Bijlage 3 Rapport nalevingsonderzoek Alcoholwet 2022, Bureau Objectief
Tekst van het document
Ten derde is onderzocht bij welke verkoopkanalen 16- en 17-jarigen de grootste hoeveelheid alcohol proberen te kopen, het volume. De kooppogingen en het volume zijn bij jongeren uitgevraagd op een vijfpuntsschaal (nooit, zelden, soms, vaak, altijd of niets, weinig, beetje, veel, heel veel). Deze waarden zijn omgerekend naar een cijfermatige vijfpuntsschaal (0, 1, 2, 3, 4) waarin een lager cijfer een hoger risico aangeeft.
Hotspot-nalevingsonderzoek leeftijdsgrens regio Nijmegen 2022 - Bijlage
91
Om vervolgens te berekenen bij welke verkoopkanalen de hoogste prioriteit zou moeten liggen, combineren we de verschillende rankings met elkaar door gebruik te maken van de volgende formule:
Tabel 12. Prioriteringstabel gemeente Beuningen NCLUSIE RANKING
Naleving Mysteryshop onderzoek 2022
objectieve ranking x (subjectieve ranking + volume) = prioriteit 1
Prioriteringstabellen zijn opgesteld voor de regio en voor alle gemeenten.
CONCLU-
2 3
Tabel 10. Prioriteringstabel regio Nijmegen
SIE
RANKING
OBJECTIEVE RANKING
SUBJECTIEVE RANKING
VOLUME
4 5
Waar proberen jongeren het vaakst alcohol te kopen?
1
Horeca
1.4
Horeca
2.0
Sportkantines
1.6
Sportkantines
5.1
2
Sportkantines
1.5
Sportkantines
1.8
Horeca
1.9
Horeca
5.5
Cafetaria’s
1.8
Cafetaria’s
3.2
Ketensupermarkten
2.4
Cafetaria’s
10.3
4
Ketensupermarkten
3.6
Ketensupermarkten
3.0
Cafetaria’s
2.5
Ketensupermarkten
19.4
5
Slijterijen
5.0
Slijterijen
3.7
Slijterijen
2.9
Slijterijen
33.0
Tabel 11. Prioriteringstabel gemeente Berg en Dal
CLUSIE RANKING
OBJECTIEVE RANKING
Naleving Mysteryshop onderzoek 2022
SUBJECTIEVE RANKING
CONVOLUME
PRIORITEIT
Waar proberen jongeren het vaakst alcohol te kopen?
Horeca
1.4
Sportkantines
1.9
Slijterijen
1.2
Sportkantines
5.1
2
Sportkantines
1.5
Horeca
2.1
Sportkantines
1.5
Horeca
5.3
Cafetaria’s
1.8
Ketensupermarkten
3.0
Horeca
1.8
Cafetaria’s
9.2
4
Ketensupermarkten
3.6
Cafetaria’s
3.1
Ketensupermarkten
1.9
Ketensupermarkten
17.6
5
Slijterijen
5.0
Slijterijen
3.5
Cafetaria’s
2.0
Slijterijen
23.5
92
VOLUME
PRIORITEIT
Waar proberen jongeren het vaakst alcohol te kopen?
Horeca
1.4
Horeca
2.2
Ketensupermarkten
1.5
Horeca
5.7
Sportkantines
1.5
Sportkantines
2.6
Sportkantines
1.7
Sportkantines
6.5
Cafetaria’s
1.8
Ketensupermarkten
2.6
Cafetaria’s
1.7
Cafetaria’s
9.7
Supermarkten
3.6
Cafetaria’s
3.7
Horeca
1.9
Ketensupermarkten
14.8
Slijterijen
5.0
Slijterijen
3.8
Slijterijen
4.0
Slijterijen
39.0
Tabel 13. Prioriteringstabel gemeente Druten RANKING
Hotspot-nalevingsonderzoek leeftijdsgrens regio Nijmegen 2022 - Bijlage
OBJECTIEVE RANKING
Naleving Mysteryshop onderzoek 2022
NCLUSIE
SUBJECTIEVE RANKING
VOLUME
PRIORITEIT
Waar proberen jongeren het vaakst alcohol te kopen?
