RV2024-124-bijlage-risicoanalyse-overwegveiligheid-plantage-noordoost-geanonimiseerd.pdf
Tekst van het document
—
MOvareS
samen werkt het
RAPPORT
NILESS
EE
Randweg
1
Meteren
Risicoanalyse overwegen
u
NEIGSERE R
Status: Vrijgegeven Datum:
20-08-2024
Kenmerk:
X23-EJO-HS-RAP-24000089
Autorisatieblad
Rijksstraatweg en Randweg Risicoanalyse overwegen
Naam Opgesteld door Gecontroleerd door
Vrijgegeven door
Akkoord
(geanonimiseerd) (geanonimiseerd) (geanonimiseerd) L
…
Y y
20-08-2024 20-08-2024
N
20-08-2024
Versiehistorie D
0.1 0.2
0.3 0.4 0.5 06 07 0.8
0.9
10
(geanonimiseerd) (geanonimiseerd) (geanonimiseerd) (geanonimiseerd) (geanonimiseerd) (geanonimiseerd) (geanonimiseerd) (geanonimiseerd) (geanonimiseerd) (geanonimiseerd)
09-01-2024
|
06-02-2024
| Aanvuliingen
ana
27.02-2024
| Aanvullingen
met verkeersintensiteiten
28-02-2024
|
12-03-2024
| Review
03-04-2024
| Review
Initiële versie
Interne review verwerkt gemeente West
20
| Antwoorden
11-04-2024
| Aanvullin
40
gemeente
17-04-2024
| Review
01-05-2024
| Maatregelen gekozen op basis van gesprek met
(geanonimiseerd) (geanonimiseerd)
19-06-2024
| Review
(geanonimiseerd) (geanonimiseerd)
15-07-2024
meente
gemeente West
en
interne
West
review
verwerkt
Betuwe
Betuwe
men
verwerkt
en ProRail
IL&T verwerkt
11-07-2024 | Versie vrijgegeven na controle van wijzigingen door meente
30
verwerkt
09-04-2024
meente 14
Betuwe
(geanonimiseerd) ProRail verwerkt
20-08-2024
West
Betuwe
(geanonimiseerd) ProRail verwerkt | Review (geanonimiseerd) ProRail verwerkt
| Review
_
X23-EJO-HS-RAP-24000089 / Proj.nr. MO005892 / Vrijgegeven / Versie 4.0 / 20-08-2024
.
Movares
242
Inhoudsopgave 1
2
Inleiding
5
1.1
5
1.2
Doel van de risicoanalyse
1.3
_ Structuur van het rapport
5
1.4
Referentiedocumenten
5
7
2.1
Wegkenmerken en omgeving
7
2.1.1
Overweg Rijksstraatweg
7
2.1.2
Overweg Randweg
9
221 2.2.2
11 1
Overweg Rijksstraatweg Overweg Randweg
11 12
25
Verkeersintensiteiten
13
26
Fietsintensiteiten
14
Toetskader en toetsingsmethodiek
16
3.1
Inleiding
16
3.2 3.3
Beleidsagenda Beleid ProRail (PRCO0200)
16 16
_ Methodiek risicoanalyse
17
Verkeerskundige richtlijnen (RLN20420-1)
17
Risicoanalyse
18
41 4.2
18 18
43
6
11
Spoor en treinen Veranderingen
3.5
5
Overwegbeveiliging
2.3 24
3.4
4
5
Situatiebeschrijving en veranderingen
2.2
3
_ Introductie
_ Toelichting op de risicoanalyse _ Toetsing algemene aspecten 421
Overweg Riijksstraatweg
18
42.2
Overweg Randweg
21
_ Spedifieke risico’s
23
43.1
Valstriksituaties Riijksstraatweg
23
43.2
Valstriksituaties Randweg
24
4.3.3 434
Fietsverkeer Rijksstraatweg Fietsverkeer Randweg
25 25
Toetsing aan beleidsregels en richtlijnen
26
51
Beleidsregels PRCO0200
26
5.2
Richtlijn RLN20420-1
26
5.3
_ Soorten maatregelen
26
Conclusies en maatregelen
27
6.1
Verandering van overwegveiligheid
27
6.2
Beschrijving maatregelen
27
6.3
Toekomstige ontwikkelingen
27
_
x23-EJO-HS-RAP-24000089 / Proj.nr. MOOO5892 / Vrijgegeven / Versie 4.0 / 20-08-2024
.
Movares
«
64
Conclusie
28
Colofon
29
Bijlage 1 Beleidsregels ProRail
30
Bijlage 2 Toelichting op aspecten risicoprofiel overwegen
33
Bijlage 3 Resultaten verkeersmodel regio
41
rivierenland
_
X23-EJO-HS-RAP-24000089 / Proj.nr. MO005892 / Vrijgegeven / Versie 4.0 / 20-08-2024
.
Movares
««
1
Inleiding
11
Introductie
In de gemeente West Betuwe zijn de ontwikkelingen van het gebied De Plantage gestart. De Plantage is een woongebied waarvan deelplan 1 en 2 zijn gerealiseerd. De volgende fase is ‘De Plantage deelplan 3B" begrensd door de Randweg, de Meersteeg en deels de spoorlijn. Hier worden maximaal 330 woningen gerealiseerd. Bij de gemeente West Betuwe is de vraag ontstaan welke invloed dit heeft op de veiligheid van de bestaande overwegen aan de Rijksstraatweg en de Randweg. Bij een verandering aan de situatie rondom de overweg eist ProRail een analyse van de situatie om te kunnen beoordelen, welke invloed dit heeft op de overwegveiligheid. Bij een verslechtering van de veiligheid dienen maatregelen te worden genomen om de verslechtering te compenseren. Bij een wijziging op een overweg geldt een verplichting tot het maken van een risicoanalyse overwegveiligheid. Deze verplichting volgt uit het landelijk beleid zoals vastgelegd in de “Beleidsagenda spoorwegveiligheid 2020-2025" van het ministerie van Infrastructuur en Waterstaat [Ref 1]. ProRail speelt een rol bij het beoordelen van de overwegveiligheid. ProRail heeft het beleid van het ministerie uitgewerkt in de procedure “Risicoanalyse en risicocompensatie overwegveiligheid bij wijzigingen” ook bekend als PRCO0200 [Ref 2]. Deze risicoanalyse is conform de PRCO0200 gemaakt.
De functioneel beheerder overwegen bij ProRail s betrokken bij het beoordelen van deze risicoanalyse.
1.2
Doel van de risicoanalyse
Het doel van de risicoanalyse overwegen aan de Rijksstraatweg en de Randweg te Meteren is om te bepalen of de overwegveiligheid n de toekomst op hetzelfde niveau blijft als in de huidige situatie of dat het nodig is om maatregelen te nemen om de risico's te beperken.
1.3
Structuur van het rapport
In hoofdstuk 2 staat een beschrijving van de huidige situatie en de voorgenomen wijziging. Hoofdstuk 3 gaat in op het beleid met betrekking tot overwegveiligheid en het gehanteerde toetskader. De risicoanalyse van de huidige en nieuwe situatie is opgenomen in hoofdstuk 4. Hoofdstuk 5 bevat een toetsing van de nieuwe situatie aan de richtlijnen en beleidsregels van ProRail. Hoofdstuk 6 bevat de conclusies over de overwegrisico's en de benodigde beheersmaatregelen.
14
Referentiedocumenten
[Ref 1]
Beleidsagenda Spoorwegveiligheid 2020-2025 Ministerie van I&W, januari 2020
[Ref2]
Risicoanalyse en risicocompensatie overwegveiligheid bij wijzigingen ProRail, PRCO0200,
[Ref 3]
versie 002, 01-11-2019
Overwegbeveiliging, Verkeerskundige richtlijnen en normen ProRail, RLN20420-1,
versie 005, 01-10-2018
[Ref4] Beeldregieplan de Woongaard, gemeente West Betuwe, 1 december 2022 [Ref 5]
Verkeersmodel Regio Rivierenland Actualisatie 2022 Goudappel, ontvangen per e-mail 22-02-2024
[Ref 6]
Kwalitatieve beschouwing verkeersstromen spoorwegoverweg Rijksstraatweg Meteren, Gemeente West Betuwe, versie 2.0, 8 april 2020
_
X23-EJO-HS-RAP-24000089 / Proj.nr. MO005892 / Vrijgegeven / Versie 4.0
.
/ 20-08-2024
Movares
«
[Ref 7]
Rijkstraatweg.Het Jaagpad-Verlengde Bredestraat.Meteren.Sep2023.Fietstelling
[Ref 8]
Parallelweg N237.N327-Meersteeg.Geldermalsen.Sep2022.Fietstelling
_
X23-EJO-HS-RAP-24000089 / Proj.nr. MO005892 / Vrijgegeven / Versie 4.0 / 20-08-2024
.
