Jaarstukken 2021
Tekst van het document
Jaarstukken 2021
Inhoudsopgave Leeswijzer: ................................................................................................................................ 3
Voorwoord ................................................................................................................................. 5 Inleiding ..................................................................................................................................... 6 1. Participatie in samenhang.................................................................................................. 9 2. Mens in ontwikkeling .........................................................................................................18 3. Dorp in Ontwikkeling .........................................................................................................23 4. Leefbaar Dorp ....................................................................................................................32 5. Bestuur in samenhang......................................................................................................37 6.
Algemene dekkingsmiddelen en onvoorzien ................................................................43 Paragraaf 1 Lokale heffingen...............................................................................................48 Paragraaf 2 Weerstandsvermogen en risicobeheersing .................................................53 Paragraaf 3 Onderhoud kapitaalgoederen ........................................................................58 Paragraaf 4 Financiering ......................................................................................................62 Paragraaf 5 Bedrijfsvoering..................................................................................................65 Paragraaf 6 Verbonden partijen ..........................................................................................68 Paragraaf 7 Grondbeleid ......................................................................................................69 Paragraaf 8 Corona ...............................................................................................................77 Jaarrekening : Balans ...........................................................................................................79 Overzicht van Baten en Lasten ...........................................................................................81 Grondslagen en
waardering.................................................................................................82 Toelichting op de Balans ......................................................................................................87 Toelichting op de Programmarekening ........................................................................... 104
2
Jaarrekening 2021 in één oogopslag Het grootste deel van onze inkomsten komt uit het gemeentefonds dat de Rijksoverheid beschikbaar stelt. Dit fonds wordt gevuld door landelijke belastingen. Elke gemeente krijgt hieruit een bijdrage. Hoe hoog die bijdrage is hangt af van het aantal inwoners, de oppervlakte, het aantal jongeren, hoeveel watergebied er is en nog veel meer. Er zijn ook andere inkomsten: bijvoorbeeld uit de verkoop van gronden. Dat speelt vooral op de nieuwbouwlocaties. Andere inkomsten zijn de gemeentelijke belastingen zoals de Onroerende Zaakbelasting (OZB). Waddinxveen groeit momenteel waardoor deze inkomsten allemaal hoger zijn dan in 2020.
Participatie in samenhang -
Versterking zorg bij overgang van 18- naar 18+ leeftijd Versterking samenwerking met huisartsen Inzet op ondersteuning mantelzorgers Doorontwikkeling WerkgeversServicepunt
Totale inkomsten 2021
€ 22.562
Overige bijdragen Rijk
€ 7.892
Grondbeleid
€ 24.319
Afvalstoffen- en rioolheffing
€ 6.975
€ 7.795
€ 14.592
€ 2.345
€ 5.744
Inkomen
€ 116.387 Overige baten
€ 30.476
Jeugd
Werk
Wmo
Mens in ontwikkeling
€14.935
- Vaststelling Beleidskader Cultuur Waddinxveen 2021-2025 - Mogelijk maken gebruik leegstaande lokalen voor kinderopvang - Verstrekking subsidies aan scholen voor onderwijsachterstanden - Totstandkoming lokaal preventieakkoord gericht op gezondheid
Onroerende zaakbelasting
€ 8.326
€ 6.027 Educatie
€ 1.386
Kunst & cultuur
Algemene uitkering gemeentefonds
€ 46.313
€ 5.870 Sport
€ 1.340
Volksgezondheid
€ 312
Nieuwe & kwetsbare groepen
€ 33.083
Dorp in ontwikkeling -
Opstellen stedenbouwkundige visie Noordkade Opening Vredenburghlaan Toevoeging van 362 woningen aan de woningvoorraad Vaststelling economisch koersdocument
€ 1.585
Economie
€ 3.174
Ruimtelijke ordening
€ 24.308
Grondbeleid
-
Herinrichting Bomenwijk Bouw Grondstoffenplein Vaststelling Beheerplan Begraafplaats Thijmhof Opstellen Uitvoeringsagenda Klimaatadaptatie
€ 1.546
Milieu & duurzaamheid
€ 245
Verkeer
€ 13.508
Leefbaar Dorp
€ 3.612
€ 2.225 Wonen
€ 3.358
Afval
Groen & water
€ 2.041
€ 4.497
Riolering
Totale uitgaven 2021
€ 110.625
Wegen
€ 5.386
Bestuur in samenhang - Start online participatieplatform Waddsup - Verdubbeling aantal BOA’s - Afhandeling 69% van de Fixi-meldingen binnen twee werkdagen - Uitbreiding digitale dienstverlening
€ 587
Algemeen bestuur
€ 1.729
Brandweer
€ 960
Dagelijks bestuur
Participatie in samenhang
€ 30.476
Mens in ontwikkeling
€ 14.935
Dorp in ontwikkeling
€ 33.083
Leefbaar dorp
€ 13.508
Bestuur in samenhang
€ 5.386
Algemene dekkingsmiddelen
€ 13.237
€ 558
Openbare orde & veiligheid
€ 1.342
Publiekszaken
€ 210
Wijkregie
De gemeente Waddinxveen sluit het jaar 2021 met een positief resultaat af. Tegelijkertijd stegen de kosten van de jeugdzorg en maatschappelijke ondersteuning. Inmiddels is 2022 in volle gang en zijn er financiële onzekerheden voor de toekomst. Door het coronavirus en de oorlog in Oekraïne lopen schaarste, inflatie en rente op. Daarnaast geeft de rijksoverheid aan gemeenten geen structurele financiële zekerheid voor de jaren 2026 en daarna. De groei van het gemeentefonds daalt sterk vergeleken met 2025. Dit betekent dat steeds meer gemeenten hun begroting niet meer sluitend krijgen. Dit maakt het opstellen van de Programmabegroting 2023-2026 voor het nieuwe college tot een grote uitdaging.
Jaarverslag 2021
Leeswijzer: Voorwoord en inleiding
Het jaarverslag start met een voorwoord, waarin kort en bondig wordt ingegaan op de belangrijkste inhoudelijke en financiële ontwikkelingen in 2021. In de inleiding staat het voorstel bestemmingsresultaat beschreven.
Programma's
Daarna volgt de verantwoording van de programma's en van het onderdeel algemene dekkingsmiddelen en onvoorzien. De verantwoording gebeurt met de volgende vragen: • • •
Wat willen we bereiken? Wat hebben we daarvoor gedaan? Wat heeft het gekost?
Elk programma kent onderliggende beleidsproducten Programma
Beleidsproducten
Participatie in samenhang
Wet maatschappelijke ondersteuning (Wmo) (B.J.A. Leferink) Jeugd (B.J.A. Leferink) Werk (B.J.A. Leferink) Inkomen (B.J.A. Leferink) Volksgezondheid (C.J.M. Schippers Msc) Educatie (B.J.A. Leferink) Nieuw e en kw etsbare groepen (B.J.A. Leferink) Kunst en cultuur (B.J.A. Leferink) Sport (B.J.A. Leferink) Ruimtelijke ordening (M. Kortleven) Grondbeleid (M. Kortleven) Verkeer (C.J.M. Schippers Msc) Duurzaamheid & Milieu (B.J.A. Leferink) Economie (M. Kortleven) Wonen (C.J.M. Schippers Msc) Groen en w ater (C.J.M. Schippers Msc) Wegen (C.J.M. Schippers Msc) Riolering (C.J.M. Schippers Msc Afval (B.J.A. Leferink) Algemeen bestuur (drs. E.J. Nieuw enhuis) Dagelijks bestuur (drs. E.J. Nieuw enhuis) Publiekszaken (drs. E.J. Nieuw enhuis) Openbare orde en veiligheid (drs. E.J. Nieuw enhuis) Wijkregie (C.J.M. Schippers Msc) Brandw eer(drs. E.J. Nieuw enhuis)
Mens in ontw ikkeling
Dorp in ontw ikkeling
Leefbaar dorp
Bestuur in samenhang
Paragrafen
In dit onderdeel worden onderwerpen behandeld die van belang zijn voor het inzicht in de financiële positie van de gemeente. Er is specifiek aandacht voor onderwerpen waar politieke of financiële risico’s aan verbonden zijn.
Jaarrekening
Deze omvat de financiële verantwoording over 2021 en met het zogenaamde overzicht van baten en lasten en de balans. Ook het overzicht "Single information Single audit" maakt hier deel van uit.
