Verslag begrotingsvergadering 10 november 2022
Tekst van het document
Ik vind het belangrijk dat we ook aandacht hebben voor wat die rentelasten voor gevolgen hebben voor onze structurele begrotingsruimte hebben. Ik denk dat we daarmee zeker problemen mee oplossen. De heer Timon Klerx: Voor mijn gevoel is rentelast helemaal geen probleem en hebben we het keurig in beeld. U vraagt het college om financieel duurzaam beleid te voeren. Daar kunnen we het niet mee oneens zijn natuurlijk, maar voor mijn gevoel is het een vrij overbodige motie. We zullen het antwoord van het college afwachten. Misschien hebben zij er wel echt zorgen om. De heer Van Groos: Wij kunnen ons voorstellen dat de fractie van de VVD zorgen heeft over de schuldpositie van de gemeente Waalwijk. Als de rente gaat stijgen, worden de lasten ook hoger. Maar die schuldpositie is veroorzaakt door allerlei investeringen. Zou de heer Bokšan kunnen aangeven wanneer de VVD voor het laatst tegen een investering heeft gestemd? Wat mij betreft mag hij een hulplijn inschakelen als een van zijn fractiegenoten die er al wat langer zitten het weet. Ik zou dus wel willen weten wanneer Notulen raadsvergadering 10 november 2022
36
de VVD dat voor het laatst heeft gedaan dus ik hoop dat u een geheugen heeft als een olifant, mijnheer Spierings. Ik zou u ook willen vragen of de consequentie van het feit dat u vanavond zo’n punt hiervan maakt is dat de VVD de komende jaren tegen elke investering zal stemmen? Want voor een investering moet worden geleend en wordt de schuldpositie van Waalwijk slechter. De heer Bokšan: De hulplijn heb ik niet nodig. De heer Van Groos heeft weer een aantal mooie debattrucs uitgehaald. Het gaat er niet om dat wij tegen investeringen zijn. In de vorige versie van deze motie hebben we, zoals de heer Van Groos weet, aandacht besteed aan concrete percentages waarmee onze schuldpositie naar beneden zou moeten gaan. De heer Van Groos heeft mij heel goed uitgelegd dat onze schuldpositie zo groot is, omdat wij een aantal grote economische projecten hebben. Het is natuurlijk niet onze intentie om die investeringen ongedaan te maken of in de toekomst geen investeringen meer te doen. De heer Van Groos: Ik dank de heer Bokšan voor zijn reactie, maar ik vraag hem wat dan de betekenis is van zijn motie en hetgeen hij hier verkondigt. Hij stelt dat die schuldpositie is ontstaan doordat er is geïnvesteerd en dat hij daar geen problemen mee hebt. We moeten wel iets doen aan die schuldpositie, maar hetgeen we eraan kunnen doen, gaan we ook niet doen.
Wat is dan het punt dat de VVD wil maken, behalve dan dat de heer Bokšan zijn zorgen uitspreekt over die schuldpositie? We weten allemaal waarom die schuldpositie is ontstaan en waarom wordt die de komende jaren niet verbetert? De heer Bokšan: In het tweede besluit van onze motie vragen we het college het algemeen aandacht te besteden aan financieel duurzaam beleid. In het eerste punt, dat ik net ook al in debat met de heer Klerx noemde, is dat we zien dat de rente de aankomende periode zal gaan stijgen en we het belangrijk vinden dat er gerapporteerd wordt over wat de gevolgen zijn voor onze structurele begrotingsruimte. De heer Van Groos: Ervan uitgaande dat de motie wordt aangenomen, vraag ik me af of ik de heer Bokšan volgend jaar mag vragen wat het college met die motie heeft gedaan. Ik denk namelijk niet dat er veel mee kan worden gedaan. Maar dan mag ik daar weer geen kritische vragen over stellen, dus dat maakt het ook nog wel lastig. Want het is wel heel makkelijk om als raad de schuldpositie nog eens te verslechteren en vervolgens aan het college te vragen wat het eraan denkt te doen. De voorzitter: Dank u wel. U zult van mij overigens nooit horen dat u geen kritische vragen mag stellen. De heer Bokšan: Van mij ook niet. Mevrouw Schilders: We hadden het over de veiligheid en ik zit een beetje te dubben of ik deze overweging ga meegeven aan de heer Bokšan.