Movares
««
2
Situatiebeschrijving en veranderingen
21
Wegkenmerken
en omgeving
21.1 _ Overweg Rijksstraatweg De overweg Riijksstraatweg ligt op de grens tussen Meteren en Geldermalsen. De locatie is met een blauwe cirkel weergegeven in Figuur 1.
_
ij
à
\x-'
1
N
Oorsdeget
a ”;
mm
olinesis I
W
26
}
)
E
l
OR
e
Bonsersoweg
Figuur 1 Locatie overweg Riksstraatweg
De overweg ligt in het spoortraject tussen Geldermalsen en Tiel. Deze overweg is bij ProRail geregistreerd op geocode 043 kilometrering 42.899. De Rijksstraatweg is een gebiedsontsluitingsweg binnen de bebouwde kom van Geldermalsen, net na de komgrens tussen Meteren en Geldermalsen. De geldende maximum snelheid van het wegverkeer ter plaatse van de overweg is 50 km/uur. Figuur 2 laat een luchtfoto zien van de omgeving van de Randweg. Op de foto is een aantal functionaliteiten aangegeven.
_
x23-EJO-HS-RAP-24000089 / Proj.nr. MOOO5892 / Vrijgegeven / Versie 4.0 / 20-08-2024
.
Movares
«
Fiquur 2 Omgeving Rijksstraatweg
De Rijksstraatweg heeft voor gemotoriseerd verkeer één rijstrook per rijrichting. Aan beide zijden van de autoweg is een vrijiggend fietspad aanwezig ingericht voor fietsverkeer in twee rijichtingen met daarnaast een voetpad (zie Figuur 3. De fietspaden zijn door middel van verhoogde bermen gescheiden van de rijbaan. De twee rijstroken zijn n aanloop naar de overweg gescheiden door een verhoogde middengeleider.
Figuur 3 Aanzicht overweg (gezien van zuid naar noord)
_
x23-EJO-HS-RAP-24000089 / Proj.nr. MOOO5892 / Vrijgegeven / Versie 4.0 / 20-08-2024
.
Movares
««
Aan de zuidkant ligt op ongeveer 55 meter vanaf de overweg een kruisend fietspad. Gemotoriseerd verkeer dat rijdt over de Riijksstraatweg heeft voorrang op fietsers die de weg oversteken. Op ongeveer 75 meter vanafde overweg ligt aan de zuidoostkant van de weg de in- en uitgang naar de parkeerplaats van de Aldi. Deze toegang is recentelijk aangepast, waardoor deze op grotere afstand van de overweg ligt. Gemotoriseerd verkeer dat vanaf de overweg komt, moet bij het linksaf slaan naar de supermarkt wachten op rechtdoorgaand verkeer. Deze situatie is in 2020 beoordeeld en veiliger bevonden dan de situatie daarvoor zowel voor de weg als voor de overweg ([Ref €]). Aan de noordkant van de overweg ligt op ongeveer 40 meter van de overweg een rotonde. Gemotoriseerd verkeer op de Riijksstraatweg moet voorrang verlenen aan verkeer op de rotonde. Aan de oostkant van de weg tussen de overweg en de rotonde is een verharde berm aangelegd. Als auto's op de overweg tot stilstand zijn gekomen en een trein wordt aangekondigd, dan kunnen auto's uitwijken naar de verharde berm om de overweg vrij te maken. 21.2 _ Overweg Randweg De overweg Randweg ligt aan de oostkant van Meteren. De locatie is met een blauwe cirkel weergegeven in Figuur4.
N327
Fiquur 4 Looatie overweg Randweg
De overweg ligt in het spoortraject tussen Geldermalsen en Tiel. Deze overweg is bij ProRail geregistreerd op geocode 043 kilometrering 41.825.
De Randweg (provinciale weg N327) is een gebiedsontsluitingsweg buiten de bebouwde kom. De weg is onderdeel van de verbinding tussen Geldermalsen en Est en heeft een aansluiting naar de A15. De snelheid van het wegverkeer ter plaatse van de overweg is 80 km/uur.
_
X23-EJO-HS-RAP-24000089 / Proj.nr. MO005892 / Vrijgegeven / Versie 4.0
.
/ 20-08-2024
Movares
««
Figuur 5 laat een luchtfoto zien van de omgeving van de Randweg. Op de foto is een aantal functionaliteiten aangegeven.
Figuur S Omgeving Randweg
De Randweg heeft voor gemotoriseerd verkeer één rijstrook per rijrichting aan de noordkant gescheiden door een verhoogde middengeleider en aan de zuidkant gescheiden door een dubbele doorgetrokken streep. Aan de westkant van de weg ligt een vrijliggend fietspad ingericht voor fietsverkeer in twee rijichtingen. Er is geen aparte ruimte voor voetgangers. Tussen de rijbaan en het fietspad is een aantal betonblokken gelegd om te voorkomen, dat fietsers via de rijbaan rijden of
auto's via het fietspad. Figuur 6 bevat een aanzicht van de overweg in de richting van zuid naar noord.
_
x23-EJO-HS-RAP-24000089 / Proj.nr. MOOO5892 / Vrijgegeven / Versie 4.0 / 20-08-2024
.
Movares
.
Figuur 6 Aanzicht overweg (gezien van zuid naar noord)
Aan de noordkant van de overweg is op ongeveer 25 meter een kruisende weg aanwezig. Aan de westkant van de weg i te zien, dat de weg is ingericht als een fietsstraat. Dat wil zeggen, dat gemotoriseerd verkeer te gast is. De weg wordt voornamelijk door fietsers gebruikt. Landbouwverkeer kan ook oversteken via de fietsstraat. Gemotoriseerd verkeer over de Randweg heeft voorrang op deze kruising. Vlak daarna, op ongeveer 40 meter van de overweg is een rotonde aanwezig. Gemotoriseerd verkeer op de Randweg moet voorrang verlenen aan verkeer op de rotonde.
22 221
Overwegbeveiliging _ Overweg
Rijksstraatweg
De overweg is beveiligd met een AHOB'-installatie. De rijbaan wordt door de bomen niet helemaal afgesloten. Per rijichting is er een overwegboom die alleen de rijstrook richting spoor afsluit. De ‘uitrijzijde’ is altijd open. Daarmee wordt voorkomen dat een weggebruiker wordt opgesloten op de overweg. Aan beide zijden van de overweg is een vrijliggend fietspad ingericht voor fietsverkeer in twee rijrichtingen met voetpad aanwezig. Dit wordt helemaal afgesloten met een overwegboom. Verder is er een filebak die gemotoriseerd verkeer uit zuidelijke richting aangeeft, dat ze de overweg
moeten vrijhouden omdat verderop verkeer voor de rotonde stilstaat. Ook staat er een waarschuwingslicht voor verkeer uit zuidelijke richting op 100 meter van de overweg. 2.2.2 _ Overweg Randweg De overweg is beveiligd met een AHOB-installatie. De rijbaan wordt door de bomen niet helemaal afgesloten. Per rijichting is er een overwegboom die alleen de rijstrook richting spoor afsluit. De ‘uitrijzijde’ is altijd open. Daarmee wordt voorkomen dat een weggebruiker wordt opgesloten op de overweg. Aan de westzijde van de overweg is een vrijliggend fietspad ingericht voor fietsverkeer in twee rijrichtingen aanwezig. Dit wordt helemaal afgesloten met een overwegboom. Verder is er een filebak die gemotoriseerd verkeer uit zuidelijke richting aangeeft, dat ze de overweg moeten
vrijhouden omdat verderop verkeer voor de rotonde stilstaat. Ook staat er een waarschuwingslicht voor verkeer uit zuidelijke richting op 100 meter van de overweg.
23
Spoor en treinen
De overwegen betreffen hetzelfde spoorbaanvak met dubbel spoor. Het spoor is geëlektrificeerd en
voorzien van het treinbeveiligingstype ATB-EG2. Over de overweg passeert de sprinter tussen Utrecht en Tiel. Dit is een halfuur dienst gedurende een groot deel van de dag, hetgeen betekent dat er 4 treinpassages per uur zijn. Er is geen structurele passage van goederentreinen.
’ AHOB = Automatische Halve OverwegBomen
2 ATB-EG = Automatische Treinbeïnvloeding Eerste Generatie
_
x23-EJO-HS-RAP-24000089 / Proj.nr. MOOO5892 / Vrijgegeven / Versie 4.0 / 20-08-2024
.
Movares
«
De baanvaksnelheid is 100 km/uur. Treinen richting Geldermalsen remmen na de overweg Riijksstraatweg af naar 80 km/uur (rechterspoor) of 60 km/uur (linkerspoor). Dit betekent dat treinen beide overwegen in beide richtingen met 100 km/uur passeren.
