Bijage 1 - Jaarrekening 2020

WASSENAAR JAARSTUKKEN 2020

1

Colofon Uitgave Gemeente Wassenaar Postbus 499 2240 AL Wassenaar Inlichting: gemeente@wassenaar.nl dd juni 2021 (versie 12 mei 2021)

2

Infographic

3

Inhoudsopgave Leeswijzer .........................................................................................................................................6 Jaarverslag 2020..............................................................................................................................8 Inleiding ..........................................................................................................................................9 Financiële resultaten ......................................................................................................................28 Recapitulatie.................................................................................................................................37 P0 Bestuur en ondersteuning ............................................................................................................38 P1 Veiligheid...................................................................................................................................51 P2 Verkeer en vervoer .....................................................................................................................55 P3 Economie...................................................................................................................................61 P4 Onderwijs

..................................................................................................................................65 P5 Sport, cultuur en recreatie ...........................................................................................................71 P6 Sociaal Domein...........................................................................................................................82 P7 Volksgezondheid en milieu ...........................................................................................................99 P8 Wonen en bouwen.....................................................................................................................106 Verplichte paragrafen...................................................................................................................112 Paragraaf Lokale Heffingen .............................................................................................................113 Paragraaf Weerstandsvermogen en risicobeheersing ..........................................................................120 Paragraaf Onderhoud kapitaalgoederen ............................................................................................125 Paragraaf Financiering....................................................................................................................132 Paragraaf Verbonden

partijen..........................................................................................................137 Overzicht verbonden partijen ..........................................................................................................138 Paragraaf Bedrijfsvoering ...............................................................................................................152 Paragraaf Grondbeleid....................................................................................................................153 Paragraaf Bezuinigingen, taakstellingen en ombuigingen.....................................................................155 Paragraaf Corona ..........................................................................................................................156 Jaarrekening 2020 .......................................................................................................................157 Balans per 31 december 2020 .........................................................................................................158 Grondslagen voor waardering en resultaatbepaling ............................................................................160 Toelichting op de balans per 31 december 2020 ................................................................................164 Activa

..........................................................................................................................................165 Passiva ........................................................................................................................................168 Overzicht reserves.........................................................................................................................169 Toelichting op de reserves ..............................................................................................................169 Overzicht voorzieningen .................................................................................................................178 Toelichting op de voorzieningen.......................................................................................................178 Vaste schulden..............................................................................................................................183 Vlottende passiva ..........................................................................................................................183 Waarborgen en garanties................................................................................................................184 Niet uit de balans blijkende verplichtingen

........................................................................................185 Gebeurtenissen na balansdatum ......................................................................................................185

4

Programmarekening.....................................................................................................................186 Overzicht van baten en lasten in de jaarrekening ...............................................................................187 Incidentele baten en lasten .............................................................................................................189 Analyse begrotingsafwijkingen en begrotingsrechtmatigheid................................................................191 Structurele toevoegingen en onttrekkingen aan reserves ....................................................................193 Overzicht baten en lasten per taakveld .............................................................................................193 Specifiek uitkeringen: Single information, Single audit........................................................................196 Wet normering Topinkomens...........................................................................................................198 Rechtmatigheidsverklaring..............................................................................................................201 Bijlagen ........................................................................................................................................202 Bijlage 1: Bestuursovereenkomst: Structuur

Staat van de Gemeente....................................................203 Bijlage 2: Overzicht over te hevelen en af te sluiten kredieten .............................................................204 Bijlage 3: Algemene uitkering .........................................................................................................206 Bijlage 4: Subsidies .......................................................................................................................209 Bijlage 5: Controleverklaring van de accountant ................................................................................213

5

Leeswijzer Met de jaarstukken 2020 legt het college van burgemeester en wethouders van Wassenaar verantwoording af aan de gemeenteraad over het gevoerde beleid. De jaarstukken bestaan uit het jaarverslag en de jaarrekening. Het jaarverslag Het jaarverslag bestaat uit de programmaverantwoording en de verplichte paragrafen. In de inleiding bij het jaarverslag wordt kort en bondig ingegaan op de belangrijkste inhoudelijke en financiële ontwikkelingen in 2020. In de programmaverantwoording licht het college toe wat er in 2020 beleidsmatig is gerealiseerd. Dit doen we aan de hand van de volgende vragen: 1. Wat waren we van plan? 2. Wat hebben we daarvoor gedaan? Beschreven wordt welke maatschappelijke doelen we nastreven, welke activiteiten we daarvoor hebben uitgevoerd en wat het heeft gekost. De gewenste maatschappelijke effecten zijn meetbaar gemaakt in de tabel met beleidsindicatoren. De verplichte paragrafen in het jaarverslag bevatten dwarsdoorsneden van de jaarstukken op specifieke onderwerpen. De verplichte paragrafen zijn: -

Lokale heffingen;

-

Weerstandsvermogen en risicobeheersing;

-

Onderhoud kapitaalgoederen;

-

Financiering;

-

Verbonden partijen;

-

Bedrijfsvoering;

-

Grondbeleid.

De jaarrekening Naast “wat waren we van plan?” en “wat hebben we daarvoor gedaan?” is ook belangrijk wat het heeft gekost. In de verschillenanalyse van de taakvelden worden verschillen toegelicht indien deze groter zijn dan de rapportagegrens van € 50.000. De jaarrekening omvat de financiële verantwoording per taakveld met het overzicht van baten en lasten en de balans met toelichting. De controleverklaring van de accountant heeft hierop betrekking. Voor het jaarverslag en de jaarrekening is meer gedetailleerde informatie beschikbaar in de vorm van bijlagen. Hierin zijn ook opgenomen de wettelijk verplichte informatie als de SiSa-bijlage en een tabel met de gerealiseerde baten en lasten per taakveld.

6

De controleverklaring De jaarrekening is onderworpen aan de accountantscontrole en leidt tot een controleverklaring van de onafhankelijke accountant met een oordeel over de getrouwheid en rechtmatigheid van de jaarrekening.

7

Jaarverslag 2020

8

Inleiding Jaarrekening 2020 Wassenaar: koers houden in een bewogen jaar Het jaar 2020 stond over de hele wereld in het teken van corona. De maatschappelijke en economische gevolgen van de coronacrisis zijn enorm. Ook voor onze gemeente en onze inwoners zijn deze gevolgen direct zichtbaar en voelbaar geweest in het afgelopen jaar. Inwoners, scholen, verenigingen, ondernemers, ambtenaren, zorginstellingen: met elkaar hebben we hard gewerkt om het virus te bestrijden, de kwetsbaren te beschermen en om de samenleving zo veel mogelijk door te laten draaien binnen alle beperkingen. Naast de uitbraak van het coronavirus vond in 2020 nóg een gebeurtenis plaats die veel impact had – en heeft – op de ambtelijke organisatie: het besluit om de Werkorganisatie Duivenvoorde te ontvlechten. De voorbereiding van dit besluit heeft extra inzet gevraagd van de ambtelijke organisatie, naast het extra werk rondom corona en niet te vergeten: naast het reguliere werk. Er is hard gewerkt om de plannen die voor 2020 waren gemaakt “gewoon” uit te voeren. Een aantal projecten heeft hierdoor onvermijdelijk wat vertraging opgelopen, maar grotendeels is dat gelukt. Daar mogen we trots op zijn. De uitvoering van het dagelijkse werk en de realisatie van gestelde doelen maken namelijk dat Wassenaar een prachtige gemeente blijft om in te wonen, te werken en te recreëren.