Controleverklaring
De jaarrekening is onderworpen aan de accountantscontrole en leidt tot een controleverklaring van de onafhankelijke accountant met een oordeel over de getrouwheid en rechtmatigheid van de jaarrekening.
Besluit en bijlagen
De jaarstukken worden gecompleteerd met het voorgestelde raadsbesluit en enkele bijlagen.
3
Rapportage interbestuurlijk toezicht (IBT) De rapportage IBT is opgenomen vanwege de bestuursovereenkomst interbestuurlijk toezicht met de provincie Zuid-Holland. Hierin wordt verantwoording afgelegd over de naleving van wet- en regelgeving waar de bestuursovereenkomst betrekking op heeft.
De volgende emoticons worden in het jaarverslag gebruikt Tijd (Voor) op schema Bijna op schema Niet op schema
Voorwaarden en activiteiten Voorwaarden/activiteiten bijna op orde Voorwaarden/activiteiten niet op orde
4
Voorwoord Het jaar 2021 was een bijzonder jaar. Het coronavirus had voor het tweede jaar grote gevolgen. Toch raakten we ook gewend aan die gevolgen. Afstandsonderwijs en thuiswerken zijn voor ons normale begrippen geworden. Online colleges en digitale vergaderingen blijven ook na corona heel gewoon. Dat betekent dat ondernemingen en organisaties nadenken over goede thuiswerkplekken en ICT-faciliteiten. De tweede lockdown betekende voor sommige branches opnieuw een financiële klap. Mede door verschillende financiële steunpakketten van de overheid konden veel bedrijven die het moeilijk hadden toch overleven. De gemeente Waddinxveen hield contact met ondernemers en steunde hen waar het kon. Ook in 2021 moesten we goed op de portemonnee passen. Toch zijn er mooie resultaten bereikt. We versterkten de zorg bij de overgang van 18 min naar de 18 plus leeftijd. De samenwerking met huisartsen is versterkt en we hebben ingezet op de ondersteuning van mantelzorgers. De kinderopvang kreeg de mogelijkheid om gebruik te gaan maken van leegstaande lokalen. Het lokaal preventieakkoord, gericht op gezondheid en het beleidskader cultuur werden vastgesteld. Het online participatieplatform Waddsup is gestart en bijna 70% van de Fixi-meldingen is binnen 2 werkdagen afgehandeld. Verder is het aantal boa’s verdubbeld en de digitale dienstverlening is uitgebreid.
De Vredenburghlaan werd geopend en daarvan wordt goed gebruik gemaakt. We stelden de economische koers van Waddinxveen en de regionale energiestrategie vast. De stedenbouwkundige visie Noordkade werd opgesteld en daarmee werden de plannen voor een woonwijk van 1.500 woningen concreet. De Bomenwijk werd heringericht, het Grondstoffenplein werd gebouwd en de woningvoorraad groeide met 362 woningen. Ook is het gelukt om de egalisatievoorziening van de afvalstoffenheffing te laten groeien, zoals de raad had gevraagd. Daardoor kunnen schommelingen in kosten en opbrengsten beter worden opgevangen. Ook is de egalisatievoorziening rioolheffing minder afgenomen dan begroot. Alle scholen hebben een goed gebouw en Waddinxveen behoudt in de toekomst een eigen zwembad. Inmiddels zijn de eerste maanden van 2022 voorbij. De financiële onzekerheden zijn vergeleken met 2021 alleen maar groter geworden. Door het coronavirus en de oorlog in Oekraïne hebben we te maken met oplopende schaarste, inflatie en rente. Dat raakt ons allemaal. Zelfs een recessie ligt op de loer. Daarnaast geeft het Coalitieakkoord 2021-2025 van het kabinet Rutte IV aan gemeenten geen structurele financiële zekerheid voor de jaren 2026 en daarna. De groei van het gemeentefonds (accressen) daalt sterk vergeleken met 2025. Dit betekent dat steeds meer gemeenten hun begroting niet meer sluitend krijgen.
Ook wordt de volledige opschalingskorting in 2026 weer toegepast. Dit maakt het opstellen van de Programmabegroting 2023-2026 voor het nieuwe college tot een grote uitdaging. Het gezond houden van de gemeentefinanciën vraagt om alertheid, vooruitkijken en daadkracht. Wij bedanken iedereen die in 2021 een steentje bijdroeg aan Waddinxveen. En we wensen de nieuwe gemeenteraad en het nieuwe college veel wijsheid toe om de uitdagingen van 2022 aan te gaan. Met elkaar voor Waddinxveen. Het college van B&W Waddinxveen, 24 mei 2022
5
Inleiding Aan de raad Hierbij bieden wij u de Jaarstukken 2021 aan. Deze jaarstukken omvatten het jaarverslag, bestaande uit de programmaverantwoording en de paragrafen en de jaarrekening. Het college legt hiermee verantwoording af over het in 2021 gevoerde beleid. Uitgangspunt bij de samenstelling van deze jaarstukken was de begroting 2021-2024. Resultaat 2021 Het werkelijk resultaat 2021 inclusief winstneming grondexploitatieprojecten bedraagt € 5.762.000 voordelig. Bij de 2e Burap werd nog een voordelig resultaat verwacht van € 1.207.000. Bij het opstellen van de jaarrekening waren er o.a. meevallers te noteren voor onder andere vrijval van de voorziening Grondbank, onroerendezaakbelastingen in verband met areaaluitbreiding en overhead waardoor het resultaat € 4.555.000 voordeliger uitgevallen is. Op basis van de nieuwe regelgeving van het Besluit Begroting en Verantwoording is het verplicht tussentijds winst te nemen bij grondexploitatieprojecten, indien dit gerealiseerd is. De tussentijdse winstneming voor 2 projecten bedraagt € 2.446.000. ’t Suyt fase 1 is afgesloten, de winstneming op dit project bedroeg € 95.000.
Bestemming werkelijk resultaat 2021 Het bestemmingsvoorstel voor het voordelig resultaat van € 5.762.000 kan als volgt worden onderbouwd: Bestemmingsreserve invoering omgevingswet In de toelichting op het resultaat is aangegeven dat voor de implementatie van de Omgevingswet een budget is toegekend dat is verspreid over een aantal jaren (loopt in ieder geval tot 2024). Dit bedrag is voor de hele implementatie. De activiteiten voor de uitvoering van de Omgevingswet zijn vertraagd, waardoor de lasten in 2021 € 86.000 lager zijn dan begroot. Deze kosten worden gedekt uit de reserve invoering omgevingswet. Voorgesteld wordt om bij de resultaatbestemming 2021 een bedrag van € 86.000 in de reserve invoering Omgevingswet terug te storten. Egalisatiereserve Sociaal domein Het saldo bestemd voor de aanpak van jeugdproblematiek ad. € 128.103 wordt toegevoegd aan de egalisatiereserve Sociaal domein. Daarnaast wordt voorgesteld om het saldo beschermd wonen voor een bedrag van € 362.522 eveneens toe te voegen aan de egalisatiereserve Sociaal domein. Voor de openeinderegeling Jeugd en WMO is voor 2021 en 2022 incidenteel € 1.600.000 bijgeraamd. Dit is vrijwel volledig uitgekomen in 2021. We onderzoeken momenteel in hoeverre dit een structureel karakter heeft want de afgelopen jaren waren uitzonderlijk door Corona.
Inmiddels zijn er tools in ontwikkeling om beter op aspecten van jeugdzorg en WMO te kunnen monitoren en beheersmaatregelen in te zetten. We verwachten echter dat het enige tijd kan duren voordat deze daadwerkelijk een daling in kosten tot gevolg gaan hebben. Er wordt voorgesteld om een bedrag van € 1.600.000 extra te storten in de egalisatiereserve Sociaal domein om in 2023 nogmaals € 1.600.000 beschikbaar te hebben indien nodig.