24
Veranderingen
In deze risicoanalyse is beoordeeld wat het effect is van veranderingen op of nabij de overweg op het risicoprofiel van de overweg. De verandering die is beoordeeld, betreft de ontwikkeling van het gebied “De Plantage”. In Figuur 7 is de locatie van het ontwikkelgebied te zien waarvoor op dit moment een bestemmingsplanprocedure loopt. De ontwikkeling van deelplan 3B aan de noordoostkant van De Plantage bestaat uit maximaal 330 woningen. In een latere fase worden ook aan de zuidoostkant van het gebied woningen gebouwd met nog eens 339 woningen (deelplan 4). Er is geen directe nieuwe aansluiting gepland op de Randweg zoals te zien is in Figuur 8 van het totale gebied. De vraag is hoe de verkeersintensiteiten op de overwegen gaan toenemen als gevolg van de ontwikkeling van De Plantage.
Figuur 7 Locatie van het ontwikkelingsgebied
_
X23-EJO-HS-RAP-24000089 / Proj.nr. MO005892 / Vrijgegeven / Versie 4.0 / 20-08-2024
.
Movares
22
Figuur 8 Opbouw e ontwikkelen gebied
2.5 _ Verkeersintensiteiten Goudappel heeft een verkeersmodel gemaakt voor Regio Rivierenland Actualisatie 2022 ([Ref 5]). Om de invloed van de ontwikkeling van “De Plantage” op de verkeersintensiteiten te kunnen vaststellen, zijn drie varianten doorgerekend (zie Bijlage 3): 1. De referentiesituatie zonder nieuwe ontwikkelingen 2035; 2. De referentiesituatie + ontwikkeling de Plantage deelplan 3B: 330 woningen extra; 3. De referentiesituatie + ontwikkeling de Plantage deelplan 3B en deelplan 4: 330 + 339 = 669 woningen extra. Op dit moment loopt een bestemmingsplanprocedure voor de ontwikkeling van het gebied De Plantage deelplan 3B met 330 woningen (variant 2). In de voorliggende risicoanalyse is gekeken wat
de impact van deze ontwikkeling is voor de risico's op de overwegen. De situatie i vergeleken met de referentiesituatie in 2035 zonder de ontwikkeling van De Plantage deelplan 3B (variant 1), om de impact van de nieuwe woningbouw op de verkeersstromen goed te kunnen bepalen. Andere ontwikkelingen rondom het spoor zijn niet meegenomen in de analyse. Project Hondsgemet Noord (uitbreiding bedrijventerrein zuidkant spoor) loopt momenteel, maar zit nog in een beginfase. Daarvoor wordt in een latere fase een overwegrisicoanalyse opgesteld, om de impact op de veiligheid van de overweg Randweg te beoordelen. Voor de voorliggende risicoanalyse is het uitgangspunt, dat de afwikkeling van het verkeer op de overwegen met de autonome groei van het verkeer in 2035 vergelijkbaar is met de huidige situatie. Naast de ontwikkeling van deelplan 3B is een doorkijk gegeven voor de toekomstige uitbreiding met deelplan 4 met nog eens 339 woningen (totaal 669 woningen, variant 3).
Uit het verkeersmodel is het aantal motorvoertuigen per etmaal op de twee overwegen afgeleid. Per overweg en per variant is het aantal motorvoertuigen in de richting van noord naar zuid opgeteld bij het aantal in de richting van zuid naar noord. De aantallen zijn opgenomen in Tabel 1 voor de overweg Rijksstraatweg en Tabel 2 voor de overweg Randweg. In de laatste kolom staat het verschil van variant 2 en 3 met variant
1.
_
x23-EJO-HS-RAP-24000089 / Proj.nr. MOOO5892 / Vrijgegeven / Versie 4.0 / 20-08-2024
.
Movares
«
P
e
2
1
Referentiesituatie Referentie plus Plantage deelplan 38
3
Referentie plus Plantage deelplan 3B en deelplan4
|
E
E
noord
|
richtingen | variant 1
7.706
|
14.496
6.590 __ 7.604 || 14194 6752 7.710 14462
+1,9%
6.790
+21%
_/
Tabel t Verkeersíntensiteiten per etmaal per variant overweg Rijksstraatweg Naam
variant
Totaal
noord
|
richtingen
1
Referentiesituatie
7073
6548
2
Referentie plus Plantage deelplan 38
7135
|6684
|13819
3
Referentie plus Plantage deelplan 3B en deelplan4
7.017
|14406
|
7.389
_
2
|13821
| _
+15% |+58%
Tabel 2 Verkeersíntensiteiten per etmaal per variant overweg Randweg
Voor de Rijksstraatweg is sprake van een toename van het aantal motorvoertuigen per etmaal in beide richtingen samen van 1,9% door de ontwikkeling van deelplan 3B, waarvoor op dit moment een bestemmingsplanprocedure loopt. De ontwikkeling van deelplan 3B en 4 samen leidt tot 2,19% toename. Voor de Randweg gaat het om een toename van 1,5% door de ontwikkeling van deelplan 3B en van 5,8% door de ontwikkeling van deelplan 3B en 4 samen. Doordat er geen directe aansluitingen zijn vanuit de nieuwe wijk naar de beide overwegen, zijn de toenames van gemotoriseerd verkeer op de overwegen beperkt. Een groot deel van het gemotoriseerd verkeer rijdt naar het zuiden in plaats van naar het centrum. De korte afstanden naar het centrum worden vaak op de fiets afgelegd. Vanuit het zuidoostelijke gebied (deelplan 4) is de toename vooral richting oosten te zien (onder andere naar de overweg Randweg, zie Bijlage 3). Ten aanzien van de intensiteit / capaciteitsverhouding (C verhouding) van de beide wegen (het maximaal aantal voertuigen dat kan worden afgewikkeld op een weg) wordt geconstateerd, dat in de huidige situatie bij de Randweg incidenteel sprake is van een wachtrij vanaf de rotonde tot aan de overweg. Dit komt met name voor in de ochtend- of avondspits. Bij de Riijksstraatweg is het niet bekend dat dit voorkomt. Hier komt door de geringe toename naar verwachting weinig verandering in.
De toename voor de ochtendspits is opgenomen in Tabel 3 en Tabel 4. P
Noord
1
E
E
noord
|ú
jen
| variant1
2
Referentiesituatie Referentie plus Plantage deelplan 38
1267 | |2011 1.980 1280
+16%
3
Referentie plus Plantage deelplan 3B en deelplan 4
1301
|2024
+2,2%
e
E
Tabel 3 Verkeersíntensiteiten per variant overweg Rijksstraatweg ochtendspits Variant
|
Naam
variant
e
noord
2
1
Referentiesituatie Referentie plus Plantage deelplan 38
3
Referentie plus Plantage deelplan 38 en deelplan4
|
variant 1
917 929
902 921
1.819 1.850
+17%
950
963
1.913
+5,2%
Tabel 4 Verkeersintensiteiten per variant overweg Randweg ochtendspits
26 Fietsintensiteiten Voor de huidige situatie zijn tellingen beschikbaar van het fietsverkeer (zie Tabel 5). Op de Riijksstraatweg is sprake van een hoge intensiteit en op de Randweg een lage intensiteit fietsverkeer.
_
x23-EJO-HS-RAP-24000089 / Proj.nr. MOOO5892 / Vrijgegeven / Versie 4.0 / 20-08-2024
.
Movares
«
samen
Rijksstraatweg tussen Verlengde Bredestraat en Het Jaagpad
1645
(oosteljk fietspad, gemeten 13 Um 29 sept 2023) [Ref 7] Randweg tussen Meersteeg en N327 (gemeten
16 septm
30
/ 44
62
106
sept 2022) [Ref 8] Tabel $ Fietsintensiteiten per werkdag
Fietsers tussen Meteren en Geldermalsen maken voornamelijk gebruik van de overweg Rijksstraatweg. Ongeveer 50% van de schoolgaande jeugd uit Meteren gaat via deze overweg naar de middelbare school in Geldermalsen. De andere 50% gaat via de overweg Laageinde in het westen van Meteren. Dit is een overweg voor langzaam verkeer dicht in de buurt van de middelbare school.
_
x23-EJO-HS-RAP-24000089 / Proj.nr. MOOO5892 / Vrijgegeven / Versie 4.0 / 20-08-2024
.
Movares
«
3
Toetskader en toetsingsmethodiek
31
Inleiding
Op landelijk niveau is het beleid rondom overwegveiligheid beschreven in de Beleidsagenda Spoorwegveiligheid 2020-2025. ProRail heeft op basis van de Beleidsagenda haar beleid uitgewerkt. Bij elkaar vormt dit het toetskader voor overwegveiligheid. Dat toetskader en de toegepaste methodiek worden
3.2
n dit hoofdstuk
beschreven.
Beleidsagenda
Het overheidsbeleid ten aanzien van overwegen is beschreven n de “Beleidsagenda
Spoorwegveiligheid 2020-2025.” [Ref 1] (hierna “Beleidsagenda"). Het beleid kenmerkt zich door het Nee, tenzij-principe. De Beleidsagenda noemt de volgende uitgangpunten als basis voor
overwegveiligheid: e
Overwegveiligheid is de verantwoordelijkheid van spoor- en wegbeheerder samen. Bij het beheersen van de risico's op overwegen en het realiseren van een goede doorstroming is de samenwerking tussen beide partijen steeds belangrijker.
