Bijlage 2. Paraplubestemmingsplan Water en Klimaatadaptatie - toelichting

De benodigde waterbergingscapaciteit kan op verschillende manieren worden gerealiseerd. Een combinatie van waterbergende voorzieningen is ook mogelijk.

24

Voor het beperken van wateroverlast is het essentieel dat de hemelwaterberging binnen afzienbare tijd na een bui weer beschikbaar is voor het opvangen van de volgende bui. Daarom is in het vierde lid bepaald dat de hemelwaterberging binnen een termijn van 96 uur weer beschikbaar moet zijn. Dit kan bijvoorbeeld door de hemelwaterberging als infiltratievoorziening in te richten, zodat het opgevangen water langzaam in de bodem zakt, of door het hemelwater vertraagd af te voeren naar oppervlaktewater. De maximale afvoer is 1,5 liter per seconde per hectare. [82] In het vijfde lid is bepaald dat geen ondergrondse waterberging mag worden aangelegd. Dit aangezien waterberging in het rivierengebied ondergronds niet wenselijk is. [83] Bij kwelsituaties geeft dat problematiek met permanent gevulde voorzieningen en het extra aantrekken van kwelwater. [84] In artikel 4.2.4 is een afwijkingsmogelijkheid opgenomen door middel van een omgevingsvergunning wanneer het verwerken van hemelwater op eigen terrein redelijkerwijs niet mogelijk is. Dit is alleen nodig als de hemelwaterberging ook niet binnen het plangebied kan worden gerealiseerd, in overeenstemming met het derde lid van artikel 4.2.3.

Artikel 4.2.5 In artikel 4.2.5, eerste lid, is een verplichting opgenomen om bij het aanleggen of herinrichten van het openbaar gebied rekening te houden met het voorkomen van schade door structureel hoge grondwaterstanden en aflopend hemelwater.[85] Deze verplichting geldt niet alleen voor de gemeente maar ook voor de projectontwikkelaars waardoor deze verplichting is opgenomen in het paraplubestemmingsplan. In artikel 4.2.5, tweede lid, worden groene bergingen beschermd tegen aanlegactiviteiten. Groene bergingen zijn in artikel 1.4 gedefinieerd als “Stroken openbaar groen die oppervlaktewater beschermen of worden gebruikt voor het ontwateren van wegen.” Groene bergingen vervullen een functie in de opvang en vertraagde afvoer vat water, zo bieden ze ruimte voor water als dit nodig is door, bijvoorbeeld, hevige regenval of hoog water.[86]

Artikel 4.3 In artikel 4.3 zijn regels opgenomen voor kwelgevoelige gebieden. Een kwelgevoelig gebied is in artikel 1.5 gedefinieerd: “Er is sprake van een kwelgevoelig gebied als er sprake is van 1,0 tot en met 2,0 mm kwel per dag.” Een kwelgevoelig gebieden moet worden beschermd van de weerstand van bodemlagen tegen kweldruk. Kwelgevoelige gebieden worden daarom door de regels in artikel 5.3 beschermd tegen ontgravingen en het aanleggen van drainages. In artikel 4.3.1, eerste lid, is een omgevingsvergunning voor het graven in een kwelgevoelig gebied opgenomen. Bij het graven van gronden ontstaat in het geohydrologisch systeem het risico op het aantrekken van extra kwel of het veranderen van kwelpatronen.[87] Zeker bij gronden die al kwelgevoelig zijn kan dit grootschalige nadelige gevolgen hebben. [88] Daarom is opgenomen in het tweede lid. dat deze omgevingsvergunning alleen mag worden verleend wanneer onweerlegbaar is onderbouwd dat de werkzaamheid geen extra kwel aantrekt en dat de werkzaamheid niet leidt tot wateroverlast voor de omliggende percelen. 25

In het derde lid is opgenomen dat bij de aanvraag van de omgevingsvergunning de initiatiefnemer een analyse van de kwelsituatie ter plaatse van het projectgebied maakt. In artikel 4.3.2 is een verbod op het aanleggen van een permanente drainage of een drainage ten behoeve van het mogelijk maken van een activiteit in een kwelgevoelig gebied opgenomen. Dit aangezien het afvoeren van grondwater via een drainage een aantrekkende werking heeft en een verhoging van de kwelflux veroorzaakt. [89] Het bevoegd gezag mag van het bepaalde in artikel 4.3.2 afwijken wanneer de drainage noodzakelijk is voor de beheersing van extreem hoge grondwaterstanden die kunnen leiden tot overlast en schade. In artikel 4.3.3 staat dat voor de afwijking van het verbod een omgevingsvergunning is vereist.