6
Bestemmingsreserve koplopergemeente cliëntondersteuning Bij het project Koplopergemeente cliëntondersteuning is er een voordeel van € 27.934 Het project wordt gedekt uit de bestemmingsreserve Koplopergemeente cliëntondersteuning. Omdat er in 2022 nog bedragen worden uitgegeven, wordt voorgesteld om het saldo toe te voegen aan de bestemmingsreserve Koplopergemeente cliëntondersteuning. Bestemmingsreserve Corona In 2021 heeft Waddinxveen in totaal € 1.204.000 aan compensatie ontvangen van de Rijksoverheid. Hiervan is € 123.226 beschikbaar gesteld bij de decembercirculaire 2021. Voorgesteld wordt om bij de resultaatbestemming 2021 een bedrag van € 123.226 toe te voegen aan de reserve Corona. De compensatie die we bij de decembercirculaire 2021 hebben ontvangen, is namelijk vermoedelijk nog nodig voor het jaar 2022. Algemene Bedrijfsreserve Grondbedrijfsfunctie Door de overname van alle gronden tegen een marktconforme prijs bij de Grondbank RZG Zuidplas kan de voorziening boekwaarde Grondbank RZG Zuidplas in 2021 worden afgebouwd naar nihil. De vrijval van deze voorziening bedraagt € 862.650. Omdat deze voorziening destijds gevormd is door een onttrekking aan de Algemene Bedrijfsreserve Grondbedrijfsfunctie, wordt voorgesteld om bij de resultaatbestemming 2021 een bedrag van € 862.650 toe te voegen aan de Algemene Bedrijfsreserve Grondbedrijfsfunctie.
Bestemmingsreserve nieuw zwembad Op 15 december 2021 heeft de raad besloten om te kiezen voor de bouw van een nieuw zwembad in Waddinxveen. Omdat de kosten voor de nieuwbouw van een zwembad hoger zullen uitvallen dan de huidige exploitatielasten, is voorgesteld om de komende jaren te gaan “sparen” uit de toekomstige voordelige jaarrekeningsaldi. Voorgesteld wordt om bij de resultaatbestemming 2021 een bedrag van € 2.000.000 toe te voegen aan een nieuw te vormen Bestemmingsreserve nieuw zwembad. Saldo incidentele lasten en baten In de Toelichting op de programmarekening 2021 is een overzicht incidentele lasten en baten over 2021 opgenomen. Dit overzicht is van belang voor het verkrijgen van inzicht in de structurele en incidentele component van het werkelijk voordelig resultaat 2021 van € 5.762.000. De structurele component is € 282.000 voordelig en de incidentele component is € 5.390.000 voordelig. Gemeenschappelijke regelingen In de Paragraaf 6 - Verbonden partijen zijn over 2021 per verbonden partij de geraamde en de werkelijke uitgaven opgenomen. De werkelijke uitgaven zijn gebaseerd op de informatie die we tot en met 1 april 2022 van de betreffende partijen hebben ontvangen. Afrekeningen op basis van de jaarrekening van de verbonden partijen die na die datum zijn ontvangen zullen in de jaarrekening 2022 worden verantwoord.
In deze jaarstukken zijn de inhoudelijke bijdragen van de verbonden partijen opgenomen bij de programma’s. Op mogelijke risico’s die zich bij de verbonden partijen voor kunnen doen wordt indien noodzakelijk in de Paragraaf 2 - Weerstandsvermogen en risicomanagement nader ingegaan.
7
Voorstel Wij stellen u voor: 1. De jaarstukken over 2021, bestaande uit het jaarverslag en de jaarrekening met een voordelig rekeningresultaat van € 5.761.647 vast te stellen; 2. De onderuitputting op de implementatie omgevingswet voor een bedrag van € 86.000 toe te voegen aan de bestemmingsreserve invoering Omgevingswet; 3. Het saldo van de openeinderegelingen van de Participatiewet, Jeugd en Wmo voor een bedrag van € 128.103 en het positieve saldo op beschermd wonen voor een bedrag van € 362.522 toe te voegen aan de egalisatiereserve Sociaal Domein; 4. Het saldo van het project Koplopergemeente cliëntondersteuning voor een bedrag van € 27.934 toe te voegen aan de bestemmingsreserve Koplopergemeente cliëntondersteuning; 5. Het saldo van de compensatie Corona voor een bedrag van € 123.226 toe te voegen aan de bestemmingsreserve Corona; 6. De vrijval van de voorziening Grondbank voor een bedrag van € 862.650 toe te voegen aan de Algemene Bedrijfsreserve Grondbedrijfsfunctie; 7. De egalisatiereserve Sociaal domein op te hogen met een bedrag van € 1.600.000. 8. Het vormen van een bestemmingsreserve nieuw zwembad en een bedrag van € 2.000.000 toe te voegen aan deze reserve; 9. Het resterende voordelige rekeningresultaat 2021 van € 571.212 toe te voegen aan de Algemene Bedrijfsreserve Algemene Dienst; 10.
De onderhanden restantkredieten groot onderhoud en investeringen zoals opgenomen in de Paragraaf 3 – Onderhoud kapitaalgoederen en de Bijlage – Overzicht (restant) investeringskredieten over te hevelen naar het begrotingsjaar 2022. Het college van burgemeester en wethouders, de secretaris,
de burgemeester,
A.J. Six
drs. E.J. Nieuwenhuis
8
Programma: Participatie in samenhang
1. Participatie in samenhang Maatschappelijk vraagstuk We willen dat iedereen in Waddinxveen op voet van gelijkheid kan meedoen in de samenleving We streven dus naar een inclusieve samenleving. Samen met inwoners, ondernemers en maatschappelijke organisaties geven we daaraan invulling. De mogelijkheden, talenten en eigen regie van onze inwoners staan daarbij voorop. We hanteren de volgende uitgangspunten: • Veel aandacht voor preventie (het voorkomen van hulpvragen en kosten) • Integraliteit en maatwerk (dat past bij de vraag) • Iedereen doet mee • Duurzaamheid en nazorg • Samenredzaamheid Elk uitgangspunt geeft handvatten voor het aanpakken van verschillende soorten hulpvragen We vergoeden kosten van vervoer voor bepaalde groepen van inwoners Om aan de samenleving deel te kunnen nemen, kan vervoer een probleem zijn. Wij vergoeden in bepaalde situaties kosten van het vervoer. Thema’s waar aandacht voor is In het beleidskader voor het Sociaal Domein zijn thema’s genoemd waarmee we aan de slag zijn gegaan. Bij het bepalen van de thema’s zijn trends en signalen opgehaald bij professionals en (belangen-) organisaties. Thema’s waar de komende jaren aandacht voor moet zijn: • Gezond opgroeien in Waddinxveen • Leven met voldoende middelen • Mantelzorgers en (zorg)vrijwilligers • Wonen • Huiselijke relaties • Mentaal welbevinden Een hulpvraag kan op meerdere leefgebieden spelen.
Regionale samenwerking in het sociaal domein We kunnen als gemeente niet alles alleen uitvoeren. Daarom pakken we de uitvoering van opgaven en veranderingen binnen het Sociaal Domein voor een deel samen op met de gemeenten in de regio. De kosten van de Jeugdhulp houden we zo goed als mogelijk onder controle door maatregelen Zoals alle gemeenten moet ook Waddinxveen de kosten voor Jeugdhulp beperken. Met maatregelen proberen we de groei van de kosten te verminderen of terug te dringen. Dat doen we bijvoorbeeld door afspraken met aanbieders bij de inkoop van het zorgaanbod en de toepassing van budgetplafonds. We geven dan vooraf aan tot welk bedrag uitgaven mogen worden gedaan. We maken ook afspraken met externe verwijzers, zoals de huisartsen, over een werkwijze die leidt tot lagere kosten. Met de organisaties waarmee we samenwerken geven we veel aandacht aan het voorkomen van hulpvragen en de kosten die daardoor kunnen ontstaan. We zorgen dat organisaties daar tijd voor hebben en ook lichtere vormen van hulp kunnen bieden die niet zo kostbaar zijn. De financiële gevolgen van de coronacrisis voor het gemeentelijk sociaal domein zijn nog onbekend Het is nog onduidelijk wat de economische gevolgen van de coronacrisis zullen zijn en hoe die doorwerken in 2022.
Wat betreft werkloosheid onder jongeren en arbeidsparticipatie zien we geen of maar kleine afwijkingen in de afgelopen periode. Wel is het zo dat de landelijke steunmaatregelen voor bedrijven nog beperkt worden.
Wat willen we bereiken? Gezond opgroeien in Waddinxveen We hebben laagdrempelige, toegankelijke en herkenbare hulp en zorg voor jeugdigen Voor het thema Gezond opgroeien geldt dat iedere jongere uit Waddinxveen in de jeugdzorg de zorg krijgt die nodig is en dat hulp altijd direct bereikbaar is als de situatie daarom vraagt.
