RV2023-010-bijlage-Toelichting bestemmingsplan gastransportleiding Haaften__775368__.pdf
Tekst van het document
Bestemmingsplan ‘Verlegging gastransportleiding Haaften W-527-19’ Toelichting
Document:
Toelichting ‘verlegging gastransportleiding Haaften W-527-19’
Status: IMRO planid-nr:
Vastgesteld NL.IMRO.106.HAAgasleiding-VSG1
Datum: Opgesteld door:
december 2022 In opdracht van:
Documentgegevens Toelichting:
Bestemmingsplan ‘verlegging gastransportleiding Haaften W-527-19’
Documentnummer: Revisie:
2108-0447-1 5
Laatste wijziging:
14-12-2022
Status:
Vastgesteld
Ravelijn 10 4285 ED Woudrichem Tel. 0613165830 info@vdh-omgevingsadvies.nl
www.vdh-omgevingsadvies.nl
2 Bestemmingsplan ‘verlegging gastransportleiding Haaften W-527-19’
Toelichting
Inhoud 1.
Inleiding .................................................................................................................. 5
1.1.
Aanleiding en doel ................................................................................................. 5
1.2.
Projectbeschrijving ................................................................................................ 6
1.3.
Huidige planologische situatie ................................................................................. 6
1.4.
Ligging en begrenzing plangebied ............................................................................ 7
1.5.
Functie van het bestemmingsplan............................................................................ 8
1.6.Leeswijzer ................................................................................................................. 9 2.
Beleidskader .......................................................................................................... 10
2.1.
Rijksbeleid .......................................................................................................... 10
2.1.1.
Structuurvisie Infrastructuur en Ruimte ........................................................... 10
2.1.2.
Besluit algemene regels ruimtelijke ordening (Barro) ........................................ 10
2.1.3.
Regeling algemene regels ruimtelijke ordening (Rarro) ...................................... 10
2.1.4.
Besluit ruimtelijke ordening ........................................................................... 11
2.1.5.
Structuurvisie Buisleidingen ........................................................................... 11
2.1.6.
Besluit externe veiligheid buisleidingen ........................................................... 11
2.2
Provinciaal beleid ................................................................................................ 12
2.2.1. Omgevingsvisie ‘Gaaf Gelderland’......................................................................... 12 2.2.1. (geconsolideerde) Omgevingsverordening 2021 ..................................................... 14 2.3 Regionaal beleid ....................................................................................................... 15 2.3.1 Waterbeheerprogramma 2016-2021 ...................................................................... 15 2.3.2 Watervisie 2050 .................................................................................................. 15 2.3.3 Conclusie ........................................................................................................... 16 2.3.Gemeentelijk beleid .................................................................................................. 16 2.3.1
Ruimtelijke Strategische Visie ............................................................................ 16
2.3.2
Omgevingsvisie West-Betuwe ............................................................................ 17
2.5.Conclusie ................................................................................................................. 18 3.
Onderzoek en toetsing............................................................................................. 19
3.1
Vormvrije m.e.r.-beoordeling ................................................................................ 19
3.2
Archeologie ........................................................................................................ 20
3.2.1 Onderzoek ......................................................................................................... 21 3.2.2 Conclusie ........................................................................................................... 22 3.3
Cultuurhistorie .................................................................................................... 22
3.4
Explosieven ........................................................................................................ 22
3.5
Bodem ............................................................................................................... 23
3 Bestemmingsplan ‘verlegging gastransportleiding Haaften W-527-19’
Toelichting
3.6 3.6.1
Gebieden ........................................................................................................ 24
3.6.2
Soorten .......................................................................................................... 26
3.7
5
Water ................................................................................................................ 28
3.7.1
Watergangen en –keringen ............................................................................... 28
3.7.2
Grondwater ..................................................................................................... 29
3.7.3
Watertoets ...................................................................................................... 30
3.8
4
Flora & Fauna ..................................................................................................... 24
Externe veiligheid ................................................................................................ 30
3.8.1
Besluit externe veiligheid Buisleidingen ............................................................... 32
3.8.2
Kwantitatieve risicoanalyse ............................................................................... 33
3.9
Kabels en Leidingen ............................................................................................. 33
3.10
Luchtkwaliteit ..................................................................................................... 33
3.11
Geluid, geur, lichthinder, windhinder en mobiliteit ................................................... 34
3.12
Conclusie ........................................................................................................... 34
Implementatie ............................................................................................................ 35 4.1
Planmethodiek .................................................................................................... 35
4.2
Bestemmingsregeling........................................................................................... 35
4.2.1
Toelichting op de verbeelding ............................................................................ 35
4.2.2
Toelichting op de regels .................................................................................... 35
4.2.3
Invulling van de bestemmingsregels ................................................................... 37
Uitvoerbaarheid........................................................................................................... 38 5.1
Maatschappelijke uitvoerbaarheid .......................................................................... 38
5.2
Economische uitvoerbaarheid ................................................................................ 38
6
Conclusie.................................................................................................................... 39
7
Bijlagen...................................................................................................................... 40
4 Bestemmingsplan ‘verlegging gastransportleiding Haaften W-527-19’
Toelichting
1. Inleiding 1.1.Aanleiding en doel Gasunie heeft een bestaande 40 bar hoge druk regionale gastransportleiding, met een diameter van 4 inch, gelegen parallel aan de Crobseweg, Waalbandijk en de Crob(se waard) te Haaften. De gastransportleiding is ondergronds gelegen en kruist de primaire waterkering Waalbandijk; de scheiding tussen de Waal en het dorp Haaften. Waterschap Rivierenland is voornemens om dijkversterkingen uit te voeren aan het dijktraject tussen Gorinchem en Waardenburg, ter hoogte van de bestaande leiding wordt een damwandscherm geplaatst en wordt de dijk verzwaard. De huidige ligging van de leiding gaat daarmee niet gepaard en is de leiding niet op berekend. Gasunie is verzocht om de leiding te verleggen. De beoogde verlegging vindt plaats over een leidinglengte van ca. 350m en maximaal ca. 41 meter afwijkend ten op zichte van het huidige tracé. De verlegging wordt grotendeels uitgevoerd door middel van een Horizontaal gestuurde boring.
Figuur 1 Locatie te verleggen leiding Met artikel 14 Besluit externe veiligheid buisleidingen (Bevb) is bepaald dat een 40-bar (en hoger) hoge druk gastransportleiding planologische relevantie kent en dat deze in bestemmingsplannen dienen te worden opgenomen. Binnen de op de locatie van de verlegging (relevante) vigerende bestemmingsplannen is geen mogelijkheid opgenomen om de leiding binnenplans te kunnen verleggen. In overleg met gemeente West-Betuwe is overeengekomen om het juridisch planologisch vastleggen van de nieuwe gastransportleiding middels een bestemmingsplanherziening te realiseren. Het voorliggende plan biedt dit planologische kader.
5 Bestemmingsplan ‘verlegging gastransportleiding Haaften W-527-19’
Toelichting
1.2.Projectbeschrijving De aanpassingen van het gastransportnetwerk worden mogelijk gemaakt door het aanleggen van een nieuwe gastransportleiding. In overleg met enkele stakeholders zoals het waterschap, Rijkswaterstaat, perceeleigenaren en de gemeente is een tracé ontworpen en afgestemd op de tekeningen van Waterschap Rivierenland ten behoeve van de dijkversterking GorinchemWaardenburg. De leiding zal op dusdanige diepte worden aangelegd zodat het versterken van de primaire kering door middel van een damwandscherm ter hoogte van de kern van Haaften strookt met de aanwezigheid van de nieuwe leiding. De aanleg van de nieuwe gastransportleiding zal plaatsvinden door middel van een horizontaal gestuurde boring vanaf buiten de beschermingszone. Hiermee wordt de leiding op voldoende diepte aangebracht en is de invloed op de waterkering nihil. Het aansluiten van de boring op de bestaande leiding vindt plaats in open ontgraving. Nadat de nieuwe leiding in bedrijf is genomen, wordt de oude leiding (waar mogelijk) verwijderd.
