Jaarstukken 2022
Tekst van het document
Jaarstukken 2022
Inhoudsopgave Leeswijzer: ............................................................................................................................................... 3 Voorwoord ............................................................................................................................................... 5 Inleiding ................................................................................................................................................... 6 1. Participatie in samenhang ................................................................................................................... 9 2. Mens in ontwikkeling ......................................................................................................................... 17 3. Dorp in Ontwikkeling .......................................................................................................................... 23 4. Leefbaar Dorp .................................................................................................................................... 32 5. Bestuur in samenhang....................................................................................................................... 37 6. Algemene dekkingsmiddelen en onvoorzien .....................................................................................
42 Paragraaf 1 Lokale heffingen ................................................................................................................ 48 Paragraaf 2 Weerstandsvermogen en risicobeheersing ....................................................................... 54 Paragraaf 3 Onderhoud kapitaalgoederen ............................................................................................ 59 Paragraaf 4 Financiering ....................................................................................................................... 64 Paragraaf 5 Bedrijfsvoering ................................................................................................................... 67 Paragraaf 6 Verbonden partijen ............................................................................................................ 71 Paragraaf 7 Grondbeleid ....................................................................................................................... 74 Paragraaf 8 Corona ............................................................................................................................... 82 Paragraaf 9 Wet Open Overheid (WOO) ..............................................................................................
84 Jaarrekening: Balans ............................................................................................................................. 85 Overzicht van baten en lasten ............................................................................................................... 87 Grondslagen en waardering .................................................................................................................. 88 Toelichting op de Balans ....................................................................................................................... 93 Toelichting op de programmarekening ................................................................................................ 111 Toelichting per programma.................................................................................................................. 112
2
Jaarrekening 2022 in één oogopslag Het grootste deel van onze inkomsten komt uit het gemeentefonds dat de Rijksoverheid beschikbaar stelt. Dit fonds wordt gevuld door landelijke belastingen. Elke gemeente krijgt hieruit een bijdrage. Hoe hoog de bijdrage is, hangt af van het aantal inwoners, de oppervlakte, het aantal jongeren, hoeveel watergebied er is en nog veel meer. Er zijn ook andere inkomsten: bijvoorbeeld uit de verkoop van gronden. Dat speelt vooral op de nieuwbouwlocaties. Andere inkomsten zijn de gemeentelijke belastingen zoals de Onroerendezaakbelasting (OZB). Waddinxveen groeit momenteel waardoor deze inkomsten allemaal hoger zijn dan in 2021.
Totale inkomsten 2022
Totale uitgaven 2022
Totaal: €123.670
Participatie in samenhang Overige baten
€30.967
Totaal: €112.122
Mens in ontwikkeling
€22.095 Overige bijdragen Rijk
€10.105
€10.658 Dorp in ontwikkeling
Afvalstoffen- en rioolheffing
€7.896 Onroerende zaakbelasting
€9.338
€33.961 Leefbaar Dorp
€16.257 Bestuur in samenhang
Grondbeleid
€7.552
€18.686
Algemene dekkingsmiddelen
Algemene uitkering gemeentefonds
€12.727
€55.550
De gemeente Waddinxveen sluit het jaar 2022 met een positief resultaat af. Inmiddels is 2023 in volle gang en blijven er net als vorig jaar financiële onzekerheden voor de toekomst. Naast de hoge inflatie en rente daalt het gemeentefonds (na een eerdere terugval in 2026) in 2027 verder door. Steeds meer gemeenten hebben problemen met het structureel in evenwicht houden van de (meerjaren)begroting. Zover is het bij ons nog niet, maar ook in Waddinxveen beginnen we dit echt te voelen. Dit maakt het opstellen van de Programmabegroting 2024 - 2027 voor het college tot een grote uitdaging.
€ 30.967
Participatie in samenhang - Monitoring van kosten is verbeterd - Nieuw contract Collectieve zorgverzekering
€ 9.138 Inkomen
Mens in ontwikkeling
- Aandacht voor Kindermishandeling en Huiselijk geweld - Start nieuwe Wet Inburgering
€ 13.507 Jeugd
€ 10.658
- Start bouw nieuwe huisvesting Coenecoopcollege - Taalklas voor anderstaligen is gerealiseerd - Uitvoering programma om ongewenste zwangerschap bij kwetsbare inwoners te voorkomen - Aanbesteding om gemeentelijke gebouwen gasloos te maken is uitgevoerd
€ 3.734 Educatie
€ 1.276 Kunst & cultuur
€ 3.776 Sport
€ 1.505 Volksgezondheid
- Uitvoering integrale projecten uit het Projectenboek Openbare Ruimte 2021-2024 - Uitvoering deelprojecten uit het Uitvoeringsplan Groen 2021-2024 - Uitvoering parkeeronderzoek - Verduurzaming van de inzameling en verwerking van huishoudelijk afval - Organisatie van de Landelijke Opschoondag
€ 3.838 Afval
€ 4.482 Wegen
€ 5.844 Groen & Water
€ 2.093 Riolering
€ 5.788 Wmo
€ 33.961
Dorp in ontwikkeling -
Omgevingsvisie Waddinxveen 2050 is vastgesteld Duurzaamheidskoers Duurzaam Waddinxveen is vastgesteld Woonzorgvisie Waddinxveen 2035 is vastgesteld Uitvoeringsprogramma van het Economisch Koersdocument is vastgesteld - Het (door)fietsnetwerk wordt verbeterd
€ 367 Nieuwe & kwetsbare groepen
€ 16.257
Leefbaar dorp
€ 2.534 Werk
€ 649 Economie
€ 22.591 Grondbeleid
€ 1.806 Milieu & duurzaamheid
€ 5.552 Ruimtelijke ordening
€ 809 Verkeer
€ 2.554 Wonen
€ 7.552
Bestuur in samenhang -
Nieuw beleid voor Bibob en cameratoezicht is vastgesteld Voor de 3e keer is de kinderburgemeester geïnstalleerd De gemeenteraadsverkiezingen zijn georganiseerd Vluchtelingen uit Oekraïne zijn opgevangen in een gebouw aan de Noordkade - Crisisnoodopvang in de tennishal aan de Sniepweg is georganiseerd voor vluchtelingen
€ 677 Algemeen bestuur
€ 1.780 Brandweer
€ 723 € 1.361 Openbare orde Publiekszaken & veiligheid
€ 982 Dagelijks bestuur
€ 207 Wijkregie
€ 1.822 Ontheemden
Jaarverslag 2022
Leeswijzer: Voorwoord en inleiding
Het jaarverslag start met een voorwoord, waarin kort en bondig wordt ingegaan op de belangrijkste inhoudelijke en financiële ontwikkelingen in 2022. In de inleiding staat het voorstel bestemmingsresultaat beschreven.
Programma's
Daarna volgt de verantwoording van de programma's en van het onderdeel algemene dekkingsmiddelen en onvoorzien. De verantwoording gebeurt met de volgende vragen: • • •
Wat willen we bereiken? Wat hebben we daarvoor gedaan? Wat heeft het gekost?
Elk programma kent onderliggende beleidsproducten Programma
Beleidsproducten
Participatie in samenhang
Wet maatschappelijke ondersteuning (Wmo) (F. Vleij) Jeugd (F. Vleij) Werk (B.J.A. Leferink) Inkomen (B.J.A. Leferink) Volksgezondheid (B.J.A. Leferink) Educatie (B.J.A. Leferink) Nieuwe en kwetsbare groepen (B.J.A. Leferink) Kunst en cultuur (B.J.A. Leferink) Sport (B.J.A. Leferink) Ruimtelijke ordening (A. Kerssies) Grondbeleid (F. Vleij) Verkeer (F. Vleij) Duurzaamheid & Milieu (B.J.A. Leferink) Economie (A. Kerssies) Wonen (A. Kerssies) Groen en water (A. Kerssies) Wegen (A. Kerssies) Riolering (A. Kerssies) Afval (F. Vleij) Algemeen bestuur (drs. E.J. Nieuwenhuis) Dagelijks bestuur (drs. E.J. Nieuwenhuis) Publiekszaken (drs. E.J. Nieuwenhuis) Openbare orde en veiligheid (drs. E.J. Nieuwenhuis) Wijkregie (F. Vleij) Brandweer(drs. E.J. Nieuwenhuis)
Mens in ontwikkeling
Dorp in ontwikkeling
Leefbaar dorp
Bestuur in samenhang
Paragrafen
In dit onderdeel worden onderwerpen behandeld die van belang zijn voor het inzicht in de financiële positie van de gemeente. Er is specifiek aandacht voor onderwerpen waar politieke of financiële risico’s aan verbonden zijn.
