Bijlage 1 - Jaarstukken 2021
Tekst van het document
56
van het Lokaal Sportakkoord. De reeds aangestelde coördinator zorgt ervoor dat de afspraken over de uitvoering van de activiteiten worden uitgevoerd. De samenwerking tussen (sport)verenigingen en het sociaal domein wordt hierdoor extra gestimuleerd. Zowel binnen de uitvoering en organisatie van het Lokaal Sportakkoord als het opstellen van het sportbeleid heeft het Wassenaars Sportcontact een belangrijke rol. Ontwikkeling van het Wassenaars Sportcontact is enerzijds goed voor de verenigingen onderling om zodoende nog meer met elkaar te kunnen samenwerken en kennis te delen, anderzijds om als eenheid de gespreks- en samenwerkingspartner te zijn van de gemeente. Door de samenwerking tussen de sportverenigingen verder te stimuleren, onder andere door het verder ontwikkelen van het Lokaal Sportakkoord, zorgen we ervoor dat de beschikbare ruimte aan sportfaciliteiten en accommodaties efficiënter wordt gebruikt. De gegevens over het al dan niet behalen van de streefwaarde worden gepresenteerd in de Monitor Sociaal Domein.
Beleidsindicatoren Nr. Beleidsindicator
20 Niet-sporters
Eenheid
%
Bron
Gezondheidsênquete
Realisatie
Realisatie
Wassenaar
Nederland
44,4 (2020)
49,3 (2020)
(CBS, RIVM)
Toelichting beleidsindicatoren Het doel is een afname van het aantal niet-sporters. Onder een sporter wordt iemand verstaan die minimaal 1 keer in de week sport. Over heel Nederland genomen was in 2020 het percentage niet-sporters 49,3%. Landelijk wordt gestreefd naar een afname van het aantal niet-sporters van 10%. Dit streven is voor Wassenaar overgenomen.
Taakveld: 5.2 Sportaccommodaties Belangrijkste ontwikkelingen 2021
Belangrijkste resultaten 2021 Opleveren nieuwe Gymzaal Burmanlaan 2021. Start bouw multifunctionele sporthal 1e kwartaal 2021 en opleveren multifunctionele sporthal 4e kwartaal 2021.
57
Toelichting Opleveren nieuwe Gymzaal Burmanlaan 2021 In 2021 is het project in uitvoering gegaan. De aannemer heeft tot het eind van het jaar het grootste deel van de bouw gerealiseerd. Zo was het gebouw aan het einde van 2021 wind- en waterdicht en is de afbouwfase begonnen. Verwachting is dat het gebouw in maart 2022 binnen het beschikbaar gestelde budget zal worden opgeleverd. Multifunctionele sporthal Dr. Mansveltkade In 2021 zijn alle voorbereidingen voor de bouw van de nieuwe sporthal getroffen. Het Definitief Ontwerp voor de energie neutrale hal is opgesteld. Tevens heeft de aannemersselectie plaatsgevonden en de selectie van de sloper voor het circulair slopen van de huidige Kievitenhal. Er is een juridische exploitatiestructuur opgezet en de bijbehorende contracten zijn getekend door de gemeente en de Kieviten. Begin tweede kwartaal 2022 kan gestart worden met sloop en bouw. De zaalactiviteiten van de Kieviten zullen dan tijdelijk verplaatst worden naar de Schulpwei. Eind 2023 zal de hal naar verwachting opgeleverd worden. En zullen zowel de zaalactiviteiten van de Kieviten als alle zaalactiviteiten die nu in de Schulpwei plaatsvinden uitgeoefend worden in de nieuwe hal. De verwachting is dat het gebouw binnen het beschikbare gestelde krediet van € 7.411.000 zal worden opgeleverd. Voor wat betreft de Btw is de verwachting dat deze niet kostenverhogend werkt.
Hiervoor wordt nog afgestemd met de fiscus. De Btw is op dit moment aangemerkt als risico.
Taakveld: 5.3 Cultuurpresentatie,-productie en-participatie Belangrijkste ontwikkelingen 2021
Belangrijkste resultaten 2021
Per 2021 gaat de nieuwe cultuurnota in.
Geactualiseerd beleid met onder andere meer aandacht voor de eigenheid van Wassenaar en de rol van alle doelgroepen zoals ouderen, jongeren en
Er spelen (her)ontwikkelingen bij meerdere
‘internationals’.
gemeentelijke panden die een culturele functie hebben of waarin culturele activiteiten gehouden worden. Verbeterd beheer en onderhoud van de Aanpak onderhoud en beheer van de gemeentelijke
gemeentelijke kunstcollectie.
kunstcollectie. Voortzetting van het Cultuuranker. Continuering Rijksgelden Cultuuranker onzeker. Cultuureducatie met kwaliteit
Cultuureducatie met kwaliteit
Met ingang van 2021 is er een vervolg op de
Cultuureducatie op scholen in samenwerking met
landelijke regeling voor het bevorderen van de
lokale culturele partners.
kwaliteit van cultuureducatie in het primair onderwijs van start gegaan (Cultuureducatie met kwaliteit III).
58
Toelichting Cultuurnota Met ingang van 2021 heeft de gemeente Wassenaar een nieuwe cultuurnota. In deze nota is onder andere meer aandacht voor de eigenheid van Wassenaar en de rol van alle doelgroepen zoals ouderen, jongeren en ‘internationals’, zoals opgenomen in de startnotitie. (Her)ontwikkelingen In de Paauw is een deel van de gemeentelijke kunstcollectie gehuisvest, daarnaast heeft het Brandweermuseum hier onderdak (zie ook 5.4). Ook zijn er ontwikkelingen rond de locatie van de Warenar. Deze (her)ontwikkelingen beïnvloeden de gebruiksmogelijkheden. Kunstcollectie Voor het structurele onderhoud van de kunstcollectie en het toegankelijk maken hiervan voor een breed publiek is in de Kadernota 2021 een bedrag van € 12.500 vrijgemaakt. In 2021 is een start gemaakt met de uitvoering van dit proces. Proeftuin Cultuuranker Het Rijk heeft besloten de proeftuin Cultuuranker niet voort te zetten in 2021 en verder. De gemeente Wassenaar gaat echter wel door met het eigen lokale Cultuuranker, aangezien de signalen over het Cultuuranker positief zijn. Inzet is dan ook om dit initiatief in Wassenaar voort te zetten. Cultuureducatie met kwaliteit In 2021 is deze landelijke regeling voortgezet. Wassenaar doet mee aan deze regeling en geeft hier samen met lokale culturele partners invulling aan.
Taakveld: 5.4 Musea Belangrijkste ontwikkelingen 2021
Belangrijkste resultaten 2021
Op dit taakveld zijn geen beleidsmatige
Faciliteren van het Brandweermuseum door het
ontwikkelingen van toepassing.
beschikbaar stellen van een jaarlijkse vergoeding voor collectiebeheer.
Toelichting Het Brandweermuseum is gehuisvest in Raadhuis De Paauw. Raadhuis De Paauw is één van de gemeentelijke panden waar (her)ontwikkelingen spelen (zie ook 5.3).
59
Taakveld: 5.5 Cultureel erfgoed Belangrijkste ontwikkelingen 2021
Belangrijkste resultaten 2021
Per 1 januari 2023 treedt de Omgevingswet in
Opstellen Kernkwaliteiten en omgevingswaarden
werking
voor de Omgevingswet en voldoen aan de minimale vereisten
Toename aantal herbestemmingen van cultureel erfgoed.
Haalbaarheidsonderzoek volwaardig bestuurscentrum De Paauw
Erfgoed ingezet als kans en katalysator bij opgaves energietransitie en klimaatadaptatie
Toelichting Opstellen Kernkwaliteiten en omgevingswaarden voor de Omgevingswet In 2021 is het Verhaal van Wassenaar, zoals dat in 2014 is opgesteld ten behoeve van het paraplu bestemmingsplan objecten, panden en archeologie, gecomplementeerd en geactualiseerd. Voor onder meer archeologie, militair erfgoed en gedenktekens miste nog een bredere historische geschiedschrijving. Bovendien ontbrak een analyse van de kernkwaliteiten en -waarden, als voorbereiding voor de op te stellen Omgevingsvisie en het Omgevingsplan. Resultaat is een meer complete mogelijke beschrijving van alle bovenen ondergrondse cultuurhistorie van landschap, stedenbouw en architectuur, waarbij meer dan voorheen ook aandacht is voor de onderlinge ruimtelijke en functionele samenhang van alles wat onder het brede begrip erfgoed valt. Bij het opstellen van dit verhaal zijn diverse Wassenaarskenners betrokken. Het is een groeidocument, de geschiedenis houdt nooit op, en bevat nieuwe inzichten, zoals opgedaan tijdens het project Groene Waardenkaart. Het Verhaal van Wassenaar is toegankelijk via de gemeentelijke website. Daarmee is dit project, opgenomen onder Bouwsteen 1 (zorgvuldige omgang met ons erfgoed) van het programma van de Erfgoedvisie ‘Naar een erfgoedzorg voor iedereen (2018)’, afgerond. In aansluiting hierop zijn in 2021 aan de cultuurhistorische waardenkaart gebiedskarakteristieken toegevoegd.
