RV2022-130-bijlage-tweede Bestuursrapportage-2022.pdf

-80

Natuurlijk begraven Ophemert

-30

Totaal

-100

Subsidie Bodemtaken Vanuit de provincie is ter compensatie van de overdracht bodemtaken een subsidie verstrekt. Deze subsidie ad 50.000 euro kan worden besteed aan het bekostigen van extra taken ODR en interne aanvullende taken. ODR heeft de factuur van 40.000 euro voor hun aandeel reeds gedeclareerd. Het restant 10.000 euro valt vrij, omdat de interne uren voor bodemgerelateerde taken binnen de huidige formatie wordt uitgevoerd. Bestemmingsreserve bodemsanering In deze reserve is een bedrag opgenomen van 100.000 euro voor de grondsanering aan de Bulkstraat te Tricht. Deze sanering is in 2022 integraal opgepakt in combinatie met het afkoppelproject en klimaatrobuust inrichten van de Bulkstraat te Tricht. Tijdens de uitvoering van het bodem saneringsproject is een financiële tegenvaller van 80.000 euro ontstaan. De extra kosten van sanering zijn onvoorzien en het gereserveerde budget overschrijden we daar mee met 80.000 euro. Het onderdeel afkoppelproject en klimaatproject is financieel gelabeld binnen het waterrioleringsplan (WRP). Het component bodemsanering is geen onderdeel van het WRP en deze Tweede Bestuursrapportage 2022

26

extra kosten van 80.000 euro komen ten laste van de algemene middelen (bij de vorming van de gemeente West Betuwe is besloten om deze reserve niet meer te voeden). Natuurlijk begraven Ophemert Najaar 2022 wordt de natuurlijke begraafplaats in Ophemert verder ingericht. De basisaanleg past binnen het beschikbare budget. Om de natuurlijke begraafplaats meer uitstraling te geven zijn een aantal voorzieningen nodig zoals een passend landelijk houten toegangshek, houten informatiebord, eenvoudige houten fietsensteun, enkele houten bankjes en een eenvoudige plaats voor ceremonies/ontmoetingsplek. De kosten hiervan bedragen 30.000 euro incl. btw. en zijn niet opgenomen in het basisbudget. De plaats voor ceremonies kan low budget worden gemaakt door de buitendienst met hout van te kappen bomen uit de gemeente. Met deze betere uitstraling krijgt het natuurlijk begraven de waarde die het verdient waardoor we denken dat het aantal begrafenissen toeneemt en de investering wordt terugverdiend. De kosten komen ten laste van de algemene middelen. Voorgesteld wordt dit bedrag toe te voegen aan de bestemmingsreserve onderhoud begraafplaatsen.

Programma 9 Volkshuisvesting, Ruimtelijke Ordening en Stedelijke vernieuwing Bedragen x 1.000 euro

Effect op begrotingsjaar

Saldo 2022

Leges ruimtelijke ordening

65

Planschade

-90

Leges bouwvergunningen

225

Onderhoud woonwagenlocaties

-13

Totaal

187

Leges ruimtelijke ordening In de eerste helft van 2022 zijn meer aanvragen voor het afwijken of wijzigen van het bestemmingsplan ingediend dan verwacht. Indien dit in de tweede helft van 2022 doorzet, worden er meer leges in rekening gebracht dan begroot. Het verwachte voordeel bedraagt 65.000 euro. Planschade Planschadevergoeding In het collegebesluit van 7 juni 2022 is besloten om planschadevergoeding uit te betalen. Door de vaststelling van het bestemmingsplan 'Buitengebied Neerijnen' door de gemeente Neerijnen in 2014 is planschade ontstaan. Inclusief vergoeding van wettelijke kosten en rente gaat het om een bedrag van ruim 71.000 euro. In 2022 is dit na een uitspraak van de rechtbank en deskundigenonderzoek dit definitief vast komen te staan. Planschade die voortvloeit uit reguliere actualisaties van bestemmingsplannen zijn een uitzondering. Daarom is er geen budget voor planschade geraamd, en is het negatieve resultaat ook ruim 71.000 euro. Uitbestede werkzaamheden Voor het afhandelen van verzoeken om planschade wordt externe deskundigheid ingehuurd in de vorm van een onafhankelijke schadecommissie. In 2022 zijn meer planschadeverzoeken dan gebruikelijk ingediend. Dit kan veroorzaakt zijn doordat er in de afgelopen jaren meer ontwikkelgerichte bestemmingsplannen zijn vastgesteld. En doordat inwoners steeds mondiger worden en Tweede Bestuursrapportage 2022

