Document · PDF

20220621-rv-voorjaarsnota-2022-bijlage-1-voorjaarsnota.pdf

Commissie Ruimte en Financien 21 juni 2022, gemeente WestervoortBij agendapunt: Voorjaarsnota 202223.291 woorden

Open het PDF bij de gemeente ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen · deel 2 van 3

Ambtelijk worden beleidsinhoudelijke zaken voorbereid, op management niveau wordt getoetst op uitvoerbaarheid en bestuurlijk worden vervolgens de zaken besloten. Hierna wordt lokaal geïmplementeerd. Goede voorbeelden hiervan zijn onder meer; • • •

het nieuwe contract voor Scalabor tot 2025 de uniforme invoering van beleid en uitvoering op Nieuw Beschut Werk de collectieve handelswijze inzake de verstrekking van Loonkostensubsidie, voorsorterend op het Breed Offensief vanuit het ministerie van Sociale Zaken & Werkgelegenheid (SZW).

De samenwerking op dit regionale niveau is aanmerkelijk toegenomen. Een trend daarbij is dat steeds meer geld- en budgetstromen via de arbeidsmarktregio lopen. Aandachtspunt is de monitoring van de budgetten, omdat de verstrekking veelal buiten de reguliere kanalen plaatsvindt. 2.2.4 Breed offensief Het breed offensief is een brede agenda om de arbeidsmarktkansen voor mensen met een arbeidsbeperking te vergroten. Doelen van de maatregelen uit het breed offensief zijn: • • • •

het makkelijker maken voor werkgevers om mensen met een arbeidsbeperking aan te nemen; mensen met een arbeidsbeperking voor langere tijd aan het werk krijgen; werk voor mensen met een arbeidsbeperking aantrekkelijker maken (bijvoorbeeld door meer inkomen); zorgen dat werkgevers en werkzoekenden elkaar makkelijker vinden.

2.2.5 Coronagelden Vanuit het Nationaal Programma Onderwijs (NPO) heeft de gemeente middelen ontvangen voor de schooljaren 2021-2022 en 2022-2023. Deze kunnen worden ingezet ten behoeve van kinderen die als gevolg van corona onderwijsvertragingen hebben opgelopen en problemen hebben op cognitief, executief, sociaal en emotioneel vlak. De middelen worden vanaf 2022 voornamelijk besteed aan de uitbreiding van het vindplaatsgericht werken, waar de inzet van een jeugdverpleegkundige en het schoolmaatschappelijk werk onderdeel van zijn. Daarnaast worden de middelen besteed aan de extra inzet van een verzuimcoach, focustrainingen in het onderwijs en huiswerkbegeleiding. 2.2.6 Onderwijsachterstanden 2023-2026 In 2023 start de nieuwe beleidsperiode onderwijsachterstanden, die loopt tot en met 2026. In 2022 worden beleidsvoornemens en initiatieven voor de nieuwe periode ontwikkeld. 2.2.7 Prijsstijgingen Vanaf eind 2021 zijn de prijzen van grondstoffen en loonkosten enorm gestegen als gevolg van de hoge prijs van gas en olie maar ook van staal en hout. Daarnaast kampt de grond-, weg- en

Voorjaarsnota Westervoort 2022 - Programma 2 Maatschappij

waterbouw sector met een groot tekort aan personeel. Omdat deze stijging door de aannemers niet voorzien had kunnen worden is het principe van redelijkheid en billijkheid van toepassing op lopende contracten. Een deel van de stijgende kosten moeten daarom met de aannemer worden verrekend. Bij aanbesteding van werken zullen hogere prijzen worden gerekend waardoor budget dat was aangevraagd niet voldoende is. Voor zover stijgingen bekend zijn, hebben we deze opgenomen in deze voorjaarsnota. 2.3 Autonome financiële ontwikkelingen 2.3.1 Aanvulling budget jeugd De provincie heeft bij de toetsing van de begroting 2022 het geraamde budget voor jeugdzorg negatief gecorrigeerd met € 500.000 (voorziening). In de afgelopen jaren is de gemeente Westervoort geconfronteerd geweest met onverwachte uitgaven. Dit betrof uitgaven van nietbeïnvloedbare aard zoals prijsstijgingen als gevolg van de CAO onderhandeling zorg- en welzijnspartijen en andere partners en wijzigingen in de landelijke wetgeving, zoals de uitvoering van het woonplaatsbeginsel per 2022. Daarnaast heeft de gemeente binnen de jeugdzorg beperkte invloed op de toekenning van voorzieningen en kan daarmee de inzet van financiële middelen beperkt beïnvloeden. Denk hierbij aan inzet van voorzieningen door specialisten als psychiaters en kinderartsen en de rechtspraak.

Het bieden van passende zorg blijft het uitgangspunt, maar het open einde karakter van de jeugdzorg blijft een gegeven. In een apart raadsvoorstel wordt hier meer toelichting op gegeven. 2.3.1.1 Besparing budget jeugd Op basis van de financiële gegevens 2021 en de nu voorliggende prognose 2022 is een besparing van € 100.000 op het budget jeugd een reële inschatting. Maatwerkdienstverlening en Geëscaleerde zorg (18-)

2022

2023

2024

2025

2026

4.717.004

Voorziening (op voorschrift Provincie)

500.000

Besparing budget jeugd

-100.000

Gewijzigde raming

5.117.004

Primitieve raming (last)

2.3.2 Opbouw/versterken lokale infrastructuur van beschermd wonen naar beschermd thuis Door het vaststellen van de regionale Kadernota “Samen aan zet” van beschermd wonen naar beschermd thuis, heeft de gemeenteraad de opdracht gegeven om de lokale infrastructuur voor mensen met een psychische kwetsbaarheid te versterken. Een stevige basis infrastructuur kan er in een aantal gevallen voor zorgen dat inwoners langer zelfstandig blijven wonen, met de juiste ondersteuning thuis. En het zorgt ervoor dat mensen sneller kunnen uitstromen vanuit beschermd wonen naar zelfstandig wonen. Vanuit de regio heeft de gemeente Westervoort incidenteel € 170.606 ontvangen om te investeren in de lokale infrastructuur. Dit geld is opgenomen in de bestemmingsreserve Ambulantiseringsgelden. Westervoort heeft al een infrastructuur staan, maar gezien de opgave die hoort bij de ontwikkeling van beschermd wonen naar beschermd thuis wordt voorgesteld om dit geld over te hevelen naar het innovatiebudget om deze infrastructuur te versterken. Dit geld zal in 2022 als volgt worden ingezet: •

•

Met inwoners en stakeholders wordt in 2022 een lokaal uitvoeringsplan beschermd thuis opgesteld. Hier komen mogelijk nieuwe acties uit. Een gedeelte van de ambulantiseringsgelden zal worden gebruikt voor de ontwikkeling van dit lokale uitvoeringsplan maar ook om, waar mogelijk, direct in te kunnen spelen op de acties die voortkomen uit dit plan. ondersteuning dagbesteding Uitterweert voor de specifieke doelgroep; mensen met een psychische kwetsbaarheid.

Voorjaarsnota Westervoort 2022 - Programma 2 Maatschappij

• • •

•

Versterken van Inloophuis De Herberg (inloopfunctie voor veel mensen met psychische kwetsbaarheid). Extra financiering inzet wijkopbouwwerk: deze heeft een signalerende functie in de wijk. En kan ingezet worden om wijkgericht aandacht te geven aan deze kwetsbare inwoners. Inzet GGZ in de wijk. Advies en ondersteuning door professional (Sociaal psychiatrisch verpleegkundige of psychiater) van Pro persona of GGNet in situaties waar geen verwijzing mogelijk is van een huisarts, waar geen hulpvraag is, maar waar wel GGZ expertise gewenst is om te komen tot een goede benadering van deze zeer kwetsbare inwoners. Het gaat hierbij om inwoners die verward gedrag vertonen en waarover zorgwekkende signalen binnen komen. Bemoeizorg is bijvoorbeeld al ingeschakeld maar het contact komt niet goed van de grond of is ontoereikend of het is niet geheel duidelijk of het om een psychiatrisch ziektebeeld gaat. Als er geen verwijzing is van de huisarts kan een GGZ instelling geen ondersteuning bieden. Door de inzet van GGZ in de wijk ontstaat er de mogelijkheid om te overleggen met de GGZ, over de juiste aanpak. De verwachting is dat dit om maximaal 12 casussen per jaar gaat. In 2022 wordt gewerkt aan de vormgeving van de lokale toegang. Dit houdt in dat consulenten van de toegang bijgeschoold moeten worden en dat er mogelijk aanpassingen nodig zijn voor in de backoffice.

