Bijlage 1. Voorjaarsnota 2024

Voorjaarsnota 2024

Colofon Uitgave Gemeente Wassenaar Postbus 499 2240 AL Wassenaar Inlichtingen: gemeente@wassenaar.nl

Inhoudsopgave Inleiding ......................................................................................................................................4 Programma's .................................................................................................................................5 P1 Veiligheid en handhaving ...........................................................................................................5 P2 Mens en maatschappij ...............................................................................................................9 P3 Bestuur en middelen ...............................................................................................................22 P4 Fysieke leefomgeving ..............................................................................................................32 P5 Natuur, klimaat en mobiliteit ....................................................................................................42 Bijlagen .......................................................................................................................................53 Bijlage 1.

Gedetailleerd totaaloverzicht wijzigingen Voorjaarsnota ......................................................54 Financiën .....................................................................................................................................55 Financiële ontwikkeling per programma..........................................................................................55

Inleiding

Beste Wassenaarders, Voor u ligt de Voorjaarsnota 2024. De Voorjaarsnota is een tussenstand van de eerste vier maanden van de lopende begroting 2024, en geeft inzicht aan de samenleving over hoe onze inkomsten en uitgaven ontwikkelen. Het College vindt het belangrijk om dit inzicht te geven aan alle Wassenaarders. In voorgaande jaren is gebleken dat de Voorjaarsnota vaker een negatief beeld schetst dan de Najaarsnota. Er zijn altijd ontwikkelingen die niet voorzien waren, maar die wél invloed hebben op de inzet van capaciteit en middelen. De Voorjaarsnota kent een paar grote onvoorziene ontwikkelingen, die bijdragen aan een negatief resultaat: 1)

De inkomsten aan toeristenbelasting komen niet overeen met de destijds extra begrote opbrengsten van het vorige College. Dat zal, net als in 2023, ook voor 2024 tot een tekort leiden. In het Coalitieakkoord is afgesproken om de toeristenbelasting te evalueren en het College zal daaruit conclusies trekken en deze meenemen in de Kadernota 2025.

2)

De landelijke loon-en prijs ontwikkelingen, die doorwerken in de salarislasten van onze eigen medewerkers, maar ook in de lasten van onze leveranciers en (sociale) partners.

Het College bespreekt op 24 juni 2024 de Kadernota 2025 met de Raad. De structurele gevolgen van de Voorjaarsnota 2024 voor de jaren 2025-2028 zijn verwerkt in de Kadernota 2025. Het uitgangspunt van het College blijft het realiseren van een structureel sluitende en evenwichtige begroting voor 2025 en meerjarenraming 2026-2028: een begroting en meerjarig beeld financieel op orde en solide. Zo blijft Wassenaar financieel gezond en toekomstbestendig voor toekomstige uitdagingen. Namens het College van Burgemeester en Wethouders, Met hartelijke groet, Laurens van Doeveren Wethouder Financiën, Economie en Sport

4

Programma's

P1 Veiligheid en handhaving

Wat willen we bereiken ? Bijdrage aan de duurzame ontwikkelings-doelstellingen

Visie Een dorp waar mensen veilig en goed leven, wonen, werken en zich thuis voelen. Het hebben van een schone, hele en veilige leefomgeving is daarbij een randvoorwaarde. Doelstellingen 1.

Stellen van veiligheidsprioriteiten;

2.

Handhaving van de openbare orde;

3.

Kunnen inspelen op thema's als omgaan met onbegrepen gedrag en meervoudige sociale problematiek door snel te schakelen en mensgericht te helpen;

4.

Behouden van noodzakelijke hulpdienstverleningsorganisaties voor en binnen de gemeente Wassenaar;

5.

Bestrijden van ondermijnende criminaliteit;

6.

Het mogelijk maken van evenementen door mee te denken en duidelijke kaders te bieden.

5

Wat gaan we daar voor doen ? Toelichting belangrijkste resultaten 1.1 Uitgevoerd jaarplan 2024 integraal veiligheidsbeleid Realisatie / voortgang Het opstellen van het uitvoeringsplan Integraal Veiligheidsbeleid (IVB) 2024 is uitgevoerd. Over het definitieve stuk zal in april een besluit worden genomen door het College. Vervolgens zal de Raad door middel van een Raadsinformatiebrief (RIB) worden geïnformeerd. 2.1 Opgestelde visie en handhavingsplan openbare orde Realisatie / voortgang In Q2 2024 zal er een evaluatie van het Vergunningen-, Toezicht- en Handhavings(VTH) beleid 2023 worden opgesteld, waarvan de resultaten via een Raadsinformatiebrief (RIB) met de Raad worden gedeeld. Deze evaluatie zal mede input zijn voor het nieuwe VTH-beleid 2025 en verder. In dit beleidsstuk zal onder meer de visie op toezicht en handhaving in de openbare ruimte worden vastgelegd. Dit beleidsstuk zal in Q4 2024 ter vaststelling aan de Raad worden aangeboden. 2.2 Inspecteurs openbare ruimte en buitengewoon opsporingsambtenaren (boa's) zijn waar nodig actief ingezet tegen overlast en overtredingen Realisatie / voortgang De inspecteurs openbare ruimte pakken actief de meldingen met betrekking tot overlast op. De inspecteurs openbare ruimte treden op tegen gemelde dan wel gesignaleerde overtredingen. Dit is vastgelegd in het uitvoeringsplan inspecteur openbare ruimte 2024.

In Q2 2024 zal over dit uitvoeringsplan door het College definitief worden besloten. De Raad zal hierover middels een Raadsinformatiebrief (RIB) worden geïnformeerd. 3.1 De Lokale Kamer is doorontwikkeld: een uitvoeringscoördinator is aangesteld, de regie is belegd binnen de gemeente Realisatie / voortgang In 2023 is het Convenant Lokale Kamer Zorg en Veiligheid ondertekend door de gemeente Wassenaar en zorg- en justitie partners. De Lokale Kamer wordt ingezet bij complexe casuïstiek op het gebied van zorg en veiligheid. De werkprocessen worden momenteel doorontwikkeld en vervolgens vastgelegd in een handboek. Verder gaat het registratieprogramma PGAx (Persoonsgerichte Aanpak) binnenkort live. De vacature in de functie van de adviseur zorg- en veiligheid, die onder meer de rol van uitvoeringscoördinator heeft, is nog niet vervuld.

6

5.1 Bewustwordingscampagne(s) onder inwoners en ondernemers m.b.t. hoe zij vormen van ondermijning kunnen melden is van start gegaan Realisatie / voortgang Voor 2024 staan diverse bewustwordingsactiviteiten gepland voor verschillende interne en externe doelgroepen. Zo heeft recent een bewustwordingsbijeenkomst plaatsgevonden voor alle WhatsAppgroepen buurtpreventie. Binnenkort zullen ook trainingen voor jongerenwerkers plaatsvinden voor het signaleren van kwetsbare en afglijdende risicojeugd. Verder heeft de Raad structureel budget beschikbaar gesteld voor een lokale bewustwordingscampagne waaraan ook een communicatiestrategie wordt gekoppeld. De bewustwordingscampagne zal in combinatie met de communicatiestrategie en een extern meldpunt voor ondermijning op onze gemeentelijke website medio Q2 2024 worden uitgerold. 5.2 Geactualiseerd en opgesteld Bibob-beleid in 2024 Realisatie / voortgang Naar aanleiding van de Omgevingswet, die op 1 januari 2024 in werking is getreden, worden alle regels met betrekking tot de fysieke omgeving samengebracht in één wet. Hieronder valt ook de toepassing van de Wet Bibob. Naar aanleiding van deze wet zullen het LIEC (Landelijk Informatie-en Expertisecentrum) en het RIEC (Regionale Informatie- en Expertisecentrum) input leveren voor het opstellen van onze beleidsregels met betrekking tot het Bibob-beleid.

Zodra deze input binnen is, zal het nieuwe Bibobbeleid worden opgesteld. Dit beleid zal naar verwachting eind Q2 2024 worden opgeleverd. 5.3 Opgesteld uitvoeringsplan ondermijning Wassenaar 2025 en verder Realisatie / voortgang Het uitvoeringsplan ondermijning Wassenaar 2025 en verder staat gepland voor Q3 2024. 6.1 Opgesteld evenementenbeleid, waarin een helder kader ligt om evenementen mogelijk te maken Realisatie / voortgang Op 15 november 2022 is de startnotitie Evenementenbeleid vastgesteld. In 2024 is gestart met het opstellen van het Evenementenbeleid. Een belangrijk onderdeel bij het opstellen van dit beleid is het participatietraject. Het Evenementenbeleid zal in Q3 2024 aan de Raad ter vaststelling worden aangeboden.

