Definitieve rapportage Haalbaarheidsonderzoek Sportaccommodaties Havelte

Rapport Projectnummer: 374295 Referentienummer: SWNL0270580.docm Datum: 18-12-2020

Haalbaarheidsonderzoek sportaccommodaties Havelte Een gedragen toekomst voor de buitensportaccommodaties in Havelte

Definitief

Stichting SportDrenthe Eisenhowerstraat 35 7901 AG Hoogeveen

Sweco Rozenburglaan 11 9727 DL Groningen Postbus 7057 9701 JB Groningen

T +31 88 811 66 00 www.sweco.nl

Sweco Nederland B.V.

Yvonne Balkema-Blokzijl & Jochem Knol

Handelsregister 30129769 Statutair gevestigd te De Bilt

M +31 6 51 82 40 37

Verantwoording Titel

Haalbaarheidsonderzoek sportaccommodaties Havelte

Subtitel

Een gedragen toekomst voor de buitensportaccommodaties in Havelte

Projectnummer

374295

Referentienummer

SWNL0270580.docm

Revisie

Definitief

Datum

18-12-2020

Auteur

Yvonne Balkema-Blokzijl

E-mailadres

yvonne.balkema@sweco.nl

Gecontroleerd door

Jochem Knol

Paraaf gecontroleerd

Goedgekeurd door

Hilde Boon

Paraaf goedgekeurd

2 (35)

Revisiebeheer Revisie 01

Datum 24-11-2020

Status Concept

02

18-12-2020

Definitief

Belangrijkste wijzigingen Wijzigingen naar aanleiding van opmerkingen Stuurgroep Havelte d.d. 17-11-2020 Wijzigingen naar aanleiding van overleg Stuurgroep Havelte d.d. 7-12-2020

3 (35)

Inhoudsopgave Inleiding .................................................................................................................. 6 1.1

Aanleiding ................................................................................................................ 6

1.2

Regionaal Sport- en preventieakkoord Westerveld (2020) ..................................... 6

1.3

Scenario’s ................................................................................................................ 7

1.4

Doel ......................................................................................................................... 8

1.5

Leeswijzer ................................................................................................................ 8 Uitgangspunten ..................................................................................................... 9

2.1

Huidige situatie ........................................................................................................ 9

2.1.1

Vv Havelte.............................................................................................................................9

2.1.2

Survivalrun Havelte ...............................................................................................................9

2.1.3

IJsvereniging en postduivenvereniging .................................................................................9

2.2

Inventarisatie ......................................................................................................... 10

2.2.1

Gesprekken.........................................................................................................................10

2.2.2

Inspectie..............................................................................................................................10

Beschrijving scenario’s ...................................................................................... 11 3.1

Trends en ontwikkelingen ...................................................................................... 11

3.1.1

Maatschappelijke ontwikkelingen ........................................................................................ 11

3.1.2

Ontwikkeling voetbal ...........................................................................................................13

3.1.3

IJsverenigingen ...................................................................................................................14

3.1.4

Survivalrun Havelte .............................................................................................................14

3.1.5

Postduivenverenigingen ......................................................................................................15

3.2

Beschrijving scenario’s .......................................................................................... 15

3.2.1

Scenario 1, opwaarderen ....................................................................................................15

3.2.2

Scenario 2, clusteren ..........................................................................................................18

3.2.3

Scenario 3, nieuwe locatie ..................................................................................................19

3.2.4

Scenario 4, niets doen ........................................................................................................ 20

Beoordeling scenario’s ....................................................................................... 21 4.1

Ruimtelijke kwaliteit ............................................................................................... 21

4.1.1

Natuur .................................................................................................................................21

4.1.2

Archeologie .........................................................................................................................22

4.1.3

Landschap en cultuurhistorie ..............................................................................................23

4.1.4

Milieu(zonering) ..................................................................................................................23

4.2

Draagvlak lokale bevolking en verenigingen ......................................................... 24

4.3

Vigerende wet en regelgeving ............................................................................... 25

4.3.1

Bestemmingsplan ...............................................................................................................25

4.4

Financieel .............................................................................................................. 27

4.4.1

Grondeigendom ..................................................................................................................27

4.4.2

Investeringen ......................................................................................................................28

4 (35)

4.5

Overige punten ...................................................................................................... 28

4.5.1

Verkeer ...............................................................................................................................28

4.5.2

Sociale veiligheid ................................................................................................................ 29

Analyse, conclusie en aanbevelingen ............................................................... 31 5.1

Analyse .................................................................................................................. 31

5.2

Conclusies en aanbevelingen ................................................................................ 34

Bijlage 1 Bijlage 2 Bijlage 3 Bijlage 4

5 (35)

Inleiding 1.1 Aanleiding Sporten draagt bij aan een aantrekkelijke en gezonde woonomgeving. De gemeente Westerveld probeert samen met de bewoners een breed scala aan voorzieningen voor haar inwoners aan te bieden en in stand te houden. Als gevolg van verschillende ontwikkelingen is het zaak vraag en aanbod steeds op elkaar af te stemmen. Daarnaast moeten verschillende accommodaties toekomstbestendig gemaakt worden, waarbij ingespeeld wordt op nieuwe wensen en maatschappelijke ontwikkelingen. Een en ander is ook verwoord in het Regionaal Sport- en preventieakkoord Westerveld, waarin paragraaf 1.2 nader wordt ingegaan. Voorbeelden van het toekomstbestendig maken zijn verduurzaming en energiebesparing maar ook het inspelen op de ontwikkelingen ten aanzien van vergrijzing en individualisering. Een aantal verenigingen, waaronder v.v. Havelte en de Survivalrun hebben accommodaties die of verouderd zijn of die geen/onvoldoende onderdak bieden aan de sporters. Een aantal jaren geleden is dit probleem onderkend en zijn de eerste plannen voor het verbeteren en toekomstbestendig maken van de accommodaties opgepakt. Deze individuele plannen hebben geen gehoor gevonden bij de gemeente Westerveld en dreigden daardoor te stagneren.

De gemeente heeft de desbetreffende verenigingen gevraagd om te kijken wat er gezamenlijk mogelijk zou kunnen zijn qua Een viertal verenigingen heeft een aantal plannen en scenario’s opgesteld en voorgelegd aan de gemeenteraad van Westerveld, zodat ook de komende jaren geprofiteerd kan worden van het rijke verenigingsleven en gevarieerde sportaanbod. Naar aanleiding daarvan is voorgesteld een haalbaarheidsstudie uit te voeren die als basis kan dienen voor de besluitvorming over de toekomst van verschillende sportaccommodaties in het prachtige dorp Havelte. 1.2 Regionaal Sport- en preventieakkoord Westerveld (2020) De afgelopen jaren is door veel maatschappelijke organisaties en de gemeente Westerveld het Regionaal Sport- en preventieakkoord Westerveld opgesteld, dat in 2020 is ondertekend. In dit akkoord wordt naast een gedegen inventarisatie aangegeven wat de rol van sport binnen Westerveld moet zijn. In het akkoord is de ambitie uitgesproken voor duurzame infrastructuur voor sport en bewegen. Deze luidt als volgt: Overal waar mensen sporten en bewegen, moeten de voorzieningen op orde zijn. Het gaat niet alleen om sportvelden, zwembaden, sporthallen en clubhuizen, maar ook om het park, het pleintje in de wijk en de natuur.

In deze ambitie gaat het over de aanwezigheid en behoud van voorzieningen (sportaccommodaties) om in te sporten en te bewegen en ook over de inrichting van de openbare ruimte en hoe die verleid tot sporten en bewegen. Er wordt steeds meer gesport en bewogen in de openbare ruimte. Het percentage mensen dat sport en beweegt in de openbare ruimte neemt sterk toe. Wielrennen, hardlopen en wandelen worden weliswaar ook in georganiseerd sportverband beoefend, maar veelal zijn het zelfgeorganiseerde groepjes of individuele sporters die deze activiteiten ontplooien. Daarnaast zijn ook fitness gerelateerde activiteiten in de buitenlucht in opkomst. De verwachting is dat sporten en bewegen in de openbare ruimte in relatie met sporten in georganiseerd verband bij een sportclub nog verder zal toenemen. In het kader van de nieuwe omgevingswet liggen er uitdagingen voor de gemeente om bij de inrichting van de openbare ruimte ook sport en bewegen mee te nemen. Doel(en): - Sportaccommodaties in zowel dorpen/wijken als in de openbare ruimte aantrekkelijk, toegankelijk, betaalbaar, duurzaam, veilig, gezond, multifunctioneel en toekomstbestendig houden/maken. - Door het behoud van sportieve voorzieningen, zowel in de dorpen en wijken als in de openbare ruimte kan elke inwoner in een gezonde omgeving opgroeien en oud worden.

