RV2021-087 Bijlage 2021.06.11 Toelichting Uitbreiding Landgoed Bloemfonteijn.pdf
Tekst van het document
Herziening Bestemmingsplan Landgoed Bloemfonteijn Hooiakker 2 te Heesselt Gemeente West Betuwe
Inhoudsopgave 1
Inleiding ............................................................................................................................................ 3 Aanleiding en doelstelling ........................................................................................................ 3 Leeswijzer ................................................................................................................................ 3
2
Het plan ............................................................................................................................................ 4 Ligging van het plangebied ...................................................................................................... 4 Planbeschrijving....................................................................................................................... 5 Beeldkwaliteit ......................................................................................................................... 10
3
Beleidsmatige onderbouwing ......................................................................................................... 13 Inleiding ................................................................................................................................. 13 Rijksbeleid ............................................................................................................................. 13 Provinciaal en Regionaal beleid ............................................................................................ 16 Gemeentelijk beleid ............................................................................................................... 17
4
Milieutechnische uitvoerbaarheid ................................................................................................... 19 Milieueffectrapportage ........................................................................................................... 19 Bedrijven en milieuzonering .................................................................................................. 20 Geluidhinder .......................................................................................................................... 24 Natuurbeheer ......................................................................................................................... 25 Erfgoedbeheer ....................................................................................................................... 28 Bodemkwaliteit....................................................................................................................... 30 Luchtkwaliteit ......................................................................................................................... 33 Externe Veiligheid .................................................................................................................. 34 Waterbeheer ..........................................................................................................................
37 Verkeer en parkeren .............................................................................................................. 42
5
Juridische planbeschrijving ............................................................................................................ 44 Plansystematiek..................................................................................................................... 44 Opzet van de regels .............................................................................................................. 44 De bestemmingen.................................................................................................................. 45
6
Maatschappelijke en economische uitvoerbaarheid ...................................................................... 47 Economische uitvoerbaarheid ............................................................................................... 47 Maatschappelijke uitvoerbaarheid ......................................................................................... 47
7
Bijlagen ........................................................................................................................................... 48
Pagina 2 Bestemmingsplan Landgoed Bloemfonteijn, Hooiakker 2 te Heesselt
1 Inleiding Aanleiding en doelstelling In 2013 is er een bestemmingsplan opgesteld voor Landgoed Bloemfonteijn. Landgoed Bloemfonteijn is een zorglandgoed waar mensen met een verstandelijke beperking vrijuit kunnen wonen en leven in een natuurlijke omgeving. Om het landgoed uit te breiden zijn verschillende percelen aansluitend aan het landgoed gekocht. Het plan richt zich op de realisatie van een kleinschalige woonzorgvoorziening met faciliteiten ter dagbesteding voor mensen met een beperking. Daarnaast zullen er twee woningen worden herbouwd op het landgoed. Binnen de nieuwe delen van het landgoed is ruimte voor diverse soorten natuur- en landschapsontwikkeling. De voormalige agrarische gronden krijgen een functiewijziging waarbinnen een divers natuurlandschap gecreëerd wordt. Het landgoed heeft een open karakter en zal naast de woonzorgvoorziening beperkte recreatieve mogelijkheden bieden voor mensen uit de nabije omgeving als ook recreanten die de omgeving bezoeken. Op het opengestelde gedeelte van het landgoed wordt een dierenverblijf opgericht ten behoeve van de dagbesteding van cliënten van de woonzorgvoorziening. Voorliggend bestemmingsplan heeft als doel om de realisatie van een uitbreiding en wijziging van het Landgoed Bloemfonteijn onder ruimtelijke en planologische randvoorwaarden mogelijk te maken.
Hiertoe zal het bestaande bestemmingsplan ‘Landgoed Bloemfonteijn’ herzien worden en het juridische kader van het moederbestemmingsplan ‘Landgoed Bloemfonteijn’, vastgesteld op 04-07-2013, als uitgangspunt worden genomen. Voor de realisatie van de uitbreiding is een omgevingsvergunning ingediend. Voor het doorlopen van de procedure van het bestemmingsplan en de omgevingsvergunning is een coördinatiebesluit genomen. Beide procedures zullen gelijktijdig ter inzage gelegd worden en zal ook gelijktijdig op besloten worden. De ontwerp omgevingsvergunning is als bijlage 1 bij de toelichting opgenomen.
Leeswijzer Onderhavig bestemmingsplan bestaat naast deze inleiding uit een beschrijving van het beoogde plan in hoofdstuk 2. In hoofdstuk 3 wordt verantwoord waarom het plan past binnen het beleid van de gemeente. In hoofdstuk 4 wordt de milieutechnische uitvoerbaarheid van het plan toegelicht. Hoofdstuk 5 bevat de juridische planbeschrijving. Tot slot wordt in hoofdstuk 6 de maatschappelijk en economische uitvoerbaarheid toegelicht. Na de toelichting volgen de regels inclusief de bijlagen en de verbeelding van het bestemmingsplan.
Pagina 3 Bestemmingsplan Landgoed Bloemfonteijn, Hooiakker 2 te Heesselt
2 Het plan Ligging van het plangebied Landgoed Bloemfonteijn ligt tussen Heesselt en Varik langs de dijk van de Waal. Het bestaande landgoed ligt op de kadastrale percelen E1024-1025-1026-1027 en E578 in de gemeente Varik. De betreffende percelen liggen ingeklemd tussen de Donkerstraat-Walgtsestraat en de Waalbandijk ten zuiden van Varik. Aan de noordkant sluit het landgoed Bloemfonteijn aan op het bestaande landgoed ‘De Steen’.
Figuur 1. Landgoed in omgeving, aangeduid met rode cirkel. (Bron: Google Earth)
Figuur 2. Zoom in op Landgoed Bloemfonteijn, globaal aangeduid met in blauw het bestaande landgoed en in rood de gebieden ter uitbreiding. (Bron: Google Earth)
Pagina 4 Bestemmingsplan Landgoed Bloemfonteijn, Hooiakker 2 te Heesselt
Als plaats voor de uitbreiding van het landgoed is gekozen voor twee nabijgelegen agrarische gronden aan weerszijden van de Bommelsestraat, die haaks staat op de Donkerstraat-Walgtsestraat. De percelen kadastraal bekend als gemeente Varik E158 en E159 vormen samen een geheel en liggen langszij de Bommelsestraat met de ingang aan de Donkerstraat, in het verlengde van het bestaande zorglandgoed. Deze gronden hebben een oppervlakte van ongeveer 1,35 hectare. Het perceel kadastraal bekend als gemeente Varik E172 is toegankelijk via de Bommelsestraat nr. 2 en ligt haaks op perceel E159. Op het agrarische perceel zijn enkele gebouwen aanwezig, waaronder twee bedrijfswoningen (nummer 2a en 2b). Dit perceel heeft een oppervlakte van zo’n 1,2 hectare. Het landgoed van 5,6 hectare wordt in totaal uitgebreid met 2,55 hectare, waardoor het beoogde landgoed een totale oppervlakte van ongeveer 8,2 hectare zal hebben.
Planbeschrijving 2.2.1 Projectlocatie en omgeving Het plangebied ter uitbreiding van het landgoed bevindt zich aan weerszijden van de Bommelsestraat, vlakbij de kruising met de Donkerstraat-Walgtsestraat, op enige afstand van de bebouwde kom van Varik. Van oudsher is aan beide zijden van de weg lintbebouwing aanwezig. De bebouwing kenmerkt zich door woonbebouwing op ruimte percelen. De betreffende percelen ter uitbereiding worden grotendeels gebruikt voor akkerbouw. De omgeving rond het plangebied is landelijk ingericht. Het noordelijke planperceel (nr. 172) is met de zuidwestzijde gelegen aan de openbare weg de Bommelsestraat. Aan de noordwestzijde grenst het noordelijke planperceel aan agrarisch land in gebruik als boomgaard. Aan de zuidoostelijke zijde wordt het plangebied begrensd door een grondgebonden veehouderij ter hoogte van het bouwvlak en in de overige lengte van het perceel door woonpercelen. Aan het einde van het perceel aan de noordoostzijde grenst het aan een watergang, waarbij het aangrenzende deel bij het perceel hoort en een deel in bezit is van derden. De grens nabij de woonpercelen aan de Walgtsestraat is niet heel duidelijk. Een deel van de erfbebouwing staat tot op het perceel nr. 172. Voor dit bestemmingsplan is daarom besloten om de plangrens tot twee meter vanaf de perceelsgrens op te nemen. Hierdoor wordt geen bestemming Natuur op erfbebouwing gelegd.
