CConstaterende datWesterkwartier
Koppel je AI →
Document · PDF

Bijlage 2 Aanvraag Omgevingsvergunning - BOPA Oostergast fase 3b

Raadsvergadering 21 oktober 2026, gemeente WesterkwartierBij agendapunt: Oostergast fase 3B - beeldkwaliteitsplan en adviesrecht BOPA (Hamerstuk)268.636 woorden

Open het PDF bij de gemeente ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen · deel 1 van 26

Algemene gegevens Akkoordverklaring | Ja Ambtshalve | Nee Doel | Indienen IndienDatum | 2026-07-30T11:01:33.706098 Naam | NoorderHorizon - Oostergast fase 3B Type | Definitief Plicht | Aanvraag vergunning Verzoeknummer | 2026073000397 Volgnummer | 000 Bevoegd gezag Naam | gemeente Westerkwartier Oin | 00000001825779315000 BeginGeldigheid | 2026-07-30T11:00:54.384018 Project Naam | NoorderHorizon - Oostergast fase 3B Omschrijving | Aanvraag planologisch basis besluit voor fase 3B van de Oostergast. ProjectId | e9421d99-0a84-43b8-917d-252b9af766dd-0 Participatie Geparticipeerd | Ja ParticipatieWijze | * ParticipatieResultaat | * Initiatiefnemer Niet Natuurlijk Persoon Emailadres (gebruiker) | 5.1.2e Telefoonnummer (gebruiker) | 5.1.2e Rsin (DSO-LV) | 5.1.1e KvkNummer (DSO-LV) | 5.1.2e Handelsnaam (DSO-LV) | 5.1.2e Vestiging LocatieAdresVestiging | Huisnummer (DSO-LV) Huisnummertoevoeging (gebruiker) Postcode (DSO-LV) | 5.1.2e Straatnaam (DSO-LV) | 5.1.2e Woonplaatsnaam (DSO-LV) | 5.1.2e Locaties Locatie CoordinatenOpgegeven | Referentiestelsel | RD Vlaklocatie | 223620.541 585944.215 222891.421 585795.703 222853.117 585819.895 222869.245 585830.647 222861.853 585850.807 222834.973 585848.119 222820.861 585881.719 222853.117 585884.407 222848.413 585915.991 223533.181 586088.023 223589.629 586004.695 223620.541 585944.215 Activiteiten en specificaties Activiteit Afwijken van

regels in het omgevingsplan ActiviteitId | http://toepasbare-regels.omgevingswet.overheid.nl/00000001825779315000/id/concept/IndieningsvereistenVergunningnl.imow-g m1969.activiteit.BouwwerkGebruiken ImowId | nl.imow-gm1969.activiteit.BouwwerkGebruiken Activiteitnaam | Afwijken van regels in het omgevingsplan Volgnummer 1 Afwijken van regels in het omgevingsplan Antwoord Het gebied bouwrijp maken. Vraagclassificatie activiteit VraagId 329232 Vraagtekst Omschrijf wat u wilt gaan doen. Publiceerbaar Ja Afwijken van regels in het omgevingsplan Antwoord In de huidige functie is het agrarisch, we vragen nu de nieuwe bestemming aan met mo gelijkheid voor het uitvoeren van de bouwrijp werkzaamheden. Vraagclassificatie activiteit VraagId 329228 Vraagtekst Beschrijf hoe en in welke mate de voorgenomen activiteiten of het gebruik in strijd zijn m et de regels uit het omgevingsplan. Publiceerbaar Ja Afwijken van regels in het omgevingsplan Antwoord Om deze functies mogelijk te maken. Vraagclassificatie activiteit VraagId 329227 Vraagtekst Geef aan waarom u van regels in het omgevingsplan wil afwijken. Publiceerbaar Ja Afwijken van regels in het omgevingsplan Antwoord Uitbreiding van bestaande nieuwbouwwijk. Vraagclassificatie activiteit VraagId 329225 Vraagtekst Het afwijken van de regels in het omgevingsplan kan gevolgen hebben voor de leefomg eving. Beschrijf deze gevolgen.

Publiceerbaar Ja Afwijken van regels in het omgevingsplan Antwoord Nee Vraagclassificatie activiteit VraagId 329224 Vraagtekst Wilt u tijdelijk afwijken van de regels in het omgevingsplan? Publiceerbaar Ja Milieueffectrapportage Antwoord Voor 1 of meer activiteiten geldt een ‘project-mer-plicht’ Vraagclassificatie activiteit VraagId 329226 Vraagtekst Wat geldt er voor de activiteiten van deze aanvraag? Publiceerbaar Ja Bijlagen Antwoord Vraagclassificatie gevraagdeBijlage VraagId 329239 Vraagtekst Overige gegevens noodzakelijk voor toetsing aan het omgevingsplan Publiceerbaar Ja Bijlagen Antwoord Vraagclassificatie gevraagdeBijlage VraagId 329238 Vraagtekst Overzichtstekening nieuwe toestand Publiceerbaar Ja Bijlagen Antwoord Vraagclassificatie gevraagdeBijlage VraagId 329233 Vraagtekst Project-milieueffectrapport Publiceerbaar Ja Bijlagen Antwoord Vraagclassificatie gevraagdeBijlage VraagId 329237 Vraagtekst Rapport archeologische waarde Publiceerbaar Ja Bijlagen Antwoord Vraagclassificatie gevraagdeBijlage VraagId 329235 Vraagtekst Situatietekening bestaande toestand Publiceerbaar Ja Bijlagen Antwoord Vraagclassificatie gevraagdeBijlage VraagId 329236 Vraagtekst Situatietekening nieuwe toestand Publiceerbaar Ja Activiteit Werk, niet zijnde bouwwerk, of werkzaamheid uitvoeren ActiviteitId

http://toepasbare-regels.omgevingswet.overheid.nl/00000001825779315000/id/concept/IndieningsvereistenVergunningnl.imow-g m1969.activiteit.WerkzaamheidUitv ImowId nl.imow-gm1969.activiteit.WerkzaamheidUitv Activiteitnaam Werk, niet zijnde bouwwerk, of werkzaamheid uitvoeren Volgnummer 2 Diverse vragen Antwoord Voor het bouwrijp maken van het gebied worden de gebruikelijke materialen toegepast d ie nodig zijn voor de aanleg van de infrastructuur en de openbare ruimte. Hierbij gaat het onder andere om zand voor ophogingen en cunetten, riolering, kabels en leidingen, stra atkolken en funderingsmateriaal voor wegen en verhardingen. Vraagclassificatie activiteit VraagId 329361 Vraagtekst Geef aan welke materialen u gaat gebruiken. Publiceerbaar Ja Diverse vragen Antwoord Ja Vraagclassificatie activiteit VraagId 329364 Vraagtekst Gaat u grond afvoeren naar een andere locatie? Publiceerbaar Ja Diverse vragen Antwoord Naar verwachting wordt circa 9.000 tot 9.400 m³ grond afgevoerd. De definitieve hoevee lheid is afhankelijk van het nog vast te stellen peil en de verdere uitwerking van het bou wrijp maken. Vraagclassificatie activiteit VraagId 329363 Vraagtekst Geef aan hoeveel grond (in kubieke meter) u gaat afvoeren naar een andere locatie. Publiceerbaar Ja Diverse vragen Antwoord Er zijn geen obstakels bekend die de uitvoering van de werkzaamheden belemmeren.

Vraagclassificatie activiteit VraagId 329362 Vraagtekst Zijn er obstakels aanwezig die in de weg staan voor het uitvoeren van het werk of de we rkzaamheid? Beschrijf dan de obstakels die in de weg staan. Publiceerbaar Ja Bijlagen Antwoord Ja Vraagclassificatie gevraagdeBijlage VraagId 329365 Vraagtekst Overige gegevens noodzakelijk voor toetsing aan omgevingsplan Publiceerbaar Ja GevraagdeBijlage DocumentsoortDSO Overige gegevens noodzakelijk voor toetsing aan omge vingsplan DocumenttypeGeneriek Overig PotentieelVertrouwelijk Ja Verplicht Nee Document Bestandsnaam BOPA Oostergast fase 3B_Bijlag en_Bijlage 3 Wateradvies.pdf DocumentId 1452080c9e4a4017996334f3c71 9c6bf76767c5b7bcd7de153192df 9d350423d Vertrouwelijk Nee Document Bestandsnaam BOPA Oostergast fase 3B_Bijlag en_Bijlage 6 Verkennend bodem onderzoek en verkennend onderz oek asbest in bodem en puin.pdf DocumentId c3d7c06720427aa4b8cb9bfe076 e2a53ab4c8585d8182993fcf9384 df19859ed Vertrouwelijk Nee Document Bestandsnaam BOPA Oostergast fase 3B_Bijlag en_Bijlage 11 Archeologisch bure auonderzoek en inventariserend veldonderzoek.pdf DocumentId 735253099b56fff37b4af61848e6 5aaa99a32815cc3cfa4a93fc4c83 137eb80b Vertrouwelijk Nee Document Bestandsnaam BOPA Oostergast fase 3B_Bijlag en_Bijlage 7 Verkennend bodem onderzoek noordelijke percelen.p df DocumentId f6369e756a96462fc5e2e0e2dd14 05d888a6d3ab2cfddb5dae29f0a7 cba12242

