bijlage 1 definitieve eindrapportage Waddinxveen

Zij gebruiken het bad namelijk om de ochtend en/of middag en dan is er nog voldoende capaciteit beschikbaar.

5.2

Overstappers en uitvallers

Dat de alternatieven er zijn en de benodigde capaciteit ten dele beschikbaar is, betekent niet dat bezoekers van Gouwebad de Sniep allemaal naar die andere zwembaden gaan ‘overstappen’. Een deel van hen is daar mogelijk niet toe bereid en/of in staat en zal niet of minder vaak gaan zwemmen. In het onderzoek van Moventem geeft 47% aan te stoppen met zwemmen als scenario 4 bewaarheid wordt, terwijl 43% naar een ander overstapt, maar daar wel minder vaak gaat zwemmen. Slechts 10% geeft aan te zullen overstappen en even vaak te blijven zwemmen. Bij deze resultaten is enige voorzichtigheid geboden. Uit andere onderzoeken van Synarchis is bekend, dat er een verschil kan bestaan tussen de reacties van zwemmers in een dergelijk onderzoek en hun daadwerkelijke gedrag op het moment dat een zwembad wordt gesloten. Daarnaast kan niet worden uitgesloten dat een deel van de respondenten bij het beantwoorden van de betreffende vraag rekening heeft gehouden met hun wens om een zwemvoorziening in Waddinxveen te behouden.

17

Aan de hand van de ligging van de diverse baden in de omgeving, de tijdens het onderzoek gevoerde gesprekken, de resultaten van het onderzoek van Moventem, informatie over de huidige bezoekers, alsmede kennis en ervaring met sluiting van zwembaden in andere gemeenten, kan een raming worden gemaakt van het deel van het huidige bezoek dat niet naar een ander bad zal overstappen. Zoals de volgende tabel laat zien, wordt in totaal van een vraaguitval van maar liefst 40% van de toekomstige zwembehoefte uitgegaan. Daarbij bestaan er grote verschillen tussen de diverse bezoekersgroepen: recreatief zwemmen: naar verwachting is vooral sprake van vraaguitval onder wat oudere banen zwemmers. Een deel van hen is niet zo mobiel als jongere zwemmers en bovendien speelt voor een deel van hen het sociale aspect minstens zo’n grote rol als het sportieve aspect. Bij het vrij zwemmen (overdekt en onoverdekt) vormen kinderen een groter deel van het bezoek en is de bereidheid om wat verder te reizen groter dan bij de andere activiteiten, zo blijkt uit het onderzoek van Moventem. Dat laat onverlet dat ook daarbij sprake zal zijn van vraaguitval ten gevolge van de toegenomen afstanden. Kinderen die nu alleen op de fiets naar het zwembad reizen kunnen dat in de toekomst immers niet meer zo gemakkelijk doen; doelgroepactiviteiten: hierbij gaat het vooral om wat oudere zwemmers.

Voor hen geldt hetzelfde als voor een deel van de banen zwemmers, zij het in nog wat sterkere mate. Ook hierbij zal de vraaguitval dus relatief hoog zijn, hoewel de benodigde capaciteit in de omgeving beschikbaar is; les zwemmen: de meeste ouders vinden het zeer belangrijk dat hun kind leert zwemmen. Dat betekent dat de overgrote meerderheid naar verwachting naar een ander zwembad in de omgeving (dus buiten Waddinxveen) zal overstappen. Voor zover dat niet het geval is, gaat het daarbij vooral om mensen zonder auto en/of met een laag inkomen; verenigingen/verhuur: de Waddinxveense Reddingsbrigade en Z&PC De Gouwe geven aan, dat scenario 4 hun voortbestaan bedreigt. In de omliggende baden is op de relevante uren weinig ruimte beschikbaar. Leden moeten dus naar andere verenigingen overstappen. Een deel van hen zal dat ook doen, maar voor een ander deel kan het reden zijn om te stoppen en bijvoorbeeld een andere sport te zoeken. Daarbij geeft Z&PC De Gouwe aan, dat het karakter van de vereniging afwijkt van dat van de verenigingen in Gouda en Alphen aan den Rijn, die meer op prestatiesport zijn gericht. Dat kan voor sommige leden een obstakel vormen om de overstap naar die verenigingen te maken. Voor de drie zorg gerelateerde huurders is de kans groot dat zij hun activiteiten niet of slechts beperkt naar een ander bad zullen verplaatsen.