7

Wat gaat het kosten ?

Toelichting budget Bijdrage Veiligheidsregio Haaglanden (VRH) (nadeel hogere lasten € 209.000) De Veiligheidsregio Haaglanden is op basis van de verplichting conform de Wet op de Veiligheidsrisco’s dé partij die namens de gemeenten de veiligheid van iedereen in de regio Haaglanden borgt. Niet alleen tijdens een ramp of crisis, maar ook op een gewone dag. De VRH regelt voor de gemeenten: •

de dagelijkse brandweerzorg en de gemeenschappelijke meldkamer;

•

de coördinatie van de geneeskundige hulpverlening;

•

de zorg continuïteit tijdens onder andere evenementen en crises.

De bijdrage per gemeente is gebaseerd op het risicoprofiel per gemeente. Het is maatwerk en wordt vertaald in de jaarlijkse verantwoording en begroting VRH die wordt aangeboden aan de raad. Door de (verplichte) deelname aan gemeenschappelijke regeling wordt ook voor de inwoners van Wassenaar de veiligheid geborgd. Uitdagingen binnen de gemeenschappelijke regeling zijn er. Het Algemeen en Dagelijks bestuur van de VRH is zich daarvan voortdurend bewust en sturen op een verantwoorde en reële bedrijfsvoering om zo de VRH toekomstbestendig te houden. De bijgestelde begroting van de VRH voor 2024 zorgt voor een nadeel van €209.000 in 2024 voor de gemeente Wassenaar. Dit komt deels door een extra verhoging van de bijdrage 2024 van € 66.000 ten opzichte van de begroting van de VRH van 2024. Daarnaast was in de begroting 2024 van Wassenaar rekening gehouden met een bezuinigingsdoelstelling van € 143.000 die echter op korte termijn binnen de VRH niet kan worden gerealiseerd. De totale bijdrage aan de VRH bedraagt in 2024 € 2.567.000 inclusief de Functioneel Leeftijdsontslag (FLO)-kosten. Over 2023 had de VRH een positief resultaat. Het voorstel van de VRH is om dit bedrag te reserveren en door inzet van dit bedrag de bijdrage over 2026 eenmalig te verminderen. Voor Wassenaar gaat het om een bedrag van € 73.000.

Op basis van de voorlopige meerjarenbegroting 2025-2028 van de VRH zal de begrote bijdrage vanaf 2025 structureel met ongeveer €280.000 moeten worden verhoogd. Dit meerjareneffect wordt meegenomen in de Kadernota 2025. Subsidie bureau Halt preventief (structureel nadeel hogere lasten € 10.897 in programma 1 en structureel voordeel lagere lasten € 10.897 in programma 2) In 2024 wordt er extra ingezet op preventie via een hogere subsidie aan bureau Halt. Deze subsidie wordt verantwoord in programma 1. Het beschikbare budget in programma 2 wordt hiervoor overgezet. Correctie kapitaallasten Wassenaarse Reddingsbrigade (WRB) (structureel hogere lasten programma 1 € 32.741, structureel lagere lasten programma 4 € 32.741) De kapitaallasten voor de strandpost van de Wassenaarse Reddingsbrigade zijn wel begroting in de Begroting 2024, maar door een administratieve fout terecht gekomen bij het verkeerde programma. Dit wordt in de Voorjaarsnota 2024 gecorrigeerd.

8

P2 Mens en maatschappij

Wat willen we bereiken ? Bijdrage aan de duurzame ontwikkelings-doelstellingen

Visie Wassenaar is een inclusieve gemeente, waar iedereen prettig kan leven. Een plek waar onze kinderen gezond en veilig kunnen opgroeien en waar onze ouderen langer vitaal kunnen blijven. We behouden goede welzijns- en zorgvoorzieningen. We geven uitvoering aan bestaand beleid en anticiperen op maatschappelijke ontwikkelen met het (her)formuleren van nieuw beleid. De gemeente, inwoners en maatschappelijke instellingen ondersteunen elkaar. Een integrale en efficiënte (nauwe) samenwerking is daarvoor een voorwaarde. Om de kwaliteit en toegankelijkheid van zorg te garanderen, dient deze in financieel en maatschappelijk opzicht en qua personele bezetting houdbaar te zijn. Dit vraagt om scherpe keuzes in prioritering, waarbij de mens centraal staat. Daarbij wordt goed gekeken naar de hulpvraag en situatie per individu. We handelen vanuit vertrouwen en respect, normaliseren zorg volgens landelijke richtlijnen en maken waar mogelijk gebruik van landelijke financiering en fondsen. We vergroten de inwonersparticipatie en daarmee de betrokkenheid van zowel jeugdigen als ouderen bij de totstandkoming van beleid. Doelstellingen 1. Een sterk maatschappelijk middenveld; focus op preventie 2. Sociaal Team Wassenaar; integrale samenwerking in het sociaal domein 3. Jeugdbeleid; betrokkenheid van de jeugd vergroten 4.

Subsidie- en inkoopbeleid; optimalisatie subsidies en inkoop voor zowel gemeente als ketenpartners 5. Inclusie; iedereen doet mee in Wassenaar 6. Sport en cultuur; lichamelijke en geestelijke gezondheid en verbinding tussen de inwoners 7. Gezondheidszorg; voldoende gezondheidszorg voor de inwoners in en om Wassenaar

9

Wat gaan we daar voor doen ? Toelichting belangrijkste resultaten 1.1 Een opgesteld nieuw Beleidsplan Sociaal Domein Realisatie / voortgang Het opstellen van het nieuwe Beleidsplan Sociaal Domein is op koers. In maart 2024 zijn themasessies georganiseerd met de Raadscommissie Mens & Maatschappij, de Advies Raad Sociaal Domein, maatschappelijke organisaties en het onderwijs. De opgehaalde inbreng wordt verwerkt in het beleidsplan. Het definitieve beleidsplan ligt op 4 juni bij de Raad ter besluitvorming. 1.2 Georganiseerde activiteiten ter bevordering van de lichamelijke en geestelijke gezondheid Realisatie / voortgang Mentaal Lokaal Wassenaar is een samenwerking tussen de huisartsen Wassenaar, de gemeente Wassenaar en de Parnassia Groep met als doel de mentale gezondheid van jongeren in Wassenaar te bevorderen. In 2023 is een nieuw projectplan Mentaal Lokaal Wassenaar opgesteld. Heel nadrukkelijk is de samenwerking met de scholen voor voortgezet onderwijs gezocht en met succes worden nu zelfhulpinstrumenten en een lespakket gebruikt. Verder wordt gewerkt aan de voortzetting en structurele borging, het huidige programma loopt tot eind 2024. Door Fit in Wassenaar, dat uitvoering geeft aan het Gezond en Actief Leven Akkoord (GALA), worden diverse activiteiten georganiseerd ter bevordering van de lichamelijke en geestelijke gezondheid.

1.3 Georganiseerde activiteiten ter vermindering van de eenzaamheid Realisatie / voortgang Door Fit in Wassenaar, dat uitvoering geeft aan het Gezond en Actief Leven Akkoord (GALA), worden diverse activiteiten georganiseerd ter vermindering van de eenzaamheid. Daarnaast zijn er diverse maatschappelijke organisaties in de gemeente die zich inzetten voor dit thema. Een voorbeeld hiervan is de activiteiten in de buurtcentra, georganiseerd door de Stichting Maatschappelijke Ondersteuning Wassenaar (SMOW). 1.4 Opgesteld advies over respijtzorg Realisatie / voortgang Het Coalitieakkoord "Samen voor Wassenaar, koersvast, open en betrokken" benadrukt de noodzaak voor meer aandacht voor mantelzorgondersteuning en respijtzorg. Deze thema's worden opgenomen in het Beleidsplan Sociaal Domein Wassenaar 2024-2027 en het Participatief ouderenbeleid. Omdat het thema's betreft die niet alleen voor ouderen gelden, heeft het College de wens geuit om vóór het einde van dit jaar een uitvoeringsprogramma voor mantelzorgondersteuning en respijtzorg op te stellen.