1.3.Huidige planologische situatie De vigerende planologische situatie is geborgd in de bestemmingsplannen ‘Kern Haaften’ dat is vastgesteld op 9 december 2010, ‘dijkversterking Gorinchem-Waardenburg’ vastgesteld op 26 januari 2021 en ‘Buitengebied Neerijnen’ vastgesteld op 18 februari 2016 met een veegplan dat is vastgesteld op 6 december 2018. De in bovengenoemde bestemmingsplannen geldende regels zijn en blijven onverminderd van toepassing na van kracht worden van het voorliggende bestemmingsplan. Het voorliggende bestemmingsplan is als het ware een paraplubestemmingsplan waarmee alleen het verleggen van de leiding planologisch wordt vastgelegd.
Figuur 2 Bestaande planologische situatie (Kern Haaften)
6 Bestemmingsplan ‘verlegging gastransportleiding Haaften W-527-19’
Toelichting
Figuur 3 Bestaande planologische situatie (Buitengebied Neerijnen)
1.4.Ligging en begrenzing plangebied De begrenzing van het voorliggende plan is afgestemd op de toekomstige ligging en begrenzing van de gasleiding en bijbehorende belemmeringenstrook van 4 meter aan weerszijden van de hartlijn van de leiding. In onderstaande figuur is het beoogde plangebied bij benadering weergegeven met daarop de nieuwe ligging van de leiding (paars) tevens de ligging van de bestaande leiding (rood). De blauwe contour omvat de bestemmingsplangrens (bij benadering) waarbinnen de verlegging zich dient plaats te vinden (par 1.4). Deze strook van ca. 8m breedte is tevens de belemmeringenstrook die Gasunie hanteert bij haar regionale gastransportleidingen. De toekomstige planologische situatie geeft de daadwerkelijke ligging van de nieuwe leiding aan middels een dubbelbestemming ‘Leiding-Gas’ van 4 meter aan weerszijden van de hartlijn van de leiding. Het voorliggende bestemmingsplan zal worden getoond op www.ruimtelijkeplannen.nl met slechts de strook waarop de dubbelbestemming van toepassing is en is daarmee zichtbaar voor eenieder. Onderliggende bestemmingsplan(nen) ‘Kern Haaften;’ en ‘Dijkversterking GorinchemWaardenburg’ en ‘Buitengebied Neerijnen’ en daar geldende verbeelding en regels blijven van toepassing en tevens zichtbaar en raadpleegbaar. In de regels van het voorliggende plan wordt daar dan ook naar verwezen
7 Bestemmingsplan ‘verlegging gastransportleiding Haaften W-527-19’
Toelichting
Figuur 4 ligging en begrenzing plangebied
1.5.Functie van het bestemmingsplan Het bestemmingsplan ‘Verlegging gastransportleiding W-527-19’ regelt de bestemmingen en het gebruik van de gronden voor het betreffende gebied. Gekozen is voor een bestemmingsplan in de vorm van een paraplubestemmingsplan (ook wel: facet-bestemmingsplan), dat wil zeggen dat de betreffende bestemmingsplannen niet zelf worden aangepast/gewijzigd, maar dat het voorliggend plan slechts één facet van deze onderliggende plannen herziet. Het bestemmingsplan bestaat uit een verbeelding (kaart), regels en een toelichting. De verbeelding en de daarop aangewezen bestemmingen en regels vormen tezamen het juridische plan. De plantoelichting heeft geen rechtskracht. De regels omvatten de omschrijvingen van de in het plan vervatte bestemmingen, waarbij per bestemming het doel of de doeleinden worden aangegeven. In de toelichting worden de achtergronden en beweegredenen aangegeven die hebben geleid tot de bestemmingen. Een bestemmingsplan wordt met de daarbij behorende toelichting langs elektronische weg vastgelegd. Het bestemmingsplan wordt in die vorm vastgesteld. Een volledige papieren versie van het bestemmingsplan wordt gelijktijdig vastgesteld. Indien de inhoud van het langs elektronische weg
8 Bestemmingsplan ‘verlegging gastransportleiding Haaften W-527-19’
Toelichting
vastgelegde bestemmingsplan na vaststelling en die van de papieren versie daarvan tot een verschillende uitleg aanleiding geeft, is de eerstbedoelde inhoud beslissend.
1.6.Leeswijzer Na deze inleiding en beschrijving van de werkzaamheden volgt in hoofdstuk 2 het relevante beleidskader. In hoofdstuk 3 komen de noodzakelijke onderzoeken aan bod, gevolgd door de juridische planopzet in hoofdstuk 4. Hierin worden de gewenste ontwikkelingen vertaald in een juridisch-planologische regeling. Daarmee vormt dit hoofdstuk een toelichting op de planregels. Vervolgens wordt in hoofdstuk 5 aandacht besteed aan de maatschappelijke en economische uitvoerbaarheid van het voorliggende plan, waarbij ook inspraak en overleg van belang zijn. Hoofdstuk 6 omschrijft een algehele conclusie van de inpasbaarheid van de voorgenomen ontwikkeling binnen de kaders van ‘een goede ruimtelijke ordening’.
9 Bestemmingsplan ‘verlegging gastransportleiding Haaften W-527-19’
Toelichting
2. Beleidskader Op zowel Rijks-, provinciaal, regionaal als gemeentelijk niveau bestaan er diverse beleidsstukken waarbij met het opstellen van bestemmingsplannen rekening moet worden gehouden. In dit hoofdstuk wordt het plan getoetst aan de relevante beleidsstukken.
2.1.Rijksbeleid 2.1.1. Structuurvisie Infrastructuur en Ruimte In de ‘Structuurvisie Infrastructuur en Ruimte’ schetst het Rijk ambities van het ruimtelijk en mobiliteitsbeleid voor Nederland in 2040. De SVIR geldt als kapstok voor een aanpak die Nederland concurrerend, bereikbaar, leefbaar en veilig maakt. De SVIR bepaalt welke kaderstellende uitspraken van het kabinet bedoeld zijn om beperkingen te stellen aan de ruimtelijke besluitvormingsmogelijkheden op lokaal niveau. Het ruimtelijke en mobiliteitsbeleid moet om; het rijk trekt zich grotendeels uit het regionale en lokale ruimtelijk ordeningsbeleid en legt de hoofdverantwoordelijkheid voor verstedelijkings- en landschapsbeleid bij de provincie en de gemeente. De SVIR heeft op middellange termijn (tot 2028) drie doelen gesteld; • Het vergroten van de concurrentiekracht van Nederland door het versterken van de ruimtelijkeconomische structuur van Nederland; • Het verbeteren en ruimtelijk zekerstellen van de bereikbaarheid waarbij de gebruiker voorop staat; • Het waarborgen van een leefbare en veilige omgeving waarin unieke natuurlijke en cultuurhistorische waarden behouden zijn. De voorgenomen ontwikkeling(en) raakt de belangen die in de SVIR worden genoemd niet.
2.1.2. Besluit algemene regels ruimtelijke ordening (Barro) De nationale belangen uit de SVIR die juridische borging vragen, staan in de AMvB Ruimte (ook wel bekend als Besluit algemene regels ruimtelijke ordening – Barro). De AMvB Ruimte is gericht op doorwerking van nationale belangen in gemeentelijke bestemmingsplannen. Het Besluit algemene regels ruimtelijke ordening bevestigt in juridische zin die kaderstellende uitspraken. Het gaat onder meer om nationale belangen als Rijksvaarwegen, Defensie, ecologische hoofdstructuur, erfgoederen van uitzonderlijke universele waarde, hoofdwegen en hoofdspoorwegen, elektriciteitsvoorziening, buisleidingen van nationaal belang voor vervoer van gevaarlijke stoffen en primaire waterkeringen. Bij het opstellen van bestemmingsplannen moeten gemeenten zich houden aan bij AMvB of verordening gestelde regels. Nieuwe of gewijzigde regels moeten binnen een bepaalde termijn in de bestaande bestemmingsplannen worden verwerkt. Dit kan betekenen dat gemeenten bestemmingsplannen moeten aanpassen aan de nieuwe AMvB Ruimte. De AMvB Ruimte is in december 2011 in werking getreden. Door het bestemmen van de nieuw aan te leggen buisleiding strookt de voorgenomen ontwikkeling met het Barro. 2.1.3. Regeling algemene regels ruimtelijke ordening (Rarro) De regels uit het Barro zijn verder uitgewerkt in het Rarro.
