2023.01.25 Gemeente Westland Gemeenteraad 14664

WOORDELIJK VERSLAG van de vergadering van de raad van de gemeente Westland , gehouden op 25 januari 2023

WOORDELIJK VERSLAG RAAD 25 JANUARI 2023

WOORDELIJK VERSLAG van de openbare vergadering van de gemeenteraad, gehouden in de raadzaal aan de Verdilaan te Naaldwijk, op 25 januari 2023, ’s avonds om 19.00 uur,

Aanwezig Voorzitter : Raadsgriffier : Leden :

B.R. Arends P. van Oosten. G.M. Bakker, A.J. van den Berg, J.W. van den Beukel, L.G. Boekestijn, J. Bogaard, A. Bongaards, D. Chafiâ, E.M.J. Daalhof, B.A. van Dijk, P.J.L.J. Duijsens, J.J. Eeltink, A.N. van der Eijk-Groeneveld, S. van Erven, N.J.M. de Gier, R. van der Giessen, A. van Harmelen, B.M. Hofland, K Jansen-van Voorthuizen, J.J.A.C. de Jong, R.K. Keizer, S.A.M. Kester, K.W.J. Klinkspoor, D. van Koppen, R.G.A. Lelieveld, A. Leurink, C. van der Mark, A.P. van der Meer, G.J.M. de Munck-Schoordijk, D. Plomp, C.Y. van Staalduinen, M.D. van der Stelt, M.W.M. Stokkers, J. van Veen, A. van Vliet, G.B. Voois en J.G.M. Witkamp.

Wethouders

:

M.R. Ferwerda, A, Goudswaard, B. Rombout, B.P.M. van der St ee en P. Varekamp.

Afwezig

:

R.M.A. Nederpel , J.A. van der Voort en P. Voskamp

1.

OPENING EN MEDEDELINGEN

De voorzitter: Goedenavond, ik open de vergadering. Iedereen van harte welkom in de raadzaal, op de publieke tribune en thuis via de internetverbinding. Er is een drietal meldingen van verhindering van de heren Van der Voort, Voskamp en Nederpel. Zij hebben zich afgemeld. Wij vergaderen vanavond met 36 leden. De meerderheid is 19 raadsleden. 2.

VRAGENHALFUUR

De voorzitter: Drie partijen hebben vragen gesteld. Een vraag gaat over de garantstelling voor de Berkenflat 2.0. Twee vragen gaan over de afsluiting van de Rijnvaartweg. Ik stel voor dat de vragen over de Rijnvaartweg achter elkaar worde n gesteld en dat de wethouder daarna namens het college de beantwoording doet. Ik geef als eerste het woord aan de CDA -fractie over de garantstelling Berkenflat 2.0. De heer Van der Mark: Het betreft de motie Berkenflat 2.0 van de raadsvergadering van 9 november 2022. Deze motie, door 30 raadsleden aangenomen, vermeldt bij de verzoeken onder punt 3: verzoekt om een garantstelling vanuit de algemene reserve door de gemeente te bieden voor een deel van de financieringsbehoefte opdat de stichting aldus een lagere rente kan bedingen bij algemene banken, alsmede bij de B NG een deel kan lenen. Het gaat om de stichting ‘Het oude land’ c.q. de tweede Berkenflat. In de vergadering van de raadscommissie Wonen van 11 januari jl. gaf de wethouder bij navraag aan dat er nog niets bekend was. Tevens dat hij geen idee had wanneer wel een antwoord zou gegeven gaan worden. Het mag eenieder bekend zijn dat er bij dit dossier Berkenflat 2.0 best wel veel reden is tot spoed. De mede-initiatiefnemer Arcade maakt gebruik van identieke leningmogelijkheden voor hun derde deel.

Zonder gemeentegarantie zal de stichting duurder moeten gaan lenen en krijgt die daardoor ook geen ingang bij de BNG. De exploitatie wordt daardoor in ieder geval duurder. De oplopende rentetarieven

1

WOORDELIJK VERSLAG RAAD 25 JANUARI 2023

maken dat de urgentie steeds groter wordt. Bij nog verder uitstel zal men geconfronteerd worden met fors hogere exploitatielasten. Onze vragen zijn dus ook of er een reden is waarom de wethouder dit niet oppakt . Mede omdat dit uiteindelijk zonder kosten geregeld kan worden. Kan de wethouder een datum geven waarop een besluit genomen wordt en het bestuur van de stichting verder op weg geholpen? Wethouder Rombout: Voorzitter. Het college voelt de urgentie omtrent het project. We werken serieus aan de realisatie van de Berkenflat 2.0. Het is een zaak van het college . Eerder is in een raadsvergadering een motie aangenomen. In de beantwoording op die motie heeft het college aangegeven dat het proces op een ordentelijke en maatschappelijk verantwoordelijke manier moet worden doorlopen. Mocht de businesscase daartoe aanleiding geven, dan zal het college uiteraard kijken op welk e manier en met welke bijdrage het project mogelijk gemaakt kan worden. Een subsidieaanvraag van € 250.000 ,00 is per 1 december van vorig jaar aan de stichting toegekend. Dan de tweede vraag of de wethouder een datum kan geven. Er wordt gewerkt aan een projectopdracht. Deze zal naar verwachting het eerste kwartaal gereed zijn. In de projectopdracht zal worden beschreven welke processtappen er te vol gen zijn en op welke manier we tot een realiseerbaar plan komen.

De heer Van der Mark: Ik denk dat het niemand zal bevreemden dat ik dit een verbazingwekkend antwoord vind. Dat betekent dat wij begin november nadrukkelijk met zijn dertigen gevraagd hebben om een garantstelling en dat we nu moeten horen dat het waarschijnlijk nog twee maanden verder gaat duren. Dan zijn we vijf maanden verder, waarin we de stichting in het ongewisse laten of er een garantstelling komt. We laten de stichting ook in het ongewisse welke rentekosten zij zal moeten gaan dragen. Wij zijn het hier absoluut niet mee eens.Ik ga er dan maar toch over nadenken om nog een motie in te dienen, zodat er echt wat gaat gebeuren. Want dit is zeer ontevreden stellend. Wethouder Rombout: Mijn reactie is dat we ook moeten kijken of garantstelling überhaupt mogelijk is. En of dat niet gezien wordt als staatssteun en of er andere mogelijkheden zijn . Het college vindt dat de Berkenflat er snel moet komen en snel gerealiseerd moet worden . Maar wel op een manier die ook kan. Dus dat zijn we aan het uitzoeken en dat kost enige tijd. De voorzitter: Ik geef vervolgens het woord aan de fractie van Westland Verstandig over de afsluiting van de Rijnvaartweg.

De heer Duijsens: Ondanks de heftige publieke ophef en onze direct na de bekendmaking gestelde artikel 42-vragen met het verzoek om uitstel en een andere wijze van aanpak, ondanks de bekendmaking veel te kort voor de invoering, en ondanks het gegeven dat ontwikkelaar ONW en niet het college a lles regisseerde, is toch de Rijnvaartweg op 23 januari totaal afgesloten. Dat is een toonbeeld van hoe het niet hoort, maar dat spreekt voor zich. Blijkbaar heeft men lak aan inwoners en ondernemers en is er bij het college en de verantwoordelijke wethoud er onwil. Op 23 januari ontving onze fractie veel klachten en vooral onbegrip . Op die dag bleek ook nog eens dat de afsluiting niet voldoende is aangegeven, waardoor ambulances , werkverkeer, gewoon verkeer, auto's en fietsen door kunnen rijden tot aan de afscheiding en dan massaal moeten keren om via andere wegen door te kunnen. Deze chaos kan echt niet ! Dit leidt de volgende vragen. Wat gaan het college en de wethouder doen aan deze niet uit te leggen afsluiting? Wat gaan het college en de wethouder doen aan de gang van zaken voor en na invoering en hoe kan voorkomen worden dat elders in Westland een dergelijke

2

WOORDELIJK VERSLAG RAAD 25 JANUARI 2023

klungelige aanpak zich kan herhalen? En wat is de rol van de gemeente bij dit alles geweest? En ook bleek direct al dat andere wegen op de 23e in Westland vastliepen door deze maatregel. Wat gaat het college aan dat fenomeen doen ? De voorzitter: Dank u wel. Dan geef ik het woord aan de heer Van Veen van de GBW -fractie. De heer Van Veen: Dank u wel, voorzitter ja. Onze fractie is ook benaderd door inwoners van ‘s-Gravenzande en Monster. Net als z ij waarschijnlijk bij onze collega's aankloppen . Zij zien de verkeersonveiligheid in hun buurt toenemen door de afsluiting van de Rijnvaart weg. Op dit moment ontstaan er namelijk allerlei sluipwegen , die veelal voeren door de wijk bij de Rode Kruislaan en de Rusthovenlaan. En hier zijn al gevaarlijke situaties gemeld, omdat dit ook een veelgebruikte fietsroute is voor veel scholieren . Omdat de verkeersveiligheid ons na aan het hart gaat begrijpen wij de keuzes van deze wethouder niet helemaal. Hoe kun je zo'n veel gebruikte weg afsluiten voor verkeer? Onze fractie denkt dat dit veel te rigoureus is en had een betere belangenafweging verwacht over deze situatie. Daarnaast gaat dit sluipverkeer nu door een wijk waar voor in het verleden door onze en andere fracties veel aandacht is gevraagd. Het betreft een verkeerssituatie bij een voetgangersoversteekplaats van de Koningin Julianaweg.

