Document · PDF

D04-bijlage-4-programmabegroting-2023-GGD-GZ.pdf

Lijst ingekomen stukken 25 oktober 2022, gemeente West BetuweBij agendapunt: D: D Voor kennisgeving aannemen36.537 woorden

Open het PDF bij iBabs ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen · deel 2 van 4

Gezondheidsmakelaars faciliteren en organiseren: ze zijn gewaardeerde partners omdat ze niet alleen meedenken maar ook meedoen. Ze organiseren netwerkvorming, ondersteunen bij uitvoering van campagnes en voorlichtingsactiviteiten. Daarnaast organiseren zij bijeenkomsten om samen met inwoners, huisartsen, sociale wijkteams en andere wijkprofessionals te komen tot een gezamenlijke, gedragen en gedegen aanpak van prioriteiten op basis van wijkanalyses. Desgewenst zijn zij als projectleider kartrekker van gezondheidsbevorderende samenwerkingsprojecten. Ze ondersteunen bij evaluatie en monitoring. Op deze manier verstevigen ze de lokale preventieve infrastructuur. Gemeenten hebben goede ervaringen met gezondheidsmakelaars van de GGD om daadwerkelijk in samenwerking met bewoners en professionals concreet, effectief en efficiënt aan de slag te gaan met gezondheidsbevordering en preventie in de wijk en/of gemeente.

Vanuit de Wet Publieke Gezondheid (Wpg) heeft de GGD de wettelijke verplichting tot het beschermen, bewaken en bevorderen van gezondheid. Zoals in de meerjarenstrategie staat beschreven, heeft de GGD meerdere taken en rollen welke samenkomen in wijk, buurten, dorpskernen en gemeenten. Dit product sluit naadloos aan op de meerjarenstrategie waarbij zorg en ondersteuning dicht bij de burger worden georganiseerd. Hierbij gaat extra aandacht naar kwetsbare groepen. Gezond Leven werkt volgens de leidende principes uit de meerjarenstrategie: Gezond Leven sluit aan bij (behoeften en vragen vanuit) gemeenten en werkt nauw samen met netwerkpartners (netwerkaanpak). Daarnaast vult Gezond Leven grotendeels het strategisch thema ‘Adviseren over preventie en verbinden van collectieve preventie met persoonsgerichte zorg’ in uit de meerjarenstrategie. Om preventie slim te organiseren werkt de GGD aan een preventieve infrastructuur. Hieronder verstaan we de structuur waarin partijen in een gemeente of wijk samenwerken aan het voorkomen van gezondheidsproblemen en waar iedereen een bijdrage levert om dit op te lossen.

Programmabegroting 2023

pagina 26 van 110

GOR-proposities De opzet is om een brede gezondheidsmonitor te ontwikkelen en uit te voeren om de fysieke en mentale gezondheidseffecten van de coronacrisis in kaart te brengen en op basis hiervan de Minister van VWS en gemeentebesturen te adviseren. Doel is het creëren van een zo volledig mogelijk inzicht in de fysieke en mentale gezondheidseffecten door bundeling en vooral ook koppeling van de grote hoeveelheid aan veelal losstaande corona-gerelateerde onderzoeken die onlangs van start zijn gegaan, gekoppeld aan de reguliere processen, zoals de Gezondheidsmonitor Jeugd en de Gezondheidsmonitor Volwassen & Ouderen en ook de Nivel Zorgregistraties. Coronacrisis De coronapandemie laat nu al zijn sporen na. We zien een toename van mentale klachten (waaronder stress, eenzaamheid en aanhoudende moeheid), toename social media-gebruik, minder beweging, meer eenzaamheid en grotere kansenongelijkheid. Ook geeft 1 op de 10 ouders aan uit balans te zijn als het gaat om draaglast versus draagkracht. Preventie Mede door de coronacrisis krijgt preventie extra aandacht. Vanuit de Rijksoverheid worden middelen ter beschikking gesteld om opgelopen achterstanden weg te werken, maar ook om nieuwe initiatieven te lanceren.

Preventie-akkoord De Staatssecretaris van VWS heeft in 2018 het Nationaal Preventieakkoord gesloten onder meer met patiëntenorganisaties, zorgaanbieders, zorgverzekeraars, gemeenten, sportverenigingen en sportbonden, bedrijven en maatschappelijke organisaties, zoals de GGD. De focus ligt op niet gaan roken en stoppen met roken, alcoholmatiging en gezond gewicht, waarbij een brede integrale aanpak wordt voorgestaan. Het Preventieakkoord sluit goed aan op het gezondheidsbeleid van de gemeenten en op de inzet van gezondheidsmakelaars van onze GGD om de integrale aanpak op de gekozen leefstijlthema’s te verbreden en te verstevigen. In de regio Gelderland-Zuid zijn tal van lokale preventieakkoorden gesloten, waarbij ook de GGD en de gezondheidsmakelaars - in de ontwikkeling en uitvoering ervan - betrokken zijn. Momenteel wordt landelijk de discussie gevoerd om ‘mentale gezondheid’ als vierde pijler toe te voegen aan het preventieakkoord.

Strategisch doel Het bevorderen van de gezondheid van inwoners van het werkgebied door het versterken van een preventieve infrastructuur in gemeenten en de regio (Wpg).

Operationeel doel Het verkrijgen van gezonde(re) volwassenen vanuit een wijk- of gemeentegerichte aanpak. Gemeenten pakken kansen op gebied van gezondheidsbevordering en ter versterking van de preventie infrastructuur. Het verkrijgen van een gezonde jeugd binnen scholen, wijken en gemeenten.

Programmabegroting 2023

Prestatie / Resultaat 2023 Per gemeente: een opgesteld, uitgevoerd en geëvalueerd uitvoeringsprogramma gezondheidsbevordering. Advies en ondersteuning aan gemeenten en samenwerkingspartners over versterking lokale preventieinfrastructuur. Agendering, organisatie, uitvoering, monitoring en evaluatie van gezondheidsbevordering in gemeenten i.s.m. gemeenten, scholen en onze lokale samenwerkingspartners.

pagina 27 van 110

Strategisch doel

Operationeel doel

Prestatie / Resultaat 2023 Versterkte lokale preventieinfrastructuur. Netwerkversterking op en rondom scholen en de wijk. Uitvoering werkwijze Gezonde School op PO-, VO-, SO- en Mboscholen.

Het verkrijgen van gegevens en inzichten in de gezondheid van de inwoners van 0-100 jaar per gemeente en per wijk/dorp/school (Wpg).

Uitvoeren van GGD gezondheidsmonitor (jong) volwassenen (opzetten van monitoronderzoek, dataverzameling, analyse en presentatie)

Volgens plan uitgevoerde gezondheidsmonitors en extra monitors naar aanleiding van corona. Rapportage over en presentatie van de monitorgegevens aan alle gemeenten in het werkgebied. Besproken resultaten van de monitors met gemeenten.

Bedragen x € 1.000,Gezond Leven

Lasten Personeelskosten Materiële kosten Kapitaallasten Bijdrage aan interne dienstverlening Baten Uniforme bijdragen gemeenten Subsidie gemeenten Bijdrage rijk Overige opbrengsten Resultaat Mutaties reserve Resultaat Vennootschapsbelasting Resultaat na belasting

Realisatie

Gewijzigde begroting Begroting

2021

2022

2023

Raming 2024

Raming 2025

Raming 2026

1.247 51 0 420

1.113 62 0 527

1.149 52 0 687

1.139 52 0 695

-1.659 0 -2 2

-1.701 0 0 0

-1.716 0 0 -140

-1.746 0 0 -140

0 60

0 0

0 31

0 0

Programmabegroting 2023

pagina 28 van 110

3.2.4

Jeugdgezondheidszorg (JGZ) • •

JGZ voor -9 mnd-18 jaar JGZ voor 4-18 jaar

De GGD voert voor de gemeenten van Gelderland-Zuid de Wet publieke Gezondheid (Wpg) uit. Met de Jeugdgezondheidszorg (JGZ) levert de GGD een bijdrage aan het lichamelijk, psychisch en sociaal gezond en veilig opgroeien van de jeugd. De JGZ zet in op een gezonde start en ontwikkeling voor de jeugd van Gelderland-Zuid, de ondersteuning bij het gezond en veilig opgroeien, het bieden van ondersteuning aan ouders bij de opvoeding en het stimuleren van een gezonde omgeving voor de jeugd. De doelgroep Jeugd De GGD monitort de gezondheid van alle kinderen in Gelderland-Zuid. Dit doet zij door alle kinderen op gezette leeftijden te screenen op risico’s en aandoeningen en volgens vaststaande normen op te roepen bij de jeugdverpleegkundige dan wel de jeugdarts. De jeugdverpleegkundige en de jeugdarts zijn professionals bekwaamd in het normaliseren; ze stellen gerust, geven informatie, bieden ondersteuning of verwijzen indien nodig door. De doelgroep Jeugd valt in te delen in drie categorieën: ▪ Veerkrachtige kinderen. ▪ Kwetsbare kinderen. ▪ Beschadigde kinderen. Veerkrachtige kinderen De veerkrachtige kinderen omvatten 80% van het totaal; zij hebben beperkt ondersteuning nodig. Het is met name van belang om ervoor te zorgen dat het met de 80% jeugd waarmee het goed gaat, ook goed blijft gaan.

