1.51) Schrijven West Openbaar Onderwijs d.d. 16-07-21 inzake Jaarverslag 2020 (G21-001563)

Jaarverslag 2020 Stichting Openbaar Onderwijs Westland

41

Financiële kerncijfers

Leerlingen Teldatum

1-10-2020

1-10-2019

1-10-2018

1-10-2017

03FH-De Schutse

134

123

112

109

04HY-Het Galjoen

377

344

334

329

05XZ-De Vlieten

181

193

200

199

06BE-Willemsschool

139

148

166

186

06CY-De Kyckert

327

327

325

339

18LS-De Driekleur

458

466

448

435

21KE-Openbare Daltonschool Westland

190

193

210

209

1.806

1.794

1.795

1.806

2020

2019

2018

2017

Materiële vaste activa

1.449.949

1.318.000

1.266.933

1.127.489

Vorderingen

768.440

741.140

642.555

636.402

Liquide middelen

3.596.872

3.299.818

2.994.118

2.979.154

5.815.261

5.358.958

4.903.606

4.743.045

Vermogen

3.125.172

3.181.352

3.181.352

2.644.248

Voorzieningen

1.323.790

1.218.436

1.161.559

1.240.353

Kortlopende schulden

1.366.299

959.170

935.860

858.444

5.815.261

5.358.958

4.903.606

4.743.045

Balans Activa

Passiva

Jaarverslag 2020 Stichting Openbaar Onderwijs Westland

42

Exploitatie

2020

2019

2018

2017

10.768.713

10.366.740

9.643.002

9.018.796

Overige overheidsbijdragen

56.336

54.063

53.944

49.707

Overige baten

319.279

330.994

263.400

9.353.744

Totaal baten

11.144.328

10.751.797

9.960.346

9.353.744

8.930.896

8.247.354

7.781.316

7.420.927

287.162

294.531

280.489

254.134

Huisvestingslasten

1.005.481

871.951

798.662

728.062

Overige instellingslasten

501.087

517.805

536.755

480.181

Leermiddelen (PO)

473.376

444.285

406.647

342.033

11.198.002

10.375.926

9.803.869

9.225.337

Saldo baten en lasten

-53.674

375.871

156.477

128.407

Financiële baten en lasten

-2.506

-706

5.462

538

Resultaat

-56.180

375.165

161.939

128.945

Baten Rijksbijdragen

Lasten Personele lasten Afschrijvingen

Totaal lasten

Jaarverslag 2020 Stichting Openbaar Onderwijs Westland

43

Kengetallen

2020

2019

2018

2017

Norm

Solvabiliteit

76,5%

82,1%

80,9%

81,9%

<30%

Liquiditeit

3,19

4,21

3,89

4,21

< 0,75

Huisvestingsratio

9,0%

8,4%

8,1%

7,9%

>10%

Weerstandsvermogen

28,0%

29,6%

28,2%

28,3%

<5%

Rentabiliteit

-0,5%

3,5%

1,6%

1,4%

<0%

Solvabiliteit De solvabiliteit geeft aan in welke mate een organisatie op langere termijn in staat moet worden geacht haar verplichtingen tegenover derden te voldoen. Als het eigen vermogen inclusief voorzieningen wordt gesteld tegenover de totale passiva, geldt de norm van 30 procent. Liquiditeit De liquiditeit van een organisatie wordt uitgedrukt in een verhoudingscijfer, waarbij de vlottende activa worden gedeeld door de kortlopende schulden. Dit cijfer geeft aan in welke mate op korte termijn aan de financiële verplichtingen kan worden voldaan zonder dat de continuïteit van de organisatie in gevaar wordt gebracht. In het algemeen wordt een norm van 0,75 voldoende geacht. Huisvestingsratio De huisvestingsratio geeft de verhouding aan van de huisvestingslasten plus de afschrijvingen ten opzichte van de totale lasten. De ratio valt onder de signaleringswaarde van 10 procent.

