Document · PDF

Begroting 2024 definitief

Politieke avond Westerveld 7 november 2023, gemeente WesterveldBij agendapunt: Bespreekstuk: Begroting 202422.327 woorden

Open het PDF bij de gemeente ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen · deel 1 van 3

Inhoudsopgave Inhoudsopgave ..................................................................................................... 3 Voorwoord College ............................................................................................. 4 Leeswijzer ......................................................................................................... 5 1. Algemeen perspectief ...................................................................................... 6 2. Financiële vooruitzichten ................................................................................. 7 3. Begroting in een oogopslag ..............................................................................

9 Programma 0 Bestuur ...........................................................................................11 Programma 1 Veiligheid ........................................................................................14 Programma 2 Verkeer en vervoer ...........................................................................19 Programma 3 Economie ........................................................................................22 Programma 4 Onderwijs ........................................................................................27 Programma 5 Sport, cultuur en recreatie .................................................................30 Programma 6 Sociaal domein .................................................................................35 Programma 7 Volksgezondheid en milieu .................................................................48 Programma 8 Volkshuisvesting, Ruimtelijke Ordening en Stedelijke Vernieuwing ..........54 Overige programma onderdelen .............................................................................59 Overhead .........................................................................................................59 Algemene dekkingsmiddelen ...............................................................................63 Paragraaf A Lokale heffingen

..............................................................................69 Paragraaf B Weerstandsvermogen en risicobeheersing ...........................................80 Paragraaf C Onderhoud kapitaalgoederen .............................................................89 Paragraaf D Financiering .................................................................................. 100 Paragraaf E Bedrijfsvoering .............................................................................. 107 Paragraaf F Verbonden partijen ......................................................................... 112 Paragraaf G Grondbeleid .................................................................................. 131 Financiële begroting ............................................................................................ 136 B.1. Overzicht van baten en lasten .................................................................... 136 B.1.1. Meerjarenbegroting 2024 - 2027 .......................................................... 136 B.1.2. Uitgangspunten meerjarenbegroting 2024 - 2027 ................................... 138 B.1.3. Toelichting op overzicht van baten en lasten .......................................... 139 B.1.4. Toelichting op toevoegingen en onttrekkingen reserves ........................... 139 B.1.5.

Incidentele baten en lasten .................................................................. 141 B.1.6. Structureel en reëel evenwicht ............................................................. 143 B.2. Uiteenzetting van de financiële positie ......................................................... 144 B.2.1. Geprognosticeerde begin- en eindbalans ............................................... 144 B.2.2. Toelichting geprognosticeerde balans .................................................... 146 B.2.3 Investeringsplanning 2024 - 2027 ......................................................... 146 B.2.4. Staat van de reserves 2024 - 2027 ....................................................... 153 B.2.5. Staat van de voorzieningen 2024 - 2027 ............................................... 156 B.2.6. EMU-saldo 2024 - 2027 ....................................................................... 159 B.3. Bijlage Taakvelden overzicht ...................................................................... 160 B.3.1 Bijlage Begrotingswijziging....................................................................... 164 B.4 Bijlage subsidies per programma ................................................................. 169 Vaststellingsblad ................................................................................................ 170

Voorwoord College Beste lezer, Voor u ligt de Begroting 2024. Deze begroting is gebaseerd op de beleidskaders uit de Kadernota 2023 en beschrijft onze beleidsvoornemens en het financiële kader voor 2024. Daarnaast geeft de begroting een financieel meerjarenperspectief. In dit voorwoord nemen we u graag mee in een aantal belangrijke thema’s die naar verwachting ook in 2024 en de jaren daarna actueel zullen zijn. Leefbaarheid en vitaliteit Onderwijs en maatschappelijke voorzieningen zijn belangrijk voor de leefbaarheid in onze dorpen. In het Integraal Huisvestingsplan Onderwijs (IHP) stellen we een langetermijnvisie voor onderwijshuisvesting op. Daarna starten we met de opmaak van de visie op het maatschappelijk vastgoed en komen we tot een afwegingskader voor onze maatschappelijke voorzieningen, waaronder dorpshuizen, zwembaden en sportvoorzieningen. In afwachting van de visie werken we door aan de vraagstukken die er al liggen. De vitaliteit van onze dorpen hangt samen met de wijze waarop we uitvoering geven aan de maatschappelijke visie en de mate waarin de fysieke leefomgeving uitnodigt tot ontmoeten en verblijven. Hierbij is het van belang dat we onze voorzieningen op peil weten te houden. Het winkelaanbod (de winkeleconomie) is hierin een belangrijke pijler.

In 2024 voeren we een onderzoek uit naar leegstaande winkelpanden in onze gemeente en de manier waarop de winkeleconomie zo goed mogelijk behouden kan worden in de dorpskernen. Economie en veiligheid Vrijetijdseconomie is een belangrijke pijler in onze gemeente. Met het opstellen van een visie vrijetijdseconomie creëren we in 2024 inzicht in hoe recreatie en toerisme duurzaam kunnen groeien. Ook in relatie tot andere ontwikkelingen en opgaven op het gebied van klimaat, energie, duurzaamheid en woningbouw. Veiligheid is een vereiste voor de leefbaarheid in onze gemeente. Wij zijn binnen onze gemeentegrenzen verantwoordelijk voor de huisvesting van de brandweer. De brandweerposten Havelte en Vledder voldoen niet meer aan de huidige eisen. We starten met het vernieuwen van de kazerne in Havelte. Op die manier kunnen we het benodigde veiligheidsniveau in stand houden. Maatschappelijke context Veel van de opgaven waar we als gemeente de komende jaren voor staan spelen zich af in een brede maatschappelijke context waarbij verplichtingen op het gebied van natuur, klimaat en water leidend zijn. Wij blijven ons daarom inzetten voor goede balans tussen leefbaarheid, bestaanszekerheid, duurzame economische ontwikkeling en natuurwaarden in Westerveld. Tenslotte Na bijna 14 jaar nemen wij in het voorjaar van 2024 afscheid van onze burgemeester, voorzitter van uw raad en van ons college.

Dat betekent ook dat wij - naar verwachting een nieuwe burgemeester mogen verwelkomen. Zoals bekend, is deze begroting onderdeel van de nieuwe - herziene – begrotingscyclus. In deze begroting concretiseren wij de gestelde doelen uit de kadernota en de doelen en acties uit de begroting 2023 die doorlopen in 2024. Met de begroting 2024 zetten wij een volgende stap in ons streven naar een degelijk en transparant financieel beleid. College van Burgemeester en Wethouders 4

Leeswijzer Inleiding Deze begroting bestaat uit twee onderdelen: de beleidsbegroting en de financiële begroting. De beleidsbegroting bestaat uit het programmaplan en de paragrafen. De financiële begroting bestaat uit het overzicht van baten en lasten, de uiteenzetting van de financiële positie en het overzicht van de geraamde baten en lasten per taakveld. Begroting Inleiding De begroting geeft een bestuurlijke samenvatting van de begroting 2024 t/m 2027. Het vertrekpunt voor de begroting vormt het saldo van de vastgestelde 1e Bestuursrapportage 2023. De budgetten daarvan representeren ‘staand’ en door de raad geaccordeerd beleid. De uitwerking van de Kadernota voor Begroting 2024 en overige wijzigingen komen terug in de programma's. Programmaplan Het programmaplan bestaat uit de negen programma’s van de gemeente, gevolgd door een overzicht van de kosten van overhead, een overzicht van de algemene dekkingsmiddelen, het bedrag voor de heffing voor de vennootschapsbelasting en het bedrag voor onvoorzien. Per programma wordt aangegeven wat we willen bereiken, wat we daarvoor gaan doen en wat het gaat kosten. Bij het onderdeel ‘wat willen we bereiken’ staat de visie van het betreffende programma en zijn de verplichte (niet beïnvloedbare) beleidsindicatoren vermeld. De beleidsindicatoren zijn terug te vinden op www.waarstaatjegemeente.nl.