27

gemakkelijker juridische procedures opstarten. Omdat er meer aanvragen zijn, moeten we vaker een schadecommissie instellen. De verwachting is daarom een negatief resultaat van 19.000 euro. Per saldo een nadeel van 90.000 euro. Legesopbrengst bouwvergunningen Bij het vaststellen van het werkprogramma 2022 van de Omgevingsdienst Rivierenland en de uitwerking hiervan in de eerste Bestuursrapportage 2022 is rekening gehouden met inwerkingtreding van de Omgevingswet per 1 juli 2022. Om die reden is de verhoging van de legesinkomsten voorzichtig ingeschat (200.000 euro). Door de uitstel van de Omgevingswet naar 1 januari 2023 en de huidige stand van de legesinkomsten rechtvaardigt een eenmalige extra ophoging van de legesinkomsten met 225.000 euro wat leidt tot een voordeel. Door het uitstel van de Omgevingswet loopt het geprognosticeerde werkprogramma in de pas met de werkelijk bestede uren van Omgevingsdienst Rivierenland. Onderhoud woonwagenlocaties Wij verwachten dat de uitgaven aan onderhoud aan de woonwagenlocaties dit jaar naar verwachting hoger uitvallen dan begroot. Dit komt met name door de hogere onderhoudskosten voor de woonwagenlocatie in Waardenburg. In afwachting van de renovatie/verplaatsing moet de huidige situatie wel veilig en leefbaar zijn. De verwachte hogere onderhoudskosten bedragen 12.500 euro.

Programma 10 Financiering en Algemene dekkingsmiddelen Bedragen x 1.000 euro

Effect op begrotingsjaar

Saldo 2022

Opbrengst parkeergelden

-13

Vrijval stelpost Areaaluitbreiding

215

Vrijval post Onvoorzien

100

Septembercirculaire 2022

1.382

Totaal

1.684

Opbrengst parkeergelden De in de begroting opgenomen opbrengsten parkeergelden van 162.500 euro worden niet gehaald door minder bezoekers dan verwacht. De opbrengsten worden met 12.500 euro verlaagd. Vrijval stelpost areaaluitbreiding Vanuit de algemene uitkering reserveren we elk jaar een bedrag voor extra kosten als gevolg van areaaluitbreiding. Deze stelpost hebben we niet geheel nodig. derhalve kan er 215.000 euro vrijvallen Post Onvoorzien Conform de BBV (Besluit Begroten en Verantwoorden) hebben we een post Onvoorzien. Het restantbudget op deze post (100.000 euro) valt vrij ten gunste van het begrotingssaldo. Septembercirculaire 2022 De gemeente West Betuwe krijgt vanuit het rijk geld voor een deel van de uitgaven via het gemeentefonds. We noemen dat ook wel de algemene uitkering. Via circulaires maakt het rijk bekend hoeveel geld we krijgen. Dat gebeurt nu nog volgens de methode “samen trap op en samen trap af”, waarbij de omvang van het gemeentefonds groeit of krimpt in dezelfde mate als de rijksuitgaven zich

Tweede Bestuursrapportage 2022

28

ontwikkelen. Extra uitgaven en bezuinigingen hebben direct invloed op de omvang van het gemeentefonds. Deze beweging noemen we accres. Een accres is dus een opslag op het gemeentefonds voor: • loon- en prijsstijgingen • de ontwikkeling van de rijksuitgaven: investeert het rijk flink, dan krijgen de gemeenten meer; geeft het rijk het geld niet uit, dan krijgen de gemeenten minder (samen trap op en samen trap af) De september-circulaire bevat informatie over de actualisatie van het accres op basis van de Miljoenennota en een eenmalige rijksbijdrage in 2026. In deze bestuursrapportage verwerken we alleen de effecten over het jaar 2022. De financiële effecten van de jaren 2023-2026 verwerken we in de begroting 2023. De septembercirculaire 2022 laat een positief saldo zien van 1.382.000 euro, wat grotendeels wordt veroorzaakt door een voorlopige afrekening van het BTW compensatiefonds.