Bewoners voelen zich nu nogmaals ernstig benadeeld. Vandaar onze vragen. Herkent de wethouder de gevaarlijke situaties zoals hier geschetst en wat gaat hij hieraan op korte termijn doen ? De tweede vraag is wanneer de portefeuillehouder het verkeer weer op een veilige manier gaat laten doorstromen? Om te beginnen op de Rijnvaartweg in ’s-Gravenzande. Wethouder Varekamp: Voorzitter. In aanvulling op de vragenstellers is ook de wethouder benaderd door bewoners met beklag over de spontaan ogende afslui ting. Laat ik voorop stellen hoe dat gegaan is. Dat verdient zeer zeker niet de schoonheidsprijs. Dat had niet zo gemoeten en dan betreft het met name de mededeling hoe lang de afsluiting duurt. D ie duurt te lang. Het is overigens niet zo dat er van tevoren niks over gezegd is. Er zijn eerder bewonersavonden geweest, waarin aangekondigd en uitgelegd is wat er gedaan moet worden. En dat dat werken zijn die enige tijd in beslag nemen. Dat laat onverlet dat onze communicatie vanuit de gemeente naar bewoners en naar betrokkenen toe beter had gekund en eerder had gemoeten. Wat ik daar nu aan ga doen is in ieder geval alsnog communiceren. Wij zijn in gesprek met de uitvoerders om in de planning te zien waar we de afsluiting korter kunnen laten zijn en eerder open te kunnen stellen. En vandaag zijn er ook extra borden geplaatst om de routering beter en vroegtijdig aan te geven.

De rol van de gemeente in dit verhaa l is dat alle bestekken en tekeningen door onze technische mensen zijn bekeken. En die zijn ook beoordeeld. En ook zijn ze besproken met de coördinator wegafsluitingen . En ik zeg daarbij dat ik een dergelijke duur dusdanig belangrijk vind dat ik dat voorta an zelf wil weten en kan kijken hoe dat anders zou kunnen. Dan de derde vraag van Westland Verstandig over het vastlopen van de wegen. Het is nu eenmaal zo dat de eerste dagen na zo’n afsluiting het verkeer zijn weg weer moet vinden. En dat leidt tot piekdruktes, die ertoe leiden dat het misschien niet overal even goed doorstroomt zoals je zou willen. Maar het is met de aangepaste bebording onze verwachting dat dat de komende dagen beter zal gaan. Dan kom ik bij de vragen van Gemeente Belang Westland. Die fractie vraagt mij of de wethouder gevaarlijke situaties herkent. De gemeente heeft daarover nog geen klachten ontvangen. Het is overigens wel zo dat wij het met u eens zijn dat verkeersveiligheid , zeker voor fietsers, belangrijk is. Het fietspad aldaar over de Rijnvaartweg blijft open, dus men kan daar gewoon van de fiets gebruik blijven maken. En ook daar geldt dat de eerste dagen na afsluiting er sprake is van piekdruktes, wat misschien tot minder veilige situaties leidt . Maar het is onze verwachting dat dat de komende dagen verbetert.

3

WOORDELIJK VERSLAG RAAD 25 JANUARI 2023

En dan de vraag wanneer het verkeer weer op een veilige manier door kan stromen. Er is nu een einddatum. Wij werken er op dit moment hard aan om die te vervroegen en om eerder open te kunnen. De voorzitter: Dank u wel. Ik kijk of er nog aanvullende vragen zijn. De heer Duijsens: Ja. de wethouder spreekt mooie woorden, maar wat ik mis is gewoon nu concrete actie. En ik vraag me af of alles nog in orde is . Vorige week is die mededeling gedaan. Toen zijn die flitslampen gezet, omdat de weg wordt afgesloten. Dat zagen mensen en vervolgens ontstond er grote onrust. Wij stelden een artikel 42-vraag. Er zijn wat sussende woorden gesproken. En wat gebeurde er ’s ochtends op 23 januari? De weg werd gewoon afgezet. Dat is toch een klap in het gezicht van degenen die zich hier zorgen over maken ? Waarom geeft u vanavond geen antwoord dat u de ophef ziet en dat u onmiddellijk gaat kijken of u de totale afsluiting ongedaan kunt maken en of er andere mogelijkheden zijn om toch die werkzaamheden uit te voeren en toch het verkeer doorgang te laten vinden? Fietsers kunnen er konden er gisteren in ieder geval niet doorheen. Dus als u zegt dat het fietspad open is, dan zie ik dat dat ook dicht is. Je kunt daar niet overheen, tenzij je over de omheining vliegt, maar dat zal niet de bedoeling zijn. Ik mis dat u zich iets aantrekt van de terechte kritiek die er is, dat dit gewoon niet kan.

Dat kan nu niet en dat kan ook in andere gevallen niet, maar nu moet er iets gebeuren. De heer Van Veen: Ik had het niet over de fietsers op de Rijnvaartweg, maar over de fietsers door de wijk, onder andere de Rode Kruislaan. Daar wordt het drukker met autoverkeer . Dus de fietsers die daar in het verleden ook al fietsten en nu nog steeds krijgen te maken met veel meer verkeer. Dus die onveiligheid bedoelde ik . In lijn met wat de heer Duijsens zegt vraag ik me af of er een oplossing is te vinden om een deel die weg open te houden. Misschien met stoplichten of andere opties, zodat toch die Rijnvaartweg open te houden is. En daar hoorde ik u eigenlijk helemaal niets over zeggen . Dus zijn er nog andere alternatieve bekeken? Wethouder Varekamp: We hebben het ons zeer zeker aangetrokken. We hebben overwogen om de werkzaamheden uit te stellen. Alleen hebben we met meerdere partijen te maken die een omvangrijk werk doen. Je schuift zomaar misschien wel anderhalf jaar op in je werkzaamheden. En ook op andere plaatsen zullen de komende tijd werkzaamheden uitgevoerd worden. En u zult begrijpen dat indien een dergelijke weg afgesloten is, je niet een andere weg kunt afsluiten. Eerder zijn er werkzaamheden geweest aan de Zwartendijk en aan de Koningin Julianaweg in ‘s-Gravenzande. Dat is dus een reden om het werk nu wel door te laten gaan.

Wat wij ons wel aangetrokken hebb en is te kijken hoe het werk ingekort kan worden, zodat de afsluiting korter is . Maar we hebben wel gemeend om het werk door te moeten laten gaan. Dan de vraag van Gemeente Belang Westland over de fietsverkeersveiligheid op de omliggende wegen. Die schouwen we. Als het noodzakelijk is om d aar maatregelen te nemen, zullen we dat doen. Naar ons oordeel is dat op dit moment nog niet zo . U vraagt naar alternatieve n. Die hebben we inderdaad onderzocht. Een van de thema 's die bij de afsluiting van de Rijnvaartweg spe elt is grootschalig werk in de ondergrond van Westland Infra. Het gaat om gas- en elektraleidingen. En daarvoor is een aanzienlijke breedte nodig. Ik heb zelf voorgeste ld om een rijbaan open te houden. Dat gaat niet, omdat men een aanzienlijk deel van de weg nodig heeft, ook om veilig te kunnen werken. 3.