toekomstige zwembehoefte recreatief zwemmen - overdekt - onoverdekt doelgroepen les zwemmen verenigingen/verhuur totaal

bezoek 90.000 25.000 21.000 29.000 53.000 218.000

vraaguitval 40% 40% 60% 5% 50% 40%

36.000 10.000 12.600 1.450 26.500 86.550

tabel 5.1: vraaguitval scenario 4

5.3

Consequenties sluiting

5.3.1

Maatschappelijk

Sluiting van Gouwebad de Sniep zonder nieuwbouw zorgt er niet alleen voor dat een deel van de huidige bezoekers niet meer of minder vaak gaat zwemmen. Scenario 4 kan namelijk ook gevolgen hebben voor de realisatie van de in paragraaf 3.3 vermelde gemeentelijke beleidsdoelen op het gebied van gezondheid, maatschappelijke participatie, sociale cohesie en het verenigingsleven. Hoewel een deel van de bezoekers die niet of minder vaak gaan zwemmen wellicht voor andere vormen van sporten en bewegen zal kiezen, zal een deel dat ook niet doen. Daarbij gaat het vaak veelal om de wat oudere zwemmers, zo leert de ervaring. Anders dan veel andere vormen van sporten en bewegen is zwemmen immers een activiteit die nog tot op hoge leeftijd kan worden beoefend. Lang niet iedereen stopt dus daadwerkelijk met sporten en bewegen, maar wel die groepen die qua leeftijd en/of in sociaal-maatschappelijk opzicht kwetsbaarder zijn. Daarbij komt dat het zwembad niet alleen een plek is om te sporten, maar ook om te ontmoeten. Deze sociale functie gaat bij sluiting verloren. Het is de vraag in hoeverre vooral de wat oudere zwemmers elkaar zonder zwembad nog zullen ontmoeten. Tevens worden beide verenigingen bij sluiting in hun voortbestaan bedreigd.

18

Voor de beleidsdoelen op het gebied van de (zwem)veiligheid zijn de consequenties van scenario 4 beperkt, aangezien het overgrote deel van de bezoekers van de zwemlessen naar andere baden zal overstappen. Zoals in paragraaf 5.2 is vermeld, vinden de meeste ouders het immers belangrijk dat hun kind leert zwemmen. Zij zullen derhalve bereid zijn om de reis naar een zwembadvoorziening buiten de gemeente Waddinxveen te maken.

5.3.2

Financieel

Bij sluiting van het zwembad komen de bijbehorende kosten voor de gemeente te vervallen. Volgens de gemeente gaat het in de huidige situatie om circa € 750.000,- per jaar. Doordat het bad in 2030 volledig is afgeschreven, hoeft de gemeente ingeval van sluiting geen resterende boekwaarde meer af te schrijven. Wel moeten er kosten worden gemaakt voor het slopen van het gebouw. Het is niet bekend in hoeverre daar inkomsten bij herontwikkeling van de locatie tegenover staan. In dit stadium is het niet mogelijk om hiervoor concrete bedragen te ramen. Sluiting heeft ook enkele nadelige financiële gevolgen: het heeft een beperkte negatieve invloed op het vestigingsklimaat; het zorgt voor een afname van de lokale werkgelegenheid; het kan mogelijk kosten voor de afvloeiing van het personeel met zich meebrengen; op langere termijn kan het zorgen voor een verhoging van de zorgkosten, doordat sommige huidige zwemmers niet meer sporten en bewegen en/of minder sociale contacten hebben.

19

6.

Afweging

Uit de analyse in hoofdstuk 2 en hoofdstuk 3 blijkt, dat er nu en in de toekomst bestaansrecht is voor een zwemvoorziening in Waddinxveen. Vanuit maatschappelijk perspectief ligt het derhalve voor de hand om niet te kiezen voor scenario 4, maar voor nieuwbouw van een zwembad in Waddinxveen. Scenario 4 leidt er immers toe, dat een aanzienlijk deel van de bezoekers niet of minder vaak gaat zwemmen en dat heeft negatieve gevolgen voor de realisatie van diverse gemeentelijke beleidsdoelen. Uiteindelijk gaat het om de vraag, of de gemeente vindt dat de maatschappelijke waarde van een zwemvoorziening in Waddinxveen tegen de bijbehorende kosten opweegt. Indien voor nieuwbouw wordt gekozen, is de volgende vraag naar welk van de drie nieuwbouwscenario’s de voorkeur uitgaat. De volgende tabel bevat een samenvattend overzicht van deze drie scenario’s. Daaruit blijkt dat de gebruiksmogelijkheden en daarmee het aantal bezoeken van de scenario’s verschilt. Scenario 1 beschikt immers niet over een overdekt recreatiebad en een volwaardig buitenbad. Dat betekent niet dat er helemaal niet aan vrij zwemmen kan worden gedaan, maar wel dat de specifieke mogelijkheden daartoe in scenario 2 (binnen) en scenario 3 (binnen en buiten) groter zijn. Voor de andere zwemactiviteiten bestaat er geen verschil tussen de scenario’s. In financieel opzicht zijn er ook duidelijke verschillen tussen de scenario’s.