Vertrouwelijk Nee Document Bestandsnaam BOPA Oostergast fase 3B_Bijlag en_Bijlage 1 Stedenbouwkundig plan.pdf DocumentId 13e1390592dbe18e65a337a1d7c ef2673519edbb935efdbf977c320 bc64e9fbe Vertrouwelijk Nee Document Bestandsnaam BOPA Oostergast fase 3B_Vergu nningvoorschriften.pdf DocumentId e76a4335b23a7f14ad6f42de445 eae704356a1a47419d64ecb661a f50af5e9bc Vertrouwelijk Nee Document Bestandsnaam BOPA Oostergast fase 3B_Bijlag en_Bijlage 2 Onderzoek externe veiligheid.pdf DocumentId b9d6041ad854de70f52c379e382f 877436d0da808fe72530ca8b683 adb407ff8 Vertrouwelijk Nee Document Bestandsnaam BOPA Oostergast fase 3B_Bijlag en vergunningvoorschriften_Bijla ge 2 Voorbeeldlijst aan-huis-verb onden beroepen en bedrijven.pdf DocumentId c0b51ee11a3e79b66149d636707 c474d6da2b108b3aa47cecdaa24 dc37a9a053 Vertrouwelijk Nee Document Bestandsnaam BOPA Oostergast fase 3B_Bijlag en_Bijlage 5 AERIUS-berekening Oostergast 3B.pdf DocumentId 8f34673242081a60a069a904819 13a7b4b6110248040ef8d6f6f244 0e3b3e98b Vertrouwelijk Nee Document Bestandsnaam BOPA Oostergast fase 3B_Bijlag en_Bijlage 10 Archeologische on derzoek MUG.pdf DocumentId 15d713bd5c750eb2db95925f875 0f400a3e437a81bb3e90290fa5fd 6ce379d20 Vertrouwelijk Nee Document Bestandsnaam BOPA Oostergast fase 3B_Bijlag en_Bijlage 12 Mer-beoordeling.p df DocumentId 3d5997789b5910365cf267f0814c ff9df966077a4f7235bbd36c02520 612e19b Vertrouwelijk Nee

Document Bestandsnaam BOPA Oostergast fase 3B_Bijlag en_Bijlage 8 Aanvullend bodemo nderzoek noordelijke percelen.pd f DocumentId 620ad10a94790bbd69863018a2 bb01254c860a0445f37fd6bc09d1 f3d2f1f2f3 Vertrouwelijk Nee Document Bestandsnaam BOPA Oostergast fase 3B_Motiv ering.pdf DocumentId 2c2eb117ee3dc42904fedb56c28 19b7214448a9d27629dec49a3dc c2735979fb Vertrouwelijk Nee Document Bestandsnaam BOPA Oostergast fase 3B_Bijlag en vergunningvoorschriften_Bijla ge 1 Functiekaart .pdf DocumentId dff899b9966e1d2db63d63811045 f21ca30c7d5e4d77a35d9c5d1e3 9f3ec3a79 Vertrouwelijk Nee Document Bestandsnaam BOPA Oostergast fase 3B_Bijlag en_Bijlage 9 Akoestisch onderzo ek Oostergast fase 3B.pdf DocumentId fdae519484ea07837bde4db6359 cff215e81c26b1fc0cb2a9abba71 10bfc9b3c Vertrouwelijk Nee Document Bestandsnaam BOPA Oostergast fase 3B_Bijlag en_Bijlage 4 Ecologische beoord eling Omgevingswet.pdf DocumentId ec4beb49f8217f1b2b1f0387c570 6f51c2de095fe37aefd5fdc2ee653 db4a020 Vertrouwelijk Nee Document Bestandsnaam BOPA Oostergast fase 3B_Bijlag en_Bijlage 13 Uitnodiging dorpsw andeling.pdf DocumentId ac7a604bcb706042b729cd7df2b 22ba55d2d1e452eac8d0dee9dcb c57f89e6c0 Vertrouwelijk Nee Bijlagen Antwoord Vraagclassificatie gevraagdeBijlage VraagId 329367 Vraagtekst Locatie van de werkzaamheden Publiceerbaar Ja Bijlagen Antwoord Vraagclassificatie gevraagdeBijlage VraagId 329366 Vraagtekst Rapport

archeologische waarde Publiceerbaar Ja BOPA Oostergast fase 3B Motivering BOPA Oostergast fase 3B 25-08-2026 BOPA Oostergast fase 3B Inhoudsopgave Motivering | 4 Hoofdstuk 1 | Inleiding | 4 1.1 | Aanleiding | 4 1.2 | Grens projectgebied | 5 1.3 | Planologische regeling | 5 1.4 | Leeswijzer | 6 Hoofdstuk 2 | Huidige en toekomstige situatie | 6 2.1 | Huidige situatie | 6 2.2 | Toekomstige situatie | 8 Hoofdstuk 3 | Relevante regelgeving en beleid | 12 3.1 | Inleiding | 12 3.2 | Rijk | 12 3.3 | Provinciaal beleid | 14 3.4 | Regionaal beleid | 17 3.5 | Gemeentelijk beleid | 17 Hoofdstuk 4 | Milieu- en omgevingsaspecten | 20 4.1 | Omgevingsveiligheid | 20 4.2 | Water | 22 4.3 | Luchtkwaliteit | 24 4.4 | Activiteiten en milieuzonering | 26 4.5 | Ecologie | 28 4.6 | Bodem | 31 4.7 | Geluid | 34 4.8 | Ladder voor duurzame verstedelijking | 35 4.9 | Archeologie | 37 4.10 | Cultuurhistorie | 39 4.11 | Rijksvaarwegen | 40 4.12 | Toegankelijkheid openbare ruimte | 40 4.13 | Verkeer en parkeren | 41 4.14 | Duurzaamheid | 44 4.15 | Mer | 45 Hoofdstuk 5 | Economische uitvoerbaarheid | 45 Hoofdstuk 6 | Maatschappelijke uitvoerbaarheid | 46 6.1 | Participatie | 46 6.2 | Bestuurlijk vooroverleg | 47 6.3 | Bindend adviesrecht | 47 6.4 | Vaststellingsprocedure | 47 Hoofdstuk 7 | Conclusie evenwichtige toedeling van functies aan locaties | 47 3 BOPA Oostergast fase 3B Motivering Hoofdstuk 1

Inleiding 1.1 Aanleiding De projectlocatie is gelegen in het gebied 'Oostergast fase 3b' in Zuidhorn. is voornemens om op deze locatie woningbouw te realiseren ter completering van de wijk de Oostergast. Het voornemen is om maximaal 250 woningen te realiseren. Door is een stedenbouwkundig plan en beeldkwaliteitsplan uitgewerkt. Het stedenbouwkundig plan is door het college vastgesteld op 25 juni 2026 en vormt samen met voorliggende motivering de basis voor het nemen van een planologisch basisbesluit in de vorm van een omgevingsvergunning voor een buitenplanse omgevingsactiviteit (BOPA). Het beeldkwaliteitsplan wordt als beleidsregel ter vaststelling aan de gemeenteraad aangeboden en dien daarna als het toetstingskader voor de omgevingsvergunning voor de ruimtelijke bouwactiviteit. Op grond van het bestemmingsplan 'Zuidhorn - Sebastopol', dat onderdeel is van het tijdelijke deel van het omgevingsplan van de gemeente Westerkwartier, is de voorgenomen ontwikkeling namelijk niet mogelijk. Er is gekozen voor een realisatie via BOPA's. Voorliggende motivering dient ter onderbouwing van de vergunningaanvraag voor het planologische basisbesluit, waarmee de hoofdstructuur, de in het projectgebied beoogde functies (zie afbeelding 1.1 en bijlage Functiekaart) en het maximaal aantal te realiseren programma wordt vastgelegd.

Dit besluit is ook bedoeld als basis voor het bouwrijp maken, het aanbrengen van verhardingen, het graven van waterpartijen en dergelijke. Deze eerste BOPA wordt daarna gevolgd door één of meer (opvolgende) omgevingsvergunningen voor een BOPA, die gericht zijn op het feitelijk bouwen van woningen. Figuur 1.1. Functiekaart (bron: Adviseurs) Voor de BOPA gelden de beoordelingsregels uit het Besluit kwaliteit leefomgeving (hierna: Bkl). Dat betekent dat de vergunning wordt verleend: met het oog op een evenwichtige toedeling van functies aan locaties; als daarbij voldaan wordt aan de beoordelingsregels uit het Bkl. De beoordelingsregels komen overeen met de regels die gelden voor het opstellen van een omgevingsplan. Dat betekent dat ook de instructieregels uit hoofdstuk 5 van het Bkl gelden. 4 5.1.2e 5.1.2e 5.1.2e BOPA Oostergast fase 3B In de volgende hoofdstukken worden de evenwichtige toedeling van functies aan locaties en de beoordelingsregels nader uitgewerkt. 1.2 Grens projectgebied Het projectgebied is gelegen in het noordoosten van Zuidhorn. Het projectgebied betreft het gebied 'Oostergast fase 3b', waarin wordt voortgebouwd op de eerdere fases (fase 2D-a en 3a). Fase 3b vormt de afronding van de noordzijde van Oostergast. De eerdere fases liggen ten zuiden van het projectgebied.