In deze Jaarrekening wordt gerapporteerd over wat er in 2020 is gebeurd. In deze Inleiding staan we stil bij de hoofdlijnen. Eerst worden het financiële resultaat van de Jaarrekening over 2020, de impact van de coronapandemie en het besluit tot het oprichten van een eigen organisatie toegelicht. Daarna worden de andere onderwerpen besproken aan de hand van de zes programmalijnen van Op weg naar Wassenaar 2030, de bestuurlijke toekomstvisie van Wassenaar. Financiën 2020 – de structurele en incidentele voor- en nadelen De gemeentefinanciën staan landelijk, en dus ook in Wassenaar, al jaren onder druk. De Wassenaarse uitgangspositie blijft met een uitstekend eigen vermogen goed. Er zijn en blijven echter duidelijke financiële zorgen met een structureel karakter, met name de Jeugdzorg, de WMO en het aanpassen van de gebruikte afschrijvingsmethodiek als gevolg van het niet mogen toepassen van restwaardesystematiek. Het college onderkent deze zorgen en heeft de Raad in het voorjaar van 2021 voorstellen gedaan om de tekorten op de jeugdzorg te beperken. Voorstellen voor de afschrijvingsmethodiek en de WMO volgen voor de zomer van 2021. Voor de langere termijn staat nog de herijking van het gemeentefonds op de agenda met mogelijk een forse korting voor Wassenaar.

Hoewel dit dossier de afgelopen jaren voortdurend is uitgesteld, zal dit naar verwachting in een nieuw Kabinet toch aan de orde komen. Naast de structurele financiële aandachtspunten hebben zich in 2020 ook incidentele voordelen voorgedaan. Incidentele voordelen betreffen met name de inkomensregelingen (BUIG) en onttrekkingen aan reserves voor zaken die – mede door corona – moesten worden uitgesteld. Een voorbeeld hiervan is het niet doorgaan van het feest “Bruisend Wassenaar”. 9

Corona is beschouwd als een incidenteel gevolg voor onze gemeentelijke begroting. Dat wil zeggen dat de begroting niet op voorhand is aangepast voor de gevolgen van corona. De raad heeft via een motie uitgesproken dat eventuele verliezen die hieruit voortvloeien worden opgevangen via de algemene reserve. Alle voor- en nadelen tezamen hebben in 2020 geleid tot de situatie, waarbij ten opzichte van de bijstellingen via de voor -en najaarsnota Wassenaar een positief resultaat van EUR 2,3 mln heeft gerealiseerd. Zonder deze tussentijdse bijstellingen, dus ten opzichte van de oorspronkelijk vastgestelde begroting, had Wassenaar vóór bestemming een voordelig resultaat van € 434.000. Ná bestemming is dit voordelig resultaat gewijzigd in een nadelig resultaat van € 735.000. Hierbij dient genoemd te worden, dat met deze uitgaven maatschappelijke opgaven gediend zijn. Het is vanzelfsprekend niet de doelstelling van de gemeente om winst te maken. Het realiseren van de opgaven voor haar inwoners staat voorop, dus een incidenteel nadelig resultaat is op voorhand niet verontrustend. Bovendien kan Wassenaar een stootje hebben.

De situatie laat wel duidelijk zien dat de kabinetsformatie niet snel genoeg kan plaatsvinden én dat deze moet leiden tot een rijksbeleid met meer financiële compensatie voor gemeenten, zodat er weer een gezonde structureel financieel sluitende meerjarenbegroting kan worden opgeleverd. Corona (Covid-19) en Bevolkingszorg Deze jaarrekening laat duidelijk zien dat de gevolgen van corona zichtbaar zijn in alle programma's en taakvelden van de gemeente. Bij de najaarsnota is reeds gerapporteerd over extra coronakosten, bijvoorbeeld voor communicatie en handhaving. Lagere baten waren vooral zichtbaar bij de toeristenbelasting, precario (terrassen) en (strand)parkeren. Voor deze negatieve gevolgen zijn we deels gecompenseerd vanuit het rijk. In 2020 is veel werk verzet op het gebied van Bevolkingszorg. De crisisbeheersing speelde een grote rol in de bestrijding van corona. De aanpak hiervan vond plaats op basis van afspraken die zijn vastgelegd in het Regionaal plan gemeentelijke crisisbeheersing binnen de Veiligheidsregio Haaglanden (VRH). Daarnaast zijn gemeentelijke handhavers in 2020 vooral ingezet op het toezicht op de naleving van de coronamaatregelen.

Verder is in samenwerking met verschillende partners, zoals huisartsen, GGD, welzijnspartijen, politie en brandweer dagelijks nauw samengewerkt om verspreiding van corona te voorkomen en om maatregelen te nemen om de schade te beperken. Dit heeft geleid tot een effectieve, gezamenlijke aanpak.

10

Wassenaar krijgt weer haar eigen ambtelijke organisatie Op 15 december 2020 heeft de gemeenteraad toestemming gegeven aan het college van B&W om uit de gemeenschappelijke regeling Werkorganisatie Duivenvoorde (WODV) te treden. Dat was een belangrijke stap op weg naar de opbouw van de nieuwe, zelfstandige ambtelijke organisatie voor Wassenaar. Sindsdien wordt hard en vol enthousiasme gewerkt aan de opbouw van een volwaardige, dienstverlenende, samenlevings- en samenwerkingsgerichte, communicatieve en impactvolle organisatie die adequaat in staat is om al haar wettelijke én niet-wettelijke taken blijvend uit te voeren. Een organisatie met minder management, een opgavegerichte werkwijze én waarbij communicatie met de samenleving het startpunt is in plaats van het sluitstuk.

Op weg naar Wassenaar 2030 De gemeenteraad van Wassenaar besloot op 18 juni 2019 om de realisatiekracht van onze gemeente duurzaam te versterken. Het opstellen van een bestuurlijke toekomstvisie vormde daar een onderdeel van. Op weg naar 11

Wassenaar 2030 is daarvan het resultaat. Het coalitieakkoord en Op weg naar Wassenaar 2030 gaan hand in hand samen. De stip op de horizon ligt iets anders, maar de doelstellingen liggen in elkaars verlengde; het coalitieakkoord is geschreven voor een periode van 4 jaar, terwijl Op weg naar Wassenaar 2030 is opgesteld voor een periode van 10 jaar. Op een opgavegerichte en programmatische manier van samenwerken is in 2020 gewerkt aan de uitvoering van de zes programmalijnen waaruit Op weg naar Wassenaar 2030 is opgebouwd. Zoals genoemd, worden in deze Inleiding de belangrijkste ontwikkelingen uit 2020 geclusterd genoemd onder deze programmalijnen.

Veilig, groen en internationaal dorp Wassenaar ook onderdeel van Nationaal Park Hollandse Duinen Eind 2016 koos het Nederlandse publiek de Hollandse Duinen – het gebied tussen Hoek van Holland en Hillegom – als een van de mooiste natuurgebieden van Nederland. In 2020 is een aanvraag gedaan om de status van Nationaal Park te krijgen. Met die status worden de bijzondere groene kwaliteiten van Wassenaar als onderdeel van het Nationaal Park Hollandse Duinen beter verankerd en versterkt, wordt de toeristische en

12

recreatieve aantrekkelijkheid van Wassenaar voor inwoners, bezoekers en ondernemers vergroot, neemt de trots en het ambassadeurschap toe en wordt de concurrentiekracht van Wassenaar groter.

Inbraakpreventie Woninginbraken zijn in Wassenaar de meest voorkomende high impact crime. In 2020 is er daarom samen met de politie en beveiligingsbedrijven een Integrale Veiligheidsaanpak opgesteld. Het aanpakken van woninginbraken vraagt om een alliantie met verschillende organisaties en inwoners. Ieder heeft daarin zijn specialisme en mogelijkheden. Samen met de politie is in kaart gebracht wat beide partijen doen om het aantal woninginbraken terug te dringen en duidelijk te krijgen waar we elkaar kunnen versterken. Daarvoor is een integrale Veiligheidsaanpak ontwikkeld. Hierin staat beschreven welke partij wat doet en hoe partijen elkaar daarmee kunnen versterken.