Bij het onderdeel ‘wat gaan we daarvoor doen’ staan de doelen. Per doel is uitgewerkt hoe we dat doel gaan realiseren. Deze acties hebben we grondig bekeken, waarbij de concrete actie voor 2024 in deze begroting is opgenomen. Bij het onderdeel ‘wat gaat het kosten’ staat de Begroting 2024 en meerjarenraming (2024 t/m 2027) op productniveau. Mutaties in de Begroting 2024 worden nader toegelicht, zodat de gemeenteraad per programma inzicht heeft in alle wijzigingen ten opzichte van het voorgaande jaar. Bij elk programma is ook de mutatie van de nieuwe verdeling van personeelslasten op basis van de personeelsbegroting 2024 opgenomen. Ook wordt aangegeven welke verbonden partijen betrokken zijn en wordt inzage gegeven in de kosten zoals die zijn verwerkt in dat programma. Paragrafen De paragrafen bevatten een dwarsdoorsnede van alle programma's van het jaarverslag, waarbij wordt ingegaan op de relevante beleids- en beheeraspecten. De paragrafen zijn: lokale heffingen, weerstandsvermogen en risicobeheersing, onderhoud kapitaalgoederen, financiering, bedrijfsvoering, verbonden partijen en grondbeleid. Deze paragrafen zijn voorgeschreven door het BBV (Besluit Begroting en Verantwoording Provincies en Gemeenten). Financiële begroting Dit hoofdstuk bevat het overzicht van baten in een overzichtelijk (herkenbaar) format.

De baten en lasten van de algemene dekkingsmiddelen en de reserves worden gepresenteerd per programma. De financiële lasten worden beschreven als min bedragen (negatief) en de baten als plus bedragen (positief).

1. Algemeen perspectief Inleiding In het voorwoord hebben we aantal thema’s kort benoemd. In deze voorliggende begroting kijken we vooral vooruit, naar het meerjarig financieel perspectief en gaan we verder met waar we in juni 2023 zijn gebleven met de behandeling van de 1e Bestuursrapportage 2023. Er is gekozen voor een nieuwe opzet van de cyclus van de bestuurlijke producten. Om die reden wordt de uitkomst van (voorheen) de Najaarsrapportage niet langer verwerkt in deze begroting. De 'Najaarsrapportage' is vervangen door een 2e Bestuursrapportage 2023 die separaat in het najaar aan de raad wordt aangeboden en uitsluitend betrekking heeft op het jaar 2023. Eventuele autonome ontwikkelingen voor latere jaren worden verwerkt als eerste wijziging op deze begroting in het volgende jaar. Algemene beleidslijn We staan de komende jaren financieel gezien voor uitdagende opgaven. Deze begroting geeft ons samen met u de ruimte en gelegenheid de juiste afwegingen en verantwoorde financiële keuzes te maken. Alleen op die manier kunnen we blijven zorgen dat de gemeentelijke (financiële) huishouding in meerjarig perspectief gezond en sluitend blijft. In dit hoofdstuk vatten wij samen en geven u inzicht in de verwerking van de onderwerpen uit de bespreking van de Kadernota 2024 en verwachtingen voor de Begroting 2024.

Ontwikkelingen gemeentefonds De financiële relatie tussen rijk en gemeenten laat al geruime tijd te wensen over. Beide zijn gebaat bij stabiele en voorspelbare financiële verhoudingen, waarbinnen voor extra taken ook extra middelen beschikbaar worden gesteld. Inmiddels is het traditionele “trap op, trap af” principe buiten werking gesteld zonder zicht op een adequaat alternatief. Vooral dit laatste heeft enorme gevolgen voor de gemeenten en leidt tot een door uw bestuur elders gedetailleerd onderbouwde korting van circa € 3 miljard in 2026. Op op een aantal beleidsterreinen was de laatste jaren echter sprake van sterkere uitgavenstijgingen dan op grond van inflatie- en volumeontwikkelingen verwacht mocht worden. De septembercirculaire 2024 geeft ook geen aanleiding om te verwachten dat de rijksmiddelen in de komende jaren voldoende extra geld krijgen. De inzet van de VNG is gericht op het komen tot een rechtvaardig, duurzaam en solide meerjarig financieel perspectief voor gemeenten. Daarbij moet helder worden dat de disbalans die vanaf 2026 ontstaat door de besluitvorming in de Voorjaarsnota (van het Rijk) niet zonder gevolgen kan blijven. Dat geldt voor de ambities van het kabinet, de uitvoering van wettelijke taken door gemeenten en de ambities van gemeenten.

Meer specifiek zet de VNG, met betrekking tot het tekort van € 3 miljard dat vanaf 2026 ontstaat via het gemeentefonds, in op de volgende punten: 1. Ophogen van het gemeentefonds en herstel van het accres vanaf 2026; 2. De opschalingskorting definitief te schrappen; 3. Een toereikende en stabiele indexering van het gemeentefonds om loon-, prijs- en volumeontwikkelingen op te kunnen vangen, inclusief de stijging van de zorgvraag. De toezichthouder eist een structureel sluitende begroting. Als gevolg van bovenstaande kan de gemeente daaraan niet voldoen. Door de kabinetsval ligt reparatie van de gevraagde inzet door VNG niet direct voor de hand. Dit zal worden overgelaten aan een volgend kabinet. Om die reden kiest het college ervoor om niet helemaal aan de eis van 'structureel evenwicht 2024-2027' te voldoen. In deze begroting doen we het maximale door voorzichtig om te gaan met extra lasten en daarnaast door het verhogen van de inkomsten uit OZB (zie de toelichting onder lokale lasten). De VNG adviseert om vanaf 2026 geen sluitende begroting in te dienen. Het college handelt dus in overeenstemming met het advies van de VNG.

2. Financiële vooruitzichten Financiële prognose 2024 - 2027 Samenvattend wordt in onderstaande overzichten het totaal van de beleidsprogramma’s voor de begroting 2024 en de meerjarenprognose 2025-2027 weergegeven. Hieruit blijkt dat de Begroting 2024 en meerjarenprognose voor 2025 een overschot laat zien en dat de meerjarenprognose 2026-2027 een tekort begroot. Bedragen x €1.000 Exploitatie 0 Begr 2024

Begr 2024

Begr 2025

Begr 2026

Begr 2027

Overige programma onderdelen

33.737

35.435

36.020

32.916

32.386

0. Bestuur

-1.840

-2.005

-2.004

-1.953

-1.952

1. Veiligheid

-1.697

-1.662

-1.757

-1.837

-1.894

2. Verkeer en vervoer

-4.641

-4.718

-4.689

-4.750

-4.753

3. Economie

900

418

174

771

773

4. Onderwijs

-1.312

-1.419

-1.403

-1.400

-1.391

5. Sport, cultuur en recreatie

-4.147

-4.090

-4.210

-4.044

-4.041

6. Sociaal domein

-18.398

-18.796

-18.293

-17.879

-17.775

-791

-936

-940

-959

-1.032

-1.648

-2.480

-2.329

-2.420

-2.436

163

-253

569

-1.557

-2.115

7. Volksgezondheid en milieu 8. VHROSV Saldo baten en lasten

Mutatie reserves Bedragen x €1.000 Exploitatie 0 Begr 2024

Begr 2024

Begr 2025

Begr 2026

Begr 2027

Onttrekkingen

765

736

537

436

Stortingen

425

Saldo mutatie reserves

340

711

512

411

Resultaat Het samenvoegen van bovenstaande tabellen geeft het begrote resultaat. Stortingen lezen als resultaat ten gunste van de algemene reserve. Een negatief bedrag is een voordeel, een positief bedrag een nadelig begrotingssaldo. Het positieve resultaat in de komende jaren is bedoeld voor de versterking van het eigen vermogen en geeft ruimte om de toekomstige ontwikkelingen binnen het Sociaal domein, klimaat, watertaken en regionale energiestrategie op te vangen. Bedragen x €1.000 Exploitatie 0 Begr 2024

Begr 2024

Begr 2025

Begr 2026

Begr 2027

Onttrekkingen

473

2.613

2.334

929

1.082

Stortingen

977

3.070

3.416

-217

-622

Resultaat begroting

-504

-457

-1.081

1.145

1.704

Structureel evenwicht van baten en lasten Wij streven naar een structureel evenwicht van baten en lasten. In het meerjarig overzicht incidentele baten en lasten en het structureel evenwicht in hoofdstuk B.1.5 en B.1.6 maken we inzichtelijk of dat realistisch is. Voor wat betreft het verplichte meerjarige overzicht van incidentele baten en lasten is de kwaliteit en volledigheid van het overzicht van incidentele baten en lasten van essentieel belang. In de Notitie structurele en incidentele baten en lasten van de Commissie BBV (30 augustus 2018) is hiervoor een algemeen kader opgenomen en zijn diverse voorbeelden gegeven. Er wordt in de notitie vanuit gegaan dat in principe alle baten en lasten structureel van aard zijn. Incidentele baten en lasten zijn de uitzondering en dienen toegelicht te worden. In hoofdstuk B.1.6 presenteren wij het structureel en reëel evenwicht van baten en lasten.