Ten noorden wordt het projectgebied begrenst door het 'Aduard 825 pad' en het Van Starkenborghkanaal. Ten westen van het projectgebied zijn agrarische gronden en een woning gelegen. Het oosten van het projectgebied wordt begrensd door een watergang, grasland en daarachter de N355 (Rijksstraatweg). Onderstaand is het projectgebied globaal aangegeven met een rode omkadering. Figuur 1.2: Luchtfoto projectgebied (bron: PDOK, d.d. 16-02-2026). 1.3 Planologische regeling Voor projectgebied is het bestemmingsplan 'Zuidhorn - Sebastopol' in werking als tijdelijk deel van het omgevingsplan van de gemeente Westerkwartier. Dit bestemmingsplan is vastgesteld op 12 oktober 2015. Het projectgebied heeft in het huidige bestemmingsplan de enkelbestemming 'Agrarisch'. Tevens kent het projectgebied de gebiedsaanduiding 'Vrijwaringszone - vaarweg'. Binnen het huidige bestemmingsplan is het niet mogelijk om op deze locatie woningbouw te realiseren. Omdat het initiatief strijdig is met het geldende bestemmingsplan dient het planologisch regime gewijzigd te worden, dan wel hiervan te worden afgeweken. Zoals in paragraaf 1.1 aangegeven, is gekozen voor de realisatie via (opvolgende) omgevingsvergunningen voor een BOPA. 5 BOPA Oostergast fase 3B Figuur 1.3: Uitsnede bestemmingsplan 'Zuidhorn - Sebastopol' met het projectgebied rood omkaderd (bron: omgevingswet.overheid.nl).

Naast het bestemmingsplan 'Zuidhorn - Sebastopol' gelden nog andere gemeentelijke bestemmingsplannen op de locatie: Geitenhouderijen (vastgesteld 29 september 2021); Parapluplan parkeren Westerkwartier (vastgesteld 14 juni 2023); Facetbestemmingsplan kruimelregeling (vastgesteld 20 november 2024); TAM-omgevingsplan Facetplan Archeologie (vastgesteld 18 februari 2026). Deze plannen zijn en blijven van toepassing. Hier moet de projectlocatie aan voldoen. 1.4 Leeswijzer Hoofdstuk 2 gaat in op de huidige situatie van het projectgebied, de voorgenomen ontwikkeling en het hoofdstuk toetst de strijdigheid met het huidige ruimtelijke kader. Hoofdstuk 3 toetst het voornemen aan relevante wetgeving en beleid op rijks-, provinciaal- en gemeentelijk niveau. Hierop volgend behandelt Hoofdstuk 4 de relevante aspecten van de fysieke leefomgeving en het milieu. Hoofdstuk 5 en Hoofdstuk 6 gaan tot slot in op de economische en maatschappelijke uitvoerbaarheid. Hoofdstuk 7 sluit af met een eindconclusie over de evenwichtige toedeling van functies aan locaties. Hoofdstuk 2 Huidige en toekomstige situatie 2.1 Huidige situatie Het projectgebied ligt in de plaats Zuidhorn. In de huidige situatie is het projectgebied onbebouwd en kent het een agrarische functie. Het projectgebied heeft een oppervlakte van circa 11 ha. In het projectgebied zijn enkele watergangen gelegen.

Deze omringen het projectgebied en lopen grotendeels evenwijdig aan het Van Starkenborghkanaal. Oostergast fase 3b is onderdeel van Oostergast, de uitbreiding van Zuidhorn in het buitengebied. Fase 3b is het sluitstuk van de wijk aan de zuidzijde van het Van Starkenborghkanaal en grenst direct aan Fase 3a. De wijk Oostergast ligt in het dijkenlandschap naast de hogere zandrug van Zuidhorn en Noordhorn. De westrand vormt de overgang naar het wegdorpenlandschap. De oostrand wordt gevormd door een oude inpolderingsdijk. De wijk ligt in een cultuurhistorisch waardevol gebied van zeekleipolders met oude dijken 6 BOPA Oostergast fase 3B en parallelle ontginningslijnen. Het open landschap met opstrekkende verkaveling en fraaie vergezichten vormt een bijzonder decor. De structuur van de voorgaande fasen van de ontwikkeling van Oostergast is gebaseerd op het patroon van de ontginningslijnen in het dijkenlandschap, deze komt terug in de richting van de wegen en woonvlekken. De centrale parkzone is de groene, recreatieve ruggengraat die een verbinding maakt van noord naar zuid. De Oostervaart en De Nieuwe Gast-Lint van Sebastopol vormen respectievelijk de oost- en de westrand van de wijk. De ligging van Zuidhorn Oostergast op de overgang van wegdorpenlandschap naar dijkenlandschap zorgt voor verschillen qua karakter van de randen van Oostergast fase 3b.

Deze randen verschillen fundamenteel van elkaar, terwijl de interne ruimtebeleving van de wijk herkenbaar is door de slagenstructuur die de strekkende verkavelingspatronen volgt. De huidige situatie in het projectgebied is weergegeven op de onderstaande afbeeldingen. Figuur 2.1: Luchtfoto huidige situatie projectgebied (bron: PDOK, d.d. 16 februari 2026). 7 BOPA Oostergast fase 3B Figuur 2.2: Overzicht projectgebied vanuit het noordoosten 2.2 Toekomstige situatie Het initiatief betreft het gebruik en het bebouwen van de gronden ten behoeve van woningbouw. Het voornemen is om maximaal 250 woningen te realiseren in het projectgebied. De woningen in het projectgebied zullen in verschillende woningtypen worden uitgevoerd in zowel het vrije als het sociale segment. Het uitgangspunt hierbij is 30% sociale woningbouw, 40% betaalbare koop of middenhuur, 30% vrije sector. Door deze woningtypen in het projectgebied gemengd toe te passen, ontstaat een divers woonmilieu. De woningen zijn gericht op het omliggende landschap en de interne groenstructuur. Figuur 2.3: Stedenbouwkundig plan met indicatieve verkaveling, zie ook bijlage 1 (bron: LAOS). Voor het projectvoornemen is een beeldkwaliteitsplan en een stedenbouwkundig plan opgesteld waarin randvoorwaarden zijn opgenomen. Het stedenbouwkundig plan is als bijlage 1 aan deze BOPA-motivering toegevoegd.

Het in hoofdstuk 3 van het stedenbouwkundig plan opgenomen beeldkwaliteitsplan wordt, na vaststelling door de gemeenteraad, aan de eerstopvolgende BOPA gekoppeld. De ontwikkeling van de nieuwe wijk bouwt voort op de kracht van het landschap en versterkt de relatie tussen dorp en buitengebied. Het stedenbouwkundig plan zet in op een groen en klimaatbestendig netwerk, waarin ruimte is voor natuur, water en ontmoeting. 8 BOPA Oostergast fase 3B Groenstructuur Het Van Starkenborghkanaal vormt met zijn lijnbeplanting van hoge bomen een sterk landschappelijk element. De groen- en recreatieve structuur sluit aan op de bestaande structuur, en vormt zo een onderdeel van de langzaamverkeersroutes voor bewoners van Zuidhorn/de Oostergast en wordt een natuurlijke grens van de woonwijk. Een doorgaand voetpad loopt door het centrale groengebied vanaf het centrum tot aan het Van Starkenborghknaal. Gaten in de lijnbeplanting worden opgevuld met nieuwe bomen en onderbeplanting wordt (plaatselijk ter hoogte van het kanaal) weggehaald om ervoor te zorgen dat er doorsteekjes en een doorzichtige rand ontstaan. Zo kan men door de wijk wandelen en fietsen naar het kanaal, om daar van het uitzicht te genieten en boten te kijken. Water Centraal in het plan ligt een groenblauwe as, waarin ruimte is voor open water en waterberging.