2.3.3 Verlenging dienstverlening Scalabor Het contact met Scalabor is vernieuwd. Dit betekent dat er in 2023 extra middelen nodig zijn ter grootte van € 7.000. Het voorstel is om deze € 7.000 te dekken uit de reserve Corona re-integratie project activerend werk. Deze middelen zijn reeds voorgesteld bij de Jaarrekening 2021. Dan resteert over 2023 een nadeel van € 0, in 2024 resteert een voordeel van € 89.000 en in 2025 een voordeel van € 195.000. 2.3.4 Openbare gezondheidszorg (inwonersbijdrage VGGM) In 2021 bleken de middelen onvoldoende om de afgesproken inwonersbijdrage aan VGGM te dekken. Voor de jaren 2022 en 2023 wordt voorlopig een bedrag van € 40.000 bij geraamd. Nadere uitwerking volgt in september. 2.3.5 Specifieke uitkering Wet Inburgering Op basis van de Wet Inburgering 2021 ontvangt de gemeente jaarlijks een specifieke uitkering (SPUK) voor het beschikbaar stellen van voorzieningen voor mensen met een inburgeringsplicht die bijdragen aan het voldoen aan deze inburgeringsplicht. De uitkering (in 2022 een bedrag van €97.393) is bedoeld ter dekking van deze voorzieningen, niet zijnde uitvoeringskosten. Na afloop van ieder jaar moet verantwoording plaatsvinden aan het rijk en vindt er een afrekening plaats. Tegenover deze ontvangst staan uitgaven. De middelen worden budgettair neutraal opgenomen.

2.3.6 Kosten ICT Inburgering Voor de uitvoering van de Wet Inburgering 2021 is voor de juiste registratie en verantwoording van de inburgeringsvoorzieningen een nieuwe softwaremodule nodig. De implementatie hiervan brengt eenmalige kosten met zich mee van € 12.960. Wij stellen voor om deze kosten te dekken uit de reserve Nieuwe wet inburgering (€ 15.000). 2.3.7 Eenmalige energietoeslag De overheid heeft voor het jaar 2022 voor de uitvoering en uitgifte van de energietoeslag aan huishoudens met een laag inkomen een eenmalig budget beschikbaar gesteld. De middelen worden verdeeld aan de hand van de reguliere verdeelsleutel voor de bijzondere bijstand, wat voor Westervoort globaal € 420.000 betekent. De energietoeslag wordt toegekend aan huishoudens met een inkomen tot 120% van de toepasselijke bijstandsnorm en bedraagt € 800 per huishouden. 2.3.8 SPUK BOSS akkoord Voor 2020, 2021 en 2022 is er een specifieke aanvraag Sportakkoord toegekend van € 10.000 per jaar. Deze uitkering is bestemd voor de uitvoeringskosten lokaal Sportakkoord en beschikbaar gesteld door het ministerie van VWS. Tegenover deze ontvangst staan uitgaven. De middelen worden budgettair neutraal opgenomen.

Voorjaarsnota Westervoort 2022 - Programma 2 Maatschappij

2.3.9 Specifieke uitkering lokale Preventieakkoorden of preventieaanpakken 2022 De uitkering van €10.000 is bedoeld voor de uitvoering van het door de kerngroep ondersteuningsprogramma Lokale Preventieakkoorden VNG goedgekeurde Lokaal preventieakkoord dat is opgesteld in 2021. Na afloop van ieder jaar moet verantwoording plaatsvinden aan het rijk en vindt er een afrekening plaats. Tegenover deze ontvangst staan uitgaven. De middelen worden budgettair neutraal opgenomen. 2.3.10 Santé Partners De subsidie voor maatschappelijke ondersteuning door Santé Partners is de afgelopen jaren niet geïndexeerd, terwijl het gevraagde bedrag als gevolg van salarisstijgingen wel omhoog is gegaan. Dit betekent dat er minder geleverd kan worden aan uren inzet. Er dient structureel een bedrag van €27.000 te worden bij geraamd dat wordt gedekt uit de overheidsbijdrage voor loon- en prijscompensatie. 2.3.11 Gymonderwijs Het budget voor huisvesting gymonderwijs is, als gevolg van het niet indexeren, niet meer toereikend. Hiervoor dient € 25.000 te worden bij geraamd. In de afgelopen jaren is gebleken dat het budget voor huisvesting gymonderwijs niet meer toereikend is en dit budget jaarlijks met ongeveer € 30.000 wordt overschreden.

Dat komt omdat er geen indexering heeft plaats gevonden, het bestaande contract met onze externe aanbieder niet meer actueel is en dat de kaders omtrent gymonderwijs zijn veranderd waardoor wij in meer accommodatiebehoefte moeten voorzien. Komende periode gaan we de contracten met onze externe aanbieder herzien en nieuwe afspraken maken. 2.3.12 Opstellen beheerplan groen Naar verwachting wordt in Q3 van 2022 het Integraal Beleid Openbare Ruimte (IBOR) in de gemeenteraad behandeld. Na vaststelling moeten beheerplannen worden opgesteld waarin we uitgangspunten uit het beleid uitwerken naar beheeruitgangspunten en maatregelen. Ook in het schrijven van de Provincie Gelderland is aangegeven dat het opstellen van beheerplannen noodzakelijk is om duurzaam financieel beheer op de kapitaalgoederen mogelijk te maken. De kosten voor het in 2022 opstellen van het beheerplan groen bedragen eenmalig € 10.000. 2.4 Wensen / keuze-mogelijkheden 2.4.1 Toezichthouder zorg fraude In het najaar van 2019 is het Afsprakenkader kwaliteit, toezicht en handhaving Regio Centraal Gelderland vastgesteld. Daarin is opgenomen dat er toezichthouders zullen worden aangewezen. De toezichthouder calamiteiten WMO 2015 is aangewezen en belegd bij de VGGM. De toezichthouder rechtmatigheid tot op heden nog niet.

Het is belangrijk om een toezichthouder rechtmatigheid aan te wijzen omdat deze functionaris de noodzakelijke bevoegdheden heeft om de signalen te onderzoeken die kunnen duiden op zorgfraude. Dit zijn bevoegdheden als het betreden van woningen, vorderen van inlichtingen en inzage in dossiers. De toezichthouder kan ook adviseren over passende sancties. Het opleggen van sancties blijft een bevoegdheid van het college. De aanstelling van een toezichthouder rechtmatigheid WMO 2015 en Jeugdwet leidt er toe dat er actiever en effectiever toezicht gehouden zal worden op rechtmatigheid en doelmatigheid van de door gemeente Westervoort verstrekte voorzieningen. Daarnaast verbetert het toezicht en de handhaving op het gebied van rechtmatigheid bij aanbieders van zorg in het kader van de WMO 2015 en Jeugdwet. Het organiseren van dit toezichthouderschap bleek erg lastig. Door de samenwerking met de gemeente Duiven en Zevenaar is dit nu realiseerbaar. De gemeente Arnhem heeft aangegeven de benodigde capaciteit beschikbaar te willen stellen. De opvolging van de onderzoeken zal nog nader belegd en vorm gegeven moeten worden en kan leiden tot financiële consequenties. Voorlopig zijn de kosten geraamd op € 35.000 structureel vanaf 2022. Na 2023 wordt geëvalueerd welke zaken zijn aangepakt en wordt een inschatting gemaakt welke te verwachten opbrengsten hier tegenover staan.

Voorjaarsnota Westervoort 2022 - Programma 2 Maatschappij

2.4.2 Structurele aanpak jeugd/jeugdgroepen Sinds begin 2022 is de overlast van jeugdgroepen toegenomen. Het vroegtijdig signaleren van overlastgevende jeugd, het voorkomen van escalatie en het (repressief) aanpakken van deze groepen vereist een structurele inspanning van meerdere partijen. Het jongerenwerk speelt een belangrijke rol in het vertrouwen winnen van de jongeren, problemen signaleren bij jongeren die dreigen af te glijden en vroegtijdig doorverwijzen naar de juiste instanties. Het is nodig om een jongerenwerker op straat/ straatcoach beschikbaar te hebben in Westervoort en Duiven. Om dit niet ten koste te laten gaan van de huidige activiteiten voor kwetsbare groepen, de aanwezigheid en betrokkenheid van jongerenwerkers op scholen, het jongerencentrum en de samenwerking met partners (sportcoaches, jeugdconsulenten, BOA’s e.d.) is het nodig 1 extra fte jongerenwerk/ straatcoach in te zetten. Voor Westervoort bedragen de kosten € 26.000. Deze kosten worden voorlopig voor 3 jaar opgenomen. Na een evaluatie wordt bepaald of de inzet en navenante kosten structureel nodig zijn. De financiële consequenties worden nader uitgewerkt in de begroting 2023. Daarnaast vraagt een structurele integrale aanpak ook meer van onze handhavers. Zie hiervoor Programma 1 (zie 1.4.2).