In het Rarro zijn ruimtereserveringen opgenomen voor de nieuwe aanleg en voor de uitbreiding van de infrastructuur. Ter plaatse van de ruimtereservering mogen geen ontwikkelingen plaatsvinden die op basis van
10 Bestemmingsplan ‘verlegging gastransportleiding Haaften W-527-19’
Toelichting
het voorgaande bestemmingsplan niet reeds mogelijk waren, met uitzondering van tijdelijke bouwwerken en bijbehorende bouwwerken. Het huidige plangebied is niet opgenomen in één van de ruimtereserveringen van het Rarro en daarmee geen belemmering voor de voorgenomen ontwikkeling. 2.1.4. Besluit ruimtelijke ordening Sinds 1 oktober 2012 is in het Besluit ruimtelijke ordening de verplichting opgenomen om in het geval van nieuwe stedelijke ontwikkeling in de toelichting een onderbouwing op te nemen van nut en noodzaak van de nieuwe stedelijke ruimtevraag en de ruimtelijke inpassing. Hierbij wordt uitgegaan van de “ladder voor duurzame verstedelijking” zoals opgenomen in artikel 3.1.6, lid 2 Bro. De “stappen van de ladder” worden in artikel 3.1.6, lid 2 Bro als volgt omschreven: 1. voorziet de voorgenomen stedelijke ontwikkeling in een actuele regionale behoefte; 2. kan binnen bestaand stedelijk gebied van de betreffende regio in de behoefte worden voorzien door benutting van beschikbare gronden door herstructurering, transformatie of anderszins; 3. wanneer blijkt dat de stedelijke ontwikkeling niet binnen het bestaand stedelijk gebied kan plaatsvinden, wordt beschreven in hoeverre wordt voorzien in die behoefte op locaties die, gebruikmakend van verschillende middelen van vervoer, passend ontsloten zijn of als zodanig worden ontwikkeld (m.a.w.
zorgen voor optimale inpassing en bereikbaarheid). Met ingang van 1 januari 2017 is de ladder voor duurzame verstedelijking aangepast. De minister wil daarmee de knelpunten oplossen die in de dagelijkse praktijk worden ervaren bij toepassing van de ladder. Signalen uit de praktijk en de daaruit voortgekomen jurisprudentie hebben er toe geleid dat de Minister met betrokken partijen verkend heeft welke knelpunten de toepassing van de ladder kent. De voornaamste knelpunten zijn: • onduidelijk begrippenkader • •
toepassing bij globale en flexibele bestemmingsplannen onderzoekslasten
•
regionale afstemming
Voor het voorliggende plan heeft de aanpassing van de ladder van duurzame verstedelijking verder geen gevolgen ten opzichte van voorheen en past daarmee binnen het beleidsdocument. 2.1.5. Structuurvisie Buisleidingen Op 12 oktober 2012 is de Structuurvisie Buisleidingen vastgesteld. Dit is een visie waarmee het Rijk voor de komende 20 tot 30 jaar ruimte wil reserveren in Nederland voor toekomstige buisleidingen voor gevaarlijke stoffen. Op basis van de hoofdlijnen uit de Structuurvisie Buisleidingen kunnen provincies en gemeenten het exacte buisleidingtracé bepalen. Uitgangspunt daarbij is zoveel mogelijk bundeling met bestaande buisleidingen(-stroken). De gastransportleiding in dit plan valt niet onder de werkingssfeer van de Structuurvisie Buisleidingen, maar draagt wel bij aan het streven om het vervoer van gevaarlijke stoffen via buisleidingen te laten verlopen. 2.1.6. Besluit externe veiligheid buisleidingen Op 1 januari 2011 is middels de inwerkingtreding van het Besluit externe veiligheid buisleidingen (Bevb) de oude circulaire “Zonering langs hoge druk aardgastransportleidingen” uit 1984 vervangen.
Op grond van dit besluit (artikel 6, lid 4) mag een buisleiding slechts worden aangelegd of vervangen indien dit in overeenstemming is met het geldend bestemmingsplan of indien voor die aanleg of vervanging een omgevingsvergunning is verleend als bedoeld in artikel 2.12 van de Wet algemene bepalingen omgevingsrecht (Wabo). 11 Bestemmingsplan ‘verlegging gastransportleiding Haaften W-527-19’
Toelichting
Voor een nadere uitwerking van de externe veiligheidsaspecten wordt verwezen naar paragraaf Externe veiligheid van het volgende hoofdstuk. Hierin worden de resultaten van de uitgevoerde kwantitatieve risicoanalyse (QRA, bijlage 2) voor de te verleggen leiding nader besproken.
2.2
Provinciaal beleid
2.2.1. Omgevingsvisie ‘Gaaf Gelderland’ Provinciale Staten van Gelderland hebben de Omgevingsvisie op 9 juli 2014 vastgesteld en op 18 oktober 2014 in werking getreden. Op 19 december 2018 is een geconsolideerde versie de Omgevingsvisie Gaaf Gelderland vastgesteld. De Omgevingsvisie en -verordening bevatten de belangrijkste maatschappelijke opgaven in Gelderland. In de Omgevingsvisie staan de hoofdlijnen van het beleid. In de omgevingsvisie zijn de volgende plannen samengebracht en deels herzien namelijk: Het Waterplan, het Provinciaal Verkeer en Vervoer Plan, het Streekplan, het Milieuplan en de Reconstructieplannen. De Omgevingsverordening is in feite de uitwerking (de regels) van de omgevingsvisie.
Omgevingsvisie Gaaf Gelderland Algemeen De Omgevingsvisie gaat over 'Gaaf Gelderland'. 'Gaaf' is een woord met twee betekenissen. 'Gaaf' betekent 'mooi' en gaat over wat – historisch en landschappelijk gezien - heel en mooi en ongeschonden is. Het beschermen waard! Maar 'Gaaf' verwijst ook naar dat wat 'cool' en nieuw en vernieuwend is; aantrekkelijk voor nieuwe generaties. Het ontwikkelen waard! Beide kanten zijn van toepassing op Gelderland en onlosmakelijk verbonden met de Gelderlanders. Deze beide aspecten zijn dan ook opgenomen in onze Gelderse Omgevingsvisie. Anders gezegd, wij benoemen wat voor ons van waarde is en wat we willen beschermen. En: we geven richting aan wat we willen en ook moeten veranderen en ontwikkelen. De provincie Gelderland staat voor grote ontwikkelingen, zoals daar zijn het energievraagstuk, klimaatverandering, uitputting van grondstoffen, kwetsbare biodiversiteit, verdere verstedelijking in combinatie met krimp, toenemende mobiliteit op de weg en in de lucht, digitalisering, internationalisering. Het gaat hierbij om grote uitdagingen, die in gezamenlijkheid opgepakt moeten worden als inwoners, bedrijven, organisaties en overheden. Samen moeten de krachten worden gebundeld. Voorgaande vraagt om een goede rolverdeling.
De provincie gaat steeds weer en meer samen met partners optrekken op basis van gelijkwaardigheid en waar dat kan en nodig is het initiatief en de ruimte aan anderen laten. Of zelf de handschoen oppakken en doorpakken. De gemeenschappelijke horizon is verwoord in de Omgevingsvisie 'Gaaf Gelderland'. Vanuit de omgevingsvisie wordt ingestoken op een gezond, veilig, schoon en welvarend Gelderland. Er wordt taakgericht gewerkt, waarbij de focus ligt bij een duurzaam, verbonden en economisch krachtig Gelderland. Met behulp van zeven ambities worden taken opgepakt. Het gaat hierbij om ambities op het terrein van energietransitie, klimaatadaptatie, circulaire economie, biodiversiteit, bereikbaarheid, economisch vestigingsklimaat en op het woon- en leefklimaat. Om de ambities op te pakken en verder inhoud te geven wordt gewerkt vanuit de vier 'spelregels' of Doe-principes, namelijk: DOEN, LATEN, ZELF en SAMEN. Tezamen vormen zij het kader waarbinnen de provincie werkt en afwegingen wil maken.
