Nota van zienswijzen (december 2021)

49

Zienswijze 25 (1) – particuliere indiener

Reactie: Inderdaad is het gebied tussen Diever en Dwingeloo in de Omgevingsvisie benoemd als transformatiegebied. Gelet op diverse gunstige ruimtelijke aspecten kent dit gebied een relatief groot potentieel voor ontwikkeling. Dit door de nabijheid van twee van de grootste kernen in de gemeente, de ligging in het midden van de gemeente en door de aanwezigheid van doorgaande wegen en de Drentsche Hoofdvaart. Daarnaast wordt daarbij opgemerkt dat deze aanduiding niet nieuw is; ook in de Structuurvisie Westerveld werd het betreffende gebied al als zodanig bestempeld. Door deze aanduiding op te nemen in de Omgevingsvisie is sprake van voortzetting van een bestaande beleidskeuze. Wij hebben de ambitie beide kernen ruimtelijk en functioneel met elkaar te verbinden. Uiteindelijke doel is te komen tot een sterk en aantrekkelijk hart van de gemeente. De exacte invulling en inrichting zal te zijner tijd nader moeten worden uitgewerkt. In een Omgevingsvisie kan en mag de gemeente accenten leggen. Het is niet zo dat voor alle kernen exact dezelfde uitgangspunten en ontwikkelingsrichting moet gelden. Iedere kern heeft immers haar eigen unieke ligging, waarden, kwaliteiten en (daardoor) kansen. Juist om die reden ademt de Omgevingsvisie een sfeer van maatwerk (in plaats van generieke keuzes).

Los van die maatwerkbenadering beschouwt de gemeente Vledder, Dwingeloo, Havelte en Diever (in lijn met vele beleidsdocumenten waaronder de Woonvisie) overigens wel als voorzieningendorp. Conclusie De Omgevingsvisie wordt niet aangepast.

50

Zienswijze 26 (6) – particuliere indiener 1. Rol overheid

Reactie: Reclamant verwijst naar hoofdstuk 1.2 van de Omgevingsvisie. Daar wordt inderdaad aangegeven dat de gemeente kiest voor een meer faciliterende rol en minder een regievoerende. Een rol die niet alleen past bij deze tijd, maar ook aansluit bij de Omgevingswet. Het vervolg van de Omgevingsvisie maakt echter duidelijk dat de gemeente niet alle ontwikkelingen zondermeer faciliteert. Integendeel. Een paar voorbeelden om dat te illustreren: we houden onze rol als belangvertegenwoordiger we houden onze taak als uitvoerder van wettelijke taken, inclusief handhaving ontwikkelingen zijn mogelijk mits onze waarden en kwaliteiten behouden blijven we hebben ons te allen tijde te houden aan hogere wetten en regels. Daarmee geeft de Omgevingsvisie een heldere invulling van wat ‘de faciliterende overheid’ concreet inhoudt. Conclusie De Omgevingsvisie wordt niet aangepast 2. Vrijkomende bebouwing

51

Reactie: Reclamant wijst er terecht op dat de functie kinderopvang zich goed verenigd met het landelijkgebied. Het kan een passende vervolgfunctie zijn bij vrijkomende agrarische bebouwing. Het volgt huidige beleidskeuzes. Het woord ‘kinderopvang’ zal worden toegevoegd aan de bedoelde opsomming. Wat betreft het tweede deel van de zienswijze het volgende. De gemeente is geen partij in een grondtransactie tussen een stoppende agrariër en een (potentiele) koper. De gemeente kan via dat spoor dan ook niet regelen voor welke teelt de grond wordt gebruikt. Via het bestemmingsplan (straks Omgevingsplan) kan de bestemming (en het gebruik) van gronden worden gereguleerd. De Omgevingsvisie is daarvoor niet het aangewezen instrument. Andere zienswijzen richten zich ook op dit onderwerp, voor beantwoording wordt verwezen naar de beantwoording onder zienswijze 15.8. Conclusie De Omgevingsvisie wordt wel aangepast. 3. Gewasbescherming