6 (35)

Bij dit doel hoort het volgende resultaat: ◼ Behoud van de aanwezige sportaccommodaties inclusief de drie openluchtzwembaden. Dit binnen de redelijkheid van de demografische- en economische ontwikkelingen in de gemeente en binnen de voorwaarden die de gemeente daaraan stelt.

◼ Beter benutten van sporthallen als slechtweer voorzieningen tijdens minder bezette zomermaanden; overdekte activiteiten t.b.v. toerisme.

◼ Optimaal onderhoud van MTB routes, fiets-,wandel- en ruiterpaden en speelplekken in de diverse wijken en dorpen en waar nodig nieuwe routes en/of speelplekken initiëren. Dit op basis van een overzicht van het huidige aanbod. Dit overzicht kan ook gebruikt worden om te kijken waar koppelingen mogelijk zijn en waar zaken ontbreken.

◼ Een gezonde sport- en beweegomgeving (rook- en alcoholvrij voor in ieder geval de jeugd en beweegrijk) in de binnensportaccommodaties, als de buitensportaccommodaties.

◼ Co2-neutraal en duurzame accommodaties in 2040. ◼ Elk dorp is aantrekkelijk door sportief aanbod, waarbij niet elk dorp alles hoeft te hebben maar wel aanvullend op elkaar zijn. Om dit te bewerkstelligen zetten we de volgende acties in gang: 1. Inventarisatie van de reeds aanwezige sportaccommodaties en voorzieningen in de openbare ruimte met een oog voor de staat van de voorziening en de wensen en behoeften. Op basis hiervan kan een plan ontwikkeld worden m.b.t. behoud, verduurzaming, toegankelijkheid, betaalbaarheid en veiligheid. Hierbij wordt in beschouwing genomen hoe aantrekkelijk elk dorp is op sportief gebied door de aanwezigheid van voorzieningen en aanbod. Het onderhavige haalbaarheidsonderzoek kan als een uitwerking van het sportakkoord voor de kern Havelte worden gezien. De door de verenigingen aan de raad gepresenteerde scenario’s worden in de volgende paragraaf toegelicht. 1.3 Scenario’s De huidige kleedaccommodatie en de kantine van voetbalvereniging Havelte zijn gedateerd (gebouwd in 1977) en niet veilig. De survivalrun Havelte heeft geen kleedaccommodatie en/of kantine en maakt gebruik van de sterk verouderde kantine van de ijsbaanvereniging.

Daarnaast is in Havelte door de voetbalvereniging Havelte, de survivalrun en de ijsbaanvereniging het initiatief genomen om gezamenlijk te kijken naar de mogelijkheid tot het samenvoegen van voorzieningen van de sportverenigingen op het huidige sportpark Meerkamp. Vanuit de gemeenteraad is de optie naar voren gekomen om te onderzoeken of alle sportvoorzieningen mogelijk op een geheel nieuwe locatie kunnen worden gehuisvest. Er zijn vier scenario’s ontwikkeld met als doel de sportfunctie binnen de huidige sportverenigingen te versterken en een stabiele meerjarige en duurzame toekomst te realiseren voor iedere vereniging. De vier scenario’s zijn: 1. Iedere vereniging blijft gehuisvest op zijn eigen locatie. De accommodaties worden opgewaardeerd naar de laatste hedentendaagse eisen. 2. Totale sportclustering op de locatie aan de Meerkamp (sportverenigingen samengevoegd op één locatie). 3. Een nieuw locatie waar alle sportverenigingen gehuisvest worden. 4. Huidige situaties verenigingen handhaven, niets doen. Drie van de vier scenario’s voorzien in een stabiele meerjarige en duurzame toekomst voor de verschillende verenigingen.

7 (35)

In het kader van bovenstaande ontwikkelingen heeft Sweco door middel van een haalbaarheidsstudie onderzoek gedaan, aan de hand van vier scenario’s, naar de meest geschikte sportlocatie op basis van diverse criteria waaronder financiën (investeringen en exploitatie), ecologie, demografie, draagvlak lokale bevolking en vigerende wet- en regelgeving. Hierbij dienen alle mogelijke scenario’s (locatievarianten) integraal te worden onderzocht en tegen elkaar te worden afgewogen. 1.4 Doel Bij het verkennen en ontwerpen van (nieuwe) plannen is het belangrijk om in een vroeg stadium rekening te houden met allerlei relevante omgevingsaspecten. Juist in deze fase worden keuzes gemaakt waarbij gebiedskennis niet mag ontbreken. Het uitvoeren van een haalbaarheidsstudie is daarom een essentieel onderdeel in het gehele planproces. Het doel van deze haalbaarheidstudie is om de vier verschillende scenario’s onderling te vergelijken. De scenario’s zijn getoetst op relevante beoordelingscriteria. Omdat de uiteindelijk keuze voor een voorkeurslocatie ook een politieke keuze is, wordt in deze haalbaarheidsstudie geen waardeoordeel toegekend aan de afzonderlijke aspecten en derhalve geen keuze gemaakt voor een voorkeurslocatie. Centraal staat het inzichtelijk maken van de effecten, de verschillen tussen de locaties en de consequenties van mogelijk te maken keuzes.

Het haalbaarheidsonderzoek zal input zijn voor besluitvorming binnen de Gemeente Westerveld. Op basis van de uitkomsten van het onderzoek zal zo spoedig mogelijk een plan van aanpak worden opgesteld om één van de vier scenario’s verder uit te werken. 1.5 Leeswijzer In hoofdstuk 2 wordt ingegaan op de uitgangspunten. In hoofdstuk 3 worden de scenario’s beschreven. In hoofdstuk 4 worden de vier scenario’s beoordeeld. Afgesloten wordt met een conclusie (hoofdstuk 5).

8 (35)

Uitgangspunten 2.1 Huidige situatie 2.1.1 Vv Havelte Voetbalvereniging Havelte is gevestigd aan de 2e Meerkampweg in Havelte op sportpark Meerkamp. De vereniging beschikt over een kantine, kleedaccommodatie en materiaalopslag. De gebouwen zijn verouderd en voldoen niet aan de huidige eisen op het gebied van veiligheid, duurzaamheid, hygiëne en gebruiksvriendelijk onderhoud. De wedstrijden worden gespeeld verdeeld over twee wedstrijdvelden, een trainingsveld en een veldje voor pupillenvoetbal. Het vierde veld wordt op dit moment gebruikt voor pupillenvoetbal. De senioren spelen de wedstrijden op zondag. De vereniging heeft circa 220 spelende leden. Vv Havelte heeft drie seniorenteams en een 45+ team, drie juniorenteam (Havelte JO19-1, ST Havelte/Uffelte JO15-1, ST Havelte/Uffelte JO14-1G) en zes pupillenteams (Havelte JO13-1G, JO12-1, JO11-1, JO10-1, JO9-1 en JO8-1). Uit de rekentool behoeftebepaling komt naar voren dat vv Havelte twee wedstrijdvelden, een trainingsveld en tenminste vier kleedkamers benodigd is om de wedstrijden en de trainingen goed te laten verlopen. In verband met damesvoetbal is het aantal van vier kleedkamers in de praktijk te laag en zal dit uitgebreid moeten worden naar zes kleedkamers.

2.1.2 Survivalrun Havelte Survivalrun Havelte heeft een eigen trainingslocatie rondom de ijsbaan aan de Schapendrift in Havelte. Aan beide zijden van de ijsbaan zijn trainingsstellages aanwezig. De banen zijn verlicht. De stichting heeft 180 à 190 leden waaronder veel jeugd, startend vanaf zes jaar. Er is geen kleedaccommodatie aanwezig en geen kantine. Er wordt gebruik gemaakt van de kantine van de ijsvereniging. In de afgelopen maanden is in overleg met zwembad De Kerkvlekken een op de jeugd gerichte uitbreiding van een nieuwe survivalbaan gerealiseerd op het oorspronkelijke beachvolleybalveld. Tevens heeft een (recente) verhuizing en renovatie van de opslag en overkapping plaatsgevonden. Hiervoor is aan de gemeente toestemming gevraagd en verkregen.