2.4.3 Inclusie Van 2020 tot 2022 heeft de gemeenteraad jaarlijks € 10.000 beschikbaar gesteld voor de uitvoering van de inclusie-agenda. Vanwege corona is er behoorlijke vertraging opgetreden. Uitgaven beperken zich nu tot aanpassingen in de openbare ruimte en accommodaties. Gezien het belang dat wordt gehecht aan inclusie wordt voorgesteld om voor 2023 incidenteel bij te ramen en vanaf 2024 te bepalen wat hiermee structureel gedaan kan worden. 2.4.4 MEE Gelderse Poort Vanuit de acties in Samen Sterk is MEE Gelderse Poort gevraagd meer in te zetten op preventieve voorzieningen. MEE Gelderse Poort leverde in Westervoort hoofdzakelijk onafhankelijke client ondersteuning. Dit is in 2021 uitgebreid met diagnostiek ten behoeve van de overgang van WMO naar WLZ. Dit heeft geleid tot meer WLZ indicaties en een betere afstemming van de gewenste ondersteuning. Daarnaast is Integrale Vroeg Hulp (IVH) beschikbaar gekomen, waar het IVH team in complexe casussen ouders en derden multidisciplinair adviseert, gericht op normaliseren. Uitgangspunt is: regulier wat kan en specialistisch wat moet. Ook levert MEE Gelderse Poort ondersteuning van het netwerk Doen!Westervoort vanuit de expertise die zij heeft op het gebied van licht verstandelijk beperkten (LVB). De uitbreiding van het aantal uren is in 2021 betaald uit het innovatie budget.

De inzet van MEE is zeer waardevol voor het behalen van de doelstellingen. Om die reden wordt een structurele verhoging van het budget gevraagd van € 15.900. Voorgesteld wordt dit bedrag als volgt te dekken: WMO maatwerkvoorziening € 5.900 en individuele jeugdhulp €10.000. 2.4.5 Wijkopbouwwerk In 2019 is die notitie spankracht in Westervoort vastgesteld. Gebleken is dat er kwetsbare wijken zijn in Westervoort en dat er binnen deze wijken sprake is van een clustering van kwetsbare inwoners. In wijk de Broeklanden wordt met inwoners, Vivare, Mikado, het sociaal loket en andere partners gezocht naar slimme verbindingen en mogelijk nieuwe verbindingen zodat de balans tussen de sociale draaglast (belasting) en sociale draagkracht (belastbaarheid) in de wijk op zijn minst in evenwicht is. Dit initiatief is in deze periode betaald uit een beschikbaar gekomen bestemmingsreserve van Mikado. Dat geld is aan het einde van 2022 op. De resultaten, zoals de toegenomen sociale spankracht, successen op persoonsniveau en een sterker sociaal netwerk voor de inwoner, zijn in eerdere raadsinformatiebrieven reeds gedeeld.

Gezien de resultaten van deze pilot wordt voorgesteld om hier structureel geld voor beschikbaar te stellen vanuit het budget voor WMO maatwerkvoorzieningen en de ambulantiseringsgelden GGZ, zodat het werk in de Broeklanden kan worden voortgezet en mogelijk uitgebreid kan worden naar andere wijken van Westervoort.

Voorjaarsnota Westervoort 2022 - Programma 2 Maatschappij

2.4.6 Stichting Inloophuis De Herberg Vanuit de acties uit Samen Sterk is ingezet op voorliggende voorzieningen met een preventieve werking. Inwoners kunnen hulp en ondersteuning vinden, passend en dichtbij. Inloophuis De Herberg draagt met haar activiteiten bij aan deze doelstelling. Door de Herberg open te stellen voor inwoners met bijvoorbeeld een sociale kwetsbaarheid of weinig financiële draagkracht, worden zij ondersteunt bij hun hulpvragen zonder dat daar maatwerkvoorzieningen voor hoeven te worden ingezet. Bijvoorbeeld het voorzien in vrijwilligerswerk, in een maaltijd, of creatieve activiteiten. Daarom wordt voorgesteld € 12.500 uit het budget voor maatwerkvoorzieningen over te hevelen naar de subsidie voor De Herberg. Ondanks Corona blijkt uit de cijfers dat toch ongeveer 110 inwoners de weg naar het Inloophuis hebben gevonden. Voor Corona waren dat in sommige maanden meer dan 200 inwoners. Als gevolg van de korting op de subsidie kan het Inloophuis minder frequent open. Wanneer de subsidie structureel wordt verhoogd is er weer personele capaciteit beschikbaar om 200 inwoners of meer te ontvangen en te begeleiden. 2.4.7 Coördinator Doen Sinds 1 juni 2021 is er een coördinator van het netwerk Doen!Westervoort (de nieuwe naam van de sociale supermarkt) aangesteld.

Deze coördinator verbindt alle activiteiten in het voorliggende veld met elkaar en betrekt de inwoners direct bij alle activiteiten. Deze coördinator is bij wijze van proef betaald vanuit een subsidie van de Dullertstichting. Per 1 juni is het geld voor deze coördinator op. De meerwaarde wordt echter door alle deelnemers in het netwerk sterk gevoeld. Daarnaast draagt de coördinator bij aan het voorkomen van maatwerkvoorzieningen. Om die reden wordt voorgesteld incidenteel € 20.000 bij te ramen. Met dit geld kan de coördinator voor de rest van 2022 het werk blijven doen. In het speerpunt over transformatie wordt ingegaan op de structurele kosten. 2.4.8 Santé Partners Bij de overgang van Stichting Kulturhus Westervoort (SKW) naar Santé Partners zijn er verschuivingen binnen de gemeentebegroting geweest die nog niet zijn gecorrigeerd. Sinds de overgang naar Santé Partners ontvangt de gemeente inkomsten voor het gebruik van jongerencentrum Creon in programma 3. Hier tegenover staat een hogere subsidie die drukt op programma 2. Het betreft een structurele verhoging van € 10.328. Daarnaast subsidieert de gemeente al twee jaar 8 uur extra jongeren coaching vanuit incidentele middelen. Dit heeft mede geleid tot verlaging van jeugdhulpkosten. Het verdient zichzelf dus terug.

Omdat voor 2022 incidentele dekking ontbreekt wordt voorgesteld om voor de huur van Creon en uitbreiding jongeren coaching, totaal € 20.500, incidenteel bij te ramen. Voor de structurele middelen zie het speerpunt Van maatwerk naar voorliggend. 2.4.9 Bezuiniging op Kunstwerk! bibliotheek de Liemers uitstellen In 2021 is het Herstelplan Westervoort vastgesteld. Daarin is een bezuiniging opgenomen op de bibliotheek. Per 1 januari 2023 wordt de activiteitensubsidie van € 133.572 gehalveerd naar een bedrag van € 66.786. De bibliotheek is gehuisvest in een pand van de gemeente (Dorpsplein 1 te Westervoort) en betaalt jaarlijks een bedrag van € 66.920 aan huurpenningen. De consequentie van het besluit is dat de bibliotheek niet kan blijven zitten op de huidige locatie, de huurkosten zijn te hoog. Verhuizing naar een andere locatie levert leegstand van het pand op en verlies aan huurpenningen voor de gemeente. Een verhuizing van de bibliotheek levert op korte termijn voor de gemeente geen extra inkomsten op, het kost alleen maar geld (openbreken leningen etc). In een opiniërende bespreking heeft het college besloten dat de voorkeur uitgaat naar behoud van de bibliotheek in het centrum. Het college wil dat de toekomstige huisvesting van de bibliotheek onderdeel uit gaat maken van de centrumvisie en het huisvestingsplan van het gemeentehuis.