Jaarrekening
Deze omvat de financiële verantwoording over 2022 en het zogenaamde overzicht van baten en lasten en de balans. Ook het overzicht "Single information Single audit" maakt hier deel van uit.
Controleverklaring
De jaarrekening is onderworpen aan de accountantscontrole en leidt tot een controleverklaring van de onafhankelijke accountant met een oordeel over de getrouwheid en rechtmatigheid van de jaarrekening.
Besluit en bijlagen
De jaarstukken worden gecompleteerd met het voorgestelde raadsbesluit en enkele bijlagen.
3
De volgende emoticons worden in het jaarverslag gebruikt Tijd (Voor) op schema Bijna op schema Niet op schema
Voorwaarden en activiteiten Voorwaarden/activiteiten bijna op orde Voorwaarden/activiteiten niet op orde
4
Voorwoord Geachte lezer, Bij deze biedt het college de jaarstukken 2022 aan. In dit document kijken we terug op de behaalde resultaten van het afgelopen jaar op basis van de begroting 2022. We hebben in 2022 een overschot wat verder wordt toegelicht in de inleiding. Het beeld voor de komende jaren is echter minder rooskleurig. Daarover meer in de Kaderbrief 2024 – 2027. 2022 stond voor een groot deel in het teken van de verkiezingen Van januari tot en met maart 2022 zijn er zo min mogelijk politiek gevoelig onderwerpen naar de raad gebracht om de volgende raad niet in de wielen te rijden. Van maart tot juni vonden de coalitieonderhandelingen plaats. Eind juni is het nieuwe college geïnstalleerd en begonnen de wethouders met de inwerkperiode. Na de zomer boden wij het collegeprogramma 2022-2026 ter informatie aan de raad aan. Alles bij elkaar opgeteld betekent dit dat het gehele jaar 2022 atypisch was ten opzichte van andere jaren. 2022 stond ook in het teken van oorlog, crisis en vluchtelingen Op de Noordkade hebben wij Oekraïense vluchtelingen opgevangen. Sommige van deze vluchtelingen hadden ondersteuning nodig vanwege een taalbarrière of het omgaan met de opgelopen trauma’s. We regelden onderwijs voor de kinderen en zoveel mogelijk werk en/of dagbesteding voor volwassenen.
Daarnaast hebben wij het afgelopen jaar vluchtelingen vanuit de hele wereld opgevangen in de tennishal vanwege de vluchtelingencisis. Ook dit vroeg veel van de gemeente op het gebied van onderwijs, dagbesteding, medische zorg en communicatie. Het heeft echter niet alleen veel gevraagd, het gaf ook veel voldoening. Graag maken we van deze gelegenheid gebruik alle medewerkers en vrijwilligers nogmaals hartelijk te bedanken voor hun betrokkenheid en inzet. In het coalitieakkoord en het collegeakkoord hebben we duidelijke prioriteiten gesteld We kijken de komende jaren met name naar financiën, wonen, maatschappelijke voorzieningen en duurzaamheid. In 2022 hebben we veel voorbereidende stappen genomen om de komende 4 jaar belangrijke voortgang te kunnen boeken op deze onderwerpen. Ondanks alle uitdagingen van de komende collegeperiode, zetten wij ons als college de komende jaren vol in om zoveel mogelijk van de ambities uit te voeren. Wij bedanken iedereen die zich heeft ingezet voor Waddinxveen in 2022. In het bijzonder bedanken wij het voorgaande college voor hun inzet en de warme overdracht. Het college van burgemeester en wethouders
5
Inleiding Aan de raad Hierbij bieden wij u de Jaarstukken 2022 aan. Deze jaarstukken omvatten het jaarverslag, bestaande uit de programmaverantwoording en de paragrafen en de jaarrekening. Het college legt hiermee verantwoording af over het in 2022 gevoerde beleid. Uitgangspunt bij de samenstelling van deze jaarstukken was de begroting 2022 - 2025. Resultaat 2022 Het werkelijk resultaat 2022 inclusief winstneming grondexploitatieprojecten bedraagt € 11.547.000 voordelig. Bij de 2e Burap werd nog een voordelig resultaat verwacht van € 7.179.000. Bij het opstellen van de jaarrekening waren er o.a. meevallers te noteren voor onder andere een hogere winstuitkering van het Gouwepark, een lagere dotatie aan de voorziening oud-wethouders, verkoopopbrengst voormalige Willem Alexander school Oranjelaan, algemene uitkering decembercirculaire en onroerendezaakbelastingen in verband met areaaluitbreiding waardoor het resultaat € 4.368.000 voordeliger uitgevallen is. Op basis van de nieuwe regelgeving van het Besluit Begroting en Verantwoording is het verplicht tussentijds winst te nemen bij grondexploitatieprojecten, indien dit gerealiseerd is. De tussentijdse winstneming voor 1 project bedraagt € 1.555.000.
Bestemming werkelijk resultaat 2022 Het bestemmingsvoorstel voor het voordelig resultaat van € 11.547.000 kan als volgt worden onderbouwd: Bestemmingsreserve klimaatakkoord In de toelichting op het resultaat is aangegeven dat het toegekende budget niet geheel besteed is, waardoor de lasten in 2021 € 77.271 lager zijn. Deze kosten worden gedekt uit de bestemmingsreserve klimaatakkoord. Voorgesteld wordt om bij de resultaatbestemming 2022 een bedrag van € 77.271 terug te storten in de bestemmingsreserve klimaatakkoord. Bestemmingsreserve koplopergemeente cliëntondersteuning Bij het project Koplopergemeente cliëntondersteuning is er een voordeel van € 6.125. Het project wordt gedekt uit de bestemmingsreserve Koplopergemeente cliëntondersteuning. Omdat er in 2023 nog bedragen worden uitgegeven, wordt voorgesteld om het saldo toe te voegen aan de bestemmingsreserve Koplopergemeente cliëntondersteuning. Bestemmingsreserve uitvoeringslasten TOZO Voor de uitvoeringslasten TOZO is er een voordeel van € 16.751. De kosten worden gedekt uit de bestemmingsreserve uitvoeringslasten TOZO. Omdat er in 2023 nog bedragen worden uitgegeven voor de uitvoering van de TOZO, wordt voorgesteld om het bedrag toe te voegen aan de bestemmingsreserve uitvoeringslasten TOZO. Hogere winstuitkering Gouwepark De winstuitkering Gouwepark is € 167.918 hoger uitgevallen dan waarmee rekening is gehouden.
Voorgesteld wordt om dit bedrag te storten in de Algemene Bedrijfsreserve Grondbedrijfsfunctie. Algemene Bedrijfsreserve Algemene Dienst Voor de sloop van de panden Peter Zuidlaan 2, 3 en 5 was een budget opgenomen van € 265.956. Dit bedrag wordt gedekt uit de Algemene Bedrijfsreserve Algemene Dienst. Aangezien de sloop van deze panden
6
doorgeschoven is naar 2023 wordt voorgesteld om het bedrag van € 265.956 terug te storten in de Algemene Bedrijfsreserve Algemene Dienst. Bestemmingsreserve energietoeslag Bij Burap-2 2022 is voorgesteld om het ontvangen bedrag van het Rijk met betrekking tot de uitbetaling van de energietoeslag te storten in de bestemmingsreserve energietoeslag. De uitbetaling van de energietoeslag heeft al plaatsgevonden in december 2022, waardoor er een nadeel is ontstaan van € 482.000. Voorgesteld wordt om een bedrag van € 450.000 te onttrekken aan de bestemmingsreserve energietoeslag. Bestemmingsreserve Corona Omdat er voor het jaar 2023 geen uitgaven meer worden verwacht met betrekking tot corona, wordt voorgesteld om het saldo van de bestemmingsreserve Corona voor een bedrag van € 470.546 over te hevelen naar de Algemene Bedrijfsreserve Algemene Dienst. En vervolgens deze bestemmingsreserve op te heffen. Bestemmingsreserve nieuw zwembad Omdat de kosten voor de nieuwbouw van een zwembad hoger zullen uitvallen dan de huidige exploitatielasten, is voorgesteld om de komende jaren te gaan “sparen” uit de toekomstige voordelige jaarrekeningsaldi. Voorgesteld wordt om bij de resultaatbestemming 2022 een bedrag van € 1.000.000 toe te voegen aan de Bestemmingsreserve nieuw zwembad.