Daarnaast sluit het plan aan op de omliggende waterstructuur, door het water vanuit het zuiden vanaf het strandeiland en de boerenwaterpartij naar het projectgebied door te trekken. Op andere plekken, waar geen open water is, is wel ruimte voor waterberging. Het uitgangspunt van het stedenbouwkundig plan is om de woningen zo veel als mogelijk oppervlakkig af te laten wateren. Dit vertraagt de afvoer van het water. Het water wordt zo langer binnen de wijk vastgehouden, voor het afstroomt naar het oppervlaktewater. 9 BOPA Oostergast fase 3B Figuur 2.4: Impressie water en groen (bron: stedenbouwkundig plan Laos) Ruimte voor spelen en ontmoeten Verspreid over de wijk worden speelvoorzieningen gerealiseerd die speelaanleidingen geven voor verschillende leeftijden en interesses. Zo zijn er traditionele speelplekken met speeltoestellen, waar de jongere jeugd kan spelen. Er zijn ook meer avontuurlijke speelplekken waar bijvoorbeeld boomstammen en keien aanleiding geven tot spelen voor de oudere jeugd. Deze speelplekken zijn geïntegreerd in het ontwerp voor de openbare ruimte en zijn dusdanig gesitueerd dat ze toevallige ontmoetingen stimuleren en er sociale controle is. Ontsluiting De ontsluiting voor de auto wordt gerealiseerd via een centrale as in het projectgebied richting het oosten. Daar zal een nieuw aan te leggen, noord-zuid georiënteerde weg het gebied ontsluiten.

Deze nieuwe ontsluitingsweg is geprojecteerd buiten het projectgebied voor fase 3b. De weg in het midden van het 10 BOPA Oostergast fase 3B projectgebied heeft de functie van een centrale as. De weg aan de zuidgrens van het projectgebied heeft een dorps karakter. Figuur 2.5: Wijkontsluiting (bron: verkeersonderzoek Roelofs) Overige wegen en paden zijn zo autoluw mogelijk, waardoor een fijnmazig netwerk voor voetgangers en fietsers ontstaat. De materialisering van de wegen in het projectgebied sluit aan op die van de voorgaande fasen in Oostergast. Woonstraten met een dorps karakter worden uitgevoerd in klinkers, terwijl de centrale as en de wegen langs de dorpsweide en de Oostervaart in asfalt worden uitgevoerd. Figuur 2.6: Impressie langzaamverkeerverbinding in projectgebied (bron: stedenbouwkundig plan Laos) 11 BOPA Oostergast fase 3B Hoofdstuk 3 Relevante regelgeving en beleid 3.1 Inleiding Voor de buitenplanse omgevingsplanactiviteit gelden de beoordelingsregels uit het Bkl. Een omgevingsvergunning voor een buitenplanse omgevingsplanactiviteit mag alleen verleend worden met het oog op een 'evenwichtige toedeling van functies aan locaties'.

De volgende beoordelingsregels uit het Bkl gelden: De instructieregels uit hoofdstuk 5 van het Bkl; De instructieregels van de provincie (Provinciale Omgevingsverordening Groningen); Eventuele instructiebesluiten van Rijk en provincie; De regels die gelden voor het stellen van maatwerkregels, als het gaat om een omgevingsvergunning die betrekking heeft op een maatwerkregel. Een nadere uiteenzetting van de instructieregels volgt hierna. Verder wordt in de paragrafen een toets gedaan aan het relevante beleid van rijk, provincie, regio, waterschap en gemeente. Een instructieregel is een algemene regel waarmee een bestuursorgaan aan een ander bestuursorgaan aangeeft hoe dat orgaan een taak of bevoegdheid moet uitoefenen. Instructieregels gaan over de inhoud, toelichting of motivering van een instrument dat een bestuursorgaan op grond van de Omgevingswet kan inzetten. Zowel Rijk als provincie hebben instructieregels. De instructieregels van het Rijk zijn opgenomen in het Bkl en die van de provincie in de omgevingsverordening. Hoewel in het Bkl instructieregels voor het omgevingsplan zijn opgenomen, gelden deze op grond van artikel 8.0b van het Bkl ook bij de beoordeling van een aanvraag om een omgevingsvergunning voor een BOPA. In paragraaf 3.5 komt een toetsing aan het relevante rijksbeleid, evenals een toets aan de instructieregels uit hoofdstuk 5 van het Bkl aan bod.

De provinciale omgevingsverordening en het relevante provinciale beleid komen in paragraaf 4.6 aan bod. Verder wordt in de paragrafen daarna een toets gedaan aan het beleid van regio, waterschap en gemeente. 3.2 Rijk 3.2.1 Besluit kwaliteit leefomgeving In onderstaande tabel is een toetsing gedaan aan de thema's uit het Bkl. Gekeken is of een thema relevant is voor het project. Vervolgens werkt Hoofdstuk 4 de omgevingsaspecten die relevant zijn voor de activiteit nader uit. Thema Paragraaf Bkl Relevant voor dit besluit? Verwijzing paragraaf H4 Veiligheid 5.1.2 Ja 4.1 Waterbelangen 5.1.3 Ja 4.2 Luchtkwaliteit 5.1.4.1 Ja 4.3 Geluid door activiteiten 5.1.4.2 Ja 4.4 Geluid van wegen, spoorwegen en industrieterrein 5.1.4.2a Ja 4.7 Slagschaduw van windturbines 5.1.4.4a Nee - Trillingen 5.1.4.4 Nee - Bodemkwaliteit 5.1.4.5 Ja 4.6 Geur 5.1.4.6 Ja 4.4 Ladder voor duurzame verstedelijking 5.1.5.4 Ja 4.8 Cultureel erfgoed en werelderfgoed 5.1.5.5 Ja 4.10 12 BOPA Oostergast fase 3B Behoud ruimte voor autowegen, autosnelwegen en hoofdspoorwegen 5.1.6.2 Nee - Behoud ruimte voor buisleidingen van nationaal belang 5.1.6.3 Nee - Elektriciteitsvoorziening 5.1.7.3 Nee - Rijksvaarwegen 5.1.7.4 Ja 4.11 Toegankelijkheid openbare ruimte 5.1.8 Ja 4.12 Voorkomen belemmeringen hoofdspoorweginfrastructuur en rijkswegen 5.2 Nee - Lozen industrieel afvalwater in openbaar vuilwaterriool 5.2 Nee -

Bebouwingscontour jacht 5.2 Nee - Bebouwingscontour houtkap 5.2 Nee - Geluid rond luchthavens 5.1.4.3 Nee - Vrije horizon kust 5.1.5.2 Nee - Waddenzee en Waddengebied 5.1.5.3 Nee - Landsverdediging 5.1.7.2 Nee - Communicatie burgerluchtvaart 5.1.7.5 Nee - Landelijke fiets- en wandelroutes 5.2 Nee - Lokale spoorwegen binnen vervoerregio's 5.2 Nee - Figuur 3.1: Instructieregels Bkl 3.2.2 Nationale Omgevingsvisie Op 11 september 2020 is de Nationale Omgevingsvisie (NOVI) van kracht geworden. De NOVI bevat de hoofdzaken van het beleid voor de fysieke leefomgeving. Uit de Omgevingswet volgt dat al het strategische beleid uit de bestaande beleidsdocumenten, met en zonder wettelijke grondslag, én het nieuwe strategische beleid op het beleidsterrein van de fysieke leefomgeving worden opgenomen in de NOVI. In zijn totaliteit kent de NOVI 21 nationale belangen en opgaven die het verder uitwerkt. Die opgaven zijn niet meer op zichzelf staand op te lossen, maar grijpen in elkaar. Met de NOVI zoekt het Rijk een perspectief om de grote opgaven aan te pakken, om Nederland mooier en sterker te maken en daarbij voort te bouwen op het bestaande landschap en de (historische) steden. Om die reden worden binnen de NOVI prioriteiten gesteld. De NOVI stelt daarbij een integrale aanpak voor: integraal, samen met andere overheden en maatschappelijke organisaties, en met meer regie vanuit het Rijk.

Met steeds een zorgvuldige afweging van belangen werkt het Rijk aan de vier prioriteiten: 1. ruimte voor klimaatadaptatie en energietransitie; 2. duurzaam economisch groeipotentieel; 3. sterke en gezonde steden en regio's; 4. toekomstbestendige ontwikkeling van het landelijk gebied. Centraal bij de afweging van belangen staat een evenwichtig gebruik van de fysieke leefomgeving, zowel van de boven- als van de ondergrond. De NOVI onderscheidt daarbij drie afwegingsprincipes: 1. combinaties van functies gaan voor enkelvoudige functies; 2. kenmerken en identiteit van een gebied staan centraal; en 3. afwentelen wordt voorkomen. Het Rijk zal bij de uitvoering van de NOVI zichtbaar maken hoe de afwegingsprincipes worden benut. Met de NOVI presenteert het Rijk een integrale, op samenwerking gerichte aanpak. De NOVI geeft een gebiedsgericht afwegingskader en sturende visie, gericht op het realiseren van een gezond, leefbaar, herkenbaar en economische sterk Nederland. De regio Groningen–Assen (RGA) is door het Rijk aangewezen als een van de 16 NOVEX-gebieden. De RGA 13 BOPA Oostergast fase 3B heeft daarmee een bijzondere status. Binnen de NOVEX werken het Rijk, provincies en gemeenten samen aan het toevoegen van 21.000 woningen vanaf 2020 tot 2030 en nog eens 15.000 woningen in de periode tot 2040. Hiermee moet de leefbaarheid in de hele regio worden versterkt.