De GGD verliest dan ook geen enkel kind uit beeld, wel zet zij lichtere monitoringsvormen in bij veerkrachtige kinderen dan bij de overige twee categorieën. Kwetsbare en beschadigde kinderen 20% van de jeugd vergt meer aandacht van met name de jeugdhulpverlening (15%) en zeer intensieve hulpverlening (5%). Bij deze categorieën zet de GGD zwaardere monitoringsvormen in en blijft zij actiever in beeld om ervoor te zorgen dat de juiste, effectieve ondersteuning geboden wordt. Bij alle drie de categorieën bezien we samen met de gemeente of er extra aandacht besteed dient te worden aan specifieke kwetsbare doelgroepen. Veelal worden dan collectieve oplossingen gevonden op school. Tevens wordt op wijkniveau samengewerkt met netwerkpartners uit bijvoorbeeld het welzijnswerk. Preventie Zowel bij veerkrachtige kinderen als kwetsbare kinderen als bij beschadigde kinderen dient oog te zijn voor preventie. Per categorie verschilt echter de toepassing. Bij de veerkrachtige kinderen ken je enkel preventie ter voorkoming van zorg; curatie heeft daar nog geen plaats. Bij kwetsbare kinderen en beschadigde kinderen is curatie aanwezig en dient preventie gericht te zijn op het voorkomen van een verergering van de klachten. De GGD zet zich in om hardnekkige maatschappelijke problemen (zoals schoolverzuim, kindermishandeling en (gezondheidsklachten door) armoede) te lijf te gaan.

Ze volgt hierin de landelijke preventieagenda, zoals onderstreept door ActiZ Jeugd, GGD GHOR Nederland en het Nederlands Centrum Jeugdgezondheid (NCJ). De landelijke preventieagenda bestaat uit vier pijlers: 1. Verstevigen ouderschap Elk kind verdient de best mogelijke start van zijn leven en een optimale kans op een gezonde en veilige ontwikkeling. Dit vraagt krachtig ouderschap waarin interactie tussen ouder en kind en tussen ouders onderling centraal staat.

Programmabegroting 2023

pagina 29 van 110

2. Veilige hechting ondersteunen Een veilige hechtingsrelatie is van wezenlijk belang voor een gezonde ontwikkeling van een kind. Wanneer een kind een veilige hechtingsrelatie opbouwt met zijn ouders vergroot dat de kans op een ongestoorde, met name sociale en emotionele, ontwikkeling. 3. Bekrachtigen goede gezondheid Alle kinderen worden gescreend op de grootste gezondheidsrisico’s en interventies worden gericht ingezet waarbij de eerste focus is om te normaliseren. Hierbij wordt, naast fysieke en mentale aspecten van gezondheid, ook gelet op kwaliteit van leven, participeren in de samenleving, goed dagelijks functioneren en zingeving. 4. Versterken weerbaarheid De weerbaarheid van kinderen en jongeren wordt vergroot door een gezonde leefstijl te stimuleren. Om dit te bereiken is het zichtbaar en aanwezig zijn op scholen een fundamentele voorwaarde. De GGD draagt zo bij aan de preventieve basis van de gezondheid van kinderen. Bij de inzet van preventie beoordeelt de GGD steeds wat de meest effectieve wijze is om de gezondheidswinst te bereiken. Sommige preventiedoelstellingen lenen zich uitstekend om via collectieve interventies te bereiken en bij andere onderwerpen is individuele aandacht of een combinatie vereist. Op deze manier wordt gezondheidswinst bereikt waardoor burgers beter kunnen participeren in de maatschappij en meer zelfredzaam zijn.

Vormgeven aan preventie doet de GGD vanzelfsprekend niet alleen; we werken onder meer samen met het lokale jeugdnetwerk, de gemeente, de 1e en 2e lijnszorg en de jeugdhulpverlening. Lokale benadering De uitvoering van de wet vraagt vanzelfsprekend om een rechtvaardige, gelijke benadering. Desalniettemin is afstemming op de specifieke, lokale omgeving en de daar aanwezige sociale kaart noodzakelijk. Daarom werkt de GGD gebiedsgebonden. Per gebied geven de GGD-jeugdteams op basis van de specifieke vraag en op basis van de optelsom aan capaciteiten nader invulling aan een lokale benadering. Deze jeugdteams kunnen uit verschillende functies bestaan. Samenwerking onderwijs en kinderopvang Teneinde lokaal goed vorm te geven aan preventie wordt intensief samengewerkt met het onderwijs en de kinderopvang. De kinderopvang en later de school heeft namelijk een grote vormende waarde en neemt in het leven van kinderen een vooraanstaande plaats in. Een gezonde en veilige kinderopvang en school hebben een positieve invloed op de ontwikkeling van het kind. Ook is het een vindplaats van signalen als kinderen problemen hebben. Iedere school in Gelderland-Zuid heeft een eigen jeugdarts, jeugdverpleegkundige, doktersassistente en een eigen gezondheidsmakelaar Jeugd die nauw met elkaar samenwerken en de school kennen.

Preventieve Logopedie Taal- en computervaardigheden worden steeds belangrijker in onze maatschappij. Mensen die laaggeletterd zijn, hebben per definitie een gezondheidsachterstand. De preventieve logopedie is daarom gericht op het signaleren van spraak- en taalproblemen. Alle kinderen van 5 jaar worden gescreend op stoornissen in de spraak-, taal- en stemontwikkeling en op de ontwikkeling van het mondgedrag. Ouders worden over de bevindingen geïnformeerd, krijgen advies en zo nodig wordt een verwijzing (via de huisarts) naar een particuliere logopedist besproken. De logopedist maakt deel uit van het multidisciplinaire JGZ-team en adviseert de jeugdarts en -verpleegkundige wanneer in de vroege ontwikkeling logopedische problematiek ontstaat. De preventieve logopedie wordt uitgevoerd in de gemeenten Berg en Dal, Buren, Culemborg, Heumen, Maasdriel, Mook en Middelaar, Neder-Betuwe, Nijmegen, Tiel, West Betuwe en Zaltbommel.

Programmabegroting 2023

pagina 30 van 110

Huisvesting De JGZ heeft voor haar consultatiebureaus laagdrempelige huisvesting in de diverse gemeenten. De huisvesting is volledig onder uniforme bijdrage (op basis van factuur) in de begroting opgenomen. Efficiënte bedrijfsvoering De uitvoering van de JGZ vergt een goede logistiek. GGD Gelderland-Zuid monitort grofweg 96.000 kinderen. Dat vergt een goede planning en uitvoering. Ter beheer en optimalisatie van dat apparaat onderneemt de GGD continu acties.

Jeugdgezondheidszorg (JGZ) werkt vanuit de leidende principes genoemd in de Meerjarenstrategie 2020-2023. Zo is de JGZ een vast onderdeel van de gemeenteteams en investeert ze in netwerksamenwerking. In een gemeenteteam werken de GGD’ers van verschillende afdelingen samen om de behoeften/vraagstukken van hun wijk of gemeente zo goed mogelijk in kaart te brengen en aan te pakken. In een gemeenteteam zijn GGD’ers goed op de hoogte van elkaars werk en elkaars netwerken en kunnen elkaar in stelling brengen. Zij kunnen ieder vanuit het eigen netwerk signalen optimaal delen en met elkaar meer collectieve oplossingen realiseren. De gemeenteteams bestaan standaard uit een gezondheidsmakelaar Volwassenen, een gezondheidsmakelaar Jeugd en een vertegenwoordiging van de JGZ. ‘Adviseren over preventie en verbinden van collectieve preventie met persoonsgerichte zorg’ is één van de strategische thema’s van de GGD uit de meerjarenstrategie. We versterken daartoe onze netwerken en duurzame samenwerking met kinderdagverblijven, peuterspeelzalen, scholen, ouders, 1e en 2e lijn. We investeren in de samenwerking met de sociale wijkteams en werken meer op maat en outreachend om risicokinderen een gezonde basis te bieden.