Versterken cultuurhistorie en recreatieve aantrekkelijkheid van het buitengebied door het uitvoeren van het project Ontdek Prins Frederiks parkenroute. In 2021 zijn de meeste onderdelen van het Erfgoedlijnen project, dat samen met Voorschoten is ontwikkeld, opgeleverd; te beginnen met een nieuwe webpagina, met vijf themaverhalen, die ook in het Engels zijn vertaald en voorzien van bijhorende filmpjes. Verder zijn drie wandelroutes uitgezet over de buitenplaatsen De Paauw en Backershagen (1), Raaphorst (2) en Ter Horst (3). Hiervoor zijn informatiepanelen en markeringspunten in het veld aangebracht, waarbij het in 2020 ontwikkelde logo is toegepast. Behalve op de gemeentelijke website zijn deze routes opgenomen op het eveneens door de Erfgoedlijn Landgoederenzone ontwikkelde project Landgoed wandelen. De feestelijke lancering van deze route maakte deel uit van de oplevering van de restauratie van het exterieur van Huize De Paauw. Hoogtepunt daarbij was ook de onthulling van het speeltoestel in het park van De Paauw, dat het gebruik van de koets als vervoermiddel van de prins verbeeldt. Eveneens voor de jeugd zijn twee speurtochten ontwikkeld (1. De Paauw-Backershagen, 2. De Horsten), als download en op papier.
60
Kerkenvisie In maart 2021 is besloten een decentralisatie-uitkering van € 25.000 bij het Rijk aan te vragen voor het opstellen van een kerkenvisie. Dit bedrag is met de mei-circulaire ontvangen. Kerken hebben eeuwenlang een prominente plek ingenomen binnen het dorp, maar hun positie is aan verandering onderhevig. Daarom is het belangrijk om afspraken te maken over hoe we deze monumentale gebouwen en hun interieurs een passende toekomst kunnen geven. Omwille van de efficiëntie, het gaat veelal om dezelfde kerkgenootschappen, is besloten hierin samen op te trekken met Voorschoten. Eind van het jaar is de eerste fase van het project afgerond, waarbij samen met onder meer kerkbesturen en erfgoedorganisatie op een rij is gezet wat er speelt en wat belangrijk gevonden wordt als het gaat om het behoud en de omgang met religieus erfgoed. Op basis hiervan is een plan van aanpak opgesteld, hoe in 2022 verder gewerkt gaat worden aan de Kerkenvisie. Herstel parken Landgoederenzone Het herstel van het park van Backershagen is grotendeels afgerond. Het herstel van Rust en Vreugd kon vanwege juridische procedures niet ter hand worden genomen. Met het vooruitzicht dat deze begin 2022 tot een goed einde zullen worden gebracht, is de subsidie, zoals die bij de Erfgoedtafel Landgoederen ter beschikking is gesteld, veiliggesteld.
Dankzij een subsidie van diezelfde Erfgoedtafel kon het nodige onderzoek voor de planvorminsfase en het herstel van de oevers van grote waterpartij op De Wittenburg in 2021 worden gerealiseerd. Het nu in voorbereiding zijnde visie- en het herstelplan zal in 2022 worden benut voor een nieuwe subsidieaanvraag, zodat met verdere financiële steun het herstel van het park De Wittenburg kan worden uitgevoerd. Om de instandhouding van de als rijksmonument beschermde parken ook voor de langere termijn veilig te stellen, is gestart met het verder borgen van het noodzakelijke beheerniveau, zoals die in de beheerplannen voor De Paauw en Backershagen is opgenomen. De Paauw De voorbereidingen voor een zorgvuldige restauratie van het interieur van raadhuis De Paauw en voor een verbouwing tot volwaardig bestuurscentrum zijn in volle gang. In paragraaf 0.3 is hier al verder op in gegaan.
Taakveld: 5.6 Media Belangrijkste ontwikkelingen 2021
Belangrijkste resultaten 2021
In 2021 zet de blibliotheek haar inzet voort om nieuwe functies uit te voeren, zoals een gedeelte van de veranderopgave Inburgering: wijziging Wet Inburgering per 1 juli 2021. De raad geeft advies over de representativiteit van het pbo en geeft voorkeur aan in geval van In 2021 wijst het Commissariaat voor de Media voor
meerdere kandidaat-omroepen.
een periode van vijf jaar opnieuw een lokale omroep
Een lokale omroep die voor Wassenaar een lokaal
aan.
toereikend media-aanbod verzorgt.
61
Toelichting Veranderopgave Inburgering Deze wordt beleidsmatig toegelicht in taakveld 6.5. Aanwijzing lokale omroep door Commissariaat voor de Media Het Commissariaat voor de Media (CvdM) is de instantie die een lokale omroep aanwijst voor de duur van vijf jaar. In 2021 is de vergunning van de lokale omroep Midvliet afgelopen. Dat betekent dat het Commissariaat in 2020 een aanwijzingsprocedure is opgestart voor het toekennen van de vergunning voor de komende vijf jaar. Deze is doorgelopen tot in 2021. Per gemeente mag slechts een lokale omroep actief zijn. Het is wel zo dat een omroep voor meerdere gemeenten mag uitzenden. Uit de aanwijzingsprocedure is Unity als nieuwe lokale omroep naar voren gekomen. Voordat het CvdM een lokale omroep aanwijst, vraagt het altijd eerst de gemeenteraad om advies. De gemeenteraad beoordeelt of een omroep een programmabeleidsbepalend orgaan heeft (pbo), dat representatief genoeg is voor de belangrijkste voorkomende maatschappelijke, culturele, godsdienstige en geestelijke stromingen en adviseert het CvdM hierover. Bij meerdere kandidaat-omroepen kan de raad bij het CvdM een voorkeur aangeven, die het CvdM vervolgens meeneemt in zijn besluit. Een omroep moet voldoen aan de eisen die de Mediawet stelt en een lokaal toereikend media-aanbod verzorgen.
Het Commissariaat voor de Media controleert in de vergunningsperiode of de omroep aan de eisen van de Mediawet voldoet. Gemeenten hebben een zorgplicht voor de bekostiging van de eigen lokale publieke omroep. De basis hiervoor is terug te vinden in de Mediawet. Voor de bekostiging baseren wij ons op het streefbedrag (op indexbasis) per huishouden, dat het ministerie van BZK sinds 2015 hanteert.
Taakveld: 5.7 Openbaar groen, (openlucht)recreatie Belangrijkste ontwikkelingen 2021
Belangrijkste resultaten 2021
Gebiedsontwikkeling Valkenburg.
Meerjarenprogramma Duin Horst & Weide 2.0. Revitalisering Wassenaarse Slag. Vergroten betrokkenheid bij de leefomgeving. Aangepast vergunningsstelsel Herstel historische buitenplaats. Beheervisie fysieke leefomgeving.
62
Toelichting Gebiedsontwikkeling Valkenburg In 2021 is uitvoering gegeven aan de Nota van Uitgangspunten, middels het opstellen van een zg. 'Beperkte Gebiedsvisie'. Deze visie gaat in op de bebouwde noordrand van Wassenaar, als onderdeel van de gehele ambitie voor de Groene Zone. In 2022, na participatie met omwonenden, zal dit naar verwachting worden vastgesteld. Naast de opstelling van de Beperkte Gebiedsvisie is ook het plan opgesteld voor de Ecologische Verbindingszone, als ecologische verbinding tussen Lentevreugd en De Horsten. Aan de hand van dit uitgewerkte plan, inclusief planning, proces en financiële onderbouwing kan definitieve goedkeuring gegeven worden op de toegezegde subsidie van de provincie Zuid-Holland. Uitvoering van (onderdelen van) het plan wordt medio 2022 verwacht. Een ander aspect dat bij de realisatie van de Groene Zone hoort, is de bomencompensatie vanuit de RijnlandRoute. Als gevolg van de aanleg van het tracé worden de te compenseren bomen en bosplantsoen ook in de Groene Zone geplant op Wassenaars grondgebied. Deze werkzaamheden zullen in 2022 plaatsvinden. Deze compensatie sluit aan bij de ambities van de genoemde ecologische verbindingszone.