De beoogde ontwikkeling valt daarmee binnen de werking en doelstellingen van het rijksbeleid. 3.3 Provinciaal beleid 3.3.1 Omgevingsvisie provincie Groningen Doel van de provinciale Omgevingsvisie is het aantrekkelijke woon- en leefklimaat in de provincie verder verbeteren. Het accent in het beleid ligt op het benutten van de ontwikkelingsmogelijkheden, naast het beschermen van de karakteristieke bebouwde en onbebouwde elementen. De provincie wil ruimte bieden voor ondernemerschap om in te spelen op de dynamische ontwikkelingen. Activiteiten lopen steeds meer door elkaar heen. Dat heeft gevolgen voor het ruimtegebruik. Functies, als wonen en werken, zijn steeds minder van elkaar gescheiden. Door samenwerking met medeoverheden en andere partijen en het leveren van maatwerk wil de provincie haar doelen bereiken. Een belangrijk doel van de Omgevingsvisie is om op strategisch niveau samenhang aan te brengen in het beleid voor de fysieke leefomgeving. Daarom zijn in deze Omgevingsvisie zoveel mogelijk de visies op verschillende terreinen zoals ruimtelijke ontwikkeling, landschap en cultureel erfgoed, natuur, verkeer en vervoer, water, milieu en gebruik van natuurlijke hulpbronnen samengevoegd en inhoudelijk met elkaar verbonden.

Er zijn ook onderdelen opgenomen van het provinciale beleid voor economie, energie en cultuur en welzijn, voor zover die gevolgen hebben voor de fysieke leefomgeving. In deze Omgevingsvisie is al het provinciale beleid dat op een of andere manier raakt aan de fysieke leefomgeving geformuleerd en geordend in vijf samenhangende thema's en elf provinciale 'belangen': 1. RUIMTE: Aantrekkelijk vestigingsklimaat; Ruimte voor duurzame energie; Vitale landbouw. 2. NATUUR EN LANDSCHAP Beschermen landschap en cultureel erfgoed; Vergroten biodiversiteit. 3. WATER Waterveiligheid; Schoon en voldoende water. 4. MOBILITEIT: Bereikbaarheid. 5. MILIEU: Tegengaan milieuhinder; Gebruik van de ondergrond. De Omgevingsvisie is een kaderstellend document voor de uitwerking van het beleid op deelterreinen door de provincie zelf. Ook voor andere partijen (bedrijven) die iets willen dat invloed heeft op de fysieke leefomgeving, biedt de Omgevingsvisie houvast. De provincie wil met de Omgevingsvisie ruimte bieden en uitnodigen. Maar uit deze Omgevingsvisie vloeien ook richtlijnen en voorschriften voort, die zijn vastgelegd in de provinciale Omgevingsverordening. Hiermee werkt het omgevingsbeleid (ruimtelijke ordening, water, mobiliteit en milieu) door in plannen van gemeenten en waterschappen.

In navolgende subparagraaf wordt een doorkijk gegeven naar het beleid zoals is opgenomen in op 27 mei 2026 vastgestelde Omgevingsvisie 14 BOPA Oostergast fase 3B 'Dit wordt Groningen'. 3.3.2 Omgevingsvisie provincie Groningen 2026 - 2050 De Omgevingsvisie 2026–2050 van de provincie Groningen bevat de integrale lange termijnvisie op de fysieke leefomgeving. De visie geeft richting aan de ontwikkeling van Groningen tot 2050 en bevat richtinggevende keuzes voor 2035. Het centrale uitgangspunt is het versterken van de brede welvaart voor alle Groningers. De provincie kiest voor ontwikkeling én behoud. Niet alles kan overal. Ruimtelijke kwaliteit vormt de basis voor alle keuzes. Daarbij zijn water en bodem sturend en spelen verbindende netwerken een belangrijke rol. Ontwikkelingen moeten bijdragen aan een gezonde, veilige en aantrekkelijke leefomgeving en aan een economisch sterk en toekomstbestendig Groningen. De ontwerp omgevingsvisie werkt met vijf samenhangende ambities. Deze ambities gaan onder meer over leefomgeving, steden en dorpen, economie, landelijk gebied en energie. Per ambitie geeft de provincie het toekomstbeeld en de richtinggevende keuzes. De visie is kaderstellend en zelfbindend voor de provincie. De uitwerking vindt plaats via programma’s en de provinciale omgevingsverordening. Hiermee werkt het beleid door naar gemeenten en waterschappen.

Voor wonen geldt dat de provincie bouwt naar de woningbehoefte. Inbreiding gaat voor uitbreiding. Woningbouw moet bijdragen aan leefbaarheid en het behoud van voorzieningen. Nieuwe woningen worden vooral gerealiseerd op plekken met een grote vraag, bij regionale centra en langs belangrijke infrastructuur. Woningbouwlocaties moeten klimaatadaptief zijn ingericht. In laaggelegen gebieden geldt een motiveringsplicht vanuit water en bodem sturend. De voorgenomen ontwikkeling betreft uitbreiding van een bestaande woonwijk en voldoet een de woningbehoefte. De uitbreiding ligt gunstig ontsloten ten opzichte van uitvalswegen die de wijk verbinden met de stad Groningen en Friesland. Hiermee valt de beoogde ontwikkeling binnen de ambities en doelstellingen van de omgevingsvisie. 3.3.3 Provinciale Omgevingsverordening Groningen De Omgevingsverordening provincie Groningen (hierna Omgevingsverordening) bevat regels voor de fysieke leefomgeving in de provincie Groningen. Deze regels richten zich op de thema's ruimtelijke ordening, water, infrastructuur, milieu en ontgrondingen. Hieronder zijn de artikelen weergegeven die relevant zijn voor het projectgebied. Thema's die geen invloed hebben op het voornemen, worden niet aangehaald. Wonen (paragraaf 3.4.2) In de Omgevingsverordening (artikel 3.30) zijn voorschriften opgenomen ten aanzien van woningbouw.

Een omgevingsplan stelt beoordelingsregels op grond waarvan een omgevingsvergunning voor de omgevingsplanactiviteit voor het bouwen van woningen slechts kan worden verleend als de omgevingsplanactiviteit naar aard, locatie en aantal in overeenstemming is met: a. een onder de vigeur van de Wet ruimtelijke ordening tot stand gekomen gemeentelijke woonvisie, die is afgestemd met de gemeenten binnen de regio waarvan de gemeente deel uitmaakt(e); b. in het kader van de Regio Groningen-Assen tot stand gekomen regionale planningslijsten voor woningbouw; c. de tussen betrokken gemeenten en GS gemaakte nadere afspraken over woningbouw; of d. een onder de vigeur van de Omgevingswet tot stand gekomen omgevingsvisie of programma die is afgestemd met gedeputeerde Staten voor wat de ontwikkeling van woningbouwvoorraad betreft. Vooruitlopend op deze paragrafen (3.5) kan geconcludeerd worden dat het project aansluit bij de woonbehoefte zoals vastgelegd in het regionaal en gemeentelijk beleid. Het plan voldoet daarmee aan het voorschrift zoals opgenomen in afdeling 3.4.2 van de provinciale Omgevingsverordening. Stedelijke ontwikkelingen in het buitengebied (artikel 3.12 en 3.13) Op grond van de omgevingsverordening kan een omgevingsplan dat betrekking heeft op het buitengebied 15 BOPA Oostergast fase 3B niet voorzien in nieuwe stedelijke ontwikkelingen.

In afwijking hierop kan een omgevingsplan een nieuwe stedelijke ontwikkeling mogelijk maken op locaties die aansluiten op stedelijk gebied en waarvoor geen locatie beschikbaar is in het stedelijk gebied of na intensivering, revitalisering en herstructurering kan worden verkregen. Het voornemen betreft een stedelijke ontwikkeling die direct aansluit op (toekomstig) bestaand stedelijk gebied. Er is binnen het stedelijk gebied van het dorp Zuidhorn geen locatie meer vrij om de voorgenomen woningbouwontwikkeling mogelijk te maken. Zie voor een verdere uitwerking en onderbouwing paragraaf 4.8. Veiligheidszone 2 (artikel 3.151) Het gehele projectgebied is gelegen binnen de 'Veiligheidszone - 2'. Bij de vaststelling van een omgevingsplan dat betrekking heeft op Veiligheidszone 2 wordt: a. aandacht besteed aan het veiligheidsniveau in de zeer kwetsbare gebouwen, kwetsbare gebouwen en de beperkt kwetsbare gebouwen; en b. rekening gehouden met het veiligheidsrisico van branden, rampen en crises als bedoeld in artikel 5.2 van het Besluit kwaliteit leefomgeving. Hieraan wordt voldaan door in te gaan op de volgende aspecten: a. de inventarisatie van de, bestaande en de mogelijke, zeer kwetsbare gebouwen, kwetsbare gebouwen en locaties en beperkt kwetsbare gebouwen; b.

