20241022 antwoorden Verzamelde technische vragen Programmabegroting
Tekst van het document
-2 con
Technische vragen
Programmabegroting 2025-2028
Technische vragen Programmabegroting 2025-2028
AANBIEDING AAN DE RAAD
Nr
Fractie
Pagina
1
FD
3
2
FD
3
Subkop
tabel
Onderwerp
Vraag
Ontwikkelingen tot 1 september
In deze tabel staan bedragen die als bezuiniging zijn voorgesteld, dit is geen ontwikkeling tot 1 september. Waarom staan deze posten hier genoemd?
Ontwikkelingen tot 1 september
Antwoord
In de tabel op pagina 3 staan alle wijzigingen die verwerkt zijn in de begroting met een financieel effect groter dan € 50.000 in 2025. Hieronder vallen onderwerpen waar in 2025 meer geld voor begroot is, maar ook een aantal ombuigingen waarbij minder geld voor een specifiek onderwerp begroot wordt. Deze tabel maakt inzichtelijk wat de grootste verschillen zijn tussen Begroting 2025 – 2028 in de voorjaarsnota en nu volgens de meest actuele stand begroting. Het gaat in deze niet om Hoe kan het dat er zoveel wettelijke taken die tussen het wettelijke taken bij zijn gekomen moment van opstellen van de sinds de Voorjaarsnota? voorjaarsnota en nu zijn Het gaat hierbij niet om de beschrijving van de taken maar om toegevoegd, maar om wettelijke taken waar in 2025 en verder
het tempo van uitbreiding.
3
FD
3
Formatieve uitbreiding
Op pagina 3 staat een opsomming van wettelijke taken voor dienstverlening en ruimte. Dit komt niet overeen met de uitleg Financieel meerjaren perspectief v.a. pagina 99, hier staat: prog. 1 € 113.000,prog. 2 € 113.000,prog. 3 € 0,prog. 4 € 134.000.progr. 5 € 267.000,Graag een toelichting waar deze uitbreiding per programma voor nodig is (inclusief aantal fte’s.)
nog geen middelen voor begroot waren. Deze taken waren in de voorjaarsnota al bekend en opgenomen als onderdeel van het totaalbedrag van € 2.220.000 aan formatieve uitbreiding om de voorgenomen ambities te realiseren, maar waren nog niet nader gespecificeerd. Voor team Ruimte betreft de uitbreiding een projectleider vluchtelingen, 1 fte € 113.000, en een adviseur Ruimtelijke Ordening, 1 fte € 113.000. De toelichting vindt u op pag. 3. De projectleider vluchtelingen valt onder programma 2. Voor Dienstverlening betreft het: - KCC (Klant Contact Centrum) inclusief Burgerzaken: Om te kunnen voldoen aan de wettelijke termijnen voor de verwerking en afgifte van reis en identiteitsbewijzen, aktes van overlijden/huwelijk, o.a. is er uitbreiding nodig. Ook speelt er voor de periode van 4 jaar de paspoortpiek, waarbij het aantal verlengingen sterk toeneemt. Tevens hebben we een continuïteitsprobleem binnen Burgerzaken dat om tijdelijke extra ondersteuning vraagt. Uitbreiding KCC/BRP: 1,67 Fte -DIV/Informatiebeheer: (zie ook vraag 8) Uit de audits van 2020 en 2022 blijkt dat er op belangrijke punten, zoals de ordening van
informatie en de naleving van wettelijke eisen uit de Archiefwet, onvoldoende voortgang is geboekt. Dit duidt op structurele problemen die niet opgelost kunnen worden zonder extra capaciteit, kennis en middelen. Uitbreiding DIV: 1,5 Fte -ICT, Informatieveiligheid en Privacy: Investering in deze 3 onlosmakelijke onderdelen nodig om het mogelijk te maken te voldoen aan regel –en wetgeving op het gebied van informatieveiligheid (o.a. BIO en NIS2) en privacy (AVG). Het veilig beheren van de grote hoeveelheid gevoelige data binnen een gemeente vraagt om een bezetting die qua capaciteit en kennis toereikend is om aan de wettelijke eisen te voldoen. Een goed werkende ICTomgeving is hierbij een vereiste. Uitgangspunt is om de betreffende functies te vervangen door vaste krachten op het daarvoor geschikte moment. Benodigde uitbreiding ICT/CISO/FG: 1 Fte
4
FD
3
OZB-verhoging
Hier wordt een bedrag van €477.000,- genoemd, in de tabel
De OZB-verhoging bestaat uit 2 onderdelen:
op pagina 38 is de optelling van de 1. Actualisatie op basis van de opbrengst in 2024 (Cijfers OZB mutaties € 605.000,-. BSR). Betekent dit een meevaller? 5
FD
3
6
FD
3
7
SMW
3
8
SMW
3
Noodzakelijke uitbreiding van de loonsom
Aanbieding
Dienstverlening
Om hoeveel FTE gaat dit?
PM post
Graag een specificatie van de noodzakelijke uitbreiding in termen van FTE, gesplitst naar organisatiedeel; KCC, DIV, ICT, BRP. Wat is de oorzaak voor dit paspoortlek?
KCC
DIV
Wanneer heeft deze Archiefinspectie plaatsgevonden en wat waren de resultaten hiervan?
2. Verhoging van 2% naar 12,5% (stijging €477.000) Zie beantwoording vraag 3
Zie beantwoording vraag 3
Het betreft hier geen paspoortlek maar een paspoortpiek. De piek in aanvragen van paspoorten is landelijk, elke gemeente heeft hiermee te maken. Paspoorten en identiteitskaarten waren in 2014 voor het eerst 10 jaar geldig. Daarvoor was de geldigheidsduur van deze documenten 5 jaar. Tussen 2019 en 2024 waren er weinig aanvragen voor nieuwe documenten. Doordat de eerste paspoorten en identiteitskaarten met een nieuwe geldigheid vanaf 2024 verlopen, komt er een piek de komende jaren. Uit de audits van 2020 en 2022 blijkt dat er op belangrijke punten, zoals de ordening van informatie en de naleving van wettelijke eisen, onvoldoende voortgang is geboekt. Dit duidt op structurele problemen die niet opgelost kunnen worden zonder
9
SMW
3
10
CDA
3
11
VVD
12
VVD
BRP/Burgerzaken
Wat ligt aan het continuïteitsprobleem ten grondslag waardoor uitbreiding BRP/Burgerzaken noodzakelijk is?
KCC/Burgerzaken
Wat is het verschil tussen KCC en burgerzaken? Is dit niet met elkaar te combineren?
3
KCC
Is het mogelijk om meer informatie te krijgen? Hoe groot is de achterstand, in hoeveel gevallen is de termijn niet gehaald? Is dit alleen tijdens de zgn. paspoortpiek?
3
DIV/Informatiebeheer
Wat zijn de wettelijke eisen waar over gesproken wordt? Wat betekent onder toezichtstelling in deze? Waarom is het huidige team niet in staat dit op te lossen?
Aanbieding aan de raad
extra capaciteit, kennis en middelen één medewerker heeft langdurig zorgverlof en een andere medewerker gaat per 01-2025 minder werken. Beide posities zijn erg kwetsbaar, met het oog op de toekomst is het noodzaak nu hierop in te zetten. Huidige medewerkers gaan binnen 2 jaar of eerder met pensioen. Het team heet KCC – klantcontactcentrum – hieronder vallen ook de werkzaamheden van burgerzaken Vanwege een te lage bezetting is er nooit ruimte geweest om processen te optimaliseren, wordt er al lang ad-hoc gewerkt en stapelen de werkzaamheden zich op. Hierdoor ontstaan er achterstanden. De paspoortpiek komt hier nog extra bovenop. De wettelijke eisen waar het om gaat zijn de Archiefwet, de AVG, en de Wet open overheid (WOO), die de overheid verplichten om informatie correct te bewaren, beschermen en toegankelijk te maken. Het huidige team kan de problemen niet oplossen door capaciteitsgebrek, de hoge eisen die aan het werk worden gesteld en achterstanden in de informatiehuishouding. Onder toezichtstelling betekent dat de provincie extra controle uitoefent op de naleving van deze verplichtingen, wat kan leiden tot
13
VVD
3
ICT/CISO/Functiona ris gegevensbeschermi ng
Is er op dit moment geen functionaris? Aan welke wettelijke eisen wordt niet voldaan? Dit gaat over uitbreiding van de loonsom, maar er wordt ook gesproken over vernieuwing infrastructuur. Graag uitleg.