Jaarverslag 2020 Stichting Openbaar Onderwijs Westland

44

Weerstandsvermogen Het weerstandsvermogen geeft de verhouding aan tussen het eigen vermogen en de opgetelde totale en financiële baten. De signaleringswaarde ligt op 5 procent. Rentabiliteit Onder rentabiliteit verstaan we de verhouding tussen de winst en de baten die tot deze winst hebben geleid. In het bedrijfsleven heeft de rentabiliteit een andere betekenis dan voor een schoolbestuur, dat het rendement vaak meet aan de hand van resultaten van leerlingen. Het ministerie kijkt over het algemeen naar de rentabiliteit over een periode van drie jaar (of langer). Hierbij houdt het een signaleringsgrens van 0 procent aan. Toelichting Kengetallen Jaarlijks wordt de ontwikkeling van het eigen vermogen kritisch bezien. Het beleid van het bestuur is erop gericht om de vermogenspositie in balans te brengen met de noodzaak om tegenvallers en risico’s te kunnen opvangen en daarmee de continuïteit van de Stichting blijvend te garanderen. Bovenstaande kengetallen van de Stichting zijn alle ruim boven de norm. Hieruit kan worden geconcludeerd dat de Stichting financieel gezond is.

Ratio “bovenmatig eigen vermogen” Het is goed dat besturen een financiële buffer aanhouden, zoals blijkt nu het onderwijs hard wordt getroffen door de coronacrisis. Financieel gezonde besturen hebben nu de armslag om leerlingen zoveel mogelijk te blijven bedienen van goed onderwijs. Dat neemt niet weg dat besturen niet onnodig geld moeten oppotten. Vooral in het primair en het voortgezet onderwijs zijn er besturen en samenwerkingsverbanden met een eigen vermogen dat boven de nieuwe signaleringswaarde uitstijgt. Voor SOOW is de signaleringswaarde berekend naar de afgelopen jaren als volgt:

Ratio

2020

2019

2018

Gebouwen

26.971

8.767

8.767

Materiele vaste activa minus gebouwen

1.423.193

1.317.671

1.265.223

Omvangafhankelijke rekenfactor

586.951

580.182

563.232

2.037.115

1.906.620

1.837.222

3.014.952 3.090.003

2.744.044

Eigen vermogen publiek

Ratio bovenmatig eigen vermogen

1,48

1,62

1,49

Jaarverslag 2020 Stichting Openbaar Onderwijs Westland

45

Zie ook toelichting op bladzijde 54.

Treasuryverslag Het vermogensbeheer binnen de Stichting wordt gevoerd door het college van bestuur. De overtollige liquide middel en zijn in 2020 op spaardeposito’s geplaatst. De rente-ontvangsten van spaardeposito’s bedragen in 2020 € 2.600. De Stichting voldoet in 2020 aan de voorwaarden vastgesteld in het treasurystatuut. Dit treasurystatuut voldoet aan de Regeling beleggen, lenen en derivaten, die sinds 15 juni 2016 van toepassing is op onderwijsinstellingen. Toekomstparagraaf In het kader van regelgeving van het ministerie van OCW dient elk jaarverslag een paragraaf te bevatten waarin relevante zaken worden gemeld die een relatie hebben met de risicobeheersing. De inschatting van het leerlingaantal voor de komende jaren gebeurt door de schoolleiding in samenwerking met het college van bestuur, aan de hand van het beeld van de afgelopen jaren, de te verwachten ontwikkelingen en de eigen prognoses. De ontwikkeling in het leerlingaantal laat het volgende beeld zien. prognose

prognose

prognose

prognose

1-10-2019

1-10-2020

1-10-2021

1-10-2022

1-10-2023

1-10-2024

Leerlingen jonger 8 jaar

877

927

915

929

954

979

Leerlingen 8 jaar en ouder

917

879

928

913

942

967

1.794

1.806

1.843

1.842

1.896

1.946

12

37

-1

54

50

Aantal leerlingen

Het leerlingaantal zal naar verwachting in 2021 groeien. De strategische richting is om in te spelen op de verwachte groei van de bevolking waardoor er meer kinderen zijn die primair onderwijs gaan volgen.