Daarnaast wil JGZ ook op een andere manier bijdragen aan het strategisch thema ‘Adviseren over preventie en verbinden van collectieve preventie met persoonsgerichte zorg’ door een realistisch, acceptabel en gezond toekomstperspectief voor de jongeren in onze regio extra kracht bij te zetten. In 2000 maakte 1 op de 27 kinderen gebruik van jeugdzorg (3,5%), in 2018 was dat 1 op de 8 (12,5%). De JGZ maakt zich zorgen om dit hoge zorggebruik door jongeren en vindt 1 op de 8 kinderen veel te hoog. Zorg is dan ook niet de oplossing voor alles wat nu als probleem bestempeld wordt. De gemeenten voeren de regie op het jeugdzorggebruik; daarom zoeken JGZ en Gezond Leven actief de samenwerking met de gemeenten op om bestaande activiteiten en bestaand beleid extra kracht bij te zetten. Bovendien wil de GGD ook de samenwerking tussen JGZ en Veilig Thuis versterken om de preventieve aanpak vanuit de JGZ te benutten om onveiligheid in gezinnen te voorkomen.

In het speelveld van de JGZ zijn een zevental relevante, landelijke trends waarneembaar. 1. Stijgende jeugdzorgkosten Gemeenten kwamen in 2019 ongeveer 1,7 miljard euro tekort om op een goede manier jeugdzorg te bieden. Hoewel het Rijk, gemeenten tijdelijke extra middelen bood voor 2019 (€ 420 miljoen eenmalig) en 2020, 2021 en 2022 (€ 300 miljoen jaarlijks) ziet de staatssecretaris van VWS dat dit de structurele problemen niet oplost. De kosten voor jeugdzorg nemen onder meer toe doordat kinderen steeds langer jeugdhulp ontvangen en de gemiddelde kosten per cliënt stijgen.

Programmabegroting 2023

pagina 31 van 110

2. Coronacrisis De coronapandemie laat zijn sporen na. We weten al dat de pandemie een toename mentale klachten (waaronder stress, eenzaamheid en aanhoudende moeheid), toename social media gebruik, verminderde beweging, toename leerachterstanden en grotere kansenongelijkheid veroorzaakt. Ook bij ouders laat het sporen na, 1 op de 10 ouders geeft aan uit balans te zijn als het gaat om draaglast versus draagkracht. 3. Gezinnen van nu zijn anders dan gezinnen van vroeger Er is een grotere kloof ontstaan tussen hoger- en lager opgeleiden, er is een grotere diversiteit in culturele en etnische achtergronden, opvoedonzekerheid onder ouders en verzorgers neemt toe en er is sprake van veel verschillende gezinssituaties. Niet alle kinderen in Nederland hebben dezelfde kansen op en/of toegang tot onderwijs en gezondheid. De GGD draagt bij aan steviger ouderschap en weerbaardere jeugd en hiermee aan het verkleinen van die gezondheidsverschillen en het verbreken van de keten van de intergenerationele overdracht van achterstanden. 4. Het gezag van een autoriteit of expert is al lang niet meer vanzelfsprekend De JGZ moet laten zien waar ze meerwaarde voor jeugdigen en hun ouders heeft. Daar waar de JGZ-organisaties vroeger meer aanbodgericht werkten en one-size-fits-all toepasten, sluit dat niet meer aan bij de huidige verwachtingen en behoeften van de jeugdigen en hun ouders.

Gelijkwaardig partnerschap, samen beslissen en een soepele samenwerking met de lokale partners zijn nodig om nog beter aan te sluiten bij de wensen van jeugdigen en ouders in deze tijd om zodoende effectief te kunnen adviseren. 5. Technologische mogelijkheden nemen toe De meeste jeugdigen en hun ouders zijn online actief en willen vaak direct online een antwoord vinden op hun vragen. Dit vraagt van de GGD een integratie van de offline wereld met die van de online wereld. 6. Groeiende schaarste aan arbeidskrachten in de zorg en daarmee ook binnen de JGZ Er zijn meer mensen nodig in de zorg, omdat de kwaliteitseisen voor zorgpersoneel zijn aangescherpt en omdat het personeel vergrijst. Er is vooral veel behoefte aan verzorgenden en verpleegkundigen op mbo- en hbo-niveau. De genoemde technologische ontwikkelingen kunnen hierbij een oplossing zijn, maar ook wordt er in de toekomst gekeken naar taakherschikking. 7. Landelijk overheidsbeleid ‘Kansrijke Start’ De ontwikkeling die kinderen in hun eerste duizend dagen meemaken is cruciaal voor zowel een gezonde groei als de ontplooiing op latere leeftijd. Onder de noemer ‘Kansrijke Start’ investeert dit kabinet daarom in een goede start voor jonge kinderen.

GGD’en spelen hierin een belangrijke rol: via onze artsen en verpleegkundigen op de consultatiebureaus, de vaccinatieprogramma’s of via programma’s als Nu Niet Zwanger, keuzehulp bij onbedoelde zwangerschap en depressiepreventie. Het plan is dat medio 2022 het prenataal huisbezoek binnen de JGZ wordt geïmplementeerd om te zorgen dat kwetsbare ouders al voor de geboorte van hun kind ondersteuning kunnen krijgen via de JGZ.

Strategisch doel

Operationeel doel

Prestatie / Resultaat 2023

Zorgdragen dat kinderen en jongeren lichamelijk, psychisch en sociaal gezond en veilig opgroeien (Wpg).

Systematisch volgen, beoordelen van de ontwikkeling, tijdig signaleren, ontzorgen en normaliseren.

• • • •

Uitvoering Basispakket 0-18. Risicosignalering 0-18. Uitvoering RVP. Uitvoering Informed consent.

Preventieve voorlichting, advies, instructie en begeleiding.

•

Ouderbegeleiding bij kwetsbare zwangeren. Ondersteuning bij opvoeding en ouderschap 0-4. Gezondheidsbevordering / het versterken van een gezonde leefstijl 4-18.

• •

Programmabegroting 2023

pagina 32 van 110

Strategisch doel

Operationeel doel

Prestatie / Resultaat 2023

Samenwerken.

• • •

• •

Adviseren van gemeenten en scholen. Monitoren.

• •

Netwerkversterking met ketenpartners. Netwerkversterking op en rond scholen. Samenwerking met en binnen gemeenten op het terrein jeugd. Samenwerking met 1e en 2e lijn gezondheidszorg. Afstemming met AZC en ketenpartners rondom nieuwvestigers over JGZtaken. Monitoring en oplevering bruikbare gegevens. Advisering.

Bedragen x € 1.000,-

Jeugdgezondheidszorg

Wettelijke taken opgedragen aan de GGD Gewijzigde Realisatie begroting Begroting 2021 2022 2023

Raming 2024

Raming 2025

Raming 2026

8.038 1.368 0 2.482

7.884 1.419 0 2.881

8.138 1.446 0 2.914

8.109 1.446 0 2.954

-11.385 -22 -198 -421

-11.818 0 -79 -288

-11.911 0 -176 -217

-12.116 0 -176 -217

0 -138

0 0

0 194

0 0

Programmabegroting 2023

pagina 33 van 110

3.3

Wettelijke taken beleidsmatig belegd bij de GGD

3.3.1

Algemene gezondheidszorg

3.3.1.1 Forensische geneeskunde en Toezicht Wmo

De gemeenten hebben de rol in het kader van de Wet op de lijkbezorging en het toezicht Wmo beleidsmatig bij de GGD belegd. Met de invulling van deze rollen ondersteunt de GGD gemeenten, Rijk en netwerkpartners bij het borgen van de kwaliteit van de forensische geneeskunde en Wmovoorzieningen (Toezicht Wmo ook voor gemeente Mook en Middelaar).

Samenhang met de Meerjarenstrategie 2020-2023 Gemeenten worden geholpen om te borgen dat de (kwetsbare) gebruikers van de betreffende voorzieningen erop kunnen vertrouwen dat de geboden diensten en zorg van goede kwaliteit zijn.