Meerjarenprogramma Duin Horst & Weide 2.0 In september 2021 is het nieuwe Meerjarenprogramma Duin, Horst en Weide 2022-2026 vastgesteld, rekening houdend met het strategische partnerschap dat is aangegaan met het Nationaal Park Hollandse Duinen (NPHD). Vervolgens is de initiatiefase gestart door het maken van een verdieping als het gaat om planning, scoop, doelen en middelen. Parallel hieraan is eind 2021 op verzoek van de gemeente Wassenaar door de MRDH het rapport ‘Een vitaal metropolitaan Landschap Duin, Horst en Weide’ opgesteld. Het bevat een actueel overzicht van overige bruikbare relevante visies en programma’s en financierings-kansen bij flankeren beleidsvelden, waar mogelijk ook zinvolle verbanden gelegd kunnen worden. Revitalisering strand In 2021 is de revitalisering van de Wassenaarse Slag voltooid. Conform de motie Inclusiviteit is de rotonde bij het toegangsgebied opgeknapt. Verder heeft de Wassenaarse Slag nu een aantrekkelijker toegangs- en verblijfsgebied gekregen met nieuwe fietsparkeerplaatsen, nieuwe beplanting, een uitzichtpunt in de duinen en nieuwe afvalbakken in de stijl van Nationaal Park Hollandse Duinen. Tijdens de behandeling van de kadernota is een motie aangenomen voor het ontwikkelen van de Strandvisie 2030. In 2021 hebben de eerste verkennende gesprekken plaatsgevonden voor het vormgeven van deze Strandvisie in 2022.
Aangepast kapvergunningstelsel Binnen het kader om waar mogelijk te dereguleren is in het Coalitieprogramma afgesproken om tot een aanpassing van het kapvergunningstelsel te komen en te werken met een beperkte bomenlijst. Het college heeft daarop besloten het kapvergunningstelsel te vereenvoudigen, waarbij bepaalde bomen vergunningplichtig zijn en overige bomen vergunningvrij, en een handreiking voor bomen op te stellen. Eind 2021 is besloten om het nu geldende kapvergunningstelsel slechts op één punt te wijzigen: bomen binnen 2 meter van de gevel zijn onder bepaalde voorwaarden vergunningvrij te kappen. Dit in verband met de mogelijke gevaren voor de gebouwen door wortelstelsel/takken. Dit besluit sluit aan bij de uitspraken over de
63
groene waarden van onze gemeente en de daaraan verbonden cultuur-historische aspecten en de bescherming die daarvoor aanwezig moet zijn. De wijziging gaat in zodra de APV wordt gewijzigd. De Algemeen Plaatselijke Verordening dient aangepast te worden en vastgesteld door de raad. Totdat de aanpassing een feit is moet er worden getoetst aan de huidige regelgeving en het toetsingskader zoals die nu nog geldt. Vergroten betrokkenheid bij de leefomgeving In de begroting 2021 is een bedrag beschikbaar gesteld om uitvoering te geven aan groene initiatieven vanuit de samenleving. De SWZ heeft begin 2021 een mooi en haalbaar plan ingediend. In het voorjaar 2021 is dit stukje openbaar groen nabij het Sophiekehuis getransformeerd tot een ‘openbare verblijfstuin’. De SWZ gaat dit stukje ‘openbaar groen’ vervolgens als adoptiegroen (zelfbeheer) onderhouden en natuurlijk ook gebruiken. Dit is weer een mooi voorbeeld van een initiatief vanuit de samenleving om de openbare ruimte functioneler en aantrekkelijker te maken. Herstel historische buitenplaatsen De gemeente zet in op herstel van haar historische buitenplaatsen. In 2020/2021 zijn de werkzaamheden op de buitenplaatsen De Paauw en Landgoed Backershagen als eerste projecten afgerond. Tevens had er in 2021 gestart moeten worden met de herstelwerkzaamheden van park Rust en Vreugd.
Door omstandigheden (bezwaren van bewoner) heeft dat echter niet plaatsgevonden. Na intrekking van de bezwaren zal begin 2022 gestart worden met het herstel van het park rust en Vreugd. De cultuurhistorische waarde van het landschapspark en in het bijzonder het park zoals dat in de periode Van Aken (1846-1904) tot stand is gekomen, is leidend bij het herstel van het park. Bij de herstelmaatregelen wordt rekening gehouden met de huidige natuurwaarden van het park zodat er een goede balans komt tussen cultuurhistorie en natuur. De verwachting is dat deze werkzaamheden zullen doorlopen tot in 2023. Het herstel van park de Wittenburg bevindt zich in een initiërende fase. Kade Havenkanaal In 2021 is gestart met de vervanging van de kade langs het Havenkanaal. Vanuit inspectie was geconstateerd dat de kade langs het water vanaf het centrum Wassenaar naar de Wiegmanweg in slechte staat verkeert. Alleen vervanging van de kade zorgt ervoor dat het risico van instorting op de korte en langere termijn wordt voorkomen. De voorbereiding van deze werkzaamheden is in 2020 gestart. In de voorbereiding is rekening gehouden met de bouwontwikkelingen in dit gebied door Niersman Projectontwikkeling. De uitvoering gebeurt in 3 fases. De aanpak van de zuidelijke kade tussen de Johan de Wittstraat en de Wiegmanweg is het meest urgent en is meegenomen in fase 1.
De uitvoering van deze fase is in 2021 aanbesteed en van start gegaan. Fase 2 en 3 worden in april 2022 in aanbesteding verwacht en starten vermoedelijk (afhankelijk van levering materiaal) september 2022. Beheervisie fysieke leefomgeving De stand van zaken met betrekking tot de Beheervisie fysieke leefomgeving wordt uitgebreid toegelicht in de Paragraaf Onderhoud Kapitaalgoederen.
64
Samenwerkingsverbanden Samenwerkingsverband Landschapstafel Duin, Horst en Weide Juridische vorm
Samenwerkingsverband
Vestigingsplaats
Gemeente Leidschendam-Voorburg (financiën ondergebracht)
Bestuur en toezicht
De Landschapstafel is de bestuurlijke samenwerking van 6 gemeenten (Den Haag, Leiden, Leidschendam-Voorburg, Voorschoten, Wassenaar en Zoetermeer), maatschappelijke organisaties en ondernemers. Elke gemeente is verantwoordelijk voor de uitvoering van zijn eigen projecten.
Doelstelling
Behoud en ontwikkeling van de kwaliteiten van Duin Horst & Weide, gericht op waarborgen van authenticiteit, versterken van de vitaliteit en het vergroten van de leefbaarheid. Er is een gemeenschappelijk uitvoeringsprogramma, het Meerjarenprogramma Duin Horst & Weide. De provincie Zuid-Holland heeft 50% cofinanciering toegezegd voor uitvoering van het programma. Het project muurschildering en het project ecologische verbindingszone zijn onderdeel van dit Meerjarenprogramma.
Bestuurlijk belang
Voor Wassenaar neemt de portefeuillehouder Ruimte en duurzaamheid deel aan het overleg.
65
Wat heeft het gekost P5 Sport, cultuur en recreatie
Begroting
bedragen x € 1.000,- ("-" = nadeel / "+" = voordeel)
Begroting
Rekening
2021
2021
2021
primair
actueel
Verschil 2021 Begr. actueel / rekening
5.1 Sportbeleid en activering
10
291
519
228
Lasten
-384
-605
-787
-182
Saldo
-374
-315
-269
46
Baten
171
139
148
9
Lasten
-1.306
-1.361
-1.357
5
Saldo
-1.135
-1.222
-1.208
14
Baten
38
47
55
8
Lasten
-369
-520
-434
86
Saldo
-331
-474
-379
94
Baten
0
0
0
0
Lasten
-9
-9
-9
0
Saldo
-9
-9
-9
0
Baten
9
9
9
0
Lasten
-287
-293
-293
0
Saldo
-278
-284
-284
0
Baten
134
134
134
0
Lasten
-633
-766
-811
-45
Saldo
-499
-632
-677
-45
Baten
145
245
302
57
Lasten
-3.690
-3.905
-3.815
90
Saldo
-3.545
-3.661
-3.514
147
Totaal baten
508
864
1.167
302
Totaal lasten
-6.679
-7.460
-7.506
-46
Saldo van baten en lasten
-6.172
-6.596
-6.339
257
Onttrekking reserves
171
609
503
-106
Toevoeging reserves
0
0
0
0
Mutaties reserves
171
609
503
-106
-6.001
-5.987
-5.837
150
5.2 Sportaccommodaties
5.3 Cultuurpresentatie,-prod.en-particip
5.4 Musea
5.5 Cultureel erfgoed
5.6 Media
5.7 Openbaar groen, (openlucht)recreatie
Baten
Programma resultaat
Toelichting op verschillen tussen begroot actueel/werkelijk in taakvelden >= € 50.000 Taakveld 5.1 Sportbeleid en activering (per saldo voordelig € 46.000) De lasten op taakveld 5.1 zijn € 182.000 hoger dan geraamd. Dit is grotendeels te verklaren door aanvullende lasten in verband met de Specifieke uitkering (Spuk) voor Zwembaden en IJsbanen over 2021 (€ 177.000). Omdat de beschikking pas laat in het jaar binnenkwam, konden deze lasten niet eerder op de begroting worden gebracht. Overige verschillen per saldo € 5.000 nadelig.
