4.2 Concept Jaarrekening 2020 GGD GZ
Tekst van het document
GGD Gelderland-Zuid Jaarstukken 2020
Jaarverslag 2020
63
Inhoudsopgave 4.
Paragrafen ............................................................................................................................. 66
4.1
Weerstandsvermogen en risicobeheersing ..................................................................................... 66
4.2
Onderhoud kapitaalgoederen ....................................................................................................... 69
4.3
Financiering .............................................................................................................................. 69
4.4
Interne Dienstverlening .............................................................................................................. 70
4.5
Verbonden partijen .................................................................................................................... 75
5.
Jaarrekening .......................................................................................................................... 77
5.1
Balans per 31 december 2020 ..................................................................................................... 77
5.2
Overzicht van baten en lasten in de jaarrekening over het begrotingsjaar ......................................... 79
5.3
Grondslagen van resultaatbepaling en waardering ......................................................................... 84
5.4
Toelichting op de balans ............................................................................................................. 86
5.5
Toelichting baten en lasten ......................................................................................................... 93
5.6
Specifieke uitkeringen (SiSa) ...................................................................................................... 99
5.7
Wet Normering bezoldiging Topfunctionarissen (WNT) .................................................................. 101
5.8
Taakvelden ............................................................................................................................. 103
5.9
Opgave meerkosten corona 2020 ............................................................................................... 105
5.10
Controleverklaring van de onafhankelijke accountant ................................................................... 107
6.
Bijlagen ................................................................................................................................112
6.1
Begrotingswijzigingen............................................................................................................... 112
6.2
Geplande en gerealiseerde investeringen .................................................................................... 113
6.3
Afname Mook en Middelaar ....................................................................................................... 114
6.4
Afrekening huisvesting locaties Jeugdgezondheidszorg ................................................................. 115
6.5
Organogram GGD Gelderland-Zuid ............................................................................................. 116
6.6
Bijdrage per gemeenten gespecificeerd ...................................................................................... 117
6.7
Dienstenoverzicht Veilig Thuis ................................................................................................... 120
6.8
Beleidsindicatoren .................................................................................................................... 122
6.9
Overzichten naar thema’s ......................................................................................................... 123
6.10
Verantwoording subsidies op basis van voorschotten .................................................................... 128
6.11
Bestuur en vaststelling jaarrekening........................................................................................... 129
7.
Verklaring van afkortingen ...................................................................................................131
Jaarverslag 2020
64
4 Paragrafen
Jaarverslag 2020
65
4. Paragrafen Weerstandsvermogen en risicobeheersing
4.1
▪
▪
▪ ▪
Elk jaar worden bij de verschillende organisatieonderdelen de risico’s in kaart gebracht. Deze risico’s zijn gerubriceerd en gewaardeerd: in de begroting en jaarrekening wordt een cijfermatige samenvatting van de risicoinventarisatie opgenomen met de berekening van het weerstandsvermogen (zie paragraaf 4.1.2 Risico’s); bij het uitbrengen van de financiële rapportages (begroting, jaarrekening en driemaal per jaar tussentijdse cijfers) worden nieuwe of verdwenen risico’s als mutatie gemeld in de paragraaf Risico’s; de frequentie van de rapportage over risico’s wordt groter als daar aanleiding voor is; voor de omvang van de algemene reserve wordt de streefwaarde gehanteerd op basis van een aantal uitgangspunten. Deze zijn in de tabel hieronder opgenomen.
De jaarrekening is met inachtneming van bovenstaand beleid opgesteld. Berekening streefwaarde Algemene reserve (bedragen x € 1.000,Aantal medewerkers (in dienst)
489
Opgenomen gelden (leningen)
15.000
Totale lasten *
51.750
Totale baten (excl.inw.bijdrage en factuurbijdrage uniforme taken) *
27.131
* o.b.v. realisatie 2020 Bedrag per medewerker
€ 1.000
489
Percentage over opgenomen gelden (leningen)
0,5%
75
Percentage totale lasten
1,0%
518
Percentage over totale baten
3,0%
814
Streefwaarde Algemene reserve
1.821
4.1.1 Algemene reserve In onderstaande tabel is het verloop van de algemene reserve in 2020 weergegeven. Bij de gepresenteerde cijfers wordt ervan uitgegaan dat de voorstellen voor bestemming van het resultaat 2020 door het Algemeen Bestuur worden overgenomen. In de begroting 2022 en meerjarenraming 2023-2025 zal een geactualiseerd meerjarig beeld van de algemene reserve worden geschetst. De GGD realiseerde in 2020 een positief resultaat van € 760.000,-. Indien positieve resultaten worden behaald, geldt als uitgangspunt dat een toevoeging plaatsvindt aan de algemene reserve tot de bestuurlijk vastgestelde streefwaarde. Door toevoeging van het positieve resultaat aan de algemene reserve wordt de bestuurlijk vastgestelde streefwaarde nog niet bereikt. Omvang algemene reserve
Realisatie
(bedragen *€ 1.000,-)
2020
Algemene reserve begin boekjaar
786
Resultaat 2020
760
Algemene reserve einde boekjaar
1.547
Jaarverslag 2020
66
De benodigde weerstandscapaciteit is het resultaat van de gewogen risicocapaciteit van de geïnventariseerde risico’s (zie paragraaf 4.1.2). De beschikbare weerstandscapaciteit is gelijk aan de algemene reserve. Het weerstandsvermogen is de mate waarin de benodigde capaciteit wordt gedekt door de beschikbare capaciteit. Zoals uit tabel 4.1.2 blijkt, is het weerstandsvermogen ontoereikend om de risico’s af te dekken. Naarmate de gecalculeerde risico’s zich voordoen zullen hiervoor extra bezuinigingsmaatregelen moeten worden getroffen of wordt de bijdrage van gemeenten hoger. Benodigde weerstandscapaciteit
Realisatie
(bedragen *€ 1.000,-)
2020
Totaal noodzakelijke weerstandscapaciteit na weging (zie hieronder)
2.759
Totaal beschikbare weerstandscapaciteit einde boekjaar
1.547
Mate waarin de capaciteit de risico's kan afdekken (=weerstandsvermogen)
56%
4.1.2 Risico’s In onderstaande tabel is een samenvatting van de risico’s met financiële omvang opgenomen. Bij de bepaling van de noodzakelijke risicocapaciteit is rekening gehouden met de weging van de verwachtingswaarde van de kans dat de risico’s zich voordoen. Benodigde weerstandscapaciteit
Verwachte financiële gevolgen
(bedragen *€ 1.000,-) Nieuwe wet- en regelgeving en politiek bestuurlijke risico's Maatschappelijke risico's Economische risico's Middelen, organisatie medewerkers en efficiëncy
1.305
Benodigde weerstandscapaciteit 416
180
66
1.750
350
4.985
1.927
8.220
2.759
Ten opzichte van vorig jaar hebben zich de volgende mutaties voorgedaan: Nieuwe risico’s ▪ de GGD is gehouden aan wetgeving (zowel intern als extern) ten aanzien van inkopen en aanbesteden. De toepassing hiervan is afhankelijk van omvang en looptijd van de opdracht. Het is op dit moment bij opdrachten in het kader van de bestrijding van corona niet altijd mogelijk om de omvang van de opdracht op voorhand in te schatten waardoor mogelijk achteraf blijkt dat een zwaardere procedure gevolgd had moeten worden. Dit wordt getoetst door de accountant en intern, maar blijft een risico. ▪ Naar aanleiding van een recent datalek in de GGD-systemen, waarover veel publiciteit is geweest, is de Autoriteit Persoonsgegevens begin februari 2021 een onderzoek gestart naar de naleving door de GGD van de Algemene Verordening Gegevensbescherming. Daarbij heeft de Autoriteit Persoonsgegevens aangegeven het toezicht op de GGD te zullen intensiveren. Het is nog niet duidelijk wanneer de uitkomst van het onderzoek van de Autoriteit Persoonsgegevens te verwachten is en wat de uiteindelijke bevindingen zullen zijn. Onderzoeken en besluiten van de Autoriteit Persoonsgegevens worden doorgaans openbaar gemaakt. ▪ Het coronavirus: ten aanzien van corona zijn tal van risico’s te benoemen. In financiële zin is een belangrijk risico de duur van de afspraken ten aanzien van de financiële compensatie.
Vooralsnog loopt de huidige afspraak tot eind 2021. Dat betekent dat voor kosten die gemaakt worden na 2021 en voor kosten die gemaakt worden om af te schalen op dit moment geen zekerheid bestaat ten aanzien van de financiële dekking. De GGD mitigeert dit risico door in aangegane contracten flexibiliteit in te bouwen en anderzijds
Jaarverslag 2020
67
▪
zekerheid te krijgen ten aanzien van de compensatie. Juridisch gezien zijn er echter beperkingen ten aanzien van bijvoorbeeld het aantal keer dat een contractverlenging toegepast kan worden waardoor keuzes gemaakt moeten worden tussen het behouden van medewerkers versus financiële risico’s in de vorm van WW verplichtingen. We zijn in afwachting van het Toekomstscenario gezins- en jeugdbescherming ‘samen voor kind en gezin’ als vervolg op de contouren zoals geschetst in de Kamerbrief Perspectief voor de Jeugd. Er zullen regionale veiligheidsteams komen vanuit een nieuwe publiekrechtelijke organisatie. Dit heeft naar verwachting consequenties voor de organisatorische inbedding van VT.