Het is een beetje gevaarlijk, omdat ik makkelijk verkeerd begrepen kan worden. De heer Bokšan verwijst naar zijn zusje, dat lastiggevallen is. Ik ben het helemaal met hem eens dat straatintimidatie een belangrijk thema is vanuit het perspectief van veiligheid. Maar degene die dat doet, of gedaan heeft, is ook iemands zoon of broer. Het gesprek aangaan is heel veel belangrijker dan het isoleren van mensen en groepen. Dat laatste is vaak niet de oplossing. Iemand pakken is natuurlijk nodig om überhaupt met hem in gesprek te komen. Camera’s dragen daar zeker aan bij. Maar iemand keihard wegzetten en een wijzij-cultuur creëren? Die mensen zijn vaak dezelfde mensen die vroeger zelf in de kou hebben gestaan, of dat nu letterlijk is of figuurlijk. De heer Bokšan: Ik weet niet of ik hetzelfde fatsoen kan opbrengen voor jongens die op straat meisjes lastigvallen, maar volgens mij loopt mevrouw Schilders vooruit op de resultaten van het onderzoek. In de motie staat dat we willen weten welke rol al die Notulen raadsvergadering 10 november 2022
37
dingen kunnen hebben. Dat we willen weten wat mobiel cameratoezicht kan betekenen en wat preventie ook kan betekenen. In principe wil je ervoor zorgen dat jongens vanaf kleins aan leren hoe ze met andere mensen moeten omgaan. Maar ik vind wel dat ze, als ze toch iemand op straat lastigvallen, keihard aangepakt mogen worden. AMENDEMENT 11: Eenmalige korting OZB Ondergetekende(n) stelt/stellen het volgende amendement voor: constaterende dat: • in de begroting 2023 wordt voorgesteld om een inflatiecorrectie van 5% op verschillende lokale belastingen toe te passen; • in de begroting 2023 wordt geconstateerd dat nadat het Coalitieakkoord ‘’Samen werken aan de toekomst’’ is gepresenteerd, de uitkomst van de meicirculaire 2022 van de algemene uitkering gemeentefonds bekend is geworden waarin een behoorlijk positief effect op de meerjaren begroting bekend is geworden; • de koopkracht van inwoners door de toenemende inflatie onder druk staat; overwegende dat: • het in 2023 toepassen van een eenmalige korting van 5% op de OZB eigenaren woningen een positief effect heeft op de koopkracht van inwoners; • de totale belastingopbrengsten voor de OZB ruim € 14 miljoen bedragen, waarvan ruim € 6,5 miljoen voor woningen; • met deze eenmalige korting de indexering van 5% voor 2024 en verder in stand blijft, waardoor het financieel meerjarenbeeld voor die jaren niet verandert; besluit: het dictum
van het besluit onder punt 1 als volgt te wijzigen: 1. de Programmabegroting 2023 van de gemeente Waalwijk vast te stellen en de daarbij behorende meerjarenramingen voor de jaren 2024, 2025 en 2026 voor kennisgeving aan te nemen, waarbij alleen voor het jaar 2023 op het tarief van de OZB eigenaren woningen 5% korting wordt toegepast en het voordelige begrotingssaldo 2023 met € 318.137 lager uitvalt; 2. het college te verzoeken in gesprek te gaan met woningcorporatie Casade om het te verwachten voordeel ten goede te laten komen aan de huurders in de vorm van duurzaamheidsmaatregelen. De voorzitter: Amendement 11 over de eenmalige korting op de OZB wordt gesteund door SGP, CDA en GroenLinksaf. MOTIE F: Straatintimidatie in kaart De raad, gehoord de beraadslaging, constaterende dat: • (seksuele) straatintimidatie een probleem is dat ook in de gemeente Waalwijk speelt; • tijdens de consultatieavond van 10 mei 2022 verschillende meisjes aangaven last te hebben van (seksuele) straatintimidatie in Waalwijk. • in het coalitieakkoord ‘’Samen werken aan de toekomst’’ wordt geconstateerd dat te veel vrouwen, meisjes en LHBTI’ers worden geïntimideerd en zij bijvoorbeeld uitgescholden worden, te maken krijgen met agressieve seksueel expliciete opmerkingen of worden achtervolgd;
Notulen raadsvergadering 10 november 2022
38
•
uit cijfers van het CBS blijkt dat 2 op de 3 vrouwen in de leeftijd van 12 tot 25 in 2021 weleens lastiggevallen is op straat;
overwegende dat: • de gemeente Waalwijk een gemeente moet zijn die niet alleen veilig is, maar waar eenieder zich ook veilig voelt; • straatintimidatie hier niet bij hoort; • het onacceptabel en niet normaal is dat veel vrouwen, meisjes en LHBTI’ers niet veilig over straat kunnen; • de omvang van het probleem in de gemeente Waalwijk nog niet duidelijk genoeg is; • het van belang is om kennis te hebben over de exacte aard en omvang van het probleem in Waalwijk om gerichte maatregelen te kunnen treffen; verzoekt het college: 1. een onderzoek in te stellen naar de aard, omvang en aanpak van (seksuele) straatintimidatie in de gemeente Waalwijk; 2. in het onderzoek te kijken naar welke rol onder andere (mobiel) cameratoezicht, handhaving, regelgevende normstelling, preventie, veiligheidsbelevingen, meldingsbereidheid en de manier van melden hebben in de aanpak van (seksuele) straatintimidatie; 3. de uit het onderzoek voortvloeiende resultaten en aanpak voor de kaderstelling van 2023 voor te leggen aan de raad inclusief begrotingsdekking; 4. voor het onderzoek voorbeeld te nemen aan soortgelijke onderzoeken naar (seksuele) straatintimidatie uit gemeenten als Den Haag en Rotterdam waarin onder andere gebruik is gemaakt van grootschalige enquêtes; 5. de kosten voor het onderzoek te dekken uit de reguliere veiligheidsbudgetten, en gaat over tot de orde van de dag.