Bestemmingsreserve maatschappelijke voorzieningen Omdat de kosten voor de nieuwbouw van diverse maatschappelijke voorzieningen in de toekomst hoger zullen uitvallen, wordt voorgesteld om te gaan “sparen” uit de toekomstige voordelige jaarrekeningsaldi. Voorgesteld wordt om bij de resultaatbestemming 2022 een bedrag van € 1.500.000 toe te voegen aan een nieuw te vormen Bestemmingsreserve maatschappelijke voorzieningen. Bestemmingsreserve Oekraïners We hebben het voornemen om deze bestemmingsreserve om te zetten naar een bestemmingsreserve Vluchtelingen. Bij het rijk wordt nagegaan of dit mogelijk is. We komen hier bij de Programmabegroting 20242027 op terug. Saldo incidentele lasten en baten In de Toelichting op de programmarekening 2022 is een overzicht incidentele baten en lasten over 2022 opgenomen. Dit overzicht is van belang voor het verkrijgen van inzicht in de structurele en incidentele component van het werkelijk voordelig resultaat 2022 van € 11.547.000. De structurele component is € 789.000 voordelig en de incidentele component is € 10.758.000 voordelig. Gemeenschappelijke regelingen In de Paragraaf 6 - Verbonden partijen zijn over 2022 per verbonden partij de geraamde en de werkelijke uitgaven opgenomen. De werkelijke uitgaven zijn gebaseerd op de informatie die we tot en met 1 april 2023 van de betreffende partijen hebben ontvangen.
Afrekeningen op basis van de jaarrekening van de verbonden partijen die na die datum zijn ontvangen zullen in de jaarrekening 2023 worden verantwoord. In deze jaarstukken zijn de inhoudelijke bijdragen van de verbonden partijen opgenomen bij de programma’s. Op mogelijke risico’s die zich bij de verbonden partijen voor kunnen doen wordt indien noodzakelijk in de Paragraaf 2 - Weerstandsvermogen en risicomanagement nader ingegaan.
7
Voorstel Wij stellen u voor: 1. De jaarstukken over 2022, bestaande uit het jaarverslag en de jaarrekening met een voordelig rekeningresultaat van € 11.547.375 vast te stellen; 2. De onderuitputting op duurzaamheid voor een bedrag van € 77.271 toe te voegen aan de bestemmingsreserve Klimaatakkoord; 3. Het saldo van het project Koplopergemeente cliëntondersteuning voor een bedrag van € 6.125 toe te voegen aan de bestemmingsreserve Koplopergemeente cliëntondersteuning; 4. Het saldo van de uitvoeringslasten TOZO voor een bedrag van € 16.751 toe te voegen aan de bestemmingsreserve Uitvoeringslasten TOZO; 5. De hogere winstuitkering van het Gouwepark voor een bedrag van € 167.918 toe te voegen aan de Algemene Bedrijfsreserve Grondbedrijfsfunctie; 6. Het terugstorten van een bedrag van € 265.956 in de Algemene Bedrijfsreserve Algemene Dienst in verband met de sloop van de panden Peter Zuidlaan 2, 3 en 5 in 2023; 7. Het nadeel van de uitbetaling van de energietoeslag voor een bedrag van € 450.000 te onttrekken en het voorschot 2023 ontvangen in de decembercirculaire van € 532.000 toe te voegen aan de bestemmingsreserve energietoeslag; 8. De bestemmingsreserve corona voor een bedrag van € 470.546 over te hevelen naar de Algemene Bedrijfsreserve Algemene Dienst en de bestemmingsreserve corona op te heffen; 9.
Een bedrag van € 1.000.000 toe te voegen aan de bestemmingsreserve nieuw zwembad; 10. Een bedrag van € 1.500.000 toe te voegen aan de nieuw in te stellen bestemmingsreserve maatschappelijke voorzieningen; 11. Het resterende voordelige rekeningresultaat 2022 van € 8.431.354 toe te voegen aan de Algemene Bedrijfsreserve Algemene Dienst (dit is inclusief het volledig terugvloeien aan de raad voorgestelde voorfinanciering vanuit de ABAD op 31 mei 2023 voor uitbreiding maatschappelijke voorzieningen Park Triangel); 12. De onderhanden restantkredieten groot onderhoud en investeringen zoals opgenomen in de Paragraaf 3 – Onderhoud kapitaalgoederen en de Bijlage – Overzicht (restant) investeringskredieten over te hevelen naar het begrotingsjaar 2023.
Het college van burgemeester en wethouders, de secretaris,
de burgemeester,
Mevr. J.M. van Vugt
dhr. E.J. Nieuwenhuis
8
Programma: Participatie in samenhang
1. Participatie in samenhang Maatschappelijk vraagstuk We willen dat iedereen in Waddinxveen op voet van gelijkheid kan meedoen in de samenleving We streven dus naar een inclusieve samenleving. Samen met inwoners, ondernemers en maatschappelijke organisaties geven we daaraan invulling. De mogelijkheden, talenten en eigen regie van onze inwoners staan daarbij voorop. We hanteren de volgende uitgangspunten: • Veel aandacht voor preventie (het voorkomen van hulpvragen en kosten) • Integraliteit en maatwerk (dat past bij de vraag) • Iedereen doet mee • Duurzaamheid en nazorg • Samenredzaamheid Elk uitgangspunt geeft handvatten voor het aanpakken van verschillende soorten hulpvragen We vergoeden kosten van vervoer voor bepaalde groepen van inwoners Om aan de samenleving deel te kunnen nemen, kan vervoer een probleem zijn. Wij vergoeden in bepaalde situaties kosten van het vervoer. Thema’s waar aandacht voor is In het beleidskader voor het Sociaal Domein zijn thema’s genoemd waarmee we aan de slag zijn gegaan. Bij het bepalen van de thema’s zijn trends en signalen opgehaald bij professionals en (belangen-) organisaties. Thema’s waar de komende jaren aandacht voor moet zijn: • Gezond opgroeien in Waddinxveen • Leven met voldoende middelen • Mantelzorgers en (zorg)vrijwilligers • Wonen • Huiselijke relaties • Mentaal welbevinden Een hulpvraag kan op meerdere leefgebieden spelen.
Regionale samenwerking in het sociaal domein We kunnen als gemeente niet alles alleen uitvoeren. Daarom pakken we de uitvoering van opgaven en veranderingen binnen het Sociaal Domein voor een deel samen op met de gemeenten in de regio. De kosten van de Jeugdhulp houden we zo goed als mogelijk onder controle door maatregelen Zoals alle gemeenten moet ook Waddinxveen de kosten voor Jeugdhulp beperken. Met maatregelen proberen we de groei van de kosten te verminderen of terug te dringen. Dat doen we bijvoorbeeld door afspraken met aanbieders bij de inkoop van het zorgaanbod en de toepassing van budgetplafonds. We geven dan vooraf aan tot welk bedrag uitgaven mogen worden gedaan. We maken ook afspraken met externe verwijzers, zoals de huisartsen, over een werkwijze die leidt tot lagere kosten. Met de organisaties waarmee we samenwerken geven we veel aandacht aan het voorkomen van hulpvragen en de kosten die daardoor kunnen ontstaan. We zorgen dat organisaties daar tijd voor hebben en ook lichtere vormen van hulp kunnen bieden die niet zo kostbaar zijn. De financiële gevolgen van de coronacrisis voor het gemeentelijk sociaal domein zijn nog onbekend Het is nog onduidelijk wat de economische gevolgen van de coronacrisis zullen zijn en hoe die doorwerken in 2022.