Een dorp in beweging Zichtbaar investeren in de kwaliteit van ons dorp Ook in 2020 investeerde de gemeente zichtbaar in het behoud van de kwaliteit van ons mooie dorp. In het centrum van Wassenaar is in samenspraak met winkeliers, vastgoedeigenaren en omwonenden gewerkt om de beeldkwaliteit van ‘de Winkelhaak’ (van Hogendorpstraat – Luifelbaan - Langstraat) te verbeteren. Verder is de voorbereiding gestart van restauratie van de prachtige korenmolen ‘Windlust’ uit 1668, zodat deze ook in de toekomst toegankelijk blijft voor bezoek en gebruik. Daarnaast is gewerkt aan omvorming van de twee lokale verkeersregelinstallaties op de van Zuylen van Nijeveltstraat naar intelligente verkeersregelinstallaties (iVRI’s). De gegevensuitwisseling die hierdoor mogelijk wordt gemaakt, draagt bij aan het beter bereikbaar maken van Wassenaar. Ook is in 2020 een start gemaakt met het uitvoeringsplan toegangsgebied strand. Er is een breed gedragen inrichtingsplan gemaakt, waarin de rotonde een belangrijke rol speelt als spil en als visitekaartje van het entreegebied. In 2020 heeft de raad een aanvullend krediet beschikbaar gesteld voor de revitalisering van de Wassenaarse Slag. Eind 2020 zijn hier samen met de belanghebbenden de eerste stappen voor gezet.

13

N44 en de Metropool Regio Den Haag (MRDH) In het afgelopen jaar is een denkrichting voor de toekomst van de N44 bepaald. Deze denkrichting richt zich op het afwaarderen van de N44 naar een 2x 1-baans 50 km weg en het versterken van de recreatieve kwaliteiten en natuurwaarden die Wassenaar te bieden heeft aan de regio. In 2020 is een lobbytraject gestart om in de regio te komen tot een gezamenlijk beeld over hoe het gebied tussen Leiden en Den Haag eruit moet gaan zien en hoe de balans tussen verstedelijking, mobiliteit en natuurwaarden geborgd kan worden. Parallel aan dit traject is de Metropool Regio Den Haag Rotterdam (MRDH) een onderzoek gestart waar de positie van de N44 in het wegennet wordt onderzocht. De resultaten van dit onderzoek worden in het tweede kwartaal van 2021 met de raad gedeeld.

14

Iedereen doet mee! Wijkmanagement Aangezien participatie hoog op de gemeentelijke agenda staat, blijft het van belang dat wijkmanagers zoveel mogelijk vanaf de start betrokken zijn bij alle soorten maatschappelijke projecten. Vanuit het wijkmanagement is veel tijd en aandacht besteed aan de gevolgen van corona. Dit heeft tot veel verschillende initiatieven in de wijk geleid om de inwoners een hart onder de riem te steken.

15

Extra inkomensregelingen Als gevolg van de coronacrisis is de zogenaamde TOZO-regeling (de Tijdelijke overbruggingsregeling zelfstandig ondernemers; een van de maatregelen van het kabinet om ondernemers te ondersteunen tijdens de coronacrisis). In deze regeling worden zelfstandigen gecompenseerd voor verminderde inkomsten. Het is nog onduidelijk welk effect dit heeft op de omvang van het reguliere uitkeringsbestand op langere termijn. Het bijstandsbestand van Wassenaar is over 2020 met 4 dossiers licht gestegen van 328 naar 332. Het effect op de BUIG-gelden zal pas over twee jaar merkbaar zijn. Het Rijk heeft gemeenten gecompenseerd voor dit extra beroep op de bijstand, de verwachting is dan ook dat het budget toereikend is om deze kosten te dekken. In een aantal pilots wordt gewerkt aan de doelen van het plan van aanpak financiële zelfredzaamheid. De pilot voorkomen uithuiszetting is geëvalueerd en de pilot 1-1-3 zelfmoordpreventie is in het voorjaar gestart. Bovendien is een armoederegisseur aangesteld. Wet Maatschappelijke Ontwikkeling (WMO) en Jeugdzorg We hebben al even stilgestaan bij de stijgende tekorten binnen de Jeugdzorg en WMO. Deze taken worden hier wat verder onder de loep genomen. Landelijke regelgeving, zoals het abonnementstarief, heeft een grote impact heeft op de kosten.

Met name het aantal cliënten met huishoudelijke ondersteuning is in 2020 jaar fors gestegen, het betreffende inkoopcontract loopt bovendien tegen de grenzen van de houdbaarheid aan. Er wordt onderzocht op welke manier het meest kostenefficiënt kan worden ingekocht. De toenemende vergrijzing in

16

Wassenaar en de extramuraliseringswens van de overheid draagt ook bij aan de stijgende kosten voor de maatwerkvoorzieningen. In 2020 is gestart met het ontwikkelen van een dashboard Wmo, waarin de inhoudelijke- en kostenontwikkeling wordt gepresenteerd. Daarin worden naast de stijgende kosten voor de huishoudelijke hulp ook alle andere WMO-kosten tegen het licht gehouden en kostenontwikkelingen toegelicht en van een analyse voorzien. De voorgenomen aanpak van het college om de stijgende kosten binnen de perken te houden, volgt daarna. Ieder jaar laat zich een stijging zien in de tekorten op de Jeugdzorg en die zal naar verwachting ook volgend jaar doorzetten. Dit probleem doet zich structureel voor bij alle ons omliggende gemeenten. Het gemeentebestuur van Wassenaar maakt zich hier zorgen over. Bij het uitvoeren van die wettelijke taken moet er geld bij uit de eigen -lokale- portemonnee. Gevolg is dat we als gemeente een aantal financiële keuzes moeten maken, namelijk: of moeten interen op het eigen vermogen, of moeten bezuinigen of de lokale lasten moeten laten stijgen of ambities bijstellen of een combinatie van deze. Dit vraagt om scherpe keuzes. Het tekort aan rijksvergoeding voor de gemeenten is alleen al voor het onderdeel jeugd eind 2020 voor heel Nederland becijferd op 1,7 miljard euro.

De oplopende kosten van jeugdzorg zonder toereikende rijkscompensatie kunnen niet langer worden gecompenseerd met bezuinigingen op andere voorzieningen voor inwoners en instellingen. De provincie Zuid-Holland erkent dit probleem en is inmiddels een lobby gestart richting het Rijk.Op 1 april 2021 is een voorstel aan de raad voorgelegd over kostenbesparende maatregelen jeugd. Inclusief voor alle Wassenaarse kwetsbaren Onder de noemer ‘langer thuis wonen’ zetten we ons in 2020 met betrokken organisaties in als ‘1 tegen eenzaamheid’ in de uitwerking van de inclusie-agenda. In 2020 is een integraal uitvoeringsplan ontwikkeld om de lokale agenda voor de inclusieve samenleving vorm te geven. Hiermee geven we een belangrijke aanzet tot de geleidelijke verwezenlijking van de algemene toegankelijkheid van sociale voorzieningen in het sociaal domein en een toegankelijke omgeving, cultuur en economie.

17

Sportakkoord Wassenaar in beweging! Als gevolg van het Nationale Sportakkoord worden gemeenten gefaciliteerd in het afsluiten van een Lokaal Sportakkoord. Door met elkaar een sportakkoord te sluiten en deze uit te voeren ontstaat er een nieuwe impuls voor een fit en gezond Wassenaar. Daarom heeft de gemeente zich daar in 2020 voor ingezet. Onze Wassenaarse focus ligt op inclusief sporten en bewegen; vitale sport- en beweegaanbieders/positief sportklimaat; van jongs af vaardig in bewegen.