°
Bij het veiliger maken van overwegen geldt een risicogestuurde aanpak. Investeringen en capaciteitsinzet vinden plaats waar de risico's het grootst zijn.
e _ Nieuwe overwegen zijn in principe niet toegestaan. De veiligheid op bestaande overwegen
mag niet afnemen door bijvoorbeeld ontwikkelingen op het spoor (bv. frequentieverhoging) of wijzigingen in de omgeving die leiden tot toename of wijziging van het weggebruik op de
overweg: het 'Nee, tenzij-principe uit de Derde Kadernota Railveiligheid blijft onverminderd van kracht. Dit houdt n dat de veroorzaker van toenemende onveiligheid op overwegen er voor verantwoordelijk is dat de veiligheid wordt beheerst. Dit is bijvoorbeeld het geval bij het
realiseren van nieuwe bebouwing of het wijzigen van de verkeersfunctie van een overweg. In de praktijk heeft het ‘nee, tenzij-principe ertoe geleid dat er geen nieuwe overwegen bijkomen en dat overwegen in veel gevallen zijn gesaneerd.
e
'De veroorzaker betaalt’: de initiatiefnemer van ontwikkelingen die een negatief effect hebben op overwegveiligheid, is verantwoordelijk voor het treffen van maatregelen om de afgenomen veiligheid te compenseren.
De Beleidsagenda geeft, in tegenstelling tot de Derde Kadernota Railveiligheid, geen
procesbeschrijving met betrekking tot het maken van risicoanalyses en de toetsing daarvan door ILT.
ProRail en ILT hebben afgesproken het proces uit de Derde Kadernota Railveiligheid® te blijven volgen. Dit betekent dat de Initiatiefnemer voor een wijziging een risicoanalyse op moet stellen en met ProRail moet afstemmen. Na akkoord van ProRail wordt de risicoanalyse via ProRail ter toetsing aangeboden aan ILT.
3.3
Beleid ProRail (PRCO0200)
Als uitwerking van de Beleidsagenda en passend binnen haar generieke veiligheidsbeleid, heeft
ProRail beleid geformuleerd met betrekking tot overwegveiligheid. Dit beleid is vastgelegd in de procedure “Risicoanalyse en risicocompensatie overwegveiligheid bij wijzigingen” [Ref 2] (hierna te noemen “PRCO0200"). In PRCO0200 heeft ProRail haar beleid vastgelegd voor:
POND=
Wijziging van spoorgebruik of spoorweginfrastructuur (0.a. verhoging treinfrequentie).
Wijziging van het weggebruik, weginfrastructuur of omgeving. Wijziging die leidt tot een beperking van het (recreatieve) gebruik. Aanvraag voor een nieuwe overweg.
* Derde Kadernota Railveiligheid, Ministerie van I&M, juni 2010. Thans vervallen voorganger van de Beleidsagenda.
_
X23-EJO-HS-RAP-24000089 / Proj.nr. MO005892 / Vrijgegeven / Versie 4.0
.
/ 20-08-2024
Movares
«
De Beleidsregels voor deze vier categorieën staan in Bijlage 1. Voor dit project zijn alleen de Beleidsregels relevant met betrekking tot wijziging van het weggebruik, weginfrastructuur of omgeving. Bij verschil tussen de PRCO0200 en de Beleidsagenda, is de Beleidsagenda leidend.
34
Methodiek risicoanalyse
Er is geen kwantitatieve methodiek waarmee in getallen kan worden berekend hoeveel het risico toeneemt bij een verandering van de overweg en hoeveel het afneemt bij het toepassen van een bepaalde maatregel. Maar er is wel overeenstemming tussen overwegdeskundigen over de aspecten die invloed hebben op het risiconiveau van overwegen. In deze risicoanalyse wordt aan de hand van deze aspecten een beoordeling gemaakt van het risiconiveau van de overweg. Die aspecten zijn onder te verdelen in vier hoofdgroepen: 1. De fysieke uitrusting van de overweg (‘spoorweginfrastructuur’); 2. Het gebruik van de overweg (‘spoorgebruik’); 3. De fysieke uitrusting van de kruisende weg en de omgeving (‘weginfrastructuur en fysieke omgeving’); 4. Het gebruik van de kruisende weg en de omgeving ('weggebruik en gebruik omgeving’).
De meeste aspecten zijn van toepassing voor zowel actief beveiligde overwegen als niet actief beveiligde overwegen. Sommige aspecten zijn alleen van toepassing op één van beide typen overwegen. In Bijlage 2 worden deze aspecten é6n voor &én n detail beschreven. Sommige aspecten hebben invloed op de kans van een incident, andere aspecten op het gevolg daarvan. In deze risicoanalyse overwegveiligheid worden kans en gevolg beide beoordeeld.
3.5
_ Verkeerskundige richtlijnen (RLN20420-1)
De inrichting van de overwegbeveiliging is onder meer afhankelijk van de verkeerskundige situatie. ProRail heeft een specifieke richtlijn [Ref 3] opgesteld die wordt gebruikt bij wegverkeerskundig (her)ontwerpen van overwegen. Deze richtlijn geeft onder meer de criteria die gelden wanneer welk type overwegbeveiliging moet worden toegepast. Het kan worden gebruikt om voor nieuwe overwegen de overwegbeveiliging te bepalen en om te toetsen of een overwegbeveiliging nog voldoet na veranderende verkeerskundige omstandigheden.
* Een actief beveiligde overweg heeft een installatie met elementen die actief worden bij nadering van een trein, zoals overwegbomen,
bellen en knipperlichten.
—
X23-EJO-HS-RAP-24000089 / Proj.nr. MO005892 / Vrijgegeven / Versie 4.0
.
/ 20-08-2024
Movares
x
4
Risicoanalyse
41
Toelichting op de risicoanalyse
De risicoanalyse van de overwegen bestaat uit twee onderdelen: 1. Toetsing aan algemene aspecten die het risicoprofiel van de overweg bepalen. Hiermee wordt een algemene indruk gekregen van het risicoprofiel. 2. Benoemen van specifieke risico's bij dit ontwerp in deze omgeving. Dit kan gaan om een gedetailleerde uitwerking van een algemeen aspect of om een locatiespecifiek risico dat nog niet bij de algemene aspecten aan de orde is gekomen.
42
Toetsing algemene aspecten
Eris een aantal algemene aspecten dat het risicoprofiel van een overweg met actieve beveiliging bepaalt. Die aspecten worden uitgelegd in Bijlage 2. De volgende tabel toetst het ontwerp aan deze aspecten. Per aspect wordt aangegeven of er een wijziging wordt verwacht in het risicoprofiel van de overweg door de ontwikkeling van De Plantage. 421
_ Overweg
Riijksstraatweg
Aspect
Beoordeling
Aantal sporen
Er liggen twee sporen in de overweg. Hierdoor kan wegverkeer worden verrast door een tweede trein. Dit is een gebruikelijke situatie in Nederland.
Aansluiting station
Verandering door project: Nee Eris geen station in de nabijheid van de overweg en dus is er ook geen toegang vanaf de overweg naar een perron. Ditis positief voor de overwegveiligheid. Verandering door project: Nee
‘Schuine overwegen
Nee, het spoor ligt haaks over de weg. Hierdoor is er beter zicht op aankomende treinen. Dit s positief voor de overwegveiligheid Verandering door project: Nee
Zichtbaarheid overweg
De overweginstaliatie is voor het wegverkeer in beide rijrichtingen goed en tijdig
zichtbaar. Er zijn geen objecten of begroeiing die het uitzicht belemmeren. Op dit aspect is er geen verhoogd risicoprofiel. Verandering door project: Nee Diepladergevoeligheid
Treinfrequentie
Het lengteprofiel van de Rijksstraatweg is ter plaatse van de overweg zodanig dat er geen risico is dat diepladers vast komen te zitten op de overweg. Verandering door project: Nee Vier treinpassages per uur is binnen het landelijk beeld erg weinig. Dit verlaagt het risicoprofiel ten opzichte van de gemiddelde overweg in Nederland. Verandering door project: Nee
‘Spreiding sluitingsduur
Spreiding van sluitingsduur treedt op als een overweg vlak bij een station ligt. Door de wisselende snelheid van afremmende, vertrekkende en soms doorrijdende
treinen is de sluitingsduur dan onregelmatig wat leidt tot verhoogd risicogedrag bij weggebruikers. Station Geldermalsen is meer dan een kilometer verwijderd van de overweg. De baanvaksnelheid is 100 km/uur. Treinen rijden op snelheid over de overweg. Er is daardoor weinig spreiding in de dichtligtijden. Dit is positief voor het risicoprofiel
_
X23-EJO-HS-RAP-24000089 / Proj.nr. MO005892 / Vrijgegeven / Versie 4.0
.
/ 20-08-2024
Movares
«
Aspect
Beoordeling Verandering door project: Nee
Ongewenste/onbegrepen dichtligtijd.