De structurele kosten van scenario 1 zijn lager dan in de andere scenario’s en scenario 3 is het duurste scenario. Ook hier dient derhalve weer de afweging te worden gemaakt tussen de extra maatschappelijke waarde van een zwembad met meer specifieke recreatieve voorzieningen enerzijds en de bijbehorende hogere kosten anderzijds. samenvatting scenario's configuratie bassins

scenario 1 W-bad 25 x 15,4 (6 banen) DG-bad 20 x 10 2x beweegbare bodem peuterbad 25 m² glijbaan whirlpool tribune bij W-bad horecavoorziening verenigingsruimte spraypark 100 m² buiten

totaal aantal bezoeken per jaar gebruik banen zwemmen gebruik vrij zwemmen overdekt gebruik vrij zwemmen buiten gebruik doelgroepen gebruik les zwemmen gebruik verenigingen stichtingskosten (excl. btw) exploitatietekort kosten groot onderhoud kapitaallasten (gemiddelde jaarlast) compensatie SPUK Sport totale structurele kosten

163.000 + + + + 16.969.000 252.500 220.100 960.000 -271.200 1.161.400

scenario 2 W-bad 25 x 15,4 (6 banen) DG-bad 20 x 10 2x beweegbare bodem recreatiebad 250 m² peuterbad 25 m² glijbaan whirlpool tribune bij W-bad horecavoorziening verenigingsruimte spraypark 100 m² buiten

198.000 + + + + + 20.040.000 318.100 259.500 1.137.300 -329.300 1.385.600

scenario 3 W-bad 25 x 15,4 (6 banen) DG-bad 20 x 10 2x beweegbare bodem recreatiebad 250 m² peuterbad 25 m² glijbaan whirlpool tribune bij W-bad horecavoorziening verenigingsruimte W-bad/R-bad 400 m² buiten spraypark 100 m² buiten glijbaan buiten ligweide 218.000 + + + + + + 23.504.000 374.400 295.600 1.328.900 -380.000 1.618.900

tabel 6.1: samenvatting nieuwbouwscenario’s

20

7.

Conclusies, aanbevelingen en vervolgstappen

7.1

Conclusies

Uit dit onderzoek blijkt, dat er zowel nu als in de toekomst bestaansrecht is voor een zwemvoorziening in Waddinxveen. Een dergelijke voorziening kan een duidelijke functie vervullen van de inwoners van het primaire verzorgingsgebied, dat bestaat uit de gemeente Waddinxveen en daarnaast Boskoop en enkele kleinere omliggende dorpen. Vanuit maatschappelijk perspectief is er dus alle reden om voor nieuwbouw van een zwembad in Waddinxveen te kiezen. Wanneer dat niet gebeurt, leidt dat ertoe dat een aanzienlijk deel van de bezoekers niet of minder vaak gaat zwemmen en dat heeft negatieve consequenties voor de realisatie van diverse gemeentelijke beleidsdoelen. Nieuwbouw brengt echter wel substantiële structurele kosten voor de gemeente met zich mee. De gemeente dient derhalve af te wegen, of de maatschappelijke waarde van een zwembad in Waddinxveen (en de maatschappelijke ‘schade’ zonder een dergelijke voorziening) tegen die kosten opweegt. Indien het antwoord op die vraag ‘ja’ luidt, dient de gemeente vervolgens een keuze uit de drie nieuwbouwscenario’s te maken. In maatschappelijk opzicht bestaat het belangrijkste verschil tussen de scenario’s de mate waarin het vrij zwemmen (overdekt en onoverdekt) wordt gefaciliteerd. Hoe meer dat gebeurt, des te hoger het aantal bezoeken, maar ook des te hoger de structurele kosten.