Belangrijkste risico’s ▪ Stijgende pensioenpremie: de ontwikkeling van de dekkingsgraad van het ABP en het vooruitzicht dat de rekenrentes laag blijven brengt het risico mee dat de pensioenpremies stijgen. De verwachting is dat de pensioenpremie de komende jaren door blijft stijgen. ▪ Ziekteverzuim: het verzuim was in 2020 hoger dan in voorgaande jaren. Vanzelfsprekend had dit alles te maken met het coronavirus. Ook voor 2021 en mogelijk 2022 zal er sprake zijn van hoger verzuim. Zolang de financieringsregeling met het Ministerie van VWS van kracht blijft, is het risico beperkt. Deze loopt vooralsnog echter eind 2021 af. ▪ Aantrekken van nieuwe medewerkers: door de krapte op de arbeidsmarkt zal het aantrekken van nieuwe medewerkers in de komende jaren lastiger worden. Er zullen alternatieve mogelijkheden bekeken moeten worden om (tijdelijk) personeel aan te trekken. Ook zullen de artsen die per 2019 de opleiding Jeugdarts of Infectieziekte-arts gaan volgen niet meer in dienst zijn van de GGD. Er is al een krapte aan artsen, dit zal door deze verandering nog moeilijker worden. Ook de productiviteit ligt hierdoor lager. Dit risico speelt ook bij VT. Het wordt steeds moelijker nieuwe Vertrouwensartsen te werven. De vertrouwensarts is de specialist die beschikt over specifieke medische kennis waaronder ook psychiatrische en forensische kennis.
In september 2021 start een nieuwe tweejarige opleiding voor vertrouwensartsen. Deze opleiding wordt gesubsidieerd door het NSPOH. In Gelderland komen twee opleidingsplekken. Dit pakken we samen op met de andere twee Gelderse VT’s in combinatie met opleidingsinstituut vanuit de VGGM. Door een gebrek aan Vertrouwensartsen kunnen landelijk en ook lokaal problemen ontstaan bij de diagnosestelling en kindermishandeling. We zullen mogelijk moeten schuiven in het takenpakket van de Vertrouwensartsen
4.1.3 Kengetallen Onderstaande kengetallen zijn opgenomen conform Besluit Begroting en Verantwoording provincies en gemeenten (BBV). De kengetallen zijn berekend zoals aangegeven in de Ministeriële Regeling juli 2015. Kengetallen Realisatie Begroting Realisatie 2020,00
2020,00
2019,00
a) netto schuldquote
-2,6%
-1,6%
-1,0%
b) netto schuldquote gecorrigeerd voor alle verstrekte leningen
-2,6%
-1,6%
-1,0%
c) solvabiliteitsratio
7,4%
4,2%
19,1%
d) structurele exploitatieruimte
1,5%
0,0%
-0,8%
a) Een negatieve schuldquote geeft aan dat de financiële activa (uitgezet geld, liquide middelen, vorderingen) hoger zijn dan de vlottende schulden. b) De GGD verstrekt geen leningen, dit kengetal is daarom gelijk aan de netto schuldquote. c) Hoe hoger het percentage, des te beter de organisatie in staat is aan haar langlopende financiële verplichtingen te voldoen. Voor de GGD zegt dit kengetal weinig, omdat het eigen vermogen niet/nauwelijks zelf te beïnvloeden is (saldi worden verrekend met de deelnemers) en er geen langlopende financiële verplichtingen worden aangegaan. Het gepresenteerde percentage is negatief doordat de algemene reserve op basis van het rekeningresultaat negatief is. Jaarverslag 2020
68
d) Ook dit kengetal schommelt veelal rond de 0. Aangezien de GGD een verlengstuk van de gemeenten is, zijn de baten veelal gelijk aan de lasten, en de tekorten/overschotten worden vroeg of laat met de gemeenten verrekend. De solvabiliteitsratio is door het aangaan van de lening lager ten opzichte van 2019 (de langlopende verplichten zijn immers toegenomen). Het positieve resultaat heeft een tegengesteld effect op deze ratio waardoor de realisatie 2020 hoger uitkomt dan de begrote ratio.
4.2
Onderhoud kapitaalgoederen
Een overzicht van de geplande en gerealiseerde investeringen is opgenomen in de bijlagen bij dit jaarverslag. In zijn algemeenheid worden kapitaalgoederen van de VRGZ onderhouden en vervangen na afloop van de economische levensduur. De belangrijkste kapitaalgoederen betreffen de gebouwen.
4.3
Financiering
Risicobeheer Het is de GGD niet toegestaan om leningen te verstrekken en rente en aflossing van leningen te garanderen. Financieringsportefeuille De hoeveelheid geld die nodig is voor de uitvoering van de verschillende taken van de organisatie wordt beheerd door de treasuryfunctie. Werkwijze, taken en verantwoordelijkheden zijn vastgelegd in het treasurystatuut. Dit statuut is op 27 juni 2019 door het Algemeen Bestuur vastgesteld. De GGD voert een risicomijdend beleid en voldeed in 2020 aan wet- en regelgeving. Voor de GGD geldt het schatkistbankieren voor decentrale overheden. Dit houdt in dat tegoeden worden aangehouden in de Nederlandse schatkist. Hierdoor zal de Nederlandse Staat minder geld hoeven te lenen op de financiële markten en zal de staatsschuld dalen. In 2020 heeft de GGD een lening aangetrokken ter financiering van het te bouwen nieuwbouwpand. In onderstaand renteschema worden de rentelasten, de toerekening aan taakvelden en het renteresultaat weergegeven (bedragen x € 1.000,-): Realisatie
Begroting
Realisatie
2020 74
2020 86
2019 0
0
0
0
Totaal door te rekenen externe rente c. De rente die aan de grondexploitatie moet worden doorberekend
74 0
86 0
0 0
De rente van projectfinanciering die aan het betreffende taakveld moet worden toegerekend
0
0
0
Saldo door te rekenen externe rente (a+b+c) d1. Rente over eigen vermogen
74
86
0
0
0
0
d2. Rente over voorzieningen (gewaardeerd op contante waarde)
0
0
0
74
86
0
74
86
0
0
0
0
a. De externe rentelasten over korte en lange financiering b. De externe rentebaten
De aan taakvelden toe te rekenen rente e. De werkelijk aan taakvelden toegerekende rente f. Renteresultaat op het taakveld treasury
Jaarverslag 2020
69
Kasgeldlimiet Het Ministerie van Financiën geeft aan welk bedrag mag worden gefinancierd met kortlopende geldleningen: de kasgeldlimiet. Als de kasgeldlimiet structureel wordt overschreden moet de kortlopende schuld worden omgezet in een langlopende schuld. Uit onderstaande tabel blijkt dat de GGD binnen de norm voor de kasgeldlimiet is gebleven. Kasgeldlimiet (bedragen *€ 1.000,-)
Omvang begroting per 01-01-2020 (=grondslag) In procenten van de grondslag Toegestane kasgeldlimiet
Totaal netto vlottende schuld Toegestane kasgeldlimiet Ruimte
38.090 8,20% 3.123
1e kw -7.653 3.123 10.776
2e kw -2.789 3.123 5.912
3e kw -1.550 3.123 4.673
4e kw 2.104 3.123 1.019
Renterisiconorm Om ongewenste financiële gevolgen van rentewijzigingen te beperken geeft het ministerie ook een renterisiconorm aan. Deze renterisiconorm geeft de omvang van de schuld weer die in een jaar maximaal voor renteconversie in aanmerking mag komen. De uitkomst hiervan mag niet overschreden worden zodat een spreiding van de opgenomen leningen, looptijden en rente-aanpassingsdata en een eventueel hieruit voortvloeiende rentewijziging ontstaat. In 2020 bleef de GGD binnen de norm van de Wet Fido1. Renterisiconorm (bedragen *€ 1.000,-)
Realisatie
Begroot
Verschil
2020
2020
Renteherzieningen op leningen o/g
0
0
0
Betaalde aflossingen
0
0
0
Renterisico
0
0
0
51.750
38.090
13.659
Begrotingstotaal begroting 2020 Het bij Min. regeling vastgestelde %
20%
20%
20%
Regeling
10.350
7.618
2.732
Renterisiconorm
10.350
7.618
2.732
4.4
Interne Dienstverlening
4.4.1 Bedrijfsvoering Crisisorganisatie Het jaar 2020 was ook voor de sector Bedrijfsvoering een zeer bewogen en druk jaar. Zowel de crisisorganisaties van de GGD als VRGZ moesten vanwege de COVID-19 pandemie zeer fors en langdurig opschalen. We hebben alleen al voor de GGD in 2020 ruim 500 medewerkers extra geworven en de begrotingsomvang is met 18 miljoen euro gegroeid. Er zijn onder meer teststraten opgezet en extra kantoorplekken ingericht, inclusief de bijbehorende ICT- en telefonie1
Wet Financiering decentrale overheden
Jaarverslag 2020
70
voorzieningen. Ook zijn collega’s van Bedrijfsvoering ingezet bij de bemensing van de crisisorganisatie. Integrale ondersteuning In 2020 hebben we verder gewerkt aan de inrichting en professionalisering van de sector Bedrijfsvoering. De afdelingsmanagers voor HRM en Informatievoorziening zijn aangesteld en openstaande vacatures ingevuld. Hiermee wordt aan het in 2019 vastgestelde organogram (VRGZ) voldaan. We hebben de eerste stappen naar een integrale frontoffice servicedesk gezet. Nieuwe inzichten aan de gebruikerskant nemen we mee bij de inrichting van onze klantteams. De ontwikkeling naar een integrale, deskundige, klantgerichte en efficiënte sector Bedrijfsvoering zetten we in 2021 verder voort. Applicatie Afas Na de livegang op 1 januari van AFAS, het nieuwe personele en financiële systeem, stond 2020 in het teken van de verdere doorontwikkeling en uitrol van dit systeem. Door corona verliep deze doorontwikkeling minder snel dan gepland. De afronding zal in 2021 plaatsvinden. Organisatieontwerp, scholing en leiderschap In 2019 is het nieuwe organisatieontwerp van de GGD vastgesteld. Het ontwerp staat in het teken van het leggen van verantwoordelijkheden lager in de organisatie en het versterken van de in- en externe samenwerking. De leidinggevenden hebben hier onder begeleiding van een coach in 2020 aan gewerkt.