Duurzaam en toekomstbestendig Klimaat en duurzaamheid Als Wassenaar willen we in het jaar 2050 CO-2 neutraal zijn, millennium- en fairtradegemeente blijven en een bijdrage leveren aan de energietransitie. Daarnaast staan wij voor verduurzaming van de samenleving en verbetering van de milieukwaliteiten van de leefomgeving. Ook in 2020 heeft de gemeente zich ingezet voor het realiseren van deze doelen. Regionaal zijn belangrijke stappen gezet in de ontwikkeling van de RES 1.0. Lokaal is de gemeente verder gegaan met de ontwikkeling van de transitievisie warmte, die eind 2021 gereed is. De gemeente heeft in 2020 ook veel ingezet op het stimuleren van lokale bewonersinitiatieven.

18

Toekomst van de Warenar: complexe opgave met kansen Begin 2020 heeft de raad aan het college van B&W de opdracht gegeven om de herontwikkelingsvariant van de Warenar verder uit te werken. De theaterfunctie en dorpshuisfunctie moeten duurzaam behouden blijven en het gebouw Warenar (inclusief theater) moeten ten minste kostenneutraal worden afgestoten. In overleg met de buurtvereniging, de parochie Heilige Augustinus en de Stichting Beheer Warenar (SBW) is een participatiegroep opgericht. Op basis van de uitwerking van de verschillende haalbaarheidsvarianten lopen inmiddels verkennende gesprekken met de betrokken stakeholders die naar verwachting voor de zomer van 2021 leiden tot een definitieve oplossing.

19

Bouwen aan een solide basis Nieuw te bouwen sporthal In Wassenaar is behoefte aan een moderne en eigentijdse sporthal die kan voorzien in een grote maatschappelijke vraag op het gebied van spel, sport en gezondheid voor onze jeugd, volwassen en ouderen. In 2020 is hier hard aan gewerkt. De realisatie van de nieuw te bouwen sporthal aan de Dr. Mansveltkade wordt mede mogelijk gemaakt door de vrijwillige inzet van betrokken Wassenaarders. Ook werkt de gemeente nauw samen met maatschappelijke partners. Inmiddels ligt er een prachtig definitief ontwerp. De finale gesprekken tussen de betrokken partijen richten zich op de wijze van exploitatie van het sportcomplex.

20

Nieuwe gymzaal Burmanlaan: van wensbeeld naar uitvoering Op 16 juli 2019 heeft de gemeenteraad besloten om een nieuwe gymzaal te realiseren. In het eerste kwartaal van 2020 is een nieuw Programma van Eisen opgesteld. De voorwaarde dat het gebouw volledig energieneutraal moet zijn, is hierin verwerkt. Naast de omschreven functionele eigenschappen is er een heldere verwijzing gemaakt naar innovatieve concepten. Na de gunning aan één van de marktpartijen is er voor fase 1 een ontwerpopdracht gegeven en is een vertaling gemaakt van het Programma van Eisen naar een voorlopig en definitief ontwerp. Om de gymzaal volledig energieneutraal te kunnen realiseren is een budget benodigd van € 1,59 miljoen incl. btw. Met de scholen en omwonenden is intensief contact onderhouden. Zij denken volop mee in het participatieproces. De gymzaal wordt naar verwachting aan het eind van 2021 gerealiseerd. Burgerpeiling 2020 In het najaar van 2020 zijn de burgerpeiling en ondernemerspeiling van ‘Waarstaatjegemeente’ uitgevoerd. De resultaten waren positief. Uitschieters in de stijgingen zijn het vertrouwen van inwoners in het bestuur én in de gemeentelijke communicatie: die zijn respectievelijk gestegen ten opzichte van 2018 van 18% naar 31% en van rapportcijfer 5,5 naar een 6,5. De inwoners waarderen hun woon- en leefomgeving met een 8,5.

21

Dienstverlening met betrekking tot afval De kosten voor het inzamelen en verwerken van het afval zijn binnen de afgesproken dienstverleningsovereenkomst met Avalex gebleven. Er is zelfs een licht positief resultaat van EUR 21 duizend. Ondanks dat er vanwege het coronavirus meer thuis gewerkt is, blijkt dat er aan huis minder is ingezameld. Het uitbreken van het Coronavirus heeft invloed op het afvalgedrag van de inwoners. Zo zijn er veel meer bezoeken geweest aan het afvalbrengstation aan de Hogeboomseweg. Het nationale thuiswerken heeft ook een positieve invloed gehad op de proef met het huis-aan-huis inzamelen van het PMD in Wassenaar. In 2021 zal het mogelijk worden om de keuze te maken voor nascheiding.

Woningontwikkeling bij de voormalige school Den Deijl In november 2020 heeft de raad besloten tot de herontwikkeling van het terrein van de voormalige Den Deylschool. In het besluit is een aantal uitgangspunten opgenomen die de basis vormen voor de herontwikkeling. De belangrijkste uitgangspunten betreffen het aantal woningen (minimaal 48), verdeling wonen over huur en koop in het middeldure segment, behoud van het monument Hofcampweg 3 en duurzame bouw. Dit wordt in 2021 nader uitgewerkt.

Denken in mogelijkheden Raadhuis De Paauw als volwaardig bestuurscentrum De raad heeft in mei 2020 besloten dat De Paauw in eigendom blijft van de gemeente Wassenaar. In opdracht van de raad worden de mogelijkheden onderzocht om van De Paauw een volwaardig bestuurscentrum te maken. Daarmee wordt bedoeld dat het college van B&W, de gemeenteraad en medewerkers gehuisvest worden in de Paauw. Op deze manier wordt de onderlinge bestuurlijke samenwerking verder versterkt. De ervaringen met digitaal vergaderen worden in het werkconcept meegenomen: plaats- en tijdonafhankelijk werken vormen een wezenlijk onderdeel van de nieuwe werkcultuur. 22

Instandhoudingswerkzaamheden te bescherming en behoud van Huize Ivicke In de zomer van 2020 is de gemeente begonnen aan het uitvoeren van de last onder bestuursdwang die is opgelegd aan de eigenaar van Huize Ivicke aan de Rust en Vreugdlaan 2. Rijksmonument huize Ivicke is een getrouwe 19e-eeuwse kopie van het koninklijke 18e-eeuwse Deense jachtslot Eremitageslottet in Dyrehaven. De meest urgente werkzaamheden worden in opdracht van de gemeente Wassenaar uitgevoerd en de overige werkzaamheden voor instandhouding van het pand zijn voorbereid en inmiddels is de aannemer verder gegaan met het uitvoeren.

23

Wassenaarse visie ‘Grip op wonen’ In 2020 heeft de raad de nieuwe woonvisie 2021-2025 ‘Grip op wonen’ in concept vastgesteld. In de Woonvisie Wassenaar 2021-2025 wordt het woonbeleid voor de komende vier jaar geschetst. Wassenaar is een aantrekkelijke woongemeente voor een grote verscheidenheid aan mensen. Om dat ook in de toekomst te blijven, worden woningen gebouwd op enkele gemeentelijke locaties, wordt strak gestuurd op woningbouwlocaties van private partijen en worden afspraken gemaakt met woningbouwcorporaties. In lijn met de demografische ontwikkeling worden jaarlijks 50 tot 75 woningen toegevoegd aan de woningvoorraad. Om aan te sluiten bij de vraag vanuit Wassenaar wordt ingezet op een bouwprogramma van 25% sociaal, waaronder Beschermd Wonen, 50% middelduur en 25% duur.