Wat betreft werkloosheid onder jongeren en arbeidsparticipatie zien we geen of maar kleine afwijkingen in de afgelopen periode. Wel is het zo dat de landelijke steunmaatregelen voor bedrijven nog beperkt worden
Wat willen we bereiken? Gezond opgroeien in Waddinxveen We verbeteren en versterken de zelfredzaamheid op een betaalbare wijze We verbeteren en versterken de zelfredzaamheid van jeugdigen en van ouders/verzorgers in hun rol als opvoeder. De samenwerking met het onderwijs verstevigen we bijvoorbeeld via de lokaal educatieve agenda. We zetten in op het verbeteren en het laten doorgaan van zorg na de leeftijd van 18 jaar. Bij de centrumgemeente Gouda worden tot en met 2021 de structurele lasten regionale samenwerking sociaal domein betaald uit incidentele overschotten op baten, zoals beschermd wonen. Vanaf 2022 moeten de samenwerkende gemeenten structureel gaan bijdragen. De lasten daarvan bedragen € 142.000 structureel met ingang van 2022 oplopend naar € 163.000 in 2025.
9
Met de regiogemeenten in Midden-Holland gebruiken we de mogelijkheden (binnen de inkoopafspraken) om kosten in de hand te houden of om bij te sturen. Het regionaal programma sturen op kosten geeft hieraan richting. We maken de kosten van zorgtrajecten duidelijk en met verwijzers van buiten de gemeentelijke organisatie gaan we daarover regelmatig in gesprek. We werken daarmee aan kostenbewustzijn. In het bijzonder zullen we gesprekken voeren met huisartsen over de duur en omvang van een verwijzing en de kosten daarvan. We gaan verder met de gezamenlijke voorbereidingen voor een nieuw inkooptraject voor de Jeugdzorg. Op 1 januari 2022 is het woonplaatsbeginsel in de Jeugdwet gewijzigd. Dit heeft gevolgen voor lasten en baten in de (meerjaren-)begroting. We gaan hierbij uit van financieel evenwicht. Leven met voldoende middelen Ons doel is om het aantal inwoners met schulden te verminderen Leven met voldoende middelen is niet voor al onze inwoners vanzelfsprekend. Door de corona-situatie hebben we dit doel moeten wijzigen naar minimaal het gelijk blijven van het aantal inwoners dat zich aanmeldt voor schuldhulpverlening. Landelijk stijgt het aantal uitkeringsgerechtigden Voor het aantal uitkeringsgerechtigden is landelijk de aanname dat dit nog stijgt tot en met 2022. We willen onder het landelijk gemiddelde van de stijging blijven.
Mantelzorgers en (zorg)vrijwilligers Mantelzorgers moeten zich gewaardeerd en ondersteund voelen Bij het langdurig onbetaald zorgen voor een ander hebben we het over mantelzorgers. We willen dat inwoners die een langere tijd onbetaald veel zorgen voor een familielid, vriend, vriendin of buurtgenoot zich gewaardeerd en ondersteund voelen. We willen voorkomen dat het langdurig onbetaald zorgen te zwaar wordt. Wonen We proberen genoeg passende en betaalbare woningen te hebben in Waddinxveen Bij het thema Wonen richten we ons op samenwerking met de woningcorporatie en zorgpartijen. Met hen willen we bereiken dat er lokaal voldoende passende en betaalbare woningen beschikbaar zijn voor inwoners uit kwetsbare groepen. We denken daarbij extra aan jongeren die uitstromen uit de jeugdzorg en inwoners die op zoek zijn naar wonen waaraan zorg is verbonden. We willen ook dat het aantal Waddinxveense inwoners in beschermd wonen of de daklozenopvang afneemt of gelijk blijft. We gaan in het collegeprogramma uit van de Woonvisie Waddinxveen 2018 – 2022. Door maatschappelijke ontwikkelingen en veranderende zorgvragen maken we onze visie op wonen met zorg een onderdeel van de woonvisie die in 2022 wordt gemaakt. Huiselijke relaties Iedere Waddinxvener moet een veilig thuis hebben We leggen bij het thema huiselijke relaties de nadruk op veiligheid.
De thuissituatie moet voor iedere inwoner veilig zijn. We willen een blijvende oplossing vinden voor de aanpak van huiselijk geweld. Mentaal welbevinden We zien problemen vroeg en starten de hulp ook vroeg Bij het thema Mentaal welbevinden zijn onze nieuwe taken op het gebied van inburgering en jeugdproblematiek hoofdpunten. We zetten in op het vroeg opmerken van problemen en het in gang zetten van hulp. We richten ons daarbij op de kortere en de langere termijn.
Wat hebben we daarvoor gedaan? Gezond opgroeien in Waddinxveen Beleidsdoelstelling
1. We verbeteren en versterken de zelfredzaamheid van jeugdigen en van ouders/verzorgers in hun rol als opvoeder. 2. We versterken de samenwerking met het onderwijs via bijvoorbeeld de Lokale Educatieve Agenda. 3. We zetten in op het verbeteren en het laten doorgaan van zorg na de leeftijd van 18 jaar.
Algehele realisatie
Aandacht voor
10
4. We maken de kosten van zorgtrajecten duidelijk. 5. Met de regiogemeenten in Midden-Holland gebruiken we de mogelijkheden (binnen de inkoopafspraken) om kosten in de hand te houden of om bij te sturen. 6. We beginnen met de voorbereidingen voor een nieuw inkooptraject voor de jeugdzorg.
We verbeteren en versterken de zelfredzaamheid van jeugdigen en van ouders/verzorgers in hun rol als opvoeder (1) We hebben ook in 2022 door middel van verschillende vormen van ondersteuning aan jeugdigen en ouders/ verzorgers gewerkt aan het versterken van de zelfredzaamheid. Dit is aangeboden via organisaties zoals het CJG en jongerenwerk GrowUp, maar ook via meer specialistische zorg (maatwerk) indien dit nodig is. Daarnaast heeft Jeugdhulp op School (JOS) het mogelijk gemaakt om deze ondersteuning meer pro-actief en sneller in te zetten. We versterken de samenwerking met het onderwijs via bijvoorbeeld de Lokale Educatieve Agenda (2) De GGD bood rots- en watertrainingen aan ter versterking van de weerbaarheid van kinderen en jongeren. Daarnaast is het schooljudo voortgezet. Het project ‘Jongeren op het gemeentehuis’ had als uitkomst dat er een sportevenement voor jongeren wordt georganiseerd. Dit wordt uitgevoerd in 2023. We zetten in op het verbeteren en het laten doorgaan van zorg na de leeftijd van 18 jaar (3) Wij hebben de ervaringen uit de regionale pilot ‘Toekomstgericht werken’ (2022) verder toegepast. Daardoor hebben we ook in 2023 gewerkt aan een goede overgang vanuit de jeugdhulp aan jongeren die bijna 18 jaar worden.
Bij de directe verwijzers (bijvoorbeeld de gecertificeerde instelling) en zorgaanbieders is aandacht gevraagd voor de overgang naar volwassenheid bij de cliënten in zorg. Het maken van een ondersteuningsplan vanaf 16 jaar is verplicht gesteld. We maken de kosten van zorgtrajecten duidelijk (4) We hebben de monitoring van de kosten versterkt met de ontwikkeling van een dashboard, waarin de soort verwijzingen, de doorlooptijden en de bijbehorende kosten zijn verwerkt. Bij opvallend hoge kosten van verwijzingen zijn we in gesprek gegaan met zorgaanbieders, gecertificeerde instellingen of huisartsen. We gebruiken de mogelijkheden om kosten in de hand te houden of bij te sturen (5) We hebben samen met de regiogemeenten ingezet op het toepassen van budgetplafonds en een verbetering van de monitoring van de kosten via kwantitatieve data. Dit wordt ook in 2023 voortgezet door in te zetten op real-time data. We beginnen met voorbereidingen voor een nieuw inkooptraject voor de Jeugdzorg (6) In 2022 zijn we gestart met het regionaal inkooptraject voor Jeugdzorg en Wmo voor 2025. Er zijn reacties opgehaald bij verschillende betrokken partijen op het consultatiedocument over de inkoop. Hiervoor zijn regionale bijeenkomsten georganiseerd met gemeenteraden, adviesraden en aanbieders. Op basis van alle input zal het inkoopkader worden opgesteld. Leven met voldoende middelen Beleidsdoelstelling
1. We ondersteunen inwoners bij het op orde brengen en houden van hun financiële situatie en houden aandacht voor het gebruik en de effecten van de financiële ondersteuningsmaatregelen voor de minima. 2. De collectieve zorgverzekering blijft in 2022 zodat laagdrempelige, kwalitatieve en betaalbare medische zorg mogelijk is voor minima. 3. We proberen te voorkomen dat inwoners een uitkering nodig hebben. We begeleiden inwoners naar werk. 4. We zetten in op regionale samenwerking met het werkgeversservicepunt.