Jaarverslag 2020 Stichting Openbaar Onderwijs Westland

46

Balansontwikkeling De saldi in de meerjarenbalans zijn gebaseerd op basis van de in de goedgekeurde meerjarenbegroting geraamde mutaties, welke zijn doorgerekend op basis van de realisatie 2020. Balans

2020

Activa

2021

2022

2023

2024

begroting

begroting

begroting

begroting

Materiële vaste activa

1.449.949

1.721.905

1.719.045

1.716.049

1.752.026

Vorderingen

768.440

768.440

768.440

768.440

768.440

Liquide middelen

3.596.872

3.218.196

3.070.253

2.955.504

2.880.766

5.815.261

5.708.541

5.557.738

5.439.993

5.401.232

Vermogen

3.125.172

3.118.835

3.112.332

3.106.887

3.112.259

Voorzieningen

1.323.790

1.223.407

1.079.107

966.807

922.674

Kortlopende schulden

1.366.299

1.366.299

1.366.299

1.366.299

1.366.299

5.815.261

5.708.541

5.557.738

5.439.993

5.401.232

Passiva

Jaarverslag 2020 Stichting Openbaar Onderwijs Westland

48

Toelichting op de balans

Toelichting op de balans Activa Materiële vaste activa In 2021 zal zowel op inventaris als op investeringen in ICT en huisvesting worden ingezet. Hierin zal voor € 604.000 geïnvesteerd worden. De investeringen in ICT (€ 207.000) volgen uit het ICT-beleidsplan en betreffen de vervangingsinvesteringen van 4 jaar geleden. De investeringen in huisvesting € 130.000 zijn bedoeld om de onderwijsfaciliteiten beter in te kunnen richten. De investeringen in inventaris € 213.000 betreffen vervanging van meubilair op scholen om met name de concurrentiepositie te verbeteren. Vlottende activa De vlottende activa bestaan uit kortlopende vorderingen en liquide middelen. Deze post is nauwelijks te voorspellen en hangt nauw samen met de kortlopende schulden, waar bijvoorbeeld de crediteuren onder vallen. Bij de berekening van vlottende activa is de stand per 31 december 2020 als uitgangspunt genomen en zijn de volgende mutaties opgeteld: • •

Passiva Eigen vermogen Het vermogen dient ter financiering van materiële vaste activa en ter dekking van de gekapitaliseerde risico’s te zijn opgenomen in de risicoparagraaf. Het totale eigen vermogen kan, met uitzondering van stelselwijzigingen, alleen muteren door middel van het behaalde resultaat. Voorzieningen Deze balanspost wordt vooral gevormd door de huisvestingsvoorziening waaraan het MOP ten grondslag ligt. Naast de onderhoudsvoorziening zijn er personele voorzieningen, zoals jubileum en langdurig zieken onder deze post verwerkt. Kortlopende schulden Deze post is nauwelijks te voorspellen en hangt nauw samen met de vlottende activa.

De mutaties van de materiële vaste activa (investerin gen gaan ten koste van het banksaldo); Het resultaat (winst zorgt voor extra liquide middelen, verlies voor een afname).

Jaarverslag 2020 Stichting Openbaar Onderwijs Westland

49

Resultaatontwikkeling 2020

2021

2022

2023

2024

begroting

begroting

begroting

begroting

10.768.713

10.875.502

11.030.264

11.150.481

11.399.429

Overige overheidsbijdragen

56.336

40.100

40.100

40.100

40.100

Overige baten

319.279

284.150

278.900

278.900

278.900

11.144.328

11.199.752

11.349.264

11.469.481

11.718.429

8.930.896

9.030.977

9.159.131

9.286.029

9.563.133

287.162

332.794

352.860

352.996

314.023

Huisvestingslasten

1.005.481

865.500

876.375

868.500

868.500

Overige instellingslasten

974.463

975.018

965.601

965.601

965.601

11.198.002

11.204.289

11.353.967

11.473.126

11.711.257

Saldo baten en lasten

-53.674

-4.537

-4.703

-3.645

7.172

Financiële baten en lasten

-2.506

-1.800

-1.800

-1.800

-1.800

Resultaat

-56.180

-6.337

-6.503

-5.445

5.372

Baten Rijksbijdragen

Lasten Personele lasten Afschrijvingen

Jaarverslag 2020 Stichting Openbaar Onderwijs Westland

50

Ontwikkeling liquiditeit Op basis van een kasstroomoverzicht wordt onderstaand de ver wachte ontwikkeling van de liquiditeiten per kalenderjaar aangegeven. Als basis voor dit overzicht dient de meerjarenbegroting. Kasstroom uit operationele activiteiten

