toch niet de bedoeling zijn dat we op die wijze met elkaar omgaan? Nou de volgende punt. Hoe staat het met afgesloten optiecontracten buitengebied waarbij de tijdelijke vergunningen werden gekoppeld aan de bereidheid de gemeente een koopoptie te verlenen? Die contracten bleken juridisch niet houdbaar volgens de commissie bezwaarschriften van onze gemeente in de alpaca kwestie. En waarom duurde het uitzoeken zolang en zou bijna zeggen wat is er aan de hand, college, dat dat we daar niks over horen? Na de succesvolle los 1 en los 2 zou het college de beslisboom in de handhavingsregime versoepelen en daarna met los 3 doorgaan. We zien daar niets meer van. En hoe kan dat? Waarom wordt deze belofte aan onze inwoners die het betreft niet ingewilligd? Het college lijkt een beetje los moe te zijn. Klopt dat? En Westland Verstandig hecht er wel aan dat de legalisering oude gevallen nog afmaken en afronden in deze periode. Op die wijze krijgen we dat de feitelijke situatie overeenkomt met het bestemmingsplan en omgevingsplan. Nou.

Westland Verstandig stuurde twee amendementen toe, een over de formele aanpassing van de jaarrekening. Dan vertrouw ik dat dat het wel zal halen. Tweede over de voortzetting bewaakte fietsenstalling in Ter Heijde. Onze inwoners missen die zeer, die bewaakte fietsenstalling en we vinden het dat het college hier wel erg korte slagen maakt door kort voor 1 juni te besluiten, lijkt het of deze wethouder beetje primaat heeft om kort voor dat iets gebeurt dat pas aan te kondigen. Want dan heb je misschien het minste gelazer. Nou, dat amendement is een amendement op de afwijkingenrapportage. Wethouder zegt van nou ja, het is geen dekking. Ik dacht dat we een keurige

dekking hebben aangegeven. Die afwijkingsrapportage die eindigt op een meerdere miljoenen voordeel dus dan lijkt het net als de andere post in die afwijkingsrapportage dat dan deze fietsenstalling opengehouden kan worden met dat saldo. Nou, het openbaar toilet geldt ongeveer hetzelfde voor. Wij vinden eigenlijk, en CDA heeft daar ook een aanstalten voor gemaakt, dat in ieder dorp een, minstens een openbaar toilet moet komen. En dat doe je niet door er een weg te halen en te verwijzen naar allerlei niet bestaande andere mogelijkheden die er in de tuin of in dit gemeentehuis zijn. Dus wat dat betreft vinden, handhaven we die motie. Nou, dan hebben we een motie kleine bussen door Monster. Dat is haalbaar. Ik heb bij EBS navraag gedaan. EBS heeft van dat soort bussen en die zouden wel ingezet kunnen worden. Uiteraard niet in spitstijd. De wethouder zegt ja, die bussen zijn allemaal veel te vol. Dat gaat niet. Maar wel overdag als de bussen zeker niet vol zijn. Op dit moment beklagen de mensen uit Monster zich dat die huidige fiets, of bushaltes veel te ver weg zijn. Nou, door het debat inzake GIL (groepswonen in de Lier) is duidelijk geworden dat we in Westland echt meer ruimte moeten krijgen voor bijzondere woonvormen. Groepswonen is een vorm van wonen die onder Westlandse ouderen zeer geliefd is.

Vandaar onze twee moties, een motie die reserve wil aanleggen voor de strategische aankopen. Daar heeft de wethouder van gezegd van nou dat vinden we wat, maar laten we eerst eens over praten, vinden we eigenlijk een beetje onzin, we vinden dat dat nu maar meteen moet gebeuren. En de tweede motie is om in bestemmingsplannen groepswonen of andere vormen van wonen op te nemen. Dat zou gebeuren, maar dat gebeurt niet. Het laatste plan moet tussen de boeren aan de Boerenlaan in ’s-Gravenzande zien we dat ook weer niet. Westland Verstandig meent dat op het vlak van sociaal domein, waar erg veel geld in omgaat, zeker geen versobering mag worden doorgevoerd. Relatief zit Westland nog laag in uitgaven ten opzichte van andere gemeenten. Dus wel nog efficiënter werken en meer effectieve preventieve maatregelen, waardoor de kosten beheersbaarder zullen worden. Het college heeft deze lijn ingezet en daar zijn we tevreden mee. We lazen dat een aantal politieke partijen verder wil snijden in de uitgaven. We vinden dat raar want toen recent een Wmo algemene voorziening werd omgezet in een andere voorziening deze partijen er een geweldig politiek spel van maakten en Westland Verstandig wil dat niet over de ruggen van kwetsbare inwoners en dat we onder meer Westlanders met alleen een AOW-uitkering nog verder in het nauw brengen. Dus daar gaan we zeker niet mee akkoord.