66
De baten op dit taakveld zijn € 228.000 hoger dan geraamd. Enerzijds is dit te verklaren door hogere baten voor de Spuk IJsbanen en Zwembaden over 2021 (€ 177.000), en anderzijds zijn hogere baten opgenomen voor de Spuk stimulering Sport als gevolg van de definitieve vaststellingscijfers over 2021 (€ 24.000). Daarnaast is een niet-begrote terugvordering kwijtschelding huur over de periode maart-mei 2020 van Sportfondsen Wassenaar ingeboekt (€ 27.000). Taakveld 5.3 Cultuurpresentatie,-productie en-participatie (per saldo voordelig € 94.000) Op dit taakveld vallen de lasten € 86.000 lager uit dan begroot. Dit is allereerst het gevolg van minder aanvragen in het kader van coronacompensatie van de cultuurinstellingen (€ 52.000). Voorgesteld wordt om € 32.000 hiervan over te hevelen naar 2022. Anderzijds vielen de kosten voor vermeerdering en instandhouding van de kunstwerken € 25.000 lager uit dan geraamd. Overige verschillen per saldo € 9.000 voordelig. Taakveld 5.7 Openbaar groen, (openlucht)recreatie (per saldo voordelig € 147.000) De € 90.000 lagere lasten worden veroorzaakt door lagere projectkosten 'Ontdek Prins Frederiks Parkenroute' (€ 38.000), lagere beheer- en onderhoudskosten voor groen en spelen (€ 32.000) en nog niet tot besteding gekomen budget 'Strandvisie 2030' (€ 20.000). De per saldo € 57.000 hogere baten houden direct verband met:
een niet begrote subsidie voor het project ecologische verbinding en stapstenen naar ecopassage Maaldrift vanaf de Hollandse Banen en Duin, Horst en Weide (€ 50.000);
de gebruikersvergoeding voor tuincentrum Bloemendaal die we nog steeds ontvangen (€ 20.000);
een incidentele verkoopopbrengst van (vervangen) rollend materieel (€ 13.000);
hogere subsidies voor onderhoud monumentaal groen (€ 12.000):
hiertegenover staan lagere baten vanuit projectgelden 'Ontdek Prins Frederiks Parkenroute' (€ 38.000).
Mutaties reserves In dit programma is voor € 106.000 minder onttrokken aan de reserves dan geraamd.
Voor € 15.549 (reserve grote projecten) houden de lagere kosten verband met eenmalig lagere transitiekosten bij de bouw van de nieuwe sporthal aan de Dr. Mansveltkade.
Het bij jaarrekening 2020 overgehevelde budget 'Katalysator bij erfgoed' is voor € 10.780 (algemene reserve) niet tot besteding gekomen.
Ook het bij jaarrekening 2020 overgehevelde budget van € 48.153 (reserve groene buffer) voor de integrale ruimtelijke verkenning Katwijk-Valkenburg is niet besteed.
Voor de voetbalvereniging Blauw Zwart was € 12.000 (reserve investeringen sport) geraamd voor reparatie/vervanging van de hekwerken.
We zijn nog niet begonnen aan de Strandvisie 2030 waardoor ook de beschikbare € 20.000 (reserve grote projecten) hiervoor niet is uitgegeven.
Voor al deze benoemde werkzaamheden wordt voorgesteld de middelen met bijbehorende dekking uit de reserves over te hevelen naar 2022, omdat de werkzaamheden in 2021 niet konden worden uitgevoerd.
67
P6 Sociaal Domein Doelstelling: "Wat wilden we bereiken ?" Inwoners zijn zelfredzaam en kunnen zo lang mogelijk de regie over hun eigen leven houden; Inwoners groeien gezond en veilig op en kunnen zich maximaal ontwikkelen; Wassenaar is veilig en er is sociale cohesie; Er is een duurzaam en goed bereikbaar systeem voor zorg en ondersteuning. De ondersteuning vindt dicht bij huis plaats; Inwoners die hulp nodig hebben, krijgen de juiste ondersteuning op tijd.
Wat wilden we daarvoor doen?
Taakveld: 6.1 Samenkracht en burgerparticipatie Belangrijkste ontwikkelingen 2021
Belangrijkste resultaten 2021
Het afnemend budget zal bepalend zijn voor
De uitvoering van ‘langer thuiswonen’ en ‘een tegen
prioritering van de ambities in 2021.
eenzaamheid’ ligt bij de samenwerkende partijen in
Doorlopend thema blijft het ouder worden van
het welzijnsnetwerk. Door monitoring houdt de
mensen en het langer thuis blijven wonen. Ook op
gemeente de voortgang bij.
landelijk niveau wordt hier nadrukkelijk op ingezet, om zo de kosten voor zorg te drukken.
Om tot een inclusieve samenleving te komen zetten we in op bewustwording, ontmoeting en
Het VN-Verdrag rechten voor mensen met een
toegankelijkheid.
handicap; Nederland toegankelijk en inclusief voor iedereen. De samenleving moet ervoor zorgen dat
We zorgen voor extra aandacht voor vrijwilligers in
de achterstanden die mensen met een beperking
het jaar van de vrijwilliger en hun waardevolle
ervaren om volwaardig mee te kunnen doen, worden
bijdrage aan de maatschappij.
weggenomen. Gemeenten hebben de opdracht toe te werken aan een geleidelijke verwezenlijking van
Buurt- en bewonersinitiatieven die aansluiten bij
algemene toegankelijkheid.
welzijn worden zo mogelijk door de gemeentelijke wijkmanagers ondersteund. Zij letten hierbij
2021 is het jaar van de vrijwilliger.
nadrukkelijk op activiteiten voor jongeren en senioren.
Toelichting Met ‘Langer thuis wonen’ en ‘een tegen eenzaamheid’, werken gemeente en partners in de zorg en ondersteuning gezamenlijk en doorlopend aan producten en projecten die het mogelijk maken om mensen
68
langer zelfstandig thuis te laten wonen. In 2021 is er met alle partijen speciaal aandacht besteed aan de sociale en mentale gezondheid. Sociale en mentale gezondheid heeft veel invloed op het welzijn van mensen en daarmee op het totale gebruik van hulp, ondersteuning en zorg. Aanbod en voorzieningen zijn beter in kaart gebracht, partijen werken nauw samen. Er zijn met alle partijen conclusies getrokken over de ‘vindbaarheid’ van de voorzieningen en er is gewerkt aan verbetering daarvan. Inclusieve samenleving:
We zorgen voor bewustwording van inwoners en medewerkers van de gemeente: er zijn drempels in de samenleving voor mensen met een beperking.
We organiseren ontmoetingen tussen mensen met en zonder beperking zodat begrip ontstaat voor de verschillende perspectieven van mensen.
We creëren toegankelijkheid, dit is een eerste voorwaarde om mee te kunnen doen. We zorgen ervoor dat allerlei welzijnsbijeenkomsten toegankelijk en bereikbaar zijn.
Een inclusieve samenleving heeft betrekking op verschillende aspecten van het leven van inwoners. Het betreft de domeinen onderwijs & ontwikkeling, wonen, werk & inkomen, vrije tijd, vervoer welzijn, gezondheid & ondersteuning. We laten zien welke activiteiten, maatregelen, en vormen van ondersteuning er zijn om te komen tot een inclusieve samenleving. We hebben dit in 2021, onder andere, gedaan door het realiseren van de Wassenaarse schulden route, het vereenvoudigen van doorverwijzen naar vrij toegankelijke voorzieningen door huisartsen, zodat zij minder snel naar dure maatwerkvoorzieningen doorverwijzen en communicatie via een maatschappelijke pagina in de Wassenaarse krant, gekoppeld aan de digitale sociale kaart thuisinwassenaar.nl. Ten bate van het informeren van inwoners over het aanbod bij een actief, sociaal en gezond leven, ook via de sociale kaart. Ook is de inclusie agenda opgestart in 2021. Vrijwilligers: Vrijwilligers leveren een onmisbare bijdrage aan de maatschappij en dragen bij aan het welzijn van de samenleving en in het voorveld van welzijn en zorg. Zowel de “ontvangers” van het vrijwilligerswerk als de “gevers” van het vrijwilligerswerk ervaren een grote meerwaarde. Zo snijdt het mes aan beide kanten. Mensen voelen zich gezien en gehoord en van waarde. Met het voorzien in deze behoeften van mensen worden dure maatwerkvoorzieningen voorkomen.