Algehele realisatie
Aandacht voor
11
We ondersteunen inwoners bij het op orde brengen en houden van hun financiële situatie (1) In 2022 is het aantal lopende schuldhulptrajecten nagenoeg gelijk gebleven. Dit is niet het doel wat we voor ogen hadden, maar gezien de nasleep van corona en de hoge inflatie is dit relatief gezien een goed resultaat. Via de website en tijdens gesprekken over zorg en ondersteuning is het gebruik van minimaregelingen onder de aandacht gebracht. De collectieve zorgverzekering blijft in 2022 (2) Ook in 2022 konden inwoners gebruik maken van de collectieve zorgverzekering. Hiermee blijft laagdrempelige, kwalitatieve en betaalbare medische zorg mogelijk voor minima. Daarnaast is de gemeente in 2022 een nieuw contract aangegaan met de verzekeringsmaatschappij die deze collectieve zorgverzekering aanbiedt. Daarmee zorgen we dat ook na 2022 deze optie blijft bestaan voor onze inwoners. We proberen te voorkomen dat inwoners een uitkering nodig hebben (3) Eind 2022 is een lichte stijging van het aantal inwoners met een uitkering ten opzicht van Q1 van 2022. Wij zitten hiermee iets boven het landelijk gemiddelde over die periode. Dit is gebaseerd op de cijfers uit de tertiaalrapportage die door de arbeidsmarkt wordt gepubliceerd. De toename van het aantal inwoners met een uitkering komt vooral doordat we meer statushouders hebben gehuisvest (als gevolg van een taakstelling).
We zetten in op regionale samenwerking met het werkgeversservicepunt (4) We werken op het gebied van werkgeversdienstverlening regionaal samen met andere gemeenten, Promen, FermWerkt en het UWV in de arbeidsmarktregio Midden-Holland. De arbeidsmarktregio heeft als doel om meer werkzoekenden (die een uitkering hebben of nodig hebben) aan het werk te helpen en te houden. Het jaar 2022 stond in het teken van verdere intensivering van de samenwerking. Er is daarvoor een jaarplan opgesteld. Voor Social Return is regionaal beleid vastgesteld en er is een aanzet gegeven om de werkwijze voor de regio waar mogelijk te harmoniseren. Mantelzorgers en (zorg)vrijwilligers Beleidsdoelstelling
1. We laten inwoners die langdurig onbetaald zorgen voor een ander ieder jaar weer weten dat we hun inzet waarderen. 2. We zorgen dat mantelzorgers weten waar ze hulp en ondersteuning kunnen krijgen.
Algehele realisatie
Aandacht voor
We laten inwoners die langdurig onbetaald zorgen voor een ander weten dat we hun inzet waarderen (1) Ook in 2022 hebben alle geregistreerde mantelzorgers (429 in 2022) op de dag van de mantelzorg het mantelzorgzorgcompliment en een bedankbrief ontvangen. Daarnaast zijn op de dag van de mantelzorg diverse workshops voor mantelzorgers georganiseerd. We zorgen dat mantelzorgers weten waar ze hulp en ondersteuning kunnen krijgen (2) Mantelzorgers die zich hebben geregistreerd, hebben ook in 2022 op meerdere momenten digitaal en op papier informatie ontvangen. Mantelzorgers die nog niet geregistreerd staan, kunnen informatie vinden op de website van Wadwijzer. Daarnaast zijn mantelzorgers op het moment dat ze hun hulpvraag stellen, gewezen op de mogelijkheden voor ondersteuning. Palet Welzijn bood in 2022 (net als in de jaren ervoor) ondersteuning aan mantelzorgers. Die ondersteuning is voor hen gratis, direct bereikbaar en zonder voorwaarden. Er is een mantelzorgcoördinator die de mantelzorgers helpt op momenten dat zij zelf (tijdelijk) ondersteuning nodig hebben of zorg voor iemand (tijdelijk) niet op zich kunnen nemen.
12
Wonen
Beleidsdoelstelling
1.
We brengen de woonvraag van verschillende maatschappelijke doelgroepen in beeld en werken met onze partner-organisaties aan concrete oplossingen.
2.
We betrekken veranderingen in de zorgvragen van inwoners bij een nieuwe woonvisie.
3.
We werken volgens de aanpak Gewoon Thuis aan het realiseren van 10 beschut-wonen-plekken. Ook verbeteren we snelle uitstroom van cliënten naar regulier wonen.
Algehele realisatie
Aandacht voor
We brengen de woonvraag in beeld en werken aan concrete oplossingen (1) In de Prestatieafspraken 2022 met Woonpartners hebben we diverse afspraken opgenomen om bijzondere doelgroepen te huisvesten. Hierin is bijvoorbeeld het regionale convenant Uitstroom Maatschappelijke Zorg en convenant Huisvesting jongeren uit de jeugdzorg opgenomen. In de regio zijn we gestart met twee pilots met betrekking tot (het voorkomen van) dakloosheid: • Wonen eerst: een pilot waarbij er niet allereerst opvang in een crisis- of woonvoorziening is, maar daklozen direct een zelfstandige woonruimte en begeleiding krijgen. •
Waakvlam: een vorm van laagdrempelig en weinig intensief contact tussen de voormalig dak- of thuisloze en diens hulpverlener(s) waarmee langdurig vinger aan de pols wordt gehouden. De waakvlam zorgt ervoor dat de overgang van professionele begeleiding naar een eigen netwerk soepel verloopt, om terugval te voorkomen.
Om uitstroom te bevorderen voor jongeren die woonachtig zijn in een jeugdinstelling heeft de gemeente Waddinxveen samen met Woonpartners een convenant opgesteld om een inhaalslag te maken bij de huisvesting van jongeren uit de Jeugdzorg. In het eerste halfjaar zijn vier jongeren op deze manier in een zelfstandige woning geplaatst. We betrekken veranderingen in de zorgvragen van inwoners bij een nieuwe woonvisie (2) Eind 2022 is de woonzorgvisie vastgesteld. Hierin is vastgelegd op welke manier wij huisvesting willen bieden aan onder andere bijzondere doelgroepen. Bij het opstellen van de nieuwe woonzorgvisie zijn verschillende belanghebbenden (zoals de Participatie Adviesraad) betrokken. Tijdens de inspraakperiode konden inwoners een reactie indienen. We werken volgens de aanpak Gewoon Thuis (3) Om uitstroom uit een beschermde woonvorm en of daklozenopvang te bevorderen is in de regio Midden Holland het uitstroom convenant Bijzondere doelgroepen ondertekend. Afgesproken is dat in totaal 68 woningen beschikbaar worden gesteld door de woningcorporaties in de regio, waarvan 10 in Waddinxveen. In 2022 zijn er 8 woningen beschikbaar gesteld. In de regio is afgesproken dat het aantal plekken beschermd wonen wordt afgebouwd en 81 plekken beschut wonen worden gerealiseerd.
Beschut wonen is een lichtere vorm van wonen met begeleiding, waarbij er sprake is van scheiding van wonen en zorg. Eind 2022 waren hiervoor 52 plekken beschut wonen beschikbaar in de regio. Waddinxveen heeft de opdracht om te zorgen voor 10 plekken beschut wonen voor eind 2023. Eind 2022 zijn nog geen plekken beschut wonen gerealiseerd in Waddinxveen. Huiselijke relaties
Beleidsdoelstelling
1.
Binnen het thema Huiselijke relaties zetten we in op het vroeg opmerken en voorkomen van vormen van mishandeling en huiselijk geweld.
2.