Ambities uit Omgevingsvisie Binnen de omgevingsvisie Gaaf Gelderland zijn op basis van de ambities thematische visieschetsen opgesteld. De schetsen zijn niet bedoeld als een geografische plankaart of ontwikkelkaart, maar
12 Bestemmingsplan ‘verlegging gastransportleiding Haaften W-527-19’
Toelichting
zijn een grove schets van bestaande en nieuwe initiatieven, kansen, mogelijkheden en ontwikkelingen die door de provincie als perspectief worden gezien vanuit de Omgevingsvisie. De schetsen worden gebruikt om met de partners in gesprek te gaan over thema's, vraagstukken en oplossingsrichtingen, daarbij rekening houdend met de schaal van Gelderland, met name op regionale en lokale niveau. De geformuleerde ambities en de provinciale aanpak zijn daarin bepalend. De ambities kunnen als volgt worden weergegeven: • Energietransitie: van fossiel naar duurzaam; • •
Klimaatadaptatie: omgaan met veranderend weer; Circulaire economie: sluiten van kringlopen;
• •
Biodiversiteit: werken met de natuur; Bereikbaarheid: duurzaam verbonden;
• •
Vestigingsklimaat: een krachtige, duurzame topregio; Woon- en leefomgeving: dynamisch, divers, duurzaam.
Hoewel de ambities bij initiatieven, ontwikkelingen en dergelijke allemaal in meer of mindere mate zullen meespelen bij de verlegging van de leiding, spelen de volgende ambities en de daaraan gekoppelde aanpak in hoofdzaak een rol, namelijk energietransitie en klimaatadaptatie.
Energietransitie Voor wat betreft de klimaatadaptaties zijn de volgende ambities geformuleerd: •
In 2050 is Gelderland klimaatneutraal. Dit bereiken we door grootschalige besparing en opwekking uit verschillende duurzame bronnen van energie, zoals wind, zon, waterkracht, biomassa en bodemenergie. En we stimuleren innovatie en het uitrollen van bewezen technieken.
•
Als tussendoel realiseren we in 2030 55% broeikasgasreductie in Gelderland.
De aanpak die daarbij hoort luidt; •
Wij stellen samen met partners regionale energie (en klimaat)strategieën op. We zoeken samen in gebieden waar de potentie zit en maken samen afspraken om deze te realiseren. Waar aanvullend stappen nodig zijn zullen we onze verantwoordelijkheid daarin nemen.
•
We gaan voor de versnelling, zonder de Gelderse kwaliteiten uit het oog te verliezen. Om kansen te pakken, kijken wij breed en verbinden we de energieopgave met onze andere vraagstukken: klimaatadaptatie, circulaire economie, biodiversiteit, bereikbaarheid, wonen en woonomgeving en economisch vestigingsklimaat in Gelderland. Als wij merken dat het niet snel genoeg gaat, nemen wij onze verantwoordelijkheid en pakken wij door. Ook onze eigen organisatie is in 2030 klimaatneutraal.
•
Wij creëren in samenwerking met het Rijk en de Gelderse gemeenten experimenteer- en innovatieruimte, bijvoorbeeld om bestaande wijken versneld aardgasvrij te maken, of om huizen en bedrijven zelf te laten voorzien in hun energiebehoefte. En we starten proefprojecten rondom nieuwe manieren van duurzame energie, zoals ultradiepe geothermie, of energieopslag.
Klimaatadaptatie Voor wat betreft de klimaatadaptaties zijn de volgende ambities geformuleerd: •
In 2050 is Gelderland klimaatbestendig. We zijn goed voorbereid en toegerust op de gevolgen van klimaatverandering: wateroverlast, droogte, hittestress en overstromingsgevaar;
13 Bestemmingsplan ‘verlegging gastransportleiding Haaften W-527-19’
Toelichting
•
In 2020 hebben we samen met partners de risico's en kansen van het veranderend klimaat in beeld gebracht en strategieën opgesteld die leidraad zijn voor ons handelen.
De provinciale aanpak voor klimaatadaptatie bestaat uit: • We zorgen voor een veerkrachtig en duurzaam water-, natuur en bodemsysteem. Dit systeem bestaat uit een klimaatbestendige en schone bodem en ondergrond en uit schoon en gezond grond- en oppervlaktewater en drinkwater; •
•
Samen met partners brengen we toekomstige risico's en kansen van het veranderend klimaat voor Gelderland in kaart. We dragen bij aan het opstellen van Regionale Adaptatie Strategieën en helpen bij de uitvoering daarvan; Wij werken zelf klimaatbestendig en wegen dit aspect bij al onze beslissingen mee. En: geven dit als voorwaarde mee aan onze partners.
Ten aanzien van de voorgenomen ontwikkeling kent de omgevingsverordening geen aspecten die strijdigheden bevatten. 2.2.1. (geconsolideerde) Omgevingsverordening 2021 De Omgevingsverordening is op 24 september 2014 vastgesteld en op 18 oktober 2014 in werking getreden. Op 31 maart 2021 is een geconsolideerde versie van de Omgevingsverordening vastgesteld. Voor het plangebied zijn een aantal regels uit de Provinciale Omgevingsverordening Provincie Gelderland relevant. Met de verordening maakt de provincie Gelderland vooraf duidelijk welke onderdelen van het provinciale beleid bindende betekenis hebben voor gemeentelijke plannen.
Figuur 5 Uitsnede kaart omgevingsverordening
14 Bestemmingsplan ‘verlegging gastransportleiding Haaften W-527-19’
Toelichting
Op de beoogde ontwikkellocatie is in de omgevingsverordening specifieke aandacht voor met name behoud en ontwikkeling van natuurwaarden waarbij de kernkwaliteiten van het Gelders Natuurnetwerk worden beschermd. Verder is de aanwezigheid en het behoud van het molenbiotoop duidelijk zichtbaar. De blauwe arcering geeft een verbod op winning van fossiele energie weer. Ten aanzien van de voorgenomen ontwikkeling kent de omgevingsverordening geen aspecten die strijdigheden bevatten.
2.3 Regionaal beleid 2.3.1 Waterbeheerprogramma 2016-2021 Met ingang van 27 november 2015 is het Waterbeheerprogramma 2016-2021 'Koers houden, kansen benutten' bepalend voor het waterbeleid. Het plan gaat over het waterbeheer in het hele rivierengebied en omvat alle watertaken van het waterschap, hieronder begrepen in ieder geval: waterkeringen, waterkwantiteit, waterkwaliteit. Het programma is vooral bedoeld voor de interne organisatie van het waterschap, maar biedt daarnaast kansen om samen met het waterschap de watertaken gezamenlijk op te pakken. Momenteel wordt een nieuw waterbeheerprogramma voor de jaren 2022-2027 opgesteld. Dit programma is echter nog in ontwerp en derhalve nog niet rechtskrachtig. Daarnaast beschikt het Waterschap Rivierenland over een verordening: de Keur voor waterkeringen en wateren. Hierin staan de geboden en verboden die betrekking hebben op watergangen en waterkeringen. Voor het uitvoeren van werkzaamheden kan een vergunning nodig zijn. De werkzaamheden in of nabij de watergangen en waterkeringen worden getoetst aan de beleidsregels. Gewijzigde wet- en regelgeving (voornamelijk Waterwet en Wet Milieubeheer) hebben geleid tot veranderingen in organisatie en beleid van de waterketen. Een belangrijke ontwikkeling voor de wijze van samenwerking tussen waterschap en gemeenten is het landelijke Bestuursakkoord Water 2011 (BAW).