Reactie: De gemeente volgt inderdaad de ontwikkelingen. Wij zien op dit moment geen aanleiding een andere koers te varen dan beschreven in de Omgevingsvisie. Andere zienswijzen richten zich ook op dit onderwerp, voor beantwoording wordt verwezen naar de beantwoording onder zienswijze 15.3. Conclusie De Omgevingsvisie wordt niet aangepast 4. Recreatieve functies

52

Reactie: Er is sinds jaar en dag sprake van recreatieterreinen, huisjesterreinen, campings en horeca in en rond het (natuur)gebied van Dwingeloo. De ambitie van het college is om deze sector kansen te bieden voor kwalitatieve versterking van het toeristisch product. Het college beaamd dat hier een spanningsveld ontstaat, daar waar het tevens de ambitie is om een goed woon- en leefklimaat te behouden en natuurwaarden te beschermen. Bij een evenwichtige verdeling van functies en bij een maatwerkaanpak – zoals omschreven in de Omgevingsvisie – is het college van mening dat deze functies in een goede balans naast elkaar kunnen functioneren. De bijdrage van de sector is daarnaast breder dan de economische baten; toerisme kan een belangrijke bijdrage leveren aan maatschappelijke vraagstukken waaronder leefbaarheid, door het in stand houden van voorzieningen die zonder toeristen niet meer rendabel zouden zijn. En het bieden van werkgelegenheid. Spreiding van toerisme over de gemeente is hierbij belangrijk, waarbij we aandacht hebben voor een goede balans tussen natuur – samenleving en economie. Dat betekent niet dat er geen recreatieve ontwikkelingen kunnen plaatsvinden. Conclusie De Omgevingsvisie wordt niet aangepast 5. Passantenplek

Reactie: Vanuit het “voeden” van uitdagingen en innovatieve gedachten heeft het college met deze ambitie de wens het toeristisch aanbod in de breedte te vergroten. Om hiermee in te spelen op de ontwikkelingen binnen de sector. 53

Conclusie De Omgevingsvisie wordt niet aangepast 6. Geluidshinder

Reactie: Zoals aangegeven bij de kaart op pagina 72, betreft het een ruwe indicatie van de akoestische situatie, die niet gebruikt kan worden voor individuele gevallen. Conclusie De Omgevingsvisie wordt niet aangepast 7. Bereikbaarheid

54

Reactie: Voor de reactie omtrent de fietsvriendelijkheid wordt verwezen naar de beantwoording onder zienswijze 4.8. De opmerkingen over de Zuidenweg en het openbaar vervoer hebben betrekking op uitvoeringsaspecten en geen betrekking op de inhoud van de Omgevingsvisie. Conclusie De Omgevingsvisie wordt niet aangepast. 8. Bebouwde omgeving

Reactie Reclamant verwijst hier naar het hoofdstuk ‘beleidsanalyse’, waarin wordt bevestigd dat de gemeente Westerveld een aantrekkelijk bebouwde omgeving heeft met relatief veel karakteristieke en cultuurhistorische bebouwing. Uit de beleidsanalyse is ook gebleken dat deze waarden voldoende worden beschermd binnen de huidige ruimtelijke instrumenten. De bescherming en het behoud van karakteristieke en cultuurhistorische bebouwing wordt via het bestemmingsplan (via sloop- en bouwbouwvoorschriften) geregeld. Diverse beleidsdocumenten geven richting aan de herontwikkeling van deze erven, zoals benoemd in de beleidsanalyse van de Omgevingsvisie. Het is wenselijk dat onder “Aantrekkelijk bebouwde omgeving” ook het ‘beeldkwaliteitsplan buitengebied Westerveld’ prominenter wordt benoemd om zo hier meer kenbaarheid aan te geven. Conclusie De Omgevingsvisie wordt wel aangepast

55

9. Openluchtbaden

Reactie: De (buiten)zwembaden dragen inderdaad bij aan een gezonde sportomgeving. In de strategische visie wordt de koers voor (buiten)zwembaden expliciet benoemd onder ‘1.4.4 ..een gezond en groen Westerveld’ (14). Het college is van mening dat de Omgevingsvisie voldoende richting geeft voor deze voorzieningen. Conclusie De Omgevingsvisie wordt niet aangepast 10. Akkergronden en voedsel