Hiermee wordt voorkomen dat een strijdige situatie in dit bestemmingsplan opgenomen wordt. Het westelijke planperceel (nr. 158-159) is met de zuidoostzijde gelegen aan een watergang en toegang tot de Donkerstraat. Aan de overzijde van de Donkerstraat is het bestaande landgoed gelegen. Aan de noordoostzijde is het perceel gelegen aan de Bommelsestraat, begrensd door een bomenrij. Aan de noordwestzijde van het perceel ligt een tennisbaan. Aan de zuidwestzijde grenst het perceel aan andere agrarische percelen, in gebruik voor akkerbouw. Het bestaande landgoed grenst met de oostzijde aan de Waalbandijk. Deze dijk heeft een waterkerende functie. Aan de andere zijde van de Waalbandijk zijn de Heesseltsche Uiterwaarden gelegen. 2.2.2 Beoogde planontwikkeling Het planconcept houdt in dat het bestaande landgoed uitgebreid wordt met het toevoegen van twee agrarische percelen van ca. 1,4 en 1,2 hectare. De bestaande agrarische bestemming van de uitbreidingspercelen maakt plaats voor landgoed. De totale oppervlakte van het landgoed zal daarmee van ruim 5,6 hectare vergroot worden naar ongeveer 8,2 hectare.
Pagina 5 Bestemmingsplan Landgoed Bloemfonteijn, Hooiakker 2 te Heesselt
Uitbreiding landgoed Het uitbreidingsgebied van het landgoed zal dezelfde functies toegewezen krijgen als het bestaande landgoed. Op de nieuwe gronden komt een dependance van de woonzorgvoorziening inclusief extra mogelijkheden voor dagactiviteiten. Daarnaast komt op het terrein een ponystalling met ponyweide, diverse thematuinen voor dagactiviteiten en waterpartijen. De thematuinen zullen ook gebruikt worden door de nabij gelegen basisschool, Burgemeester Westerbeek van Eertenschool. Voor het gebied is een landschappelijk inrichtingsplan opgesteld met aandacht voor natuur- en landschapsontwikkeling. Het landgoed heeft een open karakter en zal beperkte recreatieve mogelijkheden bieden voor mensen uit de nabije omgeving alsook recreanten die de omgeving bezoeken. Vervanging van twee woningen De uitbreiding van het landgoed zal gepaard gaan met de herontwikkeling van twee woningen. Op perceel nr.172 staan in de bestaande situatie de twee bedrijfswoningen (Bommelsestraat 2a/2b). De 1e bedrijfswoning wordt gesloopt en vervangen door een nieuwbouwwoning. De 2e bedrijfswoning wordt eveneens gesloopt en krijgt een plek op het bestaande landgoed. Voor deze te verplaatsen woning zal een bouwvlak worden opgenomen. Deze woning zal pas op termijn gerealiseerd worden. Planologisch zullen de woningen een reguliere woonbestemming toegewezen krijgen.
Zorgvraag De uitbreiding voorziet in de behoefte aan uitbreiding voor het zorglandgoed. De vraag naar de zorg die Bloemfonteijn levert is groot en er is sprake van een wachtlijst. Een uitbreiding van het zorglandgoed met een zorgpaviljoen voorziet in de mogelijkheid voor interne herschikking van de gebouwen, zodat er compartimentering van bewonersgroepen plaats kan vinden. Recent is vanwege corona gebleken hoezeer daar behoefte aan is. In de dependance van het zorgpaviljoen worden de meer zelfstandige bewoners geplaatst. Een andere reden voor de uitbreiding is het stoppen van een nabijgelegen zwembad. De faciliteiten van het zwembad werden ingezet voor therapie. Met het stoppen van het zwembad is een belangrijke vorm van therapie weggevallen. Zorglandgoed Bloemfonteijn wil deze therapievorm nu zelf gaan aanbieden voor zijn bewoners door in de dependance een therapiebad te realiseren. Verder zorgt de uitbreiding van het landgoed voor meer mogelijkheden en ruimte voor overige dagbesteding. 2.2.3 Stedenbouwkundige structuur Op het landgoed worden drie nieuwe gebouwen gerealiseerd, namelijk: 1. een dependance van het zorgpaviljoen voor mensen met een beperking; 2. een woning ter plaatse van de bestaande bedrijfswoning; 3.
een woning (op termijn gerealiseerd) als vervanging van de 2e bedrijfswoning; Ondergeschikt hieraan wordt, mede ten behoeve van de dagbesteding van cliënten, een ponystal (nr. 4) opgericht. In navolgende afbeelding zijn de locaties van de verschillende gebouwen weergegeven.
Pagina 6 Bestemmingsplan Landgoed Bloemfonteijn, Hooiakker 2 te Heesselt
Figuur 3. Locaties van de verschillende (nieuw te bouwen) gebouwen en bouwwerken.
1. Dependance Zorgpaviljoen Op perceel nr.172 wordt een uitbreiding van het bestaande zorgpaviljoen door middel van een bijgebouw gerealiseerd. Het zorgpaviljoen zal ruimte bieden voor een therapiebad met bijbehorende facilitaire voorzieningen. De zorginvulling is vergelijkbaar met één groep in het hoofdgebouw: er wordt een woonkamer met kitchenette voorzien, behorend bij de 8 bewonerskamers. De kamers van 25m 2 beschikken over eigen sanitaire voorzieningen. Verder komt er een 2-kamer-appartement in het zorgpaviljoen, evenals een slaapruimte met bed en douche voor de slaapwacht. Overige voorzieningen bestaan uit een gastentoilet en bergruimte. Het zorgpaviljoen wordt in één bouwlaag uitgevoerd met aan de uiteinden een hoger accent. 2. woning Op perceel nr.172 wordt een woning gerealiseerd ter vervanging van de bestaande bedrijfswoning op het perceel. Op het bestaande landgoed is reeds een beheerderswoning aanwezig in de vorm van een vrijstaande woning die aansluit op de architectuur van het bestaande zorgpaviljoen. De woning wordt in twee bouwlagen uitgevoerd in een vergelijkbare stijl als de dependance op hetzelfde perceel. 3. Te verplaatsen woning Op het bestaande landgoed zal in het verlengde van de bestaande bebouwing een woning gerealiseerd worden.
De nieuwe woning wordt ingezet als seniorenwoning en dient ter vervanging van de te slopen 2e bedrijfswoning op perceel nr.172.
Pagina 7 Bestemmingsplan Landgoed Bloemfonteijn, Hooiakker 2 te Heesselt
2.2.4 Functionele structuur Op de uitbreiding van het landgoed krijgen dezelfde functies een plaats als op het bestaande landgoed. 1. Intensieve 24-uurs zorg voor 8 bewoners; 2. Natuur- en landschapsontwikkeling; 3. Water; 4. Dagbesteding; 5. Recreatieve voorzieningen; 6. Verkeer en infrastructuur; 7. Voorzieningen en elementen De woonfunctie wordt hieraan toegevoegd. In het moederbestemmingsplan zijn deze functies uitgebreid omschreven. In deze toelichting zal de omschrijving aangevuld worden met specificaties voor de uitbreidingslocaties. Ad. 1 Intensieve 24-uurs zorg voor 8 bewoners De dependance van het zorgpaviljoen maakt het mogelijk om bewonersgroepen te compartimenteren. In de dependance zullen de meer zelfstandige bewoners worden gehuisvest. In de uitbreiding van het zorgpaviljoen wordt een wooneenheid gevestigd met een woonkamer en acht bewonerskamers. Daarnaast wordt een therapiebad in het paviljoen gerealiseerd. Dit maakt het mogelijk voor de zorginstelling om een belangrijke vorm van therapie zelf aan te kunnen bieden, zonder daarbij afhankelijk te zijn van derden. Ad. 2 Natuur- en landschapsontwikkeling De voornaamste ontwikkeling op de uitbreiding van het landgoed zal in het kader staat van natuur- en landschapsontwikkeling.