9
Leven met voldoende middelen Ons doel is om het aantal inwoners met schulden te verminderen Leven met voldoende middelen is niet voor al onze inwoners vanzelfsprekend. Door de corona-situatie hebben we dit doel moeten wijzigen naar minimaal het gelijk blijven van het aantal inwoners dat zich aanmeldt voor schuldhulpverlening. Landelijk stijgt het aantal uitkeringsgerechtigden Voor het aantal uitkeringsgerechtigden is landelijk de aanname dat dit nog stijgt tot en met 2022. We willen onder het landelijk gemiddelde van de stijging blijven. Mantelzorgers en (zorg)vrijwilligers Mantelzorgers moeten zich gewaardeerd en ondersteund voelen Bij het langdurig onbetaald zorgen voor een ander hebben we het over mantelzorgers. We willen dat inwoners die een langere tijd onbetaald veel zorgen voor een familielid, vriend, vriendin of buurtgenoot zich gewaardeerd en ondersteund voelen. We willen voorkomen dat het langdurig onbetaald zorgen te zwaar wordt. Wonen We proberen genoeg passende en betaalbare woningen te hebben in Waddinxveen Bij het thema Wonen richten we ons op samenwerking met de woningcorporatie en zorgpartijen. Met hen willen we bereiken dat er lokaal voldoende passende en betaalbare woningen beschikbaar zijn voor inwoners uit kwetsbare groepen.
We denken daarbij extra aan jongeren die uitstromen uit de jeugdzorg en inwoners die op zoek zijn naar wonen waaraan zorg is verbonden. We willen ook dat het aantal Waddinxveense inwoners in beschermd wonen of de daklozenopvang afneemt of gelijk blijft. We gaan in het collegeprogramma uit van de Woonvisie Waddinxveen 2018 – 2022. Door maatschappelijke ontwikkelingen en veranderende zorgvragen maken we onze visie op wonen met zorg een onderdeel van de woonvisie die in 2022 wordt gemaakt. Huiselijke relaties Iedere Waddinxvener moet een veilig thuis hebben We leggen bij het thema huiselijke relaties de nadruk op veiligheid. De thuissituatie moet voor iedere inwoner veilig zijn. We willen een blijvende oplossing vinden voor de aanpak van huiselijk geweld. Mentaal welb evinden We zien problemen vroeg en starten de hulp ook vroeg Bij het thema Mentaal welbevinden zijn onze nieuwe taken op het gebied van inburgering en jeugdproblematiek hoofdpunten. We zetten in op het vroeg opmerken van problemen en het in gang zetten van hulp. We richten ons daarbij op de kortere en de langere termijn.
Wat hebben we daarvoor gedaan? Gezond opgroeien in Waddinxveen Beleidsdoelstelling 1.
We blijven inzetten op het verbeteren van de continuïteit van hulp t.a.v. 18-jarigen en de overgang van 18- naar 18+.
2.
We verstevigen de samenw erking met het onderw ijs, onder andere via de lokaal educatieve agenda.
3.
De kosten voor trajecten zijn inzichtelijk.
4.
Met de regio Midden-Holland onderzoeken en benutten w ij de sturings- en beheersingsmogelijkheden binnen de huidige inkoopafspraken.
Algehele realisatie
Aandacht voor
Continuïteit hulp 18- naar 18+ (1) Wij hebben deelgenomen aan een pilot ‘Toekomstgericht werken’ met gemeenten uit Midden-Holland. Wij konden op deze manier van elkaar leren op het gebied van de jeugdhulp aan jongeren die bijna 18 worden en de overgang maken van 18- naar 18+. Als onderdeel van de pilot is ook deelgenomen aan regionale overleggen om tot verbeteringen te komen voor de zorg aan jongeren. Hiernaast is er bij directe verwijzers (bijvoorbeeld de gecertificeerde instelling) en zorgaanbieders aandacht gevraagd voor het geüpdatet regionale toekomstplan voor jongeren en voor de overgang naar volwassenheid bij de cliënten in zorg.
10
Samenwerking met het onderwijs (2) Het regionale project voor jeugdondersteuning op school (JOS) is onderzocht op maatschappelijke opbrengst. JOS biedt vroegtijdige en laagdrempelige hulp aan leerlingen uit onze gemeente zodat inzet van zwaardere vormen van hulp en ondersteuning vanuit de Jeugdwet kan worden voorkomen. Uit het onderzoek is gebleken dat de maatschappelijke opbrengst groter is dan de investering. Op basis daarvan is besloten om in ieder geval tot en met 2026 met JOS door te gaan. De aansluiting van JOS op Wadwijzer en het Sociaal Team wordt in deze periode versterkt. De kosten voor trajecten zijn inzichtelijk (3) Bij Wmo en/of jeugdzorgtrajecten hebben wij nu beter inzicht in de verwijzingen en de zorg die daarbij hoort. Hierdoor kunnen we steeds beter inschatten hoe lang de zorg duurt en wat het uiteindelijk kost. Daarnaast zijn wij in 2021 gestart met het monitoren van de beschikkingen. Deze beschikkingen (wat mag het maximaal kosten) zijn hoger dan de werkelijkheid. Dit alles met als doel vooraf en tijdens het jaar in control te zijn. Verder hebben wij in 2021 de relatie met de huisartsen versterkt door regelmatig af te stemmen over de verwijzingen die door de huisartsen zijn gedaan. Om in de toekomst ook samen te sturen op inzet van mogelijk preventief aanbod. Met gecertificeerde instellingen, zoals Jeugdbescherming West, hebben er gesprekken plaatsgevonden.
In deze gesprekken worden moeilijke casussen besproken, maar komen ook de kosten en sturing op deze kosten aan bod. Door de gedeelde verantwoordelijkheid te bespreken over de juiste zorg op de juiste plek en samen kritisch te kijken naar de financiën. Sturings- en beheersingsmogelijkheden (4) Met de gemeenten in Midden-Holland zijn de sturings- en beheersingsmogelijkheden bekeken en waar mogelijk benut. In 2021 is doorgegaan met de regionale programma’s, zoals het programma volumebeheersing specialistische geestelijke gezondheidszorg (SGGZ). Dit geldt ook voor het regionaal programma Sturen op Kosten, wat heeft gezorgd voor afstemming en inzet op het versterken van de sturing. In oktober is de regiovisie jeugd & Wmo door alle gemeenteraden in Midden-Holland vastgesteld. In deze regiovisie gaat het bijvoorbeeld over het gebruikmaken van de sturingsmogelijkheden binnen het huidige inkoopmodel, doorontwikkeling van het contractmanagement en samenwerking met aanbieders. Verder zijn er niet-vrijblijvende productieverwachtingen ingevoerd bij een aantal diensten voor jeugdzorg (bijvoorbeeld begeleiding). Er is gewerkt met niet-vrijblijvende productieverwachtingen in plaats van budgetplafonds vanwege een overgangsperiode voor de afgesproken diensten. De methode van een budgetplafond had een goede voorbereiding nodig voor de juridische afdwingbaarheid.
Het doel van deze middelen is om kosten beter te beheersen door aanbieders te sturen op hun budget en samen het gesprek te voeren over bijvoorbeeld de kwaliteit. Ook is er gesprek gevoerd over ontwikkelen eindejaarplannen. Deze plannen laten aan de regio zien hoe aanbieders werken aan de doorstroom en uitstroom van cliënten uit zorg en hoe zij zorgen dat ze binnen het budget blijven dat de regio heeft bepaald. Tot slot zijn de contractmanagementteams in de regio aan de slag gegaan met plannen voor een zorglandschap van een goede kwaliteit, met meer samenhang en met beheersbare kosten. Leven met voldoende middelen Beleidsdoelstelling 1. 2. 3. 4.
We blijven inw oners ondersteunen bij het op orde brengen en houden van een financiële administratie en nemen hierbij initiatieven w aarmee we inkomensondersteunende voorzieningen beter bekend maken. We proberen te voorkomen dat inw oners een uitkering nodig hebben. We begeleiden inw oners naar werk. We zetten in op regionale samenw erking met het w erkgeversservicepunt. Op basis van een evaluatie van met minimabeleid w ordt bepaald of beleid bijstelling nodig heeft. De collectieve zorgverzekering blijft behouden zodat minima toegang hebben tot laagdrempelige, kw alitatieve en betaalbare medische zorg.