2.1.3 IJsvereniging en postduivenvereniging IJsvereniging Havelte beschikt over een natuurijsbaan midden in het dorp Havelte aan de Schapendrift. De ijsvereniging heeft 325 gezins- en individuele leden. De kwaliteit van de huidige ijsbaan laat te wensen over; het is moeilijk om de ijsvloer, in periodes van vorst, goed dicht gevroren te krijgen. Het terrein ligt niet goed vlak, hierdoor varieert de waterdiepte en ontstaan verschillen in de kwaliteit van het ijs. De kantine is sterk verouderd.

9 (35)

De p.v. De Hunevliegers is mede-eigenaar van accommodatie bij de ijsbaan. Zij maken gebruik van het gebouw voor verschillende doeleinden; kantine (wachtruimte voor de liefhebber), inkorfruimte (inkorven van de duiven en deels opslag van de manden en de kar) en als kantoor voor het (rustig) verwerken van de vluchtgegevens per computer. De grootte van de parkeerplaats en de aanrijroute (inrit) is belangrijk met betrekking tot de vrachtwagen (draaicirkel vrachtauto’s) voor het transport van de vogels.

2.2 Inventarisatie 2.2.1 Gesprekken Om de problematiek omtrent vernieuwing van accommodaties of verplaatsing van verenigingen goed in beeld te kunnen brengen zijn verschillende gesprekken gevoerd. Een eerste gesprek heeft plaatsgevonden met een afvaardiging van de voetbalvereniging, survivalrun Havelte, zwembad en postduivenvereniging. Deze afvaardiging vormde de stuurgroep binnen het project. Daarnaast is er een informatieavond gehouden voor alle mogelijke belanghebbenden/betrokkenen. Hierbij waren aanwezig: rijvereniging LC&PC Huneruiters, Hardloopgroep Challenge2move, rugbyvereniging The Big Stone, Havelter Ondernemersvereniging, Mountainbike vereniging en Dorpsgemeenschap Havelte. De leden van de stuurgroep waren eveneens op deze avond aanwezig. De bij deze twee bijeenkomsten verkregen informatie is verwerkt in deze haalbaarheidsstudie. 2.2.2 Inspectie Er heeft een rondgang/inspectie plaatsgevonden bij de accommodaties van de voetbalvereniging, survivalrun Havelte en ijsbaanverenging/postduivenvereniging. De bevindingen zijn eveneens verwerkt in deze haalbaarheidsstudie en op foto vastgelegd (zie bijlage 1).

10 (35)

Beschrijving scenario’s 3.1 Trends en ontwikkelingen Voor een prognose van het toekomstige gebruik van de sportvelden in Havelte en de gemeente Westerveld, zijn onder meer de volgende ontwikkelingen van belang: · maatschappelijke ontwikkelingen; · demografische ontwikkeling; · ontwikkeling sportdeelname. Gezondheid en bewegen in 2030 Het toenemende belang van een gezonde leefstijl speelt een rol in de mate waarin we sporten en bewegen. Uit het Nationaal Sportonderzoek 2016 blijkt dat het verbeteren van de gezondheid en conditie één van de belangrijkste motieven van Nederlanders is om te sporten. Opvallend is dat sporten voor de gezondheid toeneemt over de levensloop, terwijl sporten voor het plezier en de prestatie bij het ouder worden afneemt. De helft van alle sporters organiseerde in 2014 al zelf zijn sportmomenten (Tiessen-Raaphorst 2015). Mensen willen zelf bepalen wanneer, waar en met wie zij sporten. Dit hangt samen met de individualisering en flexibilisering, ontwikkelingen die in de toekomst aanhouden. Technologische ontwikkelingen, zoals virtuele coaches en apps, geven de autonome sporter feedback over de prestaties en conditie. Het aantal mensen dat individueel of in zelfgeorganiseerde groepen sport of beweegt, zal dan ook verder toenemen. In 2015 deed ruim de helft van de Nederlanders van twaalf jaar en ouder wekelijks aan sport.

Bijna de helft van de sporters sport bij een sportvereniging, twee derde sport alleen of ongeorganiseerd (TiessenRaaphorst 2015). Sinds 2001 is het aandeel sportende Nederlanders niet noemenswaardig veranderd (Netwerk Kernindicatoren Sport en Bewegen 2017). Volgens het trendscenario zal dit in de toekomst ook niet gaan gebeuren en zal de sportdeelname per saldo gelijk blijven. Enerzijds zullen vergrijzing en migratie namelijk leiden tot lagere sportdeelname, anderzijds is de verwachting dat de oudere in de toekomst meer zal gaan sporten dan de oudere van nu. Tegelijkertijd groeit de aandacht voor een gezonde leefstijl, waaronder sporten en bewegen, een trend die zich in de komende jaren zal voortzetten. 3.1.1

Maatschappelijke ontwikkelingen

3.1.1.1 Individualisering Tot 2030 zal sportdeelname ongeveer gelijk blijven. Wel zal er een verschuiving plaatsvinden naar andere type sporten dan die nu populair zijn, voornamelijk naar meer individuele sporten. In de maatschappij is een proces van individualisering zichtbaar. Mensen gaan steeds meer individueel of in zelfgeorganiseerde groepen sporten en minder in clubverband (Tiessen-Raaphorst, 2015) en sporten moet vooral een ‘beleving’ worden. Dit betekent niet per definitie dat sportdeelname zal afnemen, maar wel dat het een andere vorm zal krijgen Deze trend leidt mogelijk in de toekomst tot een dalende belangstelling aan teamsporten, waardoor hun groei zal stagneren. Deze trend is ook in Drenthe op veel plaatsen al zichtbaar. 3.1.1.2 Technologische ontwikkelingen Sociale media spelen een steeds belangrijkere rol in ons leven. Het toenemend belang ervan in het leven van de Nederlander kan leiden tot meer sporten: mensen kunnen elkaar stimuleren, afspraken maken en prestaties vergelijken met anderen. Anderzijds kan mediagebruik ook inactief gedrag uitlokken; mensen besteden hun vrije tijd liever achter de smartphone, tablet of laptop dan dat ze gaan sporten. 3.1.1.3 Hoger opleidingsniveau Er is een positieve relatie tussen opleidingsniveau en sportdeelname. Hoger opgeleiden nemen vaker deel aan sport dan lager opgeleiden.

Lager opgeleiden volgen vaker sport via de media. Het gemiddelde opleidingsniveau in Nederland is de afgelopen jaren toegenomen. In 2000 had nog 21% van de 15-65 jarigen een hbo- of wo-diploma. In 2013 is dit aandeel gestegen naar 29%. Het aandeel lager opgeleiden is in deze periode gedaald van 38% naar 28%. Deze ontwikkeling heeft een positief effect op de sportdeelname.

11 (35)

Uit de modellering blijkt dat de wekelijkse sportdeelname tussen 2001 en 2014 gestegen is met bijna 9%. Deze stijging komt vooral doordat 40-plussers meer zijn gaan sporten. De sterkste stijging is te zien voor mensen van 70 jaar en ouder. Jongeren onder de twintig jaar zijn echter minder gaan sporten . Ervan uitgaande dat de stijging in de toekomst zal doorzetten en daarbij rekening houden met toekomstige veranderingen in de bevolkingsopbouw zal de sportdeelname tussen 2014 en 2030 stijgen naar ongeveer 60%. 3.1.1.4 Economische ontwikkeling Hoeveel in sport geïnvesteerd kan worden, is ook sterk afhankelijk van economische ontwikkelingen: als het beter gaat met de economie, blijft er meer geld over om te investeren in sport. De verwachting is dat als gevolg van Covid-19 Nederland in een recessie komt. Het is onduidelijk hoe dit effect zal hebben op de ledenaantallen van de verschillende sportverenigingen. De verwachting is eveneens dat gemeenten zullen beschikken over minder financiële middelen waardoor investeringen in sport en bijbehorende accommodaties minder zal zijn. 3.1.1.5 Politieke ontwikkelingen Vanuit de (rijks)overheid is er op dit moment een sterke commitment op het gebied van het stimuleren van sportdeelname (Begroting VWS, 2016). Wel is de vraag hoeveel nieuwe mensen er nog bereikt kunnen worden.