Dat betekent dat de bezuiniging van € 66.786 tijdelijk uitgesteld moet worden. In de begroting moet in 2023 een bedrag van € 66.786 worden bij geraamd. De bibliotheek blijft de komende jaren in het centrum. Op het gebied van Liemers Taalhuis en andere activiteiten werkt de bibliotheek steeds meer samen met sociale partners in het Ondernemerscentrum. Om samenwerking onderling beter

Voorjaarsnota Westervoort 2022 - Programma 2 Maatschappij

tot stand te brengen, stimuleren we partijen om activiteiten nog meer samen op te pakken om zo de synergie onderling te versterken. 2.4.10 Accommodatie KV Wesstar & AVW'66 De twee accommodaties in Westervoort kampen met onderhouds- en vervangingsproblemen. Hierdoor kunnen er onveilige situaties ontstaan en voldoen de accommodaties niet meer aan het gebruiksgemak en recreatief gebruik, waardoor leden/geïnteresseerde weglopen. AVW'66 kampt bijvoorbeeld met problemen met de boilers en KV Wesstar met het bieden van een goede, veilige en gezellige plek voor leden. Omdat de verenigingen mogelijk een plek krijgen op een nieuw sportpark kunnen zij deze investeringen in de huidige accommodaties niet meer zelf doen. Er is de wens om samen in gesprek te gaan om te beoordelen wat noodzaak is ten aanzien van de accommodaties en welke mogelijkheden gezien worden voor het dragen van de kosten. 2.4.11 Overlast door ziekten en plagen Een groot aantal lindes veroorzaken enorme overlast door bladluis. Zij produceren honingdauw die voor extreme plak zorgt. Met name in de droge zomers vormt dit veel overlast in de openbare ruimte, maar ook op particulier terrein. Dit komt met name voor bij bomen die onder stress staan door een slechte groeiplaats. De kosten voor het bestrijden van de luizen bedragen € 9.000 per jaar.

Gevraagd wordt om het budget voor boomonderhoud vanaf 2022 structureel met dit bedrag te verhogen. 2.4.12 Nieuw beleid: biodiversiteit In de Omgevingsvisie staat dat we de waarde van biodiversiteit willen behouden en versterken. Daarvoor is het nodig om uit te dragen welke functies het vervult voor milieu, luchtkwaliteit, waterberging, voedselproductie, gezondheid, sociale activering, recreatie en beeldkwaliteit. Er moet meer natuur inclusief gewerkt en ontwikkeld worden. Meer en robuustere natuur in de dorpen, de bedrijventerreinen en buiten de woonkernen vraagt om extra gemeentelijke aandacht, inzet en middelen en in gezamenlijkheid met bedrijven, instellingen en bewoners. Waar mogelijk wordt aangesloten bij initiatieven uit de samenleving. In de kansenkaart nr. 10 staan suggesties voor het koppelen van biodiversiteit aan gebiedsontwikkeling. De ambities vragen om uitwerking in een actieplan. Een plan dat de huidige stand van zaken m.b.t. biodiversiteit in beeld brengt, visie en strategie aangeeft, concrete maatregelen voorstelt, inzet op bewustwording en samenwerking en in samenspraak met gebiedspartijen tot stand komt. Voor het opstellen van een dergelijk plan wordt vooralsnog in 2023 € 20.000 geraamd. In het verdere proces van Omgevingsvisie naar Omgevingsprogramma’s zal e.e.a. nader uitgewerkt worden.

2.4.1 Investeringskredieten 2.4.1.1 Vervangen dakconstructie IKC De Brug In 2021 is het Sedumdak van IKC De Brug getoetst door 2 onafhankelijke technische adviesbureaus. Voor plaatsing van zonnepanelen dient de dakconstructie te worden aangepast. De kosten worden geraamd op € 115.000. De kapitaallasten bedragen € 5.175. 2.4.1.2 Revitalisatie voetbalvelden Sportclub Westervoort Het kunstgrasveld op sportpark Naederhuyse is aan vervanging toe. De kwaliteit zit aan de onderkant van de norm. Naar aanleiding van het raadsbesluit van 14 juni 2021 wordt momenteel onderzocht of verplaatsing van de sportverenigingen naar een nieuw te realiseren sportcomplex en woningbouw op de vrijkomende locaties mogelijk is. De resultaten van deze studie worden in het najaar afgerond en aan college en raad aangeboden. Het is niet meer mogelijk om de levensduur te rekken tot de realisatie van een eventueel nieuw sportcomplex. Het kunstgrasveld op sportpark Naederhuyse is goedgekeurd tot 21 september 2023. De behoeftebepaling van de KNVB laat zien dat in 2023 renovatie op sportpark Naederhuyse noodzakelijk is, kijkend naar de veldbehoefte. De kosten van een nieuwe kunstgras toplaag zijn € 500.00. Hierbij is rekening gehouden met de forse prijsstijgingen van dit moment. De kapitaallasten bedragen € 60.000 per jaar, bij een afschrijvingstermijn van 10 jaar.

Voorjaarsnota Westervoort 2022 - Programma 2 Maatschappij

In plaats van een nieuwe kunstgras toplaag kan ook gekozen worden voor revitalisatie in 2023. De kosten hiervan zijn € 60.000. De mat blijft hierdoor van matige kwaliteit, maar wel bespeelbaar en geodgekeurd voor een periode van naar verwachting 2 tot 3 jaar. Afhankelijk van de kennis op dat moment kan een nieuwe afweging worden gemaakt voor de toekomst. Indien er op dat moment gekozen wordt om nieuw kunstgras aan te brengen, dan is verplaatsing van het kunstgras naar de nieuwe locatie wel een reële optie mits dit binnen 4 tot 5 jaar gerealiseerd wordt na het aanbrengen van het nieuwe kunstgras. De revitalisatie zorgt voor een levensduurverlenging van 2 tot 3 jaar. De hieruit volgende kapitaallasten zijn € 22.000 (afschrijving en rente) vanaf 2024. 2.4.1.3 Revitalisatie voetbalvelden AVW'66 Het kunstgrasveld op sportpark Hamerden is aan vervanging toe. De kwaliteit zit aan de onderkant van de norm. Naar aanleiding van het raadsbesluit van 14 juni 2021 wordt momenteel onderzocht of verplaatsing van de sportverenigingen naar een nieuw te realiseren sportcomplex en woningbouw op de vrijkomende locaties mogelijk is. De resultaten van deze studie worden in het najaar afgerond en aan college en raad aangeboden. Het kunstgrasveld op sportpark Hamerden is goedgekeurd tot 16 december 2023.

AVW'66 heeft op basis van de behoeftebepaling van de KNVB theoretisch gezien voldoende aan de aanwezige natuurgrasvelden op het complex. In de praktijk is het kunstgrasveld noodzakelijk voor het voortbestaan van de vereniging en kan het ook een oplossing bieden voor korfbalvereniging Wesstar. Zonder kunstgrasveld is er daarnaast ook een investering van € 10.000 nodig voor het aanbrengen van veldverlichting op de natuurgrastrainingsvelden en structureel hogere onderhoudskosten van € 5.000 voor het behoud van het natuurgras. Om het huidige kunstgrasveld beschikbaar te houden is in 2023 een revitalisatie nodig. De kosten hiervan zijn € 60.000. De mat blijft hierdoor van matige kwaliteit, maar wel bespeelbaar en goedgekeurd voor een periode van naar verwachting 4 jaar. Afhankelijk van de kennis op dat moment kan een nieuwe afweging worden gemaakt voor de toekomst. De revitalisatie zorgt voor een levensduurverlenging van 4 jaar, de hieruit volgende kapitaallasten zijn € 16.000 (afschrijving en rente) vanaf 2024. 2.4.1.4 Achterstanden in groenrenovaties Grootschalige groenrenovaties in wijken worden al bijna 3 jaar uitgesteld in verband met bezuinigingen en in afwachting van IBOR. Inmiddels liggen er een groot aantal vakken op Dniveau die niet meer op niveau te onderhouden zijn. De achterstand is inmiddels opgelopen tot ruim € 120.000.

Om in 2022 een start te maken in het wegwerken van de achterstand is € 50.000 nodig. De kapitaallasten bedragen € 2.667 per jaar. 2.4.1.5 Achterstanden in boombestand Het boombeheerplan is afgelopen. Door o.a. bezuinigingen is er een grote achterstand in de herplant van bomen ontstaan. Het gaat om bomen die gekapt zijn in de afgelopen jaren door ziekte (o.a. essentaksterfte), droogte, storm etc. Inmiddels is de achterstand opgelopen tot 180 bomen. Om in 2022 een start te maken met het wegwerken van de achterstand is € 35.000 nodig. De kapitaallasten bedragen € 1.283 per jaar.

Voorjaarsnota Westervoort 2022 - Programma 2 Maatschappij

2.5 Speerpunten 2.5.1 Transformatie 2.A.1

De transformatie; Stevig inzetten op basisvoorzieningen om inwoners de mogelijkheid te geven gezond en veilig te wonen, leven en werken. Het verder ontwikkelen van voorliggende voorzieningen om maatwerk te voorkomen. Inzetten op passende hulp: zwaar als nodig en licht als het kan.