10

Bij het opstellen van het uitvoeringsprogramma worden zowel mantelzorgers, professionals als medewerkers van het Sociaal Team Wassenaar betrokken. De eerste gesprekken met mantelzorgers hebben plaatsgevonden. Hierbij is aandacht voor de individuele situatie van de mantelzorger en de emotionele impact van de mantelzorgtaak. De beleidsregels voor de uitvoering van de Wmo moeten worden herzien in december 2024. Bij deze herziening worden de beleidsuitgangspunten m.b.t. mantelzorgondersteuning en respijtzorg opgenomen. 1.5 Extra inzet op het betrekken van nieuwe doelgroepen voor vrijwilligerswerk Realisatie / voortgang De Vrijwilligerscentrale Wassenaar (VCW) zet zich in voor het ondersteunen van vrijwilligers en vrijwilligersorganisaties in Wassenaar. Zij richt zich ook op het betrekken van nieuwe doelgroepen voor vrijwilligers. Zo bereidt de VCW verenigingen voor op vrijwilligerswerk in de toekomst, om zo een bredere doelgroep te bereiken. 1.6 Opgesteld herzien minimabeleid Realisatie / voortgang Op 27 juni 2023 is de Raad met de Raadsinformatiebrief (RIB) 'Herziening minimabeleid’ geïnformeerd over het proces van het te herziene minimabeleid. Vervolgens is het bestaande beleid geëvalueerd en verwerkt. Op 19 maart 2024 is de Raad geïnformeerd door middel van een Raadsinformatiebrief (nr. 025 'Koers Minimabeleid 2025-2028') over de koers van het nieuwe minimabeleid.

Het minimabeleid zal in september 2024 worden vastgesteld. 2.1 Het Sociaal Team Wassenaar is duidelijk vindbaar als spil in de Wassenaarse zorg Realisatie / voortgang Het Sociaal Team Wassenaar (STW) is op verschillende manieren te bereiken: er is een inloop-dagdeel en verder is het STW bereikbaar via e-mail, chat en een eenvoudig telefoonnummer. Het STW wordt op verschillende manieren gepromoot; via De Wassenaarse Krant in de gemeenterubriek, maar ook via de specials van 'Zorgen voor morgen' en de maatschappelijke pagina. Communicatie over het Sociaal Team sluit ook zoveel mogelijk aan bij landelijke onderwerpen, denk hierbij aan de week van de eenzaamheid of de week voor de gezonde jeugd. Verder staan er met regelmaat posters langs de weg. De website van het STW is volop in ontwikkeling ter verbetering van de toegankelijkheid en beschikbaarheid van de juiste informatie. Deze ontwikkeling is deze zomer gereed. Het inloopspreekuur wordt goed bezocht. De posteracties en ook de specials in de Wassenaarse krant laten na de acties een toename zien in de mails en telefoontjes. In het derde en vierde kwartaal zal er ook gewerkt gaan worden met advertenties op de sociale kanalen.

Om de samenwerkingen met verschillende zorg en/of maatschappelijke organisaties die zich in de directe kring rondom het Sociaal Team bevinden te verstevigen, organiseren we in de tweede helft van het jaar netwerkbijeenkomsten met een relevant maatschappelijk thema zoals bijvoorbeeld mentale gezondheid, dementie, veilig opgroeien, gezond ouder worden.

11

3.1 Gestart met het opstellen van breed gedragen jeugdbeleid Realisatie / voortgang De bevolkingsopbouw van Wassenaar laat zien dat er een grote vertegenwoordiging is van jongeren tot 25 jaar en dat deze doelgroep te maken heeft met problemen zoals middelengebruik, psychische gezondheid en onderwijsachterstanden. De opgave is het versterken van de zelfredzaamheid en het voorkomen en verminderen van deze problematiek. De vaststelling van de startnotitie voor breed gedragen uitvoeringsprogramma preventief jeugdbeleid staat op de langetermijnagenda van 2024. Het uitvoeringsprogramma zelf volgt in het eerste kwartaal van 2025. Hierin wordt onder meer aandacht besteed aan de maatschappelijke opgaven, de rol van de opvoeders en de Hervormingsagenda Jeugd. 3.2 Evaluatie uitgevoerd naar pilot Jongerenwerk Realisatie / voortgang Het Jongerencentrum aan de Dr. Mansveltkade 9 is in oktober 2023 in gebruik genomen. Er is een pilot afgesproken en deze loopt op 12 juni 2024 af. De pilot wordt structureel geëvalueerd en de tussentijdse evaluaties zijn positief. De pilot is tot op heden een succes en wordt met een jaar verlengd. Zowel jongeren, het Jongerenwerk, maatschappelijke partners, ambtenaren en het College zien dat de openstelling van het Jongerencentrum vruchten afwerpt.

Meer jongeren dan vooraf verwacht bezoeken structureel het Jongerencentrum, samen met Jongeren is de buitenlocatie aangepakt, jongeren vertellen dat ze een nuttige vrijetijdsbesteding hebben en jeugdoverlastcijfers zijn sinds de opening met 30-50% afgenomen. Het budget voor de pilot en voor de structurele borging van deze pilot is opgenomen in de begroting. 3.3 Voorlichting gegeven aan jongeren over de lokale democratie Realisatie / voortgang Het College bereidt sessies voor met jongeren en scholen voor voortgezet onderwijs na de zomervakantie. In Q3 en Q4 van 2024 wordt ingezet op een breed plan van aanpak: niet alleen voorlichting over de democratie wordt gegeven, maar de gehele jeugd- en jongerenparticipatie in Wassenaar wordt vormgegeven. Zo is er niet alleen reactief voorlichting aan- en inspraak door jongeren, maar denkt de jeugd straks actief mee met jeugdbeleid en participeert ze in ons democratisch proces. Een plan van aanpak om dit te bereiken, is in Q4 van 2024 gereed. 3.4 Voorlichting gegeven aan jongeren over gezondheidsbevordering Realisatie / voortgang Maatschappelijke partners, zoals de GGD, Gro-Up Buurtwerk (jongerenwerk) en Stichting Halt organiseren structureel verschillende voorlichtingen en acties om gezondheid van jeugdigen te bevorderen. Daarnaast is dit jaar extra en specifieke aandacht voor alcoholgebruik: gemeente Wassenaar wordt in 2024 OKO-gemeente.

OKO staat voor Opgroeien in een Kansrijke Omgeving en is een landelijke preventieaanpak om gebruik van alcohol, drugs en tabak onder jongeren te voorkomen. Naar IJslands model helpt het Trimbos Instituut de gemeente Wassenaar om de gezondheid van onze jeugd te

12

bevorderen. De voorbereidingen zijn in volle gang en het College informeert de Raad in april over de voortgang. Na de zomervakantie wordt een grote kick-off georganiseerd met alle relevante maatschappelijke partners voor geïnteresseerden, zoals jongeren, ouders, College- en Raadsleden. 4.1 Gestart met actualisatie subsidie- en inkoopbeleid maatschappelijke organisaties Realisatie / voortgang Op basis van een gerichte evaluatie bij gebruikers (zowel intern als extern) van het huidige subsidiebeleid, zal het nieuwe subsidiebeleid worden vormgegeven. In dit subsidiebeleid zullen ook criteria worden opgenomen over subsidie en inkoop. Op 4 juni a.s. zal de startnotitie Subsidiebeleid Gemeente Wassenaar 2026-2030 worden behandeld in de raad. Na vaststelling van deze startnotitie zullen huidige subsidieontvangers worden geïnformeerd. Streven is om op 26 november a.s. het nieuwe subsidiebeleid vast te stellen zodat de subsidies voor het jaar 2026 conform het nieuwe subsidiebeleid kunnen worden aangevraagd. 5.1 Een uitgewerkt actieplan op basis van adviesrapport lokale inclusieagenda Realisatie / voortgang Er is een start gemaakt met het opstellen van de uitvoeringsagenda Lokale Inclusieagenda. De uitvoeringsagenda zal in Q2 en Q3 2024 verder uitgewerkt worden en eind Q3 2024 zijn afgerond. De Raad zal t.z.t. geïnformeerd worden via een Raadsinformatiebrief (RIB).