Waar nodig bieden we plekken voor opvang bij situaties rondom opvoeding, ouderenmishandeling en vechtscheidingen
Algehele realisatie
Aandacht voor
Binnen het thema Huiselijke relaties zetten we in op het vroeg opmerken en voorkomen van vormen van mishandeling en huiselijk geweld (1) De meldcode Kindermishandeling en Huiselijk geweld heeft bij de professionals ook in 2022 de aandacht gehad. Het lokaal uitvoeringsplan is actueel gemaakt. Verder zijn de regionale samenwerkingsafspraken tussen Veilig Thuis en de lokale teams naar aanleiding van een enquête en twee regiobijeenkomsten herijkt. Uitgangspunt hierbij
13
was om de professionele praktijk nog verder te versterken. In het preventieve veld hebben ouderenadviseurs oog gehad voor ouderenmishandeling en hebben maatschappelijk werkers ondersteuning geboden bij vechtscheidingen. We bieden plekken voor opvang bij situaties rondom opvoeding, ouderenmishandeling en vechtscheidingen (2) Bij het Meldpunt Zorg & Overlast kunnen inwoners melden wanneer zij zich zorgen maken over een familielid, buurman of iemand anders in hun omgeving. De aanwezige deskundige brengt vervolgens in kaart wat er aan de hand is en welke ondersteuning en/of zorg er nodig is. Bij acute situaties die voortvloeien uit kinderenmishandelingen of huiselijk geweld bieden we plekken beschikbaar om opgevangen te worden. de lokale teams naar aanleiding van een enquête en twee regiobijeenkomsten herijkt. Uitgangspunt hierbij was om de professionele praktijk nog verder te versterken. In het preventieve veld hebben ouderenadviseurs oog gehad voor ouderenmishandeling en hebben maatschappelijk werkers ondersteuning geboden bij vechtscheidingen. Mentaal welbevinden Beleidsdoelstelling
1.
Vanuit de Wet Inburgering organiseren we een passend aanbod bij onderwerpen als: leren, werken, inburgeren en maatschappelijke begeleiding.
2.
We maken afspraken met aanbieders over een aanpak voor het voorkomen van depressies en burn-outs onder jongeren.
3.
Met de gemeenten in de regio proberen we een verschuiving van specialistische GGZ naar basis GGZ in gang te zetten.
4.
Samen met het preventieteam Wadwijzer werken we aan de monitor voor het tijdig opmerken van problemen en het in gang zetten en volgen van hulp.
Algehele realisatie
Aandacht voor
Passend aanbod vanuit Wet Inburgering (1) In 2022 is de nieuwe Wet Inburgering van start gegaan. Daarmee hebben we de verantwoordelijkheid gekregen om inburgeringsplichtige nieuwkomers te begeleiden bij hun inburgering. De eerste inburgeraars zijn met hun inburgering onder de nieuwe wet van start gegaan. Voor het inburgeren bestaan verschillende leerroutes. In 2022 hebben we regionaal afspraken gemaakt met aanbieders van de leerroutes om onze statushouders een passend inburgeringstraject aan te kunnen bieden. Daarnaast hebben we voor de maatschappelijke begeleiding afspraken gemaakt met Vluchtelingenwerk. In de maatschappelijke begeleiding is aandacht voor alle leefgebieden: taal, werk en onderwijs, financiële zelfredzaamheid, gezondheid en opvoeding en sociaal netwerk. Vluchtelingenwerk brengt de inburgeraar in contact met initiatieven die helpen bij onder meer het leren kennen van stad of dorp en het doen van vrijwilligerswerk. De eerste inburgeraars zijn in 2022 met hun inburgering gestart onder de nieuwe wet inburgering. We maken afspraken met aanbieders over een aanpak voor het voorkomen van depressies en burn-outs onder jongeren (2) In het Ketenoverleg (12+) zijn er naast afspraken over het collectieve aanbod, ook afspraken gemaakt over gezamenlijke trajecten.
Als een jongere 1-op-1 coaching kreeg van een jongerenwerker, bood de pedagoog tegelijkertijd ondersteuning aan de ouders. In het collectieve aanbod zijn er onder meer weerbaarheidstheaters en fysieke weerbaarheidstrainingen geboden. Verder zijn er vanuit het cursusbureau CJG verschillende (online) trainingen en cursussen gegeven en is er net als in 2021 extra pedagogische ondersteuning ingezet. Met de gemeenten in de regio proberen we een verschuiving van specialistische GGZ naar basis GGZ in gang te zetten (3) We hebben voortgezet wat we voorgaande jaren hebben afgesproken, zoals onder andere het aanmoedigen van samenwerkingen tussen zorgaanbieders en budgetplafonds. Daarnaast is er ingezet op het versterken van de samenwerkingsrelatie met externe verwijzers. Dit zal in 2023 verder worden vormgegeven. Samen met het preventieteam Wadwijzer werken we aan de monitor voor het tijdig opmerken van problemen en het in gang zetten en volgen van hulp (4) We hebben samen met de organisaties die Wadwijzer vormen, gewerkt aan het verder inrichten van de monitor. Met de monitor moet op basis van indicatoren een beter inzicht worden verkregen in het behalen van de beoogde maatschappelijke effecten. Bij het beoordelen van de subsidieaanvragen voor 2023 en het toekennen van de subsidiebedragen is er nadrukkelijk aandacht besteed aan de uitvoering van de monitor.
Dit proces is nog niet afgerond en wordt daarom voortgezet.
14
Beleidsindicatoren De beleidsindicatoren zijn in de meeste gevallen cijfers die worden gepubliceerd op waarstaatjegemeente.nl. Per indicator verschilt het wanneer de cijfers bekend zijn. Jeugd Indicator
Jaar
Werkloze jongeren
W'veen
Midden-H.
Zuid-H.
2021 % werklozen 16-22 jarigen
1
1
1
Kinderen in een uitkeringsgezin
2021 % kinderen tot 18 jaar
3
4
8
Jongeren met jeugdhulp
2022 % van alle jongeren tot 18 jr 2020 % 12-21 jarigen
9,8
10,5
10,0
1
1
1
2022 % van alle jongeren tot 18 jr 2021 % van alle jongeren 12-23 jr
1,2
1,3
1,0
0,3
NB
0,4
Jongeren met delict voor rechter Jongeren met jeugdbescherming Jongeren met jeugdreclassering
Eenheid
Het percentage Jongeren die ondersteuning krijgen via Jeugdbescherming is ten opzichte van vorig jaar gedaald (2021 1,6% ). Het percentage jongeren die te maken krijgen met Jeugdreclassering en jongeren die met een delict voor de rechter komen is gelijk gebleven ten opzichte van het jaar daarvoor. Het percentage Jongeren met Jeugdhulp is ten opzichte van 2021 (12%) gedaald. WMO Indicator
Jaar
Eenheid
W'veen
Midden-H.
Zuid-H.
Cliënten met een maatwerkarrangement Wmo
2022 Aantal per 10.000 inwoners
410
540
624
Het aantal inwoners dat gebruik maakt van een maatwerkarrangement Wmo is ten opzichte van 2021 (450) gedaald. Werk en inkomen Indicator
Jaar
Eenheid
W'veen
Midden-H.
Zuid-H.
Aantal per 1.000 inwoners 15-64 jaar
622,5
657,5
643,4
% werkzame beroepsbevolking ten opzichte van (potentiële) beroepsbevolking 2e Aantal per 1.000 inwoners kwartaal 15-74 jaar 2022
74,4
68,3
70,4
5,1
18,7
15,9
203
629
532
Banen
2021
Netto arbeidsparticipatie
2021
Lopende re-integratie voorzieningen Personen met een bijstandsuitkering
2021
Aantal per 10.000 inwoners 18 jaar en ouder
Banen Ten opzichte van 2020 is het aantal banen in Waddinxveen gestegen. Dit is in overeenstemming met de landelijke trend dat de arbeidsmarkt aantrekt en er veel vacatures zijn. Netto arbeidsparticipatie De netto arbeidsparticipatie is ten opzichte van 2020 iets afgenomen. Deze trend is landelijk te zien. Lopende re-integratievoorzieningen De cijfers voor geheel 2022 zijn nog niet gepubliceerd. Een vergelijking met voorgaande jaren kan niet worden gemaakt.
15
Personen met een bijstandsuitkering. Het aantal personen met een bijstandsuitkering is ten opzichte van 2020 (225,8) iets gedaald. Een goede verklaring hiervoor kan zijn, dat er geen coronamaatregelen meer zijn, de arbeidsmarkt aantrekt en er veel vacatures zijn.
Verbonden Partijen Promen We streven naar een inclusieve arbeidsmarkt De gemeente Waddinxveen heeft belang bij de organisatie Promen gezien het feit dat deze een (beschutte) werkplek kan bieden. Hiernaast ondersteunt de organisatie bij het ontwikkelen van passende (garantie-)banen. Het hebben van werk is belangrijk voor het gevoel dat je maatschappelijk van betekenis bent. Hiermee draagt Promen bij aan een inclusieve samenleving en het verminderen van het aantal inwoners in de bijstand. De uitvoering van de Wet sociale werkvoorziening blijft voor Promen binnen de Gemeenschappelijke Regeling de belangrijkste taak. ProWork, is een onderdeel van de Gemeenschappelijke Regeling Promen. Gemeenten nemen daar ook individueel diensten af zodat die zoveel mogelijk aansluiten bij de behoefte van de betreffende gemeente.