Eris geen aanleiding in de spoorinfrastructuur of treinenloop die leidt tot ongewenste of onbegrepen dichtigtijd van de overweg.
Beveiliging i.c.m. gebruik
Verandering door project: Nee De overweg is beveiligd met een AHOB-installatie. Het vriiggend fietspad aan beide zijden van de Rijksstraatweg wordt aan beide kanten van het spoor volledig
afgesloten met een overwegboom. Aan de zuidkant van de overweg is een filebak aanwezig voor verkeer van zuid naar noord. De huidige overweginstallatie past bij het gebruik en de situatie.
Verandering door project: Nee Ontruiming
Aan de noordkant van de overweg bevindt zich op ongeveer 40 meter afstand een rotonde. Bij drukte kan er filevorming ontstaan waardoor gemotoriseerd verkeer stil komt te staan op de overweg. Door de filebak wordt het risico op deze situatie verlaagd. Aan de oostkant van de weg tussen de overweg en de rotonde is een verharde berm aangelegd. Als er auto's op de overweg tot stilstand zijn gekomen en er wordt een trein aangekondigd, dan kunnen auto's uitwijken naar de verharde ‘berm om de overweg vrij te maken. Aan de zuidkant is op ongeveer 55 meter een kruisend fietspad aanwezig Gemotoriseerd verkeer op de Rijksstraatweg heeft voorrang, echter kan het voorkomen dat auto's uit beleefdheid voorrang verlenen aan overstekende fietsers. In dit geval kan er filevorming ontstaan. De afstand van de overweg tot de oversteek is voldoende groot, waardoor het risico op een wachtri tot op de overweg klein is. Viak na het fietspad ligt aan de zuidoostkant van de weg de in- en uitgang naar de parkeerplaats van de supermarkt. Deze toegang is recentelijk aangepast. Gemotoriseerd verkeer dat vanaf de overweg komt, moet bij het linksaf slaan naar de supermarkt wachten op rechtdoorgaand verkeer. Deze situatie is in 2020 beoordeeld en veiliger bevonden dan de situatie daarvoor zowel voor de weg als voor de overweg
Aantal rijstroken
Verandering door project: Ja: zie paragraaf 4.3.1 Eris 6én rijstrook per rijichting voor gemotoriseerd verkeer. Dit is een veel voorkomende situatie die niet leidt tot een verhoging van het risicoprofiel. Verandering door project: Nee
Voorzieningen fietsverkeer
Voor fietsers s er aan beide zijden van de Rijksstraatweg een vrijiggend fietspad. Dit fietspad is ingericht voor fietsverkeer in twee rijichtingen. Er is ook een strook voor voetgangers.
Het fietspad wordt aan beide kanten van het spoor volledig afgesloten met een overwegboom. Deze voorzieningen hebben een positief effect op de veiigheid van de overweg.
Omgeving die de
Verandering door project: Nee De omgeving van de overweg is rustig. De supermarkt kan voor afleiding zorgen
aandacht afleidt
voor verkeer dat van noord naar zuid rijdt. Dit is echter niet o hinderlijk dat het risico van de overweg daardoor toeneemt.
Verandering door project: Nee Hinderljke profielovergang
Eris geen verandering van het wegprofiel n de omgeving van de overweg. positief voor de veiligheid op de overweg
Dat is
_
X23-EJO-HS-RAP-24000089 / Proj.nr. MO005892 / Vrijgegeven / Versie 4.0 / 20-08-2024
.
Movares
19/42
Beoordeli
Aspect
g
Verandering door project: Nee
Aanwezigheid effectieve
Tussen de twee rijstroken en tussen rijstrook en fietspad aan beide kanten van de
middengeleider
weg liggen verhoogde middengeleiders. Dit vermindert de kans op slalommen en verlaagt het risico van de overweg.
Intensiteit fietsverkeer
Verandering door project: Nee De intensiteit van fietsverkeer leidt tot verhoogd risicoprofiel als er sprake is van een druk stedelijk gebied met veel bestemmingen voor fietsers. Op deze locatie is sprake van een hoge intensiteit fietsverkeer. Fietsers tussen Meteren en Geldermalsen maken voornamelijk gebruik van deze overweg. Ongeveer 50% van de schoolgaande jeugd uit Meteren gaat via deze overweg naar de middelbare
school in Geldermalsen. Dit is negatief voor het risicoprofiel. Verandering door project: na realisatie van het project wordt de intensiteit
waarschijnlijk hoger, zie paragraaf 4.3.3 Gebruik overweg: particulier of openbaar
Verhoogde kans op onveilig gedrag AHOB
Een overweg die uitsluitend door particulieren wordt gebruikt, heeft een lager risicoprofiel. Als een overweg openbaar is, komt er een diversiteit aan weggebruikers op de overweg. Ook gebruikers die ter plaatse niet bekend zijn. De Rijksstraatweg is een openbare overweg wat leidt tot verhoging van het risiconiveau ten opzichte van particuliere overwegen. Verandering door project: Nee Spedifieke situaties in de omgeving van de overweg kunnen het risiconiveau van de overweg vergroten. Dat kan gaan om bepaalde voorzieningen in de omgeving (scholen, verzorgingstehuizen) maar ook om objecten nabij de spoorbaan (afvalcontainers, reclameborden, etc.). In dit geval zijn er geen speifieke situaties die leiden tot verhoogde kans op onveilig gedrag. Verandering door project: Nee
Snelheid
treinverkeer
[Gevolg]
De snelheid van de trein heeft op twee manieren effect. 1.
Ten eerste is de snelheid van een trein van invloed op de kans van
ontsporen. Bij ontsporing is de kans op slachtoffers in de trein groter. 2.
Ten tweede is de erst van de verwondingen van inzittenden van een
motorvoertuig hoger als de trein een hoge snelheid heeft. De baanvaksnelheid is 100 km/uur. Dit betekent dat de gevolgen bij een botsing kleiner zijn dan bij treinen die met hogere snelheid rijden. Dit verlaagt het
risicoprofie! van de overweg licht.
Ligging in boog
Verandering door project: Nee Het spoor igt in rechtstand. Ditis positief voor de overwegveiligheid.
[Gevolg] Verandering door project: Nee Aantal sporen IGevolg]
Bij een overweg met meerdere sporen, is er, na aanrijding met een wegvoertuig en een ontsporing een grotere kans dat de ontspoorde trein wordt aangereden door een trein uit de andere richting. Bij deze overweg is die mogelijkheid aanwezig. Dat is negatief voor de overwegveiligheid. Verandering door project: Nee
Frequentie treinverkeer [Gevolg]
Als een trein na ontsporing op het tegenspoor komt, kan er een aanrijding zijn met een tegemoetkomende trein. Indien er een aanrijding is met een tegentrein, kan het aantal slachtoffers toenemen. De kans op aanwezigheid van een tegentrein
_
X23-EJO-HS-RAP-24000089 / Proj.nr. MO005892 / Vrijgegeven / Versie 4.0 / 20-08-2024
.
Movares
20142
Aspect
Beoordeling wordt beïnvloed door de treinfrequentie. Gezien de frequentie van treinen laag is, 2 per uur per richting, is de kans op een botsing na ontsporing klein. Verandering door project: Nee
4.2.2
_ Overweg Randweg
Aspect
Beoordeling
Aantal sporen
Erliggen twee sporen in de overweg. Hierdoor kan wegverkeer verrast worden door een tweede trein. Dit is een gebruikelijke situatie in Nederland. Verandering door project: Nee
Aansluiting station
Eris geen station in de nabijheid van de overweg en dus is er ook geen toegang vanaf de overweg naar een perron. Ditis positief voor de overwegveiligheid. Verandering door project: Nee
‘Schuine overwegen
Nee, het spoor ligt vrijwel haaks over de weg. Hierdoor is er beter zicht op
aankomende treinen. Dit is positief voor de overwegveiligheid. Verandering door project: Nee Zichtbaarheid overweg
De overweginstallatie is voor het wegverkeer in beide ririchtingen goed en tidig
zichtbaar. Er zijn geen objecten of begroeiing die het uitzicht belemmeren. Op dit aspect is er geen verhoogd risicoprofiel. Verandering door project: Nee Diepladergevoeligheid
Het lengteprofiel van de Randweg is ter plaatse van de overweg zodanig dat er geen risico is dat diepladers vast komen te zitten op de overweg Verandering door project: Nee
Treinfrequentie
Vier treinpassages per uur is binnen het landelijk beeld erg weinig. Dit verlaagt het risicoprofiel ten opzichte van de gemiddelde overweg in Nederland. Verandering door project: Nee
Spreiding sluitingsduur
Station Geldermalsen is meer dan een kilometer verwijderd van de overweg. De baanvaksnelheid is 100 km/uur. Treinen rijden op snelheid over de overweg. Er is
daardoor weinig spreiding in de dichtligtijden. Dit is positief voor het risicoprofiel.