De randvoorwaarden die leidend zijn voor de aanleg van natuur betreft enerzijds de eisen die vanuit de Natuurschoonwet voor landgoederen voortkomen en anderzijds de eisen die uit natuurcompensatie van het waterschap voortvloeien. Een deel van de natuur dat op het landgoed wordt aangelegd zal als natuurcompensatie dienen van het Waterschap. Bij de dijkverlegging door het waterschap gaan een aantal natuurdoeltypen verloren die elders in Gelderland, maar bij voorkeur in de nabije omgeving gecompenseerd dienen te worden. Het waterschap heeft een overeenstemming bereikt met de eigenaars van landgoed Bloemfonteijn om bij de uitbreiding van het landgoed een aantal natuurdoeltypen te realiseren. Het gaat om de onderstaande vier natuurdoeltypen met bijbehorende oppervlaktes: 1. 2. 3. 4.
Type L01.09 - Hoogstamboomgaard: 0,13 ha Type N14.03 - Haagbeuken- en essenbos: 0,41 ha Type N16.04 - Vochtig bos met productie: 0,95 ha Type N17.03 - Park- en stinzenbos: 0,07 ha
Bij het opstellen van het inrichtingsplan zijn deze natuurdoeltypen verwerkt. Bijlage 2 is de bijlage die bij het bestemmingsplan voor de Dijkverzwaring is opgenomen. De afspraken in het bestemmingsplan voor de dijkverzwaring zijn dus één op één overgenomen in dit bestemmingsplan. Ad. 3 Water In de uitbreiding van het landgoed zijn diverse waterpartijen opgenomen. De waterpartijen hebben natuurlijke oevers. Op perceel nr.158 wordt een moeras aangelegd. Het moeras kan overgestoken worden door een knuppelpad.
Pagina 8 Bestemmingsplan Landgoed Bloemfonteijn, Hooiakker 2 te Heesselt
Ad. 4 Dagbesteding, waaronder recreatieve voorzieningen In de uitbreiding van het landgoed zijn diverse mogelijkheden tot dagbesteding opgenomen. Op het bestaande landgoed is reeds een dierenverblijf aanwezig. De uitbreiding zal voorzien in een ponystal met ponyweide. Met de pony’s kan een ponypad worden belopen. Verder zijn in de uitbreiding verschillende thematuinen voorzien. Deze thematuinen bieden zowel bewoners als schoolkinderen van nabijgelegen school de mogelijkheid om natuur van dichtbij te ervaren. De thematuinen zijn ingericht om insecten te leren kennen, educatie over natuur te ontvangen, natuurlijk te spelen en groen te beleven. Ad. 5 Recreatieve voorzieningen Evenals op het bestaande landgoed wordt de uitbreiding van het landgoed voorzien van wandelpaden. Recreanten kunnen het landgoed vrij betreden. De woonplekken zullen hierbij worden afgeschermd. Ad. 6 Verkeer en infrastructuur Interne ontsluiting Er wordt een ontsluitingsweg aangelegd naar het zorgpaviljoen. Tevens zal op het bestaande landgoed de ontsluiting verlengd worden naar de op termijn te realiseren woning. Wandelpaden Over de uitbreiding van het landgoed lopen nieuwe wandelpaden uitgevoerd in een halfverharding of in gemaaid gras. Deze paden vormen op perceel 158-159 een verbinding tussen de Donkerstraat en Bommelsestraat.
Op perceel 172 vormen ze een verbinding tussen de Bommelsestraat en Walgtstraat. Waar precies op de Walgtstraat wordt aangesloten is nog niet duidelijk. Het is de bedoeling dat de kinderen van de nabijgelegen basisschool aan de Walgtstraat makkelijk en veilig de schooltuinen op het perceel kunnen bereiken. Door deze wandelpaden ontstaat een schakel in een groter netwerk. De paden zijn zo gesitueerd dat ze ook de mogelijkheden bieden om binnen het landgoed een ommetje te maken. Parkeren Wat betreft het parkeren is het uitgangspunt dat binnen het plangebied wordt voorzien in voldoende parkeerplaatsen. Het personeel, bezoekers en recreanten kunnen parkeren op de bestaande parkeervoorziening bij de hoofdingang van het landgoed. De eigenaars van de nieuw te bouwen huizen krijgen een parkeergelegenheid nabij het huis.
Pagina 9 Bestemmingsplan Landgoed Bloemfonteijn, Hooiakker 2 te Heesselt
Beeldkwaliteit 2.3.1 Stedenbouwkundige inpassing Het plan past binnen de bestaande en te handhaven verkavelingsstructuur. Woning en dependance zorgpaviljoen Het uitbreidingsperceel 172, waarop de dependance van het zorgpaviljoen en de woning gerealiseerd zullen worden, bevindt zich tussen de bestaande lintbebouwing aan de Bommelsestraat en de Walgtsestraat. De gebouwen hebben wel verbinding met de hoofdgebouwen op het landgoed, maar ze liggen verder weg. Voor de ontwikkeling is een beeldkwaliteitsplan opgesteld dat als bijlage 1 bij de regels is toegevoegd. Om eenheid te creëren zullen het zorgpaviljoen en de woning opgetrokken worden in een vergelijkbare stijl. Als inspiratie/referentie wordt verwezen naar Frank Lloyd Wright architectuur. Deze inspiratie is ook gebruikt voor het bestaande landgoed. Hierdoor ontstaat een groep gebouwen die in uitstraling aansluiten. Wel wordt door de ligging ook aansluiting gezocht bij de bebouwing direct aangrenzend aan de Bommelsestraat en de Walgtsestraat. De gebouwen krijgen een natuurlijk en modern aanzicht. De gebouwen zullen op die manier opgenomen worden in het omringende natuurlijke landschap van het landgoed. Gekozen is voor massieve houtbouw, wat zowel duurzaam als snel gebouwd kan worden. De bouw van de gebouwen zal daardoor een minimale impact hebben op nabijgelegen natuurgebieden.
Het zorgpaviljoen zal bestaan uit één bouwlaag en plat dak, met bij de entree en het zwembad een aangepaste dakvorm. Het zwembad zal als open kasconstructie tegen het zorgpaviljoen geplaatst worden. Het zorgpaviljoen zal bestaan uit ca. 600 m2 en het zwemdeel uit ca. 150 m2. Verder heeft het gebouw rondom een dakoverstek, wat met name in de zomermaanden zorgt voor minder directe zoninval en een aangenaam woonklimaat.
Figuur 4. Referentiebeeld Kantoor Medel.
De uitstraling van de woning langs de Bommelsestraat is passend bij de dependance van het zorgpaviljoen. De woning bestaat uit twee bouwlagen met een plat dak. De woning heeft houten gevels in combinatie met stucwandgevels. Eveneens heeft de woning een dakoverstek om in de zomer direct invallend zonlicht te beperken. De woning die op het bestaande landgoed, op termijn, gerealiseerd zal worden krijgt eveneens een uitstraling die aansluit bij het zorgpaviljoen. Zo blijft de strook met gebouwen in het midden van het bestaande landgoed in architectuur duidelijk familie van elkaar.
Pagina 10 Bestemmingsplan Landgoed Bloemfonteijn, Hooiakker 2 te Heesselt
2.3.2 Landschappelijke inpassing De vormgeving van het landgoed dient te voldoen aan de eisen van de regelingen van de Natuurschoonwet (NSW) en de eisen die de provincie stelt voor de natuurcompensatie voor de dijkverzwaring. Tevens dient het te passen binnen de algemene eisen van een goede ruimtelijke ordening. Verlenging landgoed Perceel 158-159 ligt in het verlengde van het bestaande landgoed. Er is daarom gekozen om de inrichting van het bestaande landgoed door te laten lopen in dit uitbreidingsdeel. Het gedeelte heeft een parkachtige inrichting, waarbij gedeeltes met bomen en natuur doorbroken worden door meer open zones met grasland en water. In dit uitbreidingdeel wordt een eenvoudig ponyverblijf gerealiseerd. Ook wordt er een ponypad aangelegd waarover een rondje gelopen kan worden met de pony door de natuur. De ponyweide ligt net buiten het plangebied, aan de bovenzijde op onderstaande afbeelding.
Figuur 5. Inrichtingsplan van perceel 158-159.