Thuiswerken In mei 2013 is de huidige Regeling Thuiswerken vastgesteld. De uitbraak van de coronacrisis heeft de noodzaak voor een nieuw thuiswerkbeleid versneld. Het toekomstbestendige beleid zal de inzichten die zijn ontstaan in de coronacrisis meenemen. Er is een projectgroep geformeerd en het beleid wordt in de 1ste helft van 2021 afgerond.
Verzuimcijfers In 2020 lag het gemiddelde verzuim onder het personeel van de GGD op 6,17%, inclusief zwangerschappen. Dit is op hetzelfde niveau als in 2019. Het verzuimcijfer binnen het coronateam lag aanzienlijk lager dan bij het personeel in loondienst. Onder de mensen die vanuit Driessen gedetacheerd waren bij het coronateam, was het verzuim 1,34%. Dit grote verschil komt deels, omdat niet alle gedetacheerden hun verzuim melden bij Driessen (formele werkgever), en uitzieken in hun eigen tijd. Interne beheersing Op basis van de interne controles en de interim controle is vastgesteld dat de interne beheersing van de financiële processen op orde is. De aandachtspunten uit de rapportage van de accountant (Management Letter) zijn afgerond of onderhanden. Daarnaast vond in 2020 een IT-audit plaats. In deze audit is gekeken naar de algemene ICT-beheersmaatregelen binnen de automatiseringsomgeving van de GGD die relevant zijn voor de jaarrekeningcontrole. Conclusie is dat de beheersmaatregelen op orde zijn. Wel zijn er enkele aanbevelingen om de beheersmaatregelen verder te verbeteren. Afhankelijk van het geclassificeerde risico worden deze aanbevelingen opgepakt. Dit traject wordt medio 2021 afgerond. Inkoopbeleid In 2020 is de beschikbare capaciteit van de afdeling inkoop volledig ingezet voor de diverse adviestrajecten en het uitvoeren van een veelvoud aanbestedingen.
Het aantal onvoorziene trajecten was door corona fors. Hierdoor konden we onze ambitie om het inkoopbeleid te herzien, niet waarmaken. Doel van de herziening is om het inkoopbeleid optimaal te laten aansluiten bij
Jaarverslag 2020
71
organisatiedoelstellingen en de eisen van rechtmatigheid en doelmatigheid. Afhankelijk van de ontwikkelingen omtrent corona wordt dit traject in 2021 opgestart. Aanbestedingstrajecten Alle aanbestedingstrajecten die de GGD heeft opgestart zijn binnen de Europese aanbestedingsgrenzen afgerond en daarmee rechtmatig tot stand gekomen. In 2020 heeft de GGD wel meerdere malen gebruik moeten maken van de uitzonderingsclausule Dwingende Spoed in de Aanbestedingswet omdat het reguliere aanbestedingstraject van circa 9 maanden een te lange doorlooptijd kent. GGD-locaties Eind 2019 vond besluitvorming plaats over de nieuwbouw van het GGD-hoofdkantoor in Nijmegen. Projectontwikkelaar HEVO en architect De twee Snoeken hebben in 2020 het voorontwerp (VO) afgerond. Ook is de interne projectstructuur geïmplementeerd. Deze bestaat uit de stuurgroep, projectgroep en verschillende werkgroepen waarin medewerkers op onderdelen meedenken over de inrichting. Ten aanzien van de locatie, Tiel, heeft besluitvorming plaatsgevonden omtrent de besparingsopdracht van € 75.000,-. Deze is ingevuld door aanpassingen te doen in het meerjarenonderhoudsplan en de afschrijftermijn van het gebouw. Dit wordt vanaf 2022 geëffectueerd. JGZ-locaties Voor de locaties van de Jeugdgezondheidszorg (JGZ) is een nieuw programma van eisen gemaakt, conform de nieuwste wet- en regelgeving voor huisvesting.
Samen met gemeenten en de afdeling JGZ worden de diverse consultatiebureaus toekomstbestendig gehouden of gemaakt. Daarnaast is in Nijmegen (Thermion) gestart met een nieuw te realiseren consultatiebureau, conform het vernieuwde programma van eisen JGZ-huisvesting.
4.4.2 Informatiemanagement Persoonlijke gezondheidsomgevingen Binnen de landelijke projectgroep (GGDGHOR NL en participerende GGD’en) is besloten om geen cliëntenportaal te ontwikkelen. In plaats daarvan sluiten we met onze cliëntgegevens aan op de bestaande persoonlijke gezondheidsomgevingen (PGO’s). Een visiedocument hiervoor is opgeleverd aan VWS. Ook doen we mee aan een landelijk project om coronavaccinatiegegevens te ontsluiten via PGO’s. Veilige cloudomgeving voor datagedreven werken Er is een centrale beveiligde cloudomgeving gerealiseerd waar in- en externe databronnen en bijbehorende analyse- en presentatietools samenkomen. Ontsluiten data Via het programma Tableau hebben we wijkprofielen en andere gezondheidsdata voor onder andere gemeenten beschikbaar gesteld. In het kader van de coronabestrijding is er een landelijk coronadashboard gemaakt met behulp van de tools in de beveiligde cloudomgeving. NEN-certificering De certificering voor NEN7510 is uitgesteld tot 2021. Een proefaudit in 2020 liet zien dat er nog verbeterpunten zijn. We lossen deze verbeterpunten op voordat de certificeringsaudit in april 2021 wordt uitgevoerd. Mobile Device Management Alle GGD-medewerkers (inclusief het tijdelijke coronapersoneel) heeft werkplekapparatuur (laptop en/of telefoon) van de GGD ontvangen.
Deze apparatuur wordt op afstand centraal beheerd en beveiligd via Mobile Device Management-tools.
Jaarverslag 2020
72
Strategisch meerjaren informatiebeleid Het strategisch meerjaren informatiebeleid is door het MT vastgesteld. Dit beleid is afgeleid van de meerjarenstrategie van de GGD en heeft dezelfde doorlooptijd (2020-2023). Per afdeling is het beleid geconcretiseerd in jaarplannen voor 2020 en 2021 op het gebied van informatievoorziening. Informatievoorziening De professionals informatievoorziening (functioneel beheer en informatieadvies) zijn kwantitatief en kwalitatief op niveau en duidelijk gepositioneerd in de organisatie.
4.4.3 Communicatie Vernieuwde websites Begin 2020 kreeg onze website een nieuwe look & feel. Vlak voordat de coronacrisis uitbrak en het aantal bezoekers enorm toenam. Het hele jaar was het druk op onze website met mensen die zochten naar informatie over corona. In totaal werd onze website 1.193.609 keer bezocht, 5 keer zoveel als in 2019. Behalve de GGD-website kregen ook onze Veilig Thuis-website en de website Als seks je werk is, een opfrissing. Social media en webcare In 2020 telden we 1.375.769 weergaven op onze social media (Facebook, LinkedIn, Twitter, Youtube, Instagram). Dit is een verdubbeling van het aantal weergaven in 2019. Door corona nam het aantal volgers op onze social media-kanalen flink toe. Op Facebook verdubbelde dit aantal zelfs. Door alle interactie rond corona waren we op social media extra druk met webcare. Veel inwoners stelden hun vragen via Facebook. Tools voor medewerkers Veel GGD-medewerkers hebben behoefte aan tools/skills om zelfstandig en professioneel te communiceren met hun doelgroep. We hebben deze groep afgelopen jaar ondersteund met sjablonen en presentaties in de GGD-huisstijl. Daarnaast verzorgden we een workshop Projecten en huisstijl voor (project)medewerkers van de afdeling Gezond Leven.