Ontwikkelingen Belangrijke ontwikkelingen betreffen: Forensische geneeskunde • Door landelijk verhoogde kwaliteits- en opleidingseisen is er een grote schaarste ontstaan aan forensisch geneeskundigen. Het lukt de GGD nog maar moeizaam om dienstroosters voor forensische geneeskunde rond te krijgen. In 2021 zijn de IGJ, OM en Politie gewaarschuwd dat dit op enig moment niet meer lukt (‘code zwart’). • In het kader van de bezuinigingen GGD is besloten om te onderzoeken of op de forensische geneeskunde bezuinigd kan worden door verdergaande samenwerking en/of uitbesteding (andere organisatievorm); vanaf 2022 wordt per jaar € 50.000 bezuinigd (verwerkt in onderhavige begroting). • De regionale samenwerking zal vormgegeven worden op niveau van de politieregio’s. Voor onze regio is dat op niveau van Oost c.q. de provincies Gelderland en Overijssel. Verwacht wordt dat GGD IJsselland de regionale GGD-taken op dit gebied organiseert en steeds meer de rol van centrum-GGD voor forensische geneeskunde in Oost-Nederland zal invullen. Vooralsnog is onbekend hoe de financiële en bestuurlijke verantwoordelijkheden van gemeenten in GelderlandZuid c.q. GGD Gelderland-Zuid zich zullen gaan verhouden tot deze regionale samenwerkingsstructuren. We signaleren dat de hogere eisen die worden gesteld aan forensische geneeskundigen kunnen leiden tot hogere personeelskosten.

Wmo-toezicht • Doorgaande ontwikkeling van het Wmo-toezicht in aansluiting op de vormgeving van de Wmovoorzieningen in Gelderland-Zuid. • Invulling geven aan het plan van regiogemeente Nijmegen om de achterstanden en knelpunten door te beperkte capaciteit op te lossen. Voor de jaren 2022-2024 zijn hierdoor extra middelen beschikbaar gekomen voor de uitvoering van deze taak en is hiervoor derhalve ook in 2023 extra subsidie toegekend (verwerkt in onderhavige begroting).

Programmabegroting 2023

pagina 34 van 110

Wat willen we bereiken?

Wat gaan we ervoor doen?

Strategisch doel Bijdragen aan kwaliteitsborging forensische opsporing en Wmo-diensten.

Operationeel doel Bieden van continue beschikbaarheid en inzet van forensisch geneeskundige expertise voor lijkschouw (Wet op de lijkbezorging).

Prestatie / Resultaat 2023 • Uitvoering van lijkschouwen bij vermoeden van niet-natuurlijk overlijden en euthanasie. • Samenwerking met andere GGD’en in Oost-Nederland bij de uitvoering van forensische geneeskunde.

Toezicht op de kwaliteit van maatschappelijke ondersteuning Wmo 2015 (Wmo).

Kwaliteitstoezicht bij Wmo-voorzieningen: • meldingen van calamiteiten en geweldsincidenten. • Onderzoeksverkenning. • Signaalgestuurd toezicht. • 2e en volgende follow up-onderzoek (subsidie- en op factuurbasis). • Signaalgestuurd pgb-onderzoek (subsidie- en op factuurbasis).

Bedragen x € 1.000,-

Algemene Gezondheidszorg

Werkveld beleidsmatig belegd bij de GGD Gewijzigde Realisatie begroting Begroting 2021 2022 2023

Raming 2024

Raming 2025

Raming 2026

530 20 0 181

434 21 0 150

554 17 0 258

555 17 0 261

-660 0 0 -5

-603 0 0 -3

-608 -211 0 -3

-619 -211 0 -3

0 66

0 0

0 7

0 0

Programmabegroting 2023

pagina 35 van 110

3.3.2

Bijzondere Zorg

De zorg voor de kwetsbare mensen loopt als een rode draad door de dienstverlening van de GGD heen. Het gaat om zowel interne als externe samenwerking die essentieel is om kwetsbare mensen van alle leeftijden de juiste ondersteuning te bieden. De GGD biedt conform de Wmo ondersteuning op het gebied van de Openbare Geestelijke Gezondheidszorg (OGGz) voor de regio Gelderland-Zuid en de gemeente Mook en Middelaar, minus de gemeenten Zaltbommel en Maasdriel. Het Meldpunt Bijzondere Zorg (MBZ) vervult hierbij een regionale meld-, triage- en adviesfunctie. Meldpunt Bijzondere Zorg Dagelijks komen bij MBZ meldingen binnen over (psychisch) kwetsbare mensen met onbegrepen gedrag. Het meldpunt legt contact met de aangemelde cliënt(en), bemiddelt en leidt toe naar passende hulpverlening. Trajecten Bijzondere Zorg MBZ biedt hulp aan mensen met (psychische) problematiek over wie men zich zorgen maakt en die zelf geen hulp of ondersteuning zoeken of deze mijden. Denk aan dak- en thuislozen, mensen met verzamelwoede (hoarders), chronisch verslaafden, sekswerkers, stelselmatige delictplegers, mensen met ernstige psychische aandoeningen, mensen met een verstandelijke beperking, vereenzaamde ouderen en chronisch zieken. Vaak gaat het om complexe en langdurige zorgvragen op verschillende leefgebieden. Soms is er sprake van overlast in de woon- en leefomgeving of gevaar voor de persoon zelf.

MBZ werkt samen met de cliënt, het sociale netwerk en zorgpartners in het veld. Het gaat om een intensieve trajecten waarbij MBZ de cliënt leidt naar passende zorg en trajectregie kan bieden. Wet verplichte ggz (Wvggz) Sinds 1 januari 2020 voert GGD Gelderland-Zuid een aantal taken uit in het kader van de Wvggz voor alle gemeenten in Gelderland-Zuid, behalve Maasdriel en Zaltbommel, en Mook en Middelaar: • het horen bij het voornemen om een crisismaatregel te nemen; • de mogelijkheid voor inwoners en professionals om een melding te doen in het kader van de Wvggz en de behandeling en triage van deze melding; • het uitvoeren van verkennend onderzoek naar aanleiding van een melding in het kader van de Wvggz. Naar aanleiding van de regionale evaluatie hebben de gemeenten besloten om de Wvggz-taken vanaf 2023 op te nemen in de uniforme begroting van de GGD/Bijzondere Zorg. Interventieteam Het Interventieteam wordt door MBZ ingezet bij langdurige en complexe situaties. De Interventieteams (IVT) in regio Nijmegen en Rivierenland bestaan uit medewerkers van verschillende zorgorganisaties (Pro Persona, Iriszorg, RIBW, MEE Gelderse Poort en MBZ). Zij slaan een brug tussen MBZ en de reguliere zorg. De Interventieteams worden gecoördineerd door MBZ.

Protocol winteropvang MBZ coördineert de winteropvang voor alle gemeenten in de regio Gelderland-Zuid en stelt hiervoor samen met ketenpartners een protocol winteropvang op. Het protocol heeft tot doel de dak- en thuislozen gedurende de winter op een verantwoorde wijze op te vangen.

Programmabegroting 2023

pagina 36 van 110

Samenhang met meerjarenstrategie 2020-2023 GGD Gelderland-Zuid (en dus ook de afdeling Bijzondere Zorg) werkt voor de uitvoering van de taken vanuit de twee leidende principes uit de meerjarenstrategie: aansluiting bij de gemeenten en de netwerkaanpak. Daarnaast zet Bijzondere Zorg in op het strategische thema ‘Investeren in de verbinding tussen zorg en veiligheid’. Voor MBZ betekent dat het volgende: • MBZ heeft per gemeente een aandachtsfunctionaris die de verbinding maakt met het lokale veld c.q. de gemeente. • MBZ opereert op het snijvlak van zorg en openbare orde en veiligheid. Door samenwerking met lokale netwerken en zorg- en veiligheidspartners kunnen sociale veiligheidsproblemen van inwoners van Gelderland-Zuid en Mook en Middelaar vroegtijdig worden gesignaleerd en aangepakt. • MBZ investeert in een goede aansluiting tussen de geestelijke gezondheidszorg en de openbare geestelijke gezondheidszorg. • Het borgen van de aanpak voor mensen met onbegrepen gedrag, waaronder het Interventieteam en het Meldpunt niet-acuut (zie facultatieve taken Bijzondere Zorg). • De OGGz-monitor kan worden ingezet om inzicht te krijgen in de grootte van de OGGz-doelgroep en in de in- en uitstroom van de OGGz-doelgroep in bestaande voorzieningen (zie ook het Programma Onderzoek Informatie en Advies (OIA).

Ontwikkelingen Stijging aantal trajecten bij MBZ Het aantal trajecten bij MBZ is in de afgelopen jaren sterk toegenomen: van bijna 1200 trajecten in 2018 naar ruim 1800 trajecten in 2021. Deze aantallen gaan over het aantal meldingen dat heeft geleid tot een traject bij MBZ. De stijging zit vooral in trajecten die vallen onder het uniforme deel van de taakuitvoering van MBZ: Consultatie en advies en Bijzondere zorg-trajecten. Met name de politie meldt vaker bij MBZ. Sinds 1 juni 2020 stuurt de politie zorgmeldingen, waarbij geen sprake is van huiselijk geweld en/of vermoedens van kindermishandeling, direct naar MBZ in plaats van Veilig Thuis. Daarnaast weten burgers het meldpunt steeds beter te vinden. Deze trend sluit aan bij de ontwikkeling van een sluitende aanpak voor mensen met een psychische kwetsbaarheid en van het meldpunt niet-acuut. In 2021 is extra personeel geworven om alle trajecten te kunnen uitvoeren. De GGD is in gesprek met de gemeenten om afspraken te maken over het versterken van het lokale veld per gemeente, zodat de zorg minder escaleert. Dit leidt naar verwachting tot een vermindering van het aantal trajecten bij MBZ. De insteek is om met de gemeenten te komen tot structurele oplossingen.