de kans op overlijden van een groep van tien of meer personen per jaar als rechtstreeks gevolg van een ongewoon voorval veroorzaakt door een activiteit; c. de optimalisering van de vluchtmogelijkheden, waarbij het zowel de ontvluchtingsmogelijkheden in het bouwwerk en ook de vluchtmogelijkheden buiten het bouwwerk van de risicobron af betreft; en d. de overwegingen omtrent het opnemen dan wel niet opnemen van bouwkundige planvoorschriften voor het plan of delen van het plan tegen de effecten van een plasbrand en/of een gasexplosie. Als door het omgevingsplan het aantal personen toeneem met 50 personen of meer, wordt ook ingegaan op de volgende aspecten: a. het advies van de Veiligheidsregio als bedoeld in artikel 5.2 van het Besluit kwaliteit leefomgeving wordt bij het vaststellen van het omgevingsplan betrokken; b. de afweging voor de activiteit binnen, en niet buiten, de Veiligheidszone; c. de afweging van de mogelijkheden voor het beperken van de toename van het aantal personen; d. de afweging van de mogelijkheden, aan zowel de kant van de risicobron als aan de kant van de risico-ontvanger, om het veiligheidsniveau te verhogen; e. de afweging van aanvullende repressieve mogelijkheden om het veiligheidsniveau te verhogen; f.

als op een aspect, als bedoeld onder a tot en met e, of als bedoeld onder b tot en d van het tweede lid, wordt ingegaan op rekenresultaten van een groepsrisicoberekening dan dient de berekening te zijn uitgevoerd met de referentiewaarden die zijn opgenomen in de bijlage bij de omgevingsverordening. Voor de toets aan dit artikel wordt verwezen naar paragraaf 4.1. Veiligheidszone 4 (artikel 3.155) Het projectgebied is ook gelegen in het Veiligheidszone 4. Bij vaststelling van een omgevingsplan dat betrekking heeft op Veiligheidszone 4 wordt: a. aandacht besteed aan het veiligheidsniveau op de kwetsbare en beperkt kwetsbare locaties en b. rekening gehouden met het veiligheidsrisico van branden, rampen en crises als bedoeld in artikel 5.2 van het Besluit kwaliteit leefomgeving. Hieraan wordt voldaan door in te gaan op de volgende aspecten: a. de inventarisatie van de bestaande en de mogelijke, kwetsbare en beperkt kwetsbare locaties; b. de kans op het overlijden van een groep van tien of meer personen per jaar als rechtstreeks gevolg van 16 BOPA Oostergast fase 3B een ongewoon voorval veroorzaakt door een activiteit; c. de optimalisering van de vluchtmogelijkheden, waarbij het zowel de ontvluchtingsmogelijkheden van de locatie en ook de vluchtmogelijkheden van de risicobron af betreft.

Als het omgevingsplan betrekking heeft op een kwetsbare locatie in Veiligheidszone 4, wordt ook ingegaan op de volgende aspecten: a. het advies van de Veiligheidsregio als bedoeld in artikel 5.2 van het Besluit kwaliteit leefomgeving wordt bij het vaststellen van het omgevingsplan betrokken; b. de afweging voor de locatie binnen, en niet buiten, de Veiligheidszone; c. de afweging van de mogelijkheden voor het beperken van de toename van het aantal personen; d. de afweging van de mogelijkheden, aan zowel de kant van de risicobron als aan de kant van de risico-ontvanger, om het veiligheidsniveau te verhogen; e. de afweging van aanvullende repressieve mogelijkheden om het veiligheidsniveau te verhogen; f. als op een aspect, als bedoeld onder a tot en met e, of als bedoeld onder b en c van het tweede lid, wordt ingegaan op rekenresultaten van een groepsrisicoberekening dan dient de berekening te zijn uitgevoerd met de referentiewaarden die zijn opgenomen in de bijlage bij de omgevingsverordening. Voor de toets aan dit artikel wordt verwezen naar paragraaf 4.1. 3.4 Regionaal beleid 3.4.1 NOVEX-gebied Regio Groningen - Assen De gemeente Westerkwartier werkt samen met andere gemeenten en de provincies Groningen en Drenthe binnen de Regio Groningen-Assen. Deze samenwerking richt zich op regionale opgaven op het gebied van onder andere wonen, bereikbaarheid, economie en leefomgeving.

De Regio Groningen-Assen is aangewezen als NOVEX-gebied. In dit kader is in 2023 het Ontwikkelperspectief vastgesteld. Dit perspectief is uitgewerkt in een Regionale Uitvoeringsagenda. De tweede versie van deze Uitvoeringsagenda is op 7 januari 2026 vastgesteld tijdens het BO-MIRT in Den Haag. De agenda bevat geen nieuw beleid, maar legt concrete uitvoerings- en investeringsafspraken vast ter ondersteuning van bestaande beleidsdoelen. Voor wonen is afgesproken dat de regio toewerkt naar een vraaggestuurde ontwikkeling van de woningvoorraad. De focus ligt niet langer op taakstellende aantallen per gemeente, maar op het realiseren van woningen op plekken waar dit bijdraagt aan leefbaarheid, bereikbaarheid en regionale samenhang. De uitvoering van woningbouw wordt gemonitord en periodiek geactualiseerd binnen de regionale afspraken. Zuidhorn maakt deel uit van het deelgebied Landelijke Kernen Noord. In dit deelgebied zijn Zuidhorn, Bedum, Winsum en Ten Boer aangewezen als belangrijke ontwikkellocaties. Voor Zuidhorn is opgenomen dat er voor de woningbouwopgave 'Oostergast - Zuidhorn' ruimte is voor 250 woningen in de periode tot 2040. De ontwikkeling maakt onderdeel uit van een bredere gebiedsopgave waarin ook bereikbaarheid, water en energie worden betrokken. Daarnaast is in de Uitvoeringsagenda aandacht voor de bereikbaarheid van Zuidhorn.

De opwaardering van de N355 tussen Groningen en Zuidhorn is benoemd als regionale mobiliteitsopgave. Deze maatregel is van belang voor de ontsluiting van de woningbouwlocaties en voor de leefbaarheid in de kern. 3.5 Gemeentelijk beleid 3.5.1 Omgevingsvisie Westerkwartier De omgevingsvisie van de gemeente Westerkwartier is vastgesteld in februari 2022. Hierin verwoord de gemeente haar ambities in vier delen: 1. Verbonden met de omgeving, verbonden met elkaar; 2. Een toekomstbestendig Westerkwartier voor jong en oud; 17 BOPA Oostergast fase 3B 3. Een bedrijvig en innovatief Westerkwartier in een sterke regio; 4. Een gastvrije, aantrekkelijke niet-stedelijke woongemeente. Op basis van deze ambities zijn door de gemeente op strategisch niveau keuzes gemaakt. In de omgevingsvisie is aangegeven dat de gemeente inzet op groei van de voorzieningenkernen, waaronder Zuidhorn. Het gaat daarbij om groei op de best bereikbare plekken in de gemeente, zoals Zuidhorn. Daarnaast ligt het plangebied binnen het in de Omgevingsvisie aangewezen dijkenlandschap. Dit landschap wordt gekenmerkt door open zeekleipolders, een stelsel van oude dijken, opstrekkende verkavelingspatronen, karakteristieke waterlopen en ruime vergezichten. De gemeente hecht waarde aan het behoud en de versterking van deze landschappelijke kwaliteiten.

Ook wordt in de Omgevingsvisie aandacht gevraagd voor een zorgvuldige landschappelijke inpassing van nieuwe ontwikkelingen in het dijkenlandschap. Het project maakt woningbouw in Zuidhorn mogelijk. Hiermee sluit het planvoornemen aan op de Omgevingsvisie Westerkwartier. De ontwikkeling vormt een logische afronding van de woonwijk Oostergast en sluit aan bij de bestaande ruimtelijke structuur, die is gebaseerd op de historische ontginnings- en verkavelingspatronen van het dijkenlandschap. Daarmee wordt niet alleen invulling gegeven aan de woningbouwopgave van Zuidhorn, maar wordt ook aangesloten bij de landschappelijke en cultuurhistorische kenmerken van het gebied. 3.5.2 Woonvisie Westerkwartier In 2021 is een nieuwe Woonvisie vastgesteld door de gemeente Westerkwartier. In de Woonvisie Westerkwartier 2020 – 2025 (en het woningmarktonderzoek dat eraan ten grondslag ligt) is een raming voor de woningbehoefte opgenomen. Deze woonvisie is ook de wettelijke basis onder nieuwe prestatieafspraken, zoals wordt voorgeschreven in de Woningwet uit 2015. De woonvisie legt op hoofdlijnen vast wat corporaties van de gemeente mogen verwachten en wat de gemeente van corporaties vraagt. Hieronder volgen kort de aandachtspunten vanuit de nieuwe woonvisie voor de nieuwbouw in het planvoornemen. De gemeente Westerkwartier vindt dat zij de beste woongemeente is van Nederland.