Doel

Het verder versterken van basis voorzieningen om inwoners mogelijkheden te bieden voor sport, cultuur en ontmoeten. Het verder ontwikkelen van voorliggende voorzieningen zodat hulpvragen van inwoners sneller, passend en dichtbij worden opgelost . Eind 2023 is er geen toename te zien van het aantal inwoners dat gebruik maakt van de maatwerkvoorziening begeleiding en groepsbegeleiding WMO en de individuele voorziening behandeling en begeleiding vanuit de jeugdwet. In de beweging van zwaar naar licht zien we eind 2023 een afname van het aantal jeugdigen in de zware verblijfsvoorzieningen en de opbouw van andere en lichtere verblijfsvormen in combinatie met ambulante voorzieningen.

Voorjaarsnota Westervoort 2022 - Programma 2 Maatschappij

2.A.1

Toelichting

Om inwoners te stimuleren om gezond te leven in de breedste zin van het woord zijn goede basisvoorzieningen nodig. Deze basisvoorzieningen zorgen er voor dat iedere inwoner bijvoorbeeld kan sporten. Een sterke basis voorkomt bijvoorbeeld gezondheidsproblemen en hebben in die zin een preventieve werking. Om het niveau van deze voorzieningen hoog te houden is daar blijvend aandacht voor nodig. Veilige en goed georganiseerde faciliteiten zijn hierbij van groot belang. De basisvoorzieningen zijn als het ware voorliggend aan de voorliggende voorzieningen en vormen samen een keten van mogelijkheden voor inwoners die daar behoefte aan hebben. In de afgelopen jaren is er actief en met succes ingezet op de ontwikkeling van voorliggende voorzieningen. Deze zijn vrij toegankelijk zonder beschikking van de gemeente, zoals bijvoorbeeld het jongerenwerk, dagbesteding of het algemeen maatschappelijk werk. We zien bij een toename van het gebruik hiervan een afname van de relatief duurdere maatwerk voorzieningen. In de komende jaren blijft dit aandacht nodig hebben. De ontwikkelingen in de samenleving maken dat de vragen van inwoners aan verandering onderhevig zijn. De gemeente wil hierop blijven inspelen en meebewegen. Ontwikkeling van voorliggende voorzieningen is nooit af.

Door vragen van inwoners vroegtijdig te signaleren en hierop in te spelen, wordt mogelijk voorkomen dat problemen te groot worden. Dit vormt de preventieve werking van deze voorzieningen. Daarnaast wordt de druk op voorliggende voorzieningen steeds groter. De wachtlijsten in de GGZ en in de jeugdzorg, maar ook bijvoorbeeld langer zelfstandig thuis blijven wonen, maakt dat de complexiteit van problemen groter wordt. Mede als gevolg van Corona is er een groep inwoners wiens problematiek sterk verergerd is. Problemen die eerder met een maatwerk of individuele voorziening werden opgelost, worden nu meegenomen naar de welzijnswerkers, jongerenwerkers en jongerencoaches. Ook door beleidswijzigingen verandert de doelgroep. Denk hierbij aan de uitstroom uit Beschermd Wonen, de nieuwe wet inburgering die de gemeente meer verantwoordelijkheid geeft bij de inburgering van statushouders en ouderen en dementerenden die niet meer in een verpleeghuis terecht kunnen. De gemeente zet in op versterking van de huidige partners, het betrekken van nieuwe partners en het slim organiseren van activiteiten waarbij samenwerking onderling voorop staat. Een voorbeeld hiervan is het organiseren van activiteiten rondom laaggeletterdheid en cursussen digi-vaardigheid waarbij welzijnspartners en de bibliotheek elkaar vinden en versterken, of het participeren van de RSD in het netwerk van Doen!Westervoort.

De inzet op het terugdringen van verblijf en de afbouw van de gesloten jeugdzorg, de maatregelen in de Jeugdbescherming als de uitkomst van de Gelderse Verbeteragenda laten een ontwikkeling zien naar andere en nieuwe vormen van jeugdhulp. Het is de wens om zoveel als mogelijk te voorkomen dat jeugdigen uit huis geplaatst worden. Om dat te kunnen bereiken is een versterkt ambulant voorzieningenniveau en het aanbod van vernieuwende voorzieningen noodzakelijk. Dit vergt een voortgaande transformatie van het zorgaanbod en hiermee van het zorglandschap. De gemeente investeert samen met de zorgaanbieders op deze beweging van zwaar naar licht.

Voorjaarsnota Westervoort 2022 - Programma 2 Maatschappij

2.A.1

Risico’s

Wijzigingen in Rijksbeleid zijn een risico. Deze kunnen een toename van hulpvragen veroorzaken. Doelen kunnen soms alleen bereikt worden door investeringen te doen terwijl de opbrengst vooraf niet altijd concreet is vast te stellen. De werkelijke opbrengst van de inzet van voorliggende voorzieningen is niet expliciet in cijfers uit te drukken. De gemeente betrekt zorgaanbieders van verblijf en ambulant in de beweging naar nul uithuisplaatsingen. Dit is een beweging van langere duur die tijd nodig heeft om de resultaten te kunnen boeken. En waarbij het investeren op de relatie maar ook het activeren en aanzetten tot verandering bij zorgaanbieders binnen de regionale samenwerking met de 10 andere gemeenten de nodige tijd en inzet vereist.

Planning

Gestart in 2022 en loopt door in 2023. Daarna wordt opnieuw de balans opgemaakt. Zie hiervoor speerpunt 2.

Financiën

Inmiddels zien we een terugloop van inwoners die gebruik maken van maatwerkvoorzieningen WMO en individuele voorzieningen Jeugdhulp. Omdat de druk op voorliggende voorzieningen sterk toeneemt wordt voorgesteld om vanuit die budgetten geld over te zetten naar de voorliggende voorzieningen. €150.000 dekken uit budget maatwerkvoorzieningen WMO €50.000 dekken uit budget individuele jeugdhulp

Participatie

Bij het vormgeven van de acties in dit speerpunt worden inwoners gevraagd input te leveren op, voor hen, relevante onderwerpen.

Voorjaarsnota Westervoort 2022 - Programma 2 Maatschappij

2.5.2 Samen Sterk 2.0 2.A.2

Samen Sterk versie 2.0

Doel

In 2023 start een proces om te komen tot een beleidskader Sociaal domein (Samen Sterk versie 2.0). Na de evaluatie van Samen Sterk in 2022 start een proces met onze partners om te komen tot een gezamenlijke richting, een gezamenlijk beeld van de opgave en ons toekomstige zorglandschap.

Toelichting

In 2020 is het beleidskader Samen Sterk opgesteld. Vanuit dit kader is middels een programmatische aanpak ingezet op het op orde brengen van een aantal zaken in het sociaal domein en grip op de uitgaven. Hiervoor zijn diverse acties ingezet. Veel van de ingezette acties zijn, of worden, in 2022 afgerond. Het programma wordt in 2022 geëvalueerd en de programmatische aanpak kan daarmee in 2022/2023 worden afgerond. Zoals uit speerpunt 2.1 al blijkt; de transformatie in het Sociaal Domein vraagt blijvend de aandacht. Transformeren is een beweging die nog minstens de komende 10-15 jaar beslaat. De transformatie speelt zich af in een dynamische omgeving, die steeds opnieuw bijstelling, aanpassing en hernieuwde bepaling van richting vraagt. Om deze transformatie goed gericht te houden is het noodzakelijk om met elkaar te bepalen of de ingeslagen richting nog de juiste is of dat deze moet worden bijgesteld. Daarvoor is input van inwoners nodig, partnerschap met de partijen in het voorliggende veld en de zorgaanbieders, maar ook de samenhang met andere gemeentelijke taakvelden zoals sport en woningbouw.

Het is noodzakelijk om een beeld te hebben van onze toekomstige samenleving: • Wat vinden inwoners belangrijk? • Wat kunnen inwoners zelf? • Waar zijn al goede initiatieven? • Waarvoor staat ons maatschappelijk veld aan de lat? • Welke sociale basis is in de toekomst nodig? Antwoorden op deze vragen helpen ons bij het vorm geven van ons toekomstig zorglandschap en waar nodig nieuwe of andere prioriteiten te stellen. Bijvoorbeeld: Het inzetten van een ‘beweging van nul’ (geen kinderen uit huis plaatsen) en ‘beschermd thuis’ stelt de gemeente voor een opgave in de voorzieningen die aanwezig moeten zijn, maar behelst ook een woningvraagstuk. De veranderingen kunnen alleen in partnerschap vormgegeven worden. De richting is nodig om te kunnen sturen en samen door te ontwikkelen. De uitgangspunten uit het huidige kader zullen nog steeds gelden, maar worden met elkaar en onze partners aangescherpt.