Afhankelijk van deze oplossingen en totdat de effecten hiervan zichtbaar worden, is (overbruggings)financiering van de trajecten nodig; deze is opgenomen in onderhavige begroting. Dak- en thuislozen Er zijn zorgen over een groot aantal mensen dat structureel buiten slaapt. Door de coronapandemie zijn er minder plekken beschikbaar in de opvang. Centrumgemeente Nijmegen en zorgaanbieders stellen extra winteropvang open (november tot april). Praktijk Buitenzorg, de Centrale toegang maatschappelijke opvang (zie facultatieve taken Bijzondere Zorg) en het Interventieteam sluit hier zoveel mogelijk bij aan. Meldpunt niet-acuut In het kader van de Sluitende aanpak voor mensen met een psychische kwetsbaarheid is het Meldpunt niet-acuut opgezet bij MBZ. Naast professionals kunnen ook burgers melden bij MBZ. Het streven is om het meldpunt aan te sluiten op het ‘ketenbreed meld- en adviespunt’ (triagist Pro Persona op de meldkamer).

Programmabegroting 2023

pagina 37 van 110

Wat willen we bereiken? Strategisch doel Operationeel doel Het doelmatig en Het voorkomen en verminderen doeltreffend uitvoeren van sociale uitsluiting van van de OGGz-taken kwetsbare mensen die vaak (Wmo). meervoudige problemen hebben (OGGz) door vroegtijdig signaleren en beïnvloeden van risicofactoren en beschermende factoren (Wmo). Sluitend netwerk (psychisch) kwetsbare mensen.

Wat gaan we ervoor doen? Prestatie / Resultaat 2023 • Aanname van meldingen (meldpunt). • Consultatie en Advies. • Triage van de melding: beoordelen van de gezondheids-, zorg- en overlastsituatie.

• • • •

Dak- en thuislozen gedurende de winterperiode op een verantwoorde wijze opvangen.

•

Uitvoering van trajecten en toeleiding naar reguliere zorg. Coördinatie Interventieteams (IVT). Deelname medewerkers Bijzondere Zorg aan IVT. Aansluiting van het meldpunt niet-acuut op het ‘ketenbreed meld- en adviespunt’ Monitoring van de gevoelstemperatuur in de periode van 1 november tot 1 april. Start en beëindiging van de winteropvang op basis van de gevoels-temperatuur en communicatie met ketenpartners hierover. Evaluatie en bijstelling van de samenwerkingsafspraken in het regionale protocol winteropvang met ketenpartners.

Het weer in verzekering krijgen van personen die onverzekerd zijn.

•

Contact met onverzekerde personen om ze weer in verzekering te krijgen voor toekomstige zorg, op basis van meldingen via een landelijk meldpunt.

Systematisch volgen van kwetsbare groepen, beoordelen van de ontwikkeling, tijdig signaleren en bijstellen.

•

Bijdrage aan de uitvoering en doorontwikkeling van de OGGz-monitor. Informatie en advies over kwetsbare groepen aan de gemeenten.

Het in kaart brengen van de omvang van kwetsbare groepen.

•

Het verstevigen van de signalerende en adviserende rol van MBZ aan gemeenten zodat gemeenten meer/beter kunnen inzetten op preventie.

Programmabegroting 2023

pagina 38 van 110

Het doelmatig en doeltreffend uitvoeren van de taken in het kader van de Wvggz

Het bieden van een hoorfunctie voor personen bij wie het voornemen is om een crisismaatregel te nemen.

•

24/7 bereikbaarheid t.b.v. het horen.

Gemeenten met een Verkennend Onderzoek adviseren over het al dan niet aanvragen van de zorgmachtiging.

•

Aanname en triage van meldingen Wvggz. Uitvoering van Verkennende Onderzoeken en advisering gemeenten binnen de wettelijke termijn.

•

Bedragen x € 1.000,Bijzondere Zorg

Realisatie

Gewijzigde begroting Begroting

2021

2022

2023

Raming 2024

Raming 2025

Raming 2026

1.353 56 0 471

1.287 78 0 627

1.390 73 0 744

1.143 69 0 682

-1.640 0 0 -13

-1.979 0 0 -13

-2.145 0 0 -20

-1.880 0 0 -13

0 227

0 0

0 41

0 0

Programmabegroting 2023

pagina 39 van 110

3.3.3

Veilig Thuis

Veilig Thuis Gelderland-Zuid is het Advies- en Meldpunt Kindermishandeling en Huiselijk geweld zoals beschreven in hoofdstuk 4 van de Wet maatschappelijke ondersteuning (Wmo). Als er sprake is van (vermoedens van) kindermishandeling of huiselijk geweld, dan is Veilig Thuis er 24/7 om meldingen aan te nemen of adviezen te geven. Dit kan via een landelijk telefoonnummer (0800-2000) overdag dan wel buiten kantoortijden via een bereikbaarheidsdienst die op Gelders niveau is vormgegeven door de drie Veilig Thuis-organisaties. Veilig Thuis richt zich op het snel stoppen van het huiselijk geweld, de kindermishandeling of ouderenmishandeling en het bijdragen aan duurzame oplossingen. Veilig Thuis biedt zelf geen hulp. Veilig Thuis neemt de melding aan, beoordeelt deze en organiseert vervolgens de hulp die nodig is. Soms is snel duidelijk welke problemen er zijn en welke hulp nodig is. Dan wordt advies gegeven aan de melder over te nemen stappen of er wordt geadviseerd om de situatie bij het wijkteam onder de aandacht te brengen. Niet altijd is meteen duidelijk wat er aan de hand is of is er meer bemoeienis van Veilig Thuis nodig. We bekijken dan wat er ten minste moet gebeuren om het voor iedereen weer veilig te maken. Dit doen we altijd in nauwe samenwerking met professionals en organisaties die al bij het gezin/huishouden betrokken zijn.

Veilig Thuis voorziet bestuur en gemeenten periodiek van informatie op regionaal en gemeentelijk niveau, zoals het aantal adviezen, meldingen, overdrachten et cetera, zodat gemeenten in staat zijn adequaat te reageren met bijvoorbeeld (preventie)beleid. Vanaf 1 april 2022 zal er per kwartaal in samenwerking met het GGD programma OIA (Onderzoek Informatie en Advies) een dashboard verschijnen waarin gemeenten zelf selecties kunnen doen zodat zij op lokaal niveau zien wat de stand van zaken is.

Samenhang met Meerjarenstrategie 2020-2023 Veilig Thuis werkt vanuit de leidende principes, genoemd in de Meerjarenstrategie 2020-2023. In de nieuwe Regiovisie Huiselijk Geweld en Kindermishandeling (2021) komt deze netwerksamenwerking ook terug. Daarnaast vult Veilig Thuis voor een groot deel het strategisch thema ‘Investeren in de verbinding tussen zorg en veiligheid’ in. Vanuit dit thema pakt Veilig Thuis de maatschappelijke opgave op om, samen met netwerkpartners (Openbaar Ministerie, politie, Reclassering), structurele onveiligheid zoveel mogelijk te voorkomen. Denk hierbij ook aan de jeugdbeschermingsketen, waarin we samenwerken met de Gelderse Gecertificeerde Instellingen (GI’s) en de Raad voor de Kinderbescherming (RvK).

Ontwikkelingen Toekomstscenario voor de Gezins- en Jeugdbeschermingsketen Landelijk wordt gewerkt aan een toekomstscenario voor de Gezins- en Jeugdbeschermingsketen. De verwachting is dat dit scenario in 2023 nog verder uitgewerkt is en dat dit consequenties heeft voor de Veilig Thuis-organisaties. In 2022 worden in het kader van de Gelderse Verbeteragenda Jeugd- en gezinsbescherming en anticiperend op Het Toekomstscenario Gezins- en Jeugdbeschermingsketen twee toekomsttuinen in onze regio gestart. Hierbij werken veiligheidspartners nauw samen met een aantal wijkteams, en gaan van ‘estafette-model’ naar ‘netwerksamenwerkingsmodel’. Gericht op betere dienstverlening voor de direct betrokkenen waar veiligheidsissues spelen. In 2023 loopt dit naar verwachting door. In 2023 gaan we door met leerbijeenkomsten met alle sociale wijkteams en zijn andere veiligheidspartners aangesloten (RvK en GI's) en het onderwijs.