VASTSTELLING VAN DE AGENDA

4

WOORDELIJK VERSLAG RAAD 25 JANUARI 2023

De voorzitter: Ik heb begrepen dat de heer Duijsens heeft laten weten dat zijn motie 13.3 over de voedselbank kan worden ingetrokken. Dat is correct. Dan wordt die van de agenda afgevoerd. Er zijn nog drie moties die vandaag besproken moeten worden, waar onder een motie die niet door de commissie is besproken. Het gaat om motie 13.4. Die motie wordt op verzoek van de fractie van Westland Verstandig vanavond direct in behandeling genomen. Ik neem aan dat Iedereen zich daarin kan vinden. Dan zijn er nog drie moties die eerst door de commissies behandeld worden . Het gaat om de moties 13.5, 13.6 en 13 7. Dat betekent dat we vanavond drie moties vreemd aan de orde van de dag behandelen. De heer Hofland: Voorzitter. Wat betreft motie 13.2 hebben we recent de raadsinformatieavond gehad, waarin mijn LPF -collega’s een aantal stukken hebben opgevraagd, die nog niet beschikbaar zijn. Ik wil motie 13.2 pas behandelen als die stukken beschikbaar zijn. Daarom verzoek ik de raad die motie uiterlijk volgende maand te behandelen en u, de griffie en de wethouder vragen dat die stukken tegen die tijd allemaal beschikbaar zijn. Dan komen we allemaal beslagen ten ijs. De voorzitter: Het verzoek is dus om motie 13.2 een maand door te schuiven. Allen zijn daarmee akkoord. De heer Van der Mark: Voorzitter. Ik wil een nieuwe motie aankondigen over de garantstelling Berkenflat.

Die motie zijn we nu aan het maken. De voorzitter: Oké, Dan wachten we die af. Agendapunt 12 is een bespreekpunt, maar ik weet niet of dat naar aanleidin g van de naderhand toegestuurde stukken op de bespreekagenda moet blijven staan of een hamerstuk kan worden. De heer De Gier: Dat was een bespreekpunt op verzoek van mijn fractie en de D66 -fractie. Wij zijn tevreden over de beantwoording door de wethouder , zodat het een hamerstuk kan worden. De voorzitter: Iedereen is het daarmee eens, zodat agendapunt 12 een hamerstuk wordt. De heer Duijsens: Volgens mij is iemand heel royaal met het reglement van orde betreffende de toelichting op het initiatiefvoorstel omgegaan. N u staat er: na ontvangst van de inhoudelijke reactie van het college zal het initiatiefvoorstel verder vervolgd worden . In het reglement van de raad staat wel dat het college advies kan uitbrengen . Als u in december 2025 advies uitbrengt, dan komt het na de volgende verkiezingen. Dus zo staat niet het reglement. Dus het moet in de volgende commissievergadering aan de orde kom en en vervolgens in de volgende raadsvergadering, tenzij de initiatiefnemers wat anders willen . En het college moet ook ergens in dat circuit dan een advies uitbrengen . We hebben natuurlijk ervaring met die andere twee initiatieven over de subsidies.

Als u zegt dat het advies er binnen veertien dagen ligt, dan maak ik me ten onrechte druk. Maar ik maak me niet ten onrechte druk als vervolgens het college acht weken doet voor het advies op tafel ligt. De voorzitter: Het reglement van orde is heel helder. Daar staat in dat het college de gelegenheid krijgt om een advies te geven. En als dat advies er is, dan wordt het voorstel inhoudelijk besproken. Dus niet in de eerstvolgende vergadering, maar in een eerstvolgende vergadering. En het is handig voor uw raad ook het advies van het college te weten alvorens de behandeling van het initiatiefvoorstel ter hand wordt genomen . De tijd tussen nu en februari is te kort om dat te doen. Dus het zou goed zijn om de mogelijkheid te hebben om in maart de behandeling te kunnen laten plaatsvinden, dan wel zo snel mogelijk daarna, Maar ik

5

WOORDELIJK VERSLAG RAAD 25 JANUARI 2023

ga ervan uit dat het college in staat is om te zorgen dat de behandeling door de commissie in maart kan plaatsvinden. Maar als het daar reden voor heeft om dat niet te doen, dan hoor ik dat. De heer Duijsens: Ik vind het prima. Kloppen doet het niet, dus formuleer het alsjeblieft de volgende keer niet meer op deze wijze . We kunnen nog een half uur over het reglement van orde praten, maar dat doen we niet. Maar als u belooft dat we het in maart kunnen behandelen, dan vind ik dat prima. De voorzitter: Ik kan dat niet beloven dat het college dat doet dus , maar u snapt wel dat februari niet gaat lukken. De heer Duijsens: Oké. De voorzitter: En als het college wat meer tijd nodig heeft , dan zal het dat u gemotiveerd laten weten. Ook het college is in dezen wel gehouden om enige urgentie aan de dag te leggen ten aanzien van dit soort voorstellen. Maar volgens mij zijn we het erover eens. We hoeven er niet al te veel over te discussiëren. Het komt terug zodra het advies van het college er is. Uw signaal is helder. 4.

PROCEDURE INITIATIEFVOORSTEL WESTLAND VERSTANDIG INZAKE VERORDENING WAARDERINGSSUBSIDIE 2024 -2026

N a o n t v a n g s t v a n d e i n h o u d e l i j k e r e a c t i e v a n h e t c o l l e g e z a l h e t i n i t i a t i e f v o o r s t e l me t d e r e a c t i e v a n h e t c o l l e g e i n d e d a a r o p v o l g e n d e v e r g a d e r i n g v a n d e r a a d s c o m mi s s i e w o r d e n besproken. De voorzitter: Het is helder waar dat naartoe gaat. 5.

SPREEKRECHT VOOR BURGERS

De voorzitter: Er hebben zich geen insprekers gemeld. 6.

VOORSTEL TOT VASTSTELLING VAN HET WOORDELIJK VERSLAG VAN DE OPENBARE RAADSVERGADERING VAN 7 DECEMBER 2022

De voorzitter: Iedereen akkoord. Aldus vastgesteld. 7. 7.1 7.2

LIJSTEN IN- EN UITGAANDE STUKKEN VASTSTELLING VAN DE AFHANDELING VAN DE LIJST MET INGEKOMEN STUKKEN (LIS) KENNISNEMING VAN DE LIJST MET ARTIKEL 42 -VRAGEN EN ANTWOORDEN

De heer De Gier: Voorzitter. Mijn fractie wil graag stuk 1.35 alsnog naar de commissie Wonen ter bespreking sturen. De voorzitter: Waarvan akte. Verder akkoord. Aldus besloten. HAMERSTUKKEN TER VASTSTELLING 8. VOORSTEL TOT VASTSTELLING BESTEMMINGSPLAN POELKADE 14 TE ‘SGRAVENZANDE

6

WOORDELIJK VERSLAG RAAD 25 JANUARI 2023

9.

VOORSTEL TOT VASTSTELLING VAN DE BEGROTINGSWIJZIGING MET BETREKKING TOT DE VERORDENINGEN LOKALE HEFFINGEN 2023 VAN DE TARIEVEN VOOR DE OZB, DE AFVALSTOFFENHEFFING EN DE RIOOLHEFFING

12.

VOORSTEL TOT VASTSTELLING VAN DE VERORDENING KWIJTSCHELDING GEMEENTELIJKE BELASTINGEN WESTLAND 2023

De voorzitter: De voorstellen onder de punten 8, 9 en 12 zijn akkoord. Aldus besloten. BERAADSLAGING TER VASTSTELLING 10.

VOORSTEL TOT VASTSTELLING VAN DE VERORDENING INDIVIDUELE INKOMENSTOESLAG 2023

Mevrouw Van Erven: De individuele inkomenstoeslag is in deze tijden voor hen die daar recht op hebben een welkom extraatje. Maar waar we wat ons betreft echter voor moeten waken is dat deze toeslag geen financieel extraatje gaat worden voor niet willende n, zij die doelbewust leunen op de sociale voorzieningen. Wat de Westlandse VVD betreft moeten we daarom naast het uitkeren van deze toeslag alles op alles zetten om zij die kunnen werken. ook richting werk te begeleiden. Daarom dienen wij Samen met G BW en de LPF een motie in waarin wij het college oproepen om jaarlijks een overzicht te sturen van hoeveel mensen een toeslag ontvangen onderverdeeld naar categorie en hierbij ook aan te geven wat het college heeft gedaan om de groep die in de bijstand zit te stimuleren richting werk. Dank u wel.