Over het perceel lopen wandelpaden in de vorm van halfverharding of graspaden. Aan de Donkerstraat wordt het perceel verbonden met het bestaande landgoed. Aan het uiteinde van het perceel wordt het wandelpad aangesloten op een bestaande dam over de sloot naar de omgeving. Ter hoogte van het andere uitbreidingsperceel wordt het perceel aangesloten op het andere uitbreidingsgebied. Het perceel is openbaar toegankelijk voor recreanten. Gebruiksgedeelte Perceel 172 wordt ingericht om actiever gebruikt te worden. Het perceel grenst ook aan nabijgelegen woningen en gebruikspercelen en leent zich daarom meer voor een actiever gebruik. Aan de Bommelsestraat-zijde wordt een woning gerealiseerd. Iets verder naar achter gelegen zal de dependance van het zorgpaviljoen gebouwd worden. De overige gronden van het perceel worden ingericht met thematuinen, ingebed met enerzijds water en anderzijds natuur.
Pagina 11 Bestemmingsplan Landgoed Bloemfonteijn, Hooiakker 2 te Heesselt
Figuur 6. Inrichtingsplan van perceel 172.
Over het perceel loopt een wandelpad vanaf het andere uitbreidingsgedeelte over de lengte van het perceel naar de achterzijde. Het pad verbindt hiermee de dependance en de verschillende thematuinen. De thematuinen zijn open toegankelijk en worden met name ook ingericht voor de kinderen van de nabijgelegen school. Bestaande landgoed De inrichting van het bestaande landgoed zal grotendeels ongewijzigd blijven. Ter plaatse van de nieuwe woning in het verlengde van de bestaande woning wordt een woonbestemmingsplanvlak opgenomen. Hier zal op termijn een nieuwe woning gerealiseerd worden.
Pagina 12 Bestemmingsplan Landgoed Bloemfonteijn, Hooiakker 2 te Heesselt
3 Beleidsmatige onderbouwing Inleiding Op 1 juli 2008 is de nieuwe Wet ruimtelijke ordening (Wro) in werking getreden. Deze gaat uit van een scheiding tussen beleid en normstelling (juridische verankering). Het beleid wordt opgenomen in structuurvisies. Normstelling vindt plaats in het bestemmingsplan en/of in algemene regels die overgenomen moeten worden in bestemmingsplannen. Streekplannen en planologische kernbeslissingen zijn vanaf 1 juli 2008 gelijkgesteld aan structuurvisies. Het overgangsrecht van de Wro regelt dat concrete beleidsbeslissingen van Rijk en provincie overgenomen moeten worden in bestemmingsplannen. Naar verwachting treedt in 2022 de Omgevingswet in werking. De Omgevingswet staat voor een goede balans tussen het benutten en beschermen van de fysieke omgeving. De Omgevingswet bundelt wetgeving en regels voor ruimte, wonen, infrastructuur, milieu, natuur en water. De nieuwe wet zorgt voor minder en overzichtelijkere regels, een samenhangende benadering van de leefomgeving, ruimte voor lokaal maatwerk en betere en snellere besluitvorming. In anticipatie op de nieuwe wet worden bestaande ruimtelijke plannen omgezet naar omgevingsplannen. Wanneer mogelijk zal in dit beleidshoofdstuk alvast gebruik gemaakt worden van (ontwerp) omgevingsplannen. In dit hoofdstuk wordt een overzicht gegeven van het geldende beleidskader dat relevant is voor het plangebied.
Paragraaf 3.2 belicht het rijksbeleid. Het provinciaal/regionaal beleid wordt weergegeven in paragraaf 3.3 en het gemeentelijk beleid in paragraaf 3.4.
Rijksbeleid 3.2.1 Omgevingsvisie / Structuurvisie Infrastructuur en Ruimte Op 13 maart 2012 is de Structuurvisie Infrastructuur en Ruimte (SVIR) vastgesteld. De structuurvisie is de opvolger van de Nota Ruimte en de Nota mobiliteit. Het Rijk kiest daarin een aantal doelen om Nederland concurrerend, bereikbaar, leefbaar en veilig te houden voor de middellange termijn (2028): • vergroten van de concurrentiekracht van Nederland door het versterken van de ruimtelijkeconomische structuur van Nederland; • verbeteren en ruimtelijk zekerstellen van de bereikbaarheid waarbij de gebruiker voorop staat; • waarborgen van een leefbare en veilige omgeving waarin unieke natuurlijke en cultuurhistorische waarden behouden zijn. Voorts benoemt het Rijk 13 nationale belangen. Deze belangen zijn gelijkwaardig aan elkaar en beïnvloeden elkaar onderling. In de SVIR is een eerste integrale afweging gemaakt van deze belangen. Dit heeft als gevolg dat het Rijk in gebieden of projecten een gebieds- of project specifieke afweging zal maken. Indien nodig maakt het Rijk duidelijk welke nationale belangen voorgaan. Nationale Omgevingsvisie De omgevingsvisie is een instrument van de Omgevingswet. Met de Nationale Omgevingsvisie (NOVI) geeft het Rijk een langetermijnvisie op de toekomst en de ontwikkeling van de leefomgeving in Nederland.
De ontwerp-NOVI heeft als toekomstperspectief een duurzame leefomgeving waarbij de kwaliteiten van de omgeving worden behouden en versterkt. Daarnaast bestaan de Nederlandse uitdagingen van de ruimtelijke inrichting in een klimaatbestendige delta en zorgvuldig gebruik van de schaarse ruimte in Nederland. Dit kan worden bereikt door goede samenwerking tussen de verschillende betrokken instanties. Pagina 13 Bestemmingsplan Landgoed Bloemfonteijn, Hooiakker 2 te Heesselt
De opgaven die voort komen uit de nationale belangen van het Rijk zijn vertaald in vier integrale prioriteiten: - Ruimte voor klimaatadaptatie en energietransitie - Duurzaam economisch groeipotentieel - Sterke en gezonde steden en regio’s - Toekomstbestendige ontwikkeling van het landelijk gebied Binnen deze prioriteiten zal aandacht zijn voor de onderlinge verwevenheden en spanningen daartussen en voor thema’s en opgaven die daar dwars doorheen lopen, zoals leefomgevingskwaliteit, gezondheid, cultureel erfgoed, water, bodem en (nationale) veiligheid. Binnen de prioriteiten hanteert het Rijk drie afwegingsprincipes die helpen om beleidskeuzes te maken: 1. Combinaties van functies gaan voor enkelvoudige functies 2. Kenmerken en identiteit van een gebied staan centraal 3. Afwentelen wordt voorkomen Planspecifiek De ontwikkeling van het landgoed behoort niet tot een opgave van nationaal belang en is zodoende mogelijk binnen dit beleid. 3.2.2 Ladder voor duurzame verstedelijking Op 1 oktober 2012 is het Besluit ruimtelijke ordening (Bro) gewijzigd en is de ‘Ladder voor duurzame verstedelijking’ hieraan toegevoegd. Overheden dienen op grond van het gewijzigde Bro nieuwe stedelijke ontwikkelingen te motiveren om tot een zorgvuldige ruimtelijke afweging en inpassing van die nieuwe ontwikkeling te komen.
Een zorgvuldige benutting van de beschikbare ruimte voor verschillende functies vraagt om een goede onderbouwing van nut en noodzaak van een nieuwe stedelijke ruimtevraag en een zorgvuldige ruimtelijke inpassing van de nieuwe ontwikkeling. De ladder voor duurzame verstedelijking is verankerd in artikel 3.1.6 van het Bro. Op 1 juli 2017 is het Besluit ruimtelijke ordening (Bro) gewijzigd, waarbij een nieuwe Laddersystematiek geldt. In de nieuwe systematiek worden de huidige definities niet gewijzigd. Ten aanzien van de “treden” van de Ladder zijn er wel wijzigingen: in de nieuwe Ladder zijn de treden 1 en 2 samengevoegd en trede 3 is geschrapt, waardoor er geen sprake meer is van verschillende treden. Planspecifiek Voorliggend plan betreft de uitbreiding van een zorglandgoed met onder andere een dependance van het zorgpaviljoen met therapiebad en twee woningen. Hiervoor zullen agrarische gronden omgezet worden in gronden met de bestemming maatschappelijk en natuur. De nieuw te bouwen woningen zijn ter vervanging van de bestaande bedrijfswoningen op perceel 172. Deze krijgen de bestemming wonen. Daarnaast is het nieuw te bouwen zorgpaviljoen met uitbouw voor het therapiebad niet groter in oppervlak dan de bestaande bedrijfsgebouwen op perceel 172. Er vindt hiermee geen toename van bouwvolume plaats.