sancties als er geen verbeteringen plaatsvinden. Extra capaciteit én verhoogde kennis is daarom noodzakelijk om aan de wettelijke eisen te voldoen. Een Functionaris Gegevensbescherming (FG) is een verplichte functie voor overheidsinstellingen. De gemeente beschikt over een FG. De gemeente verwerkt heel veel informatie inclusief persoonsgegevens middels software en hardware. Sommige van die software en hardware is zo oud dat ze geen update meer kunnen krijgen en dus kan de beschikbaarheid van die informatie niet gegarandeerd worden. Die informatie kan ook niet goed beschermd worden tegen kwaadwilligen. Daarom moet de ICT-infrastructuur vernieuwd worden, zodat onze informatie goed beschermd is en we voldoen aan wet- en regelgeving. Momenteel worden voor deze end-of-life-ICT extra beheersmaatregelen getroffen, zodat we wèl voldoen aan wettelijke eisen, maar dit zijn lapmiddelen. We hebben nu een externe CISO (Chief Information en Security Officer). Voor het aantrekken van een CISO in vaste dienst moet geld beschikbaar worden gesteld, evenals voor een up to date ICT, zodat de gemeente haar taken
14
VVD
3
15
VVD
4
BRP/Burgerzaken
Ouderenbeleid
Ombuigingsmogelijk heden
veilig kan blijven uitvoeren. Het risico (financiele risico's, imagoschade etc.) dat we lopen als we dit niet oppakken, is hoog. Binnen nu en 2 jaar gaan de Hoe lang is tijdelijk? Deze begroting is voor volgend jaar. Hoe huidige medewerkers BRP met pensioen. Zij hebben geen weten we dat er tijdelijk iemand ruimte om nieuwe medewerkers nodig gaat zijn, misschien valt de in te werken. BRP- functie is een drukte wel mee? specialistische functie die niet iedereen kan uitvoeren. We blijven ijkmomenten creëren en wanneer de drukte meevalt en de werkzaamheden bij zijn, kunnen we de termijn bijstellen. We maken gebruik van een flexibele inzet. De paspoortpiek duurt volgens de cijfers van het Ministerie naar verwachting 4 jaar. Deze periode blijven wij extra inzetten. Uit dit budget wordt de licentie Wat houdt het beperken van van de Hoge Nood app betaald. beschikbare middelen voor het En we bekostigen daaruit ook Zilverenkrachtbeleid in de praktijk activiteiten op het gebied van in? dementievriendelijke gemeente (bijv. de trainingen ‘omgaan met dementie’). De licentie moet opgezegd worden en er kunnen geen nieuwe activiteiten meer gefinancierd worden. De opdracht aan Sociom in het kader van dementievriendelijke gemeente loopt door tot en met 2026, aangezien deze wordt bekostigd uit de middelen voor uitvoering van het Gezond en Actief Leven Akkoord (GALA).
Overigens hebben we recent het certificaat ‘dementievriendelijke
Dorpsdeelauto’s
Hoe vaak wordt er gebruikt gemaakt van deze auto’s? Hoe wordt dit gefinancierd?
Duurzaamheid
Wat valt er onder duurzaamheidsmaatregelen?
Aanbieding aan de raad.
Uitbreiding van de loonsom.
4
Onderstaand een overzicht van alle ombuigingen.
Hondenbelasting
Er wordt uitbreiding van de loonsom gevraagd, mede voor de projectleider vluchtelingen. Deze is toch al meegenomen in het raadsvoorstel dat is goedgekeurd? Er wordt voorgesteld om de hondenbelasting structureel te verhogen. Stappen we dan van ons beleid af dat we kostendekkend werken? Of zijn de kosten ook omhoog gegaan?
4
Onderstaand een overzicht van alle ombuigingen.
Inkrimpen zwerfafval Wat wordt er nu gedaan met het budget geld? Graag een toelichting.
16
CDA
4
17
SMW
4
18
FD
4
19
FD
20
FD
Aanbieding aan de raad
gemeente’ ontvangen. Dat geldt, in principe, voor 4 jaar. Deze cijfers zijn niet bekend. In November komt er een gesprek met de exploitant. In de begroting 2024 is € 10.646 opgenomen. Er was een structureel budget om duurzaamheidskosten uit te financieren. Hier wordt onder andere het Energieloket uit betaald. Maar ook andere ‘kleine’ kosten zoals het maken van flyers of iets dergelijks. Omdat we vanuit het Rijk voor de aankomende jaren subsidie hebben gekregen voor het uitvoeren van het klimaatakkoord denken we minder op deze post nodig te hebben. In het raadsvoorstel zijn de kosten voor de projectleider tot en met 31 december 2024 meegenomen. In de begroting zijn de structurele kosten vanaf 2025 opgenomen. Anders dan bij leges hoeft de hondenbelasting niet (maximaal) kostendekkend te zijn. De kosten die verbonden zijn met (het houden van) honden in de gemeente zijn gestegen. Dit is niet exact te relateren aan de bijbehorende belasting. We hebben een verhoging van het budget gekregen vanuit het Rijk. Er waren plannen gemaakt om extra inzet te plegen bovenop de al bestaande initiatieven. Deze extra inzet zal
21
FD
4
Overzicht ombuigingen
Begroting 2025 ombuigingen
Benoem de gevolgen (totaaloverzicht) van alle posten waar op de uitgaven wordt gekort of die komen te vervallen Tabel graag uitbreiden met toelichting zodat duidelijk is wat het gevolg is. Aanbesteding ICT 100V, de aanbesteding valt lager, uit heeft dit gevolgen voor de ICT, Afvoer slootvuil 15V, waar blijft het slootvuil? Bijdrage incl. 20V, wat is het gevolg? Boombeheer 20V, wat voeren we niet uit? Cultuurnota 30V, inzet SPUK middelen t.b.v. cultuurnota? Wat doen we niet? Dorpdeelauto’s 11V, wat komt te vervallen? Duurzaamheidsbeleid 20V, wat doen we niet? Herijkte businesscases accommodaties 220V, wat zijn de gevolgen voor de accommodaties? Duurzaamheidsbeleid 200V, wat doen we niet? Implementatie E-diensten 84V, de implementatie van de E-diensten wordt een jaar uitgesteld, wat houdt dit in voor onze dienstverlening? Inkrimpen zwerfafvalbudget 25V, wat doen we niet? Integraal GGZ opties 20V, wat doen we niet?
niet doorgaan. Enkel de extra inzet op de zogenaamde ‘bronaanpak’ gaat wel worden opgepakt. Dit laatste gaan we samen met Rijkswaterstaat oppakken. Deze vraag is beantwoord in de bijlage.
22
FD
4-5
Overzicht van alle ombuigingen
23
FD
5
Uitgavenschatting HO
Inwonersparticipatie 12V, wat doen we niet? IXTA NOA inloop ggz 23V, wat doen we niet? Medewerk IXTA NOA inloop GGZ 23V, wat doen we niet? Niet wettelijke taken GGD 12V, wat doen we niet? Opgroeien in een kansrijke omgeving 30V, wat doen we niet? Recreatie en economische zaken 20V, wat houdt dit in? Sociaal medische indicatie 20V, wat doen we niet? Sportveldenonderhoudsvergoeding 49V, wat onderhouden we niet? Stoppen met videohometraining en opvoedcoach GGD 8V, wie kunnen we hierdoor niet meer helpen? Subsidiejaarprogramma niet indexeren in 2025 15V, welk index cijfer houden we aan? Terugdringen externe inhuur 30V, waar vindt minder inhuur plaats, heeft dit gevolgen? Uitvoeringsprogramma GVVP 75V, de verwachting is dat de kosten nog niet in 2025 landen, komen deze dan in 2026? Wervingsbudget 10V, geeft dit problemen bij de werving? Zilverenkrachtbeleid 12V, wat gaan we niet doen? Kan bij alle in het overzicht genoemde ombuigingen, individueel, heel kort worden aangegeven wat daarvan de consequenties zijn? Waarom is deze schatting niet ook gemaakt bij het opstellen van de
Zie vraag 21: zie beantwoording in de bijlage.
Bij opstellen van de voorjaarsnota was nog niet duidelijk dat er een dergelijk
Voorjaarsnota? (Er worden plotseling zo’n 8.200 uren meer HO geboden.)
24
VVD
5
Huishoudelijke ondersteuning
25
VVD
5
Huishoudelijke ondersteuning
26
FD
7
Tweede tabel HO (WMO) gebruikers
27
FD
7
Tariefverhoging
Welke mogelijkheden heeft de raad om hierin andere/nieuwe kaders te stellen? (bijv. wie HO mag ontvangen, welke eigen bijdrage gevraagd kan worden en welke taken tot HO behoren?) Wordt de eigen bijdrage ook geïndexeerd?
Hoe is de toename van cliënten in HO te verklaren als in het overzicht op pag. 6 het aantal cliënten dat geen aanvraag doet in het volgend jaar flink is opgelopen van 4 naar 79. (En nieuwe cliënten flink gedaald van 146 naar 62.)