De voorzitter: Motie F over het in kaart brengen van straatintimidatie wordt gesteund door SGP, ChristenUnie, Lijst IJpelaar, CDA, GroenLinksaf, LokaalBelang, D66 en Samen Waalwijk. MOTIE G: Financieel duurzaam beleid De raad, gehoord de beraadslaging, constaterende dat: • de netto schuldquote van de gemeente Waalwijk een stijgende trend laat zien voor de aankomende jaren; • een hoge netto schuldquote op zichzelf geen groot probleem hoeft te zijn als het veroorzaakt wordt door leningen die zijn afgesloten en die gelden vervolgens worden doorgeleend aan derden; • een hoge netto schuldquote negatieve financiële gevolgen heeft voor toekomstig te lenen bedragen door de gemeente; • gezien de uitzonderlijk lage rentestand van de laatste jaren een significante stijging wordt verwacht; • een hoger rentepercentage leidt tot hogere rentelasten; overwegende dat: • een hoge netto schuldquote, die gecorrigeerd is voor alle verstrekte leningen, ongunstig is;
Notulen raadsvergadering 10 november 2022
39
• • •
de netto schuldquote, ook de variant die gecorrigeerd is voor alle verstrekte leningen, een stijgende trend dreigt te volgen en daarmee de ‘’meest risicovolle’’ signaalwaarde krijgt de aankomende jaren; significant hogere rentelasten een risico vormen voor de structurele begrotingsruimte; we de verantwoordelijkheid dragen voor komende generaties Waalwijkers om financieel duurzaam beleid te voeren;
verzoekt het college: 1. vóór de begroting van 2024 de raad te rapporteren welke ontwikkelingen het college voorziet in de rente en rentelasten, rekening houdend met de rentetermijnen van de lopende leningen; 2. op basis van de rapportage te bezien met welke maatregelen een duurzaam financieel beleid gevoerd kan worden, waarbij rekening wordt gehouden met de impact op toekomstige generatie Waalwijkers, en gaat over tot de orde van de dag. De voorzitter: Motie G, ‘Financieel duurzaam beleid’, wordt gesteund door SGP, CDA, Samen Waalwijk, D66 en GroenLinksaf. De heer Van Groos: Ik wil reageren op uw optreden als voorzitter en het heeft betrekking op de vraag die u altijd stelt na het indienen van een motie. U vraagt steeds wie de motie steunt en wie hem indient. Dan lijkt het of u om een stemverklaring vraagt. Het zou handiger zijn als u vraagt namens welke fracties deze motie of dit amendement is ingediend. De stemming doen we namelijk later op de avond. Ik merk dat iedere keer bij de vragen en ik denk dat dat ook voor anderen geldt. De vraag ‘wie steunt de motie?’ lijkt een vraag om een stemverklaring. De vraag ‘wie dient de motie mee in’ is een andere vraag. De voorzitter: Dank u wel voor deze suggestie. Ik ga hem opschrijven en zal het onthouden. Hopelijk doe ik het de rest van de avond beter. We hebben nog een paar bijdragen te gaan.
De heer Tiemstra: Vanaf deze plaats feliciteer ik de heer Ottens van harte met zijn verjaardag. Ik hoop dat hij meekijkt, want hij wenste zijn verjaardag vanavond niet met ons te vieren. Ik spreek daarbij meteen de hoop uit dat we aan het eind van deze vergadering de heer Van Groos nog niet hoeven te feliciteren, maar dat we bij gezondheid op een later tijdstip kunnen doen. Voorzitter, geachte aanwezigen. Op 9 juni hebben wij de uitgangspunten voor de thans voorliggende begroting 2023 vastgesteld. Sommigen hebben het al gezegd, wat is ‘ie niet veranderd de afgelopen maanden. Wat weinig houdbaar blijken de antwoorden van het college op de vragen die wij toen gesteld hebben. Ik geef een paar voorbeelden. De personeelslasten stijgen in 2022 met 1,5%. Voor 2023 met 3%. Deze raming leek toen nog realistisch. In het derde kwartaal van 2022 stegen de lonen het meest in de sector overheid, namelijk met 4,9%. En dat bij een inflatie van circa 12%, volgens het CBS in een bericht van enkele weken terug. Wat betekent dit voor de thans voorliggende begroting? Dat vernemen wij straks graag. Waar we zien dat de gemeentelijke tarieven gaan stijgen met 5% roept de SGP op om dit niet automatisch over te nemen, maar de huidige situatie aan te grijpen als een kans op te bezuinigen waar dit kan. Voorstellen in deze richting zijn al langsgekomen.
Deze cijfers betekenen namelijk ook iets voor de samenleving. Als lokale overheid levert de gemeente diensten aan burgers en bedrijven die het koud hebben bij de kachel en het warm krijgen van de energierekening. Aan burgers die de auto met tegenzin naar de pomp duwen om Notulen raadsvergadering 10 november 2022
40
deze daar met vloeibaar goud te laten vollopen. Burgers die voor hetzelfde bedrag hun boodschappenkar steeds minder vol zien worden. Laat deze lokale overheid dus overwegen om de tarieven voor burgers en bedrijven eens niet te laten stijgen. Woningbouw. Onder volkshuisvesting, beleidsveld 8, de doelenboom, vermeldt het college nog steeds dat het 1.200 woningen extra gaat bouwen en Landgoed Driessen, fase twee, versneld in ontwikkeling gaat brengen, terwijl de wethouder ons onlangs heeft laten weten dat dit hoogst onzeker is. Dat maakt ons ook wat onzeker om alles aan te nemen wat als belofte of uitgangspunt in deze begroting staat. Daartegenover wil ik het college ook een compliment maken. Begin deze week stonden de overzichten declaraties en vergoedingen vanaf september 2021 nog niet op het internet. Gisteravond heb ik vastgesteld dat u tot en met het tweede kwartaal van dit jaar hebt bijgewerkt. Netjes, dank en op een rustig moment zal ik deze doornemen. Iets anders. Tijdens het kaderstellende debat op 14 juli 2022 heeft de burgemeester ten aanzien van vuurwerkvrije zones toegezegd om eerst regionale en landelijke ontwikkelingen af te wachten en daarna pas de raad, naar verwachting voor 1 januari 2023, op de hoogte te stellen van een mogelijke uitkomst over vuurwerkvrije zones.