5.2 Toegang tot goed onderwijs voor iedereen Realisatie / voortgang Op dit moment worden de taalklas voor kinderen in het basisonderwijs en de Internationale Schakelklas (ISK) georganiseerd op de locatie van de voormalige Den Deylschool. De ISK is onderdeel van het Da Vinci College in Leiden en wordt vanwege een verbouwing tijdelijk in Wassenaar georganiseerd. De taalklas voor kinderen in de basisschoolleeftijd is gestart als een taalklas voor Oekraïense kinderen. Sinds het voorjaar van 2023 zijn ook kinderen van asielstatushouders en arbeidsmigranten welkom in de taalklas. Voor de taalklas wordt gezocht naar een nieuwe locatie omdat de Den Deylschool plaats gaat maken voor woningbouw. Daarnaast wordt samen met de Wassenaarse scholen voor primair onderwijs actief overleg gevoerd over de wijze waarop het onderwijs aan anderstalige kinderen vanaf het nieuwe schooljaar wordt georganiseerd. De Schooladviesdienst Wassenaar (SAD) is een belangrijke voorziening in het realiseren van goed onderwijs in Wassenaar. In 2023 is het convenant met de SAD, Wassenaarse basisscholen en de gemeente vernieuwd. In het nieuwe convenant is de formele rol van de SAD in de thema's die als prioriteiten zijn verkozen door het onderwijs en gemeente vastgelegd. Ook is het aantal uren specialistische leerlingondersteuning verhoogd.

Aangezien in de begroting 2024 de bedragen uit de oude convenantsperiode zijn opgenomen, worden deze nu geactualiseerd op basis van het huidige convenant.

13

5.3 Gestart met participatief opstellen ouderenbeleid Realisatie / voortgang In mei en juni van dit jaar worden enkele participatiebijeenkomsten georganiseerd om het participatief ouderenbeleid op te kunnen stellen. Op basis van deze input en een bureaustudie waarbij de belangrijkste maatschappelijke vraagstukken inzichtelijk worden gemaakt, zal uiteindelijk gekomen worden tot een beleid voor de jaren 2025 - 2029. Op 17 september zal de startnotitie in de Raad worden behandeld. Op 26 november zal het beleidsplan voor vaststelling aan de Raad worden voorgelegd. 5.4 Bijdrage geleverd aan de woonzorgvisie en woonvormen bijzondere doelgroepen Realisatie / voortgang Voor de lokale woonzorgvisie wordt allereerst een startnotitie opgesteld met uitgangspunten van beleid, proces en financiën. Vanuit Maatschappelijke Ontwikkeling en Ondersteuning (MOO) wordt zowel aan de startnotitie als de woonzorgvisie een bijdrage geleverd. De lokale woonzorgvisie komt eind 2024/begin 2025 in de Raad. Hierdoor loopt de lokale woonzorgvisie vooruit op de regionale woonzorgvisie en kan daarvoor dan inbreng leveren.

6.1 Meer sport- en cultuurparticipatie door uitvoering van de Brede SPUK en het Sportakkoord II: Fit in Wassenaar Realisatie / voortgang Door Fit in Wassenaar, dat uitvoering geeft aan het Gezond en Actief Leven Akkoord (de Brede SPUK en het Sportakkoord), worden diverse activiteiten georganiseerd waarbij wordt ingezet op sportparticipatie. 6.2 Gestart met realisatie lokaal sportplatform en digitaal sportloket Realisatie / voortgang De gemeente heeft op 27 juni 2023 het herijkte Sportakkoord II 'Sport versterkt' vastgesteld. Hiermee voldoet de gemeente aan de voorwaarden voor het verkrijgen van vier jaar budget van het Rijk. Het digitaal sportloket 'Fit in Wassenaar' maakt hier onderdeel van uit. Het loket is operationeel en wordt dit jaar verder geoptimaliseerd. Op het loket komt bijvoorbeeld een link met het landelijk platform Uniek Sporten voor aangepaste sport. Hiermee gaat de gemeente inwoners met een beperking beter adviseren en informeren. De gemeente heeft met het Wassenaars Sportcontact ook een lokaal sportplatform. 6.3 Coaches aangesteld voor deelname aan Brede regeling combinatiefuncties Realisatie / voortgang Vanuit het Gezond en Actief Leven Akkoord (GALA) en Sportakkoord II zijn twee coaches aangesteld die uitvoering gaan geven aan de brede regeling combinatiefuncties.

Deze beweeg- en clubkadercoach ondersteunen de sportverenigingen en hun vrijwilligers, bijvoorbeeld bij het breder gebruiken van de bestaande accommodaties.

14

6.4 Opgestelde Sportvisie Realisatie / voortgang De eerste stap is genomen naar een nieuwe Sportvisie: de startnotitie staat gepland voor de raadsvergadering van 4 juni 2024 en de visie zelf voor eind 2024. In deze visie komt de focus te liggen op het versterken van de sportaanbieders en het verhogen van de sportdeelname. Ook is aandacht voor een beweegvriendelijke openbare ruimte en toekomstbestendige en verduurzaamde sportaccommodaties 6.5 Opgesteld uitvoeringsprogramma cultuurnota Realisatie / voortgang De voorbereidingen voor het opstellen van een uitvoeringsprogramma cultuur starten binnenkort. De verwachting is dat de startnotitie hiervoor in september vastgesteld kan worden, en het programma zelf eind 2024. 7. Inzet gepleegd op voldoende huisartsenzorg in Wassenaar Realisatie / voortgang Vorig jaar is de vergunning verleend voor het gezondheidscentrum in de voormalige Sint Jozefkerk. Tegen dit besluit zijn bezwaarschriften ingediend. Het College zet zich in voor het spoedig beslissen op de ingediende bezwaren.

15

Projecten en investeringen 8.01

Sociaal Team Wassenaar

Realisatie / voortgang

Budget project / investering

Het beschikbare budget van 2023 is niet geheel besteed. De niet bestede middelen zijn in 2024 nodig voor de noodzakelijk inrichting en ontwikkeling van het Sociaal Team. In de jaarrekening 2023 is hieraan duiding gegeven. 8.02

Jongerencentrum Dr. Mansveltkade

Realisatie / voortgang

Budget project / investering

Het Jongerencentrum aan de Dr. Mansveltkade 9 is in oktober 2023 in gebruik genomen. Er is een pilot afgesproken tot en met 12 juni 2024. De pilot wordt structureel geëvalueerd. De pilot is tot op heden een succes en wordt met een jaar verlengd. Zie resultaat 3.2 Evaluatie pilot Jongerenwerk. Het budget voor de pilot en voor de structurele borging van deze pilot is opgenomen in de begroting. 8.03

Warenar

Realisatie / voortgang

Budget project / investering

Cultureel Centrum de Warenar is eigendom van de gemeente Wassenaar. Met de dorpshuisactiviteiten en het theater vervult de Warenar een belangrijke maatschappelijke functie in Wassenaar. In de afgelopen jaren is veelvuldig gesproken over het behouden, onderhouden en het herontwikkelen van het gebouw. De technische staat van het gebouw, de veiligheid en beoogde verduurzaming van het energieverbruik geeft aanleiding om een plan te maken voor de projectmatige aanpak van het groot onderhoud. Hiervoor is in de Begroting 2024 budget opgenomen. Daarbij is er sinds lange tijd de wens om het gebouw ruimtelijk efficiënter en doelmatiger te exploiteren in combinatie met het theater de Warenar. Dit geeft blijvend aanleiding om een onderzoek naar een herbestemming in te stellen. Begin vorig jaar is dan ook de ambitie om een haalbaarheidsonderzoek in te stellen naar de herbestemming van de Warenar opgenomen in het vervolg op het Coalitieakkoord ‘Samen voor Wassenaar’. Uit dit budget wordt extern advies met betrekking tot een voorstel voor een ruimtelijke herindeling ten behoeve van de inpassing van een dorpsmuseum en dorpshuisfunctie bekostigd. Maar ook de externe adviezen voor toekomstige exploitatie van de Warenar, een renovatievisie voor het gebouw, het cultuurhistorisch onderzoek en een verkeerskundig onderzoek.

De offertes van de externe partijen passen binnen het eerder genoemde beschikbare budget voor het herbestemmingsonderzoek. De eindrapportage van het herbestemmingsonderzoek wordt in oktober 2024 ter besluitvorming aan de Raad voorgelegd.