In het BAW worden de watertaken "scherper" toebedeeld aan de overheden én wordt een nieuwe impuls gegeven aan de samenwerking tussen deze overheden. Op 31 oktober 2018 hebben de waterpartners aanvullende afspraken gemaakt op het Bestuursakkoord Water. Het gaat hierbij samengevat om de volgende onderwerpen: • •
De kansen van de informatiesamenleving; De risico's van digitale dreigingen;
•
Het succes van regionale samenwerking tussen gemeenten, waterschappen en drinkwaterbedrijven;
•
Implementatie van de Omgevingswet in de waterketen.
In algemene zin kan worden gezegd dat het doel van het Bestuursakkoord Water is te blijven zorgen voor: • de veiligheid tegen overstromingen; • •
een goede kwaliteit water; voldoende zoet water.
2.3.2 Watervisie 2050 Het waterbeheerprogramma maakt de vertaling naar de praktijk op korte(re) termijn, daarnaast kijk Waterschap Riviereland ook naar veranderingen op lange termijn. Met name thema’s die op de
15 Bestemmingsplan ‘verlegging gastransportleiding Haaften W-527-19’
Toelichting
lange termijn spelen zijn; klimaatverandering en extreem weer, circulaire economie, energietransitie, waterkwaliteit en de toenemende druk op de ruimte. Met het opstellen van een watervisie schetst men de koers op basis van een lange termijn visie. Met de watervisie geeft het waterschap richting aan kennis en kunde, voor een langere termijn. Deze visie biedt samenhang, duidelijkheid en een helpende hand. Zodat ook andermans besluitvorming sterker wordt: overheden, bedrijven en mensen krijgen handvatten voor de toekomst. In de Watervisie wordt aan de hand van 9 thema’s de koers naar een toekomstbestendig rivierengebied uitgezet; • Ontwikkelen in optimaal waterbeheer; • •
Beschermen tegen overstromingen; Voorbereiden op extreem weer;
• •
Water eerlijk verdelen; Werken aan schoon water;
• •
Bijdragen aan een fijne leefomgeving voor mens en natuur Toewerken naar klimaat- en energieneutraliteit
• •
Toewerken naar circulariteit Werken als deskundige en omgevingsbewuste partner.
De voorgenomen ontwikkeling sluit met name aan bij het 2e thema aangezien de dijkversterking de aanleiding is voor de voorgenomen verlegging van de gastransportleiding.
2.3.3 Conclusie De dijkversterking waarbij waterschap, gemeenten en provincies samenwerken past binnen de filosofie van het waterschapsbeleid. De dijkversterking draagt ook bij aan de veiligheid tegen overstromingen en past daarmee binnen het Bestuursakkoord Water.
2.3.Gemeentelijk beleid 2.3.1
Ruimtelijke Strategische Visie
Met het opstellen van de ruimtelijk strategische visie voor de regio Rivierenland geeft men een ruimtelijke vertaling aan de drie economische speerpunten: agribusiness (tuinbouw meer toonaangevend in Europa), logistiek en economie (Top 3 logistieke hotspots in Nederland) en recreatie en toerisme (5% omzetgroei per jaar). Het doel van deze visie is om concrete handvatten te geven aan gemeenten voor de ruimtelijke vertaling van de drie economische speerpunten in hun eigen ruimtelijke beleid. Met deze ruimtelijke strategische visie wil de regio als geheel sterker worden, o.a. door een gelijk speelveld te creëren voor concrete initiatieven binnen deze drie economische speerpunten. De visie leidt derhalve niet tot extra regels, maar tot een verdere afstemming of vereenvoudiging van regels binnen de regio. De strategische visie is uitgewerkt in een visiekaart. In de directe omgeving van het plangebied wordt met name ingezet op behoud van een fijnmazige landschapsstructuur en het versterken van een gastvrije Waaldijk als recreatieve kans.
16 Bestemmingsplan ‘verlegging gastransportleiding Haaften W-527-19’
Toelichting
Figuur 6 Uitsnede Ruimtelijke Strategische Visie
De voorgenomen ontwikkeling heeft geen raakvlakken met de genoemde, en overige, gemeentelijke beleidsdocumenten. 2.3.2
Omgevingsvisie West-Betuwe
Met de aanstaande inwerkingtreding van de Omgevingswet heeft gemeente West-Betuwe haar Omgevingsvisie op 22 februari 2022 vastgesteld. De Omgevingsvisie is onder de nieuwe wet een nieuw beleidsinstrument dat iedere gemeente verplicht is om op te stellen voor het gemeentelijke grondgebied. Aan de hand van de Omgevingsvisie wordt inzichtelijk gemaakt hoe de gemeente West-Betuwe vorm geeft aan de leefomgeving van de toekomst (2040). Deze omgevingsvisie beschrijft de kernwaarden van de fysieke leefomgeving van West Betuwe en legt de nadruk op wat West Betuwe uniek maakt. De omgevingsvisie beschrijft de hoofdzaken van het beleid op alle relevante terreinen van de fysieke leefomgeving en hoe gemeente West Betuwe de komende jaren (middellange en lange termijn) op hoofdlijnen met de fysieke leefomgeving om wil gaan én hoe dit per gebied wordt uitgewerkt.
17 Bestemmingsplan ‘verlegging gastransportleiding Haaften W-527-19’
Toelichting
Figuur 7 Uitsnede Omgevingsvisie West Betuwe
Ten aanzien van de directe omgeving van het projectgebied komt nadrukkelijk de beleefbare Waalzone, gastvrije Waaldijk en natuurgerelateerde gebieden terug. Met de voorgenomen ontwikkeling blijven deze ambities ongewijzigd aanwezig of mogelijk om te ontwikkelen. De voorgenomen ontwikkeling past daarmee binnen het gemeentelijke beleid, voor nu en de toekomst.
2.5.Conclusie De noodzakelijke verlegging van de gastransportleiding conflicteert niet met de bovengenoemde beleidsdocumenten. Het beleidskader biedt dan ook voldoende aanleiding om de verlegging van de gastransportleiding te realiseren. In het volgende hoofdstuk wordt in het kader van omgevingsaspecten nader geanalyseerd en beoordeeld in hoeverre de voorgenomen ontwikkeling voldoet aan een goede ruimtelijke ordening.
18 Bestemmingsplan ‘verlegging gastransportleiding Haaften W-527-19’
Toelichting
3. Onderzoek en toetsing In dit hoofdstuk wordt nader ingegaan op de verantwoording van de ontwikkelingen van de voorliggende planologische afwijking met het oog op milieu- en omgevingsaspecten.
3.1
Vormvrije m.e.r.-beoordeling
Het voorliggende bestemmingsplan voorziet in het verplaatsen van een gastransportleiding. Daarmee wordt een activiteit mogelijk gemaakt die wordt genoemd in bijlage D bij het Besluit m.e.r.: “de aanleg, wijziging of uitbreiding van een buisleiding voor het transport van aardgas” (D 8.1). Een m.e.r.-beoordelingsplicht is aan de orde in gevallen waarin de activiteit betrekking heeft op een buisleiding die over een lengte van 5 kilometer of meer is gelegen of geprojecteerd in een gevoelig gebied (zoals Natura 2000-gebied, Ecologische hoofdstructuur of grondwaterbeschermingsgebied). Alhoewel de activiteit ruimschoots onder de drempelwaarde ligt, is een vormvrije m.e.r.beoordeling noodzakelijk. Op grond van het Besluit Milieueffectrapportage moet het besluit om geen MER te verlangen separaat (als zelfstandig besluit) worden genomen, dit proces kan parallel met de bestemmingsplanherziening meelopen. Voor de voorgenomen ontwikkeling dient gemotiveerd te worden of sprake is van negatieve effecten op het milieu. Afhankelijk van de omvang van de ontwikkeling dient een m.e.r.procedure, een m.e.r.-beoordelingsprocedure of een vormvrije m.e.r.-beoordelingsprocedure uitgevoerd te worden. Deze verplichting komt voort uit de wijziging van het besluit mer per 1 juli 2017, in het bijzonder artikel 2, lid 5 onder b (overige gevallen) van het besluit in combinatie met bijlage D 8.1.