3.3. Budgetneutrale aanpassingen Areaaluitbreiding Groen Door de aanleg van De Plantage in Meteren is het groenareaal toegenomen (1.000 m2 bodembedekkers, 4.700 m2 gazon en 97 bomen). De onderhoudskosten voor dit areaal bedragen 12.000 euro per jaar en komen ten laste van de post areaaluitbreiding. Baggeren Hellouw De watergangen in de Korfgraaf, Biesland en De Morgen baggeren we als restopgave uit het voorgaande beheerplan, die helaas niet is meegenomen in het nieuwe beleids-/beheerplan watergangen. De geraamde kosten bedragen 30.000 euro en kunnen we opvangen in de reserve Onderhoud watergangen. Voorgesteld wordt 30.000 euro extra te onttrekken aan de reserve onderhoud watergangen. Subsidie instandhouding gemeentelijke monumenten We hebben een voorschot ontvangen van de provinciale bijdrage voor de instandhouding van gemeentelijke monumenten ad 21.380 euro. Het gezamenlijk budget bedraagt 64.903 euro. Opvang Vluchtelingen Oekraïners Als gevolg van de uitbraak van de oorlog in Oekraïne ligt er een taakstelling voor de gemeente om 300 vluchtelingen uit dit land op te vangen. Begin april is hiermee gestart. Op een 15-tal locaties worden deze opvangplaatsen gerealiseerd dan wel zijn ze al bezet. Voor de opvang zijn rijksmiddelen beschikbaar. Vooralsnog zijn deze toereikend. Voor 2022 gaat het om een ophoging van de begroting met 6.725.000 euro (zowel inkomsten als uitgaven).

Gemeentelijke objecten Met het realiseren van het project Lingeoevers zijn in het park Achter 't Veer in Geldermalsen twee nieuwe evenementenkasten (1x water en 1x elektra) geplaatst om evenementen in het park beter te faciliteren. Voor deze areaal uitbreiding verhogen we het jaarlijks exploitatiebudget structureel met respectievelijk 900 euro (elektra) en 1500 euro (water). Deze kosten komen ten laste van de post areaaluitbreiding.

Tweede Bestuursrapportage 2022

29

Regioplan cultuur-Inspirerend Rivierenland Overeenkomstig collegebesluit is in 2021 besloten om een bedrag van 40.000 euro beschikbaar te stellen om in regionaal verband in te zetten binnen het gezamenlijke plan "Inspirerend Rivierenland". Dit bedrag wordt ten laste gebracht van de corona compensatie gelden. Verlenging schuldhulpverlening aan ondernemers 2022 Ons college heeft in 2021 ingestemd met voortzetting van het aanbod schuldhulpverlening aan ondernemers in 2022. Het bedrag van 32.000 euro wordt ten laste gebracht van de corona compensatie gelden. Programmaplan duurzaamheid 2022-2025 Op 20 juni 2022 heeft het college het programma Duurzaamheid 2022-2025 vastgesteld. Met het vaststellen van het programmaplan realiseert het college voor de periode 2022 en 2023 de financiën en organisatie. Voor het inrichten van de programma-organisatie en het verder brengen van de ambities is het nodig om eenmalige kosten te maken. Voor de programmakosten is in de huidige begroting voor 2022 en 2023 dekking te vinden in de bestemmingsreserve duurzaamheid (2022; 221.5000 euro en voor 2023; 565.000 euro) en de bijdrage uit de meicirculaire aan de uitvoeringskosten voor het Klimaatakkoord van 111.000 euro, waardoor een totaal budget van 897.500 euro beschikbaar is voor het uitvoeren van het programma. Voor de programmakosten voor 2024 en 2025 wordt nog dekking gezocht. Daarbij wordt o.a.

gekeken naar de door het Rijk beschikbaar te stellen middelen voor de energietransitie (uit het Klimaatakkoord). Het restant van 219.000 euro van het in de meicirculaire 2022 toegekende bedrag voor de energietransitie wordt toegevoegd aan de reguliere bedrijfsvoeringskosten. Regeling Reductie Energie Woningen (RREW) Wij hebben een éénmalige subsidie van 359.100 euro van het Rijk ontvangen voor de werkzaamheden in het kader van de Regeling Reductie Energiegebruik-Woningen. Het college heeft besloten om deze werkzaamheden (budget neutraal) te laten uitvoeren door het Energieloket West-Betuwe. Energieloket Rivierenland Voor het (deels) financieren en operationeel houden van het Energieloket, hebben we als regio gemeenten van de Provincie 123.283 euro ontvangen. West Betuwe treedt hiervoor namens de Regio Rivierenland gemeenten als penvoerder op. West Betuwe heeft hiervan 25.564 euro ontvangen. Het resterende bedrag van 97.719 euro van deze subsidie zal één op één worden doorgesluisd naar de afzonderlijke gemeenten en is derhalve budgetneutraal. Indexering Groen Ten opzichte van de toegekende indexatie bij de eerste bestuursrapportage naar het prijspeil 01-2022 heeft er nogmaals een flinke prijsstijging plaatsgevonden. De indexatie wordt bij alle ingezette aannemers doorberekend in de uurtarieven en de brandstofprijzen.