Artikel 5 In verband met het overgangsrecht is dit plan voorzien van een overgangsbepaling. Deze bepaling is opgenomen in overeenstemming met het Besluit ruimtelijke ordening. De toegevoegde waarde van dit artikel is beperkt aangezien de bouwregels alleen betrekking hebben op nieuwbouw.

Artikel 6 Afsluitend is er een slotregel opgenomen.

26

6 Maatschappelijke uitvoerbaarheid 6.1 Vooroverleg en zienswijzen Het voorontwerpbestemmingsplan is voor overleg (artikel 3.1.1 Besluit ruimtelijke ordening) toegestuurd aan Waterschap Rivierenland. Het ontwerpbestemmingsplan heeft van 28 december 2023 tot 7 februari 2024 ter inzage gelegen, gedurende die termijn kon eenieder zienswijzen inbrengen. Op de ingediende zienswijzen is een reactie gegeven. Daarnaast zijn wijzigingen in het bestemmingsplan doorgevoerd waar nodig op basis van de ingediende zienswijzen. De zienswijzen zijn bij het vaststellen van het bestemmingsplan betrokken.

27

Voetnoten 1 Nationale Omgevingsvisie (NOVI), p. 23. 2 Nationale Omgevingsvisie (NOVI), p. 36. 3 Provincie Gelderland, Gaaf Gelderland, 2014, p. 26-27. 4 Provincie Gelderland, Gaaf Gelderland, 2014, p. 27. 5 Provincie Gelderland, Gaaf Gelderland, 2014, p. 34-35. 6 Provincie Gelderland, Gaaf Gelderland, 2014, p. 47-48. 7 Rijk van Maas en Waal, Regionale adaptatiestrategie Rijk van Maas en Waal (RAS), 2019, p. 7. 8 Rijk van Maas en Waal, Regionale adaptatiestrategie Rijk van Maas en Waal (RAS), 2019, p. 6. 9 Rijk van Maas en Waal, Regionale adaptatiestrategie Rijk van Maas en Waal (RAS), 2019, p. 13; Rijk van Maas en Waal, Regionaal Uitvoeringsprogramma, 2021, p.17. 10 Rijk van Maas en Waal, Regionale adaptatiestrategie Rijk van Maas en Waal (RAS), 2019, p. 27. 11 Rijk van Maas en Waal, Regionale adaptatiestrategie Rijk van Maas en Waal (RAS), 2019, p. 27. 12 Zoetwaterregio Rivierenland, Zoetwaterstrategie, 2021, p. 4. 13 Waterschap Rivierenland, Watervisie 2050, p. 3-5. 14 Waterschap Rivierenland, Waterbeheerprogramma 2022-2027, p. 6. 15 Waterschap Rivierenland, Waterbeheerprogramma 2022-2027, p. 41. 16 Beleidsregels bij waterschapsverordening Waterschap Rivierenland 2024, hoofdstuk 5, artikel 16. 17 Omgevingsvisie West Maas en Waal, juni 2024, p. 5. 18 Omgevingsvisie West Maas en Waal, juni 2024, p. 21. 19 Beleidsplan Water en Riolering West Maas en Waal 2023-2027, p. 2.

20 Beleidsplan Water en riolering West Maas en Waal 2023-2027, p. 41. 21 Beleidsplan Water en riolering West Maas en Waal 2023-2027, p. 46. 22 Beleidsplan Water en riolering West Maas en Waal 2023-2027, p. 56. 23 Beleidsplan Water en riolering West Maas en Waal 2023-2027, p. 41, 55. 24 Beleidsplan Water en riolering West Maas en Waal 2023-2027, p. 41. 25 Beleidsplan Water en riolering West Maas en Waal 2023-2027, p. 12. 26 Beleidsplan Water en riolering West Maas en Waal 2023-2027, p. 12. 27 Toetsingskader grondwater gemeente West Maas en Waal, p. 1. 28 Achtergronddocument bij het toetsingskader grondwater, p. 11. 29 Achtergronddocument bij het toetsingskader grondwater, p. 2. 30 Toetsingskader grondwater gemeente West Maas en Waal, p. 3. 31 Toetsingskader grondwater gemeente West Maas en Waal, p. 3. 32 Beleidsnotitie gemeentelijke watergangen, p. 4, 20. 33 Beleidsnotitie gemeentelijke watergangen, p. 4. 34 Zie Beleidsnotitie gemeentelijke watergangen, tabel 1. 35 Zie Beleidsnotitie gemeentelijke watergangen, tabel 1. 36 Klimaatadaptieplan gemeente West Maas en Waal, p. 4. 37 Klimaatadaptieve maatregelen gemeente West Maas en Waal (Maatregelagenda), p. 7-8. 38 Klimaatadaptieplan gemeente West Maas en Waal, p. 20. 39 Klimaatadaptieplan gemeente West Maas en Waal, p. 55. 40 Klimaatadaptatieplan Gemeente West Maas en Waal 2022, p. 26.