Het doel van een m.e.r.-beoordeling is om te analyseren in hoeverre sprake is van mogelijk belangrijke nadelige milieugevolgen. Als uit de m.e.r.-beoordeling blijkt dat sprake is van mogelijke belangrijke nadelige milieugevolgen kan het bevoegd gezag besluiten een m.e.r.procedure op te starten. Als de milieugevolgen beperkt zijn of hier in het plan goed mee om kan worden gegaan, volstaat deze m.e.r.-beoordelingsnotitie. De m.e.r.-beoordeling is dan afgerond en vormt dan een bijlage bij het ruimtelijk besluit (omgevingsvergunning afwijking bestemmingsplan of een bestemmingsplan). De verlegging van het leidingwerk die met dit plan mogelijk wordt gemaakt is minimaal. Het leidingwerk komt nagenoeg op dezelfde locatie te liggen. De invloed op de omgeving is dan ook verwaarloosbaar. De leiding komt niet dichter bij gevoelige gebieden of bestemmingen te liggen. Gedurende de werkzaamheden kan er sprake zijn van enige verstoring van de omgeving. Gelet op de beperkte tijdsduur en de kleinschaligheid van het project, betreft het hier echter een gering effect. De milieugevolgen van het plan zijn in deze onderbouwing inzichtelijk gemaakt. Hieruit blijkt dat geen grote gevolgen zijn te verwachten.
Met de vaststelling van het voorliggende bestemmingsplan kan dan ook worden geconcludeerd dat het voornemen niet leidt tot significant nadelige gevolgen voor het milieu zoals bedoeld in artikel 7.17 Wet Milieubeheer waardoor het doorlopen van een m.e.r.-procedure kan worden uitgesloten. Het bovenstaande in aanmerking genomen besluit het college dat een MER voor dit plan niet noodzakelijk is. De mer-aanmeldnotitie kan parallel lopen aan de bestemmingsplanherziening en/of aanvraag voor een omgevingsvergunning.
19 Bestemmingsplan ‘verlegging gastransportleiding Haaften W-527-19’
Toelichting
3.2
Archeologie
Het Verdrag van Malta is een verdrag dat in 1992 werd ondertekend door alle lidstaten van de Raad van Europa. Eén van de doelstellingen van het Verdrag is de afstemming van het archeologisch belang met de ruimtelijke ordening. Dat is dan ook de reden dat de wetgever ervoor gekozen heeft om de bescherming van het archeologisch erfgoed in te bedden in de ruimtelijke ordening. Met de inwerkingtreding van de Wet op de archeologische monumentenzorg op 1 september 2007 is de beleidsuitvoering van het archeologische beleid bij gemeenten komen te liggen. De gemeenten hebben de plicht om in bestemmingsplannen aan te geven welke archeologische waarden worden verwacht en mogelijk in het geding zijn. In de vigerende bestemmingsplannen ‘Kern Haaften’ en ‘Buitengebied’ is bij zowel het in- als uittredepunt een archeologische bescherming opgenomen. Op deze specifieke locaties zullen graafwerkzaamheden worden uitgevoerd die mogelijk gevolgen hebben voor aanwezige waarden. Op de archeologische beleidskaart van gemeente West-Betuwe ziet de situatie er als volgt uit.
Figuur 8 Uitsnede Archeologische beleidskaart gemeente West Betuwe Op de concept archeologische beleidskaart van de gemeente West Betuwe ligt het zuidwestelijk deel van het plangebied in een zone met waarde-archeologie 7 (lage verwachte dichtheid). Hiervoor geldt een onderzoeksplicht bij bodemingrepen groter dan 5.000 m² en dieper dan 30 cm –mv.
20 Bestemmingsplan ‘verlegging gastransportleiding Haaften W-527-19’
Toelichting
Een klein stuk binnen het centrale deel van het plangebied ligt in een zone met waardearcheologie 3 (historische dorpskern, oude woongrond en overige terreinen van archeologisch belang). Hiervoor geldt een onderzoeksplicht bij bodemingrepen groter dan 100 m² en dieper dan 30 cm –mv. Het centrale en noordoostelijke deel van het plangebied ligt in een zone met waarde-archeologie 4 (hoge verwachte dichtheid). Hiervoor geldt een onderzoeksplicht bij bodemingrepen groter dan 500 m² en dieper dan 30 cm –mv.
3.2.1 Onderzoek In opdracht van initiatiefnemer heeft recent bureauonderzoek1 plaatsgevonden. De werkzaamheden ter plaatse van de Waalbandijk, waar een hoge verwachting geldt voor de aanwezigheid van een dijklichaam uit de late middeleeuwen, bestaan uit een gestuurde boring. Dergelijke werkzaamheden hebben een geringe invloed op eventuele archeologische resten, waardoor voor dit deel van het plangebied geen verder vervolgonderzoek wordt geadviseerd. De voorgenomen werkzaamheden die wel eventuele archeologische resten kunnen roeren, de kabelsleuf en de in- en uittredepunten van de gestuurde boring in het noordoosten en zuidwesten van het plangebied, zijn dusdanig klein van aard dat zij wat betreft oppervlakte binnen de gemeentelijke archeologische vrijstellingsgrenzen blijven. De werkzaamheden in het noordoostelijk deel van het plangebied hebben een omvang van 45 m². In dit deel van het plangebied geldt waarde-archeologie 1: archeologisch onderzoek noodzakelijk bij bodemingrepen dieper dan 50 cm –mv en groter dan 100 m². De omvang van de werkzaamheden is kleiner dan de vrijstellingsgrens. Er is dus geen nader archeologisch onderzoek noodzakelijk in dit deel van het plangebied.
Ook wanneer uitgegaan wordt van de toekomstige archeologische beleidskaart van de gemeente West Betuwe, waarin het noordoostelijk deel van het plangebied in een zone met waarde-archeologie 4 (hoge verwachte dichtheid) ligt, is geen vervolgonderzoek noodzakelijk omdat hier een onderzoeksplicht geldt bij bodemingrepen groter dan 500 m² en dieper dan 30 cm –mv. De werkzaamheden in het zuidwestelijk deel van het plangebied hebben een omvang van 83 m². In dit deel van het plangebied geldt Waarde-archeologie 4: archeologisch onderzoek noodzakelijk bij bodemingrepen groter dan 10.000 m2. De omvang van de werkzaamheden is kleiner dan de vrijstellingsgrens. Er is dus geen nader archeologisch onderzoek noodzakelijk in dit deel van het plangebied. Ook wanneer uitgegaan wordt van de toekomstige archeologische beleidskaart van de gemeente West Betuwe, waarin het noordoostelijk deel van het plangebied in een zone met waarde - archeologie 7 (lage verwachte dichtheid) ligt, is geen vervolgonderzoek noodzakelijk omdat hier een onderzoeksplicht geldt bij bodemingrepen groter dan 5.000 m² en dieper dan 30 cm –mv. Indien de werkzaamheden ten behoeve van het rooien van de bestaande leiding beperkt blijven tot de bestaande leidingsleuf, wordt eveneens geen vervolgonderzoek geadviseerd. In de reeds geroerde grond worden geen in situ archeologische resten verwacht.
1
19 april 2022, RAAP, archeologisch vooronderzoek: een bureauonderzoek, plangebied Pauwenkamp te
Haaften, RAAPrap_5393_WBHA_20220419
21 Bestemmingsplan ‘verlegging gastransportleiding Haaften W-527-19’
Toelichting
3.2.2 Conclusie Aangezien de geplande bodemingrepen binnen de geldende vrijstellingsgrenzen van het gemeentelijk archeologie vallen, is een toetsing van onderhavig rapport door de gemeente niet aan de orde en is nader archeologisch onderzoek niet nodig. Indien bij de uitvoering van de werkzaamheden onverwacht archeologische resten worden aangetroffen, dan is conform artikel 5.10 van de Erfgoedwet aanmelding van de desbetreffende vondsten bij de Minister van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap c.q. de Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed verplicht (vondstmelding via ARCHIS).