Ondersteuning bij projecten Naast alle coronadrukte heeft het communicatieteam projecten ondersteund die wel doorgingen, zoals de Gezondheidsmonitor 18+. Om deelnemers (respondenten) te werven voor dit grote onderzoek, organiseerden we onder meer een advertentiecampagne op Facebook en een abricampagne binnen een aantal gemeenten. Coronacommunicatie Vanaf eind februari is informatie over de coronabestrijding voor publiek en professionals op onze website steeds geactualiseerd en actief naar buiten gebracht. Daarnaast zijn dagelijks persvragen beantwoord over het virus, onze teststraten, het bron- en contactonderzoek en vanaf december ook over de voorbereidingen op het vaccineren. Interne communicatie Eind december werkten er 600 mensen bij de coronabestrijding. Hoe verbind je deze, vooral nieuwe medewerkers met elkaar? En hoe verbind je hen met al die andere collega’s die thuiswerken aan reguliere GGD-taken? Via berichten en rubrieken op ons intern communicatiekanaal JIP, nieuwsbrieven, interne webinars en een gezamenlijke kerstvideo hebben we hard aan deze verbinding gewerkt.
Jaarverslag 2020
73
4.4.4 Kwaliteit Certificering Ondanks de coronacrisis gingen de externe HKZ-audits onverminderd door. Uit de externe audits in 2020 blijkt dat het kwaliteitsmanagementsysteem van GGD Gelderland-Zuid voldoet aan het HKZ 2015 normenkader. Melden van incidenten Om (bijna) incidenten binnen de GGD laagdrempelig te kunnen melden is er het interne Melden Ter Verbetering-systeem. We hebben medewerkers bewust gemaakt van het nut en de noodzaak om incidenten te melden. Onder meer via een bewustwordingscampagne op intranet. Klachtenafhandeling In 2020 ontving de GGD in totaal 164 klachten. De stijging met ruim 100 klachten ten opzichte van 2019 (61 klachten) is te verklaren door de vele corona gerelateerde klachten. Klachten worden in eerste instantie door de klachtenfunctionarissen via interne bemiddeling afgehandeld. De onafhankelijke klachtencommissie heeft in 2020, 5 klachten in behandeling genomen. De geschillencommissie werd niet ingeschakeld. In 2020 is een groot deel van de klachtencommissie van de GGD vernieuwd. Onder andere is er een nieuwe voorzitter gekomen.
4.4.5 Arbeidsomstandigheden Risico Inventarisatie & Evaluatie (RI&E) De plannen van aanpak voor de RI&E voor beide hoofdlocaties zijn up to date en worden gemonitord in de Arbo commissie van de GGD. Speciaal voor de coronaorganisatie is er een RI&E COVID-19 opgesteld. Aangezien de coronaorganisatie continu in ontwikkeling blijft, moet deze RI&E regelmatig aangepast worden. Bedrijfshulpverlening (BHV) In 2020 is het BHV-beleid ingevoerd en geëvalueerd. Het beleid is per hoofdlocatie uitgewerkt in een BHV-plan. Hierin zijn ook aanpassingen gemaakt voor de coronaorganisatie. De (dag)coördinatoren van de coronaorganisatie zijn opgeleid tot BHV’er. Nieuwbouw De Arbo coördinator nam deel aan de projectgroep Nieuwbouw en de werkgroep Veiligheid en hospitality. Beide groepen maken deel uit van de overlegstructuur voor het nieuw te bouwen hoofdkantoor in Nijmegen. Vitaliteitsweek Ook in 2020 organiseerde de werkgroep Samen Gezond Werken een Vitaliteitsweek voor medewerkers. Met als thema Hoe blijf je mentaal en fysiek fit in uitdagende tijden?. De activiteiten werden vooral digitaal aangeboden aan medewerkers. Tijdens de Vitaliteitsweek ging ook de Beweegchallenge van start. Hiervoor hebben 48 GGD-medewerkers gewandeld en gefietst voor het goede doel. Thuiswerkbeleid Voor de medewerkers die in 2020 met name thuiswerkten, is een tijdelijk thuiswerkbeleid opgesteld.
Medewerkers kunnen hulp inschakelen van de preventiemedewerker bij het inrichten van hun thuiswerkplek. Ook is een begin gemaakt met een toekomstbestendig thuiswerkbeleid (zie Bedrijfsvoering). Social distancing Op de hoofdlocaties van de GGD en op alle consultatiebureaus zijn noodmaatregelen op het gebied van social distancing uitgevoerd zoals eenrichtingsverkeer. Dit om 1,5 meter afstand te kunnen houden van elkaar. Jaarverslag 2020
74
Agressie Voor de medewerkers van de coronaorganisatie (o.a. callcenter, BCO en teststraten) zijn 11 basistrainingen Omgaan met agressie en geweld georganiseerd. Daarnaast zijn 4 basistrainingen voor de reguliere werkterreinen (onder andere Veilig Thuis en Bijzondere Zorg) georganiseerd.
4.4.6 Verbonden partijen De GGD werkt intensief samen met Veiligheidsregio Gelderland-Zuid op het gebied van bedrijfsvoering (geleverd door de afdelingen Vastgoed & Facility Management, HRM, ICT en Financiën & Control). Er is geen sprake van een verbonden partij in die zin dat de GGD risico’s draagt die door de andere partij worden veroorzaakt. Wel zijn er kosten gemoeid met het eventueel verbreken van het samenwerkingsverband.
Jaarverslag 2020
75
5 Jaarrekening Dagelijks Bestuur d.d. 18 maart 2021
Jaarverslag 2020
76
5.
Jaarrekening
5.1
Balans per 31 december 2020
ACTIVA (bedragen x € 1.000,-)
31-12-2020
31-12-2019
3.246
3.549
Vaste Activa Materiële vaste activa
3.246
3.549
Vlottende activa Voorraden Voorraden
84
123 84
123
Uitzetting met rentetypische looptijd < 1 jaar Openbare lichamen Rijk Openbare lichamen Provincie
8.335
0
0
7
1.005
963
Openbare lichamen Overige
120
149
Uitzettingen Rijks schatkist
13.377
1.255
334
370
Openbare lichamen Gemeenten
Overige vorderingen
23.170
2.744
Liquide middelen Kassaldi
5
8
Banksaldi
100
38 105
45
Overlopende activa Nog te ontvangen subsidies Rijk
17
43
Nog te ontvangen subsidies gemeenten
28
29
Overige nog te ontvangen bedragen
273
238
Totaal
Jaarrekening 2020
317
310
26.921
6.771
77
PASSIVA (bedragen x € 1.000,-)
31-12-2020
31-12-2019
Vaste Passiva Eigen vermogen Algemene reserve
786
746
Bestemde reserve frictiekosten huisvesting
445
504
Gerealiseerd resultaat
760
41 1.992
1.290
Voorzieningen Voorzieningen voor verplichtingen, verliezen en risico's
168
701
Voorzieningen ter egalisering van kosten
348
110 516
810
Langlopende schulden Schuld met rentetypische looptijd > 1 jaar Overige schulden
15.000
0 15.000
0
Vlottende passiva Netto vlottende schuld met rentetypische looptijd < 1 jaar Overige schulden
6.885
2.407 6.885
2.407
Overlopende passiva Overige vooruitontvangen bedragen
2.530
2.263 2.530
2.263
26.921
6.771
Gewaarborgde leningen
0
0
Garantiestelling
0
0
Totaal
Jaarrekening 2020
78
5.2
Overzicht van baten en lasten in de jaarrekening over het begrotingsjaar
De bedragen in de kolom Begrotingswijziging zijn in juni 2020 goedgekeurd en derhalve in deze jaarrekening als uitgangspunt genomen. De begrotingswijzigingen worden in alle relevante tabellen weergegeven met Gewijzigde begroting 2020. De wijzigingen zijn verder toegelicht in paragraaf 6.1.