Ook hier moet de gemeente derhalve de maatschappelijke waarde van een zwembad met meer specifieke recreatieve voorzieningen en de bijbehorende extra kosten tegen elkaar afwegen.

7.2

Aanbevelingen

Het onderzoek leidt tot de volgende aanbevelingen: 1. bepaal of de maatschappelijke waarde van een zwembad in Waddinxveen tegen de bijbehorende kosten opweegt; 2. zo ja, bepaal of het toevoegen van specifieke recreatieve voorzieningen (binnen, of binnen en buiten) tegen de bijbehorende extra kosten opweegt.

7.3

Vervolgstappen

Indien een keuze voor een nieuwbouwscenario wordt gemaakt, dient dat scenario vervolgens nader te worden uitgewerkt. Daarbij gaat het onder andere om: het gedetailleerd uitwerken van de configuratie in een Programma van Eisen, waarbij de georganiseerde belanghebbenden, de individuele zwembadbezoekers en het personeel van het zwembad ook worden betrokken; het onderzoeken van mogelijke locaties; het bepalen of de horeca wederom door een externe partij wordt geëxploiteerd, of dat de exploitant van het zwembad (de gemeente) dat zelf gaat doen. Indien ervoor wordt gekozen om na de sluiting van het bestaande zwembad geen nieuwe zwemvoorziening in Waddinxveen te realiseren, verdient het aanbeveling om in 2030 voor de zwemmers die op dat moment in Gouwebad de Sniep zwemmen een zo goed mogelijke overgang naar zwembaden in de omgeving te realiseren. Daarbij kan bijvoorbeeld worden gedacht aan het maken van afspraken met zwemlesaanbieders over het overnemen van zwemmers uit Waddinxveen.

21

Bijlage 1

Overzicht zwembaden omgeving

Binnenbaden en combibaden Naam Plaats Afstand in min. Afstand in km. Baden en faciliteiten

Type bad

Naam Plaats Afstand in min. Afstand in km. Baden en faciliteiten

Type bad

Gouwebad de Sniep Groenhovenbad De Koornmolen Waddinxveen Gouda Zevenhuizen 0 11 13 0,0 6,3 8,9 Wedstrijdbad, recreatiebad met Binnen: wedstrijdbad, Wedstrijdbad recreatieve elementen, doelgroepenbad met duikplank, kleuterbad, whirlpool, glijbaan, instructiebad, horeca. Buiten: solarium, stoomcabines, wedstrijd- en recreatiebad met uitzwembad, buitenbad, borrelbank, peuterbaden, ligweide, horeca wildwaterbaan, waterglijbaan, ligweide Combibad Combibad Binnenbad

De Driesprong Zoetermeer 16 14,4 Wedstrijdbad (L-vorm) met ondiep gedeelte, horeca

Binnenbad

Zevenkampse Ring Rotterdam 17 12,7 Wedstrijd-/recreatiebad met glijbaan, doelgroepenbad, peuterbad, Turks stoombad, whirlpool, waterspeeltuin, horeca

Binnenbad

Zwemschool Het Groene Hart Het Keerpunt Reeuwijk Zoetermeer 13 15 12,4 13,6 Instructiebad (in Landal Wedstrijdbad Reeuwijkse Plassen)

Binnenbad

De Veur Aquarijn Zoetermeer Alphen aan den Rijn 17 21 14,7 14,4 Wedstrijdbad met duikplanken, Wedstrijdbad, horeca instructiebad, horeca

Binnenbad

Binnenbad

Binnenbad

Sportschool Denkers Zoetermeer 21 17,6 Instructiebad

Binnenbad

De Zuidplas Moordrecht 16 9,0 Wedstrijdbad, instructiebad, horeca

Binnenbad

Polderbad Nieuwerkerk aan den IJssel 16 12,5 Wedstrijdbad, instructiebad met glijbaan, peuterbad met speelattributen, sauna, zonnebank, Turks stoombad, horeca. Buiten: recreatiebad met glijbaan en speeleiland, peuterbad, horeca Combibad

De Hoorn De Kuil Alphen aan den Rijn Bodegraven 22 22 14,9 16,9 Wedstrijdbad, doelgroepenbad, Wedstrijdbad, doelgroepen, recreatiebad met peuterbad, horeca. Buiten: spuitelementen, glijbaan, recreatiebad met duikplanken, peuterbad, whirlpools, peuterbad, glijbaan, ligweide stoomcabines, horeca. Buiten: wedstrijdbad, springplank met springkuil, peuterbad, ligweide Combibad Combibad