Om het vrijwilligerswerk toekomstbestendig te maken is er in 2021 specifiek aandacht uitgegaan naar het “flexibiliseren” van het vrijwilligers werk en het werven van jongere vrijwilligers. Ook in 2021 heeft Corona een grote rol gespeeld in het organiseren van bijeenkomsten en ontmoetingen. Er is veel inzet geweest op individuele ontmoetingen zoals ontmoetingen in de wijk, welzijnsvisites, of online koffiemomenten. Feit blijft dat de Corona pandemie het gebruikelijke werk in de vrij toegankelijke voorzieningen, zorg en ondersteuning bemoeilijkt heeft. De corona pandemie heeft ook veroorzaakt dat heel erg veel van het werk van de wijkmanagers niet heeft kunnen plaats vinden in 2021. Voor 2022 is een inhaalslag hierop gepland. Er zijn meer bijeenkomsten en voorzieningen gepland om zo de achterstand in te halen en de wijken te ondersteunen daarbij. Daarmee zal het budget van 2021 alsnog in 2022 besteed gaan worden, naast het regulier voor 2022 beschikbare budget.
69
Taakveld: 6.2 Wijkteams Belangrijkste ontwikkelingen 2021
Belangrijkste resultaten 2021
Inwoners worden steeds ouder en wonen steeds
Waar de eigen kracht en het netwerk niet toereikend
langer thuis. De opgave hieruit voortvloeiend is
zijn bieden we inwoners ondersteuning, zoveel
groot en complex en de kosten stijgen nog steeds.
mogelijk in het voorveld en hulpvragen worden zo licht mogelijk opgelost zonder zware oplossingen te
De zorg moet kwalitatief goed én betaalbaar blijven.
mijden als dit nodig is. We zorgen voor een laagdrempelige integrale toegang naar het sociaal domein met een digitale sociale kaart en een gezamenlijk telefonisch loket. We onderzoeken de mogelijkheden voor een gezamenlijke fysieke toegang voor het sociaal domein. We verstevigen het brede welzijnsnetwerk in Wassenaar en de keten van welzijn en zorg. We nemen regie daar waar nodig. We stimuleren de partijen in het welzijnsnetwerk te werken volgens het principe van één huishouden, één plan, één regisseur. We dragen met de netwerkpartners het belang van een inclusieve samenleving uit en streven naar het vergroten van acceptatie van alle inwoners.
Toelichting Waar de eigen kracht en het netwerk niet toereikend zijn kunnen inwoners terecht bij de welzijnsorganisaties en de gemeente voor ondersteuning. In 2021 is, samen met de maatschappelijke partners, verder gewerkt aan het verstevigen van het lokale welzijnsnetwerk en aan een heldere aanmeldroute en integrale werkwijze. Daarnaast is ook casus- en procesregie van belang. We zorgen voor duidelijke afspraken met netwerkpartners over wie de regie heeft en wat er dan van deze regisseur wordt verwacht. Daarbij wordt ook ingezet op de samenwerking met het omliggende veld zoals huisartsen en scholen. Hierbij worden ook ACT-ers ingezet op adviseren, coördineren en transformeren van professionals en het voeren van procesregie. De samenwerkingsafspraken en werkprocessen in de keten voor inwoners van 0-100 jaar worden verder vormgegeven. De informatie waar het loket mee werkt staat voor een belangrijk deel in de digitale sociale
70
kaart. Deze sociale kaart is inmiddels ook voor inwoners toegankelijk. De sociale kaart is een product dat continue in ontwikkeling is. De professionals van het telefonisch loket zorgen voor een actuele en correcte inhoud van de digitale sociale kaart. De uitvoering van de telefonische dienstverlening en het lokale onderhoud en beheer van de sociale kaart zijn met ingang van 2021 integraal opgepakt. Een gezamenlijke fysieke toegang voor het sociaal domein zal de slagkracht van de samenwerking en werkprocessen positief beïnvloeden. Daarom blijven we zoeken naar een mogelijkheid van het realiseren van deze gezamenlijke fysieke toegang. Met een telefonisch loket dat 5 dagen per week, 8 uur per dag bereikbaar is en waar iedere inwoner adequaat geholpen wordt geeft de gemeente uitvoering aan haar wettelijke taak voor de adequate toeleiding naar jeugdhulp en maatschappelijke ondersteuning. Informatie en advies voor alle inwoners – helder, op maat gesneden en voor het grijpen – werkt preventief en zal op termijn druk op ‘dure’ maatwerkvoorzieningen verminderen. Daarnaast zorgt een gezamenlijk telefonisch loket -voor en door meerdere partners- voor een verbetering van de dienstverlening. Er wordt periodiek gerapporteerd via dashboards. In 2021 is er besloten tot kostenbesparende maatregelen voor de Wmo en voor de Jeugdzorg door de gemeenteraad.
Deze besluiten hebben geleid tot extra inspanningen van het preventief veld. Met de kostenbesparende maatregelen is de vraag naar meer en eerder inzetten van de diensten en voorzieningen van het preventief veld toegenomen. Ook de samenwerking tussen de professionals van geïndiceerde zorg en preventief veld is versterkt. We werken door aan een verdere versterking en uitwisseling van kennis en kunde om de doelen van de kostenbesparende maatregelen te bereiken.
Taakveld: 6.3 Inkomensregelingen Belangrijkste ontwikkelingen 2021
Belangrijkste resultaten 2021
Het Rijk stuurt op het terugdringen door gemeenten
Zorgen voor financiële zelfredzaamheid door het
van het aantal uitkeringsgerechtigden door middel
geven van inkomensondersteuning aan wie dat nodig
van financiële prikkels.
heeft, waarbij speciale aandacht uitgaat naar ondersteuning van minima en naar
Er is een toenemende vraag van werkenden naar
schuldhulpverlening.
ondersteuning op het gebied van schuldhulpverlening en minimabeleid.
Het uitvoeringsplan financiële zelfredzaamheid voor een integrale aanpak binnen het sociaal domein van armoede- en schuldenproblematiek wordt uitgevoerd. Uitvoering Minimabeleid inclusief kindpakket, de armoede monitor wordt uitgevoerd.
71
Toelichting Het aantal inwoners van Wassenaar dat een participatiewet uitkering (breder dan alleen bijstandsuitkeringen) ontvangt is gedurende 2021 slechts licht gestegen van 335 naar 345, dit is een stijging van 10 uitkeringen in 2021. Het gebruik van minimaregelingen is niet gestegen. Inkomensondersteuning Met het verstrekken van uitkeringen worden inwoners die niet over de middelen beschikken om in de noodzakelijke kosten van het bestaan te voorzien, een (gemeentelijke) ondersteunende voorziening op maat verstrekt. Om uitstroom te bevorderen en instroom te beperken is het reïntegratie- en participatiebeleid 20192022 geïntroduceerd. Hierop wordt bij taakveld 6.5 een nadere toelichting gegeven. Financiële zelfredzaamheid Het plan van aanpak financiële zelfredzaamheid richt zich op inwoners die in armoede leven en inwoners die risico lopen om in armoede terecht te komen. Dit zijn bijvoorbeeld inwoners met een inkomen tot 130% van de bijstandsnorm, werkende armen, kinderen die opgroeien in armoede en mensen met schuldenproblematiek. In brede zin is armoede het gevoel dat mensen niet volwaardig mee kunnen doen in de samenleving door financiële belemmeringen. In 2021 is een vervolg gegeven aan de uitvoering van dit plan.
Speerpunten hierbij zijn: vroegsignalering van bewoners met betalingsachterstanden, de armoederegisseur en een betere integrale samenwerking opzetten tussen de verschillende partijen en disciplines, waardoor de inwoner met schulden eerder gehoor vindt. Belangrijk is om de wijkteams en scholen hierbij ook te betrekken. Uitvoering minimabeleid Het minimabeleid zorgt voor belangrijke ondersteuning, het mee kunnen doen, het beperken van intergenerationele armoede en heeft invloed op de mate waarin werken loont. Dit draagt bij aan de financiële zelfredzaamheid van de inwoners. Er is mede door het huidige minimabeleid gebleken dat werken vanuit de bijstand altijd loont in de gemeente Wassenaar. Landelijke en gemeentelijke regelingen samen, zorgen er voor dat huishoudens (meer) ruimte overhouden voor het doen van vrije bestedingen.