Het totaal van deze kosten vertegenwoordigen een budget van 350.000 euro binnen het openbaar groen. Het verschil tussen de opgevoerde indexatie van 7,5% en de huidige opgegeven indexatie door GWW-algemeen met 11% (CBS indexcijfers, prijspeil juli 2022) kan niet binnen dit budget opgevangen worden. Voor 2022 is er nog geen dekking en is een verhoging van 12.250 euro benodigd. Beheerplan Wegen

Tweede Bestuursrapportage 2022

30

Ten opzichte van de toegekende indexatie bij de eerste bestuursrapportage naar het prijspeil 01-2022, zijn de prijzen nog flink gestegen. Voor asfaltverharding met 26% en voor de GWW-algemeen met 11% (CBS indexcijfers, prijspeil juli 2022). Het grootste aandeel van de onderhoudsopgave bestaat uit asfaltwerk. Binnen de contracten wordt gezocht naar optimalisatie van maatregelen. Door deze optimalisatie kan geadviseerd worden om het bedrag te indexeren met het CBS indexcijfer GWW-algemeen (11%). Voor de kosten van het groot onderhoud dit jaar is een correctie nodig naar het huidige prijspeil van 357.000 euro. Voorgesteld wordt dit bedrag toe te voegen aan de bestemmingsreserve wegen. Nieuw beleid 2022 uit Perspectiefnota 2023 In de Perspectiefnota 2023 is ook nieuwe beleid voor het jaar 2022 opgenomen. Dit betreft incidenteel nieuw beleid voor het uitvoeren van de kernagenda's (1,5 miljoen euro), kerngericht werken (500.000 euro) en subsidioloog (50.000 euro). Het bedrag van het uitvoeren van de kernagenda's voegen we toe aan de bestemmingsreserve Kernenbeleid. Het bedrag van het kerngerichtwerken voegen we toe aan de bestemmingsreserve Kerngericht werken. Het bedrag van de subsidioloog is toegevoegd aan de overhead. Personeelslasten Tot en met augustus zijn er interne besluiten genomen met betrekking tot inhuur en personeel.

Dit heeft geleid tot een kleine verschuiving binnen de programma's. Deze is meerjarig. Alhoewel deze bestuursrapportage alleen jaarschijf 2022 omvat, wijzigen we de begroting op deze onderdelen toch meerjarig. De wijziging is budgetneutraal maar dus wel programmaoverstijgend. bedragen x € 1.000

2022

2023

2024

2025

1. Bestuur en Ondersteuning

8

39

14

14

2. Veiligheid

-8

-14

-14

-14

3. Verkeer, Vervoer en Waterstaat

0

-25

0

0

4. Economie

0

0

0

0

5. Onderwijs

0

0

0

0

6. Sport, Cultuur en Recreatie

0

0

0

0

7. Sociaal Domein en Volksgezondheid

0

0

0

0

8. Duurzaamheid en Milieu

0

0

0

0

9. Volkshuisvesting, Ruimtelijke Ordening en Stedelijke vernieuwing

0

0

0

0

10.Financiering en Algemene dekkingsmiddelen

0

0

0

0

Totaal

0

0

0

0

Programma

Daarnaast dekken we een aantal personeelslasten uit reserves omdat deze werkzaamheden hieraan gelieerd zijn. Dit betreft de volgende onttrekkingen uit de volgende reserves: - BR Kerngericht werken 14.517 euro in 2022 en 72.583 euro in 2023 - BR Civiele Kunstwerken 12.300 euro in 2022 en 24.500 euro in 2023 - BR Openbare verlichting 24.300 euro in 2022 en 48.600 euro in 2023 - BR Flexibele kern personeel 78.400 euro in 2023 Dit betreft de volgende toevoeging en onttrekking aan de reserve te verlagen: BR Wegen 2.775 euro in 2022 en 5.550 euro vanaf 2023 De BR Wegen dient voor de egalisatie van de kosten. Door het aannemen van een medewerker is vaste dienst hebben we minder VAT (voorbereiding, administratie en toezicht) kosten waardoor de te egaliseren kosten lager worden. Dit resulteert in een lagere toevoeging en onttrekking. Tweede Bestuursrapportage 2022

31

4. Paragraaf Weerstandsvermogen en risicobeheersing Ontwikkelingen met mogelijke risico's waarvan het effect nog niet goed is in te schatten Op dit moment spelen in de wereld en in de maatschappij grote zaken die bedreigend kunnen zijn voor de economie en het menselijk welbevinden. Denk aan de Oekraïne oorlog en klimaatontwikkeling en de maatschappelijke en economische onrust die daardoor ontstaat. Ook zijn de lange termijn effecten van de Coronacrisis nog onvoldoende duidelijk. Er is een tekort aan woningen dat maatschappelijke onrust voedt. Dichtbij voelen bedrijven en gezinnen de effecten van de hoge energieprijzen. De onrust kan leiden tot een toename van financiële en psychische problemen. De omvang van deze risico's kunnen we nog niet goed duiden, maar dat er gevolgen zijn voor de gemeentelijke financiën is zeer aannemelijk. Mutaties in risicoprofiel We actualiseerden de risico's voor de begroting 2023 en de bestuursrapportage 2022 in één slag. Voor het kwantificeren van de risico 's maken we gebruik van bandbreedtes zodat het gebruik van PM wordt voorkomen. In totaal identificeerden we 36 risico's. Voor de bepaling van het weerstandsvermogen rekenden we alle risico's door. Dit deden we met behulp van een Monte Carlo simulatie, die we ook gebruiken voor het bepalen van de benodigde risicoreserve voor de grondexploitatie.

De uitkomst van de Monte Carlo simulatie voor de risico's, exclusief grondexploitatie, is 18.269.000 euro. Het risicoprofiel van de grondexploitatie is 11.359.000 euro, waardoor het totale risicoprofiel van de gemeente 29.628.000 euro bedraagt. Ten opzichte van de begroting 2022 is dit een toename van ruim 1.500.000 euro; ten opzichte van de jaarrekening 2021 is het een toename van 134.000 euro. In de eerste bestuursrapportage schatten we de risico's op 28.519.000 euro, ten opzichte daarvan zijn de risico's nu toegenomen met ongeveer 1.100.000 euro. Dit verschil wordt vooral verklaard door de risico' s van het sociaal domein en kwaliteitsborging bouw, bij de eerste bestuursrapportage lieten we die buiten beschouwing omdat we alleen naar de risico's voor 2022 keken. Tegen het einde van het jaar is het reëler om ook de risico' s voor 2023 mee te wegen. Nieuw geïdentificeerde risico' s zijn risico' s ten aanzien van te betalen Vennootschapsbelasting en invordering en de vergoeding van klokuren voor gymnastiekonderwijs over de jaren 2019 tot en met 2022. Nieuw is ook het risico van personeelstekorten bij zorgaanbieders waardoor wachtlijsten ontstaan. Hogere lasten als gevolg van te betalen Vennootschapsbelasting De versnelling van de woningbouw heeft een positief effect op de grondexploitaties, maar kent ook een ongewenst neveneffect door te betalen Vennootschapsbelasting (Vpb).

Door de systematiek van bepalen van te betalen Vpb is het zo dat ook grondexploitaties met een verliesvoorziening voor de Vpb winstgevend kunnen zijn en we dus deze belasting moeten betalen. Het risico signaleren we nu voor de Plantage, we ramen het groot met een waarde tussen 250.000 en 500.000 euro met een gemiddelde kans dat het risico zich voordoet. Gemeentelijke vorderingen worden niet betaald In de afgelopen jaren heeft de invordering van gemeentelijke leges, belastingen en naheffingen niet altijd de volle aandacht gehad, waardoor een aantal vorderingen inmiddels langere tijd open staan. Ook zien we in deze tijd van hoge energieprijzen en andere prijsstijgingen dat meer mensen financiële Tweede Bestuursrapportage 2022

32

problemen krijgen. We schatten het risico op groot met een waarde tussen 250.000 en 500.000 euro met een gemiddelde kans dat het risico zich voordoet. Nabetaling klokuren gymnastiekonderwijs tot en met 2022 Veel scholen maken voor het gymnastiekonderwijs gebruik van de gymzalen in de dorpshuizen. Voor het gebruik ontvangen de dorpshuizen een klokuurvergoeding gymnastiek dat gebaseerd is op de Verordening Huisvestingsvoorzieningen onderwijs gemeente West Betuwe. Het harmoniseren van de systematiek heeft enige tijd in beslag genomen. Daarnaast is de vergoeding over de periode 20192022 gedeeltelijk of niet aan de dorpshuizen betaalbaar gesteld. Het is verstandig om over de jaren 2019 tot en met 2022 de methode te hanteren die in de drie voormalige gemeenten werd toegepast. De beheerders van de betreffende accommodaties kan niet verweten worden dat de drie voormalige gemeenten een bepaalde rekenmethode hanteerden. We brengen nu de omvang in beeld, het risico ramen we op gemiddeld, tussen 100.000 en 250.000 met een zeer grote kans dat het risico zich voordoet. Niet volledig of vertraagd realiseren taakstelling sociaal domein In het programma Sociaal Domein en Volksgezondheid hebben we te maken met een taakstelling. We zetten maatregelen in om meer grip op de uitgaven in het sociaal domein te creëren.

Deze maatregelen zijn verwerkt in het Uitvoeringsprogramma Bouwen aan Sociale Kracht. Ze moeten leiden tot een structurele bezuiniging van 3,5 miljoen eind 2024. Dit jaar realiseren we daarvan conform afspraak 700.000 euro. Tegelijkertijd hebben we de afgelopen jaren te maken met een stijging van de zorgkosten. Het is een risico dat de taakstellig niet gehele gerealiseerd wordt. De MKBA analyse laat zien dat op termijn, binnen 2 tot 4 jaar, en potentiële besparing van 1,5 miljoen euro haalbaar is. Daarbij is de nieuwe regionale inkoop van zorg met meer aansluiting op de lokale doelen en gericht op een financieel houdbare uitvoering van het sociaal domein, waarmee we naar verwachting 1 miljoen euro zouden kunnen besparen uitgesteld tot medio 2023. We vernieuwen de regionale inkoop van jeugdzorg en wmo. Per 1 januari zou de vernieuwde inkoop ingaan. De planning van de aanbesteding van de regionale inkoop van jeugdzorg en wmo is echter aangepast ten gevolge van een ingediende klacht. Om de afhandeling van de klacht en het vervolg van de aanbesteding zorgvuldig uit te voeren is een langere doorlooptijd nodig van minimaal een half jaar. De verlenging van de projectorganisatie en de juridische kosten voor afhandeling van de klacht leidt tot meerkosten van mogelijk 90.000 euro. In 2022 verwachten we van de structurele bezuiniging van 3,5 miljoen eind 2024, ca 1 miljoen niet haalbaar.

De gevolgen zijn groot. Om die reden dient er bijsturing plaats te vinden waarbij ook versoberingskeuzes niet uitgesloten zijn. Het gaat hierbij om de volgende bedragen 2022 0,7 miljoen- verwachte realisatie 0,7 miljoen 2023 2,5 miljoen - verwachte realisatie 1,5 miljoen 2024 3,5 miljoen - verwachte realisatie 2,5 miljoen Wachtlijsten door personeelstekorten bij zorgaanbieders De krapte op de arbeidsmarkt is een landelijk probleem dat zich ook voordoet bij zorgaanbieders en Gecertificeerde instellingen. Met wachtlijsten tot gevolg. Waardoor òf de gemeente de zorg gaat verlenen en extra kosten ontstaan òf de problematiek verergerd en er zwaardere zorg nodig is. Derving legesinkomsten door invoering Wet kwaliteitsborging bouw Op 1 juli 2022 treedt (gekoppeld aan de Omgevingswet) de Wet kwaliteitsborging bouw (Wkb) in werking. Deze Wkb heeft tot gevolg dat gemeenten (of uitvoeringsdiensten) voor omgevingsvergunningsaanvragen in gevolgklasse 1 de bouwtechnische toets niet meer uitvoeren, wat leidt tot minder verhaalbare legeskosten. Uit berekeningen (op basis van huidige hoeveelheid aanvragen) blijkt dat dit leidt tot een structurele derving van 450.000 euro per jaar. Omdat de wet op 1 Tweede Bestuursrapportage 2022

33

juli 2022 in werking treedt, wordt voor het jaar 2022 een bedrag van 225.000 euro ingeschat. Mogelijk wordt (een deel van) de derving van de leges door de Wkb door het Rijk gecompenseerd. Dat wordt een half jaar voor inwerkingtreding van de wet bekendgemaakt.

5. Paragraaf Onderhoud kapitaalgoederen (technische wijzigingen) Vervanging populieren en essen In het beleidsplan is voor de vervanging van de populieren en essen uitgegaan van een theoretische vervanging van 6.150 bomen in 5 jaar tijd. Bij de vaststelling van het beleidsplan 2021 - 2025 is besloten om 70% te korten op het benodigde budget voor het vervangen van risicovolle essen en populieren. Door deze bezuiniging is het beschikbaar gestelde budget toereikend voor het vervangen van 1.845 bomen. In 2022 is voor de vervanging van de populieren en de essen een meerjaren vervangingsplan (2022 2031) opgesteld. Op basis van de boominspectiedata en veldbezoek is urgentie gegeven aan de verschillende lanen. In de beoordeling zijn aspecten meegenomen als verhoogd risico op schade, mate van aantasting/kroonvervorming, conditie en toekomstverwachting. De urgentie is in 3 fasen met een cyclus van 3 jaar ingedeeld. In de eerste fase (2022-2025) gaan we circa 1.850 bomen met urgentie 1 vervangen. Het 1 op 1 vervangen van de bomen is niet haalbaar wegens te smalle bermen, de aanwezigheid van kabels en leidingen en andere omgevingsfactoren. Het beschikbare gestelde budget van 553.500 euro (1.845 bomen) is voor de vervanging van de bomen met urgentie 1 voldoende. Fase 2 (2025-2028) betreft de vervanging van circa 2.177 bomen.

De kosten voor deze vervanging nemen we mee in het in 2023 op te stellen Bomenbeleidsplan. Kapbeleid en groenstructuurplan In de visie van het groenbeleidsplan 2021 - 2025 is opgenomen dat het groen en de bomen in West Betuwe een bijdrage moeten leveren aan de leefomgeving, identiteit, natuur, duurzaamheid en economie. Daarnaast leveren groen en bomen ook een belangrijke bijdrage aan het behalen van de klimaatdoelstellingen van West Betuwe. Een groen- en boomstructuurkaart (plan) is een beleidsmiddel om het groen en de (waardevolle)bomen, die bijdragen aan bovengenoemde doelstellingen, te beschermen. De waardevolle bomenkaart van gemeente West Betuwe wordt daarmee geactualiseerd. In het raadsbesluit van 5 november 2020 is besloten om de eenmalige kosten, 55.000 euro, voor het opstellen van een groen- en bomenstructuurkaart (plan) en de actualisatie van de waardevolle bomenlijst (geharmoniseerd kapbeleid) in te zetten voor de omvorming van de bomen. De omvormingsmaatregel dunnen bomen (om en om verwijderen gezonde bomen) is in 2021 door een amendement van de raad vervallen. Voorgesteld wordt om een groen- en boomstructuurkaart op te stellen en de waardevolle bomenlijst te actualiseren en de hiervoor benodigde kosten ten laste te brengen van het omvormingsbudget. De groen- en bomenstructuurkaart vormt de basis voor het op te stellen bomenbeleidsplan in 2023.

Dienstverleningsovereenkomst Ibor Avri In de 2e kwartaalrapportage 2022 geeft de Avri aan dat er in het 1e half jaar een overschrijding is van 75.000 euro. Dit wordt veroorzaakt door het groeizame weer in het voorjaar, stijging van de brandstofprijzen, kostenstijging door extra inzet aannemer door terugloop van het aantal medewerkers met een afstand tot de arbeidsmarkt. Avri verwacht deze overschrijding in het 3e en 4e kwartaal op te kunnen vangen door meevallers op enkele andere onderdelen zoals de

Tweede Bestuursrapportage 2022

34

onkruidbestrijding in de droge zomerperiode e.d. Daarom is op dit moment nog geen extra budget nodig. Vooraankondiging uitstel Waterrioleringsplan (WRP) 2019 t/m 2023 met 1 jaar naar 2024. Het huidige waterrioleringsplan (WRP) loopt van 2019 t/m 2023. Begin 2023 zou volgens planning gestart worden met het opstellen van een nieuw WRP 2024 t/m 2028. Deze planning willen we 1 jaar uitstellen. De financiële effecten van het verlengen van het WRP met 1 jaar, nemen we mee in de 1e bestuursrapportage 2023. Het WRP is de basis voor de rioolheffing die bij onze inwoners jaarlijks wordt geheven. De gemeente kan hiermee voldoen aan haar zorgplicht afvalwater, grondwater, hemelwater en verder invulling geven aan toenemend wateroverlast door klimaatveranderingen. Reden van uitstel is 2 ledig: 1. De benoemde projecten in het WRP zijn nog niet allen gerealiseerd en staat het budget nog gereserveerd. Redenen zijn de grote harmonisatieslag binnen de nieuwe gemeente, de personeelsstop in 2019-2020, alsmede het daarna lastig aantrekken van nieuw personeel, dan wel vertrekkend personeel. Met het uitstellen van het nieuwe WRP met 1 jaar willen we een inhaalslag maken met het realiseren van projecten. 2. Er komt landelijk een nieuwe heffingsmethodiek riool-waterbelasting en deze willen we gelijktijdig voorleggen aan het college en raad. Risicoparagraaf/proces: 1.

Door de afgelopen 3 jaar vertraagd realiseren van projecten is de financiële buffer binnen het WRP toereikend om het huidige WRP met 1 jaar te verlengen. 2. Door deze vertragingen ontstaan er geen risico’s binnen het onderhoud en beheerproces. 3. De inflatie in de afgelopen periode is door deze temporisering op te vangen, maar zal ook onderdeel worden in de nieuwe doorrekening van het WRP vanaf 2024 ipv 2023. 4. Het financieel kostendekkingsplan van het WRP heeft een doorlooptijd van 60 jaar. Dit plan wordt jaarlijks geactualiseerd, om de financiële effecten goed te monitoren. 5. Omdat het WRP met een jaar wordt verlengd wordt er voor 2024 een apart jaarplan opgesteld. 6. Er kan gemotiveerd worden afgeweken van de huidige termijn van 5 jaar. Deze motivatie moet geautoriseerd worden door de raad en verantwoord worden in de paragraaf ‘Onderhoud kapitaalgoederen’ van de begroting en de jaarstukken.

6. Investeringen Beheerplan Wegen Om de geplande vervanging van wegen te kunnen realiseren, is een correctie nodig naar het huidige prijspeil. Het grootste aandeel van de onderhoudsopgave bestaat uit asfaltwerk. Binnen de contracten wordt gezocht naar optimalisatie van maatregelen. Door deze optimalisatie kan geadviseerd worden om het totaal de indexeren met het CBS indexcijfer GWW-algemeen. Voorgesteld wordt het (restant)krediet voor rehabilitaties 2022 te verhogen met 1,11 miljoen euro. De aanleg van duurzame veilige bermverharding is ook duurder uitgevallen. Voorgesteld wordt het (restant)krediet voor aanleg bermverharding 2022 te verhogen met 379.000 euro. Deze verhoging kan opgevangen worden binnen de stelpost kapitaallasten die in de 1e bestuursrapportage 2022 is opgenomen in de begroting. Toevoeging aan de bestemmingsreserve dekking afschrijving rehabilitaties Wegen vanaf 2023 structureel te verhogen met 52.900 euro. Tweede Bestuursrapportage 2022

35

7. Bijlagen West Betuwe Financieel In Evenwicht West Betuwe wil een financieel gezonde gemeente zijn, met een begroting die gedurende een reeks van jaren in evenwicht is. Tegelijkertijd wil de gemeente goede voorzieningen bieden, tegen acceptabele lasten voor inwoners en bedrijven. Daarvoor wil de gemeente regie houden op de begroting zodat we voorbereid zijn op mee- en tegenvallers en is de gemeenteraad in positie om een goede afweging te kunnen maken. Tijdens de begrotingsbehandeling op 5 november 2020 is in het kader van West Betuwe Financieel in Evenwicht een aantal bezuinigingsmaatregelen vastgesteld. West Betuwe Financieel in Evenwicht heeft het dekkingsplan voor een sluitende meerjarenbegroting t/m 2024 opgeleverd. Het is, samen met de programmabegroting 2021, vastgesteld tijdens de begrotingsraad. Mede daardoor blijft de gemeente West Betuwe onder repressief toezicht van de provincie. Met de raad is afgesproken om tijdens de planning en control cyclus te rapporteren over de realisatie van de bezuinigingsmaatregelen zoals vastgesteld.

Overzicht West Betuwe Financieel in Evenwicht

Tweede Bestuursrapportage 2022

36