5.2.1 Analyse begrotingsafwijkingen en begrotingsrechtmatigheid De uitbraak van de coronacrisis heeft veel invloed gehad op de uitvoering van de werkzaamheden in 2020 van zowel de normale dienstverlening van de GGD als de bedrijfsvoering van de GGD. Conform declaratieprotocol vanuit VWS is de vermindering van inzetbaarheid op uniforme taken niet vertaald in een terugbetaling van de inwonersbijdrage voor deze taken. De inzet voor de coronabestrijding is derhalve verminderd met de inzet die normaal zou plaatsvinden op de uniforme taken zodat er geen dubbele financiering ontstaat. De GGD heeft waar mogelijk de normale dienstverlening uitgevoerd. De onderdelen Veilig Thuis en Bijzondere Zorg hebben, weliswaar met veel thuiswerken, niet of nauwelijks vermindering van inzet van de dienstverlening ondervonden. De medewerkers van AGZ zijn grotendeels ingezet voor de coronabestrijding. Medewerkers van de afdelingen Jeugdgezondheidszorg en Gezond Leven zijn met name ingezet in de eerste golf. De GGD heeft veel personeel aangetrokken voor de bedrijfsvoering van de coronaorganisatie. Deze hebben gezorgd voor werving en het aannemen van extern personeel zodat ten tijde van de tweede golf minder inzet van personeel van de afdelingen Jeugdgezondheidszorg en Gezond Leven nodig is geweest.
Uitzetting van de bedrijfsvoering door de coronabestrijding is in rekening gebracht middels de declaratie meerkosten corona bij het Ministerie van VWS. De coronacrisis heeft ook invloed gehad op indirecte zaken zoals scholing, personeelsbijeenkomsten en overige personeelszaken. Kosten voor verbetering van applicaties en bedrijfsprocessen zijn niet of nauwelijks gemaakt omdat daar simpelweg geen personeel voor beschikbaar was. De anderhalvemetersamenleving maakte veel van deze zaken beperkt of niet mogelijk. Een groot deel van het gebouw is ingezet voor de medewerkers van de coronabestrijding. Gedurende het jaar werden de ruimten steeds minder beschikbaar voor de medewerkers van de andere afdelingen die ook vanwege overheidsbeleid veelal thuis hebben gewerkt. In de nacalculatie van de kosten van huisvesting is hiermee rekening gehouden en zijn de kosten die toewijsbaar zijn aan de corona-organisatie in de declaratie meerkosten opgenomen. De hierboven genoemde over- en onder-schrijdingen van de kosten zijn, voor zover voorzien, in de tussentijdse financiële rapportages gemeld aan het Algemeen Bestuur dat hiermee heeft ingestemd. Dit valt binnen het bestaande beleid en de reguliere bedrijfsuitoefening waardoor er geen sprake is van begrotingsonrechtmatigheid.
Jaarrekening 2020
79
(bedragen x € 1.000,-)
Realisatie
Gewijzigde begroting
Primaire Begroting
Realisatie
2020
2020
2020
2019
Bijdrage deelnemende gemeenten
23.245
23.245
22.399
22.826
Uniforme taken o.b.v. facturen
2.091
2.446
2.446
2.323
Subsidie rijk
20.484
1.717
1.717
2.435
Doorstorting subsidie rijk aan GGD'en
0
3.336
3.336
3.438
Subsidie gemeenten
3.948
3.864
3.521
3.785
Overige opbrengsten
2.698
3.082
3.088
3.851
Acquisitiedoelstelling
0
340
340
0
Som der bedrijfsopbrengsten
52.467
38.031
36.848
38.658
Personeelskosten
34.356
26.017
25.006
26.105
Afschrijvingen
605
690
631
503
Huisvestingskosten
1.656
1.563
1.565
961
Kantoormiddelen
199
229
229
165
Medische zaken
7.795
933
933
1.127
Communicatieapparatuur
1.570
1.347
1.345
1.340
Autokosten
33
39
39
13
Algemene kosten
3.065
1.515
1.444
1.812
Inkoop ondersteunende diensten VRGZ
2.363
2.316
2.215
2.399
Interne doorbelasting bedrijfsvoering
0
0
0
0
Doorstorting GGD'en
0
3.336
3.336
3.438
Voorlichting
27
11
11
12
Financiële baten en lasten
80
93
93
5
Som der bedrijfskosten
51.750
38.090
36.847
37.881
718
-59
0
776
Toevoegingen reserves
0
0
0
-736
Onttrekkingen reserves
59
59
0
0
777
0
0
41
16
0
0
0
760
0
0
41
760
0
0
41
Totaal saldo van baten en lasten Toevoegingen/onttrekkingen aan reserves
Resultaat voor vennootschapsbelasting Vennootschapsbelasting Resultaat na vennootschapsbelasting Voorstel resultaatbestemming Algemene reserve
Jaarrekening 2020
80
5.2.2 Baten en lasten Veilig Thuis In 2020 heeft Veilig Thuis een begrotingswijziging ingediend gebaseerd op nieuwe normtijden en bijbehorende kostprijzen. Deze begrotingswijziging is op 20 juni 2020 door het Algemeen Bestuur goedgekeurd. In onderstaand overzicht is de financiële vertaling hiervan weergegeven in de kolom gewijzigde begroting. (bedragen x € 1.000,-)
Bijdrage deelnemende gemeenten
Realisatie
Gewijzigde begroting
Primaire Begroting
Realisatie
2020
2020
2020
2019
7.104
7.104
6.258
6.952
Uniforme taken o.b.v. facturen
0
0
0
0
Subsidie rijk
0
0
0
0
Doorstorting subsidie rijk aan GGD'en
0
0
0
0
Subsidie gemeenten
19
0
0
-4
Overige opbrengsten
133
76
70
82
Acquisitiedoelstelling
0
0
0
0
Som der bedrijfsopbrengsten
7.255
7.180
6.328
7.031
Personeelskosten
5.653
5.356
4.750
5.305
Afschrijvingen
0
0
0
0
Huisvestingskosten
0
0
0
0
Kantoormiddelen
3
0
0
6
Medische zaken
0
0
0
0
Communicatieapparatuur
85
100
88
143
Autokosten
0
0
0
0
256
233
112
279
0
0
0
0
Algemene kosten Inkoop ondersteunende diensten VRGZ Interne doorbelasting bedrijfsvoering
1.391
1.491
1.379
1.384
Doorstorting GGD'en
0
0
0
0
Voorlichting
0
0
0
0
Financiële baten en lasten
0
0
0
0
Som der bedrijfskosten
7.387
7.180
6.328
7.118
Totaal saldo van baten en lasten
-132
0
-1
-88
Toevoegingen reserves
0
0
0
0
Onttrekkingen reserves
0
0
0
0
-132
0
-1
-88
0
0
0
0
-132
0
-1
-88
Toevoegingen/onttrekkingen aan reserves
Resultaat voor vennootschapsbelasting Vennootschapsbelasting Resultaat na vennootschapsbelasting
In 2020 heeft Veilig Thuis meer adviezen en meer meldingen met veiligheidsbeoordelingen verwerkt. Dit heeft geleid tot achterstanden. In vergadering van juni heeft het Algemeen Bestuur Veilig Thuis toestemming gegeven om de achterstanden zoveel mogelijk in te halen door inzet van extra personeel. Ten opzichte van de gewijzigde begroting heeft Veilig Thuis hiervoor 3,65 fte meer personeel ingezet.
Jaarrekening 2020
81
De personele kosten zijn €297.000 hoger dan begroot. De ontvangen vergoeding voor een arts in opleiding en verlaging van de kosten van huisvesting (5.2.1 zie huisvesting corona-organisatie) hebben gezorgd dat het verlies van Veilig Thuis in 2020 lager uitpakt dan de hogere personele lasten. Het resultaat van de GGD in 2020 is ruim voldoende om het tekort van Veilig Thuis in 2020 te dekken. Er wordt derhalve geen voorstel voor bijbetaling van dit tekort ingediend.
Jaarrekening 2020
82
5.2.3 Baten en lasten exclusief Veilig Thuis (bedragen x € 1.000,-)
Realisatie
Gewijzigde begroting
Primaire Begroting
Realisatie
2020
2020
2020
2019
Bijdrage deelnemende gemeenten
16.141
16.141
16.141
15.874
Uniforme taken o.b.v. facturen
2.091
2.446
2.446
2.323
Subsidie rijk
20.484
1.717
1.717
2.435
0
3.336
3.336
3.438
Subsidie gemeenten
3.929
3.864
3.521
3.789
Overige opbrengsten
2.566
3.006
3.018
3.768
Doorstorting subsidie rijk aan GGD'en
Acquisitiedoelstelling
0
340
340
0
Som der bedrijfsopbrengsten
45.212
30.851
30.520
31.627
Personeelskosten
28.703
20.661
20.257
20.800
Afschrijvingen
605
690
631
503
Huisvestingskosten
1.656
1.563
1.565
961
Kantoormiddelen
196
229
229
159
Medische zaken
7.795
933
933
1.127
Communicatieapparatuur
1.485
1.247
1.257
1.196
33
39
39
13
2.809
1.282
1.333
1.533
Autokosten Algemene kosten Inkoop ondersteunende diensten VRGZ
2.363
2.316
2.215
2.399
Interne doorbelasting bedrijfsvoering
-1.391
-1.491
-1.379
-1.384
Doorstorting GGD'en
0
3.336
3.336
3.438
Voorlichting
27
11
11
12
Financiële baten en lasten
80
93
93
5
Som der bedrijfskosten
44.363
30.910
30.519
30.763
850
-59
1
864
-736
Totaal saldo van baten en lasten Toevoegingen/onttrekkingen aan reserves Toevoegingen reserves
0
0
0
Onttrekkingen reserves
59
59
0
0
Totaal toevoegingen/onttrekkingen
59
59
0
-736
909
0
1
128
16
0
0
0
892
59
0
0
Resultaat voor vennootschapsbelasting Vennootschapsbelasting Resultaat na vennootschapsbelasting
Jaarrekening 2020
83
5.3
Grondslagen van resultaatbepaling en waardering
De jaarrekening is opgemaakt met inachtneming van de voorschriften die het Besluit Begroting en Verantwoording provincies en gemeenten daarvoor geeft. Het overzicht van baten en lasten van de GGD omvat het totaal van alle activiteiten die de GGD heeft uitgevoerd. De cijfers worden nader gepresenteerd en toegelicht in het overzicht baten en lasten. Vanaf 2016 geldt de vennootschapsbelastingplicht (vpb) voor overheidsinstellingen. Jaarlijks verzorgt de GGD in samenwerking met een belastingadviseur de vpb-aangifte.