3. Begroting in een oogopslag Totale inkomsten: € 64.977.000 (inclusief onttrekking bestemmingsreserves) Soort inkomsten

Baten x € 1.000

Baten per inwoner

Inkomsten van het Rijk

43.475

2.140

Inkomsten programma’s

7.081

349

OZB

4.452

219

Afvalstoffenheffing

2.831

139

Rioolheffing

2.152

106

Toeristenbelasting

1.207

Leges

1.202

Forensenbelasting

989

Dividend

877

Bijdrage uit reserves

711

64.977

3.198

Totaal baten

Totale uitgaven op basis van programma's: € 64.527.000 Programma

Lasten x € 1.000

Lasten per inwoner

0. Bestuur

2.393

118

1. Veiligheid

1.677

2. Verkeer en vervoer

4.731

233

3. Economie

1.809

4. Onderwijs

1.645

5. Sport, cultuur en recreatie

4.467

220

6. Sociaal domein

22.990

1.132

7. Volksgezondheid

6.565

323

8. VHROSV

4.771

235

Overhead en algemene dekkingsmiddelen

13.479

663

Totaal lasten

64.527

3.176

De lokale lastendruk voor huishoudens is als volgt: Lokale heffing Betreft het jaar Woningwaarde per 1 januari t-1

Eenpersoonshuishoudens

Meerpersoonshuishouden

2023

2024

2023

2024

326.000

OZB woningen

329

308

329

308

Afvalstoffenheffing

204

271

274

271

Rioolheffing

207

201

207

201

Totale lasten per huishouden

710

780

810

780

Mutatie t.o.v. voorgaand jaar

+70

-30

De Afvalstoffenheffing is voor alle huishoudens gelijk na de invoering van Diftar. Door een vast tarief per huishouden en een variabel tarief vervalt het onderscheid. Voor de vergelijking met 2023 is de indeling zo gehandhaafd. Het verwacht aantal inwoners in de gemeente Westerveld is op 1 januari 2024: 20.315.

Programma 0 Bestuur Doel 0.1 Inwoners meer betrekken bij politieke besluitvormingsproces. Wat gaan we daarvoor doen? Actie 0.1.2 Jongerenraad Omschrijving Het college stimuleert de raad om uit haar midden een aantal leden te selecteren die de oprichting van de Jongerenraad zullen realiseren. Wat mag het kosten? Bedragen x €1.000 Exploitatie Burap 1 2023

Begr 2024

Begr 2025

Begr 2026

Begr 2027

0.1 Bestuur Lasten

1.646

1.643

1.593

-1.646

-1.643

-1.593

Lasten

463

625

Baten

283

292

-180

-333

Lasten

130

125

124

123

122

Baten

Totaal 0.3 Beheer overige gebouwen en gronden

-59

-29

-27

-26

-25

Totaal programma

-1.886

-2.005

-2.004

-1.953

-1.952

Totaal 0.1 Bestuur 0.2 Burgerzaken

Totaal 0.2 Burgerzaken 0.3 Beheer overige gebouwen en gronden

Mutaties uit het financiële perspectief voor dit programma Het vastgestelde budget in de 1e Bestuursrapportage vormt het vertrekpunt voor dit programma. Alle mutaties die op hoofdlijnen zijn toegelicht in het financiële perspectief worden hieronder getoond en sluiten zo aan op het totaal begrote saldo voor dit programma. Omschrijving

Besloten

Gerapporteerd saldo Burap 12023

2024

2025

2026

2027

-1.840.369

-1.839.057

-1.788.013

-1.787.113

Indexatie leges (secretarieleges)

Kadernota

8.890

Terugdraaien inflatie

Meerjarenr aming

1.700

Technische correcties

Meerjarenr aming

2.000

Opbrengst snippergroen

Meerjarenr aming

25.000

Verdeling personeelslasten over programma's

Meerjarenr aming

-202.192

Saldo mutaties

-164.602

Saldo in deze begroting

-2.004.971

-2.003.659

-1.952.615

-1.951.715

Wijzigingen in deze begroting per taakveld Deze bovenstaande mutatie is als volgt verwerkt over de taakvelden. Bedragen x €1.000 Exploitatie Wijz.begr 2024

Wijz.begr 2025

Wijz.begr 2026

Wijz.begr 2027

Lasten 0.1 Bestuur

0.2 Burgerzaken

162

0.3 Beheer overige gebouwen en gronden

-5

Totaal Lasten

198

0.2 Burgerzaken

0.3 Beheer overige gebouwen en gronden

Totaal Baten

Totaal programma

-165

Baten

Programma 1 Veiligheid Taakvelden 1. Crisisbeheersing en Brandweer 2. Openbare orde en Veiligheid Ind 1.001 Verwijzingen Halt Omschrijving Het aantal verwijzingen Halt per 1.000 jongeren van 12 t/m 17 jaar. Jongeren van 12 t/m 17 jaar die een licht strafbaar vergrijp plegen, worden door de politie of leerplichtambtenaren naar Bureau Halt verwezen voor een passende Halt-straf. Zij krijgen leeropdrachten en er volgen gesprekken met de jongere en de ouders. Op deze manier kunnen jongeren rechtzetten wat zij fout hebben gedaan, zonder dat zij in aanraking komen met het Openbaar Ministerie. Bron: Stichting Halt Gebied

2019

2020

2021

2022

Drenthe

10,00

7,00

6,00

5,00

Westerveld

9,00

7,00

12,00

10,00

Ind 1.002 Geweldsmisdrijven Omschrijving Het aantal geweldsmisdrijven. Voorbeelden van geweldsmisdrijven zijn seksuele misdrijven, levensdelicten zoals moord en doodslag en dood en lichamelijk letsel door schuld (bedreiging, mishandeling, etc.). Bron: CBS - Geregistreerde criminaliteit Gebied 2019

2020

2021

2022

Drenthe

4,20

3,70

3,40

3,70

Westerveld

2,80

3,60

2,90

2,30

Ind 1.003 Diefstallen uit woning Omschrijving Aantallen diefstallen uit woningen per 1.000 inwoners. Bron: CBS - geregistreerde diefstallen Gebied 2019

2020

2021

2022

Drenthe

2,00

1,70

1,10

1,50

Westerveld

2,60

1,50

1,60

1,50

Ind 1.004 Vernielingen en beschadigingen (in de openbare ruimte) Omschrijving Hieronder vallen brandstichting, alle vormen van vernieling en misdrijven tegen de openbare orde en het openbaar gezag. Voorbeelden van misdrijven tegen de openbare orde en tegen het openbaar gezag zijn opruiing, huis-, computer- en lokaalvredebreuk, deelneming aan een criminele of terroristische organisatie, openlijke geweldpleging, godslastering, discriminatie en het doen van een valse aangifte. Omdat het delict mensenhandel vaak onder dezelfde feitcode geregistreerd wordt als het delict mensensmokkel worden deze twee delicten samengevoegd en weergegeven bij de gewelds- en seksuele misdrijven. Bron: CBS - Geregistreerde criminaliteit Gebied 2019

2020

2021

2022

Drenthe

5,20

5,90

5,70

Westerveld

2,80

2,90

2,50

Ind 1.005 Winkeldiefstallen Omschrijving Aantallen winkeldiefstallen per 1.000 inwoners. Bron: CBS - geregistreerde diefstallen Gebied 2019

2020

2021

2022

Drenthe

1,40

1,30

1,00

1,40

Westerveld

0,00

0,30

0,00

Wat willen we bereiken? Een veilige leefomgeving voor iedereen Een veilige leefomgeving voor iedereen komt tot uiting in vele vormen. Voor het vergroten van de veiligheid en het verminderen van ondermijnende criminaliteit in onze gemeente werken we integraal samen in Zuidwest-Drenthe. Deze regionale aanpak heeft ook raakvlakken met de Wet bevordering integriteitsbeoordelingen door het openbaar bestuur (Wet Bibob) en de werkzaamheden binnen het Regionale Informatie en Expertise Centrum (RIEC). Door binnen de wettelijk gestelde kaders maximaal informatie te delen denken wij veel problemen te voorkomen. Wij zijn zelf verantwoordelijk voor een goede toepassing van de Wet Bibob. De mobiele bereikbaarheid binnen onze gemeente is daarnaast van groot belang voor de algemene veiligheid van onze inwoners en bezoekers. Wij streven dan ook naar een dekkend mobiel netwerk. Doel 1.1 Het terugdringen van ondermijnende criminaliteit binnen de gemeente Westerveld. We willen de Wet Bibob effectief toepassen in onze gemeente. In Zuidwest Drents verband zetten we in op weerbaarheid en bewustwording van ondermijnende activiteiten. Hierbij staan drie thema's centraal: jonge aanwas, cybercrime en veilig buitengebied.