Reactie: In de Omgevingsvisie wordt ingegaan welke ambitie de gemeente heeft op het gebied van kringlooplandbouw en dit is vertaald naar de uitvoeringsagenda. Wat betreft de opmerking over gewasbeschermingsmiddelen wordt verwezen naar de beantwoording onder onderdeel 3 van deze zienswijze. Het college neemt kennis van deze opmerking. Conclusie De Omgevingsvisie wordt niet aangepast

56

Zienswijze 27 (21) - particuliere indiener 1. Voorbereidingstraject

Reactie: Voor beantwoording van deze zienswijze wordt verwezen naar zienswijze 15 onderdeel 11. Conclusie De Omgevingsvisie wordt niet aangepast 2. Kaders

57

Reactie: Wat betreft de eerste bullet het volgende. De passages over hergebruik van agrarische bedrijven zal worden nagelopen en (waar nodig) met elkaar in overstemming worden gebracht. De tweede bullet gaat over het leveren van maatwerk in relatie tot de gemeentelijke ambities. In algemene zin is het zo dat strakkere kaders minder ruimte laten voor maatwerk. De Omgevingswet gaat uit van een ja-mits benadering en leveren van maatwerk. Om die reden is gekozen voor een vijftal ambities, die nader zijn uitgewerkt in gemeentebrede en gebiedsgerichte keuzes. Die keuzes zijn wat de gemeente betreft helder geformuleerd. De keuzes zijn leidend bij het leveren van maatwerk. Anders geformuleerd: ontwikkelingen moeten bijdragen aan het realiseren van een of meerdere van onze ambities. En wat betreft de m.e.r.-drempelwaarde van 50ha; deze drempelwaarde kan de gemeente niet zelf bepalen, maar is voorgeschreven vanuit het Besluit-m.e.r.. Omdat hier bovendien een concrete oppervlakte wordt genoemd, is geen sprake van een vage kaderstelling. Conclusie De Omgevingsvisie wordt waar nodig aangepast op de beschrijving van het hergebruik van agrarische bedrijven. 3. Natuurwaarden

Reactie: Voor de reactie omtrent het belang van de natuur(gebieden) en de stikstofdepositie verwijzen wij naar de beantwoording onder zienswijze 15 onderdeel 4. Voor de reactie omtrent de passende beoordeling verwijzen wij naar zienswijze 15 onderdeel 3. 58

Conclusie De Omgevingsvisie wordt niet aangepast 4. Milieu en gezondheid

Reactie: In de Omgevingsvisie staat inderdaad het volgende te lezen: “De (milieu)druk op de woon- en leefomgeving is afgenomen. Onze agrarische sector bloeit”. Dit citaat is afkomstig uit paragraaf ‘ons toekomstbeeld’ (1.3.2.) en is geschreven vanuit het jaar 2040. Het is de ambitie van de gemeente om in het jaar 2040 te kunnen constateren dat onze agrarische sector bloeit en dat tegelijk de milieudruk is afgenomen. In samenwerking met ondernemers, inwoners en verschillende (maatschappelijke) partners willen we dat bereiken. Wat betreft de beleidskoers op het gebied van de gewasbeschermingsmiddelen heeft reclamant een andere mening dan de gemeente. We kunnen op deze plaats niet anders dan ons standpunt herhalen dat we de landelijke regelgeving volgen. Lopende de gesprekken en onderzoeken op landelijk niveau zullen we geen aanvullende gemeentelijke regels opleggen. Conclusie De Omgevingsvisie wordt niet aangepast.