24

Scenariostudie buurtinitiatief Kerkehout en de gemeentewerf Voor deze gebieden zijn verschillende burgerinitiatieven opgesteld. De input die vanuit de burgerinitiatieven geleverd is, zal onderdeel uitmaken van de documentatie waarop de scenariostudies gebaseerd worden. Voor de gemeentewerf is bijvoorbeeld al gekeken naar milieuproblematiek in de ondergrond en zijn kabels en leidingen in beeld gebracht. Ook is er een eerste studie gedaan naar de transformatie van het gemeentekantoor, de bouw van woningen op de huidige locatie van de opslagruimtes en een kleinschalig appartementencomplex grenzend aan de Havenstraat. Er zijn tekeningen gemaakt voor de mogelijke invulling van het gebied die als inspiratie zullen dienen. Voor de locatie Kerkehout is in december 2018 een burgerinitiatief ingediend. Hierin is een 1e opzet gemaakt voor een integrale ontwikkeling van het gebied, waaronder een herinrichting/verkaveling van de sportvelden, een nieuwe buurtaccommodatie en de bouw van woningen. De gemeenteraad heeft in juni 2020 besloten om voor het buurtinitiatief Kerkehout € 30.000 beschikbaar te stellen. Dit wordt besteed aan een haalbaarheidsstudie naar een nieuw buurthuis waarin onder andere de buurtvereniging en SV Wassenaar gehuisvest kunnen worden. Inmiddels wordt voorzien in een follow-up. Deze wordt naar verwachting in het najaar van 2021 afgerond.

ANWB hoofdkantoor verlaat Wassenaar In september 2020 heeft de ANWB te kennen gegeven het ANWB-terrein aan de Wassenaarseweg te verlaten. Hiermee komt in tegenstelling tot de eerdere plannen van de ANWB de gehele locatie vrij voor herontwikkeling. De herontwikkeling van het ANWB-terrein biedt kansen voor de woningmarkt in Wassenaar (en daarbuiten). Het gaat hierbij niet alleen over nieuwe woningen, er wordt bij de herontwikkeling ook zorgvuldig omgegaan met de historische waarde van de gebouwen en met de omgeving waaronder park 25

Clingendael. Uiteraard wordt de omliggende buurt, het Haagse Benoordenhout en de gemeente betrokken bij de verdere ontwikkelingen op het terrein.

Valkenburg en de Groene Zone Met de ondertekening van de Bestuurlijke Afspraak Voortgang locatie Valkenburg op 5 maart 2020 maakten de vier samenwerkende partijen (ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties, provincie ZuidHolland, gemeente Katwijk en gemeente Wassenaar) afrondende afspraken met betrekking tot de ontwikkeling van de locatie Valkenburg. Dit was in aanvulling op de Bestuurlijke Afspraken uit december 2018. De aanvullende afspraken omvatten onder meer het uitvoeren van technisch onderzoek naar mogelijkheden voor het toevoegen van circa 600 woningen aan het woningbouwprogramma van 5.000 woningen. De gemeente Wassenaar heeft bij die gelegenheid aangegeven slechts bereid te zijn in te stemmen met het uitvoeren van technisch onderzoek, waarbij het tegengaan van sluipverkeer op de N441 en afdoende aandacht voor verminderen van stikstofeffecten nadrukkelijk geadresseerd worden. Daarnaast blijft Wassenaar opkomen voor de Groene Zone. Dat moet een plek blijven waar je midden in de drukke Randstad ruimte houdt om te ademen. Met de uitgestrekte weilanden, zichtlijnen naar de duinen en waardevolle ecologische en archeologische kwaliteiten is het daar uitermate geschikt voor. De Groene Zone is niet alleen voor Wassenaar maar ook regionaal van grote betekenis.

26

Voor meer informatie en de volledige jaarrekening, kijkt u op www.wassenaar.nl.

27

Financiële resultaten Rekeningresultaat In het Besluit Begroting en Verantwoording Provincies en Gemeenten (BBV) is bepaald dat per programma eerst alle baten en lasten en het saldo hiervan worden verantwoord (1). Om het gerealiseerde resultaat vast te stellen worden vervolgens per programma toevoegingen en/of onttrekkingen aan resultaat begroot en verantwoord (2). De resultaatbestemmingen die in dit hoofdstuk samengevat zijn weergegeven, worden in mindering gebracht op het gerealiseerde resultaat. Het hierna resterende bedrag wordt het saldo na bestemming genoemd voor 2020 en wordt toegevoegd aan de algemene reserve. In het onderstaande overzicht is een en ander samengevat weergegeven. Opbouw resultaat jaarrekening 2020 Bedragen x € 1.000, + = voordelig; - = nadelig Begroting actueel 2020

Jaarrekening 2020

Totaal baten

69.258

68.555

Totaal lasten

-72.816

-69.775

1. Gerealiseerde totaal saldo baten en lasten

-3.558

-1.220

Onttrekking reserves

12.160

12.160

Toevoeging reserves

-10.506

-10.506

2. Toevoeging/onttrekking aan reserves

1.654

1.654

Gerealiseerd resultaat voor bestemming (1+2)

-1.904

435

Resultaatbestemming Budgetoverhevelingen (A+B+C)

-1.170

Overige resultaatbestemming (D)

-0.000

Saldo na bestemming

-1.904

-735

Het rekeningresultaat inclusief reservemutaties bedraagt € 434.496 voordelig. Dit bedrag is in grote lijnen als volgt opgebouwd (Tabel 2).

Ontwikkeling resultaat 2020

Bedrag x € 1.000

Begroting vastgesteld

0

Voorjaarsnota 2020

-915

Najaarsnota 2020

-989

Saldo tot en met Najaarsnota

-1.904

28

Verschillenverklaring jaarrekening - Algemene uitkering

220

- Inkomensregelingen

1.066

- Kapitaallasten

-634

- Beschikking over reserves

1.165

- Diverse kleine voor-/nadelen per saldo

521

Verschillen jaarrekening

2.338

RESULTAAT VOOR BESTEMMING

435

Toelichting op het rekeningresultaat ten opzichte van de najaarsnota (€ 2,3 miljoen) De afwijkingen ten opzichte van de begroting zijn besloten en toegelicht in de voorjaarsnota en najaarsnota 2020. De verschillenverklaring hieronder gaat voort op de stand najaarsnota 2020 (€ 1,9 miljoen nadelig gemeld). 1. Algemene uitkering In de decembercirculaire is een aantal corona steunpakket maatregelen opgenomen voor een bedrag van € 68.000. Daarnaast leiden hoeveelheidsverschillen en de ontwikkeling van de uitkeringsbasis tot een voordeel van € 59.000. Verrekeningen over de jaren 2017 t/m 2019 leveren een voordeel op van € 95.000. 2. Inkomensregelingen De Wet Bundeling uitkering aan gemeenten (BUIG) resulteert door een hogere rijksvergoeding en lagere uitkeringslasten in een voordeel van € 1,1 miljoen. 3. Kapitaallasten Met ingang van de begroting 2020 is in Wassenaar voor bepaalde gebouwen en transportmiddelen een restwaardesystematiek ingevoerd. Na uitgebreid overleg met de accountant bleek dat de door de gemeente ingevoerde systematiek niet voldoet aan de voorwaarden die daaraan worden gesteld vanuit het Besluit Begroting en Verantwoording en de uitwerking daarvan in de notitie materiële vaste activa uit 2020. Dit leidt in 2020 tot € 634.000 hogere kapitaallasten. 4.

Beschikking over reserves Aan een storting in of onttrekking aan een reserve moet in het kader van het budgetrecht van de raad in principe altijd een raadsbesluit ten grondslag liggen. Hoe om te gaan met toevoegingen en onttrekkingen aan reserves is geregeld in de financiële verordening en de nota reserves en voorzieningen. Uitgangspunt van de nota reserves en voorzieningen is dat afwijkingen via het resultaat dienen te lopen, tenzij anders is besloten. Dit betekent dat alle geraamde onttrekkingen aan reserves volledig uitgevoerd worden ongeacht de werkelijke besteding die aan de onttrekkingen gekoppeld was. Dit levert voor de jaarrekening een voordeel op van € 1,2 miljoen, omdat een aantal projecten niet of slechts gedeeltelijk uitgevoerd is. Bij resultaatbestemming wordt voorgesteld om een groot deel van deze onttrekkingen weer terug te storten in de reserve en op te voeren in 2021. Het college acht deze fluctuaties onwenselijk en zal dan ook een voorstel aan de raad voorleggen om de financiële verordening op dit punt aan te passen.