Doel 1.2 Een sluitende aanpak realiseren op het gebied van woonoverlast Door beleidsregels vast te stellen en uitvoering te geven aan deze regels, willen we woonoverlast aanpakken. Hierbij werken we samen met Welzijn MensenWerk, handhaving, politie, sociaal team en woningbouwcorporaties. Doel 1.3 Een veilige leefomgeving voor iedereen We willen een veilige leefomgeving voor iedereen creëren door optimale samenwerking met onze partners zoals politie en brandweer. Wat gaan we daarvoor doen? Actie 1.3.1 Brandweerkazernes Havelte en Vledder Omschrijving We starten in 2024 met de aanpassing van de brandweerkazerne in Havelte. In 2024 doen we locatieonderzoek naar kazerne Vledder en bieden het onderzoek aan de raad aan. Wat mag het kosten? Bedragen x €1.000 Exploitatie

Burap 1 2023

Begr 2024

Begr 2025

Begr 2026

Begr 2027

1.1 Crisisbeheersing en brandweer Lasten

1.348

1.490

1.585

1.665

1.722

Baten

-1.344

-1.485

-1.581

-1.661

-1.717

319

187

Totaal 1.1 Crisisbeheersing en brandweer 1.2 Openbare orde en veiligheid Lasten Baten Totaal 1.2 Openbare orde en veiligheid Totaal programma

-308

-176

-1.652

-1.662

-1.757

-1.837

-1.894

Besloten

Gerapporteerd saldo Burap 1 2023

2024

2025

2026

2027

-1.697.016

-1.744.043

-1.790.292

-1.788.492

-96.336

-144.959

-139.116

-197.487

-35.000

Gemeenschappelijke regeling (Veiligheidsregio Drenthe)

Kadernota

Kapitaallasten (voorstel Brandweer Havelte)

Kadernota

Technische correcties

Meerjaren raming

200

-4.349

Verdeling personeelslasten over programma's

Meerjaren raming

131.400

35.264

-13.359

-47.065

-105.436

-1.661.752

-1.757.402

-1.837.357

-1.893.928

Subtotaal mutaties Saldo in deze begroting

Wijzigingen in deze begroting per taakveld Deze bovenstaande mutatie is als volgt verwerkt over de taakvelden. Bedragen x €1.000 Exploitatie Wijz.begr 2024

Wijz.begr 2025

Wijz.begr 2026

Wijz.begr 2027

1.1 Crisisbeheersing en brandweer Lasten

145

179

237

Baten

-97

-145

-179

-237

Lasten

-132

Baten

132

-13

-47

-105

Totaal 1.1 Crisisbeheersing en brandweer 1.2 Openbare orde en veiligheid

Totaal 1.2 Openbare orde en veiligheid Totaal programma

Betrokkenheid Verbonden partijen Samen met Veiligheidsregio Drenthe (VRD) willen wij een zo groot mogelijke bijdrage leveren aan een veilig Westerveld. Of het nu gaat om brand, infectieziekte of crisis: we proberen zoveel mogelijk incidenten, slachtoffers en schade te voorkomen. Doet zich onverhoopt toch een incident voor, dan proberen we de schade en onrust zoveel mogelijk te beperken. De Veiligheidsregio Drenthe is actief op het gebied van brandweerzorg, geneeskundige hulpverlening en crisisbeheersing. Zij vervult een belangrijke rol als netwerkpartner in het veiligheidsnetwerk van Drenthe. De daarvoor in rekening gebrachte kosten zijn als volgt: Bedragen x €1.000 Kosten Verbonden partijen

Burap 1 2023

Begr 2024

Begr 2025

Begr 2026

Begr 2027

6810101 ProactiePreparatie

-1.267

-1.410

-1.507

-1.548

-1.606

Totaal

-1.267

-1.410

-1.507

-1.548

-1.606

Programma 2 Verkeer en vervoer Taakvelden 1. Verkeer en vervoer 2. Parkeren 3. Recreatieve havens 4. Economische havens en waterwegen 5. Openbaar vervoer Wat willen we bereiken? De openbare ruimte is aantrekkelijk en veilig Inmiddels geven we als gemeente alweer meer dan vier jaar uitvoering aan het project BrinQ. Dit doen wij waar mogelijk samen met inwoners en andere betrokkenen. Deze collegeperiode gaan we dit beleid evalueren, met specifieke aandacht voor de budgettering van de gestelde doelen (voldoende budget openbare ruimte). Ook zetten we in op onderhoud tot het noodzakelijke niveau en een duidelijke prioritering van onderhoud van het wegennetwerk. De uitvoering van het bomenbeleid en de bestrijding van de eikenprocessierups vallen tevens onder project BrinQ en het wegennetwerk. De gemeente Westerveld is voor toeristen en recreanten een aantrekkelijke bestemming vanwege de mooie natuur, de prachtige dorpen en de recreatieve voorzieningen. Wij streven naar een goede kwaliteit van onze fiets- en wandelinfrastructuur. We verbeteren het fiets- en wandelpadennetwerk daar waar het kan en het binnen het budget past. Doel 2.1 Aantrekkelijke openbare ruimte We willen een aantrekkelijke en veilige openbare ruimte realiseren.

Wat gaan we daarvoor doen? Actie 2.1.1 Ruimtelijk actieplan Havelte Omschrijving In 2024 starten we met het deelproject Molenweg uit het Ruimtelijk actieplan Havelte. Actie 2.1.2 Actieplan Fiets Omschrijving Actieplan Fiets wordt in 2024 ter besluitvorming aan de raad aangeboden. Doel 2.2 Aantrekkelijke en veilige leefomgeving Vanuit het visiedocument BrinQ willen we de komende jaren de openbare ruimte inrichten en beheren, zodat er sprake is van een aantrekkelijke, leefbare en veilige leefomgeving. Wat gaan we daarvoor doen? Actie 2.2.1 Herinrichting ’t Olde Schoolplein Diever Omschrijving De herinrichting van de voormalige locatie Dingspilhuus is een onderdeel van het Brinkenplan "Diever op dreef". De oplevering vindt plaats in 2024. 19

Actie 2.2.2 Evalueren BrinQ Omschrijving De Knoppennotitie 2.0, op basis van de evaluatie BrinQ, wordt in 2024 aan de raad aangeboden. Actie 2.2.3 Gebiedsontwikkeling Dwingelderveld/Witteveen/Ruinen Omschrijving In 2024 treffen we verkeerskundige maatregelen om het verkeer beter te scheiden en daarmee de verkeersveiligheid in dit gebied te verhogen. Wat mag het kosten? Bedragen x €1.000 Exploitatie

Burap 1 Begr 2024 2023

Begr 2025

Begr 2026

Begr 2027

2.1 Verkeer en vervoer Lasten

4.495

4.731

4.701

4.763

4.765

Baten

Totaal 2.1 Verkeer en vervoer

-4.463

-4.718

-4.689

-4.750

-4.753

Totaal programma 2

-4.463

-4.718

-4.689

-4.750

-4.753

Mutaties uit het financiële perspectief voor dit programma Het vastgestelde budget uit de 1e Bestuursrapportage vormt het vertrekpunt voor dit programma. Alle mutaties die op hoofdlijnen zijn toegelicht in het financiële perspectief worden hieronder getoond en sluiten zo aan op het totaal begrote saldo voor dit programma. Omschrijving

Besloten

Gerapporteerd saldo Burap 1 -2023

2024

2025

2026

2027

-4.640.592

-4.608.174

-4.669.664

-4.671.864

-2.272

-2.233

Kapitaallasten (reconstructie Benderseweg)

Kadernota

Terugdraaien inflatie

Meerjarenraming

26.400

Technische correcties

Meerjarenraming

-19.460

-20.102

Verdeling personeelslasten over programma's

Meerjarenraming

-84.800

-77.860

-80.774

-80.735

-4.718.452

-4.688.948

-4.750.399

-4.752.599

Subtotaal mutaties Saldo in deze begroting

Wijzigingen in deze begroting per taakveld Deze bovenstaande mutatie is als volgt verwerkt over de taakvelden. Bedragen x €1.000 Exploitatie Wijz.begr 2024

Wijz.begr 2025

Wijz.begr 2026

Wijz.begr 2027

2.1 Verkeer en vervoer Lasten

Baten

-19

Totaal 2.1 Verkeer en vervoer

-78

-81

Totaal programma

-78

-81

Programma 3 Economie Taakvelden 1. Economische ontwikkeling 2. Fysieke bedrijfsinfrastructuur 3. Bedrijfsloket en regelingen 4. Economische promotie Ind 3.001 Vestigingen (van bedrijven) Omschrijving Het aantal vestigingen van bedrijven, per 1.000 inwoners in de leeftijd van 15-65 jaar. Bron: LISA Gebied

2021

2022

Drenthe

152,20

166,00

Westerveld

211,40

226,60

Ind 3.002 Functiemenging Omschrijving De functiemengingsindex (FMI) weerspiegelt de verhouding tussen banen en woningen, en varieert tussen 0 (alleen wonen) en 100 (alleen werken). Bij een waarde van 50 zijn er evenveel woningen als banen. Bron: CBS BAG/LISA - bewerking ABF Research Gebied 2021

2022

Drenthe

50,10 %

51,00 %

Westerveld

52,90 %

53,30 %

Wat willen we bereiken? Een goed ondernemersklimaat Wij zijn trots op onze ondernemers. Dit willen we laten zien door, daar waar het kan, meer ruimte te bieden voor ondernemerschap en regelmatig in gesprek te zijn met onze ondernemers en het Ondernemersfonds. Om de gemeente Westerveld vitaal en leefbaar te houden, is het noodzakelijk om duurzame bedrijvigheid en onze agrarische identiteit herkenbaar te houden. Wij streven daarbij naar evenwicht tussen landbouw, wonen, economie en natuur. Doel 3.1 Wij willen het onderscheidend vermogen van de gemeente versterken op het gebied van toerisme en recreatie.