Om dat te behouden en uit te bouwen, werkt de gemeente in de Woonvisie vanuit drie invalshoeken aan het wonen: 1. Investeren in netwerken van vitale dorpen; 2. Versnelde ontwikkeling langs bereikbaarheidsassen; 3. Meer verbinding tussen voorzieningenkernen. Naast de drie invalshoeken heeft de gemeente Westerkwartier nog een aantal onderwerpen opgenomen in de woonvisie, waaronder nieuwbouw. Ten aanzien van nieuwbouw zijn dit de gemeentelijke ambities: Groei benutten voor aantrekkelijke dorpen; Herontwikkeling boven uitbreiding; In Leek kansen voor herontwikkeling; Gevarieerd ontwikkelen in Zuidhorn; Tempo in voorzieningen- en basisdorpen; Ook in kleine dorpen nieuwbouw bieden; We geven richting aan bouwplannen; We bieden ruimte aan kwaliteit; Experimentele woonvormen. Naast deze ambities zijn er nog thema's die in de woonvisie niet worden verbonden aan concrete doelen of ambities. Zoals een klimaat adaptieve inrichting van de ruimte, circulair bouwen en gezondheid. De gemeente Westerkwartier voorziet dat deze thema's in de komende jaren op steeds meer plekken en in steeds meer gevallen om aandacht zal vragen. Per geval voegt de gemeente dan ambities toe aan de plannen. 18 BOPA Oostergast fase 3B Tot slot het thema 'voor iedereen betaalbaar' uit de woonvisie.

Ambities voor dit thema zijn: Voldoende goede sociale huurwoningen; Verkoop van huurwoningen is een middel; Sociale huur betaalbaar houden; Samen werken aan gezonde huishoudboekjes; Betaalbaar nieuwbouwen in koop; Aanbod vrije sector huur iets uitbreiden. Uit de woonvisie van de gemeente Westerkwartier 2020-2025 blijkt dat de centrumdorpen (waaronder Zuidhorn) een bovengemiddelde interesse van diverse groepen verwachten (bijzondere doelgroepen, instroom van gezinnen en jonge mensen uit Groningen). Vooral in Zuidhorn is het huidige aandeel sociale huurwoningen laag en met name het segment gezinswoningen na 1990. Als start van het overleg met de corporaties en de dorpen denkt de gemeente aan: Verdichting en (vervangend) bouwen voor kleine huishoudens (jong en oud) in en rond het centrum, waarbij ook gestapeld bouwen / appartementen mogelijk is; Nieuwbouw van traditionele gezinswoningen op andere locaties, in woonwijken, vooral in Zuidhorn; Verkoop van een deel van de woningvoorraad is van nut op de koopmarkt waar betaalbare koopwoningen relatief schaars zijn. In deze kernen vergroot verkoop de bouwopgave op andere plekken. De gemeente werkt actief mee om locaties te vinden. Het project sluit aan bij deze ambities. Met het voornemen worden maximaal 250 nieuwe woningen gerealiseerd. Het planvoornemen biedt een gevarieerd aanbod aan nieuwbouw in Zuidhorn.

3.5.3 Dorpswoonplan Zuidhorn - Briltil Het dorpswoonplan Zuidhorn–Briltil (vastgesteld door B&W op 6 juni 2024) beschrijft hoe de gemeente Westerkwartier wil inspelen op de woningbehoefte tot 2040. Zuidhorn heeft een belangrijke positie binnen de gemeente door het hoge voorzieningenniveau en de goede bereikbaarheid. Het dorp bedient zowel de lokale vraag als de overloop vanuit de stad Groningen. Voor Zuidhorn/Briltil wijst onderzoek op een behoefte van 500-700 extra woningen tot 2030. In de periode 2030 - 2040 gaat het om nog eens 250-600 woningen. Specifiek voor de Oostergast geldt tot 2040 een behoefte aan circa 250 woningen. De huidige plancapaciteit is op korte termijn voldoende, maar vanaf ongeveer 2027 neemt het tekort snel toe. Daarom is het nodig om nu al nieuwe woningbouwlocaties te verkennen, aldus het Dorpswoonplan. De woonwijk Oostergast speelt een centrale rol in de woningbouwopgave. De ontwikkeling van Oostergast bevindt zich in fase 3 en kan de komende jaren een groot deel van de vraag opvangen. In deze fase ligt een duidelijke opgave om meer variatie aan te brengen in het woningaanbod. Er is vooral behoefte aan betaalbare woningen, sociale huur en woningen voor starters en ouderen. Oostergast heeft de schaal om hier ruimte voor te bieden, maar dit vraagt om aanpassing van bestaande afspraken.

Na afronding van Oostergast fase 3 komt uitbreiding aan de oostzijde van Oostergast in beeld. Dit gebied wordt gezien als een logische vervolgstap voor verdere groei, mits het dorpse karakter en het groen behouden blijven. Uitbreiding is noodzakelijk om Zuidhorn ook op langere termijn aantrekkelijk en leefbaar te houden. 3.5.4 Welstand Het gemeentelijk welstandsbeleid is vastgelegd in de Welstandsnota Gemeente Zuidhorn (2012). Voor dit project is aanvullend een beeldkwaliteitsplan opgesteld. Het beeldkwaliteitsplan wordt door de gemeenteraad vastgesteld. In een opvolgende BOPA, wanneer omgevingsvergunningen voor het bouwen worden aangevraagd, zal het vastgestelde beeldkwaliteitsplan als kader dienen. 19 BOPA Oostergast fase 3B Hoofdstuk 4 Milieu- en omgevingsaspecten 4.1 Omgevingsveiligheid 4.1.1 Wettelijk kader Externe veiligheid gaat over de risico’s voor personen die verblijven in de omgeving van activiteiten waarbij gevaarlijke stoffen aanwezig zijn of worden vervoerd. Bij de beoordeling van externe veiligheid wordt onderscheid gemaakt tussen het plaatsgebonden risico en het groepsrisico. Het plaatsgebonden risico geeft de kans weer dat een onbeschermd persoon overlijdt door een incident met gevaarlijke stoffen op een vaste locatie. Voor zeer kwetsbare en kwetsbare gebouwen, zoals woningen, geldt een grenswaarde van 10-6 per jaar. Van deze waarde mag niet worden afgeweken.

Voor beperkt kwetsbare gebouwen geldt een standaardwaarde waarvan gemotiveerd kan worden afgeweken. Het groepsrisico heeft betrekking op de kans dat bij een ongewoon voorval tien of meer personen tegelijk overlijden binnen een bepaald gebied. Onder de Omgevingswet wordt het groepsrisico niet meer uitgedrukt in een grafiek, maar wordt gekeken naar de mate van bescherming binnen zogenoemde aandachtsgebieden. De regelgeving voor externe veiligheid is uitgewerkt in drie besluiten: het Besluit kwaliteit leefomgeving, het Besluit activiteiten leefomgeving en het Besluit bouwwerken leefomgeving. Het Besluit kwaliteit leefomgeving onderscheidt verschillende typen activiteiten met gevaarlijke stoffen en bepaalt per type vaste of te berekenen veiligheidsafstanden en aandachtsgebieden. Er zijn drie soorten aandachtsgebieden: het brandaandachtsgebied, het explosieaandachtsgebied en het gifwolkaandachtsgebied. Binnen deze gebieden moet in het omgevingsplan rekening worden gehouden met het groepsrisico en de bescherming van aanwezige personen. Gemeenten kunnen binnen aandachtsgebieden voorschriftengebieden aanwijzen. In deze gebieden gelden aanvullende bouweisen voor nieuwbouw en vervangende nieuwbouw, gericht op bescherming tegen brand, explosies of gifwolken. Voor zeer kwetsbare gebouwen is het aanwijzen van een voorschriftengebied verplicht.

Voor gifwolkaandachtsgebieden gelden geen aanvullende bouweisen, omdat hiervoor al standaard eisen in het Besluit bouwwerken leefomgeving zijn opgenomen. Zoals in paragraaf 3.3.2 is toegelicht, heeft de provincie in de omgevingsverordening aanvullende veiligheidszones vastgelegd, waarmee rekening dient te worden gehouden. 4.1.2 Onderzoek Met het planvoornemen worden woningen gerealiseerd. Woningen worden aangemerkt als kwetsbare gebouwen. Het Portaal Atlas Veiligheid is geraadpleegd om te onderzoeken of in de nabijheid van het projectgebied activiteiten zijn gelegen die een risico voor de omgevingsveiligheid kunnen veroorzaken. Op onderstaande afbeelding is een overzicht opgenomen van de ligging van het projectgebied ten opzichte van de risicobronnen en de bijbehorende aandachtsgebieden. 20 BOPA Oostergast fase 3B Figuur 4.1: Risicobronnen nabij het projectgebied (bron: Onderzoek externe veiligheid AVIV, d.d. 16-12-2025). Vanwege de ligging van het project nabij het Van Starkenborghkanaal en de provinciale weg N355 is voor het project een nadere analyse met betrekking tot het milieuaspect externe veiligheid uitgevoerd. De rapportage hiervan is opgenomen in Bijlage 2. Het projectgebied ligt gedeeltelijk binnen veiligheidszone 2 (explosieaandachtsgebied) en veiligheidszone 4 (gifwolkaandachtsgebied) van de provinciale weg N355.