29

Toelichting op de vermogens- en liquiditeitspositie Eigen vermogen Ten opzichte van eind 2019 neemt het eigen vermogen met € 1,2 miljoen af tot € 59,6 miljoen aan het eind van 2020. Hierbij is er van uitgegaan dat het volledige exploitatieresultaat in afwachting van de resultaatbestemming toegevoegd wordt aan het eigen vermogen. In deze (sub)paragraaf willen we met name ingaan op de ontwikkeling van de algemene reserve en het vrij besteedbaar deel in het bijzonder.

bedragen x € 1.000

31-12-2020

31-12-2019

52.944 6.183 434 59.562

45.288 12.990 2.504 60.782

Algemene reserve Bestemmingsreserves Gerealiseerde resultaat

Voor een toelichting op de reserves verwijzen wij u naar de balanstoelichting verderop in de jaarstukken. Algemene reserve De algemene reserve is te onderscheiden in een vrij besteedbaar deel van € 44,9 miljoen eind 2020 en een reserve weerstandsvermogen van € 8,0 miljoen, de bufferreserve. Het vrij besteedbare deel is in 2020 toegenomen met een bedrag van € 7,7 miljoen. Hier staat een afname van de bestemmingsreserves tegenover van € 6,8 miljoen. De opheffing van de reserve kapitaallasten is hier voor het grootste gedeelte de oorzaak van. Wassenaar heeft een uitstekend weerstandsvermogen. Ontwikkeling van het eigen vermogen Na resultaatbestemming daalt de algemene reserve met € 0,7 miljoen en komt daarmee uit op een saldo van € 52,2 miljoen. Hiermee vormt het vrij besteedbaar deel van het eigen vermogen van € 44,2 miljoen circa 76% van het totale vermogen van € 58,4 miljoen na bestemming van het resultaat. Ontwikkeling van de schuldpositie Ultimo 2020 is sprake van een liquiditeitsoverschot van € 34,7 miljoen dat nagenoeg geheel (verplicht) bij het Rijk wordt aangehouden. Het liquiditeitsoverschot is hiermee met € 1,6 miljoen toegenomen ten opzichte van de beginstand in 2020 van € 33,1 miljoen. De uitstaande kortlopende schulden zijn met € 0,1 miljoen toegenomen.

Investeringsprogramma 2021-2024 Naast het uitvoeren van de nog openstaande investeringen staan er in de huidige meerjarenraming 2021-2024 ambitieuze (investerings-)plannen opgenomen Voor een overzicht hiervan wordt verwezen naar de laatste bijlage op bladzijde 200 van de begroting 2021. In het Coalitieakkoord is besloten om deze investeringen uitsluitend met eigen middelen te financieren.

30

RESULTAATBESTEMMING In 2020 zijn de beschikbare budgetten niet in alle gevallen volledig benut. Voor een deel van de middelen die hierdoor niet zijn besteed wordt voorgesteld om deze over te hevelen naar 2021. In totaal gaat het hier om een bedrag van € 1.169.605. Naast de budgetoverhevelingen ten laste van het resultaat (A; € 267.446) betreft dit overhevelingen welke in 2020 reeds dekking hadden vanuit reserves (€ 902.159) danwel toegezegde subsidies (€ 484.389). Omdat de betreffende bedragen in 2020 al uit de diverse bestemmingsreserves gehaald moesten worden, dienen deze teruggestort te worden om zo de uitvoering in 2021 mogelijk te maken. De volgende bedragen dienen in de bestemmingsreserves teruggestort te worden: - Sociaal domein

€ 85.746

- Transitievisie Warmte

€ 47.535

- Volkshuisvesting en duurzaamheid

€ 114.646

- Grote projecten

€ 455.932

- Groene Buffer

€ 48.153

- Invoering Omgevingswet

€ 25.000

- Investeringen sport

€ 30.000

Het saldo van de jaarrekening voor resultaatbestemming (€ 434.496 voordelig) wijzigt als gevolg van bovenstaande resultaatbestemming naar een nadelig bedrag van € 735.109. Dit bedrag wordt onttrokken aan het vrij besteedbare bedrag van de algemene reserve. De toelichting op de bestemming van het resultaat volgt hieronder. De letters A t/m C verwijzen naar de tabel "Opbouw resultaat jaarrekening 2020" voorin deze paragraaf.

A. BUDGETOVERHEVELINGEN TEN LASTE VAN HET RESULTAAT (€ 267.446) Katalysator bij erfgoed € 17.890 Vanwege de beschikbaarstelling van het budget in december 2020 heeft toen wel de aftrap plaatsgevonden, maar zullen de overige werkzaamheden en het bijbehorende proces doorlopen in 2021 en dient het restantbudget doorgeschoven te worden naar 2021. Invoeringskosten inburgering € 45.037 In 2020 is begonnen met de voorbereidingen voor de Wet Inburgering, waarmee inburgering weer de verantwoordelijkheid wordt van de gemeente. Gedurende het jaar bleek dat de wet niet per 1-1-2021 zou worden ingevoerd, maar een jaar zou worden uitgesteld. De voorbereidingskosten in 2020 vielen daarom lager uit, maar de werkzaamheden worden in 2021 nog voortgezet. Daarom wordt voorgesteld het resterend budget over te hevelen naar 2021. Plan van aanpak dak- en thuisloosheid € 15.697 In de septembercirculaire zijn middelen ontvangen in het kader van dak- en thuisloosheid. Omdat de werkzaamheden voor het opstellen van een plan van aanpak -en de uitvoering daarvan- nog doorlopen in 2021, wordt voorgesteld het resterend budget over te hevelen naar 2021. 31

Onderhoud/Beheer kunstcollectie € 15.000 In de voorjaarsnota 2020 zijn er incidentele middelen aangevraagd met betrekking tot het onderhoud en beheer van de kunstcollectie van de gemeente Wassenaar. Vanwege de niet geplande extra werkzaamheden voortkomend uit de coronapandemie, was er onvoldoende capaciteit om aan de benodigde impuls met betrekking tot het onderhoud en het beheer van de kunstcollectie uitvoering te geven. Daarom wordt voorgesteld om het budget over te hevelen naar 2021. Verkeersonderzoek wegennet Wassenaar € 35.925 In 2020 is de gemeente gestart met een verkeersonderzoek naar ongewenst verkeer in Wassenaar. Het onderzoek is in twee fasen verdeeld: 1. Onderzoek en analyse knelpunten. Het eerder voorgestelde kentekenonderzoek heeft vanwege de coronamaatregelen niet plaatsgevonden. In plaats daarvan worden de knelpunten geanalyseerd op basis van 'floating car data' (TomTom data) uit november 2019, de interactieve kaart waar inwoners hun knelpunten in het verkeer hebben aangegeven en een schouw van de wegen. 2. Onderzoek naar mogelijke oplossingen. Op basis van de analyse worden in samenwerking met een klankbordgroep mogelijke oplossingen uitgewerkt. Voorgesteld wordt het resterend budget 2021 door te schuiven naar 2021. Voorbereidingskrediet vervangen kabelnet OV € 50.000 Het kabelnet van de openbare verlichting is eigendom van de gemeente Wassenaar.