Het recreatief gebruik van de gronden is op basis van de huidige bestemming ook reeds toegestaan. De wijziging van de bestemming Agrarisch naar Maatschappelijk is het onderdeel waarvan beoordeeld moet worden of het een stedelijke ontwikkeling betreft. De bebouwing neemt immers niet toe en de als natuur bestemde gronden kunnen reeds recreatief gebruikt worden. Het oppervlakte van de maatschappelijke functie bedraagt minder dan 550 m2. De maatschappelijke functie is qua gebruik minder milieubelastend dan de agrarische functie. Er kan daarmee gesteld worden dat het een beperkte ruimtelijke ontwikkeling betreft en daarmee niet een omvangrijke nieuwe stedelijke ontwikkeling. De ontwikkeling is desalniettemin in overeenstemming met de ladder voor duurzaam gebruik. Er is behoefte aan de functie omdat het een uitbreiding van een bestaande functie betreft. Voor het plan is Pagina 14 Bestemmingsplan Landgoed Bloemfonteijn, Hooiakker 2 te Heesselt
ook een landschappelijk inrichtingsplan opgesteld zoals beschreven in hoofdstuk 2. Er is dan ook sprake van een zorgvuldige ruimtelijke inpassing. 3.2.3 Besluit algemene regels ruimtelijke ordening (Barro) Om uitvoering te geven aan de Structuurvisie Infrastructuur en Ruimte, is op 30 december 2011 het Besluit algemene regels ruimtelijke ordening (Barro) in werking getreden. Hierin staat een aantal projecten beschreven die van Rijksbelang zijn en waarmee gemeenten rekening dienen te houden bij het vaststellen van bestemmingsplannen en wijzigings- of uitwerkingsplannen. De projecten zijn exact ingekaderd en voorzien van regels, waaraan bestemmingsplannen moeten voldoen. Het betreft de onderstaande projecten: • • • • • • • • • • • • • •
Erfgoederen van uitzonderlijke universele waarde Natuurnetwerk Nederland Grote rivieren IJsselmeergebied (uitbreidingsruimte) Waddenzee en waddengebied Kustfundament Primaire waterkeringen buiten het kustfundament Rijksvaarwegen Hoofdwegen en landelijke spoorwegen Buisleidingen van nationaal belang voor het vervoer van gevaarlijke stoffen Elektriciteitsvoorziening Defensie Project Mainportontwikkeling Rotterdam Ruimtereservering parallelle Kaagbaan
Planologische Kernbeslissing Ruimte voor de Rivier (2006) Met de planologische Kernbeslissing Ruimte voor de Rivier streeft het kabinet naar een integrale aanpak van de hoogwaterproblematiek, waarbij voor het rivierengebied als geheel een koers wordt uitgezet en waarbij rekening wordt gehouden met de functies en belangen die in dit gebied aan de orde zijn. In de Planologische Kernbeslissing Ruimte voor de Rivier worden maatregelen in het rivierengebied vastgelegd die tot 2015 worden uitgevoerd. Daarnaast zijn maatregelen voor de langere termijn vastgelegd. Eén van deze maatregelen is het reserveren van binnendijks gebied bij Heeselt ten behoeve van een mogelijke toekomstige dijkverlegging. Planspecifiek Voorliggend plan betreft de uitbreiding van een zorglandgoed. Een deel van het plangebied ligt in de ruimtelijke reservering voor de dijkverlegging Heesselt. De bestemming ter plaatse van deze ruimtereservering wijzigt niet. Er ontstaat geen strijdigheid met de ruimtelijke reservering dijkverlegging Heesselt, zoals vastgelegd in de PKB ruimte voor de Rivier en het Barro en zoals neergelegd in het bestemmingsplan dat in procedure is gebracht voor de dijkverlegging. De planregels zijn opgesteld in overleg met het waterschap om toekomstige beperkingen te voorkomen. Het plan is verder niet in strijd met de doelstelling van het Barro.
3.2.4 Natuurschoonwet (NSW) De Natuurschoonwet is gericht op het behoud van landgoederen. Dit zijn terreinen met bossen en andere houtopstanden, die belangrijk zijn voor het behoud van het natuurschoon. De eigenaren van landgoederen komen in aanmerking voor fiscale tegemoetkomingen, als zij het landgoed 25 jaar aaneen in stand houden en toereikend beheren. Om in aanmerking te komen voor deze faciliteiten dient de eigenaar aan de Ministers van Landbouw, Natuurbeheer en Voedselkwaliteit en van Financiën te
Pagina 15 Bestemmingsplan Landgoed Bloemfonteijn, Hooiakker 2 te Heesselt
verzoeken zijn onroerende zaak aan te merken als landgoed ofwel te rangschikken onder de Natuurschoonwet 1928. Hier tegenover staan echter bepaalde voorwaarden voor het in stand houden van landgoederen en voor openstelling voor het publiek. Planspecifiek De NSW geeft aan dat op het landgoed tenminste 30% natuur gerealiseerd dient te worden. Voor landgoed Bloemfonteijn betekent dit dat met de uitbreiding tot 8,2 hectare tenminste 2,5 hectare natuur aanwezig moet zijn. Het landgoed voldoet ruim aan het vereiste met ca. 7 ha oppervlakte aan natuurbestemming. De natuur die wordt aangelegd ter compensatie van de dijkverlegging door het waterschap maakt onderdeel uit van deze 30% landgoednatuur.
Provinciaal en Regionaal beleid 3.3.1 De omgevingsvisie ‘Gaaf Gelderland’ De omgevingsvisie van de provincie Gelderland is 19 december 2018 vastgesteld. De omgevingsvisie stuurt op hoofdlijnen de ruimtelijke ordening op (boven)regionaal niveau. Het doel van de visie is een gezond, veilig, schoon en welvarend Gelderland. Dat houdt in dat de provincie zich enerzijds inzet voor een gezonde leefomgeving zonder vervuiling, die klimaatbestendig en veilig is. Daarnaast zet de gemeente zich in voor een dynamisch, duurzaam en aantrekkelijk woon-, werk-, en ondernemersklimaat met goede bereikbaarheid, zonder schadelijke impact op de natuur, en innovatief gebruik van energie. De gemeente heeft hierop een zevental ambities geformuleerd op het gebied van energie, klimaat, economie, natuur, mobiliteit, werken en wonen. De ambities van de gemeente zijn: • Energietransitie: van fossiel naar duurzaam • Klimaatadaptatie: omgaan met veranderend weer • Circulaire economie: sluiten van kringlopen • Biodiversiteit: werken met de natuur • Bereikbaarheid: duurzaam verbonden • Vestigingsklimaat: een krachtige, duurzame topregio! • Woon- en leefomgeving: dynamisch, divers, duurzaam Planspecifiek Voorliggend plan betreft het uitbreiden van zorglandgoed Bloemfonteijn. Het plan sluit aan op de ambities van de provincie door een gezonde woon- en leefomgeving te creëren voor mensen met een zorgvraag.
Verder wordt op het landgoed veel natuur gerealiseerd, wat bijdraagt aan de biodiversiteit en klimaatbestendigheid van de omgeving. Op het zorglandgoed vindt de aanleg van natuur plaats. Daarnaast zal natuur met specifieke natuurdoeltypen aangelegd worden ter compensatie van de dijkversterking door het Waterschap Rivierenland. 3.3.2 Provinciale Ruimtelijke Verordening De Wet ruimtelijke ordening geeft de provincie bovendien de bevoegdheid algemene regels vast te leggen in een provinciale verordening. Deze Ruimtelijke Verordening Gelderland is op 15 december 2010 door Provinciale Staten vastgesteld. In het buitengebied zijn volgens de Ruimtelijke Verordening Gelderland nieuwe woon- en werkfuncties niet toegestaan buiten onder meer de oprichting van nieuwe landgoederen, mits sprake is van een substantiële verbetering van in de directe omgeving aanwezige kwaliteiten van natuur, water of landschap of de recreatieve mogelijkheden van die omgeving. In de toelichting bij een bestemmingsplan dient aangegeven te worden op welke manier nieuwe bebouwing landschappelijk wordt ingepast. Pagina 16 Bestemmingsplan Landgoed Bloemfonteijn, Hooiakker 2 te Heesselt
Planspecifiek Er is een totaalvisie opgesteld, waarin een nadere onderbouwing van de nieuwe ontwikkeling is opgenomen. In deze visie is onder andere aandacht besteed aan de inpassing van het plan in het landschap, een nadere specificatie van de verschillende natuurdoeltypen die worden aangelegd etc. Uit deze totaalvisie blijkt dat het plan op hoofdlijnen aansluit bij de provinciale visie.