Buitenbaden Naam Plaats Afstand in min. Afstand in km. Baden en faciliteiten

Type bad

De Hazelaar De Fuut De Baan Hazerswoude-Dorp Reeuwijk Gouderak 13 16 17 10,5 12,6 10,3 Wedstrijdbad, recreatiebad met Wedstrijdbad, recreatiebad met Gecombineerd wedstrijd- en glijbaan, peuterbad, horeca, kleine glijbaan, peuterbad, recreatiebad, peuterbad, ligweide met speelattributen ligweide, horeca ligweide, horeca

Buitenbad

Buitenbad

Buitenbad

De Kievit Berkel en Rodenrijs 21 18,5 Recreatiebad, peuterbad, waterspeelplaats (onderdeel van speeltuin)

Buitenbad

De Loete Ons Polderbad Prins Willem-Alexanderbad Haastrecht Stolwijk Koudekerk aan den Rijn 22 22 23 15,3 15,5 15,3 Wedstrijdbad met duikplanken, Wedstrijdbad met duikplanken, Wedstrijdbad, recreatiebad met recreatiebad met glijbaan, recreatiebad met glijbanen, glijbaan, peuterbad, horeca, peuterbad met speeltoestellen, peuterbad, ligweide, horeca ligweide, speelattributen ligweide, horeca Buitenbad

i

Buitenbad

Buitenbad

Bijlage 2

Ligging zwembaden omgeving

ii

Bijlage 3

Stichtingskostenramingen

NIEUWBOUW ZWEMBAD WADDINXVEEN scenario 1 kosten gemeente (direct) grondkosten 0 projectbegeleiding 455.000 renten 223.000 bijkomende kosten 240.000 interieur 173.000 totaal kosten gemeente (direct) 1.091.000 kosten D&B aannemer (marktpartij) bouwkosten honoraria infrastructuur bijkomende kosten prijsstijgingen marktwerking totaal kosten D&B aannemer onvoorzien onvoorzien totaal

scenario 2

scenario 3

0 536.000 308.000 240.000 206.000 1.290.000

0 611.000 414.000 240.000 240.000 1.505.000

12.126.000 1.056.000 116.000 431.000 1.046.000 295.000 15.070.000

14.300.000 1.243.000 126.000 508.000 1.270.000 349.000 17.796.000

16.284.000 1.434.000 688.000 579.000 1.486.000 409.000 20.880.000

808.000

954.000

1.119.000

16.969.000

20.040.000

23.504.000

i

Bijlage 4

Exploitatieramingen

NIEUWBOUW ZWEMBAD WADDINXVEEEN scenario 1

scenario 2

scenario 3

baten recreatief zwemmen doelgroepen les zwemmen verenigingen/verhuur horeca totaal

240.000 128.100 333.500 143.100 77.000 921.700

427.500 128.100 333.500 143.100 123.300 1.155.500

517.500 128.100 333.500 143.100 140.300 1.262.500

lasten personeel personeel horeca energie water chemicaliën schoonmaak dagelijks onderhoud kantoor verkoop beheer en administratie accountant verzekeringen belastingen inkoop horeca overig totaal

747.100 27.000 102.300 16.200 6.300 17.700 73.400 13.800 18.400 64.500 8.300 11.100 19.400 25.700 23.000 1.174.200

907.500 43.100 144.300 22.700 8.900 20.700 86.500 17.300 23.100 80.900 10.400 13.900 24.300 41.100 28.900 1.473.600

999.200 49.100 165.300 26.700 10.200 24.000 98.500 18.900 25.200 88.400 11.400 15.100 26.500 46.800 31.600 1.636.900

exploitatieresultaat groot onderhoud exploitatieresultaat incl. groot onderhoud kapitaallasten (gemiddelde jaarlast) exploitatieresultaat incl. groot onderhoud en kapitaallasten compensatie SPUK Sport exploitatieresultaat totaal incl. SPUK Sport

-252.500 220.100 -472.600 960.000 -1.432.600 -271.200 -1.161.400

-318.100 259.500 -577.600 1.137.300 -1.714.900 -329.300 -1.385.600

-374.400 295.600 -670.000 1.328.900 -1.998.900 -380.000 -1.618.900

ii

3