De voorzieningen die de gemeente heeft voor de versterking het armoedebeleid vinden we dat daaraan gesterkt moet worden, ook aan gewerkt moet worden. Die kunnen best wel wat royaler zijn. Vandaar onze motie, maar daar horen we de reactie van de wethouder wel op. Het Fletcher Hotel, dat is een onderwerp dat vinden wij dat inderdaad gekeken moet worden naar de mindere kosten die daar, dat dat moet zijn. We zijn daar op bezoek geweest. Dat zit allemaal best goed in elkaar. Voor dat werk wat ze doen. Bij onze burgerkantoren zijn zat Westlanders geweest, echte Westlanders om aan te geven, die geen dak boven het hoofd hadden die daar een aantal maanden, aantal weken onderdak hebben kunnen vinden. Dus wat dat betreft dat hotel dat vervult een zeer nuttige functie, maar wel die tegen de kosten die er nu gemaakt worden en de wethouder heb ik al horen toezeggen dat zij voor het einde van het jaar zal gaan bekijken hoe die kosten verder beperkt kunnen worden. En dat kan op verschillende manieren kan dat, kan dat gebeuren. Maar het kan ook zijn dat de voor- en nadelen tegen elkaar afwegen dat we wel op deze wijze door moeten gaan. Dat horen we dan graag van de wethouder. Maar ik vind wel dat we niet de datgene wat er nu is moeten laten doorlopen. Nou, mijnheer, de voorzitter. Ik kom ongeveer tot het einde van mijn verhaal.

Ik wil wel alle ambtenaren en het college danken voor het werk wat zij verricht hebben om ons weer een jaartje verder te helpen. Dank u wel. De voorzitter: Dank u wel. De heer Hofland. De heer Hofland: Voorzitter, dank u wel. Als ik de bijdrage van de heer Duijsens zo had gelezen en die van vandaag ook zou luisteren, dan zitten we volgens mij op veel gebieden op één lijn. Dus dat is ook wel mooi eigenlijk dat we, dat we elkaar uiteindelijk toch weten te vinden. Als we naar het sociaal domein kijken. In uw bijdrage heb ik u daarover gehoord. We hebben het eigenlijk financieel best oké voor elkaar. We hebben een paar goede meevallers, 20 miljoen euro extra in de, in de portemonnee. Dat is een hoop geld. Wij zouden willen voorstellen om in plaats van juist te gaan versoberen, zoals ook voorgesteld wordt, om te kijken of we dat geld juist kunnen gaan investeren binnen die domeinen waar de zorg nodig is. En dan heb ik het niet over die efficiency die bereikt is om dat weer ongedaan te maken want dat is volgens mij prima. Een van onze voorstellen van vandaag is om daarin weer extra te investeren. Hoe staat u daartegenover om juist voor onze meest kwetsbare inwoners die zorg behoeven of die in de armoede zitten of wat dan ook, om daarin iets extra's te betekenen. De voorzitter: De heer Duijsens.

De heer Duijsens: De heer Hofland begon dat we het over veel punten eens zijn, daar zijn we het helemaal over eens. Of dat dan meteen moet dat je 120, 130 wat u in de motie voorstelt op onze wijze van nou laten we nou eens alles tegen elkaar afwegen en kijken hoe we dat per saldo beter kunnen maken, misschien ook een beter systeem kunnen invoeren, maar dat moet op korte termijn gebeuren. En ik sluit niet uit dat dat ja, een beetje wat lapmiddelen dus inderdaad die 120 130 voor het kindpakket wat u voorstelt in uw motie dat dat een eerste aanzet kan zijn. Dus we zijn het eens op dat punt. De heer Hofland: Ja, voorzitter en ik denk juist dat de motie van uw kant en onze motie eigenlijk mooi bij elkaar horen en mooi bij elkaar passen dus het zou mooi zijn als we elkaar daarin kunnen vinden. De heer Duijsens: Ik heb nooit beweerd hoor dat we niet bij elkaar passen. De heef Hofland: Nee zeker niet, zeker niet. Nee, hartstikke mooi. En daarnaast hebben wij nog een motie waarin wij in feite eigenlijk zeggen dat juist die kaasschaaf waar we in het verleden veel over gediscussieerd hebben... De voorzitter: Zullen we eerst even afwachten totdat u die moties heeft toegelicht in uw tweede termijn? De heer Hofland: Ja, maar ze zijn buitengewoon goed, die moties. De voorzitter: Maar dan is het een beetje raar dat u de interruptie na de heer Duijsens gebruikt om uw eigen moties te promoten.