Twaalf gemeenten hebben voor de komende jaarwisseling een algeheel verbod op het afsteken van vuurwerk afgekondigd. Verder stellen twee gemeenten zo’n verbod volgend jaar in en overwegen nog eens minstens tien gemeenten het verbod ergens in de komende jaren af te kondigen. Dat blijkt uit een recente rondvraag van de NOS onder 223 gemeenten. De krant sprak gisteren weliswaar van volop geknal in Waalwijk, maar een krantenartikel beschouwen wij niet als raadsinformatiebrief. De SGP is benieuwd naar de plannen voor Waalwijk rondom vuurwerkvrije zones, dan wel een vuurwerkverbod. Vorige week heeft de raad bij meerderheid besloten om € 25.000 beschikbaar te stellen voor de ontwikkeling van actief beleid op het gebied van LHBTIQ+-acceptatie en dit bedrag te dekken uit de algemene reserve. De raad heeft daarmee de moed getoond ook ethische kwesties beet te pakken. We zien terug op een debat, waarin best wat energie is vrijgekomen. Deze week is uitgeroepen tot de Week van het Leven. Dat is een jaarlijks terugkerend gebeuren, waarbij in het bijzonder aandacht gevraagd wordt voor de beschermwaardigheid van het leven dat groeit in de moederschoot. Het zou mooi zijn als ook Waalwijk een bijdrage hieraan levert. Bij leven en welzijn zal de SGP tijdens de komende kaderstelling op dit onderwerp terugkomen met een voorstel. We gaan afronden. In het kort kunnen we geen 399 pagina’s behandelen.
Dat hoeft ook niet. Veel werk is verzet en veel gaat er goed. Op de moties en amendementen van vandaag zullen we straks terugkomen als we dat nu nog niet gedaan hebben. Dank aan de organisatie en aan eenieder die heeft bijgedragen aan de samenstelling van deze begroting. Het jaar 2023 is een onbetreden pad, maar het is zelfs een Bijbelse opdracht voor je ergens aan begint de kosten te overwegen. Raad en college wensen wij Gods zegen en wijsheid om het goede en liever nog het beste voor elkaar en voor Waspik, Sprang-Capelle en Waalwijk te zoeken. De heer Van Groos: Ik heb twee vragen. Als ik het betoog van de SGP beluister, krijg ik de indruk dat Waalwijk één vuurwerkvrije zone zou moeten worden, in ieder geval voor een heel groot deel. Maar ik hoor hem geen enkele suggestie noemen voor de manier waarop we dat moeten gaan handhaven. Dat is namelijk het grootste probleem. Dat geldt voor wel meer dingen, zoals fietsen op de markt om maar iets te noemen. Dat kunnen we ook niet handhaven. In het verleden heeft u voorgesteld met het Oudjaar de kerkklokken te laten luiden. Dat was een mooi signaal. Ik had gedacht dat u dat nu misschien weer zou willen doen, bijvoorbeeld vanwege de oorlog in Oekraïne en de vele slachtoffers die daar vallen. Maar
Notulen raadsvergadering 10 november 2022
41
had u daarvoor iets anders in petto, om te vragen de klok met Oudejaarsavond te laten luiden? De heer Tiemstra: Ik heb de klok horen luiden, dank u wel. Om bij het tweede te beginnen. Het was twee jaar geleden, toen we voor het eerst de klok hebben laten luiden. De toenmalige burgemeester heeft daar nog een hand in gehad. Dat vergeten wij niet. Vorig jaar hebben wij opnieuw contact gehad met de kerkgemeenschappen. Het is nu begin november, maar wij nemen ons voor die contacten weer te leggen. Wij vergeten dat niet, maar dank in ieder geval. Uw eerste vraag had betrekking op vuurwerkvrije zones. Hoe zien wij dat en hoe denken wij te handhaven? Gelukkig hoeft de SGP niet na te denken over hoe er gehandhaafd gaat worden. Er zijn collegeleden die dat in hun portefeuille hebben en er dus ook meer ervaring mee hebben dan wij. Het is natuurlijk niet voor niets dat wij dit in juli aan de orde hebben gesteld en een voorstel verwachtten. In de tussentijd zal er dus wel nagedacht zijn. Ik meen dat wij iets van twaalf jaar geleden dit onderwerp al eens op de agenda gezet hebben. Elke keer komt de vraag over handhaving terug en van uw kant snap ik hem maar van het college verwacht ik daar een voorstel over. De heer Spierings: Vuurwerk is een feest voor ons, zolang het veilig, leuk en gepast blijft. U heeft het over vuurwerkvrije zones.