Algehele realisatie
Aandacht voor
Financiële administratie (1) In 2021 is er actief gebruik gemaakt van de Voorzieningenwijzer. Dit is een overzicht van alle beschikbare lokale voorzieningen voor minima. Het kan hierbij zowel gaan om een financiële aanvulling op het inkomen als praktische ondersteuning. De gemeente, het preventieteam Wadwijzer, huisartsen, scholen, de politie en sociale organisaties maakten in 2021 gebruik van de Voorzieningenwijzer. Op de Voorzieningenwijzer staan bijvoorbeeld diverse organisaties vermeld die kunnen helpen bij de financiële administratie van inwoners, waaronder de financieel specialist van het preventieteam Wadwijzer. Met de financieel specialist kon ook in 2021 laagdrempelig en op korte termijn een (vrijblijvend) gesprek ingepland worden. Verder zijn we in september 2021 gestart met vroegsignalering van schulden. Dit betekent dat ziektekostenverzekeraars, energiemaatschappijen, woningverhuurders en de waterleverancier betalingsachterstanden van inwoners in een vroeg stadium aan de gemeente doorgeven. Binnen 30 dagen bieden we deze inwoners passende hulp.
11
Uitkering voorkomen (2) Gemeente Waddinxveen neemt deel in een regionale samenwerking van regionale gemeenten, Promen, FermWerkt en UWV op het gebied van werkgeversdienstverlening: het werkgeversservicepunt (WSP). Dit servicepunt heeft als doel om meer werkzoekenden die een uitkering hebben of nodig hebben aan het werk te helpen en te houden. Het jaar 2021 stond in het teken van het opnieuw bekijken en nadenken over deze samenwerking in de regio als belangrijk onderdeel van het programma Perspectief op Werk. De samenwerkende partijen wilden de samenwerking verder versterken. Daarom is er opdracht gegeven om de huidige samenwerking door te ontwikkelen naar één werkgeversservicepunt in de regio Midden-Holland per 1 januari 2022. Hiervoor is een samenwerkingsovereenkomst WSP gemaakt, met een looptijd van vier jaar. Deze bestuursopdracht en de wet SUWI gelden als kader voor de regionale samenwerking. Evaluatie minimabeleid (3) De evaluatie minimabeleid is een aantal keer uitgesteld. In het 4 e kwartaal van 2020 was besloten dat de evaluatie doorgeschoven zou worden naar het 2 e kwartaal van 2021. Vervolgens is in het 2 e kwartaal van 2021 besloten om de evaluatie te koppelen aan het nieuw op te stellen beleidskader Sociaal Domein 2023. Ter voorbereiding op de evaluatie is in november 2021 door het college de Startnotitie Evaluatie Minimabeleid 2022 vastgesteld.
Hierin is het doel en de inhoud van de evaluatie beschreven. In de startnotitie is aangegeven dat de evaluatie uiterlijk in het 3 e kwartaal van 2022 zal worden uitgevoerd. Collectieve zorgverzekering (4) Ook in 2021 konden inwoners met een inkomen tot maximaal 130% van de bijstandsnorm gebruik maken van de collectieve zorgverzekering. Op 1 januari 2019 maakten 553 inwoners gebruik van deze mogelijkheid. In
2020 betrof dit 560 inwoners. Per 1 januari 2021 is dit aantal gestegen naar 567 inwoners.
Mantelzorgers en (zorg)vrijwilligers Beleidsdoelstelling
Algehele realisatie
1.
We houden onze jaarlijkse activiteiten en acties in stand.
2.
We halen door middel van steekproeven signalen van inw oners op bij w ie zorg niet of onvoldoende geleverd w ordt.
3.
We zorgen dat mantelzorgers bekend zijn met de voor hen relevante vormen van ondersteuning, dat zij de betreffende voorzieningen weten te vinden.
4.
Mantelzorgers die overbelast dreigen te raken bieden w e respijtzorg.
Aandacht voor
Jaarlijkse activiteiten en acties (1) Palet Welzijn bood in 2021 (net als in de jaren ervoor) ondersteuning aan mantelzorgers. Die ondersteuning is voor hen gratis, direct bereikbaar en zonder voorwaarden. Er is een mantelzorgcoördinator die de mantelzorgers helpt op momenten dat zij zelf (tijdelijk) ondersteuning nodig hebben of zorg voor iemand (tijdelijk) niet op zich kunnen nemen. In 2021 zijn er 54 kortdurende begeleidingstrajecten uitgevoerd. In 2020 waren dit 63 trajecten en in 2019 84 trajecten, Voor de (jonge) mantelzorgers waren er verschillende cursussen en themabijeenkomsten. Alle 502 mantelzorgers die zich hebben laten registreren bij de mantelzorgcoördinator, hebben de mantelzorgwaardering en een bedankbrief ontvangen. Signalen over de zorg (2) Aan inwoners met hulp en ondersteuning en/of mantelzorg, wordt gevraagd of de hulp en ondersteuning die ze krijgen hen helpt bij het oplossen van hun hulpvraag voor de lange termijn. Als met deze hulp, ondersteuning of mantelzorg de hulpvraag van de inwoner nog niet is opgelost, wordt bekeken (ook in overleg met de hulpverlening) hoe de ondersteuning (tijdelijk) wordt aangepast zodat het probleem wel is opgelost. Bekendheid met vormen van ondersteuning (3) Mantelzorgers die zich hebben geregistreerd, ontvangen elk jaar op meerdere momenten digitaal en op papier informatie.
Inwoners die nog niet geregistreerd staan als mantelzorger kunnen daarover informatie vinden op de website van Wadwijzer. Ook kunnen ze met hun hulpvragen terecht bij de mantelzorgcoördinator. Daarnaast
12
hebben wij in de themakrant Zorg en Ondersteuning, die in september huis-aan-huis is verspreid, aandacht besteed aan mantelzorgondersteuning Ondanks deze inspanning geven meer mantelzorgers aan dat ze zich enigszins of zwaar overbelast voelen. Van alle mantelzorgers tussen de 18 en 64 jaar oud gaf 4% in Waddinxveen aan zich (enigszins) overbelast te voelen. In 2016 was dit aandeel nog 2,6%. Ook is dit percentage in vergelijking met andere gemeenten uit onze regio relatief hoog. In de regio Hollands Midden gaf namelijk 1 ,7% van alle mantelzorgers tussen de 18 en 64 jaar oud aan zich overbelast te voelen. Respijtzorg (4) Mantelzorgers die aangeven overbelast te zijn of dat dreigen te raken, konden een beroep doen op verschillende vormen van respijtzorg. Hiermee wordt bedoeld dat de zorg die de mantelzorger normaalgesproken geeft, door iemand anders tijdelijk wordt overgenomen. Deze respijtzorg werd geboden in de vorm van ondersteuning door een vrijwilliger, dagbesteding, logeeropvang of kortdurende opvang in een zorginstelling. De mantelzorgcoördinator helpt bij het vinden van de juiste vorm van hulp. Ook hier geldt dat het aantal mantelzorgers dat aangeeft zich enigszins of zwaar overbelast te voelen is gestegen. Wonen Beleidsdoelstelling 1.
We gaan aan de slag met de doordecentralisatie van beschermd w onen en maatschappelijke opvang vanuit de centrumgemeente Gouda naar het lokale niveau.
2.
We brengen de w oonvraag van verschillende maatschappelijke doelgroepen in beeld en w erken met onze partner-organisaties aan concrete oplossingen.
Algehele realisatie
Aandacht voor
Doordecentralisatie beschermd wonen en maatschappelijke opvang (1) Sinds 1 januari 2021 is de zorg voor ongeveer 115 cliënten uit beschermd wonen in de regio overgenomen door de zorgkantoren. Het aantal plekken beschermd wonen is in de regio met de helft afgenomen. Het product ‘Gewoon Thuis’ is ontwikkeld als alternatief voor beschermd wonen en per 1 juli 2021 ook onderdeel geworden van het zorgaanbod. In 2021 is ook het wonen via ‘beschut wonen’, een lichtere vorm van beschermd wonen, aangemoedigd. Eind 2021 waren hiervoor 47 plekken beschikbaar in de regio. Waddinxveen heeft de opdracht om te zorgen voor 10 plekken beschut wonen voor eind 2023. Eind 2021 zijn nog geen plekken gerealiseerd. Woonvraag doelgroepen in beeld (2) Er is een start gemaakt met het uitzoeken van de maatschappelijke doelgroepen, nieuwe ideeën op het gebied van wonen met zorg en ontwikkelingen op het gebied van wonen. Huiselijke relaties Beleidsdoelstelling 1.