Risico’s

nu nog niet van toepassing

Planning

start in 2023

Financiën

niet van toepassing

Participatie

Samen Sterk 2.0 vraagt input van inwoners, maatschappelijk partners, zorgaanbieders en collega’s uit diverse andere beleidsterreinen.

Voorjaarsnota Westervoort 2022 - Programma 2 Maatschappij

2.6 Wat gaat het ons kosten? Financiële ontwikkeling

2022

2023

2024

2025

2026

100.000

89.000

195.000

2.2 Externe ontwikkelingen 2.2.1 Wet Maatschappelijke Ondersteuning 2.2.2 Jeugdhulp, WMO huishoudelijke ondersteuning 2.2.3 Regionale Samenwerking arbeidsmarkt 2.2.4 Breed offensief 2.2.5 Coronagelden 2.2.6 Onderwijsachterstanden 2023-2026 2.2.7 Prijsstijgingen 2.3 Autonome ontwikkelingen 2.3.1 Aanvulling jeugd 2.3.1.1 Besparing budget jeugd 2.3.2 Opbouw/versterken lokale infrastructuur beschermd wonen

2.3.3 Verlenging dienstverlening Scalabor 2.3.4 Openbare gezondheidszorg (VGGM)

-40.000

2.3.5 Specifieke uitkering Wet inburgering

2.3.6 Kosten ICT-inburgering

-40.000

2.040

2.3.7 Eenmalige energietoeslag 2.3.8 Spuk BOSS-akkoord

2.3.9 Spuk preventieakkoorden/-aanpakken 2022

2.3.10 Santé Partners

2.3.11 Gymonderwijs

-25.000

2.3.12 Opstellen beheerplan groen

-10.000

TOTAAL 2.3 AUTONOME ONTWIKKELINGEN

27.040

60.000

189.000

295.000

100.000

-35.000

2.4.2 Structurele aanpak jeugd/jeugdgroepen

-26.000

2.4.3 Inclusie

-10.000 0

-10.328

-9.000

2.4 Wensen/keuzemogelijkheden 2.4.1 Toezichthouder zorg fraude

2.4.4 MEE Gelderse Poort

2.4.5 Wijkopbouwwerk 2.4.6 Stichting Inloophuis De herberg

2.4.7 Coördinator Doen

-20.000

2.4.8 Santé Partners

-20.500

2.4.9 Bezuiniging op Kunstwerk! bibliotheek De Liemers uitstellen 2.4.10 Overlast door ziekten en plagen 2.4.11 Biodiversiteit 2.4.1 Investeringskredieten

-66.786 -9.000

-9.000 -20.000

Voorjaarsnota Westervoort 2022 - Programma 2 Maatschappij

Financiële ontwikkeling

2022

2023

2024

2025

2026

-5.175

2.4.1.2 Revitalisatie voetbalvelden Sportclub Westervoort

-22.000

2.4.1.3 Revitalisatie voetbalvelden AVW'66

-16.000

2.4.1.1 Vervangen dakconstructie IKC De Brug

2.4.1.4 Achterstanden in groenrenovaties

-2.667

2.4.1.5 Achterstanden in boombestand

-1.283

-84.500

-151.239

-92.453

-66.453

-57.460

-91.239

96.547

202.547

33.547

TOTAAL 2.4 WENSEN/KEUZES 2.5 Speerpunten 2.5.1 Transformatie 2.5.2 Samen Sterk versie 2.0 TOTAAL 2.5 SPEERPUNTEN Totaal financiële ontwikkelingen Bedragen in €

Voorjaarsnota Westervoort 2022 - Programma 3 Omgeving

Programma 3 Omgeving 3.1 Wat willen we bereiken? Programmadoel In Westervoort is het goed leven, wonen en werken. De gemeente werkt aan een aantrekkelijke werk-, woon- en leefomgeving die toekomstgericht en duurzaam is. Er is ruimte voor gerichte ontwikkeling, initiatief en innovatie. Toelichting De gemeente wil de bestaande economische structuur behouden en versterken op zowel de bedrijventerreinen Het Ambacht en Het Hazeland als in de winkelgebieden. Het behoud en uitbreiding van de lokale en regionale werkgelegenheid en het voorzieningenniveau is belangrijk. Voor een goed ondernemings- en vestigingsklimaat zijn duurzaamheid en bereikbaarheid van Westervoort belangrijke randvoorwaarden. Een aantrekkelijke en duurzame leefomgeving in onze gemeente is belangrijk. Hierbij gaat het in de basis om schoon, heel, veilig en gezond. De nadruk ligt op behoud en verbetering van de bestaande kwaliteit van de leefomgeving en het daarbij passende voorzieningenniveau, het benutten van bestaande (natuur-)waarden en een (aanvullend) woonaanbod dat is gericht op maatschappelijke ontwikkelingen en behoefte. De gemeente stimuleert en faciliteert en is hiervoor uitnodigend naar bewoners, ondernemers en bedrijven, bezoekers en andere partners in vele samenwerkingsverbanden binnen en buiten Westervoort.

Daarbij heeft de gemeente een verbindende rol en is zich bewust van bestaande waarden, kwaliteiten en potenties van Westervoort. Hoofddoelen Daarom wordt ingezet op: • • •

Het waarborgen van een aantrekkelijke en duurzame fysieke leefomgeving. Het versterken van goed ondernemers- en vestigingsklimaat voor bedrijven Het implementeren van nieuwe wetgeving die op ons afkomt.

3.2 Externe ontwikkelingen 3.2.1 Verdere economische groei Nog voordat de coronacrisis uitbrak was ook in Westervoort de voorspoedige economische ontwikkeling merkbaar. Het werkloosheidspercentage is gedaald tot 2,9 %. Op de bedrijventerreinen en ook de bedrijventerreinen van onze buurgemeente Duiven is weer volop nieuwe bedrijvigheid zichtbaar. Het bevestigt het belang van de Liemerse economie voor de regio Arnhem Nijmegen. Verwacht mag worden dat door de geplande verbreding van de A12, de verlenging van de A15 en de in gang gezette energietransitie de economische positie van de Liemers nog kan verbeteren. Dat biedt ook perspectief voor verdere uitvoering van het gemeentelijk economisch kader voor het centrumgebied en omgeving, en de verdere ontwikkeling van het Ambacht. Ook Westervoort participeert in de uitvoering van de recent vastgestelde Liemerse Economische Visie en de oprichting van de Liemerse Ambassade. 3.2.2 Richting circulaire economie en duurzaamheid Circulaire economie In 2018 is een start gemaakt met het gemeentelijke programma Circulaire Economie. Het programma circulaire economie bestaat uit drie programmalijnen: Energietransitie, Klimaatadaptatie en Circulariteit (grondstoffentransitie).

Voor de programmalijn Energietransitie is de ambitie inmiddels vastgelegd in het Klimaatakkoord en de, inmiddels in werking getreden, Klimaatwet: 49% CO2 reductie in 2030-, 95% CO2 reductie in 2050 ten opzichte van 1990 en een CO2 neutrale elektriciteitsvoorziening in 2050. Met de inwerkingtreding van de Klimaatwet zijn lokale ambities verworden tot wettelijke taken. Inmiddels is het onderzoek door de Raad voor Openbaar Bestuur (ROB) ‘Uitvoeringskosten van het Klimaatakkoord voor decentrale overheden in 2022 – 2030’ afgerond en is het advies van het

Voorjaarsnota Westervoort 2022 - Programma 3 Omgeving

ROB ‘Van Parijs naar Praktijk, bekostiging en besturing van de decentrale uitvoering van het klimaatakkoord’ bekend. Het ROB concludeert dat er 28 nieuwe of (sterk) geïntensiveerde taken voor gemeenten zijn in het kader van de energietransitie. Kleine gemeenten hebben voor de invulling van hun rol 8-9 (extra) fte nodig. Daarnaast zijn er substantiële materiele kosten vooral voor technisch onderzoek. Het ROB adviseert het Rijk om gemeenten hier structureel voor te compenseren. Later dit jaar volgt er inzicht in de wijze waarop en de mate waarin dit plaats zal vinden. De programmalijn Klimaatadaptatie bestaat uit de grote opgave om de kwetsbaarheid als gevolg van klimaatverandering te verminderen met als doelstelling: Klimaatbestendig en water robuust in 2050. Deze plicht is vastgelegd in het Deltaplan Ruimtelijke Adaptatie. De zogenaamde stresstest is afgerond en de risico’s voor wat betreft de thema’s verdroging, wateroverlast, waterveiligheid en hittestress zijn inzichtelijk. Ook de klimaatdialoog (voorheen ‘risicodialoog’), met zowel inwoners, veiligheidsregio, bedrijven en andere stakeholders, is afgerond. Tot slot zijn de strategische uitgangspunten vastgesteld en wordt op dit moment gewerkt aan een uitvoeringsplan. Dit gehele proces wordt voor 50% gefinancierd door het Rijk. De overige 50% wordt gedekt uit het gemeentelijk Watertakenplan.