“De raad van gemeente Westland, in vergadering bijeen op woensdag 25 januari 2023,ter bespreking van het agendapunt ‘Verordening individuele inkomenstoeslag’ ; constaterende dat: de individuele inkomenstoeslag een jaarlijkse toeslag op het inkomen is en is bedoeld voor mensen met een laag inkomen; er in Westland 764 mensenzijn die de individuele inkomenstoeslag ontvangen, waarvan 138 een baan hebben en 628 in de bijstand zitten; de gemeente aanvullende voorwaarden kan stellen aan deze toeslag, bijvoorb eeld dat men geprobeerd heeft het inkomen te verhogen1; overwegende dat: het hebben van een baan niet alleen zorgt voor een eigen inkomen, maar o.a. ook voor meer betrokkenheid bij de maatschappij, sociaal contact, waardering, structuur en persoonlijke ontwikkeling; we daarom als gemeente alle mogelijkheden moeten aangrijpen om mensen hierop te wijzen; roept het college op: jaarlijks een overzicht te sturen hoeveel mensen een toeslag ontvangen (onderverdeeld naar categorie) en hierbij ook aan te geven wat het college heeft gedaan om de groep die in de bijstand zit te stimuleren richting werk ; en gaat over tot de orde van de dag.” (Motie van de VVD, GBW en de LPF) 1

https:/Awww.rijksoverheid.nl/onderwerpen/participatiewet/vraag -enantwoord/individueleinkomens toeslag

De heer De Gier: Die toets en die verplichting tot werk zit toch gewoon in Algemene bijstandswet? Waarom wilt u d ie nog een keer benadrukken met de motie?

7

WOORDELIJK VERSLAG RAAD 25 JANUARI 2023

Mevrouw Van Erven: Omdat je als gemeente aan deze regeling ook extra voorwaarden kunt stellen. En één van die voorwaarden is dus dat mensen er alles aan gedaan hebben om hun eigen inkomen te verhogen. Mevrouw Daalhof: Voorzitter. Ik mag het woord ook voeren namens GroenLinks en de PvdA. We moeten het ons allemaal ma ar eens voorstellen. Je hebt geen of weinig inkomen en vermogen. Ik wil maar gelijk even extra duidelijk maken dat het hier niet alleen gaat om mensen die van de bijstand leven. Je hebt geen of heel weinig kansen om je inkomstenpositie te verbeteren. Missc hien ben je langdurig ziek, heb je een lichamelijke beperking, ben je arbeidsongeschikt of ben je mantelzorger , waardoor je maar parttime kunt werken. Minimaregelingen, zoals de individuele inkomenstoeslag , zijn voor mensen in dit soort situaties bedoeld. Soms is de algemene bijstand voor de kosten van levensonderhoud niet goed genoeg voor alle uitgaven, dan kan een individuele inkomenstoeslag een oplossing en een opluchting zijn om een droger te kopen , de auto te laten repareren of de extra hoge rekeningen van te betalen. De overheid is verplicht om deze mensen met een laag inkomen te ondersteunen met een beleid dat is gericht op de bestaanszekerheid van de bevolking en op de spreiding van welvaart binnen de gemeente , om artikel 20 maar even te citeren.

De stijging van de individuele inkomenstoeslag, zoals d ie nu in het voorstel voorligt, is wat ons betreft niet sociaal genoeg. Het college wil deze toeslag nu eenmalig verhogen en daarna koppelen aan de bijstandsuitkeri ng. Dit terwijl deze toeslag sinds de invoering in 2015 niet meer is verhoogd, terwijl de kosten van levensonderhoud wel fors zijn gestegen. De bijstandsuitkering is de afgelopen jaren sterker gestegen dan de nu door het college voorgestelde stijging van d e toeslag. En wij zouden graag zien dat dit gelijk getrokken wordt. We vinden het zeker positief dat het college inziet dat de toeslag verhoogd moet worden, maar we snappen niet dat het de koppeling aan de bijstandsnorm pas in 2024 in wil voeren en de gestegen kosten van de afgelopen jaren niet voldoende meene emt in de verhoging voor 2023. Met de huidige stijging van de energiekosten en inflatie vinden wij het niet meer dan sociaal om de stijging van de toeslag nu al te koppelen aan de stijging van de bijstandsnorm over de afgelopen jaren. Als je kijkt naar vergelijkbare gemeenten, bijvoorbeeld op basis van het inwoneraantal, dan is dit zeker niet ongebruikelijk en zitten we met de voorgestelde bedragen echt aan de lage kant. We hebben het hier over inwoner s die onze financiële ondersteuning het meest van allemaal kunnen gebruiken.

Zijn we nou op deze mensen aan het beknibbelen? We dienen hiervoor een amendement in. Met het oog op de initiatieven de afgelopen periode op het gebied van energietoeslagen en de motie voedselbank, die we vandaag niet meer zullen behandelen , ga ik ervan uit dat binnen de raad de wil bestaat om deze mensen die dit zo hard nodig hebben extra te ondersteunen. Wat betreft de ingediende motie lijkt die bijna een motie van wantrouwen , waarin het college wordt gevraagd aan te tonen wat het heeft gedaan om mensen te stimuleren richting werk. Mijn haren gaan echt rechtop staan van de zin : “we daarom als gemeente alle mogelijkheden moeten aangrijpen om mensen hierop te wijzen.” Laten we wel wezen, geen mens zit voor zijn plezier in de bijstand. De bijstand schept door alle voorschriften een afhankelijkheidsrelatie tussen burgers en overheid, die door velen wordt ervaren als bedreigend of beklemmend. Het bedra g dat mensen per maand krijgen is minimaal. Wie langdurig in de bijstand zit heeft moeite om rond te komen. De manier waarop deze zin de burgers lijkt te bejegenen is gericht op wantrouwen met strikte handhaving . Dwang met zogenaamde prikkels lijkt volgens de partijen de beste manier om de resultaten te behalen. Ik wijs deze houding af. Contact met de overheid en bejegening ho ren gebaseerd te zijn op wederzijds respect en meer gelijkwaardigheid.

Mensen zouden niet langer hoeven te bewijzen dat ze onschuldig zijn, maar zijn onschuldig tot het tegendeel is bewezen. “De raad van de gemeente Westland in vergadering bijeen op 25 januari 2023 ; wijzigt punt 1, van het raadsvoorstel als volgt:

8

WOORDELIJK VERSLAG RAAD 25 JANUARI 2023

de tarieven voor de individuele inkomenstoeslag worden verhoogd met 24, 2%, conform de indexatie van de bijstandsnorm over de periode 1 januari 2015 tot 1 januari 2023, en rekenkundig afgerond op € 5,00’: a. een bedrag van € 465,00 (was € 375,00) voor een alleenstaande; b. een bedrag van € 590,00 (was € 475,00) voor een alleenstaande ouder; c. een bedrag van € 650,00 (was € 525,00) voor gehuwden. wijzigt Artikel 5, Hoogte individuele inkomenstoeslag, lid 1, van de Verordening individuele inkomenstoeslag 2023 als volgt: Een individuele inkomenstoeslag bedraagt per kalende rjaar: a. een bedrag van € 465,00 voor een alleenstaande; b. een bedrag van € 590,00 voor een alleenstaande ouder; c. een bedrag van € 650,00 voor gehuwden.” (Amendement van D66, de PvdA en GroenLinks) Toelichting De individuele inkomenstoeslag is sin ds de invoering in 2015 niet meer geïndexeerd. In de nieuwe verordening wordt de individuele inkomenstoeslag vanaf 1 januari 2024 geïndexeerd overeenkomstig de indexatie van de bijstandsnorm. Tevens wordt voorgesteld de toeslag per 1 januari 2023 te verhogen met 13% voor alleenstaanden, 15% voor alleenstaande ouders en 14% voor gehuwden. De bijstandsnorm is over de periode van 1 januari 2015 tot 1 januari 2023 met 24,2% gestegen. Mevrouw Van der Eijk -Groeneveld: Voorzitter.

Laat ik beginnen met een compliment te geven aan mijn collega van D66 voor haar mooie bijdrage. Daar sluiten wij op aan . We hebben ook nog wat aanvullingen. Moeite met rondkomen leidt tot stress. Het brein gaat onder invloed van langdurige stress in de overlevingsmodus staan, waardoor mensen alleen nog bezig zijn met het vervullen van de primaire levensbehoeftes en letterlijk geen ruimte meer hebben om na te denken over de lange termijn. Chronische stress beperkt het vermogen tot doen en zorgt ervoor dat mensen soms onverstandige keuzes maken, wat uiteindelijk kan leiden tot een slechtere gezondheid. Dingen die soms generaties lang doorwerken . Armoede en bestaansonzekerheid vergro ten het risico op psychische problemen. Mensen met de 25% laagste inkomens hebben meer dan anderhalf keer zoveel kans om een stemmingsstoornis of angststoornis te krijgen dan mensen met de 25% hoogste inko mens. Hoe kun je jezelf staande houden in de samenleving wanneer er aan je stoelpoten van je bestaanszekerheid gezaagd wordt? Hoe werk je aan je eigenwaarde als je continu onder stress staat door geldgebrek en daaruit voortvloeiende financiële problemen? De motie roept op om jaarlijks een overzicht te sturen en hierbij aan te geven wat het college heeft gedaan om de groep die in de bijstand zit te stimulere n richting werk.