Dus ik zou echt willen wachten… De heer Hofland: Voorzitter. Dit is hét moment waarop ik de heer Duijsens kan bevragen. Als ik straks mijn verhaal doen dan kan ik niet de heer Duijsens bevragen. Dus dat lijkt me toch... De voorzitter: Daar heeft wel een punt in, maar als u de motie ook wat eerder had ingediend had de heer Duijsens, die daar misschien op in kunnen gaan, op de moties. De heer Hofland: Ja, voorzitter, nou goed. Voor zover het lukt, als de heer Duijsens hierop in kan gaan, dan zou ik toch die vraag ook nog willen stellen. Wij stellen ook voor om die bezuiniging die in het verleden binnen het sociaal domein heeft plaatsgevonden te kijken of we die kunnen gaan terugdraaien. Hoe staat de heer Duijsens daar tegenover? En zeker gezien die 20 miljoen euro die we extra kunnen bijschrijven. De heer Duijsens: Ik denk toch even… Ik heb de motie stiekem gelezen zoals het heet en ik denk dat we daar even de reactie van het college op moeten afwachten. Wat daar nou het precieze financiële effect en gevolg van is. Maar op zich, er is geld wat dat betreft helemaal mee eens. We moeten, willen wat aan die onderkant van Westland willen we doen. Westland Verstandig riep dat altijd al. En ja, diverse methodes en dit is er misschien een, maar ik zeg niet dat we die kant opgaan.

Moeten even horen, want ik realiseer mij begrotingstechnisch als je iets gaat veranderen wat er al in zit en structureel is, dat is iets voor de komende 100 jaar ga je dat dan veranderen en dat dat hoeft wat mij betreft niet. De heer Hofland: Voorzitter, dan vind ik dat wij eigenlijk hier en nu de plicht hebben de heer Duijsens en wij de rest van de raad… De voorzitter: Is dit nou een interruptie? De heer Hofland: Nou, ik heb gewoon al mijn vragen opgespaard. De voorzitter: Nou, nee, ja, nee, maar kijk, u heeft nu nog na de eerste termijn van het college een nieuwe motie ingediend en ik denk dat het gewoon goed is dat u die toelicht in uw eigen termijn.

De heer Hofland: Maar voorzitter, dit gaat niet over de moties. De voorzitter: Daar ging u even op door vandaar dat ik dacht dat het daarmee te maken had. De heer Hofland: Voorzitter, volgens mij hebben wij de plicht nu en dat geldt voor de heer Duijsens, Westland Verstandig en dat geldt voor ons om in ieder geval ervoor te zorgen dat nu wij zien dat er mogelijkheden zijn dat we proberen vandaag, dan wel in de komende maanden stappen te zetten voor minima en het sociaal domein. Dat we echt wat concreet kunnen bereiken, want daar is een meerderheid voor in deze gemeenteraad. En ik zou het zonde vinden als dat niet lukt. Allerlaatste en dat betreft niet de motie, maar even voor de duidelijkheid. Dan kan ik het verhaal gewoon hopelijk in één keer nu vertellen. U spreekt ook over de bibliotheek en in het verleden heeft u ook moties ingediend voor de bibliotheek en dat iedereen van jongs af aan lid moet worden van de bibliotheek. Wij hebben tot op dit moment niet volledig helder hoe de subsidie voor de bibliotheek per 1 januari 2026 eruit gaat zien. In de Kadernota wordt geschreven over vier ton, die hoor ik ook in uw bijdrage zeggen. Tegelijkertijd zijn er ook vanuit de bibliotheekweg zorgplichtmiddelen.