Gemeenten hebben te maken met bezuinigingsopgaven (Hoekman & van den Dool, 2015). Als in de komende jaren, bijvoorbeeld als gevolg van de coronacrisis en de verslechterende financiële situatie als gevolg van de ontwikkelingen in het sociale domein, wederom wordt bezuinigd, kan dit leiden tot minder aantrekkelijke accommodaties of tot het sluiten ervan. Dit kan mogelijk weer leiden tot verlaagde sportdeelname. 3.1.1.6 Demografische ontwikkeling Havelte Het aantal inwoners van Havelte is op 1 januari 2020 is 3.658 inwoners. Door de jaren heen vertoont het inwoneraantal van Havelte een lichte groei (4%).

12 (35)

3.1.1.7 Vergrijzing De Nederlandse bevolking wordt gemiddeld steeds ouder. Dit wordt veroorzaakt door een steeds groter aandeel ouderen in de samenleving. De verwachting is dat het aandeel 65-plussers groeit van 15% in 2010 naar 27% in 2040. Dit is bijna een verdubbeling. Dit heeft ook een sterke impact op de sportdeelname. Over het algemeen geldt namelijk dat leeftijd omgekeerd evenredig samenhangt met sportdeelname. Hoe ouder men is, hoe minder men sport. Er is overigens wel een toename te zien in sportdeelname onder de ouderen. Per saldo leidt vergrijzing echter tot een aanzienlijke verminderde deelname aan veldsporten. Dit effect wordt mogelijk versterkt door een verwachte toename van het aantal mensen met een beperking als gevolg van de vergrijzing. Overigens spelen de sportbonden hierop in, door spelvormen en competities in te voeren die specifiek geschikt zijn voor ouderen. Ook in Havelte is deze tendens duidelijk zichtbaar.

3.1.2 Ontwikkeling voetbal In dit haalbaarheidsonderzoek is een van de scenario’s de clustering van sportverenigingen op één sportpark. Bij de samenvoeging van meerdere verenigingen op één sportpark dient bij de voetbalvereniging het huidige aantal velden gehandhaafd te blijven. Het is echter ook raadzaam om te kijken naar de ontwikkelen binnen de voetbalsport. Om deze reden lichten we een aantal ontwikkelingen specifiek met betrekking tot voetbal nader toe.

13 (35)

Afname aantal voetballende leden Volgens de website van de KNVB nam het totaal aantal leden in het seizien 2018/2019 1,0 procent af tot 1.196.925, waarmee de KNVB nog steeds met voorsprong de grootste sportbond van Nederland is. Deze daling kwam tot stand doordat het aantal mannelijke KNVB-leden met 1,4 procent terugliep tot 1.032.404. De grootste afname bij de mannen zat in de leeftijdscategorieën Onder 13 (-5,89 procent) en Onder 15 (6,62 procent). Toename meisjes- en vrouwenvoetbal Vrouwenvoetbal is de afgelopen jaren fors gegroeid en zal dit naar verwachting, zij het in afnemende mate, ook de komende jaren nog blijven doen. Veel verenigingen ondernemen activiteiten, mede ondersteund door het stimuleringsplan van de KNVB en de ING, om meisjes en vrouwen aan zich te binden. Het meisjesen vrouwenvoetbal is een aantal jaren een van de snelst groeiende sporten van Nederland geweest. Het aantal vrouwelijke leden bij de KNVB nam in tien jaar (2005-2015) met ruim 65.000 toe en had daarmee de grootste vrouwelijke aanwas van alle sportbonden. In 2019 had de KNVB bijna 161.000 vrouwelijke leden (junior: ongeveer 90.000 en senior circa: 71.000). Toename 7x7 35/45+ De afgelopen jaren is er een enorme groei te zien van het 7x7 voetbal voor 35+ en 45+. Deze competitie wordt gespeeld op vrijdagavonden.

Zowel in voorjaar als in het najaar wordt een competitie gespeeld, waarbij verspreid over zo’n 4/5 vrijdagavonden per avond een aantal wedstrijden wordt gespeeld van 1 x 20 minuten. Elke vereniging is gedurende zo’n reeks één keer gastheer. Walking Football Een andere nieuwe voetbalvorm is het Walking Football. Een nieuwe voetbalvorm voor 60-plussers. Hier staat niet de competitievorm centraal, maar ligt het accent op bewegen. Een belangrijke regel bij deze voetbalvorm is dat rennen niet mag, rekening houdend met de (fysieke) mogelijkheden van de doelgroep. De KNVB vervult een actieve rol bij het stimuleren van Walking Football en het ondersteunen van verenigingen hierbij. Daarnaast speelt ook, zoals in 3.1.2 is aangegeven, de vergrijzing in de dorpen een rol en de wens van de KNVB sterke verenigingen in stand te houden. Gezien de bevolkingsopbouw van omliggende dorpen is ook niet uit te sluiten dat er in de loop der jaren een samenvoeging van verenigingen (Uffelte en Darp), met name op voetbalgebied, zou kunnen plaatsvinden. De huidige voetbalverenigingen uit Darp, Uffelte en Havelte werken goed samen, maar er zijn geen plannen om de verenigingen samen te voegen. Wel is tijdens de inventarisatie aangegeven dat het verstandig is niet ‘blind’ te zijn voor mogelijke ontwikkelingen.

3.1.3 IJsverenigingen IJsverenigingen kunnen over het algemeen rekenen op groot draagvlak binnen gemeenten, maar worden geconfronteerd met de gevolgen van de klimaatveranderingen en de warmere winters. Het aantal leden neemt daardoor af en de exploitatie van de ijsbanen is lastig, omdat er slechts weinig dagen zijn dat geschaatst kan worden. Bij veel verenigingen speelt men in op deze veranderingen door de aanleg van verharde ijsbanen, waarop ’s winters een dunnen laag water wordt opgezet of gespoten om het schaatsen sneller mogelijk te maken. Dit type baan kan ’s zomers bijvoorbeeld als skeelerbaan worden gebruikt. De ijsvereniging in Havelte beschikt over een 400 meter natuurijsbaan en is, samen met de Hunevliegers, eigenaar van de accommodatie langs de ijsbaan. 3.1.4 Survivalrun Havelte Op de website van de Survivalrunbond Nederland (SBN) wordt survivalrunsport als volgt aangeduid: Survivalrun is een veelzijdige buitensport, die hardlopen combineert met hindernissen. Het is een uitdagende sport waarbij kracht, conditie, souplesse, techniek en doorzettingsvermogen belangrijk zijn. Want naast het lopen en de hindernissen speelt ook de ‘strijd tegen de elementen’ een belangrijke rol. Water, wind en temperatuur kosten extra kracht tijdens een survivalrun. En survivalrun gaat altijd door: zomer en winter!

14 (35)

De survivalclub in Havelte heeft 180 à 190 leden en het ledenaantal groeit zowel landelijk als in Havelte vrij sterk. Het aantal survivalverenigingen in Drenthe is beperkt en de vereniging neemt dan ook regionaal een belangrijke plaats in. 3.1.5 Postduivenverenigingen Uit gegevens van de Nederlandse Postduivenhouders Organisatie blijkt dat het aantal leden reeds geruime tijd onder druk staat. Dit wordt voor een deel veroorzaakt door de leeftijdsopbouw. Een ander deel betreft de aantrekkelijkheid voor beginners. Met de vernieuwingen onder de noemer GPS 2021, tracht de NPO samen met de lokale verenigingen hierin verbetering aan te brengen. De Hunevliegers zijn een kleine maar enthousiaste vereniging die hun duiven korven in het eigen gebouw aan de Schapendrift . Essentieel is dat het gebouw goed bereikbaar is voor vrachtauto’s. 3.2

Beschrijving scenario’s

In voorliggende haalbaarheidsstudie is onderzoek gedaan naar de volgende vier scenario’s: 1. Iedere vereniging blijft gehuisvest op zijn eigen locatie. De accommodaties worden opgewaardeerd naar de laatste hedentendaagse eisen. 2. Totale sportclustering op de locatie aan de Meerkamp (sportverenigingen samengevoegd op één locatie). 3. Een nieuw locatie waar alle sportverenigingen gehuisvest worden. 4. Huidige situaties verenigingen handhaven of te wel niets doen.