3.3
Cultuurhistorie
In 2010 is in het Besluit ruimtelijke ordening (Bro) opgenomen dat gemeenten bij het maken van nieuwe bestemmingsplannen, maar ook bij het afwijken van bestemmingsplannen door toepassing van de zogenaamde uitgebreide afwijkingsbevoegdheid uit de Wabo, rekening moeten houden met de in en rondom het projectgebied aanwezige cultuurhistorische waarden. Onder cultuurhistorische waarden vallen naast archeologische waarden ook monumenten, beeldbepalende panden en beschermde stads- en dorpsgezichten, die op basis van de Monumentenwet zijn aangewezen. In, en in de directe omgeving van, het projectgebied zijn geen historische bouwwerken of monumentale panden met een cultuurhistorische of beeldbepalende waarde te benoemen. De verlegging van de gastransportleiding is dan ook niet van (negatieve) invloed op de cultuurhistorie ter plaatse.
3.4
Explosieven
Om meer informatie te achterhalen van mogelijke Niet Gesprongen Explosieven (NGE) is door opdrachtgever een onderzoek2 uitgevoerd. Er is een ruim gebied aan weerszijden van de aan te leggen leiding als onderzoeksgebied aangegeven. Op basis van dit onderzoek kan worden geconcludeerd dat een zeer beperkt gedeelte van het plangebied getroffen is door oorlogshandelingen tijdens de Tweede Wereldoorlog waardoor conventionele explosieven in de bodem kunnen zijn achtergebleven. Onderstaande inventarisatiekaart geeft het beeld weer van oorlogshandelingen die in het plangebied hebben plaatsgevonden. Slechts het meest zuidelijke deel van het plangebied kan als verdacht worden beschouwd.
2
3 september 2021, AVG Explosieven Opsporing, pragmatische opsporingsanalyse, verlegging Haaften (W-527-19), 2162154POA-01, versie 01
22 Bestemmingsplan ‘verlegging gastransportleiding Haaften W-527-19’
Toelichting
Figuur 9 Ligging NGE verdacht gebied. Op basis van de resultaten van het aanvullend onderzoek wordt geadviseerd om, indien de graafwerkzaamheden plaatsvinden op diepte vanaf 0,75m-mv, vervolgstappen te ondernemen in de vorm van explosievenopsporing voorafgaand aan de voorgenomen werkzaamheden in aangegeven verdacht gebied. Dit zal worden uitgevoerd door opdrachtgever of in opdracht van de nader te selecteren aannemer die de leidingwerkzaamheden gaat uitvoeren. De verdere aanpak zal door opdrachtgever nader worden besproken met het bevoegd gezag (gemeente West Betuwe). Conform het verzoek van de Omgevingsdienst Rivierenland zal het advies vanuit bovengenoemd onderzoek worden opgevolgd tijdens uitvoering. Voor de uitvoering van het voorliggende plan zal ruim voor de start van de werkzaamheden het plangebied moeten worden vrijgegeven. Voor de procedure van het bestemmingsplan heeft dit geen verdere invloed.
3.5
Bodem
Omdat de werkzaamheden zich met name in en op de bodem zullen plaatsvinden is historisch milieukundig onderzoek3 verricht binnen het plangebied. Hiermee is getracht relevante informatie met betrekking tot het voormalig en huidige gebruik te verzamelen en tevens potentieel verdachte activiteiten zichtbaar te maken die de bodemkwaliteit op de locatie mogelijk hebben beïnvloed. Uit het onderzoek blijkt het volgende:
3
22 oktober 2021, WSP, Verkennend (water)bodemonderzoek verlegging Haaften (W-527-19; S-5495) SOL017607MK, versie 1.0,
23 Bestemmingsplan ‘verlegging gastransportleiding Haaften W-527-19’
Toelichting
— zintuiglijk zijn geen afwijkingen waargenomen die kunnen duiden op het voorkomen van een bodemverontreiniging; — uit de analyseresultaten van de grond ter hoogte van afsluiter 01 komt naar voren dat in het monster van de bovengrond licht verhoogde gehalten aan cadmium, kwik, nikkel en zink voorkomen. In het monster van de ongeroerde ondergrond zijn de onderzochte parameters niet aangetoond in gehalten die de achtergrondwaarde overschrijden; — de toplaag van de waterbodem (uiterwaarde) is altijd toepasbaar en verspreidbaar op landbodem. Voor toepassing in zoet oppervlaktewater voldoet de waterbodem aan klasse A. De onderliggende bodem is altijd toepasbaar en verspreidbaar op landbodem en altijd toepasbaar in zoet oppervlaktewater; — in het grondwater ter hoogte van afsluiter 01 en in de uiterwaarde zijn licht verhoogde concentraties barium, kwik (beide van nature verhoogd) en/of xylenen gemeten. Op grond van het uitgevoerde onderzoek kan worden geconcludeerd dat er geen sprake is van een bodemverontreiniging van betekenis en de onderzoeksresultaten geven geen aanleiding tot het uitvoeren van een nader bodemonderzoek en/of sanerende maatregelen. Ter bepaling van de veiligheidsklasse zijn de gemeten waarden tevens getoetst aan de CROW400.
Uit deze toetsing blijkt dat er bij graafwerkzaamheden ter hoogte van de afsluiters en de te leggen en verwijderen gasleiding, naast de basishygiëne, geen veiligheidsklasse van toepassing is.
3.6
Flora & Fauna
Met ingang van 1 januari 2017 is de nieuwe Wet natuurbescherming in werking getreden. Met de inwerkingtreding van deze wet zijn de Flora- en Faunawet, de Natuurbeschermingswet en de Boswet samengevoegd tot één nieuwe wet. De bevoegdheden zijn hierbij meer komen te liggen bij de provinciale overheden. Een uitzondering hierop zijn ruimtelijke ingrepen die gevolgen voor de natuur hebben, waaronder het gastransportnetwerk van Gasunie. Rijksdienst voor Ondernemend Nederland (RVO) blijft hiervoor het bevoegd gezag. 3.6.1
Gebieden
In de Wet natuurbescherming wordt onderscheid gemaakt in soorten en gebieden. Met name voor gebieden valt de wetgeving terug op Europese regelgeving van de Habitat- en Vogelrichtlijn waardoor er weinig verandert. Het plangebied is niet gelegen in, of in nabijheid van, een Vogel- of Habitatrichtlijngebied. Provinciale gebiedsbescherming De ingreep ligt deels binnen de begrenzing van het NNN. Het buitendijkse deel van de ingreeplocatie is begrensd als Gelders Natuurnetwerk (GNN) en Groene Ontwikkelingszone (GO), deelgebied 148 Waaluiterwaarden Waardenburg-Brakel.
24 Bestemmingsplan ‘verlegging gastransportleiding Haaften W-527-19’
Toelichting
Figuur 10 Situatie plangebied ten aanzien van GNN Gebiedsbescherming conform Wet Natuurbescherming De ingreeplocatie ligt ruim buiten de begrenzing van Natura 2000-gebieden. Het dichtstbijzijnde Natura 2000-gebied Rijntakken ligt op ca. 2,5 kilometer afstand van de ingreeplocatie.