Wat gaan we daarvoor doen? Actie 3.1.2 Transformatie Park Hesselte Omschrijving In 2024 gaan we verder met het transformeren van deelgebied 2 naar een woonbestemming. We starten met het bouwrijp maken van deelgebied 3.

Actie 3.1.3 Nationale Parken Nieuwe Stijl Omschrijving De landschapsvisie wordt in 2024 aan de raad aangeboden. Er komt in 2024 ook een advies over mogelijke grenscorrectie in het kader van Nationale Parken Nieuwe Stijl. Actie 3.1.7 Visie vrijetijdseconomie Omschrijving In 2024 stellen we een startnotitie op voor de toekomstige visie op vrijetijdseconomie en bieden deze aan de raad aan. Actie 3.1.8 Evenementenbeleid Omschrijving In 2024 stellen we evenementenbeleid op en wordt het aangeboden aan de raad. Doel 3.2 Goed economisch klimaat Wij willen een goed economisch klimaat stimuleren voor inwoners en ondernemers in onze gemeente. Wat gaan we daarvoor doen? Actie 3.2.1 Regio Deal Regio Zwolle Omschrijving We onderzoeken hoe we in 2024 kunnen aansluiten bij de uitvoeringsplannen binnen de meerjarige agenda 2024 – 2028 ‘Regio Zwolle stapt door’ in de uitvoeringslijn ‘economie en arbeidsmarkt’. Actie 3.2.2 Onderzoek naar de mogelijkheden van een wederkerend investeringsfonds voor de transitie naar een circulaire economie Omschrijving Het onderzoeken van de mogelijkheden om een wederkerend fonds in te stellen voor ondernemers die hun bedrijf duurzaam, circulair en klimaatneutraal willen maken. In 2024 wordt gestart met een onderzoek naar de inzet van dit instrument. Het onderzoek wordt aan de raad aangeboden.

Actie 3.2.4 Gebiedsontwikkeling Johannes Postkazerne Omschrijving In 2024 starten we samen met de bestuurlijke partners de ontwikkeling van gebied Havelte Johannes Postkazerne. Actie 3.2.5 Onderzoek leegstand winkels Omschrijving In 2024 inventariseren we de leegstaande winkelpanden en bieden de inventarisatie aan de raad aan.

Wat mag het kosten? Bedragen x €1.000 Exploitatie

Burap 1 2023

Begr 2024

Begr 2025

Begr 2026

Begr 2027

3.1 Economische ontwikkeling Lasten

599

286

186

Baten

164

-435

-286

-186

Lasten

374

Baten

374

-11

Lasten

Baten

Totaal 3.3 Bedrijvenloket en bedrijfsregelingen

-55

-67

Lasten

1.573

1.432

1.776

1.179

1.177

Baten

2.375

2.214

Totaal 3.4 Economische promotie

802

782

438

1.035

1.037

Totaal programma 3

312

418

174

771

773

Totaal 3.1 Economische ontwikkeling 3.2 Fysieke bedrijfsinfrastructuur

Totaal 3.2 Fysieke bedrijfsinfrastructuur 3.3 Bedrijvenloket en bedrijfsregelingen

3.4 Economische promotie

Besloten

Gerapporteerd saldo Burap 12023 (gecorrigeerd)

2024

2025

2026

2027

900.347

898.370

898.670

903.070

Indexatie leges (baren markt, toeristen- en forensenbelasting)

Kadernota

68.520

Gemeenschappelijke regeling (Recreatieschap Drenthe)

Kadernota

-13.696

-15.801

-18.828

-21.583

Gebiedsontwikkeling Johannes Postkazerne

Kadernota

-100.000

Regio Deal Regio Zwolle

Kadernota

-286.525

-86.525

Opstellen visie vrijetijdseconomie

Kadernota

-60.000

-100.000

Wederkerend investeringsfonds

Kadernota

-500.000

Terugdraaien inflatie

Meerjarenraming

6.900

Verdeling personeelslasten over programma's

Meerjarenraming

-97.400

Subtotaal mutaties

-482.201

-724.306

-127.333

-130.088

Saldo in deze begroting

418.146

174.064

771.337

772.982

Wijzigingen in deze begroting per taakveld Deze bovenstaande mutatie is als volgt verwerkt over de taakvelden. Bedragen x €1.000 Exploitatie

Wijz.begr 2024 Wijz.begr 2025 Wijz.begr 2026 Wijz.begr 2027

3.1 Economische ontwikkeling Lasten

113

-113

-13

Lasten

Totaal 3.2 Fysieke bedrijfsinfrastructuur

-5

Lasten

Baten

-13

Lasten

420

762

165

168

Baten

Totaal 3.4 Economische promotie

-352

-694

-97

-100

Totaal programma

-482

-724

-127

-130

Totaal 3.1 Economische ontwikkeling 3.2 Fysieke bedrijfsinfrastructuur

3.3 Bedrijvenloket en bedrijfsregelingen

Totaal 3.3 Bedrijvenloket en bedrijfsregelingen 3.4 Economische promotie

Betrokkenheid Verbonden partijen Samen met Recreatieschap Drenthe worden activiteiten ontplooid met als doel versterking van het recreatief-toeristisch beleid en de infrastructuur in Drenthe en de gemeente Ooststellingwerf. De gemeentelijke bijdrage is als volgt: Bedragen x €1.000 Kosten Burap 1 2023 verbonden partijen

Begr 2024

Begr 2025

Begr 2026

Begr 2027

6830402 Toerisme en Recreatie

-91

-109

-114

-117

-120

Totaal

-91

-109

-114

-117

-120

Programma 4 Onderwijs Taakvelden 1. Openbaar basisonderwijs 2. Onderwijshuisvesting 3. Onderwijsbeleid en leerlingenzaken Ind 4.001 Absoluut verzuim Omschrijving Het aantal leer- of kwalificatieplichtige jongeren dat absoluut verzuimer is (geweest) gedurende het schooljaar: de jongere is niet ingeschreven bij een onderwijsinstelling en beschikt niet over een vrijstelling. De periodeaanduiding '2022' staat voor schooljaar '2021/2022'. Bron: DUO / Ingrado Gebied

2019

2020

2021

2022

Drenthe

0,70

1,20

0,00

2,90

Westerveld

0,00

2,90

0,00

8,10

Ind 4.002 Relatief verzuim Omschrijving Het aantal leer- of kwalificatieplichtige leerlingen (per 1.000 leerlingen) waarbij sprake is van meer dan 16 uur ongeoorloofd verzuim gedurende 4 opeenvolgende lesweken. De periodeaanduiding '2022' staat voor schooljaar '2021/2022'. Bron: DUO/Ingrado Gebied

2019

2020

2021

2022

Drenthe

21,00

0,00

19,00

23,00

Westerveld

12,00

0,00

11,00

14,00

Ind 4.003 Vroegtijdige schoolverlaters zonder startkwalificatie) Omschrijving Vsv’ers zijn jongeren van 12 tot 23 jaar die zonder startkwalificatie het onderwijs verlaten. Een startkwalificatie is een havo of vwo diploma of minimaal een mbo-2 diploma. Het vsv-percentage staat voor het aantal vsv’ers als percentage van het aantal onderwijsdeelnemers die aan het begin van het schooljaar ingeschreven staan. De periodeaanduiding '2021' staat voor schooljaar '2020/2021'. Bron: Ingrado Gebied

2018

2019

2020

2021

Drenthe

0,02 %

Westerveld

0,01 %

0,02 %

0,01 %

Wat willen we bereiken? Gelijke kansen in onderwijs, kinderopvang en naschools aanbod Onderwijs is de bouwsteen voor ieders toekomst. Wij hebben als doel om de kansengelijkheid voor onze inwoners te vergroten; kans op succes op school - kans op doorstroming - kans op diplomering - kans op een waardevolle baan (welvaart) - kans op een gelukkig leven (welzijn). Doel 4.1