In het vervolg van deze paragraaf worden de vier scenario’s nader beschreven. 3.2.1 Scenario 1, opwaarderen Iedere vereniging blijft gehuisvest op zijn eigen locatie. De accommodaties worden opgewaardeerd naar de hedentendaagse eisen op gebied van veiligheid, duurzaamheid en hygiëne Locatie Meerkamp Het sportpark Meerkamp ligt in het noordoosten van het dorp aan de 2e Meerkampweg. Het sportpark wordt begrensd door het Holtingerveld aan de noordzijde en de bebouwing aan de Kolonieweg, Nieuwe Ruiterweg en 2e Meerkampweg aan respectievelijk de oost-, zuid- en westzijde. Het weergegeven vlak is circa 60.000 m2 groot. De gronden zijn in eigendom van gemeente Westerveld. De gebouwen zijn van de vereniging.

15 (35)

Op sportpark Meerkamp is op dit moment v.v. Havelte gevestigd. De vereniging heeft drie velden en een trainingsveld tot haar beschikking. Daarnaast wordt de parkeerplaats gebruikt voor evenementen van hardlopen, wandelen en fietsen. De kleedkamers en kantine zijn zeer gedateerd. De kleedkamers zijn niet veilig (lekkage bij het dak en gevaar voor doorzakken bij mensen op het dak) en qua gezondheid en hygiëne niet in orde. Hoge stookkosten en geen isolatie. In het plan wordt voorzien in de bouw van een nieuw kantine en kleedruimtes voor v.v. Havelte. De overige voorzieningen blijven hetzelfde. De rijvereniging LR&PC Huneruiters heeft haar rijbak aan de zuidwestzijde van het sportpark met ten noorden daarvan een weiland voor het inrijden. De grond is van de gemeente. De vereniging heeft zelf een kleine kantine gebouwd. Locatie IJsbaan – survival - Hunevliegers De ijsbaan met daarbij de survivalbaan ligt midden in het dorp. De ijsbaan wordt begrensd door het zwembad aan de zuidzijde en de bebouwing aan de Koningskamp, Tripakker aan respectievelijk west-, noord- en oostzijde. De ijsbaan is een landijsbaan, waarop een wedstrijdbaan van 400 meter kan worden uitgezet. Langs de lange zijden van de baan staan de trainingsmogelijkheden van de survivalrun opgesteld.

De ijsbaanvereniging heeft een gebruikersovereenkomst met Survivalrun Havelte en Survivalrun Havelte heeft weer een gebruikersovereenkomst met beachvolley. Er is recentelijk, met toestemming van de gemeente, een op de jeugd gerichte uitbreiding van een nieuwe baan gerealiseerd op het oorspronkelijke beachvolleybalveld. Tevens komt er een container bij de baan voor opslag van materiaal. Op dit moment vindt overleg plaats tussen de ijsbaan-, survival en de rugbyvereniging. De rugbyvereniging heeft behoefte aan extra trainingsruimte en wil graag een groot deel van het jaar gebruik gaan maken van een deel van het ijsbaanterrein.

16 (35)

Bij de ijsbaan is een kantine aanwezig. Deze is gedateerd “is af en gedateerd, waait door het dak en de kozijnen”. De kantine wordt gebruikt door de ijsbaan en de duivenvereniging Hunevliegers. Het weergegeven vlak is circa 16.000 m2 groot. De grond is in eigendom van de gemeente. In het scenario is rekening gehouden met een nieuw gebouw, waarin Survivalrun Havelte, de ijsbaan en de Hunevliegers gehuisvest worden. Op de onderstaande tekening is uitgegaan van een nieuw gebouw aan de zuidoostzijde van de ijsbaan. Overwogen kan worden om in plaats van een geheel nieuw gebouw intensiever gebruik te maken van de gebouwen van het zwembad. Bijvoorbeeld door het deel van het pand waar nu Buurtzorg zich huisvest in te zetten. Wellicht aangevuld met gesloten kleedruimtes met douches die ook weer voor de zwemlessen interessant kunnen zijn. Indien de situatie bij de ijsbaan wordt geupgraded dient tevens gekeken te worden naar een goede toegangsinrit voor de vrachtauto’s voor de postduiven. Dit is van essentieel belang voor de vereniging.

Figuur: de locatie van de ijsbaan wordt opgewaardeerd

17 (35)

Samenvattend dienen in dit scenario de volgende werkzaamheden te worden uitgevoerd: · Het slopen en bouwen van een nieuwe kantine en kleedaccommodatie ter plaatse van de Meerkamp binnen de bestaande ‘bouwvlek’ in het bestemmingsplan. · Het slopen en vervangen van de kantine ter plaatse de ijsbaan aan de Havelter Schapendrift in combinatie met een kantine voor Survival/De Hunevliegers (eventueel ingepast bij de gebouwen van het zwembad). · De aanleg van een verharde 400 m ijsbaan en een krabbelbaan ter plaatse van het middenterrein van de bestaande ijsbaan · Het verbeteren van de ontsluiting en verlichting op het ijsbaanterrein. · Het verbeteren van de ontsluiting qua toegang tot de kantine voor de postduivenvereniging. 3.2.2 Scenario 2, clusteren Totale sportclustering op de locatie aan de 2e Meerkampweg (sportverenigingen samengevoegd op één locatie) Uitgangspunt van dit scenario is om de ijsbaan en de survivalclub over te brengen naar de locatie aan de 2e Meerkampweg. Kantine en kleedkamers worden dan gehuisvest in één gebouw en/of gedeeld door de drie verenigingen. Vv Havelte zal dan gaan beschikken over twee wedstrijdvelden, een trainingsveld en een pupillenveldje. Er zal een nieuwe kantine worden gebouwd waar alle drie verenigingen gebruik van kunnen maken.

Daarnaast worden nieuwe kleedkamers gebouwd die zullen voldoen aan de eisen met betrekking tot veiligheid, duurzaamheid en hygiëne. Het aantal kleedkamers wordt uitgebreid van acht naar tien kleedkamers voor gezamenlijk gebruik. Hierbij zij opgemerkt dat overeenkomstig de normen van de KNVB met zes kleedkamers kan worden volstaan, maar dat door het gezamenlijke gebruik en de ontwikkelingen rond damesvoetbal extra kleedgelegenheid wenselijk is.

Figuur: scenario 2 zoals voorgesteld door de initiatiefnemers

18 (35)

De ijsbaan zal als 333 meter baan gesitueerd worden op het huidige veld 3 aan de zuidkant van het sportpark. Survivalrun Havelte kan de trainingstoestellen situeren in de binnenruimte van de ijsbaan. In de plannen wordt de ijsbaan een asfaltbaan. De asfaltbaan kan zomers gebruikt worden voor bijvoorbeeld hardlopen, skeeleren of wielrennen. ’s Winters is maar een dun laagje water nodig om de baan goed te laten bevriezen. De ijsbaanvereniging heeft aangegeven dat ze graag willen beschikken over een krabbelbaan voor de jeugd. Indien de ijsbaan wordt gesitueerd op veld 3 zal voor de rijvereniging Huneruiters een andere locatie gezocht moeten worden. De rijvereniging heeft aangegeven graag te beschikken over een overdekte rijbak, kantine en inrijbak/weiland. Samenvattend dienen in dit scenario de volgende werkzaamheden te worden uitgevoerd: · Het slopen en bouwen van een nieuwe kantine en kleedaccommodatie ter plaatse van de Meerkamp buiten de bestaande ‘bouwvlek’ in het bestemmingsplan. De kantine verschuift hierbij naar de westkant van het sportpark in de richting van de parkeerplaats, zodat de ontsluiting van de accommodatie beter wordt. · Het slopen van de kantine ter plaatse van het sportpark aan de Havelter Schapendrift en deze opnemen in een gezamenlijk te gebruiken gebouw op het sportpark Meerkamp.