Graag de afkorting SES-WOA = sociaal economisch statusscore gebaseerd op financiële welvaart,
stijging zou gaan plaatsvinden, omdat de cijfers dit toen niet lieten zien. Daarna wordt een toename waargenomen in uren. De gemeente is belast met de uitvoering van de Wmo 2015. Als een inwoner in aanmerking komt voor deze voorziening op basis van deze wet, kunnen wij geen verder onderscheid maken. Het CAK int de eigen bijdrage voor de Wmo. Het Rijk bepaalt de hoogte van de eigen bijdrage. In 2024 heeft er wel een indexatie plaatsgevonden. Het is nu nog niet bekend of er in 2025 ook een indexatie plaatsvindt. In de nabije toekomst wordt de eigen bijdrage inkomensafhankelijk (streefdatum 1 januari 2026). De tabel moet als volgt gelezen worden: • In 2022 waren er 402 HO cliënten. • In 2023 gingen er 4 cliënten af en kwamen er 146 bij. Daarmee kwam het aantal in 2023 op 544. • In 2024 gingen er 79 cliënten af en kwamen er 62 cliënten bij. Daarmee komt het aantal in 2024 op 527. Echter, in 2024 is alleen het aantal nieuwe cliënten tot en met juli in de telling meegenomen. De afkorting wordt toegevoegd aan bijlage 9.
opleidingsniveau en arbeidsverleden van huishoudens toevoegen aan bijlage 9 afkortingen. Waar staat “hoog” voor bij SESWOA?
28
FD
7
Voorspellingstabelle n
29
CDA
8
Aanbieding aan de raad
Aantal uren geleverde HO
Is er al bekend waarom er een verdubbeling zit in de uren? M.b.t. grotere zorgbehoefte: hoe wordt dit gecontroleerd?
30
CDA
9
Aanbieding aan de raad
Landelijk ingekochte zorg
De term LTA wordt in dit verband genoemd. Wat houdt dit in? Kosten kunnen voor een cliënt wel € 15.000,per maand zijn. Hoe zijn deze kosten opgebouwd?
31
FD
9
Jeugd Ambulante begeleiding
We zien een fikse toename van kosten. We hebben goedkeuring gegeven voor het aanstellen van een POH Jeugd. Hebben we inzicht in hoeveel jeugdigen worden doorverwezen naar de POH Jeugd?
Hoog reflecteert een hogere sociaal economische status. Dit houdt in dat inwoners welvarender en/of hoger opgeleid en/of langduriger aan het werk zijn. Door de grotere zorgbehoefte moeten er meer uren worden ingezet. Zoals toegelicht neemt dit toe mede door langer thuis wonen en vergrijzing. Tijdens een huisbezoek door consulenten van Vraagwijzer wordt dit geconstateerd en vastgelegd. LTA is Landelijk Transitie Arrangement. Dit is een set aan afspraken die door de Vereniging van Nederlandse Gemeenten (VNG) landelijk wordt gemaakt, met een beperkt aantal jeugdhulpaanbieders, om er zeker van te zijn dat er een contractbasis is voor aanbieders met zeer uitzonderlijk aanbod. De zorg die daar verleend wordt is dermate specialistisch (en residentieel) dat de tarieven hoog uitvallen. Hierdoor lopen de kosten snel op. Ja, daar hebben we deels inzicht in. De volledige cijfers over de eerste 2 kwartalen volgen in oktober. De cijfers die nu bekend zijn laten vanaf februari t/m juni zien dat er 45 kinderen zijn verwezen naar de POH.
32
FD
9
PGB
We proberen door de POH Jeugd doorverwijzingen in de hand te houden, maar nu zien we een kostenverhoging in PGB. Waar is de hoogte van de PGB op gebaseerd? Op wat wij als gemeente zouden kunnen bieden?
De hoogte is afhankelijk van de keuze van de inwoner. Zij kunnen kiezen voor zelf doen/ hulp vanuit het sociaal netwerk of inzet van een professional/ZZPer. Hierin zit een tariefverschil. Sociaal netwerk is goedkoper dan een ZZPer.
Vraag
Antwoord
VASTSTELLINGSBESLUIT
PROGRAMMA 1 - WONEN WERKEN EN RECREËREN
Nr
Fractie
Pagina
Subkop
Onderwerp
33
SMW
17
Ontwikkelingen
Realisatie uitvoeringsagenda woonvisie 2022.
Wat is de inschatting hoe lang de vertraging v.w.b. de netwerkbeheerders zal zijn?
34
VVD
17
Ontwikkelingen
Woonzorgvisie
Wanneer kunnen we deze woonzorgvisie verwachten?
Het is lastig te voorspellen hoelang de netcongestie een rol gaat spelen. Zowel Alliander als Tennet, de netbeheerders, hebben te maken met personeels- en materiaaltekorten. De stand van zaken op dit moment is dat de onderstations waar WMW op is aangesloten meer vermogen krijgen in de periode 2028-2029. De woonzorgvisie zit in het laatste stadium. Na de oplevering van de woonzorganalyse zijn de laatste bijeenkomsten om onze
35
VVD
17
Ontwikkelingen
36
VVD
18
Doelstellingen
37
SMW
18
Deelvisie wonen
Woonvisie 2022
Waarop kunnen wij als gemeente invloed uitoefenen in dit traject?
Passen deze doelstellingen nog wel bij de financiële ontwikkelingen? (Eigenlijk geldt deze vraag voor alle doelstellingen bij alle programma’s.)
Doelstellingen punt 3.
In hoeverre is deze doelstelling bereikt in 2024 en gaan we deze in 2025 bereiken?
inwoners bij dit traject te betrekken ingepland. Wij verwachten dat het gehele proces in maart 2025 is afgerond en aan de raad wordt aangeboden (Raadsinformatienota oktober '24) Onze invloed is beperkt, aangezien de gemeente niet ontwikkelt. Wij onderhouden en versterken contacten met De Kernen en ontwikkelaars in onze gemeente. Er zijn periodieke overleggen en is er gestart met samenwerkingssessies met De Kernen en de zMW. Daarnaast blijven we aangesloten bij het regionale overleg omtrent wonen en netcongestie. Op dit moment passen de doelstellingen nog bij de financiële ontwikkelingen. In het traject naar voorjaarsnota 2025 zullen we de doelstellingen in samenspraak met de raad opnieuw tegen het licht houden. Afgelopen jaar zijn er in bijna alle gerealiseerde woningbouwprojecten goedkope en betaalbare woningen opgeleverd. Sinds dit jaar hanteren we het afwegingskader woningbouw. In dit afwegingskader zijn grote woningbouwinitiatieven gehouden aan vastgestelde percentages sociale/midden huur en goedkope/betaalbare koopwoningen. Plannen met
meer dan 10 woningen waaraan in 2024 principemedewerking is verleend bevatten minimaal 66% betaalbare woningen. We zetten actief in op betaalbare woningen bij kleinere projecten door met initiatiefnemers het gesprek te voeren
38
CDA
18
Wat willen we bereiken?
Deelvisie werk
Waar denkt men aan bij alternatief voor het ‘klassieke’ boerenbedrijf?
39
CDA
18
Deelvisie wonen
Doelstellingen
Doelstelling 2: realiseren van spreiding van nieuwe woningen over de kernen. Hoe zit het met nieuwe
In 2025 zetten we deze lijn door, mede door de taakstelling vanuit de Woondeal die stelt dat de gemeente minimaal 30% sociaal moeten realiseren en 36% betaalbaar. De hoeveelheid woningen is echter afhankelijk van ontwikkelaars, aangezien wij als gemeente geen grondposities hebben en primair faciliterend grondbeleid voeren. We zetten in op het faciliteren van een toekomstbestendige, natuurinclusieve en duurzame landbouwsector. Onderdeel hiervan is het faciliteren van de verbreding van verdienmodellen van agrariërs. Met alternatieven voor het “klassieke” boerenbedrijf wordt bedoeld dat agrarische bedrijven meer ruimte krijgen voor kleinschalige (recreatieve) nevenactiviteiten, zoals een zorgboerderij, een landwinkel, een boerencamping of een B&B. Daarbij is het wel van belang dat de nevenactiviteit de huidige agrarische activiteiten in de omgeving niet hindert. Vanuit (ruimtelijk) beleid wordt woningbouw in ieder dorp mogelijk gemaakt. Op dit
bouwprojecten: wat kunnen we in 2025 verwachten?
40
SMW
19
Wat gaan we doen?
Wat gaan we bij alle genoemde activiteiten concreet doen in 2025?
41
VVD
19
Wat gaan we daarvoor doen?
Deelvisie wonen
Waarom start ook de ontwikkeling pas in 2026? Kan dit niet eerder opgestart worden?
42
VVD
19
Wat gaan we daarvoor doen?
Deelvisie recreëren
Wat wordt bedoeld met “regionaal projectfiche agribusiness”?
moment zijn er initiatieven of concrete woningbouwplannen voor alle kernen. Deze plannen passen bij de vraag naar betaalbare woningen en bediening van doelgroepen. Voor de ontwikkeling van nieuwbouwplannen zijn we afhankelijk van derden. Uiteraard worden er met deze partijen gesprekken gevoerd over onze gemeentelijke ambities Alle genoemde activiteiten worden middels LIAS verantwoord. Acties uit de woonzorgvisie worden na maart 2025 verder uitgewerkt. Voor nu is het toetsingskader nieuwe woonzorg initiatieven het enige concrete uitvoeringsplan. Verdere uitvoeringsplannen worden de komende jaren pas verder duidelijk, waardoor het aanhouden van 2026 gerechtvaardigd is. De woonzorgvisie loopt tot 2040. Het is onwaarschijnlijk dat alle acties voorkomende uit de woonzorgvisie voor of in 2026 zijn uitgevoerd. Regionaal zijn er in het Speerpuntberaad R&T projectfiches vastgesteld. Eén daarvan is agribusiness. Samen zetten we o.a. in op agrotoerisme (activiteiten voor bezoekers op het boerenbedrijf)
43
VVD
19
Wat gaan we daarvoor doen?