41 BZK, Handreiking decentrale regelgeving klimaatadaptief bouwen en inrichten, 2020, p. 19-20. 42 BZK, Handreiking decentrale regelgeving klimaatadaptief bouwen en inrichten, 2020, p. 19-20. 43 Biodiversiteitsplan West Maas en Waal 2023, p. 8. 44 Toetsingskader grondwater, p. 19. 45 Toetsingskader grondwater, p. 19. 46 Toetsingskader grondwater, p. 20. 47 p. 56 48 Ten tijde van de vaststelling van het paraplubestemmingsplan: Waterschap Rivierenland,

28

‘Beleidsregels behorende bij de waterschapsverordening Waterschap Rivierenland, Waterschapsblad nr. 16059, 2024, hoofdstuk 5, artikel 16. 49 Waterschap Rivierenland, ‘Beleidsregels behorende bij de Keur Waterschap Rivierenland 2014’, Waterschapsblad nr. 8740, 2014, p. 4 50 Achtergronddocument bij het toetsingskader grondwater, 2023, p. 20. 51 Toetsingskader grondwater, p. 17. 52 BZK, Handreiking decentrale regelgeving klimaatadaptief bouwen en inrichten, 2020, p. 2 53 Klimaatadapattieplan Gemeente West Maas en Waal, 2022, p. 26. 54 BZK, Handreiking decentrale regelgeving klimaatadaptief bouwen en inrichten, 2020, p. 19-20. 55 BZK, Handreiking decentrale regelgeving klimaatadaptief bouwen en inrichten, 2020, p. 19-20. 56 Klimaatadaptatieplan Gemeente West Maas en Waal 2022, p. 32 en 60-72. 57 Beleidsnotitie gemeentelijke watergangen, 2023, p. 3. 58 Beleidsnotitie gemeentelijke watergangen, 2023, p. 3. 59 Beleidsnotitie gemeentelijke watergangen 2023, tabel 1 60 Beleidsnotitie gemeentelijke watergangen 2023, p. 9. 61 Beleidsnotitie gemeentelijke watergangen 2023, p. 9. 62 Beleidsnotitie gemeentelijke watergangen 2023, p. 9. 63 Beleidsnotitie gemeentelijke watergangen 2023, p. 11. 64 Beleidsnotitie gemeentelijke watergangen 2023, p. 11. 65 Beleidsnotitie gemeentelijke watergangen 2023, p. 11. 66 Beleidsnotitie gemeentelijke watergangen 2023, p. 9.

67 Beleidsnotitie gemeentelijke watergangen 2023, p. 9. 68 Beleidsnotitie gemeentelijke watergangen 2023, p. 13. 69 Beleidsnotitie gemeentelijke watergangen 2023, p. 13. 70 Beleidsnotitie gemeentelijke watergangen 2023, p. 13. 71 Onder vraag 1B. 72 Achtergronddocument bij het toetsingskader grondwater, 2023, p. 18. 73 Achtergronddocument bij het toetsingskader grondwater, 2023, p. 18. 74 Achtergronddocument bij het toetsingskader grondwater, 2023, p. 18. 75 Achtergronddocument bij het toetsingskader grondwater, 2023, p. 18. 76 Achtergronddocument bij het toetsingskader grondwater, 2023, p. 18. 77 Achtergronddocument bij het toetsingskader grondwater, 2023, p. 18. 78 Achtergronddocument bij het toetsingskader grondwater, 2023, p. 19. 79 Achtergronddocument bij het toetsingskader grondwater, 2023, p. 15. 80 Onder vraag 1C. 81 Ten tijde van de vaststelling van het paraplubestemmingsplan: Waterschap Rivierenland, ‘Beleidsregels behorende bij de waterschapsverordening Waterschap Rivierenland, Waterschapsblad nr. 16059, 2024, hoofdstuk 5, artikel 16. 82 Waterschap Rivierenland, ‘Beleidsregels behorende bij de Keur Waterschap Rivierenland 2014’, Waterschapsblad nr. 8740, 2014, p. 40. 83 Achtergronddocument bij het toetsingskader grondwater, 2023, p. 20. 84 Achtergronddocument bij het toetsingskader grondwater, 2023, p. 20.

85 Beleidsplan Water en riolering West Maas en Waal 2023-2027, p. 41, 55 86 Beleidsnotitie gemeentelijke watergangen, 2023, p. 10. 87 Achtergronddocument bij het toetsingskader grondwater, 2023, p. 14. 88 Achtergronddocument bij het toetsingskader grondwater, 2023, p. 14. 89 Achtergronddocument bij het toetsingskader grondwater, 2023, p. 15.

29