16

8.04

Opvang Oekraïense ontheemden

Realisatie / voortgang

Budget project

Met ingang van 2024 is de Rijksbijdrage voor opvang van Oekraïense ontheemden met een kwart verlaagd van € 83 per opvangplaats per dag naar € 62 per opvangplaats per dag. Deze verlaging kan worden ondervangen omdat de taalklas nieuwkomers met ingang van 2024 is losgekoppeld van het project Opvang Oekraïense ontheemden en niet meer zal worden bekostigd vanuit het budget Opvang Oekraïense ontheemden, maar vanuit de daarvoor bestemde onderwijsmiddelen. Naar verwachting is de Rijksbijdrage dus voldoende om alle uitgaven met betrekking tot opvang Oekraïense ontheemden te kunnen dekken. De uitgaven en inkomsten voor 2024 zijn beiden geraamd op € 2.000.000. 8.05

Multifunctionele sporthal aan de Dr. Mansveltkade 11

Realisatie / voortgang

Budget project / investering

De sporthal is op 1 april 2024 in gebruik genomen door Kieviten Exploitatie Beheer BV en zal op 18 mei 2024 officieel worden geopend. Het clubhuis zal vanaf 1 mei 2024 worden verhuurd aan De Kieviten. Deze zal half mei in gebruik worden genomen, wanneer ook de bar door De Kieviten is geplaatst. Momenteel worden de laatste werkzaamheden uitgevoerd aan het buitenterrein. Kabels worden ingegraven, er wordt bestraat en in het najaar zullen de gekapte bomen worden vervangen door nieuwe bomen. Door een aantal oorzaken zijn tegenvallers en risico's ingecalculeerd die ertoe leiden dat het beschikbare krediet wordt overschreden. Zo is er een verschil van opvatting over voor directievoering extra in rekening gebrachte kosten, is als gevolg van een gebruikerstest inpandige schade ontstaan wat mogelijk kan leiden tot een juridisch geschil, en is als gevolg van de vereisten van een sportbond extra sportmateriaal benodigd. Geen rekening is gehouden met kosten van openingsfestiviteiten. Bovendien is een Raadsmotie aangenomen voor een evaluatie van dit project, zonder daarbij dekking van kosten aan te geven. 8.06

Herbestemming sporthal De Schulpwei

Realisatie / voortgang

Budget project / investering

Met de ingebruikname van de nieuwe Combisporthal aan de Dr. Mansveltkade 11 in Wassenaar zal rond april 2024 een einde komen aan het gebruik van de oude sporthal de Schulpwei. Het vastgoed is eigendom van de gemeente Wassenaar, terwijl de grond in handen is van derden. Met het oog op de toekomst moet nu worden gekeken naar welke vervolgstappen er moeten worden genomen. In de komende periode wordt een verkenning uitgevoerd, waarbij onder andere wordt gekeken naar verkoop in de huidige staat (afstoten), bruikleen of slopen. In de Begroting 2024 is al rekening gehouden met de uitvoering van dit onderzoek, waarvoor € 50.000 beschikbaar is gesteld. De verwachting is dat dit budget voldoende is om de beoogde plannings- en onderzoekskosten tot en met de besluitvorming van de Raad te dekken. Na de zomer 2024 staat besluitvorming gepland.

17

Wat gaat het kosten ?

Toelichting budget Bijdrage jeugdgezondheidszorg (JGZ) (nadeel hogere lasten € 37.500 in 2024 en € 77.500 in 2025 en verder) De bijdrage voor de Stichting Jeugdgezondheidszorg Zuid-Holland West (o.a. consultatiebureaus, vaccinaties) wordt jaarlijks bepaald. Voor 2024 en verdere jaren is deze hoger dan 2023 door de inflatie, cao stijging in 2023 en toename van de wettelijke taken. Voor 2024 is er bij de NJN 2023 een bedrag opgenomen van € 32.000 voor de hogere indexering. Op dat moment was er nog geen overeenstemming over het bedrag waarmee JGZ in 2025 en verder gecompenseerd zou worden. Voor 2025 is onlangs een nieuwe berekening gemaakt waarbij voor de minimale onontkoombare stijging is gekozen. Gemeenschappelijke regeling Kust-, Duin- en Bollenstreek (KDB) (budgetneutraal, hogere lasten € 114.000 en hogere baten € 114.000). De bijgestelde begroting van de KDB 2024 resulteert in een hogere bijdrage voor 2024 dan begroot is. Dit zorgt voor een nadelig saldo van € 114.000. In de komende mei-circulaire 2024 wordt de gemeente hiervoor gecompenseerd waardoor de mutatie per saldo neutraal is. Jaarplan Werk en Inkomen 2024 (structureel nadeel hogere lasten € 35.000) Het jaarplan Werk en Inkomen 2024 heeft een structureel nadelig effect van € 35.000. Dit nadeel komt hoofdzakelijk uit de doorwerking van de cao ontwikkeling in 2023 en 2024.

Indexatie DVO Jaarplan Sociaal Domein januari-april 2024 (incidenteel nadeel hogere lasten € 35.415) Per 1 mei 2024 is de ontvlechting van de DVO Sociaal Domein met Voorschoten definitief. Van januari-april 2024 hebben we echter nog te maken met een indexatie van de budgetten met 2.8%. Dit veroorzaakt in 2024 een incidenteel nadeel van € 35.415. Ontvlechting Sociaal Domein - transitie DVO budget naar formatie (budgetneutraal € 2.609.650 in 2024 en € 3.874.475 voor 2025 t/m 2027). Vanaf 1 mei 2024 is de ontvlechting DVO Sociaal domein Voorschoten- Wassenaar definitief en verwelkomen wij het team MOO in Wassenaar. Dit betekent dat de DVO-budgetten worden omgezet in formatiebudget. Volgens afspraak gebeurt dit budgetneutraal (met uitzondering van de cao-indexatie die organisatiebreed wordt doorgevoerd). Wmo-maatwerkvoorziening huishoudelijke ondersteuning en begeleiding (structureel nadeel hogere lasten in 2024 € 264.000 en vanaf 2025 € 174.000) Voor een bedrag van € 155.000 zijn er hogere lasten omdat de nieuwe cao lonen en de gestegen prijzen van het afgelopen jaar doorwerken in de tarieven van de zorgkosten. Hiermee voldoen wij aan de wettelijke eisen om reële tarieven te vergoeden aan de zorgaanbieders.

18

Daarnaast is er ook een stijging van het aantal cliënten te zien dat zorgt voor hogere lasten van € 109.000. Vanaf 2025 staat er al een hoger bedrag in de begroting, waardoor de stijging van de lasten ten opzichte van de begroting lager uitvalt. Specifieke uitkering digitale overheid (budgetneutraal, incidenteel voordeel hogere baten € 25.000, incidenteel nadeel hogere lasten € 25.000) Het Rijk kent gemeenten ook in 2024 een specifieke uitkering toe ter bekostiging van de Informatiepunten Digitale Overheid (IDO). Besteding van de uitkering is voor de financiering van de lokale bibliotheek ten behoeve van de realisatie of de instandhouding van de Informatiepunten Digitale Overheid, de promotie van de Informatiepunten Digitale Overheid bij haar inwoners en het voeren van regie over het netwerk van organisaties rond de Informatiepunten Digitale Overheid die voor de inwoners van de gemeente relevant zijn. Wmo regiotaxi MRDH ( incidenteel voordeel lagere lasten € 4.000) De bijdrage voor de Wmo regiotaxi MRDH wordt jaarlijks bepaald. Voor 2024 is er per saldo een lagere bijdrage voorzien van € 4.000. Bijdrage convenant financiering Schooladviesdienst Wassenaar (structureel nadeel hogere lasten € 43.000) In 2023 is er een nieuw convenant gesloten voor de periode 2024-2027 met de Schooladviesdienst Wassenaar (SAD).

In dit convenant is een uitbreiding van taken overeengekomen waarvan zowel de gemeente als de scholen een deel financieren. Dit zorgt voor hogere jaarlijkse lasten vanaf 2024 van € 43.000. Abonnement Schuelinck Wmo en Jeugdwet (structureel nadeel hogere lasten in programma 2 € 25.821, structureel voordeel lagere lasten in programma 3 € 20.910). Dit abonnement wordt vanaf 2024 verantwoord in programma 2 op de taakvelden Wmo en Jeugdwet. Tot mei 2024 was dit abonnement onderdeel van de Dienstverleningsovereenkomst (DVO) Sociaal Domein met Voorschoten en waren deze kosten ondergebracht in programma 3. Subsidie bureau Halt preventief (budgetneutraal, structureel voordeel hogere baten in programma 2 € 10.897 en structureel nadeel hogere lasten € 10.897 in programma 1) In 2024 wordt er extra ingezet op preventie via een hogere subsidie aan bureau Halt. Deze subsidie wordt verantwoord in programma 1. Het beschikbare budget in programma 2 wordt hiervoor overgezet. Indexatie Jeugd- en Jongerenwerk (structureel nadeel hogere lasten € 4.000 in 2024 en € 25.000 vanaf 2025) De bijdrage voor het jeugd- en jongerenwerk is de afgelopen 4 jaar niet geïndexeerd. In 2024 zijn de gevolgen van de cao- afspraken 2023 en 2024 verwerkt in de bijdrage. Dit zorgt voor hogere lasten vanaf 2024 van € 25.000.