1
Horeca
1.4
Horeca
1.8
Horeca
1.9
Horeca
5.2
2
Sportkantines
1.5
Sportkantines
1.8
Sportkantines
2.0
Sportkantines
5.7
3
Cafetaria’s
1.8
Cafetaria’s
3.1
Cafetaria’s
2.9
Cafetaria’s
10.8
4
Ketensupermarkten
3.6
Slijterijen
3.6
Slijterijen
3.0
Ketensupermarkten
24.8
Slijterijen
5.0
Ketensupermarkten
3.7
Ketensupermarkten
3.2
Slijterijen
33.0
5
1
3
SUBJECTIEVE RANKING
PRIORITEIT
Hotspots nalevingsonderzoek 2022
3
OBJECTIEVE RANKING
Hotspot-nalevingsonderzoek leeftijdsgrens regio Nijmegen 2022 - Bijlage
93
Tabel 14. Prioriteringstabel gemeente Nijmegen NCLUSIE RANKING
OBJECTIEVE RANKING
Naleving Mysteryshop onderzoek 2022
SUBJECTIEVE RANKING
Tabel 16. Prioriteringstabel gemeente Wijchen VOLUME
NCLUSIE
PRIORITEIT
RANKING
Waar proberen jongeren het vaakst alcohol te kopen?
Naleving Mysteryshop onderzoek 2022
1
Horeca
1.4
Horeca
1.8
Sportkantines
1.6
Horeca
5.2
2
Sportkantines
1.5
Sportkantines
2.0
Horeca
1.9
Sportkantines
5.4
Cafetaria’s
1.8
Ketensupermarkten
2.9
Ketensupermarkten
2.3
Cafetaria’s
10.3
Supermarkten
3.6
Cafetaria’s
3.2
Cafetaria’s
2.5
Ketensupermarkten
18.7
Slijterijen
5.0
Slijterijen
3.7
Slijterijen
3.2
Slijterijen
34.5
3 4 5
OBJECTIEVE RANKING
1
Horeca
SUBJECTIEVE RANKING
VOLUME
PRIORITEIT
Waar proberen jongeren het vaakst alcohol te kopen?
1.4
Sportkantines
1.3
Sportkantines
1.4
Sportkantines
4.1
2
Sportkantines
1.5
Horeca
2.6
Cafetaria’s
2.4
Horeca
7.3
3
Cafetaria’s
1.8
Cafetaria’s
2.9
Horeca
2.6
Cafetaria’s
9.5
4
Ketensupermarkten
3.6
Ketensupermarkten
2.9
Slijterijen
2.7
Ketensupermarkten
20.9
Slijterijen
5.0
Slijterijen
3.5
Ketensupermarkten
2.9
Slijterijen
31.0
5
Tabel 15. Prioriteringstabel gemeente West Maas en Waal CLUSIE RANKING
OBJECTIEVE RANKING
Naleving Mysteryshop onderzoek 2022
SUBJECTIEVE RANKING
VOLUME
PRIORITEIT
Waar proberen jongeren het vaakst alcohol te kopen?
1
Horeca
1.4
Sportkantines
1.5
Sportkantines
1.9
Sportkantines
5.1
2
Sportkantines
1.5
Horeca
2.0
Horeca
2.0
Horeca
5.6
2.8
Cafetaria’s
11.9
3
Cafetaria’s
1.8
Cafetaria’s
3.1
Ketensupermarkten
4
Ketensupermarkten
3.6
Ketensupermarkten
3.3
Slijterijen
3.3
Ketensupermarkten
22.0
5
Slijterijen
5.0
Slijterijen
4.0
Cafetaria’s
3.5
Slijterijen
36.5
94
Hotspot-nalevingsonderzoek leeftijdsgrens regio Nijmegen 2022 - Bijlage
Hotspot-nalevingsonderzoek leeftijdsgrens regio Nijmegen 2022 - Bijlage
95
BIJLAGE E: FACTSHEETS JEUGDKAART ONDERZOEK REGIO NIJMEGEN Op de onderstaande pagina’s wordt in twee factsheets weergegeven wat minderjarigen die tijdens het Jeugdkaart onderzoek geantwoord hebben op interviewvragen. Deze factsheets tonen wat de perceptie is van jongeren over het alcohol- en tabaksgebruik van leeftijdsgenoten.