· Het verplaatsen van de huidige trainingsvoorzieningen en opslag van de Havelter Survival naar het sportpark aan de 2e Meerkampweg. · De aanleg van een verharde 333 m ijsbaan en een krabbelbaan ter plaatse van het middenterrein van de nieuw aan te leggen ijsbaan. · Het verplaatsen van alle voorzieningen van de Hunevliegers naar de locatie op de Meerkamp. · De aanleg van een nieuw hoofdveld (natuurgras) aan de oostkant van het sportpark. · Het verplaatsen van de voorzieningen van de ruitersportvereniging naar een nieuwe locatie in Havelte. · Het verbeteren en aanpassen van de ontsluiting en uitbreiden van de parkeerplaats.

3.2.3 Scenario 3, nieuwe locatie Een nieuwe locatie waar alle sportverenigingen gehuisvest worden. In scenario 3 wordt onderzocht of binnen het dorp Havelte een locatie beschikbaar is waar alle sporten samen gesitueerd kunnen worden, te weten: voetbal-, ijsbaan-, survivalrun-, ruiter- en duivenvereniging. Hier zouden andere verenigingen bij aan kunnen sluiten. In totaal moet een oppervlakte beschikbaar zijn van circa 66.000 m2 met extra parkeerplaatsen afgerond circa 80.000 m2. Samenvattend dienen in dit scenario de volgende werkzaamheden te worden uitgevoerd: · Het slopen van de bestaande gebouwen op de bestaande sportcomplexen. · Het bouwen van een nieuwe kantine en kleedaccommodatie voor voetbal, survival, de ijsbaanvereniging, postduivenvereniging en de rijvereniging. · De aanleg van twee wedstrijd natuurgasvelden een en natuurgrastrainingsveld, inclusief verlichtingsinstallatie. · Het realiseren van trainingsvoorzieningen en opslag voor de Survivalrun Havelte. · De aanleg van parkeervoorzieningen, onderhoudspaden en verlichting. · De aanleg van een ruiter- en springbak inclusief een gebouw voor de ruitersportvereniging. · De aanleg van een verharde 400 m ijsbaan en een krabbelbaan op het binnenterrein.

19 (35)

3.2.4 Scenario 4, niets doen Huidige situaties verenigingen handhaven In dit scenario wordt de huidige situatie gehandhaafd voor de ijsbaan, survival, duivenvereniging en voetbal. Elke vereniging blijft op zijn eigen locatie en er vinden geen aanpassingen plaats aan de accommodaties en er worden geen nieuwe accommodaties geplaatst en/of gebouwd. De huidige gebouwen voldoen niet meer aan de huidige eisen voor wat betreft veiligheid, hygiëne en duurzaamheid. Rekening moet worden gehouden met het sluiten van accommodaties.

20 (35)

Beoordeling scenario’s In dit hoofdstuk worden de vier scenario’s zoals beschreven in het voorgaande hoofdstuk beoordeeld aan de hand van diverse criteria. 4.1 Ruimtelijke kwaliteit In deze paragraaf worden de locaties getoetst op ruimtelijke kwaliteit. 4.1.1 Natuur In het kader van de Wet Natuurbescherming moet voorafgaand aan ruimtelijke ingrepen worden onderzocht of er sprake is van effecten van de voorgenomen werkzaamheden op wettelijk beschermde soorten flora en fauna en/of natuurgebieden. De wettelijke bescherming van natuurwaarden valt in grote lijnen uiteen in gebiedsbescherming en soortbescherming. Gebiedsbescherming houdt in dat gebieden met belangrijke natuurwaarden wettelijk zijn beschermd. Het gaat hierbij om het Natuur Netwerk Nederland (NNN), Natura 2000-gebieden, natuurreservaten en andere in bestemmingsplannen aangeduide natuurgebieden. De soortenbescherming is in het kader van dit onderzoek niet getoetst. De onderzoekslocatie Sportpark Meerkamp grenst aan het Natura 2000 gebied Holtingerveld. Scenario 1, opwaarderen Bij scenario 1 kan de huidige beplanting in stand gehouden worden. In een ecologisch onderzoek dient de verdere impact op natuur nader onderzocht te worden, waaronder de aanwezigheid van (beschermde) soorten.

Ook moet voorafgaand aan de aanpassingen van het sportpark Meerkamp een berekening plaatsvinden van de stikstofdepositie (Aerius-berekening) in de aanleg- en gebruiksfase qua bouw kantine en kleedaccommodaties. Gezien de ligging van dit sportpark kan dit mogelijk tot complicaties leiden. Scenario 2, clusteren Ook bij scenario 2 kan de huidige beplanting grotendeels in stand gehouden worden. De houtsingel tussen het huidige veld 3 en het terrein van de ruitersport komt te vervallen. De komst van ijsbaan en survival heeft naar verwachting een geringe aantasting of verstoring van beschermde soorten zoals vleermuizen of vogels tot gevolg. In een ecologisch onderzoek dient de impact op natuur nader onderzocht te worden, waaronder de aanwezigheid van (beschermde) soorten. Ook dient voorafgaand aan de aanpassingen van het sportpark Meerkamp een berekening plaats te vinden van de stikstofdepositie (Aerius-berekening) in de aanleg- en gebruiksfase. Een onzekerheid in dit scenario is de noodzakelijke nieuwe locatie voor de ruitersportvereniging. Het verlenen van een omgevingsvergunning milieu is niet vanzelfsprekend en sterk afhankelijk van de nieuwe locatie. Het sportpark grenst aan een gebied dat deel uitmaakt van het Netwerk Nieuwe natuur, waardoor de kans op complicaties bij het verlenen van een vergunning in het kader van de Natuurbeschermingswet relatief groot is.

Scenario 3, nieuwe locatie De aanleg van een nieuw sportpark met een oppervlakte van 8 ha is complex. De effecten van de aanleg op de flora en fauna is afhankelijk van de huidige functie van het gebied en de ligging ten opzichte van Natura2000 gebieden en natuurgebieden die deel uitmaken van het Natuur Netwerk Nederland. Rekening houdend met de kwetsbare landschappelijk omgeving in en rond Havelte en de stikstofproblematiek is het aannemelijk dat het realiseren van een geheel nieuwe locatie ten aanzien van dit aspect niet eenvoudig is te realiseren.

21 (35)

Scenario 4, niets doen In dit scenario vinden geen veranderingen en bouwactiviteiten plaats. Onderzoek is derhalve niet nodig.

4.1.2 Archeologie De realisatie van een nieuw sportpark leidt er toe dat graafwerkzaamheden nodig zijn, bijvoorbeeld voor het aanleggen van de drainage, de realisatie van de gebouwen en de velden. Het is van belang inzichtelijk te hebben of en waar archeologische waarden aanwezig zijn die behouden moeten blijven of extra onderzoek behoeven. Scenario 1, opwaarderen Ter hoogte van de Tipakker en naar het noorden naar de Koningskamp ligt een dubbele bestemming archeologie en een vrijwaringszone-molenbiotoop. Molenbiotoop: “gronden zijn mede bestemd voor de bescherming van de functie van de in het aanliggende gebied gesitueerde molen als werktuig en zijn waarde als landschapsbepalend element”. De molenbiotoop lijkt geen belemmering. Voor de aanleg van de overige voorzieningen zal aanvullend onderzoek noodzakelijk zijn.

22 (35)

Scenario 2, clusteren Op het gehele perceel ligt een dubbelbestemming archeologie, waarde 3. Hiervoor geldt het volgende: “Op of in de voor ' Waarde - Archeologie 3 ' aangewezen gronden mogen geen bouwwerken worden gebouwd, waarbij de bodem dieper dan 0,3 m -mv wordt geroerd, met uitzondering van: a. bouwwerken ter vervanging van bestaande bouwwerken waarbij de bestaande oppervlakte met ten hoogste 1.000 m2 wordt uitgebreid; b. bouwwerken met een oppervlakte kleiner dan 1.000 m2 ten behoeve van andere daar voorkomende bestemming(en). Bij de realisatie van een nieuw gebouw en de aanleg van een ijsbaan zal aanvullend archeologisch onderzoek noodzakelijk zijn. Scenario 3, nieuwe locatie Op het moment dat een locatie gevonden wordt voor clustering van meerdere sportverenigingen zal aldaar archeologisch onderzoek moeten plaatsvinden. Scenario 4, niets doen In dit scenario vinden geen veranderingen en bouwactiviteiten plaats. Onderzoek is derhalve niet nodig. 4.1.3 Landschap en cultuurhistorie Bij de scenario’s 1,2 en 4 vinden aanpassingen binnen de bestaande grenzen van de bestaande sportaccommodaties plaats, waarbij de huidige landschappelijke structuur niet ingrijpend wordt aangetast. Zorgvuldigheid is bij de verdere uitwerking vanzelfsprekend noodzakelijk.