2020

2021

2022

2023

2024

begroting

begroting

begroting

begroting

Saldo baten en lasten

-56.180

-6.337

-6.503

-5.445

5.372

Afschrijvingen

287.162

332.794

352.860

352.996

314.023

- Vorderingen

-27.300

0

0

0

0

- Kortlopende schulden

407.129

0

0

0

0

Mutaties voorzieningen

105.354

-100.383

-144.300

-112.300

-44.133

716.165

226.074

202.057

235.251

275.262

Materiële vaste activa

-419.112

-604.750

-350.000

-350.000

-350.000

Financiële vaste activa

0

0

0

0

0

-419.112

-604.750

-350.000

-350.000

-350.000

0

0

0

0

0

297.054

-378.676

-147.943

-114.749

-74.738

Mutaties werkkapitaal

Kasstroom uit investeringsactiviteiten

Kasstroom uit financieringsactiviteiten Mutatie overige langlopende schulden Mutatie liquide middelen

Jaarverslag 2020 Stichting Openbaar Onderwijs Westland

52

Ontwikkeling kengetallen Ontwikkeling kengetallen Financieel continuïteitstoezicht van de Onderwijsinspectie Het financieel toezicht van de inspectie heeft twee toezicht-arrangementen: 1. Basistoezicht: Het toezicht beperkt zich tot de jaarlijkse risicoanalyse aan de hand van de jaarcijfers. 2. Aangepast financieel continuïteitstoezicht: De financiële continuïteit van het onderwijs is binnen afzienbare termijn in het geding. De inspectie vraagt het bestuur een verbeterplan op te stellen en volgt de uitvoering daarvan met een intensiteit die past bij de ernst van de situatie. De gehanteerde indicatoren voor het primair onderwijs worden hieronder weergegeven, met ter vergelijking de uitkomst van dezelfde indicatoren zoals deze berekend worden voor de Stichting. 2020

2021

2022

2023

2024

begroting

begroting

begroting

begroting

signaleringswaarde

Solvabiliteit

76,5%

76,1%

75,4%

74,9%

74,7%

<30%

Liquiditeit

3,19

2,92

2,81

2,73

2,67

< 0,75

Huisvestingsratio

9,0%

7,7%

7,7%

7,6%

7,4%

>10%

Weerstandsvermogen

28,0%

27,9%

27,4%

27,1%

26,6%

<5%

Rentabiliteit

-0,5%

-0,1%

-0,1%

0,0%

0,0%

<0%

Voor de Stichting is op basis van de indicatoren het basistoezicht van toepassing; er hoeft niet gevreesd te worden dat de continuïteit van de Stichting in het geding is.

Jaarverslag 2020 Stichting Openbaar Onderwijs Westland

54

Ratio ‘bovenmatig eigen vermogen’ Ratio

2020

2021

2022

2023

2024

Gebouwen

26.971

109.521

109.521

109.521

109.521

Materiele vaste activa minus gebouwen

1.423.193

1.579.799

1.595.839

1.611.743

1.666.620

Omvangafhankelijke rekenfactor

586.951

587.867

590.286

592.180

595.958

2.037.115

2.277.187

2.295.646

2.313.444

2.372.099

Eigen vermogen publiek

3.014.952

3.008.615

3.002.112

2.996.667

3.002.039

Ratio bovenmatig eigen vermogen

1,48

1,32

1,31

1,30

1,27

De stichting zal het schooljaar 2021-2022 gebruiken om beleid te formuleren en een zodanige onderwijskundige besteding van extra middelen in te zetten om de ratio van het bovenmatig eigen vermogen terug te dringen.

Jaarverslag 2020 Stichting Openbaar Onderwijs Westland

55

Risicoanalyse Hieronder staat het overzicht van de risicoanalyse. Domeinen HRM

Omschrijving risico’s

Maatregelen

Onvervulbare vacatures door lerarentekort.

Extern inhuren, deelname opleidingsschool, inzet OOP naast OP, inzet derden onder gezag OP, samenwerking met PCPOW en WSKO.

Vanaf 1 januari 2015 is het gebouwonderhoud een zaak voor de school zelf. De rijksvergoeding is niet toereikend. Uit onderzoek blijkt dat een schoolbestuur jaarlijks per gebouw € 20.000 tekortkomt. Besturen met scholen die verdeeld zijn over meerdere locaties lopen door het ontbreken van de zogeheten kleine scholen-toeslag extra risico.

Beheer en onderhoud als professioneel werkproces ingericht met aandacht voor preventie en inzicht. Daarnaast is de PO-Raad in overleg met de landelijke overheid om tot aanvullende maatregelen te komen.

Bestuur

Uitblijven groei aantal leerlingen openbaar onderwijs.