96
Hotspot-nalevingsonderzoek leeftijdsgrens regio Nijmegen 2022 - Bijlage
Hotspot-nalevingsonderzoek leeftijdsgrens regio Nijmegen 2022 - Bijlage
97
JEUGDKAARTONDERZOEK REGIO NIJMEGEN: ALCOHOL
BEWEEGREDENEN Wat zijn redenen voor leeftijdsgenoten om te drinken, denk je? Gezelligheid
69.6%
Groepsdruk/er bij horen
In deze factsheet zijn de resultaten van het jeugdkaartonderzoek uit 2022 (uitgevoerd door Bureau Objectief) voor de regio Nijmegen weergegeven. In totaal werden er 135 jongeren (16- en 17-jarigen) geïnterviewd, verspreid over 6 gemeenten (Berg en Dal, Beuningen, Druten, Nijmegen, West Maas en Waal, Wijchen).I Aan de hand van een vragenlijst werden de beweegredenen, gebruikspatronen, sociale beschikbaarheid en commerciële beschikbaarheid van alcohol indirect uitgevraagd. De resultaten helpen de leefwereld van jongeren beter te begrijpen en faciliteren risicogestuurd preventiebeleid.
16.3%
Lekker
8.1%
Losser gevoel/ander gevoel
7.4%
Omdat het niet mag
5.9%
Om te experimenteren
5.2%
Gewoon/weet ik niet
3.7%
Om problemen te vergeten
3.0% 0%
100%
Wat zijn redenen voor leeftijdsgenoten om niet te drinken, denk je? Gezondheid/kater
DEMOGRAFISCHE GEGEVENS (n = 135)
52.6%
Omdat het niet mag
53+0+47 60+0+40 18.5+33.3+42.25.20.7 MBO
5.2%
HBO
0.7%
23.7%
Omdat je morgen tentamen hebt
5.9%
Gewoon/weet ik niet
5.9%
Omdat het niet lekker is
5.2%
Geloof
3.7%
VMBO
18.5%
JONGEN
47.4%
MEISJE
17 JAAR
52.6%
40.7%
16 JAAR
59.3%
0%
100%
VWO
42.2%
HAVO
33.3%
GESLACHT
LEEFTIJD
OPLEIDINGSNIVEAU
SOCIALE BESCHIKBAARHEID In hoeveel procent van de gevallen krijgen leeftijdsgenoten de alcohol van anderen, denk je?
77.4%
Van wie krijgen je leeftijdsgenoten alcohol, denk je?
METHODE
Vrienden
Om de kans op sociaal wenselijke antwoorden te verkleinen, is gebruik gemaakt van projectievragen. Met projectievragen wordt gevraagd naar het gedrag van vergelijkbare anderen, de ‘leeftijdsgenoten’. Bijvoorbeeld, in plaats van te vragen ‘Hoe vaak per maand drink jij alcohol?’ werd gevraagd ‘Hoe vaak per maand drinken je leeftijdsgenoten alcohol, denk je?’
72.1%
Eigen ouders
51.2%
Broers of zussen
45.7%
Ouders van vrienden
11.6%
Andere bekenden
9.3%
Andere familieleden
8.5%
Vreemden
7.0% 0%
100%
ALCOHOLGEBRUIK 16-jarigen
65.0%
COMMERCIËLE BESCHIKBAARHEIDII
17-jarigen
76.4%
Hoeveel leeftijdsgenoten hebben wel eens alcohol gedronken, denk je? 16-jarigen
71.4%
17-jarigen
81.5%
Jongeren zijn per verkoopkanaal gevraagd waar 16- en 17-jarigen proberen om alcohol te kopen en hoe groot ze de kans schatten dat de alcohol wordt meegegeven. Antwoorden werden gegeven op een vijfpuntsschaal (nooit, zelden, soms, vaak, altijd) en omgerekend naar gemiddelden. Vooral horeca en sportkantines blijken populair bij jongeren in regio Nijmegen.
Heb je in de afgelopen 4 weken zelf alcohol gedronken? ‘Ja’
Hoe vaak per maand drinken je leeftijdsgenoten alcohol, denk je?
4.3x
Hoeveel glazen alcohol denk je dat leeftijdsgenoten gemiddeld per keer drinken?
5.9
Kooppogingen Hoe vaak proberen leeftijdsgenoten in [verkoopkanaal] alcohol te kopen? 0 = nooit, 1 = zelden, 2 = soms, 3 = vaak, 4 = altijd Cafetaria
Waar drinken je leeftijdsgenoten alcohol, denk je?
0.8
Horeca Binnen de deur Bij vrienden thuis
Ouders aanwezig ja
88.9%
Ouders aanwezig nee
Slijterij
0.3 2.2
Supermarkt
43.3%
Ouders aanwezig soms Ouders aanwezig ja
0.2
Sportkantine
13.3% 43.3%
Bij eigen ouders thuis
2.0
Jongerencentra
1.0 0
1
2
3
4
25.9% 14.3%
Ouders aanwezig nee
Geschatte slagingskans Hoe vaak denk je dat het leeftijdsgenoten lukt om in [verkoopkanaal] de alcohol mee te krijgen?