Bent u het met ons eens dat het die zorgplichtmiddelen niet in die vier ton zitten, maar dat het en de vier ton is en de zorgplichtmiddelen want daarmee kunnen we echt een bibliotheekvoorziening neerzetten waarbij we van jong tot oud in al zijn facetten wat kunnen betekenen voor onze inwoners. De heer Duijsens: Nou, het enige wat ik weet, ik heb de beantwoording van de vragen heb ik, heb ik gelezen en toen dacht ik van nou, heb ik het ook wel gelezen zoals in de Kadernota staat en dat is precies datgene wat de bibliotheken heeft wat hij wil. En dat is ook van de week bevestigd door de directeur van de bibliotheek. Die zit gelukkig op de eerste, op de eerste rij dat wat haar betreft het duidelijk is, zeker na de beantwoording van die vragen van hoe de situatie zal zijn. En als de bibliotheek gelukkig is, zijn wij ook gelukkig, dan gaan we daar ook niet meer tussenkomen. De voorzitter: Dank u wel. Dan geef ik het woord aan de heer Keizer van de fractie van GemeenteBelang Westland. De heer Keizer: Voorzitter. Ik voel een kanteling aankomen. Na drie jaar is het bijna zover. Wij waarderen het dat uw college de raad snel en uitgebreid heeft geïnformeerd over de gevolgen en de budgettaire consequenties van de meicirculaire voor onze gemeente.

Maar toch willen wij als fractie van GemeenteBelang Westland duidelijk stellen dat deze informatie hoe relevant dan ook, geen onderdeel kan zijn en zal uitmaken van het debat over de Kadernota 2025, dat is het debat wat wij vandaag hier voeren. Wij lazen al dat uw college de begroting voor 2026 wil baseren op de optimistische vooruitzichten uit de meicirculaire en hoewel wij als fractie doorgaans het glas halfvol zien, moeten wij uw enthousiasme op dit punt toch enigszins temperen. De meicirculaire bevestigt voor ons, wat ook al bleek uit de Voorjaarsnota van het kabinet Schoof. De bezuinigingsopgave voor Westland is de komende twee jaar aanzienlijk verlicht. Maar dat betekent voor ons niet dat alle ombuigingen nu de ijskast in kunnen. De val van het kabinet brengt immers nieuwe onzekerheden met zich mee. Zolang het kabinet demissionair is, zijn er geen nieuwe beleidsmaatregelen te verwachten en blijven gemeenten gebonden aan de bestaande financiële kaders. In september verschijnt de volgende circulaire over de uitkering van het gemeentefonds, gebaseerd op de Miljoenennota. Wij vragen u daarom nu al de toezegging dat de begroting voor 2026-2029 gebaseerd zal zijn op de cijfers uit die septembercirculaire. Los van de financiële vooruitzichten vinden wij het sowieso verstandig om kritisch te blijven naar de besteding van het geld dat onze inwoners opbrengen.

Wij zien bij veel gemeentelijke taken ruimte om zuiniger, efficiënter en slimmer te werken zonder dat dit ten koste gaat van de kwaliteit van de dienstverlening. Daarom herhalen wij onze oproep uit de eerste termijn. Kom bij de begroting 2026 met realistische en concrete maatregelen om de kosten en vooral in het sociaal domein te beheersen en te beperken en bevestig ons dat u geen voorstellen zult honoreren om de nu al royale minimaregelingen verder te verruimen. In Westland moet werken ten slotte financieel aantrekkelijk blijven, aantrekkelijker blijven dan het ontvangen van een uitkering. Mijnheer de voorzitter, dit is de laatste Kadernota van deze coalitieperiode. Dat brengt verantwoordelijkheid met zich mee en wij moeten de financiële huishouding op orde en in balans overdragen aan het volgend college en we moeten nu al ruimte vrijhouden voor dat nieuwe bestuur. Zo versterken we het vertrouwen van inwoners in de lokale politiek en in de continuïteit van het bestuur. De fractie van GemeenteBelang Westland steunt uw college van harte in de plannen voor grootschalig onderhoud van het groen, de openbare ruimte en de infrastructuur. Ook de ambities voor de eigentijdse onderwijsvoorzieningen, sportaccommodaties de Flora Campus de Verdizone en een