Programmabegroting 2023

pagina 40 van 110

Corona In 2021 daalden de meldingen voor het eerst ten opzichte van de jaren daarvoor. In die zin is dit een trendbreuk. Met name in de maanden oktober en november zagen we een enorme daling. In december en januari 2022 is het aantal meldingen overigens weer gestegen ten opzichte van vorig jaar. Of dit te maken heeft met corona en het gegeven dat het onderwijs veel 'dicht' is geweest kunnen we niet aantonen. In algemene zin zou je kunnen zeggen dat we met elkaar minder zicht hebben op wat er achter de voordeur gebeurt. Landelijk zien we hetzelfde beeld dat de meldingen bij de meeste Veilig Thuisorganisaties dalen en adviezen stijgen. Uit een landelijk onderzoek van het NSCR (Nederlands studiecentrum criminaliteit en rechtshandhaving), blijkt dat vanaf de eerste lockdown burgers belangrijkere melders zijn geworden (denk aan buren die anoniem melden). Vanaf juni 2020 kunnen betrokkenen en omstanders van geweld chatten met Veilig Thuis. Chats zijn een vorm van advies. De chat geven we vorm samen met de andere vier Veilig Thuis-organisaties in Oost-Nederland. Hiermee bereiken we een nieuwe jongere doelgroep en we merken dat vrouwen vaker chatten dan mannen. Ontwikkelagenda 'Veiligheid Voorop' In 2022 gaat Veilig Thuis door met het ‘Actie-overleg’, waar we samen met politie en Openbaar Ministerie (OM) complexe casuïstiek afstemmen.

Tevens werken we op regio oost niveau samen in de straf en zorg keten samen rondom de thema’s ouderenmishandeling, stalking, eergerelateerd geweld en 'samen op in acuut’. Borging Project 'kwaliteit op tijd' In 2021 hebben we samen met TOC Resultants gewerkt aan het project 'kwaliteit op tijd'. Eind 2021 was Veilig Thuis wachtlijstvrij in zowel de frontoffice als backoffice. Begin 2022 zien we dat ook de wettelijke termijnen verbeteren. In de komende jaren is alle aandacht gericht op de borging. We sturen op afronding van diensten en een laag niveau van onderhanden werk. En er is een zogenaamde 'producten en dienstencatalogus' opgesteld waaraan we ons zowel intern als extern houden. Uitgangspunten begroting 2023 • Normuren per dienst, zoals vastgesteld in 2021. • Voor de begroting van 2023 is grotendeels uitgegaan van de realisatie van 2021 met uitzondering van de meldingen. Toelichting per dienst: • Voor de meldingen inclusief veiligheidsbeoordeling gaan we uit van de begroting 2022 (in totaal 2.970 meldingen). De realisatie 2021 was minder (2.564), maar januari laat een toename zien (geëxtrapoleerd 2.892). Verder investeren we op verzoek van de gemeenten in voorlichting aan het onderwijs over de meldcode. Naar verwachting leidt dit tot meer meldingen vanuit het onderwijs (in 2021 was 'slechts' 4% van de meldingen afkomstig vanuit het onderwijs).

• De adviezen stijgen met 7% conform realisatie 2021. Chats zijn nieuw sinds 2021 en onderdeel geworden van de dienst 'advies' en opgenomen in deze begroting. Dit is landelijk vanuit het landelijk netwerk VT afgesproken met de VNG. Doordat meer professionals en inwoners/burgers adviezen vragen, kan gesteld worden dat we als Veilig Thuis goed worden gevonden. Vanaf 2022 zullen we de consultatie- en adviesfunctie meer vormgeven (onderdeel van de dienst advies). Denk hierbij aan een extra keer mee gaan met het wijkteam, ook op het moment dat de melding wordt overgedragen aan het wijkteam. Of aansluiten bij een gesprek met een adviesteam bij een school. Dat kan ook preventief helpen. • Na de veiligheidsbeoordeling wordt gemiddeld genomen bij 28% van de meldingen een vervolgdienst VT ingezet (Voorwaarden en Vervolg of onderzoek). We sturen op 26% van de meldingen, omdat we slechts een vervolgdienst inzetten als door Veilig Thuis 'het verschil kan worden gemaakt’.

Programmabegroting 2023

pagina 41 van 110

•

• •

•

Uitgegaan wordt van de verhouding 63% Voorwaarden & Vervolg en 37% Onderzoek (conform realisatie 2021). We deden in 2021 in verhouding meer onderzoek, maar de insteek blijft 'Voorwaarden & Vervolg' tenzij. Monitoren zetten we in conform realisatie 2021 en dat betekent in 65% van de gevallen bij onderzoek en 81% bij Voorwaarden en Vervolg (dat is minder dan begroot voor 2022). Als Veilig Thuis door wachtlijsten bij gemeentelijke sociale wijkteams en hulpverleningsorganisaties niet de mogelijkheid heeft om zaken over te dragen, wordt de (facultatieve) dienst ‘zicht op veiligheid’ ingezet (en wordt hiervoor een factuur gestuurd). Bezuinigingsdoelstelling Veilig Thuis blijft: voor monitoring 12 uur te normeren in plaats van 15 uur per casus (zoals ooit vastgesteld door de VNG).

Overige diensten • Deelname aan expertiseberaad op verzoek van gemeenten. Deskundigheid van gedragswetenschappers wordt meer gevraagd. Begroting opgehoogd met 40 K. • Voorlichting aan sociale wijkteams: 40 bijeenkomsten (idem als in 2021). Nieuw is om voorlichting aan het onderwijs te geven (in 2021 op factuur basis). Uitgegaan van 40 bijeenkomsten op basis van vraag in 2021. • Verzoek tot bespreking (VTB) en Verzoek tot onderzoek (VTO) naar Raad voor de Kinderbescherming: conform realisatie: 23 en 58. • Tijdelijk huisverbod (THV): 54 (conform realisatie 2021). We maken een onderscheid tussen screeningen en daadwerkelijk uitgevoerde THV's. Niet alle screeningen leiden tot een THV. Financieel leidt dit niet tot een verschil.

Wat willen we bereiken?

Wat gaan we ervoor doen?

Strategisch doel

Operationeel doel

Prestatie / resultaat 2023

Een veilig thuis voor iedereen, jong en oud

Veilig Thuis is goed te vinden ook op social media.

Up to date informatie op de website en een eigen up to date LinkedIn-pagina.

Dienst Advies en consultatie zo vormgeven dat VT ook meer preventief kan adviseren. Specifiek aandacht voor het onderwijs.

Stabilisatie groei meldingen. Meer meldingen vanuit het onderwijs (in 2021 4% in 2023 verdubbeling). Toename van het aantal adviezen.

Versterken lokaal veld door meer expertise over (on)veiligheid; daardoor minder druk op Veilig Thuis.

Optimale samenwerking met en in de regio door gebruik van dezelfde taxatie-instrumenten in de hele regio.

Verminderen handelingsverlegenheid in wijkteams en onderwijs en bij betrokken professionals.

Voorlichting sociale wijkteams en onderwijs.

Programmabegroting 2023

Geboden hulp aan wijkteams door mee te gaan 1e gesprek/ aan te schuiven bij onderwijsadvies-teams.

pagina 42 van 110

Kwalitatief goede en effectieve dienstverlening in samenwerking met de keten

Toekomsttuinen starten in 2022 waarin we kunnen leren welke bestanddelen helpend zijn om echt het verschil te maken vanuit meer eenvoud en intensievere samenwerking. Wettelijke termijnen vanuit VT worden gehaald.

Kennis hoe we problemen gezinsgericht met alle betrokken veiligheidspartners en wijkteams beter en efficiënter kunnen oppakken met herkenbare regie. Geen wachtlijsten/ werkvoorraden. Uitvoering diensten minimaal 80% binnen wettelijke termijn. Generalisten, die bijspringen bij zowel front- als backoffice.

Sturen op doorstroom en uitstroom. Samenwerken in de keten van zorg en veiligheid.

Goed werkend ‘Actie-overleg’ met politie en OM. Doorontwikkeling ZSM (samenwerkingsverband zorg en straf) op regio Oost-niveau.