34.3%
Ouders aanwezig soms
51.4%
0 = nooit, 1 = zelden, 2 = soms, 3 = vaak, 4 = altijd Cafetaria
Buiten de deur Horeca (kroegen, cafés en clubs)
1.1
Horeca
34.1%
1.9
Sportkantine
20.0%
Jongerencentra
0.3
Buiten / hangplekken
17.0%
Slijterij
0.3
Cafetaria
3.7%
Sportkantine
Jongerencentra
2.2%
Supermarkt
0%
100%
2.5 0.8 0
I Voor een evenwichtig beeld is het aantal deelnemers verspreid over de verschillende gemeenten. Bij deze spreiding is het het aantal jongeren dat in deze gemeenten woont in acht genomen. II Meer informatie over de resultaten van de commerciële beschikbaarheid in de Regio Nijmegen vindt u in het rapport Hotspot-nalevingsonderzoek Leeftijdsgrens Regio Nijmegen 2022.
1
2
3
4
JEUGDKAARTONDERZOEK REGIO NIJMEGEN: TABAK In deze factsheet zijn de resultaten van het jeugdkaartonderzoek uit 2022 (uitgevoerd door Bureau Objectief) voor de regio Nijmegen weergegeven. In totaal werden er 131 jongeren (16- en 17-jarigen) geïnterviewd, verspreid over 6 gemeenten (Berg en Dal, Beuningen, Druten, Nijmegen, West Maas en Waal, Wijchen).I Aan de hand van een vragenlijst werden de gebruikspatronen van tabaksproducten uitgevraagd. De resultaten helpen de leefwereld van jongeren beter te begrijpen en faciliteren risicogestuurd preventiebeleid.
DEMOGRAFISCHE GEGEVENS (n = 131)
53+0+47 60+0+40 18.5+33.3+42.25.20.7 MBO
HBO
5.3%
0.8%
VMBO
17.6%
JONGEN
47.3%
MEISJE
17 JAAR
52.7%
40.5%
16 JAAR
VWO
59.5%
43.5%
HAVO
32.8%
GESLACHT
LEEFTIJD
OPLEIDINGSNIVEAU
METHODE Om de kans op sociaal wenselijke antwoorden te verkleinen, is gebruik gemaakt van projectievragen. Met projectievragen wordt gevraagd naar het gedrag van vergelijkbare anderen, de ‘leeftijdsgenoten’. Bijvoorbeeld, in plaats van te vragen ‘Hoe vaak per maand rook jij?’ werd gevraagd ‘Hoe vaak per maand roken je leeftijdsgenoten, denk je?’
TABAKSGEBRUIK Hoeveel % van je leeftijdsgenoten in jouw gemeente gebruiken wel eens producten met nicotine, denk je?
16-jarigen
39.5%
17-jarigen
41.1%
Top 3 meest populaire tabaksproducten Hoeveel % van je leeftijdsgenoten in jouw gemeente gebruikt [tabaksproduct] denk je? Sigaretten of shag
37.3%
E-sigaret (met nicotine)
39.4%
Snus
21.1%
Hoe vaak per maand roken / gebruiken ze [tabaksproduct] denk je? Sigaretten of shag
39.2%
E-sigaretten (= vaporizer pen met nicotine)
29.7%
Snus
23.7% 17.2%
50.0%
37.1% 53.1%
5.6%
44.4%
0%
100%
< 4 x per maand
5-15 x per maand
> 15x per maand
Hoeveel [tabaksproduct] denk je dat zij gemiddeld op een dag roken / gebruiken? Sigaretten of shag
53.3%
E-sigaretten (= vaporizer pen met nicotine)
40.0%
49.0%
Snus
39.2%
6.7% 11.8%
92.3%
7.7%
0%
100%
0-4 x per dag
5-15 x per dag
I Voor een evenwichtig beeld is het aantal deelnemers verspreid over de verschillende gemeenten. Bij deze spreiding is het het aantal jongeren dat in deze gemeenten woont in acht genomen.
>15x per dag
BUREAU OBJECTIEF Toernooiveld 300 6525 EC Nijmegen 024 848 1111 info@bureauobjectief.nl www.bureauobjectief.nl
98
© Bureau Objectief, Nijmegen, februari 2023
Hotspot-nalevingsonderzoek leeftijdsgrens regio Nijmegen 2022 - Bijlage