Een leefomgeving creëren die beweging stimuleert en zintuigen ontwikkelt

Wat gaan we daarvoor doen? Actie 4.1.1 Integraal Huisvestingsplan (IHP) Omschrijving We stellen een Integraal Huisvestingsplan (IHP) op voor het (voortgezet) onderwijs inclusief de kinderopvang. Het IHP wordt in 2024 ter besluitvorming aan de raad aangeboden. Wat mag het kosten? Bedragen x €1.000 Exploitatie

Burap 1 2023

Begr 2024

Begr 2025

Begr 2026

Begr 2027

4.1 Openbaar basisonderwijs Lasten

Totaal 4.1 Openbaar basisonderwijs

-16

-21

Lasten

800

717

701

699

690

Baten

-737

-653

-637

-634

-625

Lasten

853

907

906

Baten

211

162

Totaal 4.3 Onderwijsbeleid en leerlingzaken

-642

-745

-744

Totaal programma 4

-1.395

-1.419

-1.403

-1.400

-1.391

4.2 Onderwijshuisvesting

Totaal 4.2 Onderwijshuisvesting 4.3 Onderwijsbeleid en leerlingzaken

Besloten

Gerapporteerd saldo Burap-1 2023 (gecorrigeerd) Verdeling personeelslasten over programma's

Meerjaren raming

Subtotaal mutaties Saldo in deze begroting

2024

2025

2026

2027

-1.312.449

-1.296.207

-1.293.746

-1.284.521

-106.500

-1.418.949

-1.402.707

-1.400.246

-1.391.021

Wijzigingen in deze begroting per taakveld Deze bovenstaande mutatie is als volgt verwerkt over de taakvelden. Bedragen x €1.000 Exploitatie

Wijz.begr 2024 Wijz.begr 2025 Wijz.begr 2026 Wijz.begr 2027

4.1 Openbaar basisonderwijs Lasten

Totaal 4.1 Openbaar basisonderwijs

-5

Lasten

-2

Baten

Totaal 4.2 Onderwijshuisvesting

Lasten

103

Baten

Totaal 4.3 Onderwijsbeleid en leerlingzaken

-103

Totaal programma

-107

4.2 Onderwijshuisvesting

4.3 Onderwijsbeleid en leerlingzaken

Programma 5 Sport, cultuur en recreatie Taakvelden 1. Sportbeleid en activering 2. Sportaccommodaties 3. Cultuurpresentatie, cultuurproductie en cultuurparticipatie 4. Musea 5. Cultureel erfgoed 6. Media 7. Openbaar groen en (openlucht)recreatie Ind 5.001 Niet-sporters Omschrijving Het percentage niet-wekelijkse sporters t.o.v. de bevolking van 19 jaar en ouder. Bevolking van 19 jaar en ouder dat niet minstens één keer per week aan sport doet. Bron: Gezondheidsmonitor volwassenen (en ouderen), GGD’en, CBS en RIVM Gebied 2020 Drenthe

55,50 %

Westerveld

54,40 %

Wat willen we bereiken? Een gezonde omgeving voor alle inwoners Sport In ons Sport- en preventieakkoord ‘Een gezond en sportief Westerveld’ ligt de focus op het opgroeien in een gezonde omgeving en een leven lang kunnen sporten en bewegen. Toerisme en Recreatie De gemeente Westerveld is een toeristische, recreatieve gemeente gelegen te midden van prachtige natuurgebieden. De monumenten en het erfgoed, de vele (culturele) evenementen, de Nationale Parken en UNESCO Werelderfgoed de Koloniën van Weldadigheid trekken jaarlijks vele bezoekers naar onze mooie gemeente. Cultuur en erfgoed Ons rijk cultureel aanbod moet voor iedereen toegankelijk zijn. Doel 5.1 Gezonde leefstijl jongeren Meer jongeren in de leeftijd van 12 tot en met 21 jaar houden er een gezondere leefstijl op na door (meer) te bewegen, te sporten en minder tot geen consumptie op het gebied van roken en alcohol. Wat gaan we daarvoor doen? Actie 5.1.2 Vernieuwen van de sportvisie Omschrijving Op basis van de vastgestelde maatschappelijke visie wordt in 2024 een maatschappelijke agenda opgesteld, waar de doelen voor de (sport)voorzieningen en het sport- en preventieakkoord onderdeel van zijn. Deze maatschappelijke agenda wordt aan de raad aangeboden.

Actie 5.1.3 Speeltoestellen Omschrijving In 2024 wordt er samen met de raad een visie opgesteld over de kwaliteit en kwantiteit van de speellocaties en speeltoestellen. Deze visie vormt de basis voor een meerjarig onderhouds- en vernieuwingsplan. Actie 5.1.4 Zwemlessen statushouders Omschrijving In 2024 bieden we alle statushouders (zowel kinderen als volwassen ) zonder zwemervaring gratis zwemlessen aan. Doel 5.2 Beschermen status van werelderfgoed In overleg met onze stakeholders en de provincie Drenthe uitvoering geven aan het managementplan om de werelderfgoedstatus van de Koloniën van Weldadigheid te behouden. Doel 5.3 Aantrekkelijkheid sportlocaties Sportaccommodaties in zowel dorpen als in de openbare ruimte aantrekkelijk, duurzaam, toegankelijk, betaalbaar, veilig, gezond, multifunctioneel en toekomstbestendig houden/maken. Wat gaan we daarvoor doen? Actie 5.3.1 Toekomstbestendigheid buitensport Havelte en sporthal De Spronk uitwerken Omschrijving De toekomstbestendigheid van buitensport Havelte (waarbij locatie oude gemeentewerf (Van Helomaweg) wordt meegenomen) en sporthal De Spronk te Vledder worden verder uitgewerkt. In 2024 vindt de realisatie van het sportpark Meerkamp plaats. In 2024 stellen we ook een visie op over de maatschappelijke voorzieningen voor Vledder en bieden deze aan de raad. Sporthal de Spronk is onderdeel van deze visie.

Wat mag het kosten? Bedragen x €1.000 Exploitatie

Burap 1 2023

Begr 2024

Begr 2025

Begr 2026

Begr 2027

5.1 Sportbeleid en activering Lasten

304

315

303

Baten

112

189

182

-191

-126

-121

Lasten

879

868

1.054

1.055

1.052

Baten

150

-729

-717

-903

-904

-902

Lasten

270

266

Baten

-270

-266

101

-101

-98

215

184

-215

-184

Lasten

518

420

Baten

119

-399

-401

Lasten

2.493

2.317

2.251

2.090

2.089

Baten

Totaal 5.7 Openbaar groen en (openlucht) recreatie

-2.474

-2.298

-2.232

-2.071

-2.070

Totaal programma 5

-4.379

-4.090

-4.210

-4.044

-4.041

Totaal 5.1 Sportbeleid en activering 5.2 Sportaccommodaties

Totaal 5.2 Sportaccommodaties 5.3 Cultuurpresentatie, cultuurproductie en cultuurparticipatie

Totaal 5.3 Cultuurpresentatie, cultuurproductie en cultuurparticipatie 5.4 Musea Lasten Totaal 5.4 Musea 5.5 Cultureel erfgoed Lasten Totaal 5.5 Cultureel erfgoed 5.6 Media

Totaal 5.6 Media 5.7 Openbaar groen en (openlucht) recreatie

Besloten

Gerapporteerd saldo Burap-1 2023 (gecorrigeerd)

2024

2025

2026

2027

-4.147.340

-4.155.100

-4.161.307

-4.157.592

-175.000

-169.827

-173.161

76.705

Bomenplan

Kadernota

-175.000

Valondergrond speeltoestellen

Kadernota

-32.000

Kapitaallasten (sportpark Havelte en vervanging plantvakken)

Kadernota

Algemene uitkering SPUK sport

Kadernota

76.705

Amendement bij Kadernota (speeltoestellen)

Meerjarenraming

-50.000

Terugdraaien inflatie

Meerjarenraming

32.600

Vervanging personeel groen

Meerjarenraming

150.000

Technische correcties

Meerjarenraming

-24.394

-24.569

Verdeling personeelslasten over programma's

Meerjarenraming

55.300

57.605

-54.616

116.875

-4.089.735

-4.209.716

-4.044.432

-4.040.717

Subtotaal mutaties Saldo in deze begroting

Wijzigingen in deze begroting per taakveld Deze bovenstaande mutatie is als volgt verwerkt over de taakvelden. Bedragen x €1.000 Exploitatie