Ongewenste/onbegrepen dichtligtijd.
Verandering door project: Nee Eris geen aanleiding in de spoorinfrastructuur of treinenloop die leidt tot ongewenste of onbegrepen dichtigtijd van de overweg. Verandering door project: Nee
Beveiliging i.c.m.
Ontruiming
gebruik
De overweg is beveiligd met een AHOB-installatie. Het vrijiggend fietspad aan de westzijde van de Randweg wordt aan beide kanten van het spoor volledig afgesloten met een overwegboom. Aan de zuidkant van de overweg is een filebak aanwezig voor verkeer van zuid naar noord. De huidige overweginstallatie past bij het gebruik en de situatie. Verandering door project: Nee Aan de noordkant van de overweg bevindt zich op 40 meter afstand een rotonde. Bij drukte kan er filevorming ontstaan waardoor gemotoriseerd verkeer stil komt te staan op de overweg. Door de filebak wordt het risico op deze situatie verlaagd.
_
X23-EJO-HS-RAP-24000089 / Proj.nr. MO005892 / Vrijgegeven / Versie 4.0 / 20-08-2024
.
Movares
21142
Aspect
Beoordeling Op ongeveer 25 meter vanaf de overweg is een kruisende weg aanwezig. De weg is ingericht als een fietsstraat, waardoor vooral fietsverkeer gebruik maakt van deze weg. Landbouwverkeer kan ook oversteken via de fietsstraat. Gemotoriseerd verkeer dat rijdt over de Randweg heeft voorrang op deze kruising. Echter kan het voorkomen dat automobilisten beleefdheidsvoorrang verlenen aan het kruisende verkeer. In dit geval kan er filevorming ontstaan. In de huidige situatie is er bij de Randweg incidenteel sprake van een wachtrij vanaf de rotonde tot aan de overweg. Door de geringe toename van het verkeer wordt hier weinig verandering verwacht. De filebak aan de zuidkant van de overweg verlaagt het risico op deze situatie. Er rijden geen lange zware voertuigen over deze overweg. Aan de zuidkant van de overweg is een zijstraat aan de oostkant van de weg op ongeveer 100 meter van de overweg. Ditis een calamiteiteninrit naar de Meersteeg die is afgesloten met een poort. Verandering door project: Ja: zie paragraaf 4.3.2.
Aantal rijstroken
Eris één rijstrook per rijichting voor gemotoriseerd verkeer. Dit is een veel
voorkomende situatie die niet leidt tot een verhoging van het risicoprofiel.
Voorzieningen fietsverkeer
Verandering door project: Nee
Voor fietsers s er aan de westzijde van de Randweg een vrijiggend fietspad. Dit fietspad is ingericht voor fietsverkeer in twee rijichtingen. Er is geen strook voor voetgangers. Het fietspad wordt aan beide kanten van het spoor volledig afgesloen met een overwegboom. Deze voorzieningen hebben een positief effect op de veiligheid van de overweg.
Verandering door project: Nee Omgeving die de aandacht afleidt
Hinderlijke profielovergang
De omgeving van de overweg is rustig. Er zijn geen zaken gevonden die kunnen afleiden van de overweg. Ditis positief voor de overwegveiligheid. Verandering door project: Nee
Eris geen verandering van het wegprofiel n de omgeving van de overweg. Ditis positief voor de veiligheid op de overweg. Verandering door project: Nee
Aanwezigheid effectieve
middengeleider
| Aan de noordkant van de overweg ligt tussen de twee rijstroken van de weg een
verhoogde middengeleider. Dit vermindert de kans op slalommen en verlaagt het risico van de overweg Aan de zuidkant van de overweg is geen middengeleider aanwezig. Hierdoor verhoogt de kans op slalommen wat negatief is voor de overwegveiligheid.
Intensiteitfietsverkeer
Verandering door project: Nee _ | De intensiteit van fietsverkeer leidt tot verhoogd risicoprofiel als er sprake is van een druk stedelijk gebied met veel bestemmingen voor fietsers. Op deze locatie is sprake van een lage intensiteit fietsverkeer. Dit is positief voor het risicoprofiel. Verandering door project: de verwachting is, dat na realisatie van het project de
intensiteit laag blijft, zie paragraaf 4.3.4 Gebruik overweg: particulierof openbaar
Verhoogde kans op onveilig gedrag AHOB
De Randweg is een openbare overweg wat Ieidt tot verhoging van het risiconiveau _ | ten opzichte van particuliere overwegen Verandering door project: Nee Er zijn geen specifieke situaties die leiden tot verhoogde kans op onveilig gedrag.
_
X23-EJO-HS-RAP-24000089 / Proj.nr. MO005892 / Vrijgegeven / Versie 4.0 / 20-08-2024
.
Movares
2>
Aspect
Beoordeling Verandering door project: Nee
Snelheid treinverkeer [Gevolg]
De baanvaksnelheid is 100 km/uur. Dit betekent dat de gevolgen bij een botsing kleiner zijn dan bij treinen die met hogere snelheid rijden. Dit verlaagt het risicoprofie! van de overweg licht.
Ligging in boog [Gevolg]
Verandering door project: Nee Het spoor igt in rechtstand. Ditis positief voor de overwegveiligheid. Verandering door project: Nee
Aantal sporen IGevolg]
Bij een overweg met meerdere sporen, is er, na aanrijding met een wegvoertuig en een ontsporing, een grotere kans dat de ontspoorde trein wordt aangereden door een trein uit de andere richting. Bij deze overweg is die mogelijkheid aanwezig. Dat is negatief voor de overwegveiligheid. Verandering door project: Nee
Frequentie treinverkeer [Gevolg]
| Als een trein na ontsporing op het tegenspoor komt, kan er een aanrijding zijn met een tegemoetkomende trein. Indien er een aanrijding is met een tegentrein, kan het aantal slachtoffers toenemen. De kans op aanwezigheid van een tegentrein wordt beïnvloed door de treinfrequentie Gezien de frequentie van treinen laag is, 2 per uur per richting, is de kans op een botsing na ontsporing klein. Verandering door project: Nee
4.3
Specifieke risico’s
Deze paragraaf beschrijft specifieke risico's bij de veranderingen. Dit kan gaan om een gedetailleerde uitwerking van een algemeen aspect of om een locatiespecifiek risico dat nog niet bij de algemene aspecten aan de orde is gekomen. 43.1 _ Valstriksituaties Riijksstraatweg Door het ontwikkelen van De Plantage deelplan 3B komen er 330 woningen bij en neemt de intensiteit van het wegverkeer rondom het gebied toe. Voor de overweg Rijksstraatweg is sprake van een toename van het aantal motorvoertuigen per etmaal in beide richtingen samen van 1,9%. Dit is het gebied waar op dit moment een bestemmingsplanprocedure loopt. Doordat er geen directe aansluitingen zijn vanuit de nieuwe wijk naar de overweg, is de toename van gemotoriseerd verkeer op de overweg beperkt. Een groot deel van het gemotoriseerd verkeer rijdt naar het zuiden in plaats van naar het centrum. De korte afstanden naar het centrum worden vaak op de fiets afgelegd. Aan de noordkant van de overweg bevindt zich op 40 meter afstand een rotonde. Bij drukte kan er filevorming ontstaan waardoor gemotoriseerd verkeer stil komt te staan op de overweg. Door de filebak aan de zuidkant van de overweg wordt het risico op deze situatie verlaagd. Als er auto's op de overweg tot stilstand zijn gekomen en er wordt een trein aangekondigd, dan kunnen auto's uitwijken naar de verharde berm om de overweg vrij te maken.
Uit het verkeersmodel Regio Rivierenland ([Ref 5] en Bijlage 3) blijkt, dat de grootste stroom motorvoertuigen over de rotonde in noord-zuid en zuidnoord richting rijdt. Het verkeer in west-oost en oost-west richting is zeer beperkt. Figuur 9 bevat de verkeersintensiteiten op de rotonde voor de referentiesituatie en Figuur 10 voor variant 2, Referentie plus De Plantage deelplan 3B. Het verkeer in west-oost en oost-west richting is voor beide situaties zeer beperkt. De kans op een wachtrij tot op de overweg is daardoor ook beperkt en blijft vergelijkbaar met de referentiesituatie.
Aan de zuidkant liggen de zijstraten op ruime afstand van de overweg. De wijziging van de in- en uitrit naar de Aldi heeft hier positief aan bijgedragen. De ontruiming van de overweg is aan beide kanten voldoende en blijft dat na de ontwikkeling van De Plantage deelplan 3B ook. Het risico wijzigt hierdoor niet.
_
X23-EJO-HS-RAP-24000089 / Proj.nr. MO005892 / Vrijgegeven / Versie 4.0
.