Beleidsindicatoren Nr. Beleidsindicator
Eenheid
23 Kinderen in uitkeringsgezin % kinderen tot 18 jaar
Bron
Verwey Jonker
Realisatie
Realisatie
Wassenaar
Nederland
4 (2020)
6 (2020)
271,4 ( 2021)
431,2 (2021)
Instituut Kinderen in Tel
27 Personen met een bijstandsuitkering
Aantal per 10.000
CBS
inwoners
72
Samenwerkingsverbanden Samenwerkingsverband Gemeenschappelijke afdeling Werk en Inkomen Juridische vorm
Samenwerking op basis van een overeenkomst
Vestigingsplaats
Leidschendam-Voorburg
Bestuur en toezicht
Het samenwerkingsverband heeft geen eigen bestuur waarin bestuurders van de gemeenten zitting hebben.
Doelstelling
Per 1 januari 2012 zijn de gemeenten Voorschoten, Leidschendam-Voorburg en Wassenaar een samenwerkingsovereenkomst aangegaan om de werkzaamheden en dienstverlening op het gebied van Werk en Inkomen door de gemeente Leidschendam-Voorburg te laten verzorgen. De samenwerking is per 1 juli 2017 in een geactualiseerde overeenkomst voortgezet.
Bestuurlijk belang
Bestuurlijke besluiten rond Werk en Inkomen worden separaat in de respectievelijke gemeenten genomen. De samenwerkingsovereenkomst kent een bestuurlijk overleg W&I. Aan dit overleg neemt deel de Portefeuillehouder Werk en Inkomen.
Taakveld: 6.4 Begeleide participatie Belangrijkste ontwikkelingen 2021
Belangrijkste resultaten 2021
Het Re-integratie- en Participatiebeleid 2019-2022
Monitoring en evaluatie van Re-integratie- en
wordt voor de vrijwillige participatie
Participatiebeleid.
geïmplementeerd door lokale partijen. Mensen die niet naar betaald werk begeleid kunnen worden
Maatwerk op grond van Beschut werk in het kader
zullen zoveel mogelijk naar vrijwilligerswerk
van de Participatiewet voor de nieuwe doelgroep bij
bemiddeld worden.
de Maregroep.
Toelichting Inwoners met een relatief korte afstand tot de arbeidsmarkt van maximaal 24 maanden, worden binnen het onderdeel re-integratie begeleid naar (regulier) werk. Daarnaast vallen ook inwoners met een indicatie (doelgroepenregister, nieuw beschut werk en alternatief beschut werk), binnen dit onderdeel. Tijdens de uitvoering van het Re-integratie- en Participatiebeleid 2019-2022 is aandacht besteed aan monitoring enerzijds, en evaluatie anderzijds. Dit om zo goed mogelijk in te kunnen spelen op zaken als (exogene) ontwikkelingen, de vraag van de arbeidsmarkt en de samenstelling van het bijstandsbestand. Maatwerk op grond van Beschut werk in het kader van de Participatiewet voor de nieuwe doelgroep Werk is niet alleen van belang om in het eigen levensonderhoud te voorzien, maar draagt ook bij aan persoonlijke ontwikkeling, maatschappelijke betrokkenheid en sociale contacten. Doel is om zoveel mogelijk mensen te bemiddelen naar een betaalde baan. Daarbij is er extra aandacht voor mensen met een grote afstand tot de arbeidsmarkt. In sommige gevallen is de stap naar een betaalde baan (nog) niet mogelijk. Daar
73
waar (betaalde) arbeid op een reguliere werkplek (nog) niet tot de mogelijkheden behoort, wordt een passend alternatief geboden bij de gemeenschappelijke regeling Provalu (voorheen Maregroep), zodat inwoners meedoen en kans krijgen zich te ontwikkelen. Denk hierbij aan beschut werk en maatschappelijke participatie.
Taakveld: 6.5 Arbeidsparticipatie Belangrijkste ontwikkelingen 2021
Belangrijkste resultaten 2021
Het nieuwe arbeidsmarktbeleid 2019-2022 leidt tot
Inkoop van goede trajecten die leiden naar
een aparte aanpak van personen die reïntegreren
participatie en zelfredzaamheid van inburgeraars
naar werk en degenen die in staat worden gesteld te
zoals statushouders en gezinsmigranten. Verstevigen
participeren in de samenleving.
van het netwerk voor deze groep.
Veranderopgave Inburgering: wijziging Wet
Uitvoering arbeidsmarktbeleid en re-integratiebeleid.
Inburgering per 1 juli 2021. Regionaal arbeidsmarktbeleid. Het Rijk stelt financiële middelen ter beschikking aan de arbeidsmarktregio om samenwerking te verstevigen.
Toelichting Veranderopgave Inburgering Per 1 januari 2022 gaat de nieuwe Wet inburgering in. Belangrijkste wijziging ten opzichte van de huidige wet, is dat de regiefunctie weer bij de gemeente komt te liggen. De gemeente is dan ook verantwoordelijk voor de inkoop en het aanbod van de inburgeringstrajecten. Het stelsel kent 3 leerroutes, inzet is om de bibliotheek met name te betrekken bij de zelfredzaamheidsroute (zie ook taakveld 6.5). We liggen daarin op koers. Voor de inkoop van goede trajecten die toeleiden naar participatie en zelfredzaamheid van inburgeraars zoals statushouders en gezinsmigranten heeft de gemeente de afgelopen periode diverse samenwerkingsscenario’s in kaart gebracht en geanalyseerd. Ter ondersteuning aan deze beoordeling is tevens een marktconsultatie uitgevoerd. Op basis van bovenstaande analyse is ervoor gekozen om op het gebied van de onderwijsroute de samenwerking op bovenregionaal niveau. Voor de overige leerroutes (de B1- en Z-route) wordt de samenwerking gezocht met de gemeenten Leidschendam-Voorburg en Voorschoten. Met deze twee gemeenten wordt al geruime tijd samengewerkt in de voorbereiding op de invoering van de nieuwe wet. Uit eerdergenoemde analyse en marktconsultatie is gebleken dat deze routes door de drie gemeenten gezamenlijk en zo lokaal mogelijk georganiseerd kunnen worden.
Tevens kan op deze wijze de verbinding met de maatschappelijke partners en lokale voorzieningen op een optimale wijze worden georganiseerd. Naast de van oudsher bekende bibliotheekwerkzaamheden draagt de bibliotheek met haar activiteiten, waaronder de activiteiten gericht op bestrijding van laaggeletterdheid en digibetisme, bij aan het bevorderen van zelfredzaamheid, participatie en preventie. Bibliotheek en andere maatschappelijke partners werken samen en eventueel worden nieuwe functies toegevoegd. Recent zijn toegevoegd de functies van het Cultuuranker (zie 5.3) en de VVV.
74
Re-integratie en participatie Het Re-integratie- en Participatiebeleid 2019-2022 is verder uitgevoerd. Onderdeel van het re-integratie- en participatiebeleid is een splitsing tussen re-integratie en participatie. Deze splitsing zorgt voor een betere focus op cliënten die begeleid worden vanuit Werk (re-integratie) en cliënten waarbij er wordt ingezet op meedoen in de maatschappij (participatie). Cliënten binnen participatie worden begeleid vanuit Inkomen. De resultaten op het gebied van re-integratie zijn veelbelovend. Dit is het resultaat van enerzijds het nieuwe beleid, en anderzijds de kansen die de arbeidsmarkt biedt. Naast de implementatie van het re-integratie en participatiebeleid is een nieuwe aanbestedingsronde voor reintegratietrajecten uitgevoerd. Bij het opzetten van de nieuwe procedure is intensief gebruik gemaakt van ondersteuning vanuit inkoop en contractmanagement zodat goed gestuurd kan worden op de kwaliteit van geleverde diensten. Doel is inwoners nog beter te ondersteunen in hun zoektocht naar werk. Arbeidsmarktregio De gemeenten Leidschendam-Voorburg, Voorschoten en Wassenaar zijn onderdeel van de arbeidsmarktregio Zuid-Holland Centraal. In de praktijk blijken er echter ook veel cliënten geplaatst te worden in andere arbeidsmarktregio’s. Daarom is ook aansluiting gezocht bij de Leidse regio en de regio Haaglanden.