Daarnaast ligt het projectgebied binnen het explosieaandachtsgebied en het gifwolkaandachtsgebied van het Van Starkenborghkanaal. Voor beide risicobronnen zijn de relevante instructieregels uit de Omgevingsverordening provincie Groningen en het Besluit kwaliteit leefomgeving uitgewerkt. Daarbij is onder meer aandacht besteed aan de aanwezigheid van kwetsbare gebouwen, de kans op een ongeval met gevaarlijke stoffen, vluchtmogelijkheden en de mogelijkheden om het veiligheidsniveau te verhogen. Uit het onderzoek volgt dat het plaatsgebonden risico van zowel de N355 als het Van Starkenborghkanaal geen belemmering vormt voor de voorgenomen ontwikkeling. Tevens is geconcludeerd dat het niet waarschijnlijk is dat tien of meer personen overlijden als rechtstreeks gevolg van een ongewoon voorval met gevaarlijke stoffen. Daarmee is geen sprake van een groepsrisico als bedoeld in het Besluit kwaliteit leefomgeving. Deze conclusie geldt zowel voor de veiligheidszones van de N355 als voor de aandachtsgebieden van het Van Starkenborghkanaal. De Veiligheidsregio Groningen heeft over het plan advies uitgebracht, zie Bijlage 3. Naar aanleiding daarvan heeft op 20 augustus 2026 overleg plaatsgevonden tussen de gemeente, de initiatiefnemer en de Veiligheidsregio.

Daarbij is vastgesteld dat de uitgevoerde externe veiligheidsanalyse de relevante risicobronnen en wettelijke beoordelingsaspecten afdoende zijn beschouwd. Wel is aanleiding gezien om in deze motivering expliciet aandacht te besteden aan handelingsperspectieven en zelfredzaamheid. Bij een incident met gevaarlijke stoffen is het uitgangspunt dat personen zich van de risicobron af kunnen verplaatsen. De opzet van het stedenbouwkundig plan staat 21 BOPA Oostergast fase 3B een dergelijke verplaatsing niet in de weg. De verdere uitwerking van ontsluitingen, bereikbaarheid voor hulpdiensten en de bluswatervoorziening vindt plaats binnen de kaders van de daarvoor geldende regelgeving en de bij de uitwerking van het plan geldende eisen van bevoegd gezag en hulpdiensten. Een en ander zal plaatsvinden binnen de planregels zoals opgenomen in Bijlage 4. Voorts zijn in de vergunningvoorschriften bij deze BOPA gebruiksfuncties voor verminderd zelfredzame personen uitgesloten. Daardoor zijn onder meer een woonfunctie voor 24-uurszorg, kinderopvang en dagverblijf voor personen met een lichamelijke of geestelijke beperking niet toegestaan binnen het projectgebied. Hiermee wordt invulling gegeven aan een belangrijke aanbeveling van de Veiligheidsregio.

4.1.3 Conclusie Gelet op het uitgevoerde onderzoek, de betrokkenheid van de Veiligheidsregio en de in de planregels opgenomen waarborgen, wordt het veiligheidsniveau aanvaardbaar geacht. Het aspect externe veiligheid vormt daarom geen belemmering voor de vaststelling van deze BOPA. Ondanks de te treffen maatregelen en de uitgevoerde beoordeling kan niet volledig worden uitgesloten dat zich een incident voordoet. Er blijft daarom sprake van een restrisico. Uit het uitgevoerde externe veiligheidsonderzoek volgt echter dat het plaatsgebonden risico geen belemmering vormt voor de ontwikkeling en dat niet aannemelijk is dat tien of meer personen overlijden als rechtstreeks gevolg van een ongewoon voorval. Daarmee is geen sprake van een groepsrisico in de zin van het Besluit kwaliteit leefomgeving. Op basis van het uitgevoerde onderzoek, het advies van de Veiligheidsregio, de uitsluiting van gebruiksfuncties voor verminderd zelfredzame personen en de gemaakte afwegingen ten aanzien van zelfredzaamheid en bestrijdbaarheid acht het bevoegd gezag het resterende restrisico aanvaardbaar. 4.2 Water 4.2.1 Wettelijk kader Artikel 5.37 van het Bkl stelt dat in een omgevingsplan rekening wordt gehouden met de gevolgen voor het beheer van watersystemen.

Naast de specifieke regels, als gesteld in paragraaf 5.1.3 Bkl over onderdelen van het watersysteem in het omgevingsplan, worden voor een duiding van de gevolgen voor het beheer van het watersysteem, de opvattingen van het bestuursorgaan dat is belast met het beheer van die watersystemen betrokken. Denk bijvoorbeeld aan (instructie)regels (al dan niet ter nastreving van omgevingswaarden) uit de provinciale omgevingsverordening en de waterschapsverordening. Het doel van de weging van het waterbelang is het waarborgen dat waterhuishoudkundige doelstellingen expliciet en op evenwichtige wijze in beschouwing worden genomen bij alle relevante ruimtelijke plannen en besluiten. Door middel van de weging van het waterbelang wordt in een vroeg stadium aandacht besteed aan het wateraspect. Waterschapsbeleid Het projectgebied is gelegen in het beheergebied van Waterschap Noorderzijlvest. Het beleid van waterschap is vastgelegd in het in november 2022 vastgestelde Waterbeheerprogramma 2022-2027, de Beleidsnotitie Water en Ruimte, de Waterschapsverordening van het waterschap Noorderzijlvest, de Waterschapsverordening Noorderzijlvest 2023 en de leggers.

Het waterbeheerprogramma bevat de hoofdlijnen van het beleid voor de taken van het waterschap met betrekking tot de waterveiligheid, het oppervlaktewater- en grondwaterbeheer, het beheer van afvalwaterketen en emissies in Groningen en Noord-Drenthe. Het waterschap staat voor veilig, voldoende en schoon water. Daarin zijn de volgende aspecten van groot belang: de hoogte van de waterpeilen en het gewenste grondwaterregime (GGOR), een optimale wateraanvoer en -afvoer (waterkwantiteit), de waterkwaliteit voor verschillende functies en de inpassing van water in het landschap. Daarnaast geldt ook de Waterschapsverordening, deze geeft met verboden aan welke activiteiten in de buurt van water en waterkeringen niet zijn toegestaan. 22 BOPA Oostergast fase 3B 4.2.2 Onderzoek Op 5 januari 2026 is de digitale watertoets bij het Waterschap Noorderzijlvest doorlopen. Het wateradvies is als Bijlage 5 aan het plan toegevoegd. Op 21 juli 2026 heeft het Waterschap per brief aangegeven te kunnen instemmen met de voorliggende BOPA. De in de brief van de het Waterschap genoemde tekstuele opmerkingen zijn in onderstaande alinea's verwerkt. De brief van het Waterschap is opgenomen in Bijlage 6. Door toename van verhard oppervlak stroomt regenwater, als het wordt verzameld via kolken en goten, sneller af richting oppervlaktewater waardoor afvoeren en piekwaterstanden toenemen.

Dit kan leiden tot wateroverlast. Bij een toename van het verhard oppervlak met meer dan 500 m2 is compensatie voor versnelde afvoer nodig. In een vorige planfase is het benodigde oppervlak voor compensatie berekend voor meerdere fases, daarvan is nog te realiseren circa 4.500 m2. Met het oog op het veranderende klimaat, waarbij extremen (droogte en hevige neerslag) vaker zullen voorkomen, is er meer ruimte voor water in het stedenbouwkundig plan: ± 4.600 m2 wateroppervlak en ± 2.000 m2 waterberging. De waterbergingen worden geïntegreerd in het ontwerp van de buitenruimte. Daarnaast zorgt de gradiënt tussen droog en nat voor een variatie in habitats voor lokale flora en fauna. Ook zijn ze onderdeel van de parkbeleving en de plekken om te spelen. Deze beleving wordt versterkt door op plekken bomen te planten in de waterberging die passen bij het wisselend natte/droge karakter, zoals de zwarte of witte els. Hiermee voldoet het plan ook binnen zijn eigen verschijningsvorm. Het graven van nieuw oppervlaktewater ziet het waterschap doorgaans als een positieve bijdrage aan het watersysteem. Het waterschap is daarbij wel alert op de wateraan- en afvoer en wijzigingen in het waterpeil. Om die reden is het graven van nieuw oppervlaktewater vergunningplichtig. Het beleid van waterschap en gemeente is dat afvalwater en schoon hemelwater gescheiden moeten worden afgevoerd.

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij de gemeente is leidend. Bron: https://westerkwartier.bestuurlijkeinformatie.nl/Document/LoadAgendaItemDocument/b8f940dd-dd28-44fc-a85f-c3a9c0b0ae8f?agendaItemId=394946c5-d7e4-4581-ade3-f7a3cd317185