Deelvisie recreëren
Is er een goed overzicht van wat er nog open staat m.b.t. bijv. de uitvoeringsagenda economische visie 2023? En zo ook voor andere uitvoeringsagenda’s? Wellicht is er een totaaloverzicht?
44
VVD
20
Kengetallen
Aantal overnachtingen
Wordt er niet verwacht dat er door het verhogen van de toeristenbelasting een terugloop zal komen qua aantallen overnachtingen? Er worden nu juist meer overnachtingen geraamd.
45
SMW
20
kengetallen
overnachtingen
Waar komen de grote verschillen in aantallen vandaan?
46
FD
20
Wat mag het kosten?
Exploitatie
Wat is de verklaring van de daling van de totale lasten voor de begroting van 2025?
47
CDA
20
Wat mag het kosten?
Saldo van dit programma
Vanwaar de grote verschillen in baten door de jaren heen?
Uitvoeringsagenda economische visie 2023 is er niet. We zijn bezig met het opstellen van het uitvoeringsprogramma visie (vrijetijds)economie 2024 en hopen deze begin 2025 aan te bieden aan de raad. We gaan ervanuit dat een verhoging van de tarieven geen merkbaar effect op het aantal overnachtingen zal hebben. De toeristenbelasting ligt ook na verhoging nog onder het landelijk gemiddelde van € 2,34 in 2024. De kengetallen voor 2023 en 2024 zijn gebaseerd op de werkelijke overnachtingen in 2022 en 2023. De daling komt door o.a. faillissement bij een exploitant en correcties als gevolg van de controles die we uit hebben laten voeren als onderdeel van het onderzoek naar de toeristenbelasting. De ramingen voor 2025 en verder zijn op basis van gemiddelden van de afgelopen jaren waarbij we de voorgestelde stijging in de berekening meegenomen hebben. Het verschil wordt veroorzaakt door een dubbele raming in zowel de baten als lastenkant bij grondexploitaties. Dit wordt gecorrigeerd bij de Najaarsnota. Het financieel effect van deze correctie is per saldo nul. Het verschil wordt veroorzaakt door een dubbele raming in zowel de baten als lastenkant bij
grondexploitaties. Dit wordt gecorrigeerd bij de Najaarsnota.
PROGRAMMA 2 - MAATSCHAPPELIJKE ZAKEN
Nr
Fractie
Pagina
Subkop
Onderwerp
48
FD
49
Vraag
Antwoord
21
Ontwikkelingen
Integraal Huisvestingsplan (IHP)
Door een te grote ambitie zal er een nieuw IHP opgesteld gaan worden. Op wat voor een termijn gaat dit gebeuren? Jaarlijks één school bouwen? Dat wordt toch niet gedaan? Graag uitleg over deze opmerking.
Dit is nog niet bekend. En is afhankelijk van de te maken keuzes en te stellen prioriteiten.
VVD
21
Ontwikkelingen
IHP
50
VVD
22
Wat gaan we daarvoor doen?
Activiteiten
Aan welke knoppen kan de raad hier draaien m.b.t. deze activiteiten?
51
SMW
22
Wat gaan we doen?
activiteiten
Wat kunnen we in 2025 aan concrete acties verwachten?
52
CDA
22
Wat gaan we daarvoor doen?
Zilverenkrachtbeleid
Dit beleid wordt hier genoemd met realisatie in 2025, maar is ook een van de voorgestelde ombuigingen. Wat zijn concreet de zaken waarop bezuinigd wordt op dit vlak?
Dat is een juiste constatering. We realiseerden de tijdelijke huisvesting en zijn bezig met de structurele huisvesting in Beneden-Leeuwen. Volgens de planning in het huidige IHP zou de onderwijshuisvesting in Wamel (3 scholen), Appeltern (1 school) en Altforst (1 school) uiterlijk in 2027 zijn gerealiseerd. Dat ligt eraan wat u wil bereiken. In de midterm review, die u later dit jaar ontvangt, leest u een terugblik over de afgelopen twee jaar, Concrete acties uitvoeren GALA plan Zoals opgenomen in de LTA, ontvangt u hierover medio 2025 een informatienota. Uit dit budget wordt de licentie van de Hoge Nood app betaald en we bekostigen daaruit ook activiteiten op het gebied van dementievriendelijke gemeente
53
SMW
23
Beleidsindicatoren
onderwijs
Wat is de verklaring voor het hoge absolute verzuimpercentage?
54
CDA
23
Beleidsindicatoren
Absoluut verzuim
Het absolute verzuim ligt vele malen hoger dan landelijk. Wat is hier de verklaring voor?
(bijv. de trainingen ‘omgaan met dementie’). De licentie moet opgezegd worden en er kunnen geen nieuwe activiteiten meer gefinancierd worden. De opdracht aan Sociom in het kader van dementievriendelijke gemeente loopt door tot en met 2026, aangezien deze wordt bekostigd uit de middelen voor uitvoering van het Gezond en Actief Leven Akkoord (GALA). Overigens hebben we recent het certificaat ‘dementievriendelijke gemeente’ ontvangen. Dat geldt, in principe, voor 4 jaar. Veelal Oekraïense jongeren hebben op de wachtlijst voor de Internationale SchakelKlas (ISK) gestaan. Zij hadden hier door geen schoolinschrijving. Met de start van het schooljaar 20242025 stonden er geen jongeren uit WMW op de wachtlijst voor het ISK. Ook zijn er jongeren die bij Deur8 komen wonen die soms (tijdelijk) geen schoolinschrijving hebben door de onderliggende problematiek. We zijn een kleine gemeente. Deze cijfers drukken dan wat harder op het percentage. Idem als bovenstaand. Niet alle gemeente hebben opvanglocatie(s) voor Oekraïense jongeren. De gemeente WMW heeft er twee, waar ook jongeren wonen. Dat maakt, samen met de wachtlijstproblemen op het ISK, dat wij een hoger AV hadden.
55
FD
23
Beleidsindicatoren
Onderwijs absoluut verzuim
Is er inzicht op de oorzaak van het hoge absoluut verzuim? (Landelijk 6,3, Provinciaal 5,4, West Maas en Waal 13.) Voor 2025 is de helft begroot: 6,3. Hoe wordt dit percentage gehaald?
56
FD
24
Effectindicatoren
Clientervaringen
Er zijn best forse stijgingen in het percentage. Waarop is dit gebaseerd? (Wat doen we daarvoor?)
57
SMW
24
Niet sporters
Zijn de oorzaken bekend voor het steeds hoger wordende percentage niet-sporters?
Zie antwoord op vraag 53 en 54. Met de start van het schooljaar hebben alle nieuwkomerskinderen uit onze gemeente een plek op de ISK. De verwachting is dan ook dat het percentage een duidelijke en flinke daling zal maken. Er zijn meer mensen die een cliëntervaringsonderzoek invullen. Respons is hiermee groter. Iedere inwoner die een aanvraag bij VW heeft ingediend en heeft toegekend gekregen ontvangt een verzoek tot het invullen van het onderzoek. De gemeente West Maas en Waal heeft een bevolkingsopbouw met relatief veel ouderen, een groep die over het algemeen minder sport en beweegt. De trend binnen onze gemeente is verontrustend in vergelijking met het landelijke gemiddelde. Om dit aan te pakken, zijn we dit jaar gestart met een combinatiefunctionaris voor volwassenen.
PROGRAMMA 3 - FYSIEKE LEEFOMGEVING
Nr
Fractie
Pagina
Subkop
Onderwerp
Vraag
Antwoord
58
VVD
25
Gemeentelijke kaders
59
SMW
25/26
Doelstellingen
Beleidsstukken
Zijn er geen beleidstukken meer vanaf 2023?
Welke concrete activiteiten mogen we in 2025 verwachten m.b.t. de benoemde doelstellingen?
Het biodiversiteitsplan is recent vastgesteld in de raad. De Beleidsnotitie gemeentelijke watergangen, het Toetsingskader Grondwater en de laadvisie zijn in 2023 vastgesteld. De activiteiten uit het Lokaal Uitvoeringsprogramma Klimaatbestendig West Maas en Waal 2020 – 2023 en het Beleidsplan Water en Riolering zijn opgepakt. In 2025 wordt een nieuw uitvoeringsprogramma en een bestemmingsplan voor water en klimaatadaptatie aan Uw raad voorgelegd. In 2025 gaan wij de groene verblijfplek bij de Appelhoek aanplanten en wordt het Baltussenplein deels vergroend. Bij Appeltern wordt een rabattenbos aangelegd. Daarnaast werkt de gemeente samen met het waterschap aan 5 klimaatbuffers met een oppervlakte van 3,5 ha. Deze buffers komen ten gunste van de watervoorziening van ons agrarisch gebied in droge perioden. Samen met het waterschap onderzoeken we de mogelijkheden om nog eens 1 ha te realiseren. De komende jaren gaan wij ook actief inzetten op het stimuleren en enthousiasmeren van onze inwoners om te vergroenen. Wij zetten daar onze regionale website www.veranderjijmee.nl voor in. Ook maken wij gebruik
van ambassadeurs in onze gemeente zoals de Groenambassadeur en de twee Klimaatburgemeesters.