Beleidsindicatoren Nr. Beleidsindicator
21 Banen
Eenheid
Aantal per 1.000
Bron
Realisatie
Realisatie
Wassenaar
Nederland
LISA
693,7 (2020)
795,9 (2020)
CBS
65 (2020)
68,4 (2020)
Verwey Jonker
1 (2020)
2 (2020)
131,5 (2020)
202,0 (2020)
inwoners in de leeftijd 15 - 65 jaar 24 Netto arbeidsparticipatie
% van de werkzame beroepsbevolking ten opzichte van de beroepsbevolking
26 Werkloze jongeren
% 16 t/m 22jarigen
Instituut Kinderen in Tel
28 Lopende reïntegratievoorzieningen
Aantal per 10.000
CBS
inwoners van 15 65 jaar
75
Taakveld: 6.6 Maatwerkvoorzieningen (WMO) Belangrijkste ontwikkelingen 2021
Belangrijkste resultaten 2021
Mensen worden steeds ouder en blijven langer
De kwaliteit van de maatwerkvoorzieningen zoals
vitaal, waardoor zij langer thuis blijven wonen.
rolstoelen, scootmobiel, regiotaxi en
Hierdoor stijgt het beroep op de duurdere
woonvoorzieningen houden we hoog.
maatwerkvoorzieningen, omdat meer oudere mensen gebruik maken van maatwerkvoorzieningen
Het gebruik van de collectieve voorzieningen zoals
die helpen om zelfredzaam te blijven in en om het
de regiotaxi wordt gestimuleerd.
huis. Voorlichting aan bewoners en samenleving over levensloopbestendig wonen die het gebruik van maatwerkvoorzieningen beperken.
Toelichting Afgelopen jaar is de nota Kostenbesparende maatregelen Wmo vastgesteld. De aanleiding hiervoor zijn de kostenstijgingen bij de Wmo-maatwerkvoorzieningen Deze kostenstijging wordt o.a. veroorzaakt door de invoering van het lage abonnementstarief maar ook door de vergrijzing van de samenleving en de extramuraliseringstrend in de WLZ. Dit betekent dat ouderen langer thuis blijven wonen en vaker een beroep doen op de Wmo. Een van de maatregelen is het invoeren van één of meerdere scootmobielpools. Dit kan het beroep op de maatwerkvoorziening verminderen. Ook het Automaatje is een succesvol project dat het gebruik op de Wmovervoersvoorzieningen kan verminderen.
Taakveld: 6.71 Maatwerkdienstverlening 18+ Belangrijkste ontwikkelingen 2021
Belangrijkste resultaten 2021
Het Interbestuurlijk programma (IBP) met kabinet,
Uitvoering beleidsplan Schuldhulpverlening 2021-
provincie en waterschappen vraagt van de
2025.
gemeenten een aanpak van schuldproblematiek. Ontwikkelen van zorgarrangementen met Mensen worden steeds ouder en blijven langer
combinaties van maatwerk- en voorliggende
vitaal, waardoor zij langer thuis blijven wonen. De
voorzieningen.
zorg wordt intensiever voor een grotere groep zeer oude mensen.
Verordening Wmo wordt in 2021 aangepast aan decentralisatie opgave van 1-1-2022.
We bereiden in 2021 de decentralisering voor van de maatschappelijke zorg en beschermd wonen.
76
Toelichting Langer thuis wonen De zorg wordt intensiever voor een grotere groep zeer oude mensen. We anticiperen hierop met preventieve maatregelen voor de vitale ouderen en met betere regie op het voorveld om de zorg voor ouderen te versterken. We doen dit door de zelfredzaamheid te stimuleren en op gezondheidsbevorderende activiteiten te ondersteunen in de buurtcentra en via de welzijnsvisites voor Vitaliteit en Veiligheid. Bij de kostenbesparende maatregelen Wmo is ook een investering vastgesteld voor lokale voorlichting over langer thuis wonen, sociale kaart, het opzetten van een scootmobielpool en de investering om meer mensen in het voorveld op te vangen. Het gaat hierbij om ouderen, maar ook om andere kwetsbare doelgroepen. Beschermd wonen/maatschappelijke zorg De decentralisatie is een jaar uitgesteld. We anticiperen wel al op de decentralisatie Beschermd wonen en Maatschappelijke Zorg. De pilot Buurtcirkel is succesvol. We willen hiermee doorgaan. Het is een project dat mensen leert zelfredzaamheid te zijn en hierdoor minder een beroep doen op de duurdere zorg. We anticiperen op de decentralisatie van beschermd wonen en de maatschappelijke zorg door te onderzoeken of de huidige maatwerkvoorzieningen voldoen aan de nieuwe ontwikkelingen. In 2022 wordt de verordening hierop aangepast.
Beleidsindicatoren Nr. Beleidsindicator
32 Cliënten met een maatwerkarrangement
Eenheid
Aantal per 10.000
Bron
GMSD
Realisatie
Realisatie
Wassenaar
Nederland
430 (2021)
649 (2021)
inwoners
Wmo
77
Taakveld: 6.72 Maatwerkdienstverlening 18Belangrijkste ontwikkelingen 2021
Belangrijkste resultaten 2021
De kosten voor jeugdhulp stijgen. Er wordt steeds
In 2021 wordt prioriteit gegeven aan 3 thema’s:
vaker, langer en intensiever gebruik gemaakt van (voornamelijk ambulante) professionele hulp en
steun bij opvoed- en opgroeiproblemen. Uitdaging voor 2021 is om verder te gaan met het keren van
Het uitvoeren van het Actieplan Jeugdhulp Wassenaar 2019-2021.
Het verduidelijken, aanscherpen en
het tij qua kosten, of in ieder geval met het
uniformeren van de gemeentelijke toegang
afvlakken van de groeicurve zodat de kosten
tot de 2e lijn (Q sturing).
beheersbaar worden en de kwaliteit van zorg op peil
blijft.
Contractmanagement, controle en verantwoording.
Toelichting
Kostenontwikkeling jeugdhulp De gemeenten hebben sinds de decentralisatie in 2015 te maken met stijgende tarieven en een toenemend gebruik van de jeugdhulp. De stijgingen van het afgelopen jaar waren conform de prognoses voor 2021. De meest actuele cijfers over jeugdhulp in 2021 zijn gebundeld in het laatste dashboard jeugd Wassenaar. Inkoop lokaal en regionaal Er zijn verschillende voorzieningen ingekocht voor 2022, zowel lokaal als regionaal, waaronder:
Intensieve Ambulante Gezinsbegeleiding in 2022 als onderdeel van het aanbod dat via de samenwerkingspartners binnen de lokale toegang / het CJG zonder indicatie in te zetten is voor kwetsbare gezinnen.
Geïndiceerde jeugdzorg in H10 verband: er zijn ontwikkelings- en resultaatovereenkomsten afgesloten met een groot aantal aanbieders in H10 verband. Waardoor net als in 2021 een breed scala aan voorzieningen beschikbaar is voor de jeugd in Wassenaar.
Er is een addendum meerkosten corona 2021 aan de contracten toegevoegd, waarmee aanbieders met middelen vanuit het Rijk gecompenseerd worden voor de nadelige financiële effecten van de coronapandemie.
Er is gestart met uitvoering geven aan de implementatie van de bestedingsruimte, waardoor aanbieders gestimuleerd worden de jeugdhulp efficiënter te organiseren. In 2022 zullen verdere stappen gezet gaan worden. Er is in H10 verband een projectleider aangenomen om het project tot het komen van een plan van aanpak onder jeugdhulpaanbieders in 2022 uit te zetten onder alle door de H10 gemeenten gecontracteerde aanbieders.
Regiovisie jeugdhulp Haaglanden De Regiovisie is een meerjarenkader voor de uitvoering van de jeugdhulp in regio Haaglanden en omvat activiteiten die stapsgewijs en veelal doorlopend zullen worden uitgevoerd door de tien gemeenten binnen de
78
regio. De thema’s en ambities in de Regiovisie geven richting en inhoud aan de inkoop en de uitvoering van de jeugdhulp.
De tien gemeenten uit de regio Haaglanden hebben, met onder andere hulpverleners, aanbieders, inwoners, onderwijs en huisartsen, de gezamenlijke ambities voor de jeugdhulp 2021 - 2026 geformuleerd en uitgewerkt tot een regiovisie.
De ambities worden in de regiovisie vertaald in kwaliteit bevorderende en kosten beheersende maatregelen die de gemeenten in Haaglanden gezamenlijk hebben uitgewerkt en welke richting geven aan de lokale kostenbesparende maatregelen in de toegang tot jeugdhulp die Wassenaar heeft genomen.
In het 4e kwartaal 2021 hebben we in het Uitvoeringsplan Regiovisie beschreven aan welke onderwerpen de gemeenten in de Regio Haaglanden in 2022 uit de Regiovisie in gezamenlijkheid uitvoeren.