nieuw theatergebouw voor de Naald kunnen op onze steun rekenen. Het gaat om een investeringsprogramma van 365 miljoen euro. Daarmee zullen we financiële kerngetallen en signaleringswaarden overschrijden. Dat is op zichzelf geen probleem, zolang we in staat blijven de schulden terug te betalen en daar ligt de echte toets. Als dat niet lukt, komt alles op slot te staan. Daarom is een solide financieel beleid essentieel, op alle domeinen, dus ook in het sociaal domein. Wat wij jammer vinden is dat uw college niet heeft gereageerd op onze suggestie om de dotatie aan de bestemmingsreserve Verdilaan de Naald niet als sluitpost van de begroting te gebruiken. Het rekening resultaat is incidenteel, terwijl de kapitaalslasten structureel zijn. Dat brengt risico's met zich mee en wij vragen u daarom alsnog te overwegen om hiervoor, desnoods een deel van de dividenduitkeringen uit de gemeentelijke deelnemen te benutten. Ook betreuren wij het misverstand over de besteding van de ruim 8 miljoen euro in de egalisatie voorziening afval. Wij gaan ervan uit dat dit bedrag allereerst wordt ingezet om de basis op orde te brengen en de dienstverlening te verbeteren. We gaan hierover graag met u in gesprek om tot een concreet en gedragen plan van aanpak te komen. Voor GemeenteBelang Westland geldt, deze middelen zijn niet bedoeld om tekorten op de afvalinzameling aan te vullen.

Wij staan voor 100 procent kostendekking bij afval en rioolheffingen. Kunt u bevestigen dat ook dit uw uitgangspunt is en als die dekking niet wordt behaald, dan moet eerst kritisch worden gekeken naar de kostenopbouw en de toerekening, waar mogelijk moeten efficiencymaatregelen worden getroffen. Tariefsverhogingen of minder dan volledige kosten dekking zijn voor ons pas bespreekbaar als aantoonbaar is dat de uitgaven doelmatig, noodzakelijk en niet verder te reduceren zijn. Alleen dan houden we de lasten voor de inwoners beheersbaar en blijft het kostendekkingsprincipe geloofwaardig. Tot slot, mijnheer de voorzitter. Wij vinden het bijzonder jammer, betreurenswaardig dat de wethouder die over wonen gaat geen ruimte ziet in ons voorstel om naar analogie van de gemeente Ridderkerk een eigen systeem voor woonruimteverdeling in Westland in te voeren of te ontwikkelen. In plaats van kansen te verkennen ziet de wethouder vooral beren op de weg. Richting de verkiezingen in maart 2026 is die duidelijkheid overigens dan wel prettig. Kiezers die willen dat inwoners sneller een betaalbare huur- of koopwoning kunnen vinden, weten nu in ieder geval bij welke partij ze wel moeten zijn. En dan mijnheer de voorzitter tot slot, het besluit van deze Kadernota. Dat is voor ons toch weer een bijzondere.

U vraagt de raad een richtinggevende uitspraak te doen en daarmee besluiten we in wezen niets. We geven met onze inbreng in eerste en tweede termijn als onafhankelijke fracties aan uw college mee waar wij de accenten graag zouden willen zien. Daarom kunnen we met uw besluit mee instemmen, maar nogmaals we stemmen eigenlijk nergens mee in. We hebben in onze bijdrage in eerste termijn, maar ook in tweede termijn al aangegeven waarop wij willen bijsturen en dat is wat ons betreft rechtsaf. Voorzitter. Onze fractie wenst u heel veel succes bij het uitwerken van deze Kadernota naar een sluitende begroting en meerjarenbegroting. Dit is onze uitspraak en daar moet u het mee doen. Dank u wel. De voorzitter: Dank u wel. De heer Duijsens. De heer Duijsens: Toch even een vraag aan de heer Keizer van Ridderkerk. Dat hebben wij ook aangevoerd in onze dingen, dat dat mogelijk een… We kunnen in ieder geval uit Woonnet en zoals Ridderkerk kunnen de zelfstandigheid uitroepen, krijgen we met de provincie te maken. Wij hebben voorgesteld nou, laten we nou eens in Ridderkerk gaan kijken en gaan praten hoe ze dat, hoe dat daar bevallen is. Want als je internet gelooft en dat dat zegt niet alles, maar wel een beetje dan zou dat daar niet helemaal goed gaan en beter zijn, zou zelfs slechter zijn, zou duurder zijn en de provincie probeert nog verder een poot tussen de deur te krijgen.