60
FD
26
Wat gaan we daarvoor doen?
Reconstrueren van de Rooijsestraat
61
FD
26
Beleidsindicatoren
Volksgezondheid en milieu
62
SMW
26
Wat gaan we doen?
Activiteiten
De realisatie van deze activiteit staat gepland voor 2025. Op wat voor een termijn zal met de (interne) voorbereidingswerkzaamheden van dit project worden gestart? Op welke manier wordt ervoor gezorgd dat de benoemde termijn van 2025 behaald gaat worden?
Geen vraag, maar hier mogen we trots op zijn. Inwoners doen het goed voor wat betreft hernieuwbare elektriciteit en het aantal kilo’s huishoudelijk restafval. We zitten ver onder het landelijk en provinciaal percentage. Waarom staat het Centrumplan Beneden-Leeuwen niet vermeld?
De verkeerskundige blijft nauw contact houden met de BOA en politie om probleem gericht te werken. Wegwerkzaamheden worden in Melvin gezet. Dit is een systeem dat gebruikt wordt door hulpdiensten om op tijd te weten of er wegwerkzaamheden zijn die de reistijd naar een calamiteit belemmeren. Ook komt er een onderzoek naar de mogelijkheden van (een snel) fietsverbinding in de gemeente. De voorbereiding is opgestart, zowel intern als extern. De eerste bewonersavond heeft al plaatsgevonden (mei 2024). Onderzoek- en ontwerpfase zijn opgestart. Het uitvoeringsbudget staat in het meerjareninvesteringsplan gebudgetteerd voor 2026.
De activiteit ‘Opstellen integraal project voor een aantrekkelijk winkelhart van BenedenLeeuwen' is in 2024 gerealiseerd (voorbereiding).
63
SMW
26
Onderhoudsregime in kaart brengen.
Is dit momenteel niet in beeld en zo nee, waarom niet?
64
CDA
26
Wat gaan we daarvoor doen?
Verfraaien dorpsentrees
Dit onderdeel is niet voorzien van een tijdstip van realisatie. Wordt daarmee constante aandacht bedoeld?
65
VVD
26
Wat gaan we ervoor doen?
Activiteiten
Waarom wordt hier Levendig Leeuwen niet genoemd?
66
VVD
27
Kengetallen
Aantal overzettingen Maasveren
Waar zijn deze begrote aantallen op gebaseerd?
67
VVD
27
Kengetallen
Aantal klachten dumpingen en zwerfafval
68
FD
27
Kengetallen
Aantal klachten dumpingen en zwerfafval
Waarom houden we het aantal klachten dumpingen en zwerfafval zo laag aan? Het is toch nog steeds zo dat deze aantallen stijgen? De verwachting is dat er minder klachten over dumpingen en
We volgen het onderhoudsregime zoals dat in het Beheer-en onderhoudsprogramma 20222026 is opgenomen Het beheersprogramma ‘geovisia’ geeft ons globaal inzicht in de toestand van het onderhoud van de wegen. Verder krijgen we d.m.v. meldingen van bewoners en eigen observaties inzicht in het kwaliteitsniveau van de verschillende verhardingen. Het is inderdaad een doorlopende activiteit. Het initiatief ligt bij de dorpsplatforms van de dorpen die daar nog geen gebruik van hebben gemaakt. Indien zij dit kenbaar maken worden de mogelijkheden bekeken. De activiteit ‘Opstellen integraal project voor een aantrekkelijk winkelhart van BenedenLeeuwen' is in 2024 gerealiseerd (voorbereiding). Het investeringskrediet maakt onderdeel uit van de P&C-cyclus 2025. Dit is gebaseerd op het werkelijk aantal overzettingen in het verleden. Het aantal klachten stabiliseert helaas worden de dumpingen wel steeds groter. Om het aantal klachten terug te dringen hebben we de volgende maatregelen genomen. We
zwerfafval zullen gaan komen, terwijl de tarieven bij de AVRI zullen stijgen. Graag een toelichting op welke manier ervoor gezorgd gaat worden dat er minder klachten zullen binnenkomen?
ruimen de dumpingen zo snel mogelijk op. Er zijn afval brigades actief. We melden de stort op sociaal media. We plaatsen borden met de tekst “geen vuil storten”.
Vraag
Antwoord Twee keer per jaar vindt een overleg plaats met alle dorpsplatforms (DP's) en gemeente (wethouder & ambtenaar). Tijdens deze momenten bespreken we gezamenlijk hoe het gaat en stellen we bij. In waar de DP's voor staan en ook in relatie tot de gemeente. Hier communiceren we dan ook over. De bron is altijd: https://www.westmaasenwaal.nl/ dorpsplatforms Deze is eind 2023 opgesteld maar is bijv in okt 2024 nog geactualiseerd (aanscherping DP irt gemeente) De stijging in 2025 t.o.v. 2024 wordt veroorzaakt door:
PROGRAMMA 4 – BURGER, BESTUUR EN VEILIGHEID
Nr
Fractie
Pagina
Subkop
Onderwerp
69
VVD
29
Wat gaan we daarvoor doen?
Stimuleren van Dorpsplatforms
We geven aan dat we de huidige rol blijven continueren. Hoe hebben we getoetst dat deze rol nog actueel is en er op de juiste manier invulling aan wordt gegeven? Hoe vaak evalueren we de werkwijze van de dorpsplatforms en wat zijn/waren de belangrijkste uitkomsten?
70
FD
30
Wag mag het kosten?
Exploitatie
De begroting van 2025 laat een stijging zien in de totale lasten ten opzichte van rekening 2023 en begroting 2024. Wat is de reden van deze riante stijging van de lasten?
•
71
SMW
30
Beleidsindicatoren
Veiligheid
Waarom hebben we hier te maken met een dubbele hoeveelheid woninginbraken t.o.v. de landelijke cijfers?
72
CDA
30
Beleidsindicatoren
Verwijzingen Halt
Kan men het grote aantal verwijzingen naar Halt verklaren?
73
CDA
30
Beleidsindicatoren
Diefstallen uit woningen
Het aantal diefstallen uit woningen in West Maas en Waal is bijna het dubbele van het landelijk gemiddelde. Wat wordt eraan gedaan om dit te verminderen?
Hogere bijdrage VRGZ: €110.000 • Stijging loonkosten van €197.000. Dit betreft indexatie en uitbreiding KCC en tijdelijke inhuur BRP specialist. Het is niet bekend waarom de hoeveelheid woninginbraken vergeleken bij de landelijke cijfers zo hoog is. Wel is bekend dat met name in het zomerseizoen de inbraken in een plattelandsgemeente hoger liggen dan in een stedelijke gemeente. Met name komt dit door de hoeveelheid buitengebied dat onze gemeente kent. Er is aandacht voor dit hoge cijfer tijdens de overleggen met de politie. Halt heeft samen met de politie een actie gehouden met een van onze grote evenementen in de gemeente. Daaruit zijn een aantal verwijzingen gekomen waardoor het aantal verwijzingen dit jaar hoger zijn dan anders. Tijdens de overleggen met de politie is hier aandacht voor. Daarnaast wordt er na iedere inbraak of poging tot inbraak door de gemeente een zogenaamde besmettingsbrief naar de buurt gestuurd, waardoor de bewustheid/alertheid bij de inwoners wordt vergroot. Ook besteden we tijdens vakantieperiodes extra aandacht
aan dit onderwerp op de gemeentelijke socials.
PROGRAMMA 5 – BEDRIJFSVOERING
Nr
Fractie
Pagina
Subkop
Onderwerp
Vraag
74
VVD
32
Wat gaan we ervoor doen?
Opstellen Personeel ontwikkelplan
Dit item zien we jaarlijks terug in de programma begroting. Welk concreet doel willen we hiermee bereiken en op welke termijn gaan we hier resultaat van zien?
75
VVD
32
Wat gaan we ervoor doen?