De aanleg van een geheel nieuw sportpark vergt een locatie van 8 ha en het is zeer aannemelijk dat dit een grote impact zal hebben op de omgeving. 4.1.4 Milieu(zonering) Voor sportfuncties met verlichting geldt een richtafstand van 50 meter rondom het sportpark met betrekking tot het licht en geluid1. Het is wenselijk de sportfuncties op minimaal 50 meter van woningen te plaatsen. Indien dit niet mogelijk is, is verdiepend onderzoek noodzakelijk om te bekijken of aan de richtwaarden en grenswaarden voor de milieuwetgeving voldaan kan worden. Bij de verschillende scenario’s is als uitgangspunt voor het uiteindelijke ontwerp aangehouden dat de velden en gebouwen op minimaal 50 meter van de nabijgelegen woningen gepositioneerd moeten zijn. Scenario 1, opwaarderen Nabij zowel locatie Meerkamp als locatie ijsbaan liggen enkele woningen binnen 50 meter van de sportvelden. Deze situatie zal niet veranderen. Wel zal bij de aanpassing van het ijsbaanterrein uiterst zorgvuldig met eventueel aan te brengen verlichting moeten worden omgegaan. Het is wenselijk de sportfuncties op minimaal 50 meter van woningen te plaatsen. Indien dit niet mogelijk is, is verdiepend onderzoek noodzakelijk om te bekijken of aan de richtwaarden en grenswaarden voor de milieuwetgeving voldaan kan worden.

1

Handboek Bedrijven en milieuzonering, VNG (2009)

23 (35)

Scenario 2, clusteren Nabij locatie Meerkamp liggen enkele woningen binnen 50 meter van de sportvelden. Bij de herinrichting van het sportpark zal rekening moeten worden gehouden met een nieuwe omgevingsvergunning, waarin dit aspect meegewogen moet worden. Het is derhalve een risico dat uit de hiervoor noodzakelijke onderzoeken knelpunten naar voren komen. Net als bij scenario 1 is het wenselijk de sportfuncties op minimaal 50 meter van woningen te plaatsen. Indien dit niet mogelijk is, is verdiepend onderzoek noodzakelijk om te bekijken of aan de richtwaarden en grenswaarden voor de milieuwetgeving voldaan kan worden. De gevolgen van het verplaatsen van de ruitersportverenging zijn onduidelijk en moet, mede als gevolg van de mestwetgeving, als een risico worden aangemerkt. Scenario 3, nieuwe locatie Voor sportfuncties met verlichting geldt een richtafstand van 50 meter rondom het sportpark met betrekking tot het licht en geluid. Bij een nieuwe locatie dient hier rekening mee worden gehouden. Het is wenselijk de sportfuncties op minimaal 50 meter van woningen te plaatsen. Indien dit niet mogelijk is, is verdiepend onderzoek noodzakelijk om te bekijken of aan de richtwaarden en grenswaarden voor de milieuwetgeving voldaan kan worden. Scenario 4, niets doen In dit scenario verandert ter plaatse van de locaties niets.

4.2 Draagvlak lokale bevolking en verenigingen Bij de informatieavond was Dorpsgemeenschap Havelte aanwezig en Ondernemersvereniging Havelte was met kennisgeving afwezig. Vanuit beide verenigingen zijn tot dusver geen bezwaren naar voren gekomen met betrekking tot de vier scenario’s. Beide verenigingen zien de noodzaak (veiligheid, duurzaamheid en hygiëne) van de aanpassingen bij vv Havelte en het bouwen/aanpassen van een accommodatie ter plaatse van de ijsbaan/survivalrun/duivenvereniging. Zowel Dorpsgemeenschap Havelte als de Ondernemersvereniging Havelte vinden het belangrijk dat er een toekomstbestendige oplossing wordt gevonden op het gebied van sport. Daarnaast zijn voor de informatieavond meerdere verenigingen uitgenodigd die mogelijk een rol zouden kunnen (gaan) spelen in de voorliggende scenario’s. Tijdens de goede bijeenkomst, op basis van wederzijds vertrouwen en respect, zijn de mogelijke scenario’s besproken en is geluisterd naar een ieder zijn of haar mening. Iedereen kon de wensen van de desbetreffende verenigingen aangeven en toelichten. Positief is dat de leden van de stuurgroep (voetbal, ijsbaan en survival) open minded en in goede harmonie de scenario’s bespreken.

Ondanks dat de Survivalrun Havelte en De Hunevliegers voorkeur hebben voor scenario 1, opwaarderen, geven zij aan dat een toekomstbestendige sportaccommodatie voor iedere sportvereniging het belangrijkste is en voor op staat. Er dient een duurzame en veilige toekomstige oplossing te komen waarmee de verenigingen de komende dertig jaar verder kunnen. Optie 4 is derhalve geen optie voor de verenigingen. Optie 3 is gezien de urgentie van de huidige problematiek eveneens geen optie voor wat betreft de verenigingen.

24 (35)

Bij het uitwerken van de plannen is het wenselijk de omwonenden in een vroeg stadium bij de uitwerking van de plannen te betrekken en specifieke wensen in beeld te brengen. Omdat het bestaande sportcomplexen betreft zijn bij een zorgvuldige planvorming en het zorgvuldig doorlopen van de benodigde procedures op voorhand geen speciale problemen te voorzien. Bij het realiseren van een nieuw sportpark is hierover nog onduidelijkheid. 4.3

Vigerende wet en regelgeving

4.3.1 Bestemmingsplan Het vigerende bestemmingsplan voor de onderzoekslocaties is het bestemmingsplan gemeente Westerveld, 27 juni 2017. Scenario 1, opwaarderen Locatie Meerkamp Uit het bestemmingsplan gemeente Westerveld, 27 juni 2017, blijkt dat de locatie aan de 2e Meerkampweg de bestemming Sport heeft. De randen van het perceel hebben een bosbestemming en de parkeerplaats verkeerbestemming. Sportbestemming: De voor ' Sport ' aangewezen gronden zijn bestemd voor: a. sport- en speelvelden; b. een zwembad; c. evenementen ter plaatse van de aanduiding 'evenemententerrein' met daarbij behorende gebouwen, een bedrijfswoning daaronder niet begrepen, bouwwerken, geen gebouwen zijnde, groenvoorzieningen en parkeervoorzieningen. Op de voor ‘sport’ aangewezen grond mogen uitsluitend bouwwerken ten dienste van de bestemming worden gebouwd. Bouwregels Op de voor 'Sport ' aangewezen gronden mogen uitsluitend bouwwerken ten dienste van de bestemming worden gebouwd. Gebouwen Voor een gebouw gelden de volgende regels: a. een gebouw mag uitsluitend binnen een bouwvlak worden gebouwd; b. de bouwhoogte mag niet meer dan 6 m bedragen; Bouwwerken, geen gebouwen zijnde Voor een bouwwerk, geen gebouw zijnde gelden de volgende regels: a. de bouwhoogte van lichtmasten en ballenvangers mag niet meer dan 16 m bedragen; b.

de bouwhoogte van andere bouwwerken, geen gebouwen zijnde, mag niet meer dan 6 m bedragen.

25 (35)

Locatie Survivalrun Havelte/IJsbaan Uit het bestemmingsplan gemeente Westerveld, 27 juni 2017, blijkt dat de locatie aan de Havelter Schapendrift de bestemming Sport heeft. De voor 'Sport' aangewezen gronden zijn in hoofdzaak bestemd voor sport- en speelterreinen. De hoek in noordwesten van het perceel heeft bosbestemming. Ook een smalle strook aan de noordzijde (Koningskamp) en een smalle strook aan de oostzijde (Tikpakker) heeft als bestemming Bos. De parkeerplaats aan de oostzijde heeft bestemming Verkeer. De voor 'Sport' aangewezen gronden zijn in hoofdzaak bestemd voor sport- en speelterreinen. Ter hoogte van de Tipakker en naar het noorden naar de Koningskamp op dit gedeelte ligt een dubbele bestemming archeologie en een vrijwaringszone-molenbiotoop. “gronden zijn mede bestemd voor de bescherming van de functie van de in het aanliggende gebied gesitueerde molen als werktuig en zijn waarde als landschapsbepalend element”.