Wat vindt u van die suggestie dat we, ik ben het met u eens Ridderkerk prachtig allemaal, mooi voorbeeld, maar dat we ook kijken van hoe is dat nou verder daar gelopen? We zijn ongeveer een jaar bezig, ongeveer een jaar. Maar die weten natuurlijk best wel waar de problemen zitten inmiddels. Dat we een keer met specialisten naar Ridderkerk af reizen, moet allemaal in één dag te doen zijn, zou ik zeggen om daar te komen en gewoon praten van hoe dat daar bevalt en wat zij anders zouden doen als ze nog een keer zouden moeten doen. De heer Keizer: In een dag, ligt er aan wie er rijdt. U of ik? Nee, ik ga graag mee met de fiets. Misschien hebben ze daar wel goede fietspaden maar dat doen we dat bezoek ook gelijk. Nee, voorzitter, wat wij jammer vinden, is dat datgene wat wij vragen, maar inderdaad ook de fractie van Westland Verstandig heeft gevraagd dat het eigenlijk gelijk weer wordt afgeschoten. En laten we nou met elkaar die handschoen oppakken en laten we nou eens onderzoeken hoe we dat kunnen gaan verbeteren. Want het is dus wel zo dat Ridderkerk het wel voor elkaar heeft gekregen om uit dat woonruimte verdeelsysteem daar te stappen. En natuurlijk zullen daar ongetwijfeld punten zijn die ter, om te verbeteren. Ga graag met u mee. Wellicht ook wat andere fractie- of raadsleden die mee willen. Laten we dat met elkaar doen, maar

laten we dat in gezamenlijkheid oppakken om te laten zien dat we dan echt eens een keer stappen kunnen gaan maken voor onze inwoners en niet zodat er veel te veel woningen naar mensen van buiten Westland, naar van buiten Westland gaan. Dank u wel. De voorzitter: Goed. Dan geef ik het woord aan de fractie van CDA. Mevrouw Vermeer. Mevrouw Vermeer-De Smit: Voorzitter, laat ik op de knop drukken. Voorzitter, dank aan ieder die heeft bijgedragen aan het opstellen van de jaarstukken zowel hier aanwezig als elders in dit gebouw. Deze zijn tijdig ontvangen en veel belangrijker, geven een positief resultaat weer van ruim 18 miljoen euro. Als we daar de positieve mutaties als gevolg van de meicirculaire bij optellen, is er niets overgebleven van de ravijnjaren en kunnen we de lasten van een nieuwe Naald zeker gaan dragen. Daarnaast gaat CDA Westland ervan uit dat kaasschaafmethodes hierdoor definitief van de baan zijn. Allereerst een compliment aan het college. Er is goed geluisterd naar wensen vanuit de samenleving en er zijn zaken in gang gezet. Ik noem er een paar. Uitbreiding van het Sportpark in De Lier. De tweede berkenflat komt dichterbij door de aanstaande verhuizing van de WOS. De hellingbaan ligt er, de ontwikkeling van de Flora Campus loopt, een nieuw theater De Naald gaat er komen. Het warmtenet breidt zich letterlijk uit, voor iedereen te zien en te merken.

Schone stranden, een breed winkel en horeca aanbod, mooie woonwijken, een hoog voorzieningenniveau en een breed zorgaanbod zorgt er allemaal voor dat Westland een aantrekkelijke gemeente is om te wonen, werken en recreëren. Toch voorzitter, zijn er een paar aandachtspunten. Ik woon zelf 's-Gravenzande en heb weinig te klagen maar als ik koffie gaat drinken bij een van mijn zusje in Monster, dan fiets ik toch wel hoofdschuddend door het dorp. Weinig parkeergelegenheid, leegstaande winkelpanden, een verrommeld centrum met veel overlast door achtergelaten troep, geen openbaar toilet en nog steeds een noviteit die met smart wacht op een renovatie en invulling. Ondernemers daar doen hun stinkende best om er iets leuks van te maken, maar dit valt zo niet mee. En wie net als ik nogal eens fietst over de Westlandse duinpaden ergert zich aan de vele gevaarlijk losliggende tegels. CDA Westland vraagt het college nogmaals om aandacht voor onze dorpen. Met name Monster maar ook Kwintsheul, Poeldijk en Honselersdijk verdienen de komende tijd meer aandacht, zoals de inspreker net al opmerkte, voor het laatst genoemde dorp ligt er al 20 jaar een plan klaar voor een huis in de buurt.