Opstellen Personeel ontwikkelplan
76
SMW
33
Beleidsindicatoren
Bestuur en ondersteuning. Uitbreiding 14 %
Antwoord
Het doel van het personeel ontwikkelplan is om 1. de juiste persoon op de goede plek te krijgen (zowel instroom, doorstroom, uitstroom) en 2. voor de toekomst anticiperen op (natuurlijk) verloop (strategische personeelsplanning). Het resultaat zal naar verwachting zichtbaar zijn vanaf 2026. In 2025 wordt gestart met het opstellen van een nieuw opleidings- en ontwikkelplan. Wordt er bij het opstellen van dit plan Er wordt al rekening gehouden rekening gehouden met uitkomsten met diverse doelgroepen. En ook van evaluaties, uitkomsten van wordt er rekening gehouden met onderzoeken, bevindingen etc.? diverse uitkomsten van Stellen we naar aanleiding daarvan de onderzoeken, evaluaties (bijv doehenkrlen van dit plan bij. (Bijv. uitkomsten uit de cultuurverandering n.a.v. dossier schijnwerpergesprekken en opvang Oekraïners; anders werken MTO). Bij grote veranderingen n.a.v. bevindingen accountant rondom zal het plan worden bijgesteld. rechtmatigheid.) Wat is de onderbouwing voor deze De stijging in de formatie is te uitbreiding en is deze realistisch? verklaren door twee factoren. Ten eerste is er een formatieve uitbreiding voor de uitvoering van
77
FD
33
78
FD
33
Beleidsindicatoren
Bestuur en ondersteuning
Formatie (aantal fte per 1000 inwoners) stijgt op basis van inwonersaantal? Is dat juist? Overhead was in 2023 ten opzichte van 2022 gedaald met 1,1 %. Overhead van 2023 t.o.v. 2025 is met 4 % gestegen. Wat is de reden?
een aantal wettelijke taken, wat zorgt voor een toename van bijna 5% Daarnaast stijgt de formatie verder omdat een aantal functies in eerdere berekening niet waren meegenomen. Deze correctie leidt tot een nauwkeurigere weergave van de formatie. Nee, dit stijgt niet automatisch mee. Deze beleidsindicator geeft aan hoeveel FTE er beschikbaar is per 1000 inwoners. Dit betreft een vergelijking tussen de realisatie 2023 en de begrote cijfers in 2025. In de realisatie 2023 waren nog niet alle vacatures ingevuld die waren opgenomen in het voorstel ‘stand van zaken organisatieontwikkeling'. Hierdoor waren de kosten in 2023 lager en ook het percentage.
ALGEMENE DEKKINGSMIDDELEN
Nr
Fractie
Pagina
Subkop
79
VVD
34
Beleidsindicatoren
Onderwerp Gemiddelde WOZ waarde
Vraag
Antwoord
De gemiddelde WOZ-waarde zal in 2025 tussen de 2,5 en 4,5% stijgen. (bron: Binnenlands Bestuur) Is het reëel om op de ondergrens te gaan zitten?
Volgens actuele informatie van de BSR zal de gemiddelde WOZ-waarde in onze gemeente in 2025 (waardepeildatum 1-12024) met 8,8% stijgen ten
opzichte van 2024 (waardepeildatum 1-1-2023). Bij het opstellen van de begroting waren deze gegevens nog niet beschikbaar.
RECAPITULATIE VAN BATEN EN LASTEN
DEEL 2 – PARAGRAFEN
PARAGRAAF LOKALE HEFFINGEN
Nr
Fractie
Pagina
Subkop
80
FD
38
Geraamde inkomsten
81
CDA
38
Geraamde inkomsten
Onderwerp
Vraag
Antwoord
Leges
Er is een riante stijging van € 284.813,- in de opbrengsten van de leges voor 2025. Waar is deze stijging op gebaseerd?
Belastingen
Zijn de grote verschillen in roerende zaakbelasting en toeristenbelasting te verklaren?
Op basis van de gerealiseerde opbrengsten van de afgelopen jaren is de begroting structureel verhoogd met € 200.000. Daarnaast zijn de leges verhoogd met 5% (indexatie). Het tarief van de roerende zaakbelastingen is hetzelfde als het tarief van de onroerende zaakbelastingen. Hierdoor zijn er geen verschillen tussen eigenaren van bijvoorbeeld woonarken en eengezinswoningen. Het tarief
82
VVD
39
Onroerende zaak belastingen
Beleidsuitgangspunte n
83
VVD
41
Opbrengst RZB
Toename opbrengsten door areaaluitbreiding
84
VVD
42
Toeristenbelasting
Beleidsuitgangspunte n
85
VVD
44
Reclamebelasting
Opbrengst
86
CDA
46
Marktgeld
Kostendekkendheid marktgeld
87
SMW
46
Lokale heffingen
Marktgeld tariefberekening
en de heffingssystematiek van toeristenbelasting staat hier helemaal los van. Hoe is men gekomen aan een Bij de verhoging van het percentage van 12,5%? Welke percentage is als uitgangspunt berekening ligt hieraan ten grondslag? gekozen dat de toegenomen wettelijke taken zoveel mogelijk gedekt moeten worden door verhoging van de baten (belasting). Waarom geen opbrengsten RZB staat voor roerende areaaluitbreiding? Blijven de aantallen zaakbelastingen. Deze belasting gelijk? is vergelijkbaar met de OZB en wordt geheven van eigenaren van bijvoorbeeld woonarken. Bij deze categorie objecten wordt geen areaaluitbreiding verwacht. Wanneer wordt dit gecommuniceerd? Zodra de begroting vastgesteld In het verleden is gebleken dat dit niet wordt door de raad, wordt een zomaar doorgevoerd kon worden communicatie bericht opgesteld omdat ondernemers drukwerk, en naar alle exploitanten tarieven etc. voor het nieuwe seizoen gestuurd. Voor vaststelling kan al klaar hadden staan. nog niet gecommuniceerd worden. Welke kosten worden er gemaakt De opbrengsten van de voor het innen van deze belasting? reclamebelasting wordt uitbetaald aan de Stichting Ondernemersfonds BenedenLeeuwen (SOBL). Hierop wordt een heel beperkt bedrag aan kosten in mindering gebracht. De kostendekkendheid van marktgeld Uw constatering is juist, de is erg laag. Hoe gaat dit in gemeenten kostendekkendheid is erg laag.
om ons heen, ervaren zij hetzelfde Om de markt kostendekkend te probleem? krijgen moeten de tarieven met 300% verhoogd worden. Er is geen onderzoek geweest naar omliggende gemeenten. Lasten grootboek: aan welke lasten Het inrichten van de markt is een moeten we dan denken? Is het taak van de buitendienst.
inrichten van de markt een taak van de buitendienst of van de dorpscongiërge? Heffen we te weinig leges of wordt er niet efficiënt gewerkt? Waarom zien wij al jarenlang dat deze leges niet kostendekkend worden?
88
SMW
47
Leges
Kostendekkendheid bouwleges
89
VVD
47
Lijkbezorgingrechten
Beleidsuitgangspunte n
Bij de kostendekkendheid wordt nog geen rekening gehouden met toerekenbare kosten. Waarom niet? En als dat wel gebeurt, wat is dan de kostendekkendheid?
90
VVD
48
Leges
Berekening kostendekkendheid omgevingsvergunning
91
VVD
48
Leges
Berekening kostendekkendheid bestemmingsplannen
De omgevingsvergunning zou e.e.a. simpeler maken. Waarin zitten dan de lasten taakveld 8.3 van 3 miljoen euro? Kan het verschil in percentages kostendekkendheid uitgelegd worden (2023 t.o.v. 2024/2025)? De baten worden aanzienlijk minder, waardoor?
92
FD
48
Baten leges bestemmingsplannen
93
VVD
49
Berekening kostendekkendheid bestemmingsplanne n Lokale lastendruk
Toelichting
In 2023: 82% kostendekkend In 2024/2025: bijna 25% Graag een verklaring voor deze forse verlaging van de baten. Waarom is er in onze gemeente geen tariefdifferentiatie tussen één-en meerpersoonshuishoudens?
Elektriciteit kosten komen ook voor rekening van de gemeente. De mate van kostendekkendheid van de leges is grotendeels een beleidskeuze. Zolang leges nog niet 100% kostendekkend zijn, heeft de gemeente de ruimte om de leges te verhogen. Het is aan de raad om hierover te besluiten. Bij de lijkbezorgingsrechten worden de loonkosten rechtstreeks toegerekend aan het taakveld 7.5 begraafplaatsen. Hierdoor vindt er geen extracomptabele kostentoerekening plaats. De kosten bestaan voornamelijk uit de bijdrage aan de ODR en loonkosten. De legesopbrengsten variëren van jaar tot jaar. In 2023 was de opbrengst relatief hoog. In 2024 is dit naar verwachting lager. Vanuit het voorzichtigheidsprincipe worden de baten in de toekomst relatief laag geraamd. Zie beantwoording vraag 91
In de regio Rivierenland / de Avri-regio hanteren alle gemeenten hetzelfde basistarief. Deze is niet gedifferentieerd. Het tarief is vastgelegd in de verordening afvalstoffenheffing die jaarlijks wordt vastgesteld door het algemeen bestuur (AB)
94
SMW
49
Lokale lastendruk
Toename 7 %
Ligt deze stijging in de lijn met de landelijke ontwikkelingen?
95
SMW
49
Tariefdifferentiatie
Eén en meerpersoonshuishoudens
Wat is de inkomstenderving als we bij de éénpersoonshuishoudens een korting van 5 % gaan hanteren?
van Avri. Indien uw raad in de toekomst verschillende tarieven wenst tussen één- en meerpersoonshuishoudens is daar een meerderheid voor nodig in het AB van Avri. Overigens zal tariefdifferentiatie niet leiden tot lagere kosten maar juist tot hogere uitvoeringskosten bij de BSR. Het zal wel leiden tot lastendrukverschuivingen: éénpersoonshuishoudens gaan minder betalen en meerpersoonshuishoudens meer. De COELO-cijfers met landelijke ontwikkelingen in 2025 zijn nog niet bekend. Zie antwoord hiervoor bij vraag 93. Overigens: een korting van 5% op het tarief van eenpersoonshuishoudens zal leiden tot een stijging van minimaal 5% bij het tarief voor meerpersoonhuishoudens (vanuit de vereenvoudigde /fictieve aanname dat er evenveel éénpersoons- als meerpersoonshuishoudens zijn in onze gemeente).