Mijn vraag is of die alleen voor Oudjaar gelden of vanaf 1 oktober. Ik heb namelijk het idee dat onze inwoners meer overlast ervaren vóór Oud en Nieuw dan tijdens Oud en Nieuw. Tijdens Oud en Nieuw zijn we het namelijk wel gewend. Als ik nu de mensen op Landgoed Driessen zou vragen wat ze van vuurwerk vinden, zouden ze die vrije zone nu al willen hebben. Mijn vraag is dus wanneer u die vrije zone van start zou laten gaan. De heer Tiemstra: Ik sluit me van harte aan bij het uitgangspunt dat vuurwerk tijdens de jaarwisseling een feest moet zijn voor iedereen. Ik denk dat dat de basis is waar vanuit we kunnen en moeten spreken. Als er op dit moment in Landgoed Driessen in een woonwijk volop knalvuurwerk afgestoken wordt, kan ik me voorstellen dat de APV best handvatten biedt om dat te bestrijden en te voorkomen. Ik denk dat we dat niet moeten willen. We hebben het er al eerder over gehad, er zijn best locaties te bedenken voor vuurwerkvrije zones. We hebben al eerder benoemd waar die zouden moeten komen. Denk bijvoorbeeld aan kinderboerderijen, kerken, verzorgingstehuizen, noem maar op. Daar denk ik aan. Vuurwerk is wat mij betreft op dit moment helemaal niet aan de orde, voor knalvuurwerk zal ik niet pleiten. De heer Spierings: Ik ben het helemaal met u eens. De vuurwerkvrije zones zouden dan met Oud en Nieuw ingevoerd worden en daarvoor is de hele gemeente vuurwerkvrij.
Op dit moment praten we echter niet meer over vuurwerk, maar over bommen. Ik zou wel eens met de raad willen onderzoeken hoe we die overlast kunnen aanpakken. Ik denk dat we onze samenleving een heel groot plezier mee zouden doen. De heer Tiemstra: Zeer goed. De portefeuillehouder luistert mee, dus ik denk dat u een willig oor hebt gevonden. Mevrouw Schilders: Voorzitter. Waalwijk In Beweging sluit zich graag aan bij de raad op weg, in deze snel veranderende en roerige tijden. We streven ernaar om samen met elkaar op te lopen en elkaar op het goede been te zetten en te houden. Wat afval betreft wil ik in dat kader verwijzen naar wat de gemeente zegt over afvalverwerking. Als u beter scheidt, hoeft u minder te betalen. Door sterk oplopende kosten is deze belofte aan burgers de afgelopen jaren niet waargemaakt. Als afval waardevol is, zou de burger daar ook meer van moeten gaan merken. Daarom kijk ik een beetje hoopvol naar de begroting, omdat de afvalheffing voor 2023 gelijk is gebleven en in ieder geval niet wordt
Notulen raadsvergadering 10 november 2022
42
verhoogd wordt voor burgers. Misschien volgt er vandaag nog iets, middels een motie of amendement. Dit geldt wat Waalwijk In Beweging betreft ook voor de hondenbelasting, die ooit gebaseerd was op principes die niet meer van deze tijd zijn. Het is de eigen verantwoordelijkheid van elke hondenbezitter om de overlast voor anderen van hun trouwe viervoeter te minimaliseren. Deze verantwoordelijkheid als gemeente gedeeltelijk en ongevraagd overnemen, leidt tot inconsequenties met betrekking tot de keuzes van burgers die wel of niet belast worden. Normaal gesproken worden maatregelen tegen overlast bekostigd uit de algemene middelen. Dat maakt deze specifieke belasting achterhaald, onnodig en oneerlijk, wat door een toenemend aantal gemeenten erkend wordt. Daarom blijft Waalwijk In Beweging op dit punt voor afschaffing pleiten. Gezien het ontbreken van draagvlak dienen wij geen motie hierover in, maar ik wilde het wel tijdens dit begrotingsdebat aan de orde stellen, zodat er in de toekomst mogelijk wel ruimte voor kan worden gereserveerd. Verder ziet Waalwijk In Beweging kansen voor positieve synergie-effecten met betrekking tot gemeentelijke subsidieverstrekking door slimmer om te gaan met de randvoorwaarden aan het verlenen van subsidies. Door inverdieneffecten kan bespaard worden op middelen die op deze manier ook voor andere doeleinden ingezet kunnen worden.
Door instellingen en organisaties te sturen in een richting die bijdraagt aan een betere, meer gezamenlijke, maatschappelijke dienstverlening. Dit ziet Waalwijk In Beweging onder andere terug in het amendement van D66 over de subsidie aan Den Bolder. De koppeling die hier alvast gemaakt wordt met de nieuwe koers binnen het sociaal domein juich ik dan ook toe. Waalwijk In Beweging is van mening dat de overheid, waar ook de gemeente deel van uitmaakt, er belang en baat bij heeft een bestaansminimum te garanderen, waarbij daadwerkelijk invulling aan erkende grondrechten wordt gegeven. Hoe minder afhankelijkheid gecreëerd wordt, hoe meer gezamenlijke verantwoordelijkheid en eigenaarschap kan ontstaan. Ten slotte gelooft Waalwijk In Beweging erin dat als meer keuzes bij burgers gelaten kunnen worden, uiteindelijk minder compenseren, reguleren en subsidiëren nodig is. Omdat investeren in samenredzaamheid loont, te beginnen met de zelfredzaamheid van burgers en bedrijven, is het goed dat bepaalde gemeentelijke belastingen nu bevroren worden, zoals in het amendement van de ChristenUnie voorgesteld wordt. De heer Van Groos: Ik wil mevrouw Schilders danken voor haar bijdrage en een toelichtende vraag stellen. Zij sprak in het kader van subsidies over een inverdieneffect. Ik zou willen vragen wat zij daarmee bedoelt.