De programmalijn Circulariteit ziet toe op de grondstoffentransitie en reststromen verwaarding waarbij grondstoffen efficiënt moeten worden ingezet en hergebruikt, zonder schadelijke emissies naar het milieu. De inmiddels vastgestelde doelstelling van deze programmalijn is: volledig circulair in 2050. Wil Nederland de beoogde CO2 reductie halen dan kan dat alleen bereikt worden als ook de grondstoffentransitie gerealiseerd wordt. De ambities voor alle drie programmalijnen kunnen alleen gerealiseerd worden met grote inzet en betrokkenheid van inwoners, bedrijven en maatschappelijke organisaties. Om hen actief te betrekken is communicatie & participatie in het ‘hart’ van het programma geplaatst. Hiertoe is een communicatiestrategie, het beeldmerk en platform ’Samen1Nergie’ en een participatie strategie ontwikkeld. Naast de ‘reguliere’ participatie in deelprojecten en het organiseren van collectieve inkoopacties ondersteunt de energiecoöperatie ‘Energie De Liemers’ bij de oprichting. Ook is samen met ondernemersverenigingen een gedragen gebiedsgerichte aanpak voor bedrijven(terreinen) ontwikkeld. De klankbordgroep wordt bij de voorbereiding van nieuw beleid betrokken. De opgaven hebben een bovenlokaal karakter. Daarom werkt de gemeente samen met de Liemerse gemeenten, Waterschap Rijn en IJssel, Liander, de provincie Gelderland en de gemeenten in de regio Arnhem-Nijmegen.

Onze Groene Metropool Regio (regio ArnhemNijmegen) profileert zich als circulaire regio. De samenwerking met andere gemeenten uit de regio Arnhem Nijmegen en de provincie Gelderland in de Regionale Energiestrategie (RES) en de Regionale Strategie Warmte (RSW) is niet vrijblijvend en vraagt veel inzet om onze positie goed te borgen. De opgaven kenmerken zich door een grote mate van integraliteit. In bijvoorbeeld de Woondeal komen circulaire ontwerpen en materiaalgebruik als belangrijke voorwaarde terug. 3.2.3 De woningmarkt Tot 2040 zijn in Nederland grote demografische veranderingen voorzien. Zoals de blijvende groei van het aantal huishoudens, de verdergaande vergrijzing waardoor het aandeel ouderen in de totale bevolking toeneemt en een blijvende immigratie. Het aantal huishoudens blijft door de gezinsverdunning (toename van het aantal kleinere 1- en tweepersoonshuishoudens) groeien. Zo zijn er tot 2030 zo’n 1 miljoen extra woningen nodig in Nederland. Ook in de regio ArnhemNijmegen, in de Liemers en in Westervoort blijft het aantal huishoudens groeien en zijn er veel extra woningen nodig. Voor de Liemers is in het regionale woningmarktonderzoek de groei van de woningbehoefte berekend op 4.850 woningen. Dat is een groei van de woningvoorraad met 8,4%. Ter vergelijking de berekende groei van de woningvoorraad van Arnhem tot 2040 is 12,5%.

De verwachting op basis van het regionale woningmarktonderzoek 2019 is dat ook in Westervoort het aantal huishoudens en daarmee de woningbehoefte zullen blijven groeien. Om aan het Westervoortse aandeel in de groei van de Liemerse woningbehoefte te kunnen voldoen en om het woningtekort te kunnen inlopen is de verwachting dat ook voor Westervoort sprake zal zijn van een groei van 8,4% van de woningvoorraad. Dat betekent dat er tot 2040 voor bijna 750 woningen plannen moeten komen. Het gaat bij de plannen om zowel inbreidings- als uitbreidingslocaties. Het

Voorjaarsnota Westervoort 2022 - Programma 3 Omgeving

streven is die woningen toe te voegen die leiden tot een meer evenwichtige woningvoorraad en een bijhorende meer evenwichtige samenstelling van de bevolking. 3.2.4 Nieuwe ontwikkelingen 'Naar een nieuwe Omgevingswet' Recentelijk heeft de minister wederom aan de kamer laten weten dat de invoeringsdatum van 1-7-2022 zal worden verschoven naar 1-1-2023. De belangrijkste reden hiervoor is de zorg omtrent de kwaliteit van de landelijke ICT-ontwikkeling (DSO). DSO staat voor Digitaal Stelsel Omgevingswet. Gelijktijdig met de invoering van de Omgevingswet wordt ook de Wet kwaliteitsborging (Wkb) ingevoerd. Deze wet heeft ook invloed op de vergunningverlening, toezicht en handhaving. Het doel van de Omgevingswet is om de wetgeving inzichtelijker te maken, om samenhangende benadering van beleid en regelgeving mogelijk te maken, de besluitvorming te versnellen en dat er ruimte ontstaat voor bestuurlijke afweging. Voor deze complexe implementatie is een programmaplan opgesteld. Hierbij wordt de routemap van de VNG gevolgd. Het programmaplan bestaat uit een aantal verschillende onderdelen, te weten: bestuurlijk/ beleidsmatig, systeemniveau (DSO) en de randvoorwaarden die belangrijk zijn voor de uitvoering van het werk.

3.2.5 Vermindering legesinkomsten vanwege invoering Wet kwaliteitsborging In verband met het uitstel van de invoeringsdatum van de Omgevingswet zal ook de Wet Kwaliteitsborging (Wkb) later ingevoerd worden. Dit betekent dat er in ieder geval tot 2023 nog geen sprake is van derving leges inkomsten vanwege deze wet. Er wordt gewerkt aan een nieuwe legesverordening omgevingsvergunning waarin de financiële gevolgen van de Wkb verdisconteerd worden. Hiermee kan de impact van de inwerkingtreding van deze wet geminimaliseerd worden. 3.2.6 Ontwikkelingen in het beheer van de openbare ruimte De openbare ruimte staat onder druk. Met bestaande middelen is het niet mogelijk al het beheer en onderhoud in de openbare ruimte uit te voeren conform vastgestelde beheerniveaus. Daarover is de gemeenteraad op 7 december 2020 geïnformeerd op basis van het rapport “Basis in Beeld”. De gemeenteraad heeft toen de opdracht meegegeven om binnen het totale budget dat nu beschikbaar is voor het onderhoud van de openbare ruimte oplossingen te vinden. Deze oplossing wordt nu gevonden in het verlagen van alle onderhoudsniveaus naar C-niveau. De besparing die dat oplevert dekt de tekorten binnen het reguliere onderhoud. Daarnaast is uit de weginspectie van 2021 gebleken dat de kwaliteit van de verhardingen hard achteruit gaat.

Tijdens deze inspectie is geconstateerd dat 131.693 m2 verhardingen, schades hebben die onder het minimale C-niveau liggen. De totatele kosten voor herstel zijn berekend op € 2.216.102. Achterstallig onderhoud zorgt voor functieverlies, kapitaalvernietiging, juridische aansprakelijkheid en sociale onveiligheid en moet zo snel mogelijk worden opgelost. Over de financiële vertaling meer onder Beleidsbegroting, paragraaf 3, Onderhoud Kapitaalgoederen. 3.2.7 Prijsstijgingen Vanaf eind 2021 zijn de prijzen van grondstoffen en loonkosten enorm gestegen. Deze stijgingen komen doordat de prijs van gas en olie hoog zijn maar ook van staal en hout. Daarnaast kampt de grond- weg en waterbouw sector met een groot tekort aan personeel. Omdat deze stijging door de aannemers niet voorzien had kunnen worden is het principe van Redelijkheid en Billijkheid van toepassing op lopende contracten. Een deel van de stijgende kosten moeten daarom met de aannemer worden verrekend. Bij aanbesteding van werken zullen hogere prijzen worden gerekend waardoor budget dat was aangevraagd niet voldoende is.