59

Zienswijze 28 (22) - particuliere indiener 1. Visie per dorp

Reactie: Elk dorp in onze gemeente is uniek. Uniek in ontstaansgeschiedenis, ontwikkeling en karakter. In diverse gemeentelijke beleidsnota’s is dat uitvoerig beschreven. We verwijzen bijvoorbeeld naar de Visie op de Openbare Ruimte (BrinQ 2018). In dat document zijn alle dorpen uitvoerig geanalyseerd. Door die verwijzing is het niet nodig eenzelfde beschrijving op te nemen in de Omgevingsvisie. Wel zullen we de Visie op de Openbare Ruimte in de vorm van een aanklikbare link opnemen. In de Omgevingsvisie geven we aan dat we bij alle ontwikkelingen het eigen karakter van de dorpen willen behouden. Juist door daarbij aan te sluiten bij de waarden zoals beschreven in de Visie op de Openbare Ruimte kunnen we maatwerk per dorp leveren. Conclusie De Omgevingsvisie wordt wel aangepast. 2. Totaliteit van Westerveld

Reactie: In hoofdstuk 1 van de Omgevingsvisie beschrijven we de koers voor de gemeente als geheel. We doen dat langs vijf integrale ambities. Een van de die ambities luidt: een leefbaar en inclusief Westerveld. In de uitwerking van die ambitie geven we op de schaal van de gemeente aan hoe we aankijken tegen bijvoorbeeld de voorzieningen. Vanuit die overkoepelende blik willen we gebiedsgericht of per dorp tot maatwerkoplossingen komen. De wensen en behoeften vanuit de dorpen spelen worden meegenomen in de afweging en besluitvorming. Het college is daarmee van mening dat ‘de schil van de totaliteit van Westerveld’ afdoende in de Omgevingsvisie is opgenomen. Conclusie De Omgevingsvisie wordt niet aangepast. 60

3. Onvoldoende koers op energietransitie en woningbouw

Reactie: De Omgevingsvisie geeft inderdaad niet hèt antwoord op de huidige landelijke problemen. Op de schaal van de gemeente zijn deze problemen namelijk niet oplosbaar. Wel wordt in de Omgevingsvisie omschreven hoe we als gemeente tegen deze opgaven aankijken en hoe wij hierin opereren. Een paar voorbeelden: 1. Wat betreft de ontwikkelingen in de energietransitie is de gemeente samen met de provincie, Drentse gemeenten en de waterschappen een Regionale Energiestrategie (RES) aan het opstellen. Hierin wordt beschreven wat de ambitie is van de gemeente Westerveld voor het opwekken van grootschalige hernieuwbare energie en hoe deze ambitie wordt opgewekt in 2030. Ook wordt gewerkt aan een Transitievisie Warmte waarvan de insteek is dat de gemeente op termijn niet meer afhankelijk is van aardgas en aardgasloos kan bouwen en wonen. 2. We werken verder aan de ontwikkeling van Westerveld als prettige woongemeente. We kiezen daarbij niet voor het realiseren van grote aantallen in Vinex-wijken, maar voor dorps wonen in een groene omgeving. 3. Als laatste voorbeeld het stikstofdossier. Landelijke maatregelen zullen effect hebben op onze fysieke leefomgeving. We willen de agrarische sector ondersteunen bij de transitie in de landbouw. Dit doen we door mee te denken bij en ruimte te bieden voor nieuwe verdienmodellen.

Dit alles overziend is er geen sprake van ‘voortzetten van wat er als is’ en ademt de Omgevingsvisie wel degelijk ambitie. Conclusie De Omgevingsvisie wordt niet aangepast.

61

Zienswijze 29 (23) - particuliere indiener

Zienswijze 30 (20) - particuliere indiener

Reactie: Voor beantwoording van deze zienswijze wordt verwezen naar zienswijze 3 onderdeel 1. Conclusie De Omgevingsvisie wordt niet aangepast

62

Zienswijze 31 (25) - particuliere indiener

Reactie: In de Omgevingsvisie wordt gesteld dat we streven naar een verbetering van het toeristisch recreatieve palet en dat kwaliteit hierbij voorop moet staan. We willen hierin maatwerk leveren, passend bij de waarden en koers van het gebied. Maatwerk betekent ook dat zaken soms moeten worden gereguleerd. Algehele beleidslijn van de gemeente is dat B&B functies zich verenigen met het hoofdgebouw (woning). Binnen het gebied kolonie Maatschappij van Weldadigheid wordt nauw samengewerkt met diverse Erfgoedpartners (Rijksdienst voor Cultureel Erfgoed, Provincie Drenthe, Het Oversticht en Maatschappij van Weldadigheid). Een van de kernkwaliteiten is de eenduidigheid binnen het gebied, ter bescherming en het behoud van de cultuurhistorische waarden aldaar. Een eventuele andere koers op het gebied van B&B zal niet via de Omgevingsvisie lopen, maar via de uitwerking van het Omgevingsplan. Conclusie De Omgevingsvisie wordt niet aangepast.