Ik heb zojuist aangegeven wat het doet als je stress opvoert bij mensen die in de bijstand zitten, bij mensen met een zeer laag inkomen. Wat voegt een overzicht nou daadwerkelijk toe voor ons als raadsleden? Mevrouw Van Erven Maar bent u het er niet mee eens dat werk ook heel veel voldoening kan geven? Mevrouw Van der Eijk -Groeneveld: Daar kom ik zo nog even op terug. In onze ogen zouden wij er juist aan moeten werken dat deze groep zich gesteund voelt door ons en erop durft te vertrouwen dat wij hun welzijn serieus nemen. Dat doen we wel met deze verordening en dat doen we wel met alle mogelijkheden die wij via het Sociaal Plein Westland bieden. Dat doen we niet door de druk bij de groep van 628 personen in de bijstand op te voeren. Tot slot wil ik nog even het in 2018 afgesproken beleid en het Westlands actieplan maatschappelijk verantwoord ondernemen 2020 onder uw aandacht brengen. In het voor jaar van 2015 hebben de koepelorganisaties in het Westland, VNO -NCW, MKB, LTO, Patijnenburg

9

WOORDELIJK VERSLAG RAAD 25 JANUARI 2023

en de gemeente Westland het ‘Westlands actieplan maatschappelijk verantwoord ondernemen 2020’ ondertekend, waarin juist dit is opgenomen om onder andere ook de mensen te ondersteunen. Dit actieplan is een publiek-privaat samenwerkingsoffensief om voldoende garantiebanen en leerplekken te creëren voor mensen die nu nog aan de zijlijn van de arbeidsmarkt staan. In de volgende commissievergadering zullen wij een vraag daarover stellen en de wethouder vragen hoe de uitwerking op dit moment van het actieplan is. Het CDA Westland gaat wel mee met het opgestelde amendement en niet mee met de motie van de VVD en GBW vanwege de eerder genoemde argumenten , die ik zojuist heb voorgedragen. De heer Duijsens: Fijn dat dit college deze kwestie oppakt. In de vorige periode is dat niet gebeurd. Westland Verstandig kan zich vinden in het voorliggende voorstel, zeker na aanpassing na inwinning van het advies van de A dviesraad Sociaal Domein Westland (ASDW). We hebben als gemeente een adviesorgaan. Trek je daar dan ook iets van aan en ga niet op een willekeurige man ier bedragen verhogen. De Adviesraad Sociaal Domein gaat over het sociaal domein en heeft contact met haa r achterban als alles goed is. Die adviesraad kan dat akkoord verklaren, mits er een indexering zou komen. Het college heeft keurig dat advies gevolgd en heeft het voorstel blijkbaar aangepast .

Waarmee wij moeite hebben is toch een beetje de willekeur. Waarom de verhoging zoals in het amendement staat? Waarom niet overal gewoon € 800 ,00 erbij gepend? Dat had ook gekund. We zouden bijna willen zeggen wanneer het genoeg is. Nou, de verhogingen zijn er en moeten in onze ogen voldoende zijn. Dus wij zijn voor het nu voorliggende voorstel Met het amendement gaan we uiteraard niet akkoord, want wij vinden datgene wat er nu lig t voldoende. De motie steunen we ook niet. Er is geen enkele aanwijzing dat het op dit moment en ook in het verleden niet goed is gegaan wat betreft de controle. Wij vinden ook dat we er ook geen heksenjacht van moeten maken. We moeten niet zorgen dat de wethouder gaat scoren en dat die op het einde van het jaar kan roepen dat die van de 700 cliënten er 400 op andere gedachten heeft gebracht. Dat moeten we allemaal niet willen . Laat het gewoon functioneren zoals het tot nog toe gefunctioneerd heeft. Er zijn daarover geen klachten geuit. En laten we vooral ook zorgen dat onze medewerkers datgene doen wat belangrijk is voor onze gemeente. En dat is verantwoording afleggen op het einde van het jaar over dit soort zaken . We zullen dus ook tegen de motie stemmen, evenals tegen het amendement, maar voor het voorstel. De heer De Gier: Voorzitter. De heer Duijsens z egt dat het amendement uitgaat van een of andere willekeurige verhoging.

Volgens mij zegt het precies waar die verhoging vandaan komt, namelijk van de stijging die d er algemene bijstand in die jaren heeft doorgemaakt. Dus waarom typeert hij die verhoging dat als willekeurig? De heer Duijsens: Dat had u dan maar eerder aan moeten kaarten. We zitten nu in 2023. Hoeveel jaren is dat niet gebeurd? Niemand is op het idee gekomen. Dit college komt wel op het idee pm dit te doen. U neemt dit als uitgangspunt, maar je kunt ook een ander uitgangspunt nemen. Je kunt ook de inflatie van dit jaar maal vijf nemen. Dan komt u o p vijf maal 14,5% uit en komt u dus op 75% uit. Dus dat had u ook kunnen doen. Dat is wat ik gewoon zeg, u pakt gewoon een willekeurig uitgangspunt . Ja, wat in mijn ogen niet de lading dekt, want daar hebben we het helemaal niet over . Nu wordt een keurige verhoging voorgesteld. Nogmaals, in de vorige periode en ook de periodes waarin u het college mee vormde is op geen enkele wijze deze verhoging ingevoerd. Dat gebeurt nu wel. Wees tevreden met wat aangeboden wordt met het voorstel zoals het er ligt en kom niet met nog meer. Mevrouw Daalhof: Voorzitter. Ik zou graag reageren op wat de heer Duijsens zegt. Hij zegt dat er geen reden is om het bedrag op te hogen. We hebben tijdens de

10

WOORDELIJK VERSLAG RAAD 25 JANUARI 2023

commissievergadering besproken wat de reden achter deze verhoging is, namelijk het meebewegen met de inflatie. Hoe het er nu voor ligt betekent het eigenlijk dat we mensen in het verleden meer tegemoet komen dan nu , omdat we procentueel gezien minder tegemoet komen. Als je kijkt naar omliggende gemeenten, maar ook gemeenten die gelijkwaardig zijn aan Westland, dan zie je dat deze gemeenten allemaal hogere bedragen uitkeren. Nog hoger dan het voorstel dat in ons amendement staat. En veel gemeenten hanteren ook nog eens een norm van 120% in plaats van 110%. Dus dan komen wij er als gemeente wel aardig bekaaid vanaf. De heer Duijsens: Ja, dat moge allemaal zo zijn, maar je moet het totale pakket bekijken . U noemt nu een aantal dingen die geregeld zijn, maar er zijn nog veel meer zeken geregeld, die andere gemeenten weer niet hebben en waar Westland veel sterker in is. Dus u moet het totale pakket nemen. En dan zult u zien dat het per saldo goed uitkomt. Maar nogmaals , we hebben het hier over een specifieke regeling. Dan had u twee jaar geleden maar met een voorstel moeten komen om het aan te passen. Nu wordt het in één keer flink aangepast, zoals u hebt kunnen zien. En wij vinden dat op dit moment voldoende. De heer Van der Meer: Voorzitter. Ik heb een aanvullende vraag aan de heer Duijsens. Hij spreekt wat betreft de motie over een heksenjacht.

Waaruit blijkt dat wij een heksenjacht gaan organiseren? De heer Duijsens: Kijk, u stelt uw motie niet voor niks op . U stelt in uw motie dat de wethouder op het einde van het jaar moet gaan vertellen hoe ver hij gekomen is met de 700 of 800 gevallen die gebruik maken van die regeling. Dat geeft toch een bepaalde druk ? Dat kun je alleen maar doen bij de ervaring dat de gemeente het tot nog toe niet goed doet. Maar je kunt ook niet uit zeggen dat het vorige college het niet goed gedaan heeft, want daarvan maakte u zelf onderdeel uit. Ik heb een nimmer een klacht gehoord van inwoners van Westland op dit punt dat er niet voldoende toezicht zou zijn , dat er misbruik gemaakt wordt van uitkeringen. En als dat niet het geval is, dan moet je er ook geen punt van maken. Dan moet je ook niet het college of ambtenaren met extra werk opzadelen. Dan mo et je zeggen dat het iets is wat we in Westland best goed geregeld hebben. Dan moet je geen probleem maken, daar waar het er niet is. De heer Van der Meer: Dat was een heel lang antwoord op een he el simpele vraag. Dank je wel daarvoor. De motie is bedoeld om ook te kijken naar wat de gemeente Westland nou gedaan heeft om mensen aan werk te helpen. Misschien doen we op dat vlak gewoon te weinig. En dat kan door deze cijfers duidelijk worden. De heer Duijsens: De heer Van der Meer zei ‘misschien’. En dat is precies wat ik zeg .