Voorjaarsnota Westervoort 2022 - Programma 3 Omgeving

3.3 Autonome financiële ontwikkelingen 3.3.1 Opstellen beheerplannen verhardingen, riolering en openbare verlichting Naar verwachting wordt in het derde kwartaal van 2022 het Integraal Beleid Openbare Ruimte (IBOR) in de raad behandeld. Na vaststelling moeten beheerplannen worden opgesteld waarin uitgangspunten uit het beleid uitgewerkt worden naar beheeruitgangspunten en maatregelen. Ook in het schrijven van de Provincie Gelderland is aangegeven dat het opstellen van beheerplannen noodzakelijk is om duurzaam financieel beheer op de kapitaalgoederen mogelijk te maken. Het beheerplan riolering wordt uit het watertakenplan betaald. Voor de andere disciplines is budget nodig. De kosten voor het in 2022 opstellen van beheerplannen verhardingen en openbare verlichting bedragen eenmalig € 17.500. 3.3.2 Financiële gevolgen uitstel inwerkingtreding Omgevingswet Het uitstel van de inwerkingtreding van de Omgevingswet heeft financiële gevolgen voor 2022 en verdere jaren. Er is een extra budget nodig voor benodigde inhuur ter ondersteuning en compensatie van reguliere taken, het beheer en door ontwikkelen van het DSO, het opleidingsplan, verdere doorontwikkeling van het Omgevingsplan en Omgevingsvergunning en het komen tot toepasbare regels eigen verordeningen en de benodigde middelen voor communicatie en participatie.

In de meicirculaire 2022 zal er duidelijkheid komen over de beschikbaarstelling van extra gelden vanuit het rijk voor de implementatie van de Omgevingswet. De verwachting is dat de benodigde extra financiële middelen voor 2022 en de volgende jaren (geheel of gedeeltelijk) gedekt kunnen worden uit deze bijdrage vanuit de rijksmiddelen. Hierover wordt de raad middels een kennisgeving in de loop van 2022 nader geïnformeerd. Zie ook speerpunt 3.C.1. Het gaat voor Westervoort om de volgende bedragen: Bijstelling

2022

2023

2024

2025

2026

Westervoort

19.055

-1.480

9.620

24.420

3.3.3 Overdracht bodemtaken vanuit provincie Met de invoering van de Omgevingswet komt de Wet bodembescherming te vervallen en vindt er een verschuiving plaats van bodemtaken van provincie naar gemeente. Gemeenten worden het bevoegde gezag voor de (huidige) gevallen van ernstige bodemverontreiniging. De gemeente wordt verantwoordelijk voor het correct omgaan met bodemverontreinigingen en verontreinigde grond binnen de gemeente. Deze nieuwe taken omvatten het beoordelen van een melding / Plan van Aanpak / saneringsplan, het toezicht op bodemsaneringen, het beoordelen van evaluaties en het verstrekken van informatie. Maar ook de regels voor grondverzet, welke op dit moment zijn geregeld in het Besluit bodemkwaliteit veranderen onder de Omgevingswet. Zo wordt er onder andere een graafmelding doorgevoerd, met het doel beter (toe)zicht te realiseren op de gehele keten van grondverzet. Op dit moment voert de Omgevingsdienst Regio Arnhem deze taken voor de provincie uit. Kennis, kunde en capaciteit is daar aanwezig om deze taken ook voor de gemeente te kunnen uitvoeren. Deze ontbreekt binnen de gemeente. Om deze taken te kunnen uitvoeren is door de ODRA een raming gemaakt. Voor Westervoort zullen deze taken op een bedrag van € 14.100 geraamd worden. Indien hiervoor geld vanuit het Rijk meekomt zal dit bedrag lager uitvallen.

3.3.4 Kosten stijging afvalinzameling De indexering van het contract met Prezero bedraagt voor 2022 9,3%. Hierdoor stijgen een aantal kosten met betrekking tot de inzameling van afval. De stijging bedraagt € 30.000 en wordt gedekt uit de voorziening afvalinzameling.

Voorjaarsnota Westervoort 2022 - Programma 3 Omgeving

3.3.5 Opstellen Mobiliteitsplan De Planwet Verkeer en Vervoer schrijft in artikel 8 voor dat de gemeente zorgdraagt voor het – zichtbaar – voeren van een samenhangend en uitvoeringsgericht verkeers- en vervoersbeleid, dat richting geeft aan de te nemen beslissingen inzake verkeer en vervoer. De gemeente is op basis van de Planwet Verkeer en Vervoer dus niet verplicht om specifiek een gemeentelijk verkeers- en vervoerplan op te stellen. Wel heeft de gemeente een zorgplicht. Bestaande plannen zijn sterk verouderd en niet meer bruikbaar binnen de opgaven die eraan komen. Denk daarbij aan de uitbreiding van Westervoort Noord en plannen in het Centrum. Dit houdt in dat een zichtbaar, geïntegreerd en uitvoeringsgericht verkeers- en vervoerbeleid ontwikkeld moet worden. Het interactief met de samenleving en belangenpartijen opstellen van een integraal beleidsplan zou circa € 40.000 kosten. Het in 2022 niet interactief opstellen van een compact samenhangend en uitvoeringsgericht beleidsplan kost € 20.000. 3.4 Wensen / keuze-mogelijkheden 3.4.1 Impuls strategische denk- en doekracht Groene Metropoolregio In Westervoort is het goed leven en werken. Wij willen een aantrekkelijke werk- en leefomgeving die toekomstgericht en duurzaam is. We creëren ruimte voor gerichte ontwikkelingen en initiatieven.

Wij willen die betrouwbare en betrokken partner zijn die goed in staat is daar aan bij te dragen. Afspraken die grote invloed hebben op de lokale werk-, woon- en leefomgeving worden steeds vaker op regionale schaal gemaakt. Om de lokale belangen te kunnen borgen en die betrouwbare en betrokken partner te kunnen blijven, is het daarom van groot belang daadwerkelijk aanwezig te zijn en inbreng te hebben op regionale schaal. Daar is stevige strategische denk- en doekracht voor nodig. In dit kader hebben de gemeenteraden van de deelnemende gemeenten in het najaar van 2021 beslist over de deelname aan de vijf opgaven. Vervolgens is het van belang om te bepalen op welke van de vijf opgaven Westervoort actief wil inzetten om haar belangen regionaal te borgen. Zowel bestuurlijk als ambtelijk. Om regionaal de inbreng te hebben is eerst een interne professionaliseringsslag noodzakelijk, te beginnen bij de investering in voldoende strategische denk- en doekracht. Door de vijf opgaven slim te combineren met autonome interne werkzaamheden zoals verkeer/mobiliteit, economische zaken, het programma CE, klimaatadaptatie, woningbouwontwikkeling en VTE voorzien we in 2022 een last van € 37.000. Dit geeft mogelijkheden om keuzes te verkennen om voor de komende jaren te kunnen besluiten over structurele deelname.

3.4.2 Liemerse Ambassade De Liemerse Ambassade is een triple helix-organisatie die in 2020 van start is gegaan. De gemeenten Duiven, Westervoort en Zevenaar hebben zich hier in eerste instantie voor drie jaar aan gecommitteerd en werken samen met ondernemers (verenigingen) en onderwijs aan verschillende projecten, zoals het Techniekpact en onderwijs challenges. Ook geeft de Ambassade uitvoering aan de Liemerse Economische Visie met als speerpunten logistiek, maakindustrie, vrijetijdseconomie en de regionale ontwikkelagenda. Voorgesteld wordt om deelname van Westervoort aan de Liemerse Ambassade ook in 2023, 2024 en 2025 te continueren op basis van een jaarlijkse bijdrage van € 1 per inwoner. 3.4.3 Project- en programma assistent Ruimtelijke ordening Door de toename van (complexe) ruimtelijke ontwikkelingen binnen de gemeente Westervoort, in combinatie met de ambtelijke rol in bijbehorende advisering, toetsing en bewaken van de financiële kant van ruimtelijke ontwikkelingsplannen, zien we dat we dat de interne organisatie zowel organisatorisch als qua capaciteit niet op voldoende sterkte zit. Twee van de belangrijkste verbeterpunten zitten in het toewerken naar ‘het meer in control zijn’ en een ‘heroriëntatie op het ruimtelijke ontwikkeldeel’ van de organisatie.

← Vorig deel Volgend deel →

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij de gemeente is leidend. Bron: https://api1.ibabs.eu/publicdownload.aspx?site=Westervoort&id=1f58ca45-a913-41ec-8249-d21a4b4b90a6