Figuur 11 Situatie plangebied ten opzichte van Natura2000-gebieden
25 Bestemmingsplan ‘verlegging gastransportleiding Haaften W-527-19’
Toelichting
Er is geen kans op fysieke aantasting of verstoring. Verdere toetsing aan de Wnb voor het onderdeel gebiedsbescherming is niet noodzakelijk. Voor de aanlegwerkzaamheden in verband met de voorgenomen ingreep geldt ten aanzien van stikstofdepositie in de Wnb een vrijstelling van vergunningplicht. Op basis van artikel 2.9a van de Wnb geldt sinds 1 juli 2021 namelijk een partiële vrijstelling van de vergunningplicht voor activiteiten van de bouwsector. De partiële vrijstelling houdt in dat de tijdelijke gevolgen van de door de bouw veroorzaakte stikstofdepositie buiten beschouwing worden gelaten bij de natuurvergunning. Ook een toetsing op lokale effecten (AERIUS-calculatie) is niet meer nodig. De vrijstelling heeft betrekking op het bouwen en slopen van een bouwwerk en voor het aanleggen, veranderen en verwijderen van een werk. Daarnaast vallen de vervoersbewegingen die samenhangen met de werkzaamheden onder de vrijstelling. 3.6.2
Soorten
De verandering die de Wet natuurbescherming voor soorten met zich mee heeft gebracht is dat er nieuwe soorten beschermd zijn en eerder beschermde soorten juist geen beschermde status meer hebben. Per provincie is hierin onderscheid gemaakt waardoor de soortenbescherming niet meer landelijk gelijk is. Vanuit de natuurwetgeving blijft bij ruimtelijke ingrepen de initiatiefnemer verplicht op de hoogte te zijn van mogelijk voorkomende beschermde natuurwaarden binnen het plangebied, zodat hiermee rekening kan worden gehouden of (mitigerende) maatregelen kunnen worden genomen. De consequenties van de beoogde ruimtelijke ingreep zijn getoetst aan de bepalingen van de Wet natuurbescherming. De initiatiefnemer heeft dan ook een natuurtoets4 naar flora en fauna verricht op en rond de projectlocatie. Hierbij is tevens de uitlegstrook van de boorstreng meegenomen, aangezien dit tijdelijk onderdeel uitmaakt van het project. Opgemerkt moet worden dat er van de ruigtestrook ter hoogte van de uitlegstrook van de boring (gelegen in werkterrein 3) geen gebruik wordt gemaakt.
Figuur 12 Werkterreinindeling natuurtoets
16 september 2021, Natuurbalans-Limes Divergens, NOTITIE 21-127 Natuurtoets verlegging W-527-19 Haaften, definitief 4
26 Bestemmingsplan ‘verlegging gastransportleiding Haaften W-527-19’
Toelichting
Resultaten Aan de hand van gegevens uit de bureaustudie, de aanwezige biotoop en ecologische expertise is een inschatting gemaakt met betrekking tot het (mogelijk) voorkomen van beschermde plantenen diersoorten. Tevens is natuurinformatie opgevraagd bij de Nationale Databank Flora en Fauna. Uit het onderzoek wordt het volgende geconstateerd: •
Het verspreidingsbeeld van streng beschermde soorten op de ingreeplocatie en binnen de invloedssfeer van de voorgenomen ingreep is niet voldoende actueel en volledig om
•
effecten van de ingreep te kunnen beoordelen Vervolgonderzoek naar aanwezigheid van landhabitat van kamsalamander op
•
werkterrein 1 is nodig. Vervolgonderzoek naar waterspitsmuis, grote modderkruiper en voortplantingshabitat van kamsalamander en rugstreeppad is nodig indien de werkzaamheden leiden tot aantasting van de ijsbaan en/of oevervegetatie. Uitgangspunt van de uitvoering van de werkzaamheden is dat de uitlegstrook buiten de ijsbaan en oevervegetatie blijft maar naast de weg wordt gesitueerd.
•
Binnen de invloedssfeer van de voorgenomen ingreep kunnen de volgende streng beschermde soorten voorkomen: vleermuizen, waterspitsmuis, huismus, steenuil, kamsalamander, rugstreeppad en grote modderkruiper. Verder dient gedurende het broedseizoen rekening gehouden te worden met broedende vogels.
•
In de bomen binnen de invloedssfeer van de voorgenomen ingreep zijn geen nesten van roofvogels, zoals buizerd, havik en sperwer, aangetroffen.
•
Negatieve effecten kunnen grotendeels worden voorkomen door het treffen van mitigerende maatregelen voorafgaand of tijdens de werkzaamheden.
Indien de voorgestelde mitigerende maatregelen worden uitgevoerd, wordt overtreding van verbodsbepalingen uit artikel 3.1, 3.5 en 3.10 van de Wnb voor de meeste soorten voorkomen. Alleen voor de nader te onderzoeken soorten is dat nog onduidelijk. Opgemerkt moet worden dat voor werkzaamheden aan het hoge druk gastransportnetwerk van Gasunie het ministerie van EZ (RVO) bevoegd gezag is in het kader van de Wnb5. Aanvullend vervolg onderzoek6 Op basis van bovenstaande constateringen is vervolgonderzoek uitgevoerd naar de mogelijke aanwezigheid van de kamsalamander in het gebied. Uit de verschillende locatiebezoeken blijkt dat de kamsalamander niet is aangetroffen, zijn er nauwelijks geschikte schuilplaatsen en biedt de directe omgeving nauwelijks geschikt habitat. Er is dan ook geen sprake van negatieve effecten op kamsalamander als gevolg van de voorgenomen werkzaamheden op werklocatie 1 (Emmastraat – Crobseweg). Wel leiden deze tot negatieve effecten op algemene amfibieënsoorten. In het kader van de zorgplicht, die ook geldt voor algemene soorten, worden de volgende maatregelen geadviseerd: • Vrijkomend snoei- en kapafval kan verwerkt worden tot houtstapels en takkenhopen in het deel van de bosschage dat behouden blijft. Op deze wijze wordt het resterende landhabitat versterkt (kwaliteitsimpuls);
Zie artikel 1.3 van het Besluit natuurbescherming 25 oktober 2021, Natuurbalans - Limes Divergens, Vervolgonderzoek verlegging W-527-19 Haaften, 21-180, definitief 5 6
27 Bestemmingsplan ‘verlegging gastransportleiding Haaften W-527-19’
Toelichting
•
Alvorens de werkzaamheden te starten wordt de strooisel- en ondergroeilaag voorzichtig aan de kant geschoven naar het deel van de bosschage dat behouden blijft.
Voor werklocatie 1 (Emmastraat – Crobseweg) kan geconcludeerd worden dat verbodsbepalingen van de Wnb ten aanzien van kamsalamander niet worden overtreden. Een ontheffing van de Wnb voor kamsalamander is daarmee niet aan de orde. Om overtreding van de zorgplicht te voorkomen, worden bovenstaande maatregelen geadviseerd. De beoogde ontwikkeling past binnen huidige beleid en wetgeving op gebied van ecologie. Ten behoeve van de uitvoering zal er een ecologisch werkprotocol moeten worden opgesteld waarmee de uitvoerend aannemer nader geïnstrueerd wordt over de noodzakelijke mitigerende maatregelen.
3.7
Water
Het plangebied is gelegen binnen het beheersgebied van Waterschap Rivierenland, verantwoordelijk voor het waterkwantiteits- en waterkwaliteitsbeheer. 3.7.1
Watergangen en –keringen
De leggerkaart van het Waterschap laat zien dat direct nabij het plangebied een C-waterloop is gelegen.
Figuur 13 Situatie watergangen in nabijheid plangebied Om de leiding te kunnen verleggen is het noodzakelijk dat er wordt voldaan aan de Keur van het waterschap door voldoende afstand te houden vanuit de insteek van de waterloop en de waterloop op voldoende diepte te kruisen. Beide onderdelen zullen worden getoetst bij het aanvragen van de watervergunning. De (permanente) invloed voor de watergangen is daarmee zeer beperkt.
28 Bestemmingsplan ‘verlegging gastransportleiding Haaften W-527-19’
Toelichting
Kijkend naar de leggerkaart waarop de keringen zijn weergegeven, is duidelijk zichtbaar dat de boring wordt ingezet en uittreedt buiten de binnenbeschermingszone aan binnen- en buitenzijde van de primaire waterkering. Daarnaast wordt volgens het ontwerp voldoende diepte behaald om het dijkversterkingsproject doorgang te kunnen laten vinden. De zomerkade in de uiterwaarden wordt met het voorliggende project niet geraakt. Het belang van de waterkeringen is daarmee voldoende onder schot. Vanzelfsprekend zal er een watervergunning bij Waterschap Rivierenland worden aangevraagd om de boring uit te mogen voeren en de permanente ligging van de leiding vergund te krijgen. In afstemming met Rijkswaterstaat als bevoegd gezag buitendijks zal hier een afstemming in gezocht moeten worden.