‘Misschien doen we te weinig ’ zegt u. Als het niet zeker is dat we te weinig doen, dan moet je zo'n motie niet indienen, want we doen genoeg . De heer Van der Meer: Voorzitter. Er zijn veel besluiten die wij hier nemen, waarvan we achteraf pas weten of het een goed besluit is geweest. De voorzitter: Dat klopt. Dan kom ik bij mevrouw Van der Stelt. Mevrouw Van der Stelt: Dank u, Voorzitter. Allereerst wil ik de wet houder en de betreffende ambtenaar danken voor het voorstel , zoals dat voor ons ligt, over de wijziging van de individuele inkomenstoeslag . De GBW-fractie kan zich vinden in het voorgelegde collegevoorstel. En het is fijn dat het college het advies van de ASDW ter harte heeft genomen en het is goed te zien dat er goed is gekeken naar de toeslagen. En dat het

11

WOORDELIJK VERSLAG RAAD 25 JANUARI 2023

voorstel dus aangepast is. Want een verhoging in financieel zware tijden gunnen wij natuurlijk iedereen. Maar we hebben wel een paar kanttekeningen. Wij willen er namelijk voor waken dat het gaat lonen om langdurig in de bijstand te zitten. Dit is voor ons dan ook de hoofdreden om niet mee te gaan met het amendement van D66, de P vdA en GroenLinks. Het verschi l qua inkomsten tussen het ontvangen van arbeid en alle bijbehorende toeslagen en regelingen en geld verdienen uit arbeid wordt hiermee steeds kleiner . En daarbij kent deze motie geen dekking. Wij zouden dat geld liever besteden aan een soort uitstroombonu s om deze doelgroep te stimuleren en te ondersteunen naar werk of vrijwilligerswerk. Ook kan gedacht worden aan een andere stimulansregeling om meer te participeren in de samenleving of proefplaatsingen richting betaalde arbeid of vrijwilligerswerk. Wij dienen de motie van de VVD mede in om in eerste instantie in beeld te krijgen wat er nu al gedaan wordt om deze doelgroep te stimuleren richting werk of vrijwilligerswerk. Dan een kleine kanttekening en een vraag aan de wethouder . Hoe zit het met de mensen die een fraudevordering hebben lopen naar aanleiding van hun bijstandsuitkering ? Kunnen deze personen eveneens de toeslag ontvangen? Of zijn er uitsluitingsgronden? Daarnaast heb ik nog een kleine reactie op de woorden van het CDA .

Mevrouw Van der Eijk hield een prachtig pleidooi over stress en wat dat doet . Dat snap ik, maar om de stress te koppelen aan arbeid of vrijwilligerswerk gaat mij echt te ver. Ik wil echt niet alleen praten over betaalde arbeid. De VVD gaf het ook al aan, juist dat participeren, juist dat kopje koffie dat je kunt schenken. Je kunt ook met je honden op bezoek gaan in een bejaardenhuis. Dat kan juist een stukje plezier geven die stress wegnemen . Dus het gaat mij en onze fractie niet alleen om betaalde arbeid, maar juist om uit de thuissituatie te zijn. En dat kan juist ontzorgen. Wat mij en vooral mijn fractie enorm verbaast is dan deze insteek . Want je mag dus niet gaan sturen op participeren , maar ik zie maandag wel vragen van meneer Van der Mark binnenkomen over participatie van statushouders en dat er weinig zicht is op die participatie. En dat er duidelijk moet worden hoe de arbeidsethos in Nederland is en dat dat duidelijk gemaakt moet worden. Dat kan natuurlijk wel stress opleveren bij deze doelgroep. We hebben net van uw collega gehoord wat dat allemaal doet met iemand . Dus dat bijt wel. Misschien kunt u dat meenemen in uw overwegingen . Dus dan rest er nog één vraag voor de wethouder, die heb ik zojuist gesteld. Mevrouw Van der Eijck-Groeneveld: Mevrouw Van der Stelt heeft in ieder geval heel goed geluisterd naar mijn bijdrage, dus daarvoor dank .

Ik heb dat niet zomaar gezegd. Ik heb daar best wel veel tijd in gestoken en daar ook nog wetenschappelijk onderzoek naar gedaan . Ik heb gekeken wat het doet als je onder druk in de bijstand nog extra prikkels krijgt , nog extra gestimuleerd wordt. Dat geeft juist die extra stress . Daarnaar is wetenschappelijk onderzoek gedaan. Dus om die reden heb ik het gekoppeld aan de ingediende motie. Mevrouw Van der Stelt: Een kleine reactie daarop. Als we het hebben over de groep statushouders, waar de vragen vanuit de fractie over gesteld zijn, hebben we het ook over mensen die een verleden hebben, vaak stress hebben meegemaakt . Dus dat wetenschappelijke onderzoek kunt u ook daarin toepassen. U kunt dan bedenken dat die druk misschien dan wel extra wordt opgevoerd. Daarbij denken we dat het een extraatje is waar je niet aan mee hoeft te doen. Zo is het ook , het is een keuze. Mevrouw Daalhof: Voorzitter Ik wilde nog heel graag even reageren op de bijdrage van mevrouw Van der stelt. Er is nu meermaals het advies van de ASDW genoemd . Maar ik wilde even kenbaar maken dat dat van vóór het voorstel van het college is en dat die geen uitspraak heeft gedaan over de voorgestelde verhogingen in ons amendement. De ASDW stelt juist voor de inflatiecorrectie toe te passen op de bedragen van in ieder geval sociale participatie en de individuele inkomenstoeslag.

12

WOORDELIJK VERSLAG RAAD 25 JANUARI 2023

En daarnaast heb ik een vraag voor mevrouw Van der stelt. Begrijp ik uit uw bijdrage dat als wij dekking kunnen vinden voor het amendement, dat u dan wel daarin meegaat? Mevrouw Van der Stelt: Nou, dan ben ik allereerst benieuwd of u weet over welk bedrag we het hebben. Voor ons weegt nog steeds zwaar dat het verschil tussen dat wat iemand verdient als hij werkt en als hij langdurig in de bijstand zit, steeds klein er wordt Dus dat is voor ons wel een serieus punt. Dus ik denk dat wij er dan nog steeds niet in meegaan. De voorzitter: Dank u wel. Dan is het woord aan de heer van Harmelen. De heer Van Harmelen: Dank u, voorzitter. Het college heeft het advies van de Adviesraad Sociaal Domein Westland overgenomen. En daar staat in dat de mogelijkheid om te indexeren is overgenomen. En er zijn ook aanpassingen In het kindpakket doorgevoerd. Nou, daar zijn wij blij mee. We hadden nog wel een vraag en die is hoeveel mensen naar verwachting hiervoo r in aanmerking komen. Maar deze vraag is min of meer ook al gesteld In de motie van de VVD, GBW en de LPF, die bij dit agendapunt is ingediend. Wij zullen wel voor het amendement stemmen . Hoofdzakelijk omdat in de toelichting daarop staat dat de bijstand vanaf 2015 tot nu gestegen is met ongeveer 24,1%. Daar blijven de hier genoemde getallen toch wel behoorlijk op achter. Dus wij zullen wel voor het amendement stemmen.

De voorzitter: Dank u wel. Dan geef ik nu het woord aan wethouder Rombout namens het college. Wethouder Rombout: Dank u wel, voorzitter. Het verhogen van de individuele inkomenstoeslagen was inderdaad een advies. Daarom is ook gevraagd door de ASDW . En dat advies volgen we op. Dus h et is logisch dat er eerst een advies is het college daarna komt met een voorstel. De gemeente Westland heeft ook de andere minimaregelingen verhoogd, waaronder het kindpakket en andere zaken. Dus het is een totaalpakket waar dit onderdeel van uitmaakt. Er zijn allerlei vragen gesteld over wat andere gemeente n doen. Als het om alleenstaanden gaat scoren we niet zo slecht. Twee gemeenten scoren lager dan ons en drie gemeenten betalen meer. Maar wij weten natuurlijk niet wat hun kindpakket en hun andere regeling en inhouden. Als het gaat om gehuwden en gezinnen, dan zitten we inderdaad iets onder die bedragen, maar daarvoor geldt eigenlijk hetzelfde. Er is ook nog gevraagd hoe groot de groep is. Het gaat om 764 mensen, waarvan er 138 wel een baan hebben. Dus de anderen zitten in de bijstand. Dan is gevraagd welk bedrag we jaarlijks extra moeten betalen als we het amendement zouden volgen of als u als raad daar voor stemt. Dan komt het neer op ongeveer € 32.000 ,00 op jaarbasis. In deze periode zou het dus gaan om € 120.000,00. Het college heeft geen bezwaar tegen het amendement.