/ 20-08-2024
Movares
2
Figuur 9 Verkeersintensiteiten referentiesituatie
432
_
Figuur 10 Verkeersintensiteiten variant
2
Valstriksituaties Randweg
Door het ontwikkelen van De Plantage deelplan 3B komen er 330 woningen bij en neemt de intensiteit van het wegverkeer rondom het gebied toe. Voor de overweg Randweg is sprake van een toename van het aantal motorvoertuigen per etmaal in beide richtingen samen van 1,5%. Dit is het gebied waar op dit moment een bestemmingsplanprocedure loopt. Aan de noordkant is op ongeveer 25 meter vanafde overweg een kruisende weg aanwezig. De weg is ingericht als een fietsstraat, waardoor vooral fietsverkeer gebruik maakt van deze weg. Landbouwverkeer kan ook oversteken via de fietsstraat. Gemotoriseerd verkeer dat rijdt over de Randweg heeft voorrang op deze kruising. Echter kan het voorkomen dat automobilisten beleefdheidsvoorrang verlenen aan het kruisende verkeer. In dat geval kan er filevorming ontstaan. Filevorming kan ook ontstaan door de rotonde aan de noordkant, die op ongeveer40 meter afstand van de overweg ligt. Door de filebak aan de zuidkant van de overweg wordt het risico op deze situatie verlaagd. Uit het verkeersmodel Regio Rivierenland ([Ref 5] en Bijlage 3) blijkt, dat de grootste stroom motorvoertuigen over de rotonde in noord-zuid en zuid-noord richting rijdt en daarnaast nog een grote stroom motorvoertuigen die van en naar het westen over de N327 rijdt. Het gemotoriseerd verkeer over de fietsstraat (dunne groene lijnen) is zeer beperkt.
Figuur 11 bevat de verkeersintensiteiten voor de referentiesituatie en Figuur 12 voor variant 2, Referentie plus De Plantage deelplan 3B. De verandering van aantal motorvoertuigen vanuit het westen over de N327 is zeer beperkt. De kans dat voertuigen vanafde overweg moeten wachten voor de rotonde blijft net als in de referentiesituatie aanwezig, waardoor de kans op filevorming ook vergelijkbaar bljft. Door de filebak aan de zuidkant van de overweg wordt het risico op een slechte ontruiming van de overweg beheerst en dat blijt na de ontwikkeling van De Plantage deelplan 3B vergelijkbaar.
Fiquur 11 Verkeersintensiteiten referentiesituatie
Figuur 12 Verkeersintensiteiten veriant
2
_
X23-EJO-HS-RAP-24000089 / Proj.nr. MO005892 / Vrijgegeven / Versie 4.0
.
/ 20-08-2024
Movares
2%
43.3 _ Fietsverkeer Riijksstraatweg Op de overweg Rijksstraatweg is sprake van een hoge intensiteit fietsverkeer en de verwachting is, dat dit na realisatie van De Plantage hoger wordt. Ongeveer 50% van de schoolgaande jeugd uit Meteren gaat via deze overweg naar de middelbare school in Geldermalsen. Voor fietsers is er aan beide zijden van de Rijksstraatweg een vrijiggend fietspad dat is ingericht voor fietsverkeer in twee rijrichtingen. Er is ook een strook voor voetgangers. Het fietspad wordt aan beide kanten van het spoor volledig afgesloten met een overwegboom. Tussen het fietspad en de weg is een verhoogde middenberm aanwezig. Deze voorzieningen hebben een positief effect op de veiligheid van fietsers op de overweg, ook bij deze hoge intensiteit. 434 _ Fietsverkeer Randweg Op de overweg Randweg is sprake van een lage intensiteit fietsverkeer en de verwachting is, dat dit na realisatie van De Plantage laag blift. Voor fietsers is er aan de westzijde van de Randweg een vriliggend fietspad dat is ingericht voor fietsverkeer in twee rijichtingen. Er is geen strook voor voetgangers. Het fietspad wordt aan beide kanten van het spoor volledig afgesloten met een overwegboom. Tussen het fietspad en de weg is een groenstrook aanwezig met betonblokken, om te voorkomen dat fietsers via de weg de overweg passeren of auto's via het fietspad de overweg passeren.
Deze voorzieningen hebben een positief effect op de veiligheid van fietsers op de overweg.
_
X23-EJO-HS-RAP-24000089 / Proj.nr. MO005892 / Vrijgegeven / Versie 4.0
.
/ 20-08-2024
Movares
2
5
_ Toetsing aan beleidsregels en richtlijnen
Dit hoofdstuk bevat een toetsing van de nieuwe situatie aan de beleidsregels en richtlijnen van ProRail.
51
Beleidsregels PRCO0200
ProRail heeft haar beleid vastgelegd in de al genoemde PRC00200 (zie paragraaf 3.3 en ijlage 1). Voor dit project zijn de Beleidsregels relevant met betrekking tot wijziging van weggebruik, weginfrastructuur of omgeving. Daarvoor zijn in de PRCO0200 geen specifieke, min of meer meetbare, beleidsregels opgenomen. De PRCO0200 zegt hierover: De wegbeheerder is verantwoordelijk voor de verkeersveiligheid. Integraal onderdeel van deze verantwoordelijkheid is het signaleren dat wijzigingen in het wegverkeer (bijv. wijziging gebruiksintensiteit, ander gebruik) impact hebben op het gebruik van een overweg. Conform het Besluit administratieve bepalingen betreffende het wegverkeer (BABW) dient een wegbeheerder met ProRail te overleggen voordat een Verkeersbesluit genomen wordt waardoor het wegverkeer op een overweg wordt beïnvloed. Door het laten opstellen van deze risicoanalyse en die ter toetsing voor te leggen aan ProRail, wordt aan deze beleidsregel uit de PRCO0200 voldaan.
52
Richtlijn RLN20420-1
ProRail heeft een specifieke richtlijn [Ref 3] opgesteld die wordt gebruikt bij wegverkeerskundig (her)ontwerpen van overwegen. De aanwezige overweginstallatie voldoet aan de versie van de RLN20420-1 zoals geldend ten tijde van de laatste mutatie van de installatie. De RLN204201-1 geeft ook richtlijnen voor de zogenoemde ‘valstriksituatie” (besproken in paragraaf 4.3.1 en 4.3.2). Als maat voor het zich niet mogen voordoen van een valstrik geldt een minimale afstand van 25 meter tussen de rand van het Profiel van Vrije ruimte (PVR) en de plek waar de
voorkant van het stoppende voertuig stil komt te staan. Bij een route voor LZV5 voertuigen is deze afstand tenminste 31 meters. De buitenkant van het PVR ligt 2,25 meter uit de as van het spoor. Aan beide kanten van beiden overwegen wordt voldaan aan deze minimale afstand van 25 meter tussen de overweg en de eerstvolgende kruising.
5.3
Soorten maatregelen
Bij de analyses van de overwegen kunnen maatregelen worden voorgesteld om het risico te verlagen. De maatregelen kunnen worden onderverdeeld in een aantal hoofdgroepen: 1. Maatregelen voorwaardelijk voor het beheersen van het risico: dit zijn maatregelen die zeker getroffen moeten worden om de risico's op een overweg te beheersen. De maatregelen moeten gerealiseerd zijn voordat de gebiedsontwikkelingen worden gerealiseerd. Ze kunnen niet worden vervangen door alternatieve maatregelen. 2. Maatregelen nodig voor compensatie risicotoename: dit zijn maatregelen die nodig zijn om de risicotoename te compenseren.
3.
Alternatieve maatregelen: dit zijn maatregelen die kunnen worden getroffen als het niet Iukt om alle genoemde maatregelen nodig voor compensatie van de risicotoename te realiseren. Als dat niet Iukt, is (met toepassing van de trajectsgewijze benadering) één van de alternatieve maatregelen nodig voor het compenseren
van de risicotoename.
5 LZV = lange zware vrachtvoertuigen © De maat van 25, resp. 31m uit het PVR is opgebouwd uit de maximale lengte van een eerste voertuig van (18,75m resp. 25,25) met kort daarachter (1m) een personenauto (volgvoertuig) van 5m.
Dit volgvoertuig volgt het 1e voertuig blindelings en is
zich daardoor niet bewust van de overwegsignalen
_
X23-EJO-HS-RAP-24000089 / Proj.nr. MO005892 / Vrijgegeven / Versie 4.0
.
/ 20-08-2024
Movares
2
6
_ Conclusies en maatregelen
Dit hoofdstuk bevat de conclusies en het advies met betrekking tot maatregelen om risico's te beheersen en risicotoename te compenseren
6.1
Verandering van overwegveiligheid
Realisatie van het gebied De Plantage heeft een toename van gemotoriseerd verkeer tot gevolg, dat gebruik maakt van de overwegen. Voor de Riijksstraatweg is sprake van een toename van het aantal motorvoertuigen per etmaal in beide richtingen samen van 1,9% door de ontwikkeling van De Plantage deelplan 3B, waarvoor op dit moment een bestemmingsplanprocedure loopt. Deze toename is zeer beperkt. Daarnaast is in voorliggende analyse geconcludeerd, dat het aantal voertuigen op de rotonde, waardoor het doorgaande zuid-noord verkeer zou moeten wachten, zeer beperkt is. De kans dat een motorvoertuig na de overweg moet wachten op verkeer op de rotonde is zeer klein. Er zijn goede voorzieningen voor het fietsverkeer op de overweg. Het risiconiveau van de overweg na realisatie van De Plantage blijft net als in de referentiesituatie beheerst. Mede door het geringe aantal treinen dat de overweg passeert, is het risiconiveau gemiddeld Voor de overweg Randweg is een toename van 1,5% motorvoertuigen per etmaal berekend in het verkeersmodel voor de huidige bestemmingsplanwijzigingen. De kans dat voertuigen vanaf de overweg richting het noorden moeten wachten voor de rotonde blijft net als in de referentiesituatie aanwezig, waardoor de kans op filevorming ook vergelijkbaar blijft.