Mevrouw Schilders: Als wij in het kader van de nieuwe koers aansturen op meer werk in de wijk, is het bij de subsidieaanvraag misschien mogelijk voor Den Bolder om ruimte in te ruimen, opdat de gemeentelijke dienstverlening daar later ook gebruik van kan maken. Dan kun je daar een ruimte huren, of je kunt die toezegging vastleggen in de subsidie die je bijdraagt. De heer Van Groos: Het muntje valt nog niet bij mij en dat zal vast aan mij liggen. Bedoelt u te zeggen dat u aan de subsidie dan bepaalde voorwaarden wilt verbinden en beschouwt u die voorwaarden dan als inverdieneffect, omdat die gunstig zijn voor de gemeente? Ik ken de term namelijk uit een ander kader en dat past hier niet helemaal bij. Dus graag nog eens een toelichting als het kan. Mevrouw Schilders: Het woord inverdieneffect heb ik genoemd om te zeggen dat er sprake is van een wederzijds vastgelegde randvoorwaarde, waarover misschien ook afspraken kunnen worden gemaakt en waardoor middelen voor meerdere doeleinden kunnen worden ingezet. Wij reiken elkaar dan de helpende hand toe. Als de één een
Notulen raadsvergadering 10 november 2022
43
locatie heeft en de ander die nodig heeft en wanneer de één geldelijke middelen nodig heeft en de ander die kan verstrekken. De voorzitter: Dank u wel. Dat was de laatste bijdrage. Er wordt geschorst tot kwart voor acht. De vergadering wordt geschorst voor het diner en de voorbereiding van de beantwoording. De voorzitter: Ik heropen de vergadering. Welkom aan de heer Van Hamond die net arriveert. Fijn dat u er bent. Het college krijgt nu de kans te reageren op eenieders bijdrage en op de moties en amendementen. In principe is het tien minuten per portefeuillehouder, maar ik ga coulant met deze tijd om. Het woord is aan wethouder Schuijffel. Beantwoording college Wethouder Schuijffel: Voorzitter. Fijn dat ik mag aftrappen. Ik zal even ingaan op de amendementen en moties en als er nog vragen over zijn, zal ik die daarna beantwoorden. Ik begin met het amendement ‘Vergroen het Vredesplein’. Het college raadt dit amendement aan. Ik moet er wel bij zeggen dat het ontwerp en de planning een beetje afhankelijk is van de keuze voor de toekomst van het busstation. Als deze op de huidige locatie blijft, moeten we even bekijken of dat een goede verbinding maakt met de stad en hoe het er dan uitziet. En als het verplaatst wordt, ontstaat er een nieuw gebied waar het busstation nu staat. Daar kan die ontwikkeling plaatsvinden, alsook andere nieuwe ontwikkelingen.
In beide gevallen moeten we even wachten tot we een besluit hebben genomen over het al dan niet verplaatsen van het busstation. De verwachting is dat we dat in het derde of vierde kwartaal van volgend jaar kunnen doen. Ik stel dan ook voor dan te starten met de uitvoering van dit amendement. Ik wil er nog bij vermelden dat voor de zomer heel duidelijk is gevraagd om een vergroening van de binnenstad. Daaromtrent lopen inmiddels initiatieven, samen met de Bedrijven Investeringszone. Er is een project gestart om die kans op vergroening verder in kaart te brengen en om dit samen op te pakken. Met die verschillende interventies die we kunnen doen, gaan we als het goed is volgend jaar aan de slag. Daarbij leggen de Bedrijven Investeringszone en de gemeente gezamenlijk middelen op tafel om het te realiseren. We gaan dus wel aan de slag met de vergroening van de binnenstad maar vragen heel even een pas op de plaats voor het vergroenen van het Vredesplein. Samen Waalwijk heeft een motie ingediend aangaande de geluidswal in Baardwijk. Wij zijn zeker bereid nog een keer in gesprek te gaan met Rijkswaterstaat. We verwachten eigenlijk niet nog een extra bijdrage van Rijkswaterstaat en gaan er dan ook vanuit dat de kosten ervan door ons opgebracht moeten worden. Wij vinden het echter het gesprek met Rijkswaterstaat waard om toch te bekijken wat we daar samen kunnen doen.