63

Zienswijze 32 (27) – particuliere indieners (Jeugd Dwingeloo) 1. Het proces

Reactie: Feitelijk heeft deze zienswijze geen betrekking op de inhoud van de Omgevingsvisie, maar op het proces en de (algemene) wijze van communiceren door de gemeente. Desalniettemin ziet het college aanleiding om inhoudelijk te reageren. Wat betreft het doorlopen proces en het betrekken van inwoners deelt het college de zienswijze van de indieners niet. In hoofdstuk 5 is het doorlopen proces (in samengevatte vorm) beschreven. Zo wordt bijvoorbeeld melding gemaakt van ansichtkaarten die op elk adres in de gemeente zijn bezorgd (met daarop ook een oproep actief mee te doen in proces). Ten tijde van de campagne WesterveldNatuurlijk zijn specifieke social-media-accounts in de lucht geweest en zijn meermalen grote advertenties geplaatst in het huis-aan-huis-blad en online. Daarnaast is ieder dorp (zowel overdag als ’s avonds) bezocht, zijn evenementen bezocht en hebben dorpenavonden plaatsgevonden (met o.a. een uitnodiging via Dorpsbelangen). Er is afstemming geweest met Welzijn MensenWerk over het betrekken van jongeren en er heeft een scholierendag plaatsgevonden op Stad en Esch. Daarnaast is een digitaal Omgevingsvisiefestival georganiseerd. We zijn dankbaar voor de aanwezigheid van reclamant bij het digitale Omgevingsvisiefestival en de (namens een aantal jongeren) ingediende 64

zienswijze. In dat opzicht is de boot niet gemist en is het belangrijke geluid van de jongeren gehoord in het proces. Gelukkig geeft u dat zelf ook aan in uw zienswijze. Feit is echter dat reclamanten (ondanks de inspanningen) een deel van de communicatie over het Omgevingsvisie-proces niet hebben meegekregen. We gaan daarom het proces evalueren, waarbij we ook de aangedragen suggesties over digitale communicatie/social-media worden meegenomen. Conclusie De Omgevingsvisie wordt niet aangepast 2. Woningbouw starters

65

Reactie: De beschrijving van het Toekomstbeeld zal worden nagelopen. Waar nodig zal worden verduidelijkt dat het gaat over het wensbeeld voor 2040. Vervolgens roepen reclamanten op om meer haast te maken het onderwerp ‘woonruimte voor starters’. Dit vraagt actie op de korte termijn. Wij onderschrijven deze zienswijze en passen de Omgevingsvisie hierop aan. (Zie ook de beantwoording onder zienswijze 4 onderdeel 7) Conclusie De Omgevingsvisie wordt wel aangepast

3. Actief grondbeleid

Reactie: Naast de ontwikkeling van een Omgevingsvisie is de gemeente ook bezig met de actualisatie van het grondbeleid. De nota Grondbeleid 2015-2019 is op 17 november 2015 vastgesteld. De betreffende periode is inmiddels verstreken. Er is in deze periode veel veranderd in de vastgoedmarkt en in de economische situatie van het land. Tevens is de wetgeving omtrent de Omgevingswet van invloed op het gemeentelijk grondbeleid. Ook heeft de gemeenteraad aangegeven een actiever grondbeleid na te streven (PAW 6 juli 2021). Dit alles gaf de aanleiding om de nota Grondbeleid te actualiseren. Hiermee krijgt de gemeente meer grip op de woningmarkt. Een van de instrumenten waaraan gedacht kan worden zou een doelgroepenverordening zijn. De actualisatie van deze nota loopt separaat aan het traject van de Omgevingsvisie en is op dit moment nog niet vastgesteld. De nota zal op termijn, via de beleidsanalyse, worden geïntegreerd in de Omgevingsvisie. Conclusie De Omgevingsvisie wordt niet aangepast