Lokale kostenbesparende maatregelen Om de stijgende kosten en het gebruik van jeugdhulp beter beheersbaar te maken hebben we als gemeente, in lijn met de Regiovisie, maatregelen ontwikkeld die zowel de efficiëntie als de kwaliteit ten goede komen en die naar verwachting de kosten zullen drukken. Er zijn investeringen gedaan om uitvoering te geven aan deze kostenbesparende maatregelen jeugdhulp (waartoe de gemeenteraad op 1 april 2021 heeft besloten). De verwachte daling van kosten als gevolg van deze maatregelen zullen pas in een later stadium zichtbaar zijn. Het voorveld van de jeugdhulp is in 2021 versterkt op het gebied van preventie en laagdrempelige hulp en advies (0e en 1e lijn). Vooral de verdubbeling van de inzet van de praktijkondersteuner jeugd heeft gezorgd voor een sterker preventief voorveld. Daarnaast is de toegang naar de geïndiceerde hulp aangescherpt en wordt binnen de 2e lijn gestuurd op de omvang en aantal toewijzingen met het richtinggevend kader. Kwaliteit van zorg blijft hierbij centraal staan, zodat de Wassenaarse jeugdigen en hun gezinnen zo goed en snel als mogelijk geholpen worden. In 2021 is lokaal uitvoering gegeven aan onder meer de volgende onderwerpen:
Het verder implementeren van de maximale bestedingsruimte bij jeugdhulpaanbieders;
Het werken met het richtinggevend kader door de gemeente (jeugdconsulenten en backoffice) en aanbieders met als doel grip te krijgen op de zwaarte en duur van de zorgtrajecten;
Het in kaart brengen welke uitvoerende organisaties een bijdrage kunnen leveren aan het preventief jeugdbeleid (in het kader van het manifest van Wassenaar);
Het starten van Join Us door Jongerenwerk;
Het intensiveren (verdubbelen) van de inzet praktijkondersteuner jeugd bij de huisartsen;
Het treffen van voorbereidingen voor een toegangsteam jeugd onder aansturing van één manager (vanuit de gemeente);
Het onderzoeken van mogelijkheden voor het verplaatsen van jeugdhulp naar de BSO;
Het lokaal implementeren van het programma Beter Samenspel om de ketensamenwerking in de jeugdbescherming verder te versterken.
79
Beleidsindicatoren Nr. Beleidsindicator
29 Jongeren met jeugdhulp
Eenheid
% van alle
Bron
CBS
Realisatie
Realisatie
Wassenaar
Nederland
8,2 (2021)
10,5 (2021)
jongeren tot 18 jaar
Toelichting beleidsindicatoren
Jeugdhulp is een open einde regeling en aantallen jeugdigen in jeugdhulp en kosten van trajecten kunnen variëren. Zo kan het instromen van enkele grote casussen met hoge kosten van grote invloed zijn op de kosten die een gemeente als Voorschoten maakt. Sinds 2017 zien we de aantallen jeugdigen met jeugdzorg licht afnemen. De kosten nemen toe, onder andere door meer complexe zorg, langere duur van trajecten en meer gespecialiseerde zorg. Het aantal jeugdigen met zorg met verblijf neemt af, wat ook een doel van de transformatie was. De vraag en kosten naar ambulante hulp nemen toe, wat past binnen de doelen van de transformatie om kinderen zoveel mogelijk thuis of lijkend op thuis te laten opgroeien en de ondersteuning niet alleen te richten op het kind maar op het gezin als geheel.
Jeugdigen/gezinnen uit Wassenaar weten de toegang tot jeugdhulpvoorzieningen steeds beter te vinden. Jeugdhulp is een open einde regeling en aantallen jeugdigen in jeugdhulp en kosten van trajecten kunnen variëren.
Een afname van het aantal jeugdigen in de jeugdhulp door (preventieve) maatregelen wordt nagestreefd met de kostenbesparende maatregelen jeugdhulp waartoe gemeente Wassenaar op 1 april 2021 besloten heeft.
Taakveld: 6.81 Geëscaleerde zorg 18+ Belangrijkste ontwikkelingen 2021
Belangrijkste resultaten 2021
Per 1 januari 2022 worden de taken op het gebied
Eind 2021 is de gemeente Wassenaar klaar voor de
van Beschermd Wonen doorgedecentraliseerd van de
doorcentralisatie van Beschermd Wonen. In een
centrumgemeenten naar alle gemeenten.
regiovisie worden de afspraken over de decentralisatie en de samenwerking vanaf 2022
Op 3 juni 2020 heeft het Ministerie van
tussen de H5 gemeenten vastgelegd.
Volksgezondheid, Welzijn en Sport het brede plan van aanpak dak- en thuisloosheid gepresenteerd:
Er wordt lokaal en regionaal uitvoering gegeven aan
‘een (t)huis, een toekomst’, om dak- en
de doelstellingen uit de brede aanpak dak- en
thuisloosheid zoveel mogelijk te voorkomen en terug
thuisloosheid.
te dringen. Verstevigde verbindingen en afspraken in het zorg-
80
en veiligheidsnetwerk. Er wordt uitvoering gegeven aan de wet verplichte ggz. Tussentijdse evaluatie Buurtcirkel. Er worden (regionaal) afspraken gemaakt over de huisvesting van uitstromers uit instellingen.
Toelichting Decentralisatie Beschermd Wonen Voorwaarde voor de decentralisatie van beschermd wonen is de invoering van het woonplaatsbeginsel en de herverdeling van de financiële middelen over alle gemeenten. Inmiddels is duidelijk geworden dat deze randvoorwaarden vertraging hebben opgelopen en dat gemeenten op zijn vroegst pas in 2024 financieel verantwoordelijk worden voor nieuwe cliënten beschermd wonen. Dit heeft invloed gehad op het tempo waarmee we in 2021 inhoudelijk de decentralisatie vorm hebben kunnen geven. Eind 2021 is de regiovisie beschermd wonen en maatschappelijke opvang 2022-2025 'samen bouwen aan maatschappelijk herstel' vastgesteld door de gemeenteraad. Met deze regiovisie zijn de visie, thema's en kaders voor de decentralisatie voor de komende jaren geschetst. De regiovisie vormt de basis voor hernieuwde samenwerkingsafspraken tussen de H5-gemeenten die in 2022-2023 worden opgesteld zodra er financiële duidelijkheid is. Brede aanpak dak- en thuisloosheid Het ministerie van VWS heeft voor de jaren 2020-2021 lokaal en regionaal middelen beschikbaar gesteld voor de brede aanpak dak- en thuisloosheid. In Wassenaar is ingezet op preventie en het vroegtijdig signaleren van schulden in het project vroeg erop af.
In september is gestart met de pilot Kamers met Aandacht waarin particuliere verhuurders die een kamer over hebben worden gekoppeld aan jongeren die kunnen uitstromen uit een voorziening, maar nog niet volledig zelfstandig kunnen wonen. Voor de regionale aanpak heeft de centrumgemeente Den Haag ingezet op het realiseren van meer (woon)plekken voor dak- en thuislozen in diverse gemeenten. Verstevigde verbindingen en afspraken in het zorg- en veiligheidsnetwerk Uit onderzoek is gebleken dat er onvoldoende beleids- en procesregiecapaciteit beschikbaar was voor het vormgeven van verbetervoorstellen. In het 4e kwartaal is er een ketenmanager zorg en veiligheid aangesteld die als doel heeft om een plan te ontwikkelen om de samenwerking in de zorg- en veiligheidsketen te verbeteren.
81
Regionale afspraken huisvesting van uitstromers uit instellingen Door de Bestuurlijke Tafel Wonen zijn in 2021 afspraken gemaakt over het creëren van voldoende huisvesting voor uitstromers uit beschermd wonen, maatschappelijke opvang en jeugdinstellingen om de zorgketen te ontstoppen. Geen uitstroom betekent dat mensen die klaar zijn om uit te stromen onnodig dure plekken bezet houden, de instroom stokt en de wachtlijsten blijven in stand gehouden. Elke gemeente is verantwoordelijk voor een jaarlijks aantal uitstromers dat is vastgesteld op basis van de herkomstgemeente van de huidige clíéntèle in de diverse instellingen. De vastgestelde uitvoeringsagenda en daarbij horende aantallen per gemeente vormen de basis om in 2022 deze opgave te realiseren op lokaal en regionaal in samenwerking met de woningbouwcorporaties. Mentaal Lokaal In 2021 is gewerkt aan het opzetten van Mentaal Lokaal Wassenaar dat als doel heeft om inwoners meer regie over hun mentale gezondheid te geven. In 2021 zijn de volgende resultaten opgeleverd: -