5.3.1 Grondslagen van resultaatbepaling De baten en lasten worden toegerekend aan het jaar waarop zij betrekking hebben. Baten en winsten worden slechts genomen voor zover zij op balansdatum zijn gerealiseerd. Verliezen en risico's die hun oorsprong vinden voor het einde van het begrotingsjaar worden in acht genomen indien zij voor het opmaken van de jaarrekening bekend zijn geworden. De lasten worden bepaald op basis van historische kosten met inachtneming van de vermelde grondslagen van waardering van activa en passiva en toegerekend aan het verslagjaar waarop ze betrekking hebben. Personeelslasten worden in principe toegerekend aan het boekjaar waarop ze betrekking hebben. Aangezien het niet is toegestaan voorzieningen te vormen voor jaarlijks terugkerende arbeidskosten gerelateerde verplichtingen van een vergelijkbaar volume, worden sommige personele lasten toegerekend aan de periode waarin uitbetaling plaatsvindt. Voor jaarlijks terugkerende arbeid gerelateerde kosten zonder (naar verwachting) een jaarlijks vergelijkbaar volume is een verplichting opgenomen.
5.3.2 Grondslagen van waardering Alle activa en passiva zijn gewaardeerd tegen nominale waarde tenzij anders is vermeld. De belangrijkste posten worden hieronder nader toegelicht.
5.3.3 Activa Materiële vaste activa met economisch nut De materiele vaste activa zijn gewaardeerd op de verkrijgingsprijs verminderd met de cumulatieve afschrijvingen. De afschrijvingen zijn gebaseerd op de geschatte economische levensduur en worden berekend op basis van een vast percentage van de verkrijgingsprijs. De GGD zal naar verwachting in 2023 verhuizen naar een nieuw hoofdkantoor. Het huidige hoofdkantoor aan de Groenewoudseweg zal worden gesloopt. Als gevolg hiervan is de levensduur van de gedane investeringen verkort tot 2022. Daarom hebben wij in de jaarrekening 2019 een schattingswijziging met betrekking tot de levensduur van de activa doorgevoerd. In deze jaarrekening is rekening gehouden met deze verkorte levensduur (een zogeheten schattingswijziging). Dit heeft een extra afschrijving tot gevolg van circa € 59.000,- per jaar tot 2022. Dit wordt gefinancierd uit de bestemde reserve frictiekosten. Activa met een verkrijgingsprijs van meer dan € 2.500 worden geactiveerd. Investeringen die volledig zijn afgeschreven maar nog wel in eigendom zijn, zijn middels desinvestering overgebracht naar de staat van eigendommen.
Jaarrekening 2020
84
De gehanteerde afschrijvingspercentages van de materiële vaste activa Gebouwen 20 jaar Inventarissen, stoffering, aanpassing gebouw, meubilair en bekabeling 10 jaar Hardware: beeldschermen, telefooncentrale met toestellen 7 jaar Algemene en specifieke softwareapplicaties 5 jaar Telefooninstallaties 5 jaar Overige bedrijfsmiddelen 5 jaar Hardware: laptops, thin clients, desktop 4 jaar Smartphones 3 jaar
5% 10% 14% 20% 20% 20% 25% 33%
Voorraden Voorraden worden gewaardeerd tegen verkrijgingsprijs. Uitzettingen met een rentetypische looptijd < 1 jaar Deze zijn gewaardeerd op nominale waarde voor zover nodig rekening houdend met mogelijke oninbaarheid. De voorziening oninbaarheid wordt bepaald op basis van de ouderdom van de openstaande posten per balansdatum (statische methode). Overige activa Alle overige activa in de balans zijn gewaardeerd tegen nominale waarde.
5.3.4 Passiva Eigen vermogen Onder het eigen vermogen zijn opgenomen de algemene reserve, de bestemmingsreserves en het nog te bestemmen saldo van de rekening van baten en lasten over 2020. De algemene reserve dient primair als weerstandsvermogen om incidentele tegenvallers in de exploitatie op te vangen. De bestemmingsreserves zijn reserves waaraan een bepaalde bestemmingsrichting is meegegeven. Voorzieningen Voorzieningen worden gevormd voor, op grond van artikel 44 BBV, in rechte afdwingbare of feitelijke verplichtingen die op de balansdatum bestaan waarbij het waarschijnlijk is dat een uitstroom van middelen noodzakelijk is en waarvan de omvang op betrouwbare wijze is in te schatten. Voorzieningen worden opgenomen tegen nominale waarde. De voorziening onderhoud kantoor Kersenboogerd te Tiel heeft betrekking op de komende 10 jaar en wordt op nominale waarde berekend. De informatie voor de onderbouwing van de voorziening wordt verkregen uit een meerjarenonderhoudsplan (MJOP) van een externe partij. De voorziening voor niet-actief personeel is gewaardeerd tegen de beste schatting van de bedragen die noodzakelijk zijn om de verplichtingen per balansdatum af te wikkelen. De gevormde voorzieningen worden toegelicht in het hoofdstuk Toelichting op de balans. Er wordt geen rente toegerekend aan de voorzieningen. Schulden Schulden worden opgenomen tegen nominale waarde.
Jaarrekening 2020
85
5.4
Toelichting op de balans
Bedragen x € 1.000,-
Vaste activa
Materiele vaste activa met economisch nut De boekwaarde van de materiële vaste activa met economisch nut per ultimo huidig boekjaar ten opzichte van vorig boekjaar bestaat uit de volgende onderdelen: Materiële vaste activa
31-12-2020
31-12-2019
1.254
1.325
Gebouwen Gebouwen Onderhanden investeringen
368
Bijdrage derden*
-220
0
Automatisering
789
888
Automatisering in het kader van Coronabestrijding
309
0
Bijdrage derden**
-309
0
Inventaris
996
1.256
Inventaris in het kader van Coronabestrijding
128
0
Bijdrage derden**
-128
0
60
80
3.246
3.549
Overige materiële vaste activa
Overige bedrijfsmiddelen Vervoermiddelen
* De gemeente Nijmegen levert een bijdrage in de kosten voor de grond van het nieuwbouwpand. ** Investering die na afloop van de coronabestrijding geen economisch nut meer hebben voor de GGD zijn middels de declaratie meerkosten corona rechtstreeks in rekening gebracht bij het VWS. Afschrijving per catergorie
Gebouwen
Automatisering
Inventaris
Vervoermiddelen
Totaal
Aanschafwaarde per 1 januari
1.395
1.712
2.564
113
5.783
70
824
1.307
33
2.234
1.325
888
1.256
80
3.549
Investeringen
0
148
6
0
154
Afschrijvingen
72
247
267
20
605
Onderhanden investeringen
368
0
0
0
368
0
309
128
0
437
Bijdrage derden
220
309
128
0
657
Desinvesteringen
0
0
0
0
0
Afschrijving desinvesteringen
0
0
0
0
0
Boekwaarde per 31 december
1.401
789
996
60
3.246
Aanschafwaarde per 31 december
1.543
1.860
2.570
113
6.085
141
1.071
1.574
53
2.840
1.401
789
996
60
3.246
Cumulatieve afschrijving per 1 januari Boekwaarde per 1 januari
investeringen in het kader van de coronabestrijding
Cumulatieve afschrijving per 31 december Boekwaarde per 31 december
Jaarrekening 2020
86
Vlottende activa Voorraden
31-12-2020
Vaccins
31-12-2019
84
123
84
123
31-12-2020
31-12-2019
334
370
8.335
0
Uitzettingen met rente typische looptijd < 1 jaar Debiteuren Debiteuren Openbare lichamen Rijk Openbare lichamen Provincie Openbare lichamen Gemeenten Openbare lichamen Overige
0
7
1.005
963
120
149
9.793
1.489
De toename van het debiteurensaldo is volledig te verklaren door de openstaande declaraties bij het Rijk inzake corona. De GGD declareert maandelijks een aantal weken nadat de betreffende maand afgelopen is waardoor, samen met de verwerkingstijd bij het VWS, een fors bedrag openstaat. Uitzettingen Rijks schatkist
31-12-2020
Uitzettingen Rijks schatkist
31-12-2019
13.377
1.255
13.377
1.255
Het saldo in de Rijks schatkist is fors toegenomen doordat een lening is aangetrokken voor de nieuwbouw. Dit bedrag is reeds volledig ontvangen. Het saldo van de Rijks schatkist zal naarmate de termijnbedragen voor de nieuwbouw betaald worden weer afnemen. Middelen opnemen uit de schatkist kan per dag tot het bedrag van de intradaglimiet van € 2.500.000. Over middelen die in de schatkist worden aangehouden wordt dezelfde rente vergoed als de rente die het Rijk anders op de geld- en kapitaalmarkt had betaald. Voor saldi op de rekening-courant wordt de daggeldrente (Eonia) vergoed. Kwartaal 1
Kwartaal 2
Kwartaal 3
Kwartaal 4
Drempelbedrag
250
250
250
250
Buiten 's Rijks schatkist aangehouden middelen
19
89
131
106
Ruimte onder het drempelbedrag
231
161
119
144
0
0
0
0
Overschrijding van het drempelbedrag
In 2020 werd in geen enkel kwartaal het drempelbedrag van € 250.000 overschreden, hetgeen volgt uit het feit dat de bankrekeningen gekoppeld zijn aan de rekening van Rijks schatkist. Dit blijkt ook uit bovenstaande tabel.