Overige samenwerking Jeugdhulp en WMO De uitvoeringsorganisatie Regionale Dienstverlening Sociaal Domein (RDS) bij de gemeente Gouda doet voor de gemeenten in Midden-Holland de inkoop en het contractmanagement bij de aanbieders van maatwerkvoorzieningen jeugdhulp en WMO. Daarnaast levert het RDS de rapportage en analyse van het zorggebruik en coördineert de verantwoording en bijbehorende bestuurs-/ accountantsverklaringen. Centrumtaken Gouda We werken regionaal samen met de andere gemeenten in Midden-Holland bij centrumtaken die de gemeente Gouda overdraagt. Het gaat om taken op het gebied van maatschappelijke zorg, een verzamelnaam voor zorg en ondersteuning aan mensen met een psychische kwetsbaarheid.
Wat heeft het gekost? Program m a
Begroting 2022
Rekening 2022
voor w ijziging
na w ijziging
Lasten
-26.915
-30.915
-30.142
Baten
5.792
6.302
6.159
-21.123
-24.613
-23.983
Stortingen
0
-825
-825
Onttrekkingen
10
186
186
-21.113
-25.252
-24.622
Saldo baten en lasten
Resultaat
Bedragen *€ 1.000
16
Programma: Mens in ontwikkeling
2. Mens in ontwikkeling Maatschappelijk vraagstuk De rol van de gemeente verandert in een steeds veranderende samenleving Vroeger was de gemeente vaak de eerste die een probleem oppakte. Nu komen inwoners en organisaties vaak met ideeën en voorstellen voor een probleem. Daar waar nodig zorgen we voor ondersteuning in het uitvoeren van de ideeën en voorstellen. Iedereen moet kunnen meedoen We ondersteunen omdat het belangrijk is dat iedereen in de samenleving kan meedoen. En dat iedereen zich kan ontwikkelen. Goede basisvoorzieningen zijn daarom nodig voor: • onderwijs en kinderopvang • kunst en cultuur • sport • gezondheid Basisvoorzieningen maken het mogelijk dat inwoners op een prettige en gezonde manier in Waddinxveen kunnen wonen en zichzelf zo lang als mogelijk kunnen redden. Verenigingen zorgen voor verbinding Deelnemen aan sociaal-culturele activiteiten zorgt voor verbinding tussen inwoners. Daarom is het lid kunnen zijn van een sportvereniging of een culturele vereniging belangrijk. Het zorgt ervoor dat inwoners met elkaar in contact blijven en minder snel een gevoel van eenzaamheid hebben. Goede schoolgebouwen zijn belangrijk voor goed onderwijs Ook deelnemen aan onderwijs is belangrijk. Goede schoolgebouwen en voldoende lokalen zijn nodig. Daarnaast hebben we altijd aandacht voor onverwachte problemen met te weinig lokalen voor leerlingen.
Leerlingenvervoer maakt deelname aan onderwijs mogelijk We vinden het belangrijk dat kinderen naar een school gaan die past bij hun talenten en mogelijkheden. En die aansluit bij de levensovertuiging en godsdienst van de ouders. Onder bepaalde voorwaarden vergoeden we aan ouders de kosten van het vervoer van hun kind naar een school.
Wat willen we bereiken? We willen een sterke samenleving en samenwerking We willen een krachtige samenleving. Daar zijn de basisvoorzieningen voor nodig. Als het nodig is, verbeteren we ook de huisvesting van maatschappelijke organisaties. En maken we de samenwerking tussen maatschappelijke organisaties, culturele organisaties en bedrijfsleven sterker. We willen een goede samenwerking met scholen en kinderopvang Een goede samenwerking met scholen en kinderopvangorganisaties is belangrijk. Daarom maken we samen met het onderwijs een ‘Lokale Educatieve Agenda’. Op deze agenda staan de belangrijkste onderwerpen die we met scholen bespreken. Een onderwerp is de aandacht voor achterstanden bij leerlingen. Het geld van het Rijk gebruiken we dan ook om aan ouders een vergoeding te geven voor de kosten van peuteropvang. We willen dat inwoners gezond leven Gezond leven vinden we belangrijk. Daarom willen we dat: • minder mensen roken; • meer mensen voldoende bewegen; • inwoners minder drinken; • kinderen in Waddinxveen gezond opgroeien; • niemand in Waddinxveen eenzaam hoeft te zijn. Omdat we dit willen, hebben we niet alleen een Lokaal Sportakkoord maar ook een Preventieakkoord. Daarnaast hebben we afspraken met verschillende partijen over samenwerking en het ontwikkelen van nieuwe activiteiten.
17
Wat hebben we daarvoor gedaan? We willen een sterke samenleving en samenwerking Beleidsdoelstelling 1.
We gaan door met jeugdondersteuning op school (JOS)
2.
We helpen mensen die moeite hebben met lezen en schrijven (laaggeletterden)
3.
We bouwen tien tijdelijke schoollokalen in Park Triangel
4.
We bouwen acht permanente lokalen, een gymnastieklokaal en ruimte voor kinderopvang in Park Triangel
5.
We bouwen een nieuw schoolgebouw voor het Coenecoopcollege
6.
We bereiden de uitbreiding van de Theo Thijssenschool voor
7.
We verbouwen de Mauritslaan 55
8.
We bouwen een nieuwe sporthal op sportpark De Sniep
9.
We werken aan de toekomst van Gouwebad De Sniep
10. We werken aan het gasloos maken van onze gebouwen 11. We voeren het nieuwe cultuurbeleid uit 12. We evalueren de exploitatie van Cultuurhuys De Kroon
Algehele realisatie
Aandacht voor
€
Jeugdondersteuning op school (JOS) (1) JOS is een samenwerking tussen de Jeugdgezondheidszorg, Kwadraad, MEE en het voortgezet onderwijs in de regio Midden Holland. Het doel van JOS is om preventieve, kortdurende ondersteuning aan leerlingen, ouders en de school te bieden. JOS-medewerker is aanwezig op het voortgezet onderwijs. Hierdoor zijn zij benaderbaar voor onderwijspersoneel en kunnen zij efficiënte en effectieve jeugdondersteuning door onder meer leerlingen met problemen vroegtijdig te signaleren en snel en laagdrempelig ondersteuning en begeleiding te bieden. In het kalenderjaar 2022 heeft JOS in totaal 388 leerlingen begeleidt. In 78% van de gevallen werden de doelen die bij de start van een begeleidingstraject door leerling, gezin en school gesteld werden gehaald. In 14 gevallen is begeleiding door JOS ingezet om de wachttijd voor de inzet voor zwaardere jeugdhulp te overbruggen. We helpen mensen die moeite hebben met lezen en schrijven (2) In september 2022 is door vele partners actief zijn op de domeinen werk, zorg, sociaal domein en onderwijs de Missie Taalpact ondertekend. De missie van dit Taalpact is om ervoor te zorgen dat iedereen in BodegravenReeuwijk, Waddinxveen en Zuidplas kan meedoen in de samenleving.
Daarvoor weten wij de inwoners met beperkte basisvaardigheden te vinden en te motiveren om de basisvaardigheden naar behoefte (verder) te ontwikkelen en deze te gebruiken in het dagelijks leven. Bibliotheek De Groene Venen heeft Taalhuisspreekuren voor wie beter Nederlands wil leren lezen of schrijven. Ook is er een Informatiepunt Digitale Overheid (IDO) gerealiseerd. Hier kunnen inwoners terecht met over hoe je websites van de overheid kunt gebruiken of voor hulp bij bijvoorbeeld het aanvragen van DigiD. Bouw tijdelijk schoollokalen in Park Triangel (3) Op 29 juli 2022 is de aanvullende tijdelijke huisvesting (Parklaan 11) opgeleverd. De Dick Brunaschool heeft alle tien lokalen met ingang van het schooljaar 2022-2023 in gebruik genomen. Bouw permanente schoollokalen, gymnastieklokaal en kinderopvang (4) Met de geplande bouw van acht permanente schoollokalen, een gymnastieklokaal en ruimte voor kinderopvang kon niet worden gestart, omdat er geen geldige inschrijvingen bij de gehouden aanbesteding werden ontvangen. Besloten is om een nieuw plan te maken waarbij rekening gehouden wordt met de nieuwe leerlingenprognoses en de vraag naar ruimte voor binnensportaccommodaties (sport en gymnastiekonderwijs), kinderopvang, een buurtgebouw en huisartsen.