In 2024 kan het grootste gedeelte van de hogere lasten opgevangen worden vanuit het bestaande budget. De uitbreiding van de openingstijden en de extra inzet van ambulante uren start vanaf mei. Hierdoor zijn er in 2024 incidenteel lagere lasten. Per saldo zorgt dat voor een nadeel

19

van € 4.000 in 2024. Vanaf 2025 zijn de volledige lasten van de indexatie nog niet gedekt en ontstaat een nadeel van € 25.000. Benodigde incidentele uitgaven voor de bibliotheek (incidenteel nadeel hogere lasten € 36.250) Onder meer in het kader van de door het Rijk aangekondigde wettelijke zorgplicht van gemeenten voor voldoende en volwaardige bibliotheken en de audit van de Certificeringsorganisatie Bibliotheekwerk, Cultuur en Taal (CBCT) is de bibliotheek een traject gestart om tot een meer robuuste en toekomstbestendige bibliotheek te komen. Voor de lange termijn is de bibliotheek hierover met de gemeente in gesprek. Voor de korte termijn is de realisering van een aantal incidentele investeringen en projecten noodzakelijk. Het gaat dan om incidentele extra inzet op het gebied van personeel, automatisering, ICT en communicatie. Denk daarbij aan tijdelijke inzet ten behoeve van onder meer fondsenwerving en communicatie, het updaten van de landelijke huisstijl voor bibliotheken en het vernieuwen van verouderde communicatiemiddelen. Met name ook het investeren in goede klantinformatie en laagdrempelige ICT is essentieel om de benodigde modernere dienstverlening aan de inwoners van Wassenaar vorm te kunnen geven.

De opzet daarbij is tweeledig, aan de ene kant de noodzaak tot het drukken van kosten op de begroting van de bibliotheek en aan de andere kant het volgen van de trend gericht op meer selfservice. Indexatie bemoeizorg OGGZ (Openbare Geestelijke Gezondheidszorg) (structureel nadeel hogere lasten € 12.000) De cao-stijgingen van 2023 en 2024 zorgen voor structureel hogere lasten in de begroting vanaf 2024. Bijdrage suicide preventie (structureel nadeel hogere lasten € 12.000) De afgelopen jaren is in Wassenaar, in samenwerking met Indigo preventie, ingezet op de ketenaanpak suïcidepreventie om inwoners met suïcidale gedachten preventief te ondersteunen. Daarvoor is momenteel € 20.000 structureel gereserveerd. In 2023 is in de Voorjaarsnota 2023 bovendien € 10.000 extra beschikbaar gesteld. Momenteel loopt er een onderzoek naar de aanpak door de GGD Haaglanden. Uit de eerste resultaten blijkt dat de aanpak werkt en dat Indigo steeds beter wordt gevonden door ketenpartners. Er is sprake van een toename van het aantal aanmeldingen en complexer wordende problematiek. Hogere baten leerplicht (incidenteel voordeel hogere baten € 18.000) De toegekende middelen uit de specifieke uitkering voor de Regionale Meld- en Coördinatie taken (RMC ) en de middelen voor de regionale aanpak voortijdig schoolverlaten zijn voor 2024 hoger toegekend dan in de begroting verwerkt.

Vanaf 2025 start een nieuwe periode van 4 jaar en de financiele gevolgen daarvan zijn nog niet bekend. Integraal Zorg Akkoord (IZA) ( budgetneutraal, hogere lasten € 180.000 en hogere baten € 180.000 in 2024,2025 en 2026) Sinds 2023 is er een nieuwe Specifieke uitkering vanuit het Integraal Zorg Akkoord (IZA) met een looptijd van 2023-2026. De beschikbare baten en lasten voor de gemeente Wassenaar voor 2024-2026 zijn nog niet in de Begroting 2024 verwerkt.

20

Afwikkeling kinderopvangtoeslagaffaire (budgetneutraal hogere lasten € 120.000, hogere baten € 120.000). De kosten van de afwikkeling kinderopvangtoeslagaffaire worden volledig gedekt door een Specifieke uitkering van het Rijk. Op grond van de ontwikkelingen en realisatie in 2023 wordt er in 2024 € 100.000 verwacht aan uitvoerings- en uitkeringslasten.. Permanente huisvesting asielzoekers op Duinrell (per saldo structureel voordeel € 138.000) Al een groot aantal jaren worden er op Duinrell in de wintermaanden asielzoekers gehuisvest. Met ingang van 28 maart 2024 zijn de locaties op Duinrell waar deze asielzoekers worden opgevangen omgevormd tot een permanent AZC. Hierdoor vindt deze opvang nu het hele jaar plaats. Als gevolg van deze permanente opvang ontvangen wij een hogere bijdrage van het COA. Voor 2024 gaat het om een extra bedrag van € 230.000 en vanaf 2025 om € 350.000. Hier staat tegenover dat als gevolg hiervan de opbrengsten toeristenbelasting jaarlijks met € 138.000 zullen afnemen (zie programma 5). Hierdoor resteert er voor 2024 een bedrag van € 92.000 en voor de jaren 2025 en later een bedrag van € 212.000 dat zal worden ingezet voor begeleiding en inburgering van de op Duinrell woonachtige asielzoekers.

21

P3 Bestuur en middelen

Wat willen we bereiken ? Bijdrage aan de duurzame ontwikkelings-doelstellingen

Visie Wassenaar wil een financieel gezonde gemeente zijn. De gemeente streeft naar rust en evenwicht in het bestuur. Zorgvuldige en transparante besluitvorming vormt het uitgangspunt van ons handelen. Het politieke debat en de gesprekken met inwoners, ondernemers en maatschappelijke organisaties worden gevoerd op basis van wederzijds respect. De gemeente treedt verbindend op; we doen het immers samen voor Wassenaar. De gemeente behartigt het algemeen belang en heeft oog voor het individu. Doelstellingen 1.

De gemeente houdt de financiën op orde met een structureel sluitende begroting

2.

Ontwikkeling van de jonge ambtelijke organisatie door de ingeslagen weg na de ontvlechting voort te zetten.

3.

Inwoners en ondernemers voelen zich geholpen en gesteund door de gemeente en communicatie tussen gemeente, inwoners en ondernemers is transparant, duidelijk en getuigt van wederzijds respect.

4.

De gemeente heeft alleen vastgoed in eigendom, als er een duidelijk maatschappelijk belang is dat om vastgoed vraagt.

5.

Een gerestaureerde en als bestuurscentrum ingerichte De Paauw en huisvesting van de overige ambtenaren elders.

6.

Het landgoed De Paauw voltooien.

7.

Iedereen doet mee, van jong tot oud, Wassenaarder en “international”.

22

Wat gaan we daar voor doen ? Toelichting belangrijkste resultaten 2.1 VNG-trainees zijn ingezet voor de organisatie Realisatie / voortgang Dit jaar is er wederom een VNG-trainee aan de slag in de gemeentelijke organisatie. 2.2 De werkzaamheden voor het sociaal domein worden door Wassenaar zelfstandig opgepakt Realisatie / voortgang Het College heeft op 12 september 2023 het voorgenomen besluit genomen om de uitvoering van de taken sociaal domein zelf ter hand te nemen en hiervoor de overgang van personeel naar de gemeente Wassenaar te realiseren. Dit voorgenomen besluit heeft het College voorgelegd aan de Raad met de vraag eventuele wensen en bedenkingen te uiten. In de Raadsvergadering van 24 oktober 2023 heeft de Raad besloten geen wensen en bedenkingen in te brengen. Het College heeft vervolgens zijn voorgenomen besluit, over de richting in het sociaal domein en de inrichting van een nieuwe eenheid binnen de organisatie, omgezet in een definitief besluit. De datum van de overgang van personeel naar Wassenaar is bepaald op 1 mei 2024; daarvoor zijn alle noodzakelijke stappen genomen en is de transitie van medewerkers van Voorschoten naar Wassenaar per 1 mei 2024 een feit. De daadwerkelijke beëindiging van de dienstverleningsovereenkomst (DVO) wordt beoogd in de eerste helft van 2025.