Overige vorderingen
31-12-2020
31-12-2019
Overlopende activa
163
140
Nog te ontvangen bedragen
155
170
317
310
Jaarrekening 2020
87
Specificatie nog te ontvangen bedragen
31-12-2020
31-12-2019
Rijk
17
43
Gemeenten
28
29
Overig
273
238
317
310
Waarvan
31-12-2019
Toevoeging
Ontvangen bedragen
31-12-2020
Hielprik
10
2
10
2
Inzet refo vrouwen 2018
16
0
16
0
Implementatie HBV
17
0
17
0
Jong Leren Eten
0
10
0
10
Stimulerringsregeling
0
5
0
5
Rijk
Gemeenten RUPSIII
29
0
29
0
Afrekening Consultatiebureau's
0
14
0
14
Housing First
0
13
0
13
72
45
72
45
31-12-2020
31-12-2019
ING bank
0
1
Kas
5
8
100
37
105
45
Liquide middelen Liquide middelen
Rek. courant BNG-bank
Liquide middelen staan ter vrije beschikking. Overtollige middelen worden, met uitzondering van het drempelbedrag van € 250.000 aangehouden in de schatkist van het Rijk (zie uitzettingen met een rente typische looptijd <1 jaar).
Eigen vermogen Het Algemeen Bestuur heeft in de vergadering d.d. 25 juni 2020 ingestemd met de toevoeging van het resultaat van 2019 (€ 41.000) aan de algemene reserve. In 2020 bedraagt het resultaat € 760.000. Voorgesteld wordt om het positieve resultaat toe te voegen aan de algemene reserve omdat de streefwaarde van de algemene reserve (zie paragraaf 4.1.1) nog niet behaald is. De besteding uit de bestemde reserve frictiekosten huisvesting bedraagt € 59.000. Dit is conform de begroting. Eigen vermogen
31-12-2020
31-12-2019
Algemene reserve
786
746
Bestemde reserve frictiekosten huisvesting
445
504
Gerealiseerd resultaat
Jaarrekening 2020
760
41
1.992
1.290
88
Verloop algemene reserve 2020 Bestemming 2019
Stand 01-01-2020
Toevoeging
Onttrekking
Stand 31-12-2020
41 0
786 504
0 0
0 59
786 445
41
1.290
0
59
1.231
31-12-2019
Storting
Besteding
Vrijval
31-12-2020
Onderhoud kantoorpanden
110
58
0
0
168
Niet actief personeel
701
69
-86
-336
348
Totaal
810
127
-86
-336
516
Algemene reserve Bestemde reserve frictiekosten huisvesting
Voorzieningen Voorzieningen
Onderhoud kantoorpanden: de dotatie onderhoud kantoorpanden betreft het kantoorpand aan de Kersenboogerd in Tiel. Voor de Kersenboogerd is een meerjarenonderhoudsplan opgesteld door een externe partij. Niet-actief personeel: de voorziening voor niet-actief personeel is gevormd voor de verwachte uitgaven van WW- en wachtgelduitkeringen. De vrijval ontstaat doordat de gevormde voorziening voor een aantal medewerkers niet volledig noodzakelijk is gebleken. De GGD begeleidt medewerkers actief naar een andere werkgever.
Lang lopende schulden Netto vlottende schuld met een rente typische looptijd > 1 jaar Ter financiering van de uitgaven voor de nieuwbouw van het kantoorpand van de GGD in Nijmegen is in 2020 een lening van € 15.000.000 opgenomen. Hiermee is de benodigde liquiditeit van de GGD Gelderland-Zuid tijdens het bouwproces geborgd. Leningen
31-12-2019
BNG Lening
Jaarrekening 2020
Aangetrokken lening
Aflossing
31-12-2020
0
15.000
0
15.000
0
15.000
0
15.000
89
Vlottende passiva Netto vlottende schuld met een rente typische looptijd < 1 jaar Crediteuren
31-12-2020
31-12-2019
Crediteuren Openbare Lichamen Rijk
1
1
Crediteuren Openbare Lichamen Gemeenten
68
6
Crediteuren Openbare Lichamen Overige
44
93
Overige Crediteuren
3.155
416
3.267
516
De hoge stand van de overige crediteuren wordt veroorzaakt door met name de facturen van uitzendkrachten voor de bestrijding corona in de laatste weken van december, alsmede de kosten van laboratoriumonderzoeken van testen in het kader van de coronabestrijding. Belastingen en sociale premies
31-12-2020
Nog te betalen omzetbelasting Nog te betalen loonbelasting Nog te betalen sociale lasten/pensioenpremies
31-12-2019
45
43
2.005
1.130
360
719
2.410
1.891
De invoering van het individuele keuzebudget geeft de medewerker de ruimte om zelf het moment van uitbetaling van vakantiegeld te kiezen. Steeds meer medewerkers laten deze uitbetaling in december plaatsvinden. Dit fenomeen en de uitkering van de zorgbonus veroorzaken de hoogte van de nog te betalen loonbelasting op balansdatum. Overige schulden en overlopende passiva
31-12-2020
31-12-2019
Nog te betalen bedragen
1.929
930
Overlopende passiva
1.791
1.333
3.721
2.263
31-12-2020
31-12-2019
Specificatie van de overige schulden en overlopende passiva Rijk
663
84
Gemeenten
501
206
Overig
Jaarrekening 2020
2.557
1.974
3.721
2.263
90
Waarvan
31-12-2019
Toevoegingen
Bestedingen
31-12-2020 59
Rijk Coördinatie ASG
64
0
5
Onderzoek dalende HPV graad
20
0
20
0
Corona
0
18
0
18
PrepSubsidie
0
416
0
416
SG Cliëntenzorg 2020
0
170
0
170
Afrekening CB kantoren
0
18
0
18
Gezondheidsmakelaars
53
12
0
65
Beweeg je fit
55
0
37
19
Gezond ouder worden
20
7
0
27
Restant Subsidie Wvggz
73
0
73
0
M@zl Neder-Betuwe jan t/m juli 2020
5
0
5
0
Kinderrechten.nu
0
31
0
31
MMK Hitteplannen
0
16
0
16
Culemborg Theather / bekendheid ouderenaanbod
0
1
0
1
Buren Preventie analyseren
0
11
0
11
Kijk op Kleintjes
0
35
0
35
Bijdrage WvGGZ voor inzet 2021
0
157
0
157
Toezicht bescherm wonen
0
54
0
54
Gezondheidmonitor GM20
0
2
0
2
Gezonde gids
0
7
0
7
Kansrijke start
0
1
0
1
Schoolsout
0
10
0
10
Gemeenten
Ouderenmishandeling
0
48
0
48
290
1.013
139
1.164
Niet uit de balans blijkende verplichtingen De GGD Gelderland-Zuid is met Gemeente Nijmegen een huurovereenkomst aangegaan voor de huur van het pand aan de Groenewoudseweg 275 te Nijmegen. De huurovereenkomst wordt per kalenderjaar verlengd. De huur bedraagt jaarlijks circa € 435.000 en wordt jaarlijks geïndexeerd. De GGD huurt het pand tot verhuisdatum. Eventuele tijdelijke dubbele lasten worden gedekt uit de gevormde bestemde reserve frictiekosten huisvesting. De GGD Gelderland-Zuid is met meerdere verhuurders huurovereenkomsten aangegaan voor de dependances, in totaal 20 locaties. De totale verplichting bedraagt € 704.000. Zie onderstaande specificatie:
Jaarrekening 2020
91
Overzicht huurlocaties
Huur per jaar
Looptijd tot
Opzeg-termijn
435.000
onbepaalde tijd
12 maanden
Beek - MFA Kultuurhus (Roerdompstraat)
24.781
31-12-2026
12 mnd
Beuningen (Leigraaf 4)
6.249
31-12-2023
12 mnd
Beneden Leeuwen (van Heemstraweg)
40.502
31-12-2021
6 mnd
Druten - Waalstaete (Kerkeland 9)
35.435
31-12-2023
6 mnd
Groesbeek (Op de Paap)
41.963
31-12-2025
12 mnd
Malden - Maldensteijn (Kerkstraat)
31.875
31-12-2025
12 mnd
Millingen (Heerbaan)
29.198
31-12-2023
12 mnd
Molenhoek (de Grote Lier)
12.103
1-11-2022
12 mnd
Nijmegen - (Aldenhof)
26.401
31-7-2021
6 mnd
Nijmegen - Hatert (Zijpendaalstraat)
24.540
31-7-2021
6 mnd
Nijmegen - Horstacker (Nieuw Lindenholt)
75.795
11-3-2021
12 mnd
1-2-2021
12 mnd
1-2-2031
12 mnd
(bedragen x € 1,-) Hoofdlocaties Groenewoudseweg 275 Consultatiebureau
Nijmegen - Lent ( Queenstraat)
31.335
Nijmegen - Lent (Thermionpark) Nijmegen - Molkenboer (Prof. Molkenboerstraat)
61.468
1-12-2023
12 mnd
Nijmegen - Oosterhout (Pijlpuntstraat)
39.315
onbepaalde tijd
12 mnd
Nijmegen - Titus Brandsma (2e Oude Heselaan)
46.114
onbepaalde tijd
6 mnd
Nijmegen - Willemskwartier (Thijmstraat)
52.565
onbepaalde tijd
12 mnd
Ochten (L.v.Ingenstraat 6)
37.500
30-4-2024
12 mnd
Opheusden (Vuurdoornstraat 2)
16.457
onbepaalde tijd
6 mnd
Wijchen (Kruisbergseweg)
70.433
14-7-2026
12 mnd
Gebeurtenissen na balansdatum Er is geen sprake van gebeurtenissen na balansdatum met een materiële impact op de jaarrekening 2020.