We zetten in op het vroeg opmerken en voorkomen van vormen van mishandeling en huiselijk gew eld.
2.
We zetten de ontw ikkeling door van het verbinden van preventie, zorg en veiligheid zow el lokaal als regionaal.
Algehele realisatie
Aandacht voor
Huiselijk geweld en mishandeling (1) Om huiselijk geweld vroeg op te merken en te voorkomen, zijn er verschillende acties in 2021 uitgevoerd. Om geweld eerder en beter in beeld te hebben, heeft de gemeente meegedaan aan verschillende campagnes, zoals de campagne ‘Orange the World’ om geweld tegen vrouwen en meisjes te stoppen. Via sociale media is tijdens deze campagneperiode aandacht voor dit thema gevraagd en informatie gegeven waar je terecht kunt voor verdere hulp of het melden van geweld. Hiernaast is er via de themakrant Zorg en ondersteuning richting inwoners aandacht besteed aan huiselijk geweld. Op een themapagina is verteld wat huiselijk geweld precies is, hoe vaak het voorkomt en waar je terecht kunt als je je zorgen maakt om jezelf of anderen. Hiernaast zijn intern consulenten opgeleid in bijvoorbeeld veiligheidsplanning en het voeren van gesprekken over veiligheid en is de interne meldcode huiselijk geweld en kindermishandeling geëvalueerd.
13
Verbinding van preventie, zorg en veiligheid (2) Het afgelopen jaar is zorg en veiligheid nog meer aan elkaar verbonden. Zo zijn er verschillende overleggen geweest tussen de ‘regisseur zorg en veiligheid’ en het sociaal team. Op deze manier worden ingewikkelde gebeurtenissen en situaties met alle belangrijke personen besproken. Het sociaal team en de regisseur zorg en veiligheid hebben hiernaast ook een stroomschema gemaakt. Dit schema geeft hulp bij ingewikkelde casussen die gaan over zowel zorg als veiligheid, zodat duidelijk wordt wie welke rol heeft en wie er allemaal nodig zijn om de juiste hulp te kunnen geven. Ook zijn er overleggen geweest tussen de regisseur zorg en veiligheid en de politie over de persoonsgerichte aanpak (PGA). Deze aanpak richt zich op personen die in Waddinxveen voor overlast zorgen. Het kan hierbij gaan om criminaliteit maar bijvoorbeeld ook gedragsproblemen. Er is hierbij aandacht voor preventie (het voorkomen van problemen of het voorkomen van erger). In de regio zijn er overleggen geweest over het thema zorg en veiligheid. Samen met de regiogemeenten is afgestemd en aan elkaar advies gegeven over de aanpak van hulp op het gebied van zorg en veiligheid. Ook zijn wij betrokken geweest bij overleggen die gingen over het Zorg- en Veiligheidshuis. Mentaal welb evinden Beleidsdoelstelling
1.
In het kader van de Wet inburgering organiseren w e waar dit kan samen met regiogemeenten een gepast aanbod op het gebied van leren, w erken, inburgeren en maatschappelijke begeleiding.
2.
Samen met Wadw ijzer wordt de monitor op het gebied van het tijdig opmerken van problemen en in gang zetten van hulp verder ontwikkeld.
3.
We hebben aandacht voor mentaal w elbevinden onder jongeren, w aaronder het voorkomen van depressies en burn-outs.
4.
Met het regionaal plan van aanpak volumebeheersing specialistische GGZ, proberen w e een verschuiving te creëren van specialistische GGZ naar basis GGZ.
Algehele realisatie
Aandacht voor
Aanbod leren, werken, inburgeren en maatschappelijke begeleiding (1) De nieuwe Wet inburgering die vanaf 1 januari 2022 gaat gelden, geeft kansen voor betere inburgering van nieuwkomers. Uitgangspunt is meedoen vanaf dag één. Gemeente Waddinxveen houdt overzicht op het totale inburgeringsproces. We zorgen ook voor het aanbod op het gebied van leren en begeleiding van de inburgeraar. Dat aanbod is gezamenlijk met regiogemeenten ingekocht bij NLTraining. Ook is in 2021 het proces van intake voorbereid in goede afstemming met gemeenten in de regio. In de maatschappelijke begeleiding is aandacht voor alle leefgebieden: taal, werk en onderwijs, financiële zelfredzaamheid, gezondheid en opvoeding en sociaal netwerk. Voor die maatschappelijke begeleiding zijn afspraken gemaakt met Vluchtelingenwerk. Zij brengen de inburgeraar in contact met initiatieven die helpen bij onder meer het opbouwen van een sociaal netwerk, het leren kennen van stad of dorp en het doen van vrijwilligerswerk. De inburgeraar krijgt ondersteuning maar blijft altijd zelf verantwoordelijk voor zijn/haar inburgeringsproces en het vormen van de eigen toekomst. Speciale aandacht is er voor de emancipatie en participatie van vrouwen in de gezinnen van de nieuwkomers. De regiogemeenten vinden het belangrijk dat ook vrouwen zich goed ontwikkelen op taalgebied en kansen krijgen op de arbeidsmarkt.
Ook al is het gezin door de betaalde baan van de kostwinner (vaak de man) niet langer afhankelijk van een uitkering. Monitor tijdig opmerken van problemen (2) We hebben samen met de organisaties in Wadwijzer gewerkt aan eenduidige maatschappelijke doelen voor alle organisaties binnen Wadwijzer. Deze doelen zijn elk gekoppeld aan een van de thema’s die benoemd zijn in het uitvoeringsprogramma Sociaal Domein van de gemeente Waddinxveen (Gezond en veilig opgroeien; Voldoende middelen en meedoen; Mentaal welbevinden en wonen in Waddinxveen; Samenredzaam). Hierdoor wordt duidelijk hoe Wadwijzer, bijdraagt aan wat wij willen bereiken. Doordat de doelen voor alle organisaties nu hetzelfde zijn, kunnen deze zeven organisaties nu ook samen gaan meten en rapporteren over hoe hun activiteiten helpen om deze doelen te bereiken. In 2021 hebben we dit proces nog niet kunnen afronden. Preciezere afspraken over wat precies gemeten gaat worden moeten nog worden gemaakt. Aandacht voor mentaal welbevinden jongeren (3) Er is aandacht besteed aan jongeren en hun mentaal welbevinden. Om in te spelen op de extra hulpvragen onder jongeren en in gezinnen als gevolg van de coronamaatregelen, hebben we in 2021 extra pedagogische ondersteuning binnen Wadwijzer ingezet. Ook hebben we extra trainingen en cursussen gegeven via Wadwijzer.
14
Deze trainingen zijn gericht op het weerbaar maken van kinderen, zodat zij beter kunnen omgaan met lastige thuissituaties (bijvoorbeeld conflicten en ruzies). Hiernaast zijn er vanuit het cursusbureau van het CJG verschillende (online) trainingen en cursussen gegeven die ouders/opvoeders helpen om (mentale) problemen bij hun kinderen snel te herkennen. Ook zijn er algemene weerbaarheidstrainingen gegeven, zoals de Rots en Water training. We hebben ook schooljudo aangeboden aan alle Waddinxveense scholen. Schooljudo helpt om met tegenslagen om te gaan en helpt ook bij de ontwikkeling op sociaal en emotioneel gebied. Samen met andere gemeenten uit de regio hebben we Jeugdondersteuning op School (JOS) op scholen in het Voortgezet Onderwijs (VO) gegeven. Hierdoor kunnen hulpverleners van verschillende organisaties (GGD/Enver/MEE/Kwadraad/GGZ) op scholen al in een vroege fase problemen herkennen. Daarnaast worden binnen de JOS op de VO-scholen allerlei cursussen en groepstrainingen gegeven om o.a. de mentale weerbaarheid van de leerlingen te vergroten en om ze te leren omgaan met verschillende lastige situaties. Volumebeheersing specialistische GGZ (4) De verschuiving van specialistische zorg binnen de GGZ naar zorg in de basis GGZ, is in 2021 gestart.
Tegelijk nam het aantal cliënten in de GGZ toe met ongeveer 6% en ook het aantal cliënten dat opgenomen werd binnen de GGZ en hier behandeling krijgt met overnachting (klinische plaatsingen). In 2021 zijn samenwerkingen tussen zorgaanbieders aangemoedigd. Ook zijn ontwikkelafspraken met aanbieders gemaakt en zijn er intensieve contacten geweest met verwijzers, vooral de huisartsen. Het is duidelijk geworden dat het veel tijd kost om maatregelen te nemen die (deels) voorkomen dat specialistische GGZ nodig is en die er voor zorgen dat mensen een zo normaal mogelijk leven kunnen leiden. Vervoer sociaal domein Beleidsdoelstelling
1.