Bedragen x € 1.000,-

Veilig Thuis

Werkveld beleidsmatig belegd bij de GGD Gewijzigde Realisatie begroting Begroting 2021 2022 2023

Raming 2024

Raming 2025

Raming 2026

4.983 312 0 2.019

4.635 415 0 2.600

4.613 404 0 2.767

4.583 404 0 2.796

-7.383 0 -7 -136

-7.571 0 0 -79

-7.571 0 0 -81

-7.702 0 0 -81

0 -213

0 0

0 131

0 0

Programmabegroting 2023

pagina 43 van 110

Aantallen Uren per Kostprijs 2023 dienst 2023

Totaal 2023

Wettelijke diensten Adviezen & Ondersteuning

7.706

1,75 €

186

€

1.433.316

Meldingen met veiligheidsbeoordeling

2.970

4,00 €

427

€

1.268.190

Overdracht na veiligheidsbeoordeling

2.221

4,00 €

410

€

910.610

Totaal bemoeienis Veilig Thuis

772

Dit bestaat uit: Onderzoek

37% van bemoeienis VT

286

Waarvan met monitoring 65%

186

49,13 €

5.340

€

993.240

Waarvan zonder monitoring 35%

100

37,13 €

4.182

€

418.200

Voorwaarde en vervolg

63% van bemoeienis VT

486

Waarvan met monitoring 80%

394

42,13 €

4.561

€

1.797.034

Waarvan zonder monitoring 20%

30,13 €

3.403

€

313.076

Huisverboden uitvoering

40,00 €

3.960

€

213.840

Huisverboden screenings

10,00 €

990

€

75.240

Voorlichting wijkteams/onderwijs en overigen

5,00 €

450

€

18.000

VTO naar RVDK

13,40 €

1.394

€

32.062

VTB

6,70 €

697

€

40.426

Deelname aan expertise beraad op verzoek van gemeente

240

4,00 €

407

€

97.680

Totaal kosten obv diensten

€

7.610.914

Begrotingswijziging 2022 (controller € 60.000) waarvan voor VT

€

16.786

Uitzetting overhead (totaal € 91.000) waarvan voor VT

€

24.461

Totaal kosten alle deelnemende gemeenten + Mook

€

7.652.161

Overige diensten

Programmabegroting 2023

pagina 44 van 110

Programmabegroting 2023

pagina 45 van 110

3.4

Werkveld specifiek (facultatief)

In deze paragraaf worden de facultatieve werkvelden van de GGD nader toegelicht. Deze bestaan voor een groot deel uit facultatieve taken voor gemeenten waarbij er een keuzemogelijkheid bestaat om werkvelden af te nemen. Daarnaast worden in deze paragraaf diensten aan derden nader toegelicht.

3.4.1

Programma Onderzoek, Informatie en Advies (OIA)

Het programma Onderzoek, Informatie en Advies (OIA) ontwikkelt een data- en informatiegestuurde aanpak. De GGD verzamelt, bestudeert en vergelijkt gegevens en cijfers over de gezondheid en factoren die de gezondheid beïnvloeden. Het gaat daarbij in de basis om cijfers die de GGD zelf verzamelt via de gezondheidsmonitoren en om gegevens die ten behoeve van het primaire proces binnen de afdelingen JGZ, AGZ, Gezond Leven, Bijzondere Zorg en Veilig Thuis worden verzameld of geregistreerd. Door gegevens van verschillende databronnen met elkaar te koppelen en te analyseren, kunnen vernieuwende inzichten over beleidsterreinen heen ontstaan die gemeenten kunnen ondersteunen bij (integrale) beleidsvorming. Regionale inzichten Het programma OIA richt zich op regionale inzichten waarbij data van verschillende bronnen binnen en buiten de GGD bij elkaar gebracht wordt om gezamenlijk tot nieuwe informatie te komen ten gunste van de samenwerkingspartners. Wanneer een bepaald thema of een gewenst inzicht niet binnen de gehele regio leeft kunnen we dat vanuit een facultatieve taak met één of meerdere gemeenten of partners oppakken. Zo kunnen bijvoorbeeld 'proeftuinen' ontstaan om bestaande dashboards bij lokale partners uit te breiden of gezamenlijk door te ontwikkelen met indicatoren gebaseerd op data uit de GGD.

Verdiepende onderzoeken en kwalitatieve data Voor vraagstukken die een kwalitatieve dataverzameling vragen c.q. voor verdiepende analyses, die bijvoorbeeld kunnen leiden tot factsheets, hebben wij een infrastructuur beschikbaar om panelonderzoek uit te voeren. We beschikken over een GGD-panel met 2000 inwoners. Het panelonderzoek is een uniek instrument binnen de GGD om burgers te peilen over specifieke thema’s. Hierin zoeken we actief samenwerking met andere GGD’en en geïnteresseerde onderzoeksgroepen. Om de technische infrastructuur en het volume/enthousiasme van de actieve panelleden te behouden, is het streven om minimaal 2 panelonderzoeken per jaar uit te voeren. Verdiepende onderzoeken behoren vanaf 2021 niet meer tot de uniforme taken, maar kunnen als facultatieve taak door gemeenten worden ingekocht. In de coronabestrijding bleek panelonderzoek essentieel om inzicht te krijgen in gedrag en in de betrokkenheid/compliance van burgers bij beleid en maatregelen. Door de krachten van GGD’en te bundelen, is hier op efficiënte wijze vorm aan gegeven. De Gelderse GGD’en zien daarmee ook de kans om, als gemeenten dat wensen, voor reguliere taken de bijdrage vanuit burgers op een kosteneffectieve wijze te benutten.

Programmabegroting 2023

pagina 46 van 110

Strategisch doel Groeien in datavolwassenheid in de vorm van lokale/regionale verdiepende inzichten op het gebied van publieke gezondheid.

Operationeel doel Het, in afstemming met gemeenten en samenwerkingspartners, realiseren van integrale (lokale/regionale) inzichten om een thema of (kwetsbare doelgroep beter in beeld te krijgen.

Prestatie / Resultaat 2023 Regionale inzichten / lokale dashboards.

Verzamelen van beleidsrelevante gegevens over gezondheid van de burgers.

Uitvoeren van verdiepende kwalitatieve onderzoeken via het GGD-panel over relevante thema’s.

Digitale vragenlijsten, dataverzamelingen, verwerking en rapportage (factsheets) van de bevindingen aan de opdrachtgevers (bv. gemeenten) en de paneldeelnemers.

3.4.2

Algemene gezondheidszorg

Algemene gezondheidszorg (AGZ) heeft onder andere gezondheidsbescherming ten doel. Gezondheidsbescherming richt zich op het beschermen van de gezondheid van inwoners van Gelderland-Zuid tegen infectieziekten in binnen- en buitenland, ongunstige milieufactoren en seksuele gezondheidsrisico’s. Doel is onder andere om te voldoen aan de eisen die wet- en regelgeving stelt aan gemeenten (Wet publieke gezondheid, Wet veiligheidsregio’s en subsidieregeling publieke gezondheid). Aanvullende seksuele gezondheidszorg, Reizigersadvisering en -vaccinatie en Milieu en gezondheid zijn facultatieve producten die bijdragen aan gezondheidsbescherming in Gelderland-Zuid. Aanvullende seksuele gezondheidszorg (ASG) is een taak die op basis van landelijke subsidie wordt uitgevoerd. Naar verwachting wordt deze taak medio 2023 geborgd in de Wpg. Als zodanig vindt financiering echter nog op dezelfde wijze plaats als in voorgaande jaren, via subsidiëring door het Ministerie van VWS en onder aansturing van het RIVM. GGD Gelderland-Zuid blijft de coördinerende GGD voor de ASG voor Oost-Nederland en gaat er van uit dat de financiering vanaf 2023 in omvang gelijk blijft. In deze begroting is derhalve nog uitgegaan van ongewijzigde continuering van de financiering voor Aanvullende seksuele gezondheidszorg.