Binnen het sociaal domein zijn dan tussen de beide gemeenten onderling geen aanspraken meer die kunnen leiden tot kosten of werkzaamheden. 2.3 Plan van Aanpak bestuurscultuur is opgesteld Realisatie / voortgang Er is een programmamanager en een uitvoeringsprogramma. Met een Cultuurteam zijn we druk bezig om verbindingen te leggen en te houden met andere initiatieven in de organisatie, zodat het niet een op zichzelf staand programma is en echt ingebed wordt in de gehele organisatie. We zijn begonnen met de eerste interventies met zowel het College als de ambtelijke organisatie, oa met behulp van Insights Discovery. We zullen dit in 2024 voortzetten en uitbreiden. De actualisering van gedragscodes is ook gereed voor einde van 2024. 3.1 Paspoortpiek goed doorgekomen Realisatie / voortgang De voorbereidingen om de paspoortpiek op te vangen zijn getroffen. Op basis van de te verwachten opbrengsten in leges zijn extra medewerkers aangetrokken

23

3.2 Dienstverlening doorontwikkeld Realisatie / voortgang In 2023 is een nieuw telefonisch bereikbaarheidsonderzoek uitgevoerd. Deze laat wel op punten een stijgende lijn zien, maar de bereikbaarheid verdient nog steeds de aandacht en biedt ruimte voor verbetering. In 2023 is een klanttevredenheidsonderzoek uitgevoerd. Hiervoor is bij de inwoners via een enquête input gevraagd hoe zij de dienstverlening ervaren en waar zij ruimte zien voor verbetering. Vastgesteld is op welke wijze we vanaf 2024 een inwonerspanel gaan instellen. Dit gaan we gebruiken om gemeentebreed input te kunnen vragen aan inwoners over onderwerpen waar we als ambtelijke organisatie deze input goed kunnen gebruiken ter verbetering van de dienstverlening. Tevens is er continue aandacht voor op welke wijze de diverse kanalen op een optimale wijze kunnen worden ingezet. 3.3 Dienstverlening aangepast aan de Omgevingswet Realisatie / voortgang De Klant Contact Centrum (KCC) medewerkers hebben diverse opleidingen en instructies ontvangen om goed voorbereid te zijn op de inwerkingtreding van de Omgevingswet. Daarnaast wordt er vanaf de ingang van de Omgevingswet gemonitord of er veranderingen zijn in KCC-aanbod qua vragen en of daardoor aanpassingen noodzakelijk zijn.

4.1 Kostendekkende huren zijn ingevoerd Realisatie / voortgang De Brink Groep (externe partij die ingehuurd is om het project kostprijsdekkende huur (KPDH) vorm te geven en te begeleiden) is bezig om het project de komende maanden af te ronden, hierna zal het College een besluit moeten nemen hoe om te gaan met een compensatie of subsidieregeling voor de huurders. Als dit besloten is kan de KPDH per 1 januari 2026 ingevoerd gaan worden. 4.2 Beheersysteem vastgoed en gronden aangekocht Realisatie / voortgang De marktconsultatie is afgerond. Het systeem wordt medio 2024 aangeschaft en daarna geïmplementeerd. 4.3 Opgesteld vastgoed- en accommodatiebeleid Realisatie / voortgang De startnotitie vastgoed en accommodatiebeleid staat geagendeerd voor mei 2024. Het vastgoedbeleidsplan zal in het najaar van 2024 worden voorgelegd aan het College en de Raad.

24

4.4 Verdere verkoop van gemeentelijk vastgoed uitgevoerd Realisatie / voortgang In 2024 worden er 2 woningen verkocht, waarvan de verhuur is beëindigd. Dit betreft Schoolstraat 29 en Verlengde Kerkeboslaan 42. 4.5 Verduurzaming van het gemeentelijk vastgoed is ingebed in het beheerplan Realisatie / voortgang In 2024 worden er van alle vastgoedobjecten nieuwe meerjaren onderhoudsplanningen opgesteld. Daar waar gemeentelijke panden in langdurig eigendom van de gemeente blijven wordt verduurzaming gekoppeld aan onderhoudsactiviteiten zodat wordt voldaan aan wettelijke kaders en energieverbruik wordt gereduceerd. 5.1 Renovatie en restauratie Rijksmonument De Paauw tot een bestuurscentrum aanbesteed (Zie projecten 5.1) 5.2 Nieuw locatie gemeentewerf & milieustraat is aangekocht (Zie projecten 5.2) 6.1 Cementrustieke bruggen in het landgoed De Paauw zijn hersteld en er is gestart met het verfraaien van Landgoed De Paauw (Zie projecten 6.1) 7.1 Nota Internationale Wassenaarders is uitgewerkt Realisatie / voortgang De uitwerking van de nota ligt op schema om dit jaar vastgesteld te worden door de Raad.

25

Projecten en investeringen 5.1

Bestuurscentrum De Paauw

Realisatie / voortgang

Budget project / investering

In november 2023 is het projectmanagement voor de renovatie van Raadhuis De Paauw gegund aan RYSE; adviseurs in vastgoed. Na een korte oriëntatie op de opdracht is RYSE in 2024 gestart. De projectstructuur is opgezet en voorbereidingen zijn getroffen voor de selectie van een passend ontwerpteam. De leidraad hiervoor is inmiddels vastgesteld en de selectie wordt Europees aanbesteed. Verwacht wordt in augustus het ontwerpteam te contracteren. Op basis van de analyse van de restauratiebehoefte, het gemeentelijke huisvestingsplan en het programma van eisen voor de installaties zal het ontwerpteam het ontwerp gaan opstellen, zodat in 2025 de vergunningen afgegeven kunnen worden en de uitvoering kan starten. Nu onder het huidig college de renovatie van Raadhuis De Paauw weer een doorstart heeft gemaakt zal de fasering van het gevoteerde krediet en de lasten voor de tijdelijke voorzieningen worden aangepast naar de vigerende planning waarbij in de 2e helft van 2025 De Paauw leeg moet worden opgeleverd voor de uitvoering van de werkzaamheden en eind 2028 het gerenoveerde raadhuis weer beschikbaar komt en in gebruik genomen wordt. 5.2

Ontwikkeling nieuwe gemeentewerf & Milieustraat

Realisatie / voortgang

Budget project / investering

Om tijdig met de sanering van de bestaande werf te starten zal de functie elders ondergebracht moeten worden. Omdat de gemeentewerf ook niet terugkeert naar de Johan de Wittstraat is de beste oplossing als de werf verhuist naar een nieuwe permanente plek. De ambitie is de nieuwe gemeentewerf te combineren met de milieustraat, zodat het afvalbrengstation aan de Hogeboomseweg opgeheven kan worden. Dat is immers al decennia een grote wens en betekenisvol voor de visie op de Groene Zone. Elke potentiële plek in Wassenaar voor een dergelijke gecombineerde functie ligt gevoelig. De onderhandelingen voor de locatie waar voorkeursrecht is gevestigd (hoek Maaldrift Oude Trambaan) zijn gestart. Tevens worden andere mogelijkheden onderzocht om binnen het budget en op redelijke termijn de beste plek voor de nieuwe gemeentewerf gevonden te hebben. Als er een nieuwe definitieve plek in beeld is, kan een tijdelijke plek overwogen worden als de voortgang van de sanering daarbij is gebaat. We zijn echter erg afhankelijk van derden en druk zetten op onderhandelingen kost vaak geld. Of eind 2024 de ruimtelijke procedure voor de nieuwe locatie voor de gemeentewerf is doorlopen, wordt een uitdaging. 6.1

Cementrustieke bruggen en start verfraaiing landgoed De Paauw

Realisatie / voortgang

Budget project / investering

De restauratie van de cementrustieke bruggen in het park De Paauw is gestart. Een zeer bijzonder cultuurhistorisch element uit het begin van de vorig eeuw. Omdat voor de uitvoering specialistische kennis en kunde is vereist, is in samenwerking met de Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed een

26

stappenplan opgesteld. Dit betekent dat eerst een van de drie bruggen wordt gerestaureerd. Daarvan is de uitvoering inmiddels gestart. De eerste brug wordt vóór de zomer opgeleverd. Op basis van de restauratie vindt een evaluatie plaats, zodat de exacte werkwijze voor de twee andere bruggen nog kan worden aangepast/ verbeterd. Fase 2 voor de andere twee bruggen en de kademuur start in het derde kwartaal van 2024 en zal doorlopen tot 2e kwartaal 2025. Een voorschot voor de toegekende subsidie is aangevraagd en mede door deze subsidie blijven we binnen het budget.

27

Wat gaat het kosten ?