Het bouwen van een sportaccommodatie ter plaatse van de huidige locaties van de verenigingen valt binnen het bestemmingsplan, maar voor het realiseren buiten het bouwvlak zal een aanpassing van het bestemmingsplan noodzakelijk zijn. Afhankelijk van de exacte positionering van het nieuwe gebouw kan hiervoor waarschijnlijk een eenvoudige ‘kruimel’ procedure worden doorlopen.

26 (35)

Scenario 2, clusteren Bij clustering van de verenigingen op locatie Meerkamp geldt, zoals bij scenario 1 is aangegeven, bestemming Sport. De randen van het perceel hebben een bosbestemming en de parkeerplaats verkeerbestemming. Het bouwen van een sportaccommodatie, het verplaatsen van lichtmasten en de realisatie van trainingsfaciliteiten en opslag voor Survivalrun Havelte op locatie Meerkamp valt binnen het bestemmingsplan, maar voor het realiseren buiten het bouwvlak zal een wijziging van het bestemmingsplan noodzakelijke zijn. Bij het bouwen dienen ook de regels met betrekking tot archeologie in acht worden genomen. Scenario 3, nieuwe locatie Bij een nieuwe locatie zal gekeken moeten worden welke bestemming de nieuwe locatie heeft in het bestemmingsplan en op grond van de uitkomst zal een aanpassing van het bestemmingsplan noodzakelijk zijn. Scenario 4, niets doen In scenario 4 vinden er geen veranderingen plaats derhalve zijn er geen planologische beperkingen. 4.4 Financieel 4.4.1 Grondeigendom Er is een aantal scenario’s met betrekking tot grondposities denkbaar die de aankoopprijs beïnvloeden. Het eerste scenario zal het voordeligst zijn en de laatste het minst voordelig: 1. alle gronden zijn in eigendom van de gemeente; 2. de gronden zijn in eigendom van een private partij; 3. de gronden zijn in eigendom bij meerdere partijen, zowel privaat als publiekelijk.

Scenario 1, opwaarderen Locatie Meerkamp De grond van locatie Meerkamp is volledig in eigendom van de gemeente. De gebouwen zijn eigendom van de vereniging. Locatie Survivalrun Havelte/IJsbaan De grond van locatie IJsbaan/Survivalrun Havelte is volledig in eigendom van de gemeente. De ijsbaan heeft een gebruikersovereenkomst met Survivalrun Havelte. Scenario 2, clusteren De grond van locatie Meerkamp is volledig in eigendom van de gemeente. De gebouwen zijn eigendom van de vereniging. Scenario 3, nieuwe locatie Bij een nieuwe locatie zal gekeken moeten worden wie eigenaar van de grond is. Indien de gemeente eigenaar van de grond is dan is geen grondtransactie nodig. De waarde van de grond is in dit stadium van de planvorming niet te bepalen.

27 (35)

Scenario 4, niets doen In scenario 4 vinden er geen veranderingen plaats. Grondtransacties vinden derhalve niet plaats. 4.4.2 Investeringen Op basis van kengetallen is per scenario een kostenindicatie van de investeringskosten opgesteld. Uitgangspunt hierbij is dat duurzame gebouwen en voorzieningen worden gerealiseerd. Grondkosten zijn niet meegerekend. Het doel van deze ramingen is een indicatie te geven van de verschillen in de investeringskosten per scenario om daarmee richting te geven aan de uitwerking van één van de scenario’s. Bij die uitwerking dient sowieso nader onderzoek te worden gedaan naar bijvoorbeeld de aanwezigheid van kabels en leidingen, asbest en bodemverontreiniging. Ook de kosten voor het opstellen of wijzigen van een bestemmingsplan en/of vergunningen zijn niet meegenomen. Daarnaast zijn geen kosten geraamd voor eventueel noodzakelijke bodemsanering en archeologisch onderzoek. De investeringskosten voor de vier scenario’s zijn in het onderstaande overzicht weergegeven. De genoemde bedragen zijn gebaseerd op prijspeil 2020 en exclusief btw. Scenario 1, opwaarderen ijsbaanterrein Scenario 1, opwaarderen meerkamp Totaal scenario 1

€ 1.167.000,00 € 1.286.000,00 € 2.453.000,00

Scenario 2, clusteren

€ 2.852.000,00

Scenario 3, nieuw sportpark

€ 3.200.000,00

Scenario 4, niets doen

€

0,00

In de bijlagen 2, 3 en 4 is een onderbouwing van de kostenramingen opgenomen.

4.5 Overige punten 4.5.1 Verkeer Scenario 1, opwaarderen Locatie Meerkamp Sportpark Meerkamp ligt aan de noordzijde van het dorp en is voor alle verkeer via de 2e Meerkampweg te bereiken. De in- en uitrit naar de parkeerplaats is smal. Omdat de rijvereniging met paardentrailers gebruik maakt van de parkeerplaats kan dit op zaterdagen knelpunten opleveren. Over het park loopt een wandelpad naar de kantine en kleedaccommodatie. Het huidige parkeerterrein wordt gebruikt door bezoekers van de voetbalvereniging en de rijvereniging. Daarnaast wordt de parkeerplaats gebruikt voor evenementen van hardlopen, wandelen en fietsen. Locatie Survivalrun Havelte/IJsbaan/duivenvereniging De ijsbaan ligt middenin in het dorp en is te bereiken via de Havelter Schapendrift. Schaatsers, leden Survivalrun Havelte en leden duivenvereniging parkeren hier. Bij wedstrijden van de duivenvereniging wordt de parkeerplaats gebruikt door een vrachtwagen voor het inladen van de korven. De parkeerplaats wordt eveneens gebruikt door het zwembad De Kerkvlekken, de Buitenschoolse Opvang, de school en gebruikers van de sporthal. Scenario 2, clusteren Het huidige parkeerterrein op het sportpark Meerkamp wordt gebruikt door bezoekers van de voetbalvereniging en de rijvereniging. Omdat de rijvereniging met paardentrailers gebruik maakt van de parkeerplaats kan dit op zaterdagen knelpunten opleveren.

De huidige parkeervoorzieningen worden niet op alle momenten van de dag en de week gebruikt. De sportvoorzieningen worden vooral ’s avonds en in het weekend gebruikt (en veel minder overdag). Er liggen dan ook kansen voor multifunctioneel gebruik van de huidige parkeerplaatsen, mits gelegen binnen een voldoende korte afstand.

28 (35)

Scenario 3, nieuwe locatie Bij de keuze van een nieuwe sportlocatie dient gekeken te worden naar de bereikbaarheid per auto en per fiets. Bereikbaarheid vanuit het dorp waarbij (sociale) veiligheid voor fietsers en autoverkeer voorop dient te staan. Rekening houdend met een nieuwe locatie van 8 ha is vanzelfsprekend nader onderzoek noodzakelijk. Scenario 4, niets doen In scenario 4 vinden geen veranderingen plaats en blijven de huidige verkeersbewegingen onveranderd. 4.5.2 Sociale veiligheid Het is belangrijk dat men op elk moment van de dag en gedurende het jaar veilig bij een sportpark aankomt. Bij veel sporten komt de jeugd met de fiets en juist een goede, overzichtelijke en verkeersveilige ontsluiting is dan ook noodzakelijk, waarbij autogebruik de veiligheid van fietsers niet in de weg mag staan. Sociale veiligheid is een subjectief begrip en daarmee lastig objectief te beoordelen. De volgende factoren blijken een belangrijke rol te spelen in het gevoel van sociale veiligheid: 1. Tijdstip van bezoek (overdag of ’s avonds). 2. De kenmerken van de bezoeker zelf (geslacht, leeftijd, eerdere ervaringen, groep of alleen, etc.). 3. Omgevingsfactoren (het gebruik van de ontsluitingsroute (druk of rustig) en omliggende functies, mate van verlichting en beplanting, wel of geen (toe)zicht/sociale controle vanaf woningen of andere weggebruikers, etc.).