Gemeentelijk beleid 3.4.1 Vigerend bestemmingsplan De locatie is gelegen binnen het plangebied van het vigerende bestemmingsplan Buitengebied van de Gemeente Neerijnen en heeft de bestemming „Agrarisch gebied‟. Binnen deze bestemming is de ontwikkeling van een landgoed niet toegestaan. De ontwikkeling kan alleen planologisch mogelijk gemaakt worden via een partiële herziening van het bestemmingsplan.
Figuur 7. Uitsnede vigerend bestemmingsplan.
3.4.2 Sectoraal beleid De plaats Heesselt maakt deel uit van de gemeente West Betuwe. De gemeente is ontstaan per 1 januari 2019 na de fusie van de gemeenten Geldermalsen, Neerijnen en Lingewaal. Er is nog geen structuur- of omgevingsvisie beschikbaar. Daarom is onderstaand het meer sectorale beleid van de voormalige gemeente Neerijnen aangehouden. Planspecifiek Visie wonen en werken Het plan sluit aan op de „Visie Wonen en Werken van de Gemeente Neerijnen, waarin gehandicapten en hulpbehoevenden als bijzondere doelgroep worden beschreven. In diezelfde visie wordt beschreven dat “de poging om in kleine kernen tot innovatieve voorzieningen te komen wordt voortgezet” en dat “de randvoorwaarde is dat een dergelijke voorziening in belangrijke mate door de bewoners zelf wordt gedragen”.
Pagina 17 Bestemmingsplan Landgoed Bloemfonteijn, Hooiakker 2 te Heesselt
Sociale beleid Het plan is passend in het sociale beleid van de gemeente Neerijnen (nu West Betuwe) en aan de behoefte tot het ontwikkelen van lokale, kleinschalige zorg. Het gehele landgoed zal een maatschappelijke functie bieden aan mensen met een beperking. Economisch beleid gemeente Neerijnen 2011-2015 ‘samen vooruit’ In dit plan, vastgesteld in de raad van mei 2011, is als doel gesteld te kijken naar nieuwe economische dragers om de gemeente vitaal te houden. Hierbij kan bijvoorbeeld gedacht worden aan recreatie/toerisme en zorg. De zorgvoorziening en kleinschalige recreatieve voorzieningen op het landgoed zijn nieuwe economische dragers die hieraan kunnen bijdragen. Leefbaarheid De gemeente Neerijnen werkt aan de versterking van de leefbaarheid in haar dorpskernen. Om die reden zijn in een aantal kernen pilot-projecten opgestart. De nabij het project gelegen kernen Varik en Heesselt horen hier nog niet bij. Landgoed Bloemfonteijn draagt echter wel een aantal aspecten met zich mee die de leefbaarheid ten goede komen, zoals: • Bijdrage aan de dorpsgemeenschap door het dierenverblijf, de nieuwe natuur en de wandelroutes. •
Bijdrage leveren aan de vitaliteit van het platteland door toevoegen van een nieuwe economische drager in de vorm van zorg en recreatieve impulsen.
•
Toevoegen van een nieuwe kleinschalige, lokaal georganiseerde (woon)zorgvoorziening.
Conclusie gemeentelijk beleid: Het nieuwe landgoed Bloemfonteijn sluit met zijn woonzorgconcept met een beperkte recreatieve voorziening goed aan op het gemeentelijk beleid op het gebied van wonen, werken, economie en leefbaarheid. Ook is het passend binnen het sociale beleid. Voor wat betreft de groene component van het landgoed sluit de gemeente aan bij de eis van de provincie dat 5 ha natuurontwikkeling dient plaats te vinden, dit hoeft niet noodzakelijk in de vorm van nieuw bos plaats te vinden.
Pagina 18 Bestemmingsplan Landgoed Bloemfonteijn, Hooiakker 2 te Heesselt
4 Milieutechnische uitvoerbaarheid Een bestemmingsplan moet voorzien in een goede ruimtelijke ordening, zoals de Wro ex art 3.1 stelt. De invulling van dit vereiste is in de jurisprudentie verder gepreciseerd. Onderstaand is per woon- en omgevingsaspect beoordeeld of en wat voor een wijziging er optreedt en of een goed woon- en leefklimaat voor zowel de omgeving als het plangebied zelf gegarandeerd is.
Milieueffectrapportage Toetsingskader Per 1 april 2011 is het Besluit m.e.r. gewijzigd en in lijn gebracht met de Europese richtlijn hieromtrent (nr. 85/337/EEG). Voor deze wetswijziging kon bij de vraag of er een MER moest worden gemaakt, dan wel een mer-beoordeling moest worden uitgevoerd, worden volstaan met een toets aan de activiteiten en de bijbehorende getalsmatige grenzen uit het Besluit m.e.r. (bijlage C en D). Omdat de Europese richtlijn geen getalsmatige grenzen kent voor mer-plichtige activiteiten, zijn deze getalsmatige grenzen niet meer 'hard', maar hebben ze meer een indicatieve waarde. Concreet betekent dit dat bij de vraag of er een m.e.r. of een mer-beoordeling dan wel een planmer moet worden uitgevoerd, niet zonder meer kan worden uitgegaan van de getalsmatige grenzen in kolom 2 van bijlage C en D, maar dat meer in algemene zin beoordeeld moet worden of er sprake is van belangrijke nadelige milieugevolgen, waardoor het opstellen van een MER noodzakelijk zou zijn. Een planmer is wettelijk verplicht wanneer: • Het plan kaders stelt voor activiteiten in het plangebied waarvoor een (project-)mer noodzakelijk is, dan wel waarvoor beoordeeld moet worden of een (project-)mer noodzakelijk is; • Een bestemmingsplan activiteiten mogelijk maakt die kunnen leiden tot significante gevolgen voor Natura 2000-gebieden (dan is een passende beoordeling noodzakelijk).
Bij een planmer gaat het om besluiten uit kolom 3 van bijlage C en D van het Besluit m.e.r. Een project-mer of besluit-mer betreft een besluit op grond waarvan geen nader besluit mer- of (beoordelings-)plichtig besluit meer nodig is. Het plan schept dus geen kader meer voor een mer(beoordelings)plichtig besluit. Het gaat daarbij bijvoorbeeld om een bestemmingsplan wat in directe zin woningbouw mogelijk maakt waarvoor een mer-plicht geldt, of om een omgevingsvergunning voor het in werking hebben van een veehouderij (met aanzienlijke milieugevolgen). Het betreft hier besluiten uit kolom 4 van bijlage C en D van het Besluit m.e.r. De wetswijziging van 1 april 2011 heeft tot gevolg dat ook onder de drempelwaarden beoordeeld moet worden of een mer-procedure doorlopen moet worden. Dit geldt zowel voor besluiten uit kolom 4 als voor besluiten (plannen) uit kolom 3 (planmer). Ingeval het project onder de drempelwaarde valt is deze beoordeling vormvrij. Dit betekent dat deze beoordeling via de officiële mer-beoordelingsprocedure kan geschieden, maar in veel gevallen zal een beoordeling in de toelichting bij het plan voldoende zijn. Planspecifiek Voorliggend plan valt in categorie D11.2 ‘Stedelijk ontwikkelingsproject’. Het plan overschrijdt de getalsmatige grenzen van het Besluit m.e.r. (kolom C en D) niet. Deze grenzen zijn: Tabel 1. Categorie D11.2 met getalsmatige grenzen.
(Bron: bijlage D van Besluit milieueffectrapportage) D 11.2
De aanleg, wijziging of uitbreiding van een stedelijk ontwikkelingsproject In gevallen waarin de activiteit betrekking heeft op: met inbegrip van de bouw van winkelcentra of parkeerterreinen. 1°. een oppervlakte van 100 hectare of meer, 2°. een aaneengesloten gebied en 2000 of meer woningen omvat, of 3°. een bedrijfsvloeroppervlakte van 200.000 m 2 of meer.