Het is ook een open einderegeling . Dus ik kan niet zeggen dat u eerst het geld moet gaan vinden. Maar als we € 120.000,00 meer uitgeven moeten we ergens anders minder uit gaan geven. Dat is dus een keuze van uw raad. Dan de motie van GBW en de VVD. Ik lees daar niet in dat we mensen onder druk moeten gaan zetten. Ik lees daarin dat we mensen moeten stimuleren om een baan te krijgen of op een andere manier bezig te zijn. Dat is wat we op dit moment al doen, wat we intensief zijn gaan doen. Dat gebeurde in de periode daarvoor niet, maar nu wel. Met alle mensen die nu In de bijstand zitten, ongeveer duizend, wordt persoonlijk contact opgenomen. Er wordt gekeken wat zij wel en niet kunnen. Zij worden niet onder druk gezet, maar worden gestimuleerd om vrijwilligerswerk te doen of een echte baan te vinden. Het liefst een echte baan. Maar er wordt ook gekeken welke problemen belemmeren het gaan werken of mensen dat überhaupt niet kunnen. Er zal een aantal mensen zijn die überhaupt niet in staat zijn om

13

WOORDELIJK VERSLAG RAAD 25 JANUARI 2023

te werken. Dat moeten we dan ook maar accepteren. Er zijn ook een aantal mensen die het wel zouden kunnen, maar gewoon wat hulp nodig hebben om hun probleem op te lossen en vervolgens wel aan het werk kunnen. We zijn nu met de eerste groep bezig en eigenlijk loopt dat op een goede manier. Dus ik heb er geen moeite mee om de raad jaarlijks te informeren over onze inspanningen. Ik vind het ook belangrijk dat er goed gekeken wordt naar alle mensen die in de bijstand zitten. Zij moeten aandacht krijgen en waar mogelijk gestimuleerd worden of een zetje krijgen en soms een aai over de bol krijgen. Dan de vraag van mevrouw Van der Stelt over fraude. F raude is niet opgenomen in de regeling. Als er mensen met fraude zijn, dan kijken we extra of het wel klopt. Het is niet zo dat als je een keer fraude gepleegd hebt je voortaan uitgezonderd bent van alle regelingen. Dat zou ook niet eerlijk zijn . Dus we kijken misschien wat extra streng, maar daar hebben we handhaving voor, dus dat is geen onderdeel van de regeling. De voorzitter: De tweede termijn is aan de orde. Mevrouw Van der Eijk -Groeneveld: En dat is nu precies waar ze wel stress van ervaren. Wethouder Rombout: Ik begrijp de vraag niet helemaal. Mevrouw Van der Eijk -Groeneveld: Maar dat is nu precies waar de mensen In de bijstand stress van ervaren. Stimuleren en niet druk.

Zo wordt het ervaren en zo is dat ook wetenschappelijk aangetoond. Wethouder Rombout: Vandaar dat we voor een andere bejegening en een andere benadering kiezen. Mensen hoeven niet naar ons toe te komen , we gaan naar hen toe. Wij bejegenen mensen op een andere manier. Want werk zorgt ook voor het bestrijden van eenzaamheid. Participatie zorgt er ook voor dat je je zinvol voelt, dus ik zie daar geen probleem . Maar we kennen het stressprobleem en de angst daarvoor. Dus daar zijn we zorgvuldig in. Mevrouw Van der Eijk -Groeneveld: Misschien moet de wetenschap dan een keer naar het Westland kijken voor het mooie voorbeeld . De wetenschap zegt iets anders, maar dank u wel. De voorzitter: Goed, dank u wel. Dan hebben wij in twee termijnen beraadslaagd . Mevrouw van der stelt. Mevrouw Van der Stelt: Voorzitter. Ik heb nog een kleine vraag aan de wethouder . Als de wethouder geen bezwaar heeft tegen de motie, is hij dan bereid om deze over te nemen of uit te voeren? De voorzitter: Moties worden in het algemeen in stemming gebracht en de gebruikelijke vorm die we hier hanteren is dat zij in stemming komen. En het college geeft aan of het er bezwaar tegen heeft of ze ontraadt . Als moties worden aangenomen zal het college die altijd moeten uitvoeren. Het overnemen van moties is geen gebruikelijke vorm van een reactie van het college. Ik stel voor dat we daar niet in meegaan.

Ik snap trouwens uw tactische punt trouwens daarin wel. De heer Witkamp: Voorzitter. Bij interruptie. Dat verbaast me wel, want dat is in de afgelopen periode wel voorgekomen en toen heb ik u daar niet over gehoord. Dus ik ben nu een beetje in verwarring als u zegt dat het gebruikelijk is dat we moties altijd in stemming brengen. In het verleden is het altijd zo geweest dat als wethouders zeiden het met moties eens te zijn het college die overneemt. Dat was dan meestal voor de fracties een voldoende

14

WOORDELIJK VERSLAG RAAD 25 JANUARI 2023

voldongen feit om het daarbij te laten en ze niet in stemming te brengen. Als u nu gaat adviseren om altijd alle moties in stemming te brengen hebben we een andere realiteit. De voorzitter: Ik wil u dan voorstellen om alle banden even af te kijken sinds ik hier de hamer hanteer. Maar in ieder geval is het wel eens voorgekomen dat ik gezegd heb of dat voor u voldoende is om dit te zien als een toezegging van de wethouder, het college, en of uw motie daarmee overbodig is geworden. Dat heb ik wel eens gevraagd en dat is een andere insteek. De heer Witkamp: Ja, u kunt u kunt het natuurlijk in alle woorden verpakken die u wilt. Want zoals u het verpakt is het overnemen van een motie ook een stuk korter, maar dat heeft hetzelfde effect. De vraag is nu gewoon gesteld wat u daarmee gaat doen. En als dat gebeurt, dan kan het in uw bewoordingen of het kan gewoon zoals we het zeventien of achttien jaar daarvoor hebben gedaan, gewoon overnemen. De voorzitter: De vraag was of de wethouder de motie wil overnemen. Daarvan heb ik gezegd hoe de gedragslijn is. Maar als de wethouder aangeeft dat hij d ie op deze manier uitvoert en dat voor mevrouw Van der Stelt voldoende zou zijn om dat te zien als een toezegging van de wethouder, dat er op die wijze gewerkt wordt, dan is het aan mevrouw Van der Stelt of ze haar motie al dan niet in stemming wil brengen. De heer Eeltink: Voorzitter.

Teneinde dit helder te krijgen wenst het raadslid Eeltink stemming over deze motie. De voorzitter: Ja, maar als mevrouw Van der Stelt hem niet meer in stemming wil brengen, dan trekt mevrouw de motie terug. Dat zou nog kunnen. Mevrouw Van der Stelt: Ja, want raadslid Van der Stelt zou wel graag een toezegging wensen van de wethouder. Ik kijk dan e ven naar mevrouw Van Erven. Een toezegging is voor ons voldoende. En als u de motie dan ook nog in stemming wilt laten brengen, is dat natuurlijk helemaal prima. Maar dan hebben wij de toezegging. De voorzitter: Mevrouw Van der Stelt. Kunt u zich naar aanleiding van de beantwoording van de wethouder zich vinden in het feit dat de wethouder daarmee heeft toegezegd dat hij het dictum van de motie zal uitvoeren, zonder dat daar een motie voor nodig is ? Mevrouw Van der Stelt: Ja, dat is wat ons betreft prima, want dan kunnen wij deze motie intrekken. De heer Eeltink: Voorzitter, maar nou volgen wij het niet meer, want dat was nou juist wat de rest van de raad niet wil. Althans, een deel daarvan. De voorzitter: Dat mag, maar dan is het aan u om daar iets mee te doen. Maar voor mevrouw van der Stelt is dat blijkbaar voldoende om de motie nu terug te trekken. Mevrouw Daalhof: Voorzitter. Ik zou de vergadering graag even laten schorsen, want een merendeel is volgens mij tegen deze motie.

De voorzitter: Dat kan, maar als mevrouw Van der Stelt de motie intrekt, maakt hij geen deel meer uit van de beraadslagingen. De heer Duijsens: We dwalen af.