In 2021 zullen we, tezamen met de regiogemeenten in Midden-Holland, nieuwe vervoerscontracten afsluiten voor het leerlingenvervoer en het vervoer van de Groene Hart Hopper.
Algehele realisatie
Aandacht voor
Vervoerscontracten leerlingenvervoer en Groene Hart Hopper (1) De nieuwe vervoerscontracten voor het leerlingenvervoer en het vervoer van de Groene Hart Hopper zijn afgesloten. De start van het nieuwe contract ging niet zo soepel als gehoopt door het tekort aan chauffeurs bij Connexxion. Dit is een landelijk probleem in de taxiwereld. Connexxion heeft touringcars in moeten zetten om ervoor te zorgen dat alle leerlingen naar school konden worden vervoerd. Omdat de gemeente niet tevreden was over de kwaliteit heeft Connexxion zijn de touringcars na de kerstvakantie uit de dienstverlening gehaald. Via contractmanagement wordt doorlopend gemonitord op de kwaliteit van de dienstverlening. Beleidsindicatoren De beleidsindicatoren zijn in de meeste gevallen cijfers die worden gepubliceerd op waarstaatjegemeente.nl. Per indicator verschilt het wanneer de cijfers bekend zijn. Jeugd Indicator
Jaar
Eenheid
W'veen
Midden-H.
Zuid-H.
Werkloze jongeren
2019
% werklozen 16-22 jarigen
1
1
2
Kinderen in een uitkeringsgezin
2019
% kinderen tot 18 jaar
3
4
8
Jongeren met jeugdhulp
2021
% van alle jongeren tot 18 jr
9,0
10,7
9,9
Jongeren met delict voor rechter
2019
% 12-21 jarigen
1
1
1
Jongeren met jeugdbescherming
2020
% van alle jongeren tot 18 jr
1,7
1,5
1,1
Jongeren met jeugdreclassering
2019
% van alle jongeren 12-23 jr
0,3
0,3
0,5
15
Wmo Indicator
Jaar
Eenheid
W'veen
Midden-H.
Zuid-H.
Cliënten met een maatwerkarrangement Wmo
2021
Aantal per 10.000 inwoners
410
543
621
Indicator
Jaar
Eenheid
W'veen
Midden-H.
Zuid-H.
Banen
2020
Aantal per 1.000 inwoners 1564 jaar
758,1
711,5
739,4
Netto arbeidsparticipatie
2020
% werkzame beroepsbevolking ten opzichte van (potentiële) beroepsbevolking
71,6
70,3
67,4
Lopende re-integratie voorzieningen
2020
Aantal per 10.000 inwoners 1564 jaar
65,6
127,9
217,5
Personen met een bijstandsuitkering
2020
Aantal per 10.000 inwoners 18 jaar en ouder
225,8
311,8
565,5
Werk en i nkomen
Verbonden Partijen Promen Sinds 1 januari 2018 werken de gemeenten in de regio samen met Promen op basis van het zogenoemde Hoofdlijnenakkoord. Daarin is de herpositionering van Promen tot 2025 geregeld. Concreet betekent dit dat Promen voor ons de Wet sociale werkvoorziening uitvoert (Wsw). Daarnaast maken wij van een aantal faciliteiten van Promen gebruik. Zo is ook in 2021 het programma TAALWERKT! door ons uitgevoerd, waarbij Promen de werkcomponent verzorgt. Ook is Promen benut voor een deel van de jobcoaching en verzorgen zij enkele modules gericht op arbeidstoeleiding en het opdoen van werkervaring. Via Promen worden meerdere uitkeringsgerechtigden met een arbeidsbeperking geplaatst bij werkgevers. De kosten van de corona-crisis konden gedekt worden uit de door het Rijk beschikbaar gestelde middelen voor compensatie corona-verliezen Wsw-bedrijven. Overige samenwerking Perspectief op werk / WSP Midden-Holland is een relatief kleine arbeidsmarktregio waardoor samenwerking op regionaal niveau van belang is. In 2019 is het regionale programma Perspectief Op Werk (POW) tot stand gekomen. Daarin hebben de gemeenten in de arbeidsmarktregio Midden-Holland, het UWV en Promen verwoord hoe zij de samenwerking in de regio willen versterken. Een van de belangrijkste speerpunten van POW was het inrichten van een regionaal werkgeversservicepunt (WSP).
Vanaf december 2020 is gewerkt aan het vormgeven van dit WSP en is de dienstverlening richting ondernemers gestart. Verder is gewerkt aan het harmoniseren van de werkgevers- en werknemersinstrumenten die (onder andere) het WSP voor werkzoekenden en ondernemers kan inzetten.
16
Wat heeft het gekost? Program m a
Begroting 2021
Rekening 2021 na w ijziging
voor w ijziging Lasten
-25.461
-29.599
-29.266
Baten
5.103
7.135
7.628
-20.357
-22.463
-21.639
0
-1.210
-1.210
125
261
261
-20.233
-23.412
-22.587
Saldo baten en lasten Stortingen Onttrekkingen Resultaat
Bedragen *€ 1.000
17
Programma: Mens in ontwikkeling
2. Mens in ontwikkeling Maatschappelijk vraagstuk De rol van de gemeente verandert in een steeds veranderende samenleving Vroeger was de gemeente vaak de eerste die een probleem oppakte. Nu komen inwoners en organisaties vaak met ideeën en voorstellen voor een probleem. Daar waar nodig zorgen we voor ondersteuning in het uitvoeren van de ideeën en voorstellen. Iedereen moet kunnen meedoen We ondersteunen omdat het belangrijk is dat iedereen in de samenleving kan meedoen. En dat iedereen zich kan ontwikkelen. Goede basisvoorzieningen zijn daarom nodig voor: • Onderwijs en kinderopvang • Kunst en cultuur • Sport • Gezondheid Basisvoorzieningen maken het mogelijk dat inwoners op een prettige en gezonde manier in Waddinxveen kunnen wonen en zichzelf zo lang als mogelijk kunnen redden. Verenigingen zorgen voor verbinding Deelnemen aan sociaal-culturele activiteiten zorgt voor verbinding tussen inwoners. Daarom is het lid kunnen zijn van een sportvereniging of een culturele vereniging belangrijk. Het zorgt ervoor dat inwoners met elkaar in contact blijven en minder snel een gevoel van eenzaamheid hebben. Goede schoolgebouwen zijn belangrijk voor goed onderwijs Ook deelnemen aan onderwijs is belangrijk. Goede schoolgebouwen en voldoende lokalen zijn nodig. Daarnaast hebben we altijd aandacht voor onverwachte problemen met te weinig lokalen voor leerlingen.
Leerlingenvervoer maakt deelname aan onderwijs mogelijk We vinden het belangrijk dat kinderen naar een school gaan die past bij hun talenten en mogelijkheden. En die aansluit bij de levensovertuiging en godsdienst van de ouders. Onder bepaalde voorwaarden vergoeden we aan ouders de kosten van het vervoer van hun kind naar een school.
Wat willen we bereiken? We willen goede en toegankelijke faciliteiten We willen een krachtige Waddinxveense samenleving, waarin de inwoners hun verantwoordelijkheid nemen en de mogelijkheid aangrijpen om mee te doen in de samenleving. Daar zijn goede en toegankelijke faciliteiten voor nodig. We verbeteren daar waar nodig de huisvesting van maatschappelijke instellingen. We willen daarbij de samenwerking tussen maatschappelijke organisaties, culturele instellingen en bedrijfsleven versterken. En we stimuleren een blijvende samenwerking met de instellingen voor kinderopvang en scholen. We zetten in op verdere samenwerking met en versterking van het onderwijs We gaan door met de uitvoering van de Lokale Educatieve Agenda. Ook gaan we door met de regeling voor de tegemoetkoming van kosten voor peuteropvang. Dit doen we door de inzet van de rijksgelden voor het onderwijsachterstandenbeleid. We willen dat inwoners gezond leven We willen dat inwoners zich bewust zijn van het belang om gezonde keuzes te maken als het gaat om voeding, beweging en het gebruik van genotsmiddelen. We willen dat kinderen in Waddinxveen gezond opgroeien en dat inwoners zich betrokken voelen bij de samenleving. Ook willen we een klimaat waar de jeugd veilig kan opgroeien. Een klimaat waar de jeugd gestimuleerd wordt om hun talenten te ontwikkelen, zodat zij de toekomst met vertrouwen tegemoet zien.