In 2019 is in drie wijken waar regelmatig storingen van de openbare verlichting voorkomen het kabelnet onderzocht. Hier is geconstateerd dat het kabelnetwerk vervangen moet worden. Werkzaamheden zijn nog niet opgestart in 2020 en zijn gepland voor 2021. Voorgesteld wordt het budget over te hevelen naar 2021. Handhaving instandhouding Huize Ivicke € 26.088 In het kader van het handhaven op de wettelijke instandhoudingsplicht voor Huize Ivicke is voor het voeren van de juridische procedures en het uitvoeren van de last dekking nodig. Daarbij hebben zich onvoorziene omstandigheden voorgedaan. Nu de eigenaar de opgelegde last niet heeft uitgevoerd, is het werk door de gemeente voorbereid en inmiddels gestart. Daarnaast hebben we te maken gehad met extra onderzoeken, zijn er voorlopige voorzieningen door de wederpartijen aangevraagd en zijn de beroepsprocedures nog niet afgerond. Dit heeft zowel voor meer- als minderkosten gezorgd in 2020. Aangezien de procedures en de uitvoering van het werk ook in 2020 doorgaan, is het noodzakelijk het restant budget over te hevelen naar 2021. Optimalisatie digitale systemen € 11.809 Al meerdere jaren wordt gewerkt aan het digitaliseren van gegevens van onder andere de openbare ruimte. Deze gegevens worden ook steeds vaker ontsloten voor inwoners.

Voor het beheer van de openbare ruimte wordt gebruik gemaakt van verschillende softwarepakketten die nog niet allemaal met de Basisregistratie Grootschalige Topografie (BGT) zijn gekoppeld. Daardoor zijn er momenteel nog meerdere handelingen nodig om informatie uitwisseling tussen de verschillende systemen te realiseren. Er is vertraging in het project gekomen in verband met een extra koppeling van ICT-kant. Daardoor konden de partijen niet verder gaan en

32

zal het project worden afgerond in 2021. Voorgesteld wordt het restbudget van € 11.809 over te hevelen naar 2021. Voorbereidingskrediet vervangen brug Hofcampweg € 50.000 Eind 2019 is bij een visuele inspectie van de brug op de Hofcampweg schade geconstateerd. De constructie wordt steeds verder aangetast waardoor het advies is om de gehele constructie vervroegd te vervangen. In de Voorjaarsnota 2020 is daarom hiervoor een voorbereidingsbudget van € 50.000 toegekend. Door diverse oorzaken zoals de voorbereidingen met betrekking tot Integraal Gebiedsgericht Werken zijn de voorbereidende werkzaamheden voor de vervanging van de brug Hofcampweg in 2020 nog niet gestart, reden waarom voorgesteld wordt dit voorbereidingskrediet over te hevelen naar 2021.

B. BUDGETOVERHEVELINGEN MET DEKKING RESERVE (€ 902.159) Innovatiebudget sociaal domein € 45.406, dekking uit reserve sociaal domein In 2020 is er € 54.594 gebruikt voor o.a. het project Vitaliteit en Veiligheid. Het project loopt nog door in 2021. Tevens gaan er in 2021 nieuwe innovatieprojecten van start in het sociaal domein. Voorgesteld wordt het resterende bedrag van € 45.406 over te hevelen naar 2021. Bruisend Wassenaar € 26.500, dekking uit algemene reserve Door corona kon het feest 'Bruisend Wassenaar' niet plaatsvinden in 2020. De voorbereidingen voor dit feest worden samen met alle verenigingen, maatschappelijke partijen en het bedrijfsleven opgepakt in het tweede deel van 2021, met als doel om de festiviteiten in het voorjaar van 2022 te laten plaatsvinden. Transitievisie Warmte € 47.535, dekking uit reserve volkshuisvesting en duurzaamheid Eind 2020 resteert voor de uitvoering van het participatie Transitievisie Warmte, welk project in 2021 doorloopt, een bedrag van € 47.535. Het resterende bedrag is nodig voor reeds aangegane verplichtingen. Voorgesteld wordt het resterende bedrag inclusief de bijbehorende dekking over te hevelen naar 2021. Lokale Energiestrategie € 114.646, dekking uit reserve volkshuisvesting en duurzaamheid Eind 2020 resteert van het totale budget voor Lokale Energiestrategie € 114.646.

Van de in 2020 lopende projecten zal een aantal bij afronding in 2021 nog tot kosten leiden (€ 13.000). Voor de uitvoering van de Lokale Energiestrategie voor de periode 2021-2022 blijft dan € 101.646 over voor het resterende programma. Binnen het programma worden duurzame initiatieven ondersteund en wordt ingezet op verbetering van de communicatie. Voorgesteld wordt het resterende bedrag inclusief de bijbehorende dekking over te hevelen naar 2021. Beeldkwaliteitsplan € 11.000, dekking uit reserve grote projecten In 2020 is het Definitief Ontwerp Inrichtingsplan vastgesteld door de raad. Om een zorgvuldige en complete aanbesteding van het plan te starten is gewacht tot de vaststelling van de programmabegroting 2021. De aanbesteding na deze vaststelling is in gang gezet, waardoor een deel van de begrote kosten niet meer in 2020 uitgegeven is. Voorgesteld wordt het resterende bedrag inclusief de bijbehorende dekking over te hevelen naar 2021. 33

Verkeersveilige schoolomgevingen € 17.634, dekking uit algemene reserve Het afgelopen jaar is in overleg met scholen, politie en Veilig Verkeer Nederland verder aandacht besteed aan de verkeersveiligheid rondom schoolomgevingen. Er heeft o.a. een gezamenlijke schouw bij de Herenwegschool (omgeving Molenplein) en Bloemcampschool plaatsgevonden. Het uitvoeren van alle kleine maatregelen bij de schoolomgevingen is in de loop van 2021 gereed, waarna het project is afgerond. Voorgesteld wordt het resterend budget inclusief de dekking over te hevelen naar 2021. Groene zone Valkenburg € 156.918, dekking uit reserve grote projecten Het budget voor de projectlocatie Valkenburg is bedoeld voor de inrichting van de Groene Zone. Begin 2021 wordt de 'Nota van uitgangspunten' vastgesteld. Deze wordt in 2021 uitgewerkt tot een 'Masterplan'. Als dat door de raad is vastgesteld kan geld worden uitgegeven voor de inrichting van de Groene Zone. In 2020 zijn kosten gemaakt voor het formuleren van de 'Nota van uitgangspunten', voor communicatie richting omwonenden en belanghebbenden hierover, voor het lobbyen over de Wassenaarse belangen. De nota van uitgangspunten Groene Zone Valkenburg is op 2 maart 2021 vastgesteld. Voor de inrichting resteert € 156.918.

Gezien de opgaven die in 2021 staan (uitwerking Masterplan, uitwerking Ecologische verbindingszone, communicatie, etc.) is het van belang het resterende bedrag naar 2021 over te hevelen. Integrale Verkenning Valkenburg Katwijk-Wassenaar € 48.153, dekking uit reserve groene buffer Met het realiseren van de ecologische verbindingszone op de rand van de projectlocatie Valkenburg, vanaf de duinen naar de faunapassage bij de A44 kan in 2021 worden begonnen. De provincie heeft aangegeven de kosten van de uitvoering voor 100% te financieren. Gemeente draagt zorg voor de voorbereidingskosten (mogelijk met cofinanciering provincie), als onderdeel van afspraken binnen de Landschapstafel Duin Horst & Weide (Meerjarenprogramma DHW). De gemeentelijke bijdrage bedraagt € 60.000. Hiervan is € 11.847 betaald (o.a. kosten participatie Nota van uitgangspunten). Het naar 2021 over te hevelen resterende budget van € 48.153 zal worden ingezet voor de ecologische en civieltechnische uitwerking, die begin 2021 plaats vindt, waarna de definitieve beschikking kan worden aangevraagd bij de provincie. De Ecologische verbindingszone is een van de projecten die op korte termijn kunnen worden gerealiseerd en vooruitlopend op het Masterplan voor de hele Groene Zone. Alle projecten van het Meerjarenprogramma DHW moeten uiterlijk 2022 zijn afgerond.