Jaarrekening 2020
92
5.5
Toelichting baten en lasten
In onderstaande toelichting wordt een vergelijking gemaakt tussen de gewijzigde begroting en de realisatie in 2020 en worden de afwijkingen groter dan € 25.000,- toegelicht. De gewijzigde begroting is vastgesteld in de vergadering van het Algemeen Bestuur van 25 juni 2020. Bedragen x € 1.000,-
Bedrijfsopbrengsten Bijdrage deelnemende gemeenten
Realisatie
Primaire Begroting 2020
Realisatie
2020
Gewijzigde begroting 2020
Uniforme taken
23.245
23.245
22.399
22.826
Uniforme taken o.b.v. facturen
2.091
2.446
2.446
2.323
25.337
25.691
24.845
25.149
2019
Uniforme taken op basis van facturen -355 De bijdrage uniforme taken op basis van facturen valt in totaal ruim € 355.000 lager uit dan begroot. Dit bestaat uit: ▪ Huisvesting € 4.000, met name door sluiting van 2 consultatiebureaus in Neder-Betuwe. ▪ Toezicht handhaving en registratie € 351.000. Als gevolg van de sluiting van kinderopvangcentra gedurende de eerste en tweede golf van COVID-19 zijn er minder kinderopvangcentra geïnspecteerd. Daarnaast is een aantal kindercentra met een lagere ureninzet geïnspecteerd teneinde toch nog zoveel mogelijk kindercentra te kunnen inspecteren. De verminderde opbrengst is, verlaagd met de verminderde inzet, als derving inkomsten in de declaratie meerkosten corona opgenomen. Overige opbrengsten
Primaire Begroting 2020
Realisatie
2020
Gewijzigde begroting 2020
20.484
1.717
1.717
2.435
0
3.336
3.336
3.438
Subsidie gemeenten
3.948
3.864
3.521
3.785
Overige opbrengsten
2.698
3.082
3.088
3.851
Acquisitiedoelstelling
0
340
340
0
27.131
12.339
12.002
13.509
Subsidie rijk Doorstorting subsidie rijk aan GGD'en
Realisatie
Subsidies Rijk ▪ Vergoeding meerkosten corona ▪ Extra cohorten vaccinaties ▪ Egalisatiereserve / terugbetaling subsidie Seksuele gezondheid (RIVM) ▪ Prep ▪ Bijdrage zorgbonus
2019
18.767 € 18.307.000 € 286.000 €-/-170.000 €24.000 € 320.600
Doorstorting GGD‘en -3.336 De subsidiedoorstorting naar andere GGD’en is uit de resultatenrekening van de GGD geëlimineerd. Zowel de subsidie ontvangst als subsidiedoorstorting worden niet meer gepresenteerd. De ontvangst en doorstorting is gelijk, dus per saldo verandert het resultaat niet. Vanaf 2020 lopen subsidieontvangsten en doorstortingen voor de andere GGD’en via de balans.
Jaarrekening 2020
93
Subsidies gemeenten In 2020 is € 84.000 meer aan subsidies toegekend door gemeenten dan in de begroting opgenomen. In onderstaand overzicht worden de belangrijkste subsidieprojecten toegelicht. Bijzondere zorg − Wvggz subsidie doorgeschoven naar 2021 − Toegang Beschermd Wonen − Meldpunt niet acuut ▪ Gezond Leven − Lokale toegangspoort Wijchen − Volwassenen- en ouderenmonitor − Gezondheidsmakelaars − Ouderenmishandeling ▪ Algemene Gezondheidszorg − Toezicht WMO − Lichte Handhaving en registratie − Nu niet Zwanger ▪ Jeugdgezondheidszorg ▪ Facultatieve taken ▪ Veilig Thuis − MDA ++ / Meldcode retour ▪
84
€ 26.000
€ 68.000
€ 50.000
€ -/-80.000 € 19.000
Een verdere uitsplitsing van deze bedragen wordt gegeven op de overzichten per gemeente die apart van deze jaarrekening worden verstrekt.
Overige opbrengsten -384 De overige opbrengsten in 2020 hebben in totaal € 384.000 minder opgebracht dan in de begroting is opgenomen. Dit bestaat uit € 919.000 minder inkomsten van Reizigersadvies en vaccinaties. Dit bedrag is na vermindering van lagere uitgaven gedeclareerd in de declaratie meerkosten corona bij het VWS. De afwijking van de overige opbrengsten zonder derving inkomsten is € 320.000 hoger dan begroot en bestaat uit: Jeugdgezondheidszorg − ZAT op ROC − Beerproject − Opleiding artsen ▪ Gezond Leven − Rookvrije omgeving − Gezond gewicht Rivierenland − Stimuleringsregeling R&S − Diverse projecten voor ouderen − Detachering ▪ Algemene Gezondheidszorg − Declaraties TBC i.v.m. minder cliënten − Inzet voor Centrum seksueel Geweld − Minder inzet Crisisorganisatie ▪ Bijzonder Zorg − RUPS III − Begeleide Herkansing • Veilig Thuis − Opleiding arts • Algemeen GGD − Detacheringen ▪
Jaarrekening 2020
€ 102.000
€ 113.000
€ -/-60.000
€ 55.000
€ 57.000 € 53.000
94
Acquisitiedoelstelling -340 In 2020 heeft de GGD € 971.000 meer opbrengsten behaald dan begroot. In dit bedrag zijn niet de gederfde inkomsten als gevolg van corona en de bijdrage meerkosten voor coronabestrijding opgenomen. Het aandeel van verkregen subsidies van gemeenten in de extra opbrengsten bedraagt € 81.000. De acquisitiedoelstelling is hiermee in 2020 behaald.
Bedrijfskosten Personele kosten 8.339 De lonen en salarissen / uitzendkrachten zijn beduidend hoger dan begroot. Dit als gevolg van de extra werkzaamheden voor de coronabestrijding, de extra cohorten meningokokken en HPV en de gezondheidsmakelaars. In de vergadering van 25 juni jl. heeft het Algemeen Bestuur ingestemd met de uitbreiding van personeel voor Veilig Thuis om achterstanden in te lopen. De overige personeelslasten zijn lager dan begroot. Dit wordt met name veroorzaakt door een vrijval op de voorziening niet actief personeel. Dit betekent dat de GGD Gelderland-Zuid dit risico niet meer hoeft af te dekken, omdat de medewerkers waarvoor de voorziening was opgenomen eerder elders een baan hebben gevonden dan bij aanvang van de verplichting werd aangenomen. Personeelskosten