Toelichting budget Algemene uitkering(incidenteel nadeel lagere baten 2024 € 145.000). Uit de decembercirculaire 2023 volgt voor Wassenaar voor 2024 een incidenteel nadeel van € 33.000. De Raad heeft hierover op 24 januari 2024 een Raadsinformatiebrief (RIB) ontvangen. Onlangs is ook de Voorjaarsnota 2024 van het Rijk gepubliceerd. De gevolgen hiervan voor de algemene uitkering zullen worden verwerkt in de Meicirculaire 2024. Naar verwachting zorgt dit voor Wassenaar voor 2024 een aanvullend nadeel van € 112.000. Het meerjareneffect van de Voorjaarsnota 2024 van het Rijk worden meegenomen in de Kadernota 2025. Aanbesteding nieuwe tractiemiddelen (incidenteel nadeel hogere lasten € 58.000) In 2024 en 2025 moet een aantal voertuigen worden vervangen. Hiervoor moet een aanbestedingsprocedure worden opgestart. Voor deze aanbestedingsprocedure is ondersteuning van externe experts noodzakelijk. De verwachte kosten hiervoor bedragen € 58.000. Aanschaf laadpalen gemeentelijke voertuigen (incidenteel nadeel hogere lasten € 18.000) Op korte termijn zal een aantal gemeentelijke voertuigen worden vervangen door elektrische voertuigen. Om voor deze voertuigen over voldoende oplaadcapaciteit te beschikken moeten er twee extra laadpalen worden aangeschaft.

Dividend Alliander en verkoop Kenter BV (per saldo incidenteel voordeel hogere baten € 350.000) Het reguliere te verwachten dividend van Alliander wordt overeenkomstig het werkelijk ontvangen bedrag in 2023 voor 2024 naar boven bijgesteld met € 100.000. In verband met de verkoop door Alliander van Kenter B.V. zal in 2024 een eenmalige extra opbrengst worden uitgekeerd ter hoogte van € 250.000. Per saldo verwachten we voor 2024 een hogere opbrengst van € 350.000. Abonnement Schuelinck Wmo en Jeugdwet (structureel nadeel hogere lasten in programma 2 € 25.821, structureel voordeel lagere lasten in programma 3 € 20.910). Dit abonnement wordt vanaf 2024 verantwoord in Programma 2 op de taakvelden Wmo en Jeugdwet. Tot mei 2024 was dit abonnement onderdeel van de Dienstverleningsovereenkomst (DVO) Sociaal Domein met Voorschoten en waren deze kosten ondergebracht in Programma 3. Extra investeringskrediet € 174.700 Tractiemiddelen (structureel nadeel hogere lasten €17.470) Er is in totaal een investeringskrediet van € 611.000 beschikbaar gesteld voor voertuigen die dit jaar moeten worden aangeschaft ter vervanging van afgeschreven voertuigen. Op basis van de huidige prijzen zullen de kosten hiervoor echter € 785.700 bedragen. Voorgesteld wordt hiervoor een aanvullend investeringskrediet van € 174.700 beschikbaar te stellen.

De extra jaarlijkse kapitaallasten als gevolg hiervan bedragen vanaf 2025 € 17.470.

28

Gevolgen cao 2024 (structureel nadeel hogere lasten € 546.286 in 2024, € 581.701 in 2025-2027) De cao voor ambtenaren voor 2024 kost de gemeente structureel € 547.830 meer dan in eerste instantie rekening mee was gehouden in de Kadernota 2024. Het verschil tussen 2024 en de jaren erna wordt veroorzaakt door de ontvlechting DVO Sociaal Domein (indexatie eenheid MOO is meegenomen van meidecember 2024). De eerste vier maanden van de eenheid MOO vielen nog onder de DVO (zie programma 2). Salarislasten Raad en Burgerlijke Stand (structureel nadeel hogere lasten € 24.709) Bij de Voorjaarsnota 2023 is er een structurele verhoging doorgevoerd in de salarislasten van de Raad. Deze is echter in de Begroting 2024 niet meegenomen met de cao-indexatie. Dit wordt in de Voorjaarsnota 2024 gecorrigeerd. De salarislasten van de Burgerlijke Stand moeten ook worden geïndexeerd. Dit betekent in totaal een structureel nadeel van € 24.709. Salarislasten B&W en pensioen wethouders (structureel nadeel hogere lasten € 31.816) De salarislasten B&W en pensioenlasten wethouders zijn in de Begroting 2024 niet geïndexeerd. Dit wordt in de Voorjaarsnota 2024 gecorrigeerd. Informatie en Datamanagement ((hogere lasten incidenteel nadeel € 149.140, hogere lasten structureel nadeel € 285.765, hogere baten conform DVO Voorschoten 2024 €236.594, vanaf 2025 € 165.007). -

Informatiebeveiliging (incidentele hogere lasten 2024 € 3.255, structureel hogere lasten vanaf 2024 € 74.511). Dit zijn kosten voor service en onderhoudscontracten met name voor voorkomen cybercriminaliteit.

-

Business applicaties (incidentele hogere lasten 2024 €43.286, structureel hogere lasten vanaf 2024 € 29.345). Dit zijn kosten voor updates en aanpassingen in business applicaties.

-

Migratie van Vodafone Connect Anywhere naar Connect 2 Storm ((incidentele hogere lasten 2024 €89.000, structureel hogere lasten vanaf 2024 € 7.200). Eens in de vier jaar worden de licenties herzien door de VNG.

-

Hard- en software nieuwe medewerkers (incidentele hogere lasten 2024 €13.600, structureel hogere lasten vanaf 2024 € 63.200). Dit zijn kosten voor de te verwachten toename aan nieuwe medewerkers (schatting is 60), verdeeld over Wassenaar en Voorschoten.

-

Software Broker structureel hogere lasten € 50.000. Om te voldoen aan rechtmatigheid van software inkoop is de gemeente Wassenaar een overeenkomst aangegaan met een software broker (Protinus)

-

Extra indexatie leveranciers I&D structureel hogere lasten € 61.509. De gemiddelde indexatie van de leveranciers bij I&D is 5,3%; de gemeente Wassenaar heeft in de Begroting 2024 een indexatie opgenomen van 3,2%. De kosten budgetten van I&D worden extra geïndexeerd met 2,1%.

Conform de afspraken uit de DVO I&D met Voorschoten stijgen de inkomsten met €236.594 in 2024 en met € 165.007 vanaf 2025. Structurele wettelijke inzet basisregistratie ondergrond (Bro) (structureel nadeel hogere lasten €1.988, budgetneutraal hogere lasten €36.912 en hogere baten €36.912) via de DVO I&D. In de Begroting 2024 is er een budget beschikbaar gesteld voor de structurele wettelijke inzet Basisregistratie ondergrond. Dit betreft 1 fte schaal 8. Dit budget was alleen voor Wassenaar en moet in 29

de Voorjaarsnota 2024 worden opgehoogd met het gedeelte voor Voorschoten. Het gedeelte voor Voorschoten wordt verrekend conform de DVO I&D. Het budget van Wassenaar was in de cao-verhoging van de Begroting 2024 niet meegenomen, dit is in de Voorjaarsnota 2024 gecorrigeerd met structureel €1.988. Actualisatie kapitaallasten (incidenteel voordeel lagere lasten € 570.000) Er ontstaat in 2024 een voordeel van € 290.000 door het doorschuiven van kredieten van 2023 naar 2024. Bijdrage Regionale omroep (structureel nadeel hogere lasten € 2.700) De bijdrage van de gemeente Wassenaar aan omroep Unity moet worden bijgesteld. In de circulaire richtlijn normbedrag moet dit € 1,57 per huishouden zijn. In Wassenaar zijn volgens het CBS in 2023 12.008 huishoudens. Dat betekent dat de bijdrage € 18.852 moet zijn. Het budget moet structureel worden opgehoogd met € 2.700. Contributie VNG (structureel nadeel hogere lasten € 15.600) De contributieberekening van de VNG voor 2024 valt hoger uit dan begroot. Hierdoor ontstaan er hogere lasten voor 2024 en verder van € 15.600). Belasting Samenwerking Gouwe Rijnland (BSGR) (incidenteel nadeel hogere lasten €37.684) De uitvoeringsorganisatie voor het innen van onze belastingen, de BSGR, wordt geconfronteerd met hogere kosten als gevolg van de bezwaren tegen WOZ-waarden, via bureaus die gespecialiseerd zijn in het maken van bezwaar tegen WOZ- waarden.