Indien dit niet mogelijk blijkt, dient de uitvoering juridisch te worden geborgd. Het structureel budget van € 50.000 is helemaal gebruikt voor de inzet van inhuur (lobby en opstellen Nota van Uitgangspunten) en voor een recreatieve route met folder (hieraan heeft Katwijk meebetaald). De overige kosten voor inhuur komen ten laste van het incidenteel budget PLV. Voorbereidingskrediet De Paauw € 193.014, dekking uit reserve grote projecten In mei 2020 is het voorbereidingskrediet vrijgegeven voor de restauratie van de binnenzijde van De Paauw. Tevens is in die raadsvergadering van 19 mei bepaald dat nader (inhoudelijk) onderzoek wordt uitgevoerd naar de mogelijkheden van De Paauw als volwaardig bestuurscentrum. Deze onderzoekskosten voor het volwaardig bestuurscentrum worden vooralsnog op het voorbereidingskrediet van de restauratie geboekt. De voorbereidingen en onderzoeken zijn nog in volle gang en het budget inclusief dekking moet daarom worden overgeheveld naar 2021.

34

Voorbereidingskrediet ontwikkellocatie Middelweg (vm. Den Deijlschool) € 95.000, dekking uit reserve grote projecten Het krediet is eind 2020 beschikbaar gesteld. De voorbereidingen voor de marktverkenning zijn in december gestart. De ondersteuning van de marktverkenning en het opzetten van de ontwikkelcompetitie en daarmee de besteding van het voorbereidingskrediet vindt plaats in2021. Verzocht wordt het voorbereidingskrediet inclusief de dekking over te hevelen naar 2021. Invoering Omgevingswet € 25.000, dekking uit reserve invoering omgevingswet Het programma Omgevingswet beslaat meerdere jaren. Ook in 2021 staan veel activiteiten op stapel. Voor die activiteiten is voldoende budget randvoorwaardelijk. Voorgesteld wordt € 25.000 over te hevelen naar 2021 inclusief de daarbij behorende dekking. Amendement Burgerinitiatief Kerkehout € 30.000, dekking uit reserve investeringen sport Dit budget is in 2020 beschikbaar gesteld op verzoek van de gemeenteraad, die ruimte wilde geven aan een burgerinitiatief in Kerkehout. De initiatiefnemers worden met dit budget ondersteund om hun initiatief uit te werken en zo nodig met een gespecificeerder initiatief of voorstellen te komen. Daaraan werken buurt- en sportvereniging inmiddels samen met een initiatiefgroep. Resultaten worden in het voorjaar 2021 verwacht. Evenzo facturen voor werkzaamheden die voor de groep gedaan worden.

Voorgesteld wordt het budget inclusief de dekking over te hevelen naar 2021. Ontvlechting WODV € 51.013, dekking uit algemene reserve In 2020 is door de raad een bedrag van € 125.000 beschikbaar gesteld als voorbereidingskrediet voor de ontvlechting. Hiervan is in 2020 ca. € 74.000 uitgegeven onder andere voor het inwinnen van advies (organisatie, strategische communicatie en door de ondernemingsraad), vervanging van voor de ontvlechting vrijgemaakte (OR)-medewerkers en de voorbereiding van werkzaamheden voor het plaatsingsproces van medewerkers. De ontvlechting van de WODV en opbouw van Wassenaar als nieuwe organisatie wordt in 2021 voortgezet. Voor 2021 bestaan de verwachte lasten uit vergelijkbare uitgaven/werkzaamheden en met name kosten voor ‘onboarding’ en aanvullend advies. Om de kosten in 2021 (gedeeltelijk) te dekken wordt voorgesteld een bedrag van € 51.000 te bestemmen voor 2021. Actieplan Jeugd € 40.340, dekking uit reserve sociaal domein In 2020 is gebleken dat sommige functies moeilijk te vervullen waren door de arbeidsmarktomstandigheden. Hierdoor is binnen het actieplan jeugd werk blijven liggen waar wel in 2021 op ingezet moet worden. Daarom wordt voorgesteld het resterend budget inclusief dekking over te hevelen naar 2021.

C. BUDGETOVERHEVELINGEN MET DEKKING SUBSIDIES/BIJDRAGEN (€ 484.389) Geluidsanering woningen € 120.450, dekking uit rijksbijdrage In het kader van de Subsidieregeling sanering verkeerslawaai heeft het ministerie van Infrastructuur en Waterstaat de gemeente desgevraagd een subsidie toegekend voor het opstellen van een geluidsaneringsprogramma en begeleiding van de uitvoering van geluidwerende voorzieningen bij woningen. De 35

komende jaren zal een beroep op deze middelen worden gedaan om de impact van verkeerslawaai op bepaalde woningen te beperken. Derhalve wordt voorgesteld de vooruit ontvangen rijksmiddelen te storten in een te vormen voorziening Geluidsanering woningen. Duurzaamheidsvouchers € 168.664, dekking uit rijksbijdrage Eind 2020 resteert voor de uitvoering van Duurzaamheidsvouchers een bedrag van € 168.664. Ook dit project loopt door in 2021. Van het genoemde bedrag is € 48.664 gereserveerd voor uitvoering van de regeling en € 120.000 voor de vouchers. Voor het project is een rijksbijdrage Regeling Reductie Energiegebruik ontvangen van € 270.000. Voorgesteld wordt het resterende bedrag inclusief het niet bestede subsidiebedrag over te hevelen naar 2021. Gemeentelijk Onderwijsachterstandenbeleid € 116.896, dekking uit rijksbijdrage Het rijksbudget voor gemeentelijk onderwijsachterstandenbeleid wordt jaarlijks aan gemeenten beschikbaar gesteld in de vorm van een specifieke uitkering. Voor niet bestede middelen in het tijdvak 2019-2022 geldt dat deze aan het einde van het tijdvak moeten worden terugbetaald aan het rijk. Het voor 2019 en 2020 niet bestede deel ter hoogte van € 116.896 moet daarom inclusief de dekking worden overgeheveld naar 2021.

Talking Traffic € 13.646, dekking uit subsidie Provincie De verkeersregelinstallaties op de N44 bij Van der Valk, Van de Oude Meulenlaan en de Houtlaan zijn omgebouwd tot intelligente verkeersregelinstallaties om -vooruitlopend op de toekomst- de verkeersafwikkeling op deze kruispunten te verbeteren. De ombouw van de verkeerslichten op de Van Zuylen van Nijeveltstraat naar intelligente verkeerslichten is nog niet afgerond. Het betreft hier zowel de fysieke als de softwarematige ombouw. De functionaliteit van de verkeerslichten tot aan de realisatie is verder niet in het geding. Voorgesteld wordt het resterend budget inclusief de dekking over te hevelen naar 2021. Ontdek Prins Frederiks Parkenroute € 64.733, dekking uit subsidie Provincie en bijdrage gemeenten De uitvoering van het project Frederiks Parkenroute is samen met de gemeente Voorschoten gestart in 2019. Subsidies zijn ontvangen van de Erfgoedlijnen, Landschaptafel Duin, Horst en Weide en medepartner gemeente Voorschoten. Afronding was voorzien aan het eind van 2020. Afstemming met externe stakeholders en vooral ook de beperkingen door COVID-19 hebben gezorgd voor een uitloop van de uitvoering van het project. Beoogde eind is nu 2e kwartaal 2021, mede afhankelijk van de situatie rondom COVID-19. Begroting van hele project is € 110.000, waaraan Wassenaar € 25.000 bijdraagt en Voorschoten € 5.000.

Deze bedragen zijn in 2019 en 2020 volledig tot besteding gekomen, waardoor er thans nog een budget resteert van € 64.733. Hiertegenover staat dekking vanuit de subsidies van PZH (Erfgoedlijnen) en de landschapstafel, die beiden voor 80% zijn bevoorschot. Het project bestaat uit meerdere onderdelen, die door verschillende partijen worden uitgevoerd. Een groot aantal opdrachten loopt nog en er heeft nog geen eindafrekening plaatsgevonden; facturen worden de komende maanden daarvoor verwacht.