We willen meer mensen in b eweging krijgen en sport meer inzetten We hebben in 2020 het Lokaal Sportakkoord vastgesteld. We hebben met diverse partners afspraken gemaakt om met elkaar samen te werken en nieuwe initiatieven te ontwikkelen. Het doel hiervan is meer mensen in beweging te krijgen, de organisatie sport te versterken en de maatschappelijke kracht van de sport beter te benutten.
18
Wat hebben we daarvoor gedaan? We willen goede en toegankelijke faciliteiten Beleidsdoelstelling 1.
We voeren het Uitvoeringsprogramma Maatschappelijk Vastgoed uit.
2.
We verbeteren de huisvesting van maatschappelijke instellingen.
3.
We stellen een meerjarig beleidskader Cultuur op.
4.
We zetten in op cultuureducatie op de Waddinxveense basisscholen.
Algehele realisatie
Aandacht voor
Uitvoeringsprogramma Maatschappelijk Vastgoed (1) De uitvoering van het in 2020 vastgestelde ‘Uitvoeringsprogramma maatschappelijk vastgoed’ hebben we voortgezet. Concreet betekent dit dat in 2021 het ontwerp van de nieuwe sporthal (de Gouwehal) is afgerond en de aanbestedingsprocedure op moment van schrijven in een afrondende fase is. Wat betreft de renovatie van de Mauritslaan 55 (Waddinxveen Wereldwijd) is het ontwerp op het niveau van een voorlopig ontwerp gebracht. De aanbesteding is gestart met als geplande oplevering 2022. Wat betreft de sportzalen Groenswaard en De Duikelaar hebben we besloten deze op te knappen in 2024 respectievelijk 2025. Ook hebben we besloten om Kerkstraat 13 niet af te stoten maar voor een periode van 10 jaar nog te gebruiken. Verbetering huisvesting maatschappelijke instellingen (2) De geplande projecten uit het Integraal Huisvestingsplan Primair Onderwijs (IHP) voor 2021 waren ‘de transformatie Sperwerhoek 4/6 voor de Rehobothschool’ en de ‘transformatie Zuidplashof 1/3 voor de Kardinaal Alfrinkschool’. We hebben deze projecten bouwkundig afgerond. De beide gebouwen zijn ook weer door deze scholen in gebruik genomen. Daarmee is het IHP 2016 volledig uitgevoerd. De evaluatie van het IHP is in juli 2021 aan de gemeenteraad aangeboden. Voor de uitbreiding van de scholen in Park Triangel hebben we de kaders bijgesteld.
Besloten is om 10 tijdelijke lokalen, 8 permanente lokalen, een gymnastieklokaal en een ruimte voor kinderopvang te bouwen. Er is gestart met de voorbereiding van het plaatsen van 10 tijdelijke lokalen, die bij aanvang van het schooljaar 2022-2023 in gebruik kunnen worden genomen. In 2021 hebben we een aanvraag voor de stichting van een nieuwe basisschool (IKC Cadans Triangel) bij de minister ingediend (start augustus 2023). De aanvraag is uiteindelijk door het schoolbestuur ingetrokken. In 2021 hebben we ook gewerkt aan een structurele oplossing van het huidige en te verwachten ruimtetekort van de Theo Thijssenschool. Het besluit daarover begin 2022 om Kerkweg-Oost 230 uit te breiden is eind 2021 voorbereid. Met name bij de scholen in Waddinxveen - Zuid groeide het aantal leerlingen. Dit was de reden voor ons om aan de betrokken schoolbesturen een aanvullende vergoeding voor uitbreiding “eerste inrichting onderwijsleerpakket en meubilair” toe te kennen. We hebben samen met het schoolbestuur van het Coenecoop college gewerkt aan het overdragen van het juridisch eigendom van een bouwrijp perceel. De overdracht heeft plaatsgevonden. Het schoolbestuur (bouwheer / opdrachtgever) heeft het project ook succesvol aanbesteed. De bouw is inmiddels gestart. Ingebruikname van de nieuwbouw is gepland met ingang van het schooljaar 2023-2024.
Cultuurnota (3) Het Beleidskader cultuur Waddinxveen 2021-2025 is door de gemeenteraad vastgesteld. Waddinxveense culturele en maatschappelijke organisaties zijn betrokken geweest bij het opstellen van het beleidskader. Met het vaststellen van het beleidskader is ook besloten om een Innovatiefonds Cultuur van € 85.000,- voor de periode 2022-2023 op te zetten. Uit dit fonds wordt de inzet een cultuurmakelaar betaald en een Fonds Programmageld opgezet.
19
Cultuureducatie (4) In de periode 2013-2020 hebben de Waddinxveense basisscholen deelgenomen aan de Regeling Cultuureducatie met Kwaliteit. Deze regeling is verlengd voor de periode 2021-2024 met als doel om een kwalitatief goed aanbod aan cultuureducatie op de scholen te hebben. Voor de periode 2021-2024 is door de Cultuurgroep Leiden (penvoerder voor regio Midden-Holland) bij het Fonds voor Cultuurparticipatie subsidie aangevraagd en ook toegekend. We zetten in op verdere samenwerking met en versterking van het onderwijs Beleidsdoelstelling 1.
Er is een Lokale Educatieve Agenda
2.
We handhaven de logopedische zorg.
3.
We zetten de middelen van het Onderw ijsachterstandenbeleid in voor het voorkomen en terugdringen van achterstanden.
4.
In het kader van de Volw asseneducatie zetten we in op een taalpact.
5.
We zetten in op de verbetering van de samenw erking tussen het onderwijs en de kinderopvang.
Algehele realisatie
Aandacht voor
Lokale Educatieve Agenda (1) Aan het onderwijs zijn subsidies verstrekt voor het aanpakken van onderwijsachterstanden. Deze subsidies worden betaald uit het budget Onderwijsachterstandenbeleid. De subsidies zijn onder andere ingezet voor het verbeteren van reken- en taalvaardigheden van kinderen. Daarnaast zijn de subsidies benut om lesvaardigheden van docenten te verbeteren. Logopedische zorg (2) De preventie logopedische zorg is uitgebreid met extra uren, zodat de ontwikkeling van kinderen beter kan worden gemonitord. We hebben extra pakketten LOGO3000 aangeschaft ter bevordering van de taalvaardigheden van jonge kinderen. Onderwijsachterstandenbeleid (OAB) (3) Als gevolg van onderbesteding van de OAB middelen in de periode voor 2021 hebben we niet alle middelen besteed of toegekend aan activiteiten. Deze middelen dienen grotendeels voor eind 2022 te worden uitgegeven. Niet uitgegeven middelen worden teruggevorderd door het Rijk. Volwasseneneducatie 2021 en verder (4) Het in 2020 opgestelde plan van aanpak voor de Volwasseneducatie zou in 2021 ten uitvoer worden gebracht. Door het uitvallen van de projectleider is het uitvoeringsplan doorgeschoven naar 2022. Gestart is met het overleg met partners om te komen tot een taalpact.
Kinderopvang (5) We hebben stappen gezet om door gezamenlijke huisvesting de samenwerking van het basisonderwijs met de kinderopvang/buitenschoolse opvang te verbeteren. Zo is de verordening gewijzigd waarin het gebruik van leegstaande lokalen is vastgelegd. Scholen kunnen daardoor nu leegstaande lokalen gebruiken voor kinderopvang. We hebben hiervoor beleidsregels opgesteld. Dit biedt schoolbesturen de gelegenheid om onder voorwaarden meerjarige huurovereenkomsten af te sluiten met betreffende instellingen. Deze instellingen zijn daarmee ook vaker bereid om zelf te investeren. Twee basisscholen hebben hiervan inmiddels gebruik gemaakt. Een andere ontwikkeling in 2021 is dat in Park Triangel de kinderopvang zelf ook in nieuwbouw investeert, zowel in het bestaande gebouw als bij de geplande uitbreiding. De extra ruimte wordt in één project gerealiseerd, tezamen met de uitbreiding van de huisvesting van de basisscholen en de bouw van het gymnastieklokaal in Park Triangel.