Wijz.begr 2024 Wijz.begr 2025 Wijz.begr 2026 Wijz.begr 2027

5.1 Sportbeleid en activering Lasten

-15

Baten

Totaal 5.1 Sportbeleid en activering

Lasten

-9

182

Baten

Totaal 5.2 Sportaccommodaties

-182

5.2 Sportaccommodaties

5.3 Cultuurpresentatie, cultuurproductie en cultuurparticipatie Lasten

Totaal 5.3 Cultuurpresentatie, cultuurproductie en cultuurparticipatie

-2

Lasten

-3

Totaal 5.4 Musea

Lasten

-92

Totaal 5.5 Cultureel erfgoed

Lasten

Baten

Totaal 5.6 Media

-1

Lasten

134

-116

Baten

Totaal 5.7 Openbaar groen en (openlucht) recreatie

-134

-56

116

Totaal programma

-55

117

5.4 Musea

5.5 Cultureel erfgoed

5.6 Media

5.7 Openbaar groen en (openlucht) recreatie

Programma 6 Sociaal domein Taakvelden 1. Samenkracht en burgerparticipatie 2. Toegang en eerstelijnsvoorzieningen (in 2022 Wijkteams) 3. Inkomensregelingen 4. Begeleide participatie 5. Arbeidsparticipatie 6. Maatwerkvoorzieningen (Wmo) 71. Maatwerkdienstverlening 18+ 71a. Hulp bij het huishouden (Wmo) 71b. Begeleiding (Wmo) 71c. Dagbesteding (Wmo) 71d. Overige maatwerkarrangementen (Wmo) 72. Maatwerkdienstverlening 1872a. Jeugdhulp Begeleiding 72b. Jeugdhulp Behandeling 72c. Jeugdhulp Dagbesteding 72d Jeugdhulp overig zonder verblijf 73a. Jeugdhulp Pleegzorg 73b. Jeugdhulp Gezinsgericht 73c. Jeugdhulp overig met verblijf 74a. Jeugdhulp Behandeling GGZ zonder verblijf 74b. Jeugdhulp crisis LTA/GGZ met verblijf 74c. Jeugdhulp Gesloten plaatsing 81. Geëscaleerde zorg 18+ 81a. Beschermd Wonen (Wmo) 81b. Maatschappelijke- en Vrouwenopvang (Wmo) 82. Geëscaleerde zorg 1882a. Jeugdbescherming 82b. Jeugdreclassering De onderstreepte taakvelden waren geldig in 2022 en zijn vanaf 2023 uitgesplitst in de daaropvolgende taakvelden. Ind 6.000 Banen Omschrijving Onder een baan wordt een vervulde positie verstaan. Dit betreffen zowel fulltimers, parttimers als uitzendkrachten. De indicator betreft het aantal banen per 1.000 inwoners in de leeftijd van 15 tot en met 64 jaar. Bron: CBS Bevolkingsstatistiek / LISA - bewerking ABF Research Gebied 2019 2020

2021

Drenthe

601,90

597,70

608,90

Westerveld

624,60

620,00

654,20

Ind 6.001 Jongeren met een delict voor de rechter Omschrijving Het percentage jongeren (12 t/m 21 jaar) dat met een delict voor de rechter is verschenen. Bron: CBS - Jeugdmonitor Gebied 2018

2019

2020

2021

Drenthe

1,00 %

Westerveld

1,00 %

Ind 6.002 Kinderen in uitkeringsgezin Omschrijving Percentage kinderen tot 18 jaar die in een gezin leven dat van een bijstandsuitkering moet rondkomen. Bijstandshuishouden is een huishouden waarvan minimaal één lid een bijstandsuitkering ontvangt. Onder bijstand wordt hier uitkeringen aan huishoudens op grond van de Wet werk en bijstand (WWB, tot 2015) en de Participatiewet (vanaf 2015) en het Besluit bijstandsverlening zelfstandigen 2004 (Bbz) verstaan. Bron: CBS - Jeugdmonitor Gebied 2018

2019

2020

2021

Drenthe

6,00 %

Westerveld

3,00 %

Ind 6.003 Netto arbeidsparticipatie Omschrijving Het aandeel van de werkzame beroepsbevolking in de bevolking (beroeps- en nietberoepsbevolking). Deze definitie heeft betrekking op personen die in Nederland wonen (exclusief de institutionele bevolking). Bron: CBS - Arbeidsdeelname (gemeente) Gebied 2019 2020

2021

2022

Drenthe

66,80

66,40

68,80

70,60

Westerveld

66,20

65,50

66,60

68,80

Ind 6.004 Werkloze jongeren Omschrijving Personen van 16 t/m 22 jaar die als werkzoekende staan ingeschreven bij het UWV WERKbedrijf en tegelijkertijd geen baan hebben als werknemer volgens de Polisadministratie. Bron: CBS - Jeugdmonitor Gebied 2018

2019

2020

2021

Drenthe

2,00 %

3,00 %

2,00 %

Westerveld

2,00 %

Ind 6.005 Personen met een bijstandsuitkering Omschrijving Het aantal personen met een uitkering op grond van de Wet werk en bijstand (WWB, t/m 2014) en de Participatiewet (vanaf 2015). De uitkeringen (leefgeld) aan personen in een instelling, de elders verzorgden, zijn niet inbegrepen. Ook de uitkeringen aan dak- en thuislozen zijn niet inbegrepen. Bron: CBS - reintegratiemonitor Gebied 2018

2019

2020

2021

Drenthe

368,50

351,60

397,50

360,40

Westerveld

189,20

186,10

269,60

211,60

Ind 6.006 Lopende re-integratievoorzieningen Omschrijving Het aantal reintegratievoorzieningen, per 10.000 inwoners in de leeftijd van 15-64 jaar. Bron: CBS - reintegratiemonitor Gebied 2019

2020

2021

2022

Drenthe

249,40

244,60

242,30

234,60

Westerveld

113,60

122,50

110,30

95,90

Ind 6.007 Jongeren met jeugdhulp Omschrijving Hulp en zorg zoals deze bedoeld en beschreven zijn in de Jeugdwet (2014) en in natura door de zorgaanbieder zijn geleverd. PGB gefinancierde hulp en zorg vallen hier dus buiten. Het betreft hulp en zorg aan jongeren en hun ouders bij psychische, psychosociale en of gedragsproblemen, een verstandelijke beperking van de jongere, of opvoedingsproblemen van de ouders. Zorg in natura wordt direct vergoed aan de zorgverlener zonder tussenkomst van de zorggebruiker. In het kader van de jeugdzorg betekent dit dat de hulp rechtstreeks door de gemeente wordt vergoed. Persoonsgebonden budget (PGB)is een geldbedrag waarmee de zorggebruiker zelf zorg, begeleiding, hulp, hulpmiddelen of voorzieningen in kan kopen. Deze wordt verstrekt via de Sociale Verzekeringsbank (SVB) maar is ook afkomstig van de gemeente. Bron: CBS - Indicatoren jeugdzorg in natura Gebied 2019 2020

2021

2022

Drenthe

13,80 %

13,30 %

14,10 %

13,60 %

Westerveld

13,00 %

12,60 %

13,50 %

12,60 %

Ind 6.008 Jongeren met jeugdbescherming Omschrijving Jongeren met jeugdbescherming betreft jongeren tot 18 jaar die op enig moment in de verslagperiode een maatregel door de rechter dwingend opgelegd hebben gekregen. Jeugdbescherming is een maatregel die de rechter dwingend oplegt. Dat gebeurt als een gezonde en veilige ontwikkeling van een kind of jeugdige wordt bedreigd en vrijwillige hulp niet of niet voldoende helpt. Een kind of jongere wordt dan onder toezicht gesteld of onder voogdij geplaatst. In uitzonderlijke gevallen wordt de hulp of zorg voortgezet tot de leeftijd van 23 jaar. Bron: CBS - Indicatoren jeugdzorg in natura Gebied 2019 2020

2021

2022

Drenthe

1,20 %

1,30 %

1,20 %

Westerveld

0,80 %

1,00 %

Ind 6.009 Jongeren met jeugdreclassering Omschrijving Het percentage jongeren (12-22 jaar) met een jeugdreclasseringsmaatregel ten opzichte van alle jongeren (12-22 jaar). Jeugdreclassering is een combinatie van begeleiding en controle voor jongeren vanaf 12 jaar, die voor hun 18e verjaardag met de politie in aanraking zijn geweest en een proces-verbaal hebben gekregen. Indien de persoonlijkheid van de dader of de omstandigheden waaronder het misdrijf is begaan daartoe aanleiding geven, bijvoorbeeld bij jongvolwassenen met een verstandelijke beperking, kan het jeugdstrafrecht eveneens worden toegepast op jongvolwassenen in de leeftijd 18 tot en met 22 jaar. De jongere krijgt op maat gesneden begeleiding van een jeugdreclasseringswerker om te voorkomen dat hij of zij opnieuw de fout ingaat. Jeugdreclassering kan worden opgelegd door de kinderrechter of de officier van Justitie. Jeugdreclassering kan ook op initiatief van de Raad voor de Kinderbescherming in het vrijwillige kader worden opgestart. De begeleiding kan doorlopen tot de jongere 23 jaar wordt. Bron: CBS - Indicatoren jeugdzorg in natura Gebied 2018 2019