66

4. Gebiedskompas Dwingeloo

Reactie: In het eerste deel van de Omgevingsvisie worden de gemeentebrede keuzes beschreven. Het behouden van jongeren in de gemeente en het bieden van een betaalbare woning is een voorbeeld van een dergelijke gemeentebrede keuze. Deze keuze geldt dus ook in de diverse gebiedskompassen, zonder dat dat daarin nog weer expliciet is verwoord. De opmerking van reclamant over de woorden in- en uitbreiding is terecht. De Omgevingsvisie wordt op dit onderdeel dan ook aangevuld. Kern is dat de gemeente kiest voor inbreiding vóór uitbreiding. De voorgestelde onderstreepte toevoegingen worden overgenomen, met dien verstande dat wij het eerste voorstel als volgt formuleren: mits er ook wordt gebouwd voor de doelgroepen starters/jongeren en ouderen. Conclusie De Omgevingsvisie wordt wel aangepast

67

Ambtshalve aanpassingen

68

1. Watertakenplan 2022-2027 De planning voor het nieuwe Watertakenplan 2022-2027 van de gemeente Westerveld is opgeschoven om relevante zaken uit de nog te ontwikkelingen van de regionale- en lokale adaptatie strategie mee te kunnen nemen. Het plan is nog in voorbereiding, maar enkele strategische doelen zijn al bekend:  Door de inzameling, het transport en de behandeling van afvalwater beperken wij de risico’s voor de volksgezondheid en het watersysteem.  Beheren van de afvalwaterketen en het watersysteem tegen zo laag mogelijke (maatschappelijke) kosten.  Realiseren van een duurzame bedrijfsvoering met een acceptabele belasting voor milieu en omgeving.  Realiseren van een klimaatbestendig watersysteem en een klimaatbestendige afvalwaterketen. Waar nodig beperken we (grond)wateroverlast en gevolgen van klimaatverandering. Bij de beantwoording van de zienswijze van WMD is aangegeven dat de teksten in de Omgevingsvisie op enkele onderdelen zal worden verscherpt. Bovenstaande zal hierin tevens worden meegenomen onder de ambities ‘1.4.4. een gezond en groen Westerveld’ en ‘1.4.5 een herkenbaar en toekomst gericht Westerveld’.

2. Inwonersaantal Dwingeloo In het gebiedskompas van Dwingeloo staat “Op 1 januari 2021 telde het dorp 4.085 inwoners exclusief omliggende buurtschappen.”. Dit moet zijn “Op 31 december 2020 telde het dorp 2.460 inwoners exclusief omliggende buurtschappen”.2

3. Leefomgevingsfoto Aansluitend op de zienswijze van WMD en WDOD wordt voorgesteld om het aspect ‘water’ toe te voegen als leefomgevingsfoto binnen het thema ‘ruimte’ (pagina 64 e.v. van de Omgevingsvisie). Om op die manier de te behouden en te beschermen waterwaarden (waterwingebieden, waterbeschermingsgebieden en aanvullende strategische voorraden) van de gemeente beter inzichtelijk te maken. Op deze wijze kan hierop beter worden gemonitord.

4. Waarde landschap In diverse zienswijzen wordt het Westervelde landschap als een belangrijke waarde onderschreven. We hebben in Westerveld nog relatief veel gave cultuurlandschappen die een hoge waarderingen krijgen van zowel bezoekers, inwoners als ondernemers. Het is belangrijk om deze landschappen te koesteren en te behouden. Deze waardevolle landschappen dragen bij aan een goed woon- en leefklimaat en een goed vestigingsklimaat. Het vergroot daarnaast de aantrekkelijkheid van de gemeente op toeristisch-recreatief vlak. Voorgesteld wordt om ‘Landschap’ specifiek als ‘Unique Selling Point’ te benoemen.

2 Bron van misverstand is de wijze van registratie in de voormalige gemeente Dwingeloo. Alle inwoners in deze gemeente vielen onder het

‘gemeentedeel’ Dwingeloo (dus ook de inwoners van Dieverbrug, Leggeloo, Eemster en). Via SAS Visual Analytics is het inwonersaantal van Dwingeloo uitgezocht.

69