Door de filebak aan de zuidkant van de overweg wordt het risico op een slechte ontruiming van de overweg beheerst en dat blijft na de ontwikkeling van De Plantage deelplan 38 vergelijkbaar. Mede door het geringe aantal treinen dat de overweg passeert, is het risiconiveau gemiddeld.
6.2
Beschrijving maatregelen
Voor de overweg Rijksstraatweg blijft het risiconiveau vergelijkbaar met de referentiesituatie en de voorzieningen op de overweg zijn goed. Hiervoor worden geen maatregelen geadviseerd. Voor de overweg Randweg blijft het risiconiveau net als in de referentiesituatie beheerst na realisatie van De Plantage deelplan 3B. Voor deze overweg is het aan te bevelen maatregelen te treffen om de risico's verder te verkleinen. Deze maatregelen kunnen worden gezien als compenserende maatregelen voor het beperkte risico op een slechte ontruiming dat ook aanwezig is na de ontwikkeling van De Plantage deelplan 38:
°
Het doortrekken van de verhoogde middengeleider aan de noordzijde van de overweg tot aan de stopstreep om slalommen om gesloten overwegbomen te voorkomen.
°
Hetaanbrengen van een verhoogde middengeleider aan de zuidzijde van de overweg.
°
Het aanbrengen van een verhoogde middengeleider of hekwerk tussen weg en fietspad aan beide zijden van de overweg in plaats van de groenstrook met aan de zuidzijde betonblokken. Hiermee wordt voorkomen, dat fietsers via de weg om de gesloten overwegboom rijden of auto's via het fietspad de overweg passeren
6.3
Toekomstige ontwikkelingen
Voor toekomstige ontwikkelingen in de omgeving van de overwegen, zoals de ontwikkeling van deelplan 4 van De Plantage of het project Hondsgemet, is het aan te bevelen, om de voorrangssituatie van de rotonde aan de noordkant van de overweg te wijzigen, zodat verkeer vanaf de overweg altijd voorrang heeft op de rotonde of de rotonde vervangen door een voorrangskruising voor de N327 (in een boog van zuid naar west), zodat het verkeer vanafde overweg altijd kan doorrijden. De ontruiming van de overweg wordt hierdoor verbeterd. Een andere mogelijkheid is het vervangen van de rotonde door een kruising met verkeersregelinstallatie. Daarnaast is het aan te bevelen om te onderzoeken of de kruising met de fietsstraat kan worden geïntegreerd in het gewijzigde kruispunt
_
X23-EJO-HS-RAP-24000089 / Proj.nr. MO005892 / Vrijgegeven / Versie 4.0
.
/ 20-08-2024
Movares
2>
64
_ Conclusie
De risicobeoordeling en de voorgestelde maatregelen zoals beschreven in het voorliggende rapport zijn door de gemeente West Betuwe en Movares besproken met de Functioneel Beheerder Overwegen van ProRail. Hierbij zijn de volgende conclusies tot stand gekomen: e
Voor de overweg Rijksstraatweg blijt het risiconiveau net als in de referentiesituatie beheerst en de voorzieningen op de overweg zijn goed. Hiervoor worden geen maatregelen genomen.
e
Voor de overweg Randweg blijt het risiconiveau net als in de referentiesituatie beheerst na realisatie van De Plantage deelplan 38. Voor deze overweg worden de in paragraaf 6.2 genoemde maatregelen genomen, om het beperkte risico op een slechte ontruiming verderte verkleinen.
°
De maatregelen zoals genoemd in paragraaf 6.3 zijn niet proportioneel voor de ontwikkeling van deelplan 3B. Pas als er sprake is van de toekomstige ontwikkelingen zoals voorgesteld in deelplan 4 van De Plantage of het project Hondsgemet, s het aan te bevelen om maatregelen te nemen om de ontruiming van de overweg Randweg te verbeteren.
_
X23-EJO-HS-RAP-24000089 / Proj.nr. MO005892 / Vrijgegeven / Versie 4.0
.
/ 20-08-2024
Movares
2
Colofon
OPDRACHTGEVER
Gemeente
t
UITGAVE
West Betuwe
(geanonimiseerd) (geanonimiseerd) e
Postbus
112
4190 CC
Geldermalsen
Movares
Nederland
B.V.
Daalseplein 100 Postbus 3500
TELeFoon
KENMERK
Utrecht
(geanonimiseerd)
ONDERTEKENAA PROJECTNUMMER
2855
GW
(geanonimiseerd) (geanonimiseerd) _
MOOOSB92
xX23-EJO-HS-RAP-24000089
© 2024, Movares Nederland B.V.
All rechten voorbehouden. Niets uit deze uitgave mag worden verveelvoudigd, opges!agen in een geautomatiseerd gegevensbestand of openbaar gemaakt in enige vorm of op enige wijze, hetzij elektronisch, mechanisch, door fotokopieën, opnamen, of enige andere manir, zonder voorafgaande schrifteljke toestemming van Movares Nederiand B.V.
_
X23-EJO-HS-RAP-24000089 / Proj.nr. MOOO5892 / Vrijgegeven / Versie 4.0 / 20-08-2024
s
Movares
:
Bijlage 1 Beleidsregels ProRail In PRCO0200 heeft ProRail haar beleid vastgelegd voor: 1. Wijziging van spoorgebruik of spoorweginfrastructuur (0.a. verhoging treinfrequentie). 2. Wijziging van het weggebruik, weginfrastructuur of omgeving. 3. Wijziging die leidt tot een beperking van het (recreatieve) gebruik. 4. Aanvraag voor een nieuwe overweg. Voor dit project zijn de Beleidsregels relevant met betrekking tot wijziging van het weggebruik, weginfrastructuur of omgeving. Deze worden hieronder genoemd.
1. Wijziging spoorgebruik of spoorweginfrastructuur: toepassing “nee, tenzij beleid” door ProRail ProRail voert wijzigingen met een negatieve impact op overwegveiligheid alleen uit indien:
e
de overwegrisico's voor de weggebruiker en het treinverkeer n de nieuwe situatie beheerst zijn n ° _ met de initiatiefnemer overeenstemming bereikt is over de uitvoering van proportionele maatregelen voor risicocompensatie (toepassing ALARP principe). Bij een aantal wijzigingen beoordeelt ProRail de overwegrisico's in de nieuwe situatie als onbeheerst en/of niet ALARP. ProRail acht maatregelen noodzakelijk om deze wijzigingen te voorkomen. Het betreft de volgende wijzigingen: °
Hetaanleggen van een nieuwe overweg n het reizigersnet;
e e
Het aanleggen van een nieuwe spoorlijn met een overweg; Een verhoging van de planmatige treinfrequentie op een baanvak tot meer
dan 26 treinen in
het drukste uur;
° e
e
° °
Een verhoging van de maximaal toegestane snelheid ter plaatse van de overweg hoger dan 140 km/uur; Een verhoging van de maximaal toegestane snelheid hoger dan 80 km/uur ter plaatse van
overwegen op haven- en industriegebieden (en/of toevoerlijnen); Hetaanleggen van een nieuwe halte /station die in de aankondiging van een overweg komt te liggen. Dit geldt ook voor een uitbreiding/verplaatsing van een bestaande halte/station waardoor een haltering n de aankondiging van de overweg ontstaat; Een wijziging (snelheidsverhoging, frequentieverhoging etc.) waardoor het overwegrisico op een openbaar toegankelijke en niet actief beveiligde overweg op het reizigersnet toeneemt; Een wijziging waardoor het verwachte aantal keer dat een overweg meer dan 5 minuten dicht ligt als gevolg van treinopvolging meer dan 1 per maand bedraagt;
° _ Het uitbreiden van het aantal sporen op een overweg waardoor het aantal sporen van de overweg meer dan 2 bedraagt;
e
Een wijziging waardoor (onbedoeld) een interwijkverbinding over een stationsoverpad wordt gecreëerd;
« e
Een wijziging waardoor een nieuwe diepladergevoelige overweg ontstaat; Een toename van de verkanting van een overweg die in verkanting gelegen is;
e
Een ingrijpende wijziging van de spoorweginfrastructuur op een station waardoor het overwegrisico van een stationsoverpad toeneemt;