Pagina 19 Bestemmingsplan Landgoed Bloemfonteijn, Hooiakker 2 te Heesselt
Dit betekent dat er sprake is van een vormvrije mer beoordeling. Voor voorliggend plan kan op basis van de in hoofdstuk 2 beschrijving van het plan en hoofdstuk 4 de milieutechnische uitvoerbaarheid voldoende inzicht gegeven worden in de kenmerken, plaats en de potentiële milieugevolgen van het plan. Op basis van deze hoofdstukken kan vervolgend geconcludeerd worden dat geen planMER nodig is.
Bedrijven en milieuzonering Een goede ruimtelijke ordening beoogt het voorkomen van voorzienbare hinder en gevaar door milieubelastende activiteiten. Door bij nieuwe ontwikkelingen voldoende afstand in acht te nemen tussen milieubelastende activiteiten (zoals bedrijven) en milieugevoelige functies (zoals woningen), worden hinder en gevaar beperkt of voorkomen en wordt het voor bedrijven of woonfuncties mogelijk gemaakt zich binnen aanvaardbare voorwaarden te vestigen. Om dit gestandaardiseerd te kunnen beoordelen zijn in de VNG-brochure Bedrijven en Milieuzonering richtafstanden opgesteld. Deze afstanden geven voor gemiddelde bedrijfssituaties aan op welke afstand geen hinder is te verwachten. De meer verfijnde afstemming voor de beperking of voorkoming van milieuhinder vindt vervolgens plaats in het kader van de Wet milieubeheer. In de brochure wordt onderscheid gemaakt in verschillende omgevingstypen. Voor een rustige woonomgeving gelden andere afstanden (strengere eisen) dan voor andere gebieden, zoals drukke woonwijken, gemengde gebieden en landelijke gebieden. De betreffende VNG-publicatie vormt geen wettelijk kader. De in de publicatie opgenomen afstanden betreffen richtafstanden. Planspecifiek Het plan voorziet in gevoelige functies in de vorm van twee woningen en een zorgpaviljoen waarin ook wooneenheden gevestigd zijn.
Onderstaand is voor verschillende bedrijven en activiteiten in de omgeving beredeneerd of deze belemmerd worden door de toevoeging van de woonfuncties. Daarnaast houdt voorliggend plan ook enkele milieubelastende activiteiten in. Beredeneerd wordt of deze activiteiten voor hinder zorgen voor gevoelige functies in het plangebied en de omgeving. Veehouderijen De bedrijven in de omgeving waarvan beoordeeld moet worden of er milieuhinder optreed die belemmerend kan werken voor en goede ruimtelijke ordening zijn agrarische bedrijven. In het vigerende bestemmingsplan zijn in de omgeving drie bedrijven aangewezen die Agrarisch bestemt zijn met de nadere aanduiding Veeteelt. In de door de VNG uitgegeven brochure ‘Bedrijven en milieuzonering’ heeft een bedrijf met de SBI-code 0121 (fokken en houden van rundvee) een richtafstand van 100 meter. Deze richtafstand is gebaseerd op het aspect geur. Voor geluid en stof is de richtafstand 30 meter en voor gevaar wordt geen zone nodig geacht (0 meter). Geurhinder (veehouderijen) De Wet geurhinder en veehouderij is het toetsingskader voor het aspect geurhinder van dierenverblijven van veehouderijen. Met minimumafstanden en maximale waarden voor geurbelasting krijgen geurgevoelige objecten (zoals woningen) bescherming tegen overmatige geurhinder.
Een gemeenteraad kan bij gemeentelijke verordening bepalen dat binnen een deel van het grondgebied van de gemeente andere waarden en andere afstanden van toepassing zijn. Een geurgevoelig object is een gebouw dat bestemd is voor wonen of langdurig verblijf en zodanig gebruikt wordt. Het gaat in de van toepassing zijnde Wet geurhinder en veehouderij (Wgv) om de verblijfsduur. De Wgv beschermt alleen mensen tegen langdurige blootstelling aan geurhinder.
Pagina 20 Bestemmingsplan Landgoed Bloemfonteijn, Hooiakker 2 te Heesselt
Figuur 8. Milieucontour in de buurt gelegen veehouderijen. Oranje = geurafstand van 100m, blauw = nieuwe en of verplaatste geurgevoelige objecten in het plan.
Voorliggend plan houdt geurgevoelige bestemmingen in. In afbeelding 8 geven de oranje cirkels de geurzones aan van drie nabijgelegen vergunningsplichtige agrarische bedrijven (inrichtingen) met veeteelt. Het betreft de bedrijven aan de Donkerstraat 9, De Walgtsestraat 39 en de Gerestraat 2. Deze bedrijven reiken niet tot aan de nieuwe dan wel verplaatste geurgevoelige objecten in het plangebied. Direct aangrenzend op de Walgtsestraat 52, in de oranje rechthoek, wordt in kleinschalige vorm dieren gehouden. Dit bedrijf valt onder het activiteitenbesluit. Omdat het op deze locatie het kleinschalig houden van dieren betreft, zijn de voorschriften 3.112 t/m 3.126 van het activiteitenbesluit niet van toepasing. Geurhinder vanuit dit bedrijf wordt vanuit het oogpunt van kleinschalig houden van dieren niet voorzien. Er is derhalve sprake van een goede ruimtelijke ordening voor het aspect geur voor het plangebied. Voor de Walgtsestraat 52 geldt tevens dat er in de bestaande situatie al twee woningen aanwezig zijn. De bouw van de nieuwe woonfuncties vormt daarmee geen grotere belemmering voor het bedrijf dan de alreeds aanwezige. Zonering Tennisbaan Aan de noordwestzijde van perceel 158 ligt een tennisbaan met verlichting. Een tennisbaan met verlichting valt onder de SBI-code (2008) 931F en heeft een richtafstand van 50 meter.
Binnen 50 meter van de tennisbaan worden geen gevoelige functies gerealiseerd. Realisatie Zwembad Verbonden met de dependance van het zorgpaviljoen wordt een therapiebad gerealiseerd. Een overdekt zwembad valt volgens de VNG-brochure onder SBI-code (2008) 931.1 en heeft een richtafstand van 50 meter. Het aspect geluid zorgt voor de zonering van 50 meter; de aspecten geur en gevaar zijn verbonden met een afstand van 10 meter.
Pagina 21 Bestemmingsplan Landgoed Bloemfonteijn, Hooiakker 2 te Heesselt
Geluid wordt bij een zwembad geproduceerd door de gebruikers en de technische installaties. Qua geluidproductie is het therapiebad echter niet vergelijkbaar met een openbaar zwembad. In voorliggend plan betreft het een relatief klein badwaterbassin van 48m2 en 1.30 waterdiepte. Het therapiebad is alleen toegankelijk voor de bewoners van het zorgpaviljoen, waarbij er slechts enkele mensen zich tegelijkertijd in het bassin zullen bevinden. Daarnaast zijn vanwege de geringe omvang van het bassin ook relatief lichte technische installaties nodig. Het is dan ook goed uitlegbaar dat de geluidszonering van 50 meter passend bij een openbaar overdekt zwembad is voor dit zwembad niet van toepassing is. Omdat het een afgesloten therapiebad is, is een richtafstand van 0 meter reëel en het bad is daarmee inpasbaar in de omgeving. Realisatie Dierenverblijf Op perceel 158-159 wordt een ponyverblijf gerealiseerd met bijbehorende dierenweide. Uit de “Bedrijven en Milieuzonering” van de VNG blijkt dat vanuit de milieuzonering voor een kinderboerderij (SBI-2008: 91041) 30 meter aangehouden dient te worden ten opzichte van omliggende milieugevoelige objecten. Het dierenverblijf met dierenweide is zo geplaatst dat het op minimaal 30 meter afstand ligt van de nabij gelegen woningen aan de Bommelsestraat en de Donkerstraat.