18
Voor de scholieren en docenten die gebruik hadden moeten maken van de acht schoollokalen is tijdelijke overbruggingsruimte gevonden in het huidige Coenecoopcollege. De scholieren en docenten van het Coenecoopcollege zullen op hun beurt doorschuiven naar hun nieuwe huisvesting. Vervangende nieuwbouw Coenecoop College (5) In 2022 is gestart met de nieuwbouw van het Coenecoop College. De bouw verloopt volgens planning. Naar verwachting zal het nieuwe gebouw met ingang van het schooljaar 2023-2024 in gebruik kunnen worden genomen. Uitbreiding Theo Thijssenschool (6) De voor deze uitbreiding benodigde grond is inmiddels door de gemeente aangekocht. Nadat de verkoper op een andere locatie de bedrijfsruimte heeft gerealiseerd kan deze verhuizen en is de grond aan de Oranjelaan voor de gemeente beschikbaar om bouwrijp te maken. Verbouwing Mauritslaan 55 (7) We zijn gestart met de renovatie van het gebouw aan de Mauritslaan 55, waar maatschappelijke organisaties worden gehuisvest. De verbouwing loopt ongeveer 6 weken achter op de originele planning. De vertraging werd veroorzaakt doordat de muren in het gebouw niet snel genoeg droogden. Bouw nieuwe sporthal op Sportpark De Sniep (8) In 2022 zou een nieuwe sporthal gebouwd worden op Sportpark De Sniep. De vergunningsaanvraag liep echter enige vertraging op, waardoor nog niet gestart kon worden met de bouw.
De bouw zal zoals het er nu naar uit ziet starten in de zomer van 2023 in september 2024 in gebruik genomen kunnen worden. Toekomst Gouwebad De Sniep (9) In 2022 zijn aan de Raad drie opties voorgelegd voor de toekomst van het zwembad. De gemeenteraad heeft naar aanleiding hiervan gevraagd twee opties verder uit te werken. Deze uitwerkingen zullen in 2023 worden voorgelegd. Gemeentelijke gebouwen van het gas af (10) We hebben een Energy Service Company (ESCO) aanbesteding uitgevoerd met als doel het gasloos maken van al onze gebouwen (met uitzondering van gebouwen die we gaan verkopen of slopen). Inmiddels is een contract afgesloten met de winnende partij. Eind 2022 zijn de eerste werkzaamheden gestart. Ook is aan dezelfde partij opdracht gegeven de biomassacentrale bij het zwembad versneld te vervangen door een elektrische installatie om warmte op te wekken. Deze werkzaamheden zijn in volle gang. Uitvoering cultuurbeleid (11) Begin 2022 hebben we een cultuurmakelaar aangesteld. De cultuurmakelaar heeft bijgedragen aan de uitvoering van de doelstellingen uit ons nieuwe cultuurbeleid. We evalueren de exploitatie van Cultuurhuys De Kroon (12) In 2022 zijn gesprekken gevoerd met de belangrijkste gebruikers van De Kroon over het huidige en toekomstige gebruik van dit gebouw.
Stichting De Kroon (verantwoordelijk voor beheren en exploiteren) heeft aangegeven dat de exploitatie met name door gestegen energielasten onder druk staat. Met de uitkomsten van deze gesprekken wordt in 2023 de evaluatie van de exploitatie afgerond. We willen een goede samenwerking met scholen en kinderopvang Beleidsdoelstelling 1.
We gebruiken de lokale Educatieve Agenda (LEA) in onze samenwerking met het onderwijs
2.
We stellen een visiedocument kinderopvang op
Algehele realisatie
Aandacht voor
Lokale Educatieve Agenda (1) Scholen hebben, deels met door ons beschikbaar gestelde middelen, diverse projecten uitgevoerd om onderwijsachterstanden aan te pakken. Daarnaast hebben we een nieuwe subsidieronde georganiseerd voor scholen, omdat we vanuit vorige jaren nog overgebleven middelen voor de bestrijding van onderwijsachterstanden hadden. Deze middelen hebben we ook ingezet voor de oprichting en voortzetting van de taalklas voor anderstaligen. Ook zijn we in 2022 doorgegaan met het programma LOGO 3000. Dit is een slimme en goed onderbouwde aanpak voor de ondersteuning van kinderen in de belangrijkste fase van hun taalontwikkeling. Er zijn gesprekken gestart over het vernieuwen van de LEA.
19
Visie Kinderopvang (2) Met kinderopvangorganisaties, vertegenwoordigers van onderwijs en PAR zijn gesprekken gevoerd over de behoeften van de kinderopvangorganisaties. De uitkomsten daarvan worden meegenomen in de visie kinderopvang. De visie kinderopvang zal nu onderdeel worden van de visie maatschappelijke voorzieningen. We willen dat inwoners gezond leven Beleidsdoelstelling
Algehele realisatie
1.
We blijven sport, spel en bewegen stimuleren
2.
We gaan eenzaamheid bestrijden
3.
We proberen te voorkomen dat kwetsbare vrouwen ongewenst zwanger worden
4.
We helpen anderen om Waddinxveen gezonder te maken
Aandacht voor
Stimulering sport, spel en bewegen (1) Tijdens WadCultureel was er ook nu weer het onderdeel WadSportief, waar iedere sportaanbieder zich kon presenteren. Tijdens WadSportief is er een beweegchallenge gestart om laagdrempelig bewegen te promoten. Tegelijkertijd was dit de start van de campagne ‘Waddinxveen Beweegt’ opgezet door het Platform Sport, spel en bewegen. Met grote posterborden werden voorbijgangers gestimuleerd te gaan bewegen of hun favoriete sport te zoeken op de promotiewebsite. Bestrijding Eenzaamheid (2) In 2022 is lokaal voor het eerst de week tegen de eenzaamheid georganiseerd. Dit leverde een zeer goed gevuld programma op met allerlei activiteiten van verschillende lokale partners en aandacht in de lokale media. Daarnaast hebben verschillende personen en organisaties die zijn aangesloten bij het lokaal preventieakkoord (waarin eenzaamheid een van de thema’s is) stimuleringsbijdragen gekregen voor hun actie tegen eenzaamheid. Voorkomen zwangerschap kwetsbare inwoners (3) Na voorbereidingen in 2021 voerde de GGD in 2022 voor het eerst het programma Nu Niet Zwanger (NNZ) voor ons uit. Dit programma traint hulpverleners om met hun cliënten een open en eerlijk gesprek aan te gaan over kinderwens, seksualiteit en anticonceptie.
Daarnaast biedt NNZ een regionaal expert waarnaar de hulpverleners kunnen doorverwijzen en die de zorg rondom de kinderwens van een persoon verder coördineert. Zorgverleners in Waddinxveen (onder andere verloskundigen, huisartsen en jeugdartsen) zijn opgeleid om met hun eigen patiënten het gesprek aan te gaan. In onze regio zijn verschillende nieuwe zorg- en hulpverlenende organisaties aangesloten. In 2022 werd 83 keer een kwetsbare man of vrouw in de vruchtbare leeftijd door een zorgverlener doorverwezen naar de regionaal expert. Van deze 83 personen kozen 56 ervoor om gebruik te maken van de (zo nodig gratis) anticonceptie die NNZ biedt. Vanuit Waddinxveen werden er in 2022 4 personen door een getrainde professional doorgestuurd naar de regionaal expert. Ondersteuning van initiatieven om Waddinxveen gezond te maken (4) Voor de uitvoering van het lokale preventieakkoord is een regisseur aangesteld. Deze regisseur helpt en verbindt lokale organisaties bij acties die onze inwoners helpen gezonder te leven. Daarnaast heeft de regisseur ervoor gezorgd dat meer partijen zich hebben aangesloten bij het lokaal preventieakkoord en dat zij een bijdrage gaan leveren aan een gezonder Waddinxveen Ook is een regiegroep voor het preventieakkoord aangesteld die de beschikking heeft gekregen over uitvoeringsbudget.