PARAGRAAF WEERSTANDSVERMOGEN
Nr
Fractie
Pagina
Subkop
Onderwerp
Vraag
Antwoord
96
FD
52
Vrije begrotingsruimte
Meerjarenbegroting
Wat zijn de grootste effecten die zorgen voor de grote nadelige sluiting in 2026 t/m 2028?
97
SMW
52
OZB
Gerealiseerde opbrengsten
Wat is de reden dat de opbrengsten OZB woningen licht is gedaald bij een stijgend aantal woningen en een toegenomen marktwaarde?
98
CDA
52
Weerstandscapaciteit
Onbenutte capaciteit OZB
De OZB wordt flink verhoogd, maar er is ook 1,9 miljoen aan onbenutte capaciteit OZB. Hoe is dit te rijmen?
99
SMW
53
Algemene reserve
claims
Waarom wordt in de raming van 2025 geen rekening gehouden met de aanwezige claims in 2024?
Het grootste effect is de verlaging van het gemeentefonds, terwijl normaal de uitkering stijgt ter compensatie van gestegen kosten. In 2026 is de uitkering € 915.000 lager t.o.v. 2025. De opbrengstraming van € 2.707.000 is overgenomen uit de primitieve begroting 2024. De meest recente opbrengsten voor 2024 uit overzichten van de BSR geven € 2.747.000 aan. Dit wordt verwerkt in de najaarsnota 2024. Als een gemeente in financiële problemen komt, kan onder voorwaarden een extra uitkering (artikel 12 uitkering) van het rijk verkregen worden. Een gemeente moet dan o.a. eerst zorgen voor voldoende eigen inkomsten. In de meicirculaire is het redelijk peil OZB bepaald op 0,1595 van de grondslag. Dit komt neer op € 6.973.000 aan OZB dat West Maas en Waal maximaal dient te heffen, voordat de gemeente in aanmerking komt voor een artikel 12 uitkering. De ruimte tot deze € 6.9 miljoen wordt aangeduid als onbenutte belastingcapaciteit. De claims zijn in mindering gebracht op algemene reserve in 2024. Hierdoor is de stand per 11-2025 lager.
100
SMW
55
Risicoprofiel
eigendommen
Waarom verhogen we het risicoprofiel v.w.b. eigendommen van € 57.000,naar € 317.000,-?
101
FD
56
Bedrijfsvoering
Personeel
102
VVD
56
Hoe groot is het risicodeel dat valt onder de personeelskosten over het totaalbedrag van € 785.000,-? Leerlingenvervoer staat hier benoemd als de grootste oorzaak. De inrichting/ toekenning van ons leerlingenvervoer is anders ingericht dan in omliggende gemeentes. Liggen er kansen om hier als gemeente ook anders naar te kijken en zo kosten te besparen en efficiënte te vergroten? Zijn we tevreden met hoe dit nu gaat? Zijn we bekend met de werkwijze bij buurgemeenten?
Risicoprofiel
d. Open-einde regelingen (risico € 329.000)
In het kader van het “voorzichtigheidsbeginsel” is in verband met de aankoop van een tweetal panden een risico opgenomen. De personele risico's bedragen
€585.000 -
-
-
-
Leerlingenvervoer staat hier benoemd als één van de open-einde regelingen. Met een voorbeeld van wat het financieel kan betekenen als er één leerling extra in aanmerking komt. De wijziging van inrichting/ toekenning van ons leerlingenvervoer (met ingang van schooljaar 20232024) heeft geen invloed gehad op de hoogte van de kosten. De uitvoerende partij beoordeelt de aanvragen aan de hand van de verordening, die u heeft vastgesteld en de beleidsregels die wij hebben vastgesteld. We zijn tevreden over de uitvoering door Forseti. We zijn regelmatig met hen in gesprek en kijken daarbij altijd naar nieuwe ontwikkelingen en verbetermogelijkheden. In onze gemeente hebben we te maken met een aantal factoren die de kosten van leerlingenvervoer negatief beïnvloeden en die door ons niet/nauwelijks beïnvloedbaar zijn, namelijk:
-
de afstand tot passend onderwijs en het ontbreken van openbaar vervoer aan de maaskant. Wij zijn bekend met de werkwijze bij buurgemeenten.
PARAGRAAF ONDERHOUD KAPITAALGOEDEREN Nr
Fractie
Pagina
103
FD
61
Subkop Wegen
Onderwerp Risico’s
Vraag
Antwoord
Hoeveel m2 elementen verharding en asfaltverharding staat er voor komend jaar (2025) op de planning? In de tabel Ontwikkeling bijbehorende voorzieningen valt te lezen dat er een aanzienlijk lager bedrag onder ‘mutaties’ staat voor 2025 ten opzichte van 2024.
We focussen ons meer op het herstraten van voetpaden dan het volledig vernieuwen van voetpaden, het herstraten van voetpaden is goedkoper dan het vernieuwen hiervan. De verwachting is dat we hiermee dezelfde aantal m2 kunnen herstellen. Nadeel van herstraten t.o.v. nieuw aan te brengen is dat de de levensduur van de materialen hiermee niet verlengd wordt. M.b.t. het asfaltprogramma gaan we ons meer focussen op het repareren van asfalt i.p.v. het volledig vernieuwen van asfaltdeklagen. Nadeel is dat repareren van bestaande asfalt deklagen t.o.v. het aanbrengen van een nieuwe deklaag, de te verwachten levensduur korter is dan bij het volledig nieuw aanbrengen van een deklaag.
104
105
106
VVD
CDA
CDA
61
62
63
Wegen
Risico’s
De kwaliteit van de deklagen van asfaltwegen neemt sneller af. Een oorzaak kan zijn dat het asfalt van mindere kwaliteit is. Is hier onderzoek naar gedaan? Zo ja, wat zijn de uitkomsten en eventuele oplossingen?
Openbare verlichting
Salariskosten
Hier is een flinke verhoging op te merken t.o.v. voorgaande jaren. Is hier een verklaring voor?
Riolering en water
Overheadkosten
Waarom wordt er tweemaal overheadkosten gerekend?
Dat de kwaliteit van asfalt lager is komt door de explosieve prijsstijging van de toeslagmaterialen. De asfaltcentrales gaan hierdoor op het minimale percentage van de toegestane toeslagmaterialen zitten, wat een verlies in kwaliteit kan betekenen. Oplossing is om voor een hogere kwaliteit asfalt deklaag te kiezen, dit is wel kostenverhogend. In het verleden bleek de toerekening te laag te zijn. Vanaf 2024 is er geen flinke verhoging. Er zijn geen wijzigingen in de formatie. Het betreft twee aparte posten. Het eerste deel bestaat uit directe salarislasten en het tweede deel bestaat uit overheadkosten, kosten voor het opleggen van de rioolheffing en het aandeel in de kosten voor tractiemiddelen.
PARAGRAAF FINANCIERING
Nr
Fractie
Pagina
Subkop
Onderwerp
107
VVD
67
Lening portefeuille en financieringsbehoefte
Schuldrestant per 1-1
Vraag Hoe kan het dat het schuldrestant voor 2025 hoger is dan in 2023 en 2024?
Antwoord Door de geplande investeringen en de regulier aflossingen van de langlopende geldleningen neemt de financieringsbehoefte toe.
108
VVD
67
Lening portefeuille en financieringsbehoefte
Financieringsbehoefte
Waardoor ontstaan er zulke grote verschillen in de boekwaarde voorraad grond?
109
FD
67
Lening portefeuille en financieringsbehoefte
Lening portefeuille
In de tabel staat in 2024 een nieuw aangetrokken lening van 5 miljoen euro. Houdt dit verband met de aankoop van de panden in Maasbommel en Wamel? Waar is deze lening in de raming van 2025 opgenomen?
110
CDA
68
Algemeen
Renteresultaat
Waaraan moeten wij denken bij de door te belasten rentekosten en vanwaar de grote verschillen?
111
CDA
69
Algemeen
Kredietrisicobeheer
Zijn de leningen aan Yasemin en Jasmin al teruggekomen?
112
VVD
72
Personeel en organisatie
Implementatie HR21
Waar exact vinden we de stijging in personeelskosten vanwege implementatie HR21 in de begroting?