15

WOORDELIJK VERSLAG RAAD 25 JANUARI 2023

De voorzitter: Nee, ik houd keurig de lijn van de orde vast, maar als u het niet met de uitkomst van de beantwoording van de wethouder eens bent, is het aan u om een andere motie in te dienen op dit onderwerp. Mevrouw Daalhof: Voorzitter. Ik wil graag de vergadering even laten schor sen. De voorzitter: Ik schors de vergadering tot 20.05 uur. Schorsing. De voorzitter: Ik heropen de vergadering en geef het woord aan mevrouw Daalhof, die de schorsing heeft aangevraagd. De heer Hofland: Mevrouw Daalhof is onderweg. Er is inmiddels een motie, die binnen enkele minuten in omloop zal zijn. En die willen we graag bij dit agendapunt in stemming brengen. “De gemeenteraad van de gemeente Westland, in vergadering bijeen op 25 januari 2023 ; roept het college op: zich bij het sturen van jaarlijkse overzichten van toeslagen te beperken tot hetgeen nu in de jaarrekening staat opgenomen en het huidige beleid met betrekking tot het begeleiden van bijstandsontvangers te continueren ; en gaat over tot de orde van de dag.” (Motie van D66, het CDA, de PvdA, GroenLinks en Westland Verstandig) De voorzitter: Ik schors nog even de beraadslagingen. Schorsing. De voorzitter: Ik heropen de vergadering en geef het woord aan de heer Van der Mark voor het doen van een mededeling. De heer Van der Mark: We vullen de wachttijd gewoon in . Er was misschien een klein misverstand.

Over de Berkenflat zei ik dat er een motie in de maak was. Daar bedoelde ik mee dat die op dit moment staande de vergadering in de maak was. Die motie wil ik nu indienen en die zo meteen laten verspreiden als dat kan. De voorzitter: Ik kijk even of iedereen ermee in kan stemmen dat deze motie vanavond nog wordt besproken en aan de agenda wordt toegevoegd . Er zijn toch een paar moties weggegaan. Er kan er dus nog wel eentje bij. Akkoord. Dan wordt die motie vandaag nog besproken. Ik zie dat mevrouw Daalhof ondertussen terug is, en ik kijk even of de motie al beschikbaar is van uw kant. Mevrouw Daalhof: Voorzitter. De motie wordt momenteel rondgestuurd. De voorzitter: Kunt u alvast aangeven waar de motie en het dictum daarvan over gaat? Mevrouw Daalhof: De motie roept het college op om zich bij het sturen van jaarlijkse overzichten van toeslagen te beperken tot hetgeen nu in de jaarrekening staat opgenomen en het huidige beleid met betrekking tot het begeleiden van bijstandsontvangers te continueren. De voorzitter: Dank u wel. Ik kijk even de kring rond of er gehoord deze toelichting van mevrouw Daalhof bij de andere fracties nog behoefte is aan een korte schorsing om zich te

16

WOORDELIJK VERSLAG RAAD 25 JANUARI 2023

beraden over deze motie. Dat is niet het geval, dan ga ik alvast over tot het in stemming brengen van het amende ment. Mevrouw Van Erven: Voorzitter? Ja. Krijgen we nog een reactie van het college op deze motie? De voorzitter: Dat is misschien wel goed. Maar ik stel even voor dat we daar even op wachten, want denk dat het goed is dat college dan even de motie ken t. Daarom kunnen wij alvast wel het amendement in stemming brengen . De heer Plomp: Voorzitter. Een puntje van orde. De D66-fractie is van plaats gewisseld met de ChristenUnie-SGP en Forum voor Democratie. En ik zie aan de vakjes dat dat nog niet is doorgevoerd in de techniek. Een vakje van D66 staat op grijs. Ik ga er van uit dat dat de heer Van der Voort zou moeten zijn . De voorzitter: Dan gaan we maar bij handopsteken stemmen. Voor het amendement van D66 de PvdA en GroenLinks zijn de fracties van het CDA. GroenLinks, de PvdA, D66 en de ChristenUnie-SGP. Tegen het amendement zijn de fracties van Gemeente Belang Westland, de LPF, Westland verstandig en de VVD. En daarmee is dit amendement verworpen. Ik stel u nu voor om toch eerst even het voorstel in stemming te brengen. Officieel hoor ik volgens het reglement van orde eerst de motie in stemming te brengen . Maar de motie wijzigt het voorstel niet.

Gelet op het feit dat die motie nog niet beschikbaar zou ik willen voorstellen om toch eerst nu het voorstel in stemming te brengen . Kunt u zich daarin vinden? Ja. Mevrouw Daalhof: Voorzitter. Ik leg een stemverklaring af . Ondanks dat we liever hadden gezien dat het voorstel met ons amendement was aangepast, zullen we toc h voor het voorstel stemmen, omdat we vinden dat mensen de verhoging verdienen. De voorzitter: Dan breng ik het voorstel in stemming . Het voorstel wordt unaniem aangenomen. Aldus besloten. Dan wil ik vragen of wethouder Rombout namens het college een re actie wil geven op de motie. Mevrouw Van der Eijk -Groeneveld: Voorzitter. W ij zien daarin 24 januari staan en het is vandaag 25 januari. De voorzitter: Het schijnt dat het college de motie niet heeft, dus ik verzoek de griffie die ook nog even aan het college door te sturen. Wethouder Rombout: Als u met de ‘nieuwe manier’ de manier bedoelt waarop we net begonnen zijn met het begeleiden van mensen die langdurig in de bijstand zitten, dan is dat prima, want dat beleid hebben we niet voor niks ingezet . Als het gaat om de cijfers , dan laat ik dat oordeel aan de raad.

Mevrouw Daalhof: Begrijp ik dan van u dat u de motie, als deze wordt aangenomen, op deze manier gaat uitvoeren en niet de motie die u net heeft toegezegd ? Wethouder Rombout: Nee, ik laat het aan het oordeel van de raad en ik wacht welke motie aangenomen wordt. Ik heb alleen gezegd zoals we het nu uitvoeren met mensen in de bijstand meer aandacht geven , op huisbezoek gaan en kijken wat nodig is. Ik sta achter die manier. Daar gaan we mee door. Als u dat bedoelt, prima. De cijfers en welke optie we kiezen laat ik aan het oordeel van de raad.

17

WOORDELIJK VERSLAG RAAD 25 JANUARI 2023

Mevrouw Van der Stelt: Zoals wij de motie lezen lijkt deze overbodig, omdat er eigenlijk staat dat we het houden zoals het is. Dus dan hoeven we daar wat ons betreft ook niet over te stemmen. Dus Ik ben even benieuwd hoe de wethouder dat ziet. Wethouder Rombout: Voorzitter. Als iemand een motie in wil dienen, dan ben ik niet degene die zegt dat de motie overbodig is. Dus als mensen daarover willen stemmen, dan gun ik de raad die vrijheid. De heer Van der Meer: De eerdere motie die op dit punt is ingediend. gaat de wethouder uitvoeren. Dat heeft hij gezegd. Ik hoor hem nu wat anders zeggen, of heb ik dat verkeerd begrepen? Wethouder Rombout: Ik heb bij de vorige motie gezegd ‘geen bezwaar’. En ook bij deze motie zeg ik ‘geen bezwaar en oordeel raad’. Mevrouw Van der Stelt: Dan leg ik een stemverklaring over deze motie af. Wij zullen tegen deze motie stemmen, omdat die overbodig is. Wij zijn blij met de toezegging van de wethouder die hij eerder deze avond gemaakt heeft. Mevrouw Van Erven: Ja, daar kan ik me eigenlijk alleen maar bij aansluiten. De voorzitter: Dan kijk ik even in de richting van mevrouw Daalhof of zij, gehoord de reactie van het college, nog steeds van zins is om deze motie in stemming te brengen. Of dat ze deze reactie van het college als een toezegging ziet. Mevrouw Daalhof: Nee, ik ga de zeker in stemming brengen.

Maar als deze motie wordt aangenomen, betekent dat dus dat deze wordt uitgevoerd en dat de toezegging van eerder vervalt. Mevrouw Van Erven: Voorzitter. Dat staat niet In de motie, dus daar ageer ik tegen. De voorzitter: Wij laten het even aan het college hoe het verder met de uitvoering van de motie omgaat. De heer Van der Meer: Voorzitter. Ik leg een stemverklaring af. Met de laatste opmerking zijn wij het uiteraard niet eens. Wij zien dit ook als twee aparte dingen. Ja, wij zijn het eens met mevrouw Van der Stelt en mevrouw Van Erven van de VVD dat wij de motie overbodig vinden. De voorzitter: Dan breng ik ook de motie van D66 , het CDA, de PvdA, GroenLinks en Westland Verstandig in stemming. De indienende fracties zijn voor deze motie en de fracties van. GBW, de LPF, de VVD en de ChristenUnie-SGP zijn daartegen. En daarmee is de motie aangenomen. 11.