Gezien de hoogte van de verwachte investering en de onzekerheid hierover, moet ik echter de motie ontraden. Eigenlijk verzoeken wij u om de motie nog even achter de hand te houden. Ik houd u op de hoogte van de ontwikkelingen op dit gebied. In de motie wordt ook een leuk idee geopperd voor het park. Je kunt allerlei dingen doen met de leefbaarheid in die omgeving, maar ook dat is natuurlijk afhankelijk van de vraag of die geluidswal er dan komt en hoe het eruit gaat zien. Verder kan ik daar nu niet zo veel over zeggen. Dan Den Bolder. Daar liggen twee amendementen voor, een van de ChristenUnie en een van D66, LokaalBelang, GroenLinksaf, VVD en Lijst IJpelaar. Ik concludeer daaruit dat de zorg voor de toekomst van Den Bolder breed gedragen wordt. Den Bolder heeft inmiddels € 16.500 korting gerealiseerd. Bovendien hebben we onlangs de koers sociaal domein aangenomen, die veel effect heeft op de rol van onze wijkdienstencentra en onze Notulen raadsvergadering 10 november 2022
44
buurthuizen, waarbij we vooral insteken op preventie. Het staat op de planning om in het najaar van 2023 met een visie op dat gebied te komen. In het licht van beide zaken raden wij het in ieder geval het amendement van de ChristenUnie af. We gaan wel mee met het amendement van D66, de aangepaste korting sociaal cultureel centrum Den Bolder. Dat amendement zouden we graag aanraden. Afval is ook een punt. Er ligt een motie en een amendement. Het amendement ‘Offensief zwerfafval’ heeft twee punten in het dictum. Het eerste punt is prima. Het tweede punt wil ik nuanceren, want dat gaat uit van een evaluatie door het inwonerspanel. Het college is heel groot voorstander van een goede en verstandige evaluatie. Hoeveel we nu eigenlijk zijn opgeschoten met het terugdringen van zwerfafval, willen we allemaal weten. De kans is echter groot dat we via een inwonerspanel subjectieve en objectieve beoordelingen door elkaar gaan halen. De afvalproblematiek roept emoties op bij inwoners, dat hebben we een paar jaar geleden al gezien. We zouden liever kiezen voor een objectieve evaluatiemethodiek. Die is er ook en gaat meer uit van standaard beeldkwaliteitsnormen en referenties. Die methodiek gebruiken we ook in de aanbesteding. Wij zouden het amendement graag willen aanraden, maar dan wel met aanpassing van het tweede dictum als het gaat om de evaluatiemethodiek.
Dan is er een motie ingediend over de scenario’s voor het verbeteren van afvalscheiding. Ik ben blij dat deze raad zich hard maakt voor het verder toewerken naar een vermindering van onze afvalstromen, ook in de milieustraat. Het college raadt de motie aan, mits het er vanuit mag gaan dat we dit kunnen uitvoeren na afloop van de huidige afvalproeven. Om de resultaten daarvan goed te kunnen evalueren, willen we die eigenlijk niet doorkruisen met weer andere pilots. Daarmee worden de resultaten namelijk vertroebeld. Dan de motie van Lijst IJpelaar over 150 jaar slavernijverleden. Het college raadt deze motie aan. Op korte termijn neemt het college het initiatief om een projectteam samen te stellen met zowel interne als externe partijen, die samen invulling gaan geven aan dat herdenkingsjaar van het slavernijverleden. We stellen echter wel voor om het budget van € 20.000 hiervoor uit de algemene reserve te halen en niet uit het evenementenbudget. Dat betekent namelijk dat reguliere evenementen daardoor in het verdrang komen en dat zouden we liever niet zien. Tot zover de moties en amendementen. De vragen die ik gehoord heb, hadden betrekking op dezelfde zaken. De heer Van Zelst: U reageerde op het amendement van LokaalBelang, ‘Vergroening Vredesplein’ en u zegt dat te willen doen na afloop van het onderzoek naar het busstation.
Ik wil LokaalBelang vragen of in het amendement opgenomen kan worden dat het onderzoek pas ingesteld wordt, nadat het onderzoek naar de verplaatsing van het busstation is afgerond. Anders gaan we € 75.000 uitgeven, terwijl dit misschien niet nodig is. De heer Timon Klerx: Ik heb een vervolgvraag aan de wethouder voor ik de heer Van Zelst kan antwoorden. Voor mijn gevoel is de verplaatsing van het busstation namelijk essentieel voor de inrichting van het Vredesplein. Dat benoemen we ook in de overwegingen in de motie. In onze ogen heeft zo’n opstart van dit hele traject heel veel voeten in de aarde, met heel veel onderzoek wat er allemaal ligt en wat er allemaal kan. We moeten de buurt opstarten en een bureau vragen om dit voor ons te regelen. Dit zijn allemaal dingen die je al kunt opstarten, in je achterhoofd houdende dat je het nooit gaat doen voor je uitsluitstel hebt over wat we met dat busstation doen. De vraag aan de portefeuillehouder is dus of we toch al een paar dingen kunnen opstarten en daar niet te lang mee wachten? Dat staat nog los van het feit dat we geen cruciale stappen zetten voor we weten wat we met het busstation doen. Notulen raadsvergadering 10 november 2022
45
Wethouder Schuijffel: Ik snap de vraag en stukjes kunnen al eerder starten, dat kan ik me best voorstellen, want we willen dat Vredesplein vergroenen. Van afstel is dus geen sprake, maar het komt wel even aan op de timing. De vraag is of we daar morgen mee moeten starten of we nog een paar maanden kunnen wachten voor we ermee starten. We weten nu dat er eind 2023 een definitief besluit komt over het eventueel verplaatsen van het busstation, maar het is best wel cruciaal, omdat je dan een heel andere situatie krijgt. Je kunt dus weliswaar in de aanvang wat dingetjes doen, zoals een bureau selecteren voor het ontwerp, maar uiteindelijk kun je pas echt iets doen als je weet wat de stand van zaken is en waar we naartoe gaan. De heer Timon Klerx: Zeker, en dat lijkt ons niet meer dan logisch. Dat is dan meteen het antwoord op de heer Van Zelst. We gaan dit niet opstarten voor we een antwoord hebben op deze cruciale vraag. We kunnen sowieso niet morgen starten, want dit gaat over het geld van 2023. Volgens mij kun je best een aantal dingen voorbereiden zodat, wanneer de raad uiteindelijk de keus maakt aan het eind van 2023, alles in de startblokken staat. Volgens mij wordt het voorbereidingskrediet ook helemaal niet minder waard wanneer we daar even negen of tien maanden niets mee doen.