Met financiering van het Rijk en gemeenten worden in het kader van seksuele gezondheidszorg extra facultatieve taken uitgevoerd, waaronder de uitvoering van Nu Niet Zwanger als onderdeel van het programma Kansrijke Start. Reizigersadvisering en -vaccinatie is een markttaak. Deze taak wordt uitgevoerd in samenhang met markttaken ten aanzien van beroepsvaccinaties en vaccinaties op maat. De GGD organiseert de uitvoering van deze vaccinaties in toenemende mate in samenhang met de uitvoering van de RVPvaccinaties (zoals de vaccinatie tegen maternale kinkhoest (22-wekenprik) en HPV voor 18-26jarigen en met de uitvoering van de coronavaccinaties. Ook ontwikkelt de GGD relevante externe netwerken in dit kader. Een belangrijke ontwikkeling betreft de invoering van de Omgevingswet (definitieve invoeringsdatum is nog niet bekend). De GGD kan gemeenten, op verzoek, ondersteunen bij de invulling van het onderdeel gezondheid in de fysieke en sociale leefomgeving van de Omgevingswet. Gemeenten kunnen taken ten aanzien van ‘registratie en lichte handhaving’ kinderopvang aan de GGD overdragen, in de vorm van een opdracht per gemeente; vooralsnog hebben 6 gemeenten dit gedaan. Programmabegroting 2023

pagina 47 van 110

Forensisch medisch onderzoek is een deeltaak van de forensische geneeskunde die in opdracht van de politie wordt uitgevoerd. Mogelijk vindt uitvoering van de forensische geneeskunde (waaronder Forensisch medisch onderzoek) in de toekomst verdergaand plaats in samenwerking met andere GGD’en in Oost-Nederland. AGZ verzorgt tevens de uitvoering van de Publieke Gezondheidszorg Asielzoekers (PGA) die in opdracht van het COA wordt geboden. Daarbij wordt een verbinding gemaakt met de ondersteuningsbehoefte van gemeenten op gezondheidsgebied in het kader van de nieuwe Wet Inburgering die per 01.01.2022 van kracht is geworden. Tenslotte is Psychosociale Hulpverlening bij incidenten (PSHi) een facultatieve taak. De regie voor de PSHi is altijd een verantwoordelijkheid van gemeenten. Indien gedurende het jaar GGD-inzet wordt gevraagd, zal deze op factuurbasis bij de betreffende gemeente(n) in rekening worden gebracht.

Strategisch doel Gezondheidsbescherming van inwoners tegen infectieziekten in binnen- en buitenland, seksuele gezondheidsrisico’s en ongunstige milieufactoren.

Operationeel doel Bevorderen van de seksuele gezondheid en beschermen tegen risico’s op dit gebied.

Prestatie / Resultaat 2023 • Aanvullende seksuele gezondheidszorg (ASG) voor Gelderland-Zuid: o Preventie en bevordering seksuele gezondheid. o Voorkomen van verdere verspreiding van Soa’s gericht op risicogroepen. • Coördinatie organisatie ASG voor regio Oost-Nederland. • Uitvoering PrEP-regeling: voorkomen van HIV-verspreiding gericht op risicogroepen. • Coördinatie PrEP-regeling regio Oost. • Netwerksamenwerking en deskundigheidsbevordering seksuele gezondheidszorg Gelderland-Zuid. • Ondersteuning van onderwijs met uitvoering stimuleringsregeling gezonde relaties en seksualiteit (i.s.m. GGDafdeling Gezond Leven). • Preventie-activiteiten met betrekking tot onder andere: o Keuzehulp bij onbedoelde zwangerschap. o Preventie en nazorg Vrouwelijke Genitale Verminking. o Ketenaanpak sekswerkers (KIS). o Nu Niet Zwanger: bespreekbaar maken van kinderwens, zwangerschap en anticonceptie als onderdeel van het landelijke programma Kansrijke Start.

Beperking van gezondheidsrisico’s van reizigers en specifieke groepen en infectierisico’s van inwoners in Gelderland-Zuid.

•

• • •

Advisering en vaccinatie van reizigers ter voorkoming van infectieziekten en andere gezondheidsproblemen tijdens (verre) reizen. Het voorkomen van ‘import’ van infectieziekten. Vaccinatie van cliënten met een beroepsrisico. Uitvoering van vaccinaties op maat.

Programmabegroting 2023

pagina 48 van 110

Strategisch doel

Operationeel doel

Prestatie / Resultaat 2023 • Vaccinatie van inwoners tegen overige gezondheidsrisico’s (22-wekenprik zwangere, HPV 18-26 jarigen etc.). • Ontwikkeling van een vaccinatienetwerk voor afstemming en expertisedeling met andere GGD-afdelingen en partners in de regio.

Voorkomen of beperken van gezondheidsschade ten gevolge van blootstelling aan ongunstige milieufactoren. Gezondheid is onderdeel van toepassing van de bevoegdheden van gemeenten op grond van de Omgevingswet.

•

Geleverde bijdragen, in opdracht van (individuele) gemeenten, aan de invulling van het onderdeel gezondheid in de fysieke en sociale leefomgeving van de Omgevingswet.

Bijdragen aan kwaliteitsborging kinderopvang.

Toezicht houden op kwaliteit kinderopvang

•

Registratie en lichte handhaving kinderopvang in opdracht van enkele gemeenten.

Bijdragen aan forensische opsporing.

Bieden van continue beschikbaarheid en inzet van forensisch geneeskundige expertise voor forensisch medisch onderzoek.

•

Forensisch medisch onderzoek (FMO) in opdracht van de politie. Forensisch medische expertise voor kinderen (FMEK). Samenwerking met andere GGD’en in Oost-Nederland.

Borgen van gezonde opvang van asielzoekers in een AZC en ondersteunen bij inburgering nieuwkomers ten aanzien van gezondheid.

•

Het, onder regie van gemeente(n), inzetten van hulpverlening bij ingrijpende gebeurtenissen, zodat maatschappelijke onrust zo klein mogelijk blijft en herstel bevorderd wordt. Adviseren gemeenten, lokale teams, scholen en (zorg)partners bij ernstige incidenten.

Indien gevraagd (op factuurbasis): • Hulpverlening bij ernstige gebeurtenissen. • Consultatie en advies aan netwerkpartners met GGD-brede expertise.

Gezonde opvang van asielzoekers en nieuwkomers.

PSHi: voorkomen en beperken van gezondheidsschade van burgers als gevolg van ingrijpende gebeurtenissen.

• •

•

Publieke gezondheidszorg aan asielzoekers (PGA) in AZC’s in opdracht van het COA en GGD GHOR Nederland, exclusief PGA-JGZ (is vanaf 2023 apart product binnen begroting JGZ). Ondersteuning bij nieuwe taken gemeenten in het kader van de nieuwe Wet Inburgering ten aanzien van gezondheid door trainingen, advies, etc.

Programmabegroting 2023

pagina 49 van 110

Bedragen x € 1.000,Werkveld specifiek (facultatief) Algemene Gezondheidszorg Realisatie

Gewijzigde begroting Begroting

Raming

2023

2024

2025

2026

3.419

2.987

1.207

1.122

2021

2022

Personeelskosten

2.540

Materiële kosten

953

Kapitaallasten Bijdrage aan interne dienstverlening

Lasten

Baten Uniforme bijdragen gemeenten

-325

-178

-449

Bijdrage rijk

-2.030

-1.894

-1.953

Overige opbrengsten

-1.077

-2.554

-1.707

0 60

0 0

Subsidie gemeenten

Resultaat Mutaties reserve Resultaat Vennootschapsbelasting Resultaat na belasting

Programmabegroting 2023

pagina 50 van 110

3.4.3

Bijzondere Zorg

Het facultatieve deel van de afdeling Bijzondere Zorg bestaat uit de Centrale toegang beschermd wonen en maatschappelijke opvang en een aantal specifieke projecten van het Meldpunt Bijzondere Zorg. Deze facultatieve diensten worden op verschillende wijzen gefinancierd.

3.4.3.1 Taken met financiering centrumgemeente Nijmegen Centrale toegang beschermd wonen en maatschappelijke opvang De GGD voert voor alle gemeenten in Gelderland-Zuid, behalve Maasdriel en Zaltbommel, en in Mook en Middelaar en Gennep (Gennep alleen maatschappelijke opvang) de Centrale toegang voor beschermd wonen en maatschappelijke opvang uit. Dit betreft een wettelijke gemeentelijke taak (Wmo), die wordt gesubsidieerd door centrumgemeente Nijmegen. Het team Centrale toegang beschermd wonen en maatschappelijke opvang is onderdeel van de afdeling Bijzondere Zorg. GGZ-cliënten die in aanmerking willen komen voor Beschermd wonen kunnen daarvoor sinds 1 januari 2015 een aanvraag doen bij Toegang beschermd wonen. In mei 2021 is dit team ook gestart met de toegang voor de maatschappelijke opvang. Het samenvoegen van deze taken in één centrale toegang biedt voordelen voor de cliënt. Die kan breed advies krijgen over passende opvang en begeleiding of een woonvoorziening en komt daardoor sneller en beter op de juiste plek. De centrale toegang is bereikbaar voor consulatie en advies. Daarnaast beoordeelt het team de (aan)melding, doet onderzoek en stelt op basis van het uitgevoerde onderzoek een advies op. Voor maatwerkvoorzieningen neemt de gemeente Nijmegen vervolgens een besluit. De Centrale toegang werkt intensief samen met (zorg)partners en lokale netwerken.

← Vorig deel Volgend deel →

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij iBabs is leidend. Bron: https://gemeenteraad.westbetuwe.nl/api/v1/meetings/533/documents/11103