2020

2021

Drenthe

0,50 %

0,40 %

Westerveld

0,00 %

0,40 %

Ind 6.010 Cliënten met een maatwerkarrangement WMO Omschrijving Aantal per 10.000 inwoners in de betreffende bevolkingsgroep. Een maatwerkarrangement is een vorm van specialistische ondersteuning binnen het kader van de Wmo. Voor de Wmo-gegevens geldt dat het referentiegemiddelde gebaseerd is op 327 deelnemende gemeenten. Bron: CBS - Gemeentelijke Monitor Sociaal Domein Wmo Gebied 2019 2020 2021

2022

Drenthe

781,00

752,00

756,00

666,00

Westerveld

680,00

700,00

680,00

670,00

Wat willen we bereiken? Samenhang, verbondenheid en inclusiviteit voor onze inwoners Om de samenhang, de verbondenheid en het welzijn in de gemeente in stand te houden en waar nodig te verbeteren, sluiten we enerzijds aan bij de ondersteunings- en zorgbehoeften van inwoners en zetten we anderzijds in op positieve gezondheid en preventie. Onder het motto ‘iedereen doet mee’ streven we naar een inclusieve samenleving. Regie over eigen leven is daarbij het uitgangspunt. Doel 6.1 Onder het motto ‘iedereen doet mee’ werken we aan een inclusieve samenleving. Regie over eigen leven is daarbij het uitgangspunt

Wat gaan we daarvoor doen? Actie 6.1.1 Woonzorgvisie Omschrijving Ouderenbeleid, eenzaamheid, wonen, zorg, welzijn en preventie zijn de thema's van de in 2023 vastgestelde maatschappelijke visie en worden concreet uitgewerkt in de maatschappelijke agenda. Daarnaast wordt in 2024 de woonzorgvisie ter vaststelling aangeboden aan de raad met daarin aandacht voor wonen, welzijn en zorg. Actie 6.1.3 Decentralisatie beschermd wonen Omschrijving Gedurende 2024 bereiden we de decentralisatie van beschermd wonen voor door beleidsontwikkeling en implementatie van de uitvoering. Op 1 januari 2025 moet de toegang tot beschermd wonen lokaal gerealiseerd zijn. Actie 6.1.4 Ouderen en jongeren verbinden door maatschappelijke stages Omschrijving We gaan dit in 2024 aanjagen en stimuleren door overleg en wijziging van de opdrachtverlening en jaarplannen 2025 aan onze subsidiepartners zoals WMW, cultuurorganisaties, beweegcoaches etc. Actie 6.1.5 Kinderarmoede Omschrijving In 2024 onderzoeken we de meerwaarde van het aanbod van de stichting Stop de Kinderarmoede en stellen we de raad in kennis van het onderzoek. Wat mag het kosten?

Exploitatie (bedragen x € 1.000)

Burap 1 2023

Begr 2024 Begr 2025 Begr 2026 Begr 2027

6.1 Samenkracht en burgerparticipatie Lasten

3.706

2.376

2.341

2.215

2.214

Baten

370

227

166

-3.337

-2.148

-2.114

-2.048

538

1.756

-538

-1.756

Lasten

5.323

4.960

Baten

3.606

-1.717

-1.354

3.473

3.628

3.627

3.592

3.491

-3.473

-3.628

-3.627

-3.592

-3.491

946

980

974

989

-946

-980

-974

-989

Lasten

1.153

808

809

Baten

111

219

222

-1.043

-697

-589

-587

207

-207

2.105

2.182

2.260

2.378

-2.105

-2.182

-2.260

-2.378

1.102

Totaal 6.1 Samenkracht en burgerparticipatie 6.2 Wijkteams Lasten Totaal 6.2 Wijkteams 6.3 Inkomensregelingen

Totaal 6.3 Inkomensregelingen 6.4 Begeleide participatie Lasten Totaal 6.4 Begeleide participatie 6.5 Arbeidsparticipatie Lasten Totaal 6.5 Arbeidsparticipatie 6.6 Maatwerkvoorzieningen (WMO)

Totaal 6.6 Maatwerkvoorzieningen (WMO) 6.71 Maatwerkdienstverlening 18+ Lasten Totaal 6.71 Maatwerkdienstverlening 18+ 6.71A Hulp bij het huishouden (WMO) Lasten Totaal 6.71A Hulp bij het huishouden (WMO) 6.71B Begeleiding (WMO) Lasten

Exploitatie (bedragen x € 1.000) Totaal 6.71B Begeleiding (WMO)

Burap 1 2023

Begr 2024 Begr 2025 Begr 2026 Begr 2027

-1.102

690

-690

Lasten

Totaal 6.72 Maatwerkdienstverlening 18-

1.551

1.612

1.467

1.244

1.241

-1.551

-1.612

-1.467

-1.244

-1.241

254

244

217

195

-254

-244

-217

-195

102

-102

-98

-87

-78

284

273

242

217

-284

-273

-242

-217

434

416

369

332

-434

-416

-369

-332

Lasten

Totaal 6.73C Jeugdhulp met verblijf overig

-4

-3

872

837

742

667

6.71C Dagbesteding (WMO) Lasten Totaal 6.71C Dagbesteding (WMO) 6.72 Maatwerkdienstverlening 18-

6.72A Jeugdhulp begeleiding Lasten Totaal 6.72A Jeugdhulp begeleiding 6.72B Jeugdhulp behandeling Lasten Totaal 6.72B Jeugdhulp behandeling 6.72C Jeugdhulp dagbesteding Lasten Totaal 6.72C Jeugdhulp dagbesteding 6.73A Pleegzorg Lasten Totaal 6.73A Pleegzorg 6.73B Gezinsgericht Lasten Totaal 6.73B Gezinsgericht 6.73C Jeugdhulp met verblijf overig

6.74A Jeugdhulp behandeling GGZ zonder verblijf Lasten

Exploitatie (bedragen x € 1.000) Totaal 6.74A Jeugdhulp behandeling GGZ zonder verblijf

Burap 1 2023

Begr 2024 Begr 2025 Begr 2026 Begr 2027

-872

-837

-742

-667

603

579

513

461

-603

-579

-513

-461

Baten

250

Totaal 6.81 Geëscaleerde zorg 18+

250

Baten

Totaal 6.81A Beschermd wonen (WMO)

Lasten

Totaal 6.82 Geëscaleerde zorg 18-

418

393

384

-418

-393

-384

Lasten

Totaal 6.82B Jeugdreclassering

-54

-53

Totaal programma

-19.734

-18.796

-18.293

-17.879

-17.775

6.74B Jeugdhulp crisis/LTA/GGZ-verblijf Lasten Totaal 6.74B Jeugdhulp crisis/LTA/GGZ-verblijf 6.81 Geëscaleerde zorg 18+

6.81A Beschermd wonen (WMO)

6.82 Geëscaleerde zorg 18-

6.82A Jeugdbescherming Lasten Totaal 6.82A Jeugdbescherming 6.82B Jeugdreclassering

Besloten

Gerapporteerd saldo Burap 12023

2024

2025

2026

2027

-18.397.538

-17.805.673

-17.503.944

-17.503.383

Gemeenschappelijke regeling (Reestmond en Publiek Vervoer)

Kadernota

-218.249

-306.521

-329.744

-229.326

Algemene Uitkering (Jeugd en Beschermd Wonen)

Kadernota

136.537

244.066

246.920

Motie aangenomen bij Kadernota (zwemlessen statushouders)

Meerjaren raming

-27.500

Terugdraaien inflatie

Meerjaren raming

30.800

Verdeling personeelslasten over programma's

Meerjaren raming

-320.400

-398.812

-487.084

-375.278

-272.006

-18.796.350

-18.292.757

-17.879.222

-17.775.389

Subtotaal mutaties Saldo in deze begroting

Wijzigingen in deze begroting per taakveld Deze bovenstaande mutatie is als volgt verwerkt over de taakvelden.

Volgend deel →

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij de gemeente is leidend. Bron: https://api1.ibabs.eu/publicdownload.aspx?site=Westerveld&id=6241e801-f107-4ba9-98b7-52e0792f02db