Het gaat ons er echter om dat we het college maximaal willen faciliteren om hier tempo mee te maken. De heer Van Zelst: Ik hoor wat de heer Klerx zegt maar ben het er niet mee eens. Als uiteindelijk blijkt dat het busstation verplaatst gaat worden, is het niet de volgende dag verplaatst. Dan is er tijd genoeg om geld uit te trekken voor een onderzoek naar de vergroening, dat begrijp ik best. Ik zou het echter jammer vinden om weer € 10.000 uit te trekken voor een ontwerp en het dan toch weer anders moet. We kunnen het beter in één keer goed doen. Dan hebben we voldoende tijd om het uit te voeren, dus daarom ben ik voor, maar wel onder de voorwaarde dat eerst het onderzoek naar het busstation wordt afgerond. De heer Timon Klerx: Volgens mij praten we langs elkaar heen, maar bedoelen we exact hetzelfde. De heer Van Zelst: Als u dan opneemt in het dictum dat we dat geld pas gaan uitgeven, nadat het onderzoek naar het busstation is afgerond, kunnen wij meedoen. De heer Timon Klerx: Ik heb net volgens mij gezegd dat we een aantal stappen wel al kunnen ondernemen om in de startblokken te staan. Dat betekent niet dat we ontwerpen moeten maken, voordat we weten wat er daadwerkelijk gebeurt met het busstation, maar we kunnen al wel voorbereidend onderzoek doen. Maar volgens mij heeft de portefeuillehouder prima door wat wij bedoelen. Het is voor ons juist essentieel al te starten.
De heer Van Zelst: Ik denk dat ik ook heel goed begrijp wat de wethouder zegt en ook wat u zegt, maar wij zullen tegen stemmen als het niet in het dictum komt. Jammer. De heer Timon Klerx: Ik heb een vraag over het inwonerspanel, waarover de portefeuillehouder sprak bij onze motie rondom afval. Voor ons is de subjectiviteit van de mening van de inwoners juist belangrijk. We krijgen namelijk signalen van onze inwoners dat de afvalinzameling op dit moment een doorn in het oog is. Ik snap helemaal dat u goed wilt kunnen onderbouwen waarom we dit moeten doen, maar juist het inwonerspanel is voor ons ook substantieel. Mijn vraag aan de portefeuillehouder is dus de volgende. Stel dat we én de subjectieve én de objectieve evaluatie houden, kunt u daar dan ook mee leven?
Notulen raadsvergadering 10 november 2022
46
Wethouder Schuijffel: Ja, daar zou ik mee kunnen leven. Ik vind het ook belangrijk dat we onze inwoners vragen hoe zij er tegenaan kijken, maar wel met een objectieve meetlat ernaast. De heer Van Groos: Ik wil terugkomen op het gesprek over het busstation of het Vredesplein. De wethouder merkte op dat we pas kunnen beginnen met het ontwerp, nadat we een besluit hebben genomen over de verplaatsing van het busstation. De heer Spierings: Ik wil de portefeuillehouder vragen of ze misschien een vergezicht kunt geven van hoe ze in gesprek gaat met de vrijwilligers van Den Bolder die we een warm hart toedragen, aangenomen dat het amendement van D66 het haalt. Ik had begrepen van mensen van Den Bolder dat zij ook de wens hebben om eens te bekijken of een wat uitgebreidere horecavergunning mogelijk is. Ook maken ze zich een beetje zorgen over het verloop van de verbouwing. Kan de wethouder daar iets over vertellen? Wethouder Schuijffel: Sowieso is het de bedoeling dat wij samen met Den Bolder gaan bekijken welke gevolgen die nieuwe koers gaan hebben voor Den Bolder. Wat mij betreft doen we dit ook in samenhang met het thema leefbaarheid, want Den Bolder is niet alleen een wijkdienstencentrum. Die horecavergunning is inderdaad een issue dat speelt. En de verbouwing is ook wel een ding.
Ik ben nu aan het nagaan of we de duurzaamheidsmaatregelen die genomen zouden moeten worden, kunnen meenemen. Er worden nu wat scenario’s uitgewerkt om te kijken wat daar de opties in zijn en wat het zou betekenen voor de planning en de investering die gedaan moet worden voor alle partijen. Dat onderzoek heb ik nog niet, maar ik ben ermee bezig. De heer Spierings: Dat klinkt vrij positief, maar ik vraag het ook met de reden dat de zorg bij de mensen van Den Bolder hem niet zo zeer zit bij het feit dat het uitloopt. Maar die mensen hebben hun uiterste best gedaan om de afspraak na te komen dat de gemeente de verbouwing doet en Den Bolder het interieur. Nu hebben ze daar sponsors voor gevonden en het zou in 2023 aangekocht worden, terwijl de verbouwing misschien tot 2025 zou duren. Ik oordeel niet maar ik vraag gewoon hoe wij als gemeente Den Bolder gerust kunnen stellen, opdat ze toch het interieur kunnen aanschaffen. Wethouder