Doordat de levering in 2023 plaats gevonden heeft is de boekwaarde negatief. De projecten lopen nog. Gedurende de looptijd worden vorderingen gemaakt met de afronding waardoor de boekwaarde terugloopt naar € 0,-. Nee, dit houdt geen verband met de aankoop van de panden in Maasbommel en Wamel. De lening is aangetrokken om onze kortlopende schulden om te zetten in een langlopende lening omdat we onze kredietlimiet bij de BNG bank bereikt hadden. De lening ziet u terug in de stand per 31-12-2024. Houdt u er rekening mee dat de lening portefeuille standen per 01-01 weergeeft, waar de financieringsbehoefte de standen per 31-12 toont. We houden bij de rentekosten rekening met extra leningen die we aan moeten trekken om onze investeringen te kunnen realiseren. Hierdoor lopen de rentekosten op. De nog door te belasten rentekosten zijn de kosten die we toerekenen naar alle betreffende taakvelden. Ja, de leningen zijn teruggekomen als onderdeel van de afspraken Doel van HR 21 is goede inpassing van de functies. Dat kan impact op de loonsom hebben, maar is niet het uitgangspunt.
113
VVD
72
Personeel en organisatie
Implementatie HR21
114
VVD
73
Personeel en organisatie
115
VVD
75
Informatievoorziening en automatisering
Medewerkerstevredenheidsonderzoek Ontwikkeling informatiebeheer
116
VVD
76
117
VVD
76
118
VVD
78
Informatievoorziening en automatisering Informatievoorziening en automatisering Griffie
Afronding van de implementatie loopt door tot en met Q1 2025. Per wanneer gaan we dit terugzien in de personeelskosten? Wanneer kunnen we de resultaten van de nieuwe meting verwachten?
Als er sprake zal zijn van verhoging in personeelskosten dan zullen deze in 2025 zichtbaar zijn. In het vierde kwartaal 2024 wordt er een nieuwe meting uitgezet.
Gaat het opstellen van een plan van aanpak voor de verdere uitrol van de WOO binnen de organisatie zorgen voor een snellere en interne afhandeling van externe WOO verzoeken?
Ja, het opstellen van een plan van aanpak voor de uitrol van de WOO zal bijdragen aan een snellere interne afhandeling van WOO-verzoeken. Dit komt door duidelijke verantwoordelijkheden, gestandaardiseerde processen, training van medewerkers, verbeterde IT-ondersteuning, en voortdurende monitoring van de voortgang. Hierdoor worden verzoeken efficiënter en sneller verwerkt. Implementatie van de e-Diensten vindt plaats in 2026. Incidentele kosten bedragen €70.000. Hier valt ICT-verzekering en incidentele aanschaf hardware onder. De afgelopen jaren waren geraamde kosten voor de uitvoering van de Kindergemeenteraad € 4.000,(catering, presentjes, huur stoelen en de kosten voor begeleiding van ProDemos). De kosten van ProDemos (€ 3.250,-) zijn sinds 2023 vervallen. Daarnaast is er € 5.000,- beschikbaar voor het uitvoeren van het winnende plan. De inzet van personeel voor de Kindergemeenteraad is niet als
Financiën
Hoe kan de digitale dienstverlening zo enorm oploopt in 2026?
Financiën
Walt valt er zoal onder overige kosten?
Financiën
Wat zijn de daadwerkelijk kosten per jaar voor het organiseren van een kindergemeenteraad? En waaruit bestaan deze?
119
VVD
79
Rekenkamer
Algemeen
Er staat dat de raad in december besluit, dit moet oktober 2024 zijn.
zodanig gespecificeerd in onze administratie. De schatting is dat dit ongeveer 50 uur per jaar bedraagt. In oktober heeft de raad besloten om met ingang van 1 januari 2025 aan te sluiten bij de gemeenschappelijke regeling Rekenkamer Rivierenland. De planning is dat er aankomende december zowel in onze gemeente als in die van de huidige drie aangesloten gemeenten raadsvoorstellen liggen tot wijziging van de gemeenschappelijke regeling.
PARAGRAAF BEDRIJFSVOERING
Nr
Fractie
Pagina
Subkop
120
CDA
71
Algemeen
121
FD
71
P&O
Onderwerp
Vraag
Antwoord
Telefonische dienstverlening
Betreft de implementatie van Anywhere 365 het algemene telefoonnummer van de gemeente? Er komen regelmatig klachten hierover binnen bij ons.
Organisatie KCC
Kunnen wij een totaaloverzicht krijgen van de huidige KCC-functies en hun FTE-percentages?
Anywhere 365 is nog niet geïmplementeerd. De implementatie Anywhere 365 hangt samen met de telefooncentrale en ons algemene nummer. We gaan dit implementeren nadat de nieuwe ICT infrastructuur is neergezet. (2025) Met behulp van Anywhere 365 krijgen we meer inzicht in onze bereikbaarheid. TeamCoordinator KCC: 1 medewerker – 1 FTE Frontofficemedewerker:
Met daarin ook aangegeven welke van die functies vervangen moeten worden i.v.m. pensioneren/vervroegd vertrek? Daarnaast welke extra functies (incl. FTE-percentage) zijn voorzien? (i.v.m. continuïteit en verandercapaciteit.)
123
CDA
72
Algemeen
Procesverbetering e-Diensten
In hoeverre is dit fraudegevoelig?
CDA
74
Algemeen
Eigen risicodragerschap WGA, WGA-flex
Is het risico van 10 jaar goedkoper dan een verzekering?
5 medewerkers - 2,5 FTE Backoffice medewerker: 2 medewerkers – 1,9 FTE Allround medewerker: 1 medewerker – 0,9 FTE KCC medewerker: 2 medewerkers – 1 FTE Vervangen functies ivm pensioen: 2025: 1 KCC medewerker - 0,6 FTE 1 Backoffice medewerker – 1 FTE 2026: 1 Backoffice medewerker – 0,9 FTE 2 Frontoffice medewerkers – 1,2 FTE I.v.m. continuiteit/verandercapaciteit hebben wij tijdelijke invulling van BRP – 0,66 FTE I.v.m. paspoortpiek Frontoffice 1,0 FTE Bij de implementatie van eDiensten maken we gebruik van gecertificeerde partijen. De CISO (Chief Information Security Officer) en de FG (Functionaris Gegevensbescherming) vormen onderdeel van het implementatieteam. Informatieveiligheid en privacy zijn hiermee onderdeel van de implementatie van e-diensten. Ja, dat is goedkoper dan een verzekering
124
SMW
76
financiën
ICT verbeterplan
Zijn de opstartkosten ICT verbeterplan nu geheel afgerond?
De opstartkosten voor het ICTverbeterplan lopen door tot in 2025. Hierbij moet vooral gedacht worden aan de migratie van applicaties. We gaan een sjabloon maken met instructies. Daarnaast krijgen alle medewerkers een training heldere taal inclusief het schrijven van heldere raadsvoorstellen Voor 2025 is een investering van €12.000 voorzien voor het toegangssysteem en het camerasysteem. Klopt, de griffie bestaat uit drie medewerkers: een griffier en twee griffiemedewerkers.
125
SMW
76
communicatie
Informatienota’s
Wat gaan we doen om de informatienota’s bij de raadsvoorstellen kort en bondig te maken?
126
FD
78
Financiën
Facilitaire kosten
127
SMW
78
griffier
Enige medewerker die niet onder college valt
Wat is de reden voor de aanzienlijke stijging in de ‘kosten huisvesting’ van de gemeentewerf voor 2025 t.o.v. 2023? Is dit juist? De griffie bestaat toch uit drie medewerkers?
Onderwerp
Vraag
Antwoord
Waar komt de enorme stijging in de bijdrage 2027 vandaan?
Het bedrag voor de jaarschijf 2027 klopte niet in de begroting van de BSR. Het bedrag moet zijn: € 429.000,-.
PARAGRAAF VERBONDEN PARTIJEN
Nr
Fractie
Pagina
Subkop
128
VVD
82
Overzicht verbonden partijen
PARAGRAAF GRONDBELEID
BSR
Nr
Fractie
Pagina
Subkop
129
SMW
91
Woningbouw
130
SMW
91
131
SMW
132
FD
Onderwerp
Vraag
Antwoord
Krozenbogerd
Wat moet er achter resterende kavels staan?
Woningbouw
Industrieweg Dreumel
Wanneer wordt er hier gestart met de bouw?
91
woningbouw
Kerkstraat Altforst
Zijn alle 12 woningen al gebouwd?
93
Reserves en voorzieningen
Reserves Bovenwijkse voorzieningen
Het saldo Reserve Bovenwijkse voorzieningen bedraagt € 555.286,per 31 december 2023. Waar kunnen deze gelden voor worden ingezet?
De resterende kavels zijn in 2024 verkocht door de ontwikkelaar. Overdracht van het openbaar gebied naar de gemeente vindt naar verwachting in 2025 plaats. Mits er geen tegenslagen zijn tijdens de planologische procedure kan er naar verwachting vanaf 2026 gestart worden met de bouw. De ontwikkelende partij is op dit moment bezig met de laatste voorbereidingen om te kunnen starten met de bouw. Naar verwachting zijn de woningen in 2025 gereed. De middelen kunnen ingezet worden voor de aanleg, uitbreiding en het onderhoud van voorzieningen die de individuele wijkgrenzen overstijgen, zoals infrastructuur, groenvoorzieningen en recreatieve faciliteiten, ter bevordering van de leefbaarheid en bereikbaarheid van een breder gebied. Voor de aanpassing de openbare ruimte IKC BenedenLeeuwen is er € 150.000 beschikbaar gesteld.