Voor SOOW staan tot eind 2024 twee nieuwbouw scholen (in Wateringen en Naaldwijk) in de planning wat voor extra leerling groei zal zorgen.

Bestuur

Uitblijven groei leerlingen of heroriëntatie ODS Honselersdijk leidt tot sluiting en daarmee mogelijk verlies leerlingen.

Er worden mogelijkheden verkend om de levensvatbaarheid van ODS Honselersdijk te vergroten. Recent is aangekondigd dat nieuwe woningbouw zal worden gerealiseerd hetgeen voor extra groei kan zorgen.

Huisvesting

Schoollocaties die te klein zijn en leiden tot een te grote aanslag op financiële middelen. Enerzijds omdat er sprake is van scholen met meerdere locaties, die bekostigd worden als één schoolgebouw. Of anderzijds door afname van het leerlingenaantal en daardoor te weinig vergoeding voor bijvoorbeeld instandhouding kwaliteit en huisvesting.

Eén van deze locaties ODS Naaldwijk-krijgt in 2023 nieuwbouw, waardoor de school kan groeien. Voor ODS HD/PD worden op dit moment verschillende formules verkend om het risico verder te minimaliseren.

Huisvesting

Jaarverslag 2020 Stichting Openbaar Onderwijs Westland

56

HRM

Tekort aan leerkrachten. Met name in de ons omringende grote steden, maar ook in het Westland, dreigt een tekort aan onderwijspersoneel. Er is sprake van een vergrijzing van het personeelsbestand en het aantal studenten op de PABO’s is te laag om in de gevraagde capaciteit te voorzien.

Samen met de PABO van de Haagse Hogeschool en vier collega-besturen werken wij aan ‘De opleidingsschool Zuid-West Holland’ waarbij er een nauwe samenwerking bestaat tussen de PABO en de scholen. Ook de scholing voor het startende en zittende personeel krijgt aandacht. Wij denken op deze manier steeds nieuwe, beginnende leerkrachten aan ons te kunnen binden.

HRM

Effect leerkrachtentekort bij vervangingen.

Wij zijn Eigen Risicodrager. We monitoren op 3 punten: 1) ziekteverzuimcijfers 2) uitputting van het budget ERD 3) tevredenheid bij het personeel. Binnen de ERD werken wij met een eigen vervangingspool waarvoor wij veelbelovende, talentvolle starters een plaats bieden.

Bestuur

Uitblijven groei leerlingen ODS Naaldwijk.

ODS Naaldwijk krijgt in 2021 tijdelijke lokalen in de wijk Hoogeland wat voor extra groei kan zorgen. Ook zal nieuwbouw ODS Naaldwijk perspectief bieden voor leerling groei.

HRM

Werkdruk bij leraren en benodigde expertise van de docenten voor passend onderwijs aanpak in de klas.

Tweemaal per jaar monitoren met de directies van de scholen en zo nodig tijdig maatregelen treffen (expertise scholing en indien nodig tijdelijk inhuur personeel).

Huisvesting

Bouw van de twee nieuwbouw scholen in NoordWateringen en Naaldwijk.

Goed budget beheer en monitoren.

Bestuur

Juridische procedures tegen school of stichting wegens vermeende nalatigheden en/of onzorgvuldig handelen als gevolg van toenemend claimgedrag in de samenleving.

Zorgvuldig en professioneel handelen naar alle betrokkenen, borgen deskundigheid en moreel kompas bij professionals.

HRM

Betalen van transitievergoeding bij ontslag personeel.

Helder HR-beleid en actieve begeleiding medewerkers.

Bestuur

Het Nationaal Programma Onderwijs (NPO) biedt veel mo- Nieuwe medewerkers die vanwege het NPO worden aangenomen gelijkheden, maar het vinden van extra personeel blijft een op basis van projectduur aanstellen. vraagstuk. Ook de middelen zullen niet structureel zijn.

Jaarverslag 2020 Stichting Openbaar Onderwijs Westland

57

Colofon

West Openbaar Onderwijs Het Hooghe Landhuys, 2e verdieping Zuidweg 89 2671 MP Naaldwijk 0174 - 628 572 info@westopenbaaronderwijs.nl www.westopenbaaronderwijs.nl Vormgeving: NL creations - Grafisch ontwerp & Illustratie

Jaarverslag 2020 Stichting Openbaar Onderwijs Westland

58