Landgoed met maatschappelijke functie Voorts zijn in het bestemmingsplan de bestemming Natuur voor het landgoed en de bestemming Maatschappelijk voor de verstandelijk beperkten opgenomen. De natuur is goed te combineren met de omliggende woonfunctie. De maatschappelijke bestemming is ook goed te combineren met de omliggende woonbestemming. Maatschappelijk als overkoepelende functie is niet opgenomen in Bedrijven en milieuzonering met aan te houden afstanden. Gezien het bestaande maatschappelijke gebruik op het reeds bestaande landgoed wordt duidelijk dat de bestemming goed in te passen is in de omgeving. Conclusie Het aspect Bedrijven en milieuzonering vormt enkele randvoorwaarden voor voorliggend plan. De inrichting van het plangebied is afgestemd op de verschillende randvoorwaarden die voortkomen uit de milieuzonering van de verschillende bedrijven en activiteiten. De milieuzonering vormt verder geen belemmering voor voorliggend plan. 4.2.1 Spuitzones boomgaarden Aan de noordzijde van perceel E172 en in zuidoostelijke richting zijn professionele boomgaarden aanwezig. Het gebruik van gewasbestrijdingsmiddelen voor boomgaarden kan negatieve gevolgen hebben voor bodem, water, lucht en volksgezondheid.
Er zijn geen wettelijke voorschriften over de minimaal aan te houden afstanden tussen gronden waarop bomen en andere gewassen in de open lucht worden gekweekt en nabijgelegen gevoelige objecten, zoals woningen. Het ontbreken van dergelijke voorschriften laat echter onverlet dat in het kader van een goede ruimtelijke ordening een afweging van alle bij het gebruik van de gronden betrokken belangen dient plaats te vinden, waarbij de aan te houden afstand tussen een fruitteeltbedrijf en woningen zodanig gekozen dient te worden dat een aanvaardbaar woon- en leefklimaat kan worden gegarandeerd. De toetsingspraktijk hanteert de vuistregel dat tussen gevoelige functies en agrarische bedrijvigheid in de fruitsector in het algemeen een minimale afstand van 50 meter dient te worden aangehouden, in verband met een eventuele schadelijke blootstelling aan gewasbeschermingsmiddelen. Gevoelige bestemmingen voor spuitzones zijn niet alleen gebouwen (zoals woningen, school, kantoren, enz.), maar ook gronden waar mensen enige tijd kunnen verblijven (zoals tuinen bij woningen en zorginstellingen, speelterreinen en terreinen voor recreatie).
Pagina 22 Bestemmingsplan Landgoed Bloemfonteijn, Hooiakker 2 te Heesselt
Begin 2018 is in het Activiteitenbesluit milieubeheer de verplichting opgenomen bij toepassing van gewasbeschermingsmiddelen in de open licht technieken te gebruiken die ten minste 75% minder drift veroorzaken dan de referentie spuittechniek. Het ruimtelijk beleid kan gebaseerd worden op deze algemeen geldende verplichting. Om die reden is er voor de fruitteelt aanleiding een spuitzone te hanteren die kleiner is dan de indicatieve afstand van 50 meter. Voor boomkwekerijen geldt de algemene plicht tot 75% driftreductie overigens pas vanaf 1 januari 2021. Als tussen de boomgaard en de gevoelige bestemming voor gewasbeschermingsmiddelen een windhaag aanwezig is of wordt aangeplant, die ten minste 1 meter hoger is dan de fruitbomen, dan is de basis spuitzone (van 40 meter voor laagstam boomgaarden) verder te verkleinen tot: - 30 meter als de windhaag blad verliest - 20 meter als de windhaag wintergroen is of jaarrond blad houdt - 20 meter bij een dubbele windhaag die blad verliest Planspecifiek Naast perceel 172 bevindt zich een perenkwekerij. Tussen de perenkwekerij en het akkerland bevindt zich een watergang. Vanwege deze watergang mag er binnen een zone van 10 meter vanaf de watergang niet gespoten worden. De realisatie van voorliggend plan vindt plaats in het najaar van 2021. Dit betekent dat de algemene plicht tot driftreductie voor zowel fruitteelt als boomkwekerijen geldt.
Voor de spuitzone kan daarom minder dan 50 meter gehanteerd worden. Voor voorliggend plan wordt voor een goede ruimtelijke ordening uitgegaan van een zone vanaf 10 meter vanaf de grens van het agrarische perceel. Deze 10 meter-zone is het resultaat van de aanplant van een wintergroene haag (spuitzonereductie tot 20m), in combinatie met een greppel.
Pagina 23 Bestemmingsplan Landgoed Bloemfonteijn, Hooiakker 2 te Heesselt
Het aspect Spuitzone vormt daarmee een randvoorwaarden voor voorliggend plan. De randvoorwaarde is dat een wintergroene windhaag of dubbele bladverliezende windhaag aangeplant moet zijn. In voorliggend plan zal deze aangeplant worden ten noordoosten van het nieuwe zorgpaviljoen. In de planregels is deze windhaag ook geborgd door middel van een voorwaardelijke verplichting en is in diezelfde zone ook extensief recreatief medegebruik binnen de bestemming natuur uitgesloten. Hiermee worden de gevoelige functies afdoende afgeschermd. De milieutechnische onderbouwing van deze maatregel is opgenomen in bijlage 3.
Geluidhinder In het kader van een goede ruimtelijke ordening wordt ernaar gestreefd om de geluidhinder als gevolg van spoor-, wegverkeer of industrie te beperken. Op basis van de Wet geluidhinder (Wgh) zijn er normen gesteld tot welke maximale geluidsniveaus geluidgevoelige functies belast mogen worden. De Wgh geeft tevens aan in welke situaties middels onderzoek aangetoond moet worden of aan deze normen voldaan kan worden. Op basis van de Wet ruimtelijke ordening en bijbehorende jurisprudenties zijn aanvullende onderzoeksverplichtingen gesteld. Planspecifiek De te realiseren woningen en het zorgpaviljoen) zijn geluidsgevoelige gebouwen, waardoor de Wet geluidhinder van toepassing is. Omdat in de omgeving van het plangebied geen industrieterreinen aanwezig zijn is enkel sprake van mogelijk weg- en/of railverkeerslawaai. Zowel de Waalbanddijk als de Bommelsestraat zijn 50km/h of hogere wegen. Op basis van de Wet geluidhinder is voor nieuwe geluidgevoelige objecten bij deze wegen dan ook een akoestisch onderzoek verplicht. Om de geluidsbelasting voor de woning aan de Bommelsestraat en het zorgpaviljoen in kaart te brengen is een akoestisch onderzoek uitgevoerd, zie bijlage 4. De conclusie van het onderzoek luidt: De geluidbelasting op voorgevel van twee nieuw te realiseren woningen aan de Bommelsestraat en de Waalbandijk bedraagt maximaal Lden= 48 dB respectievelijk 43 dB.
Het zorggebouw ondervindt een geluidbelasting van maximaal 39 dB. De voorkeursgrenswaarde voor wegverkeerslawaai wordt niet overschreden. Het plan voldoet aan de voorkeursgrenswaarde van de Wet geluidhinder. Het aspect geluidshinder vormt geen belemmering voor voorliggend plan.
Pagina 24 Bestemmingsplan Landgoed Bloemfonteijn, Hooiakker 2 te Heesselt
Natuurbeheer Per 1 januari 2017 geldt de Wet natuurbescherming. Deze wet vervangt de Natuurbeschermingswet 1998, de Flora- en faunawet en de Boswet. De nieuwe Wet natuurbescherming (Natuurwet) voorziet in vereenvoudigde regels ter bescherming van de natuur, in decentralisatie van bevoegdheden naar provincies en in een goede aansluiting op het omgevingsrecht. Er wordt beter aangesloten op de Europese regelgeving en er wordt een duidelijker onderscheid gemaakt tussen soorten die Europees beschermd zijn en Nationaal beschermde soorten. Met de Wet natuurbescherming komt de bevoegdheid voor het verlenen van ontheffingen en vrijstellingen bij ruimtelijke ingrepen in principe bij de provincies te liggen. Dit is conform het bestuursakkoord natuur waarin is aangegeven dat de decentralisatie van de taken en bevoegdheden op het vlak van de natuurwetgeving haar beslag zal krijgen in de Wet natuurbescherming. Provincies nemen hiermee de taak over die tot nu toe werd uitgevoerd door de Rijksdienst voor Ondernemend Nederland (RVO.nl). Daarmee is de provincie bevoegd gezag voor de toetsing van werkzaamheden en activiteiten (hierna genoemd ‘handelingen’) bij Natura 2000-gebieden (de gebiedsbeschermingsbepalingen) en dier- en plantensoorten (de soortenbeschermingsbepalingen). Alleen bij ruimtelijke ingrepen waarmee grote nationale belangen zijn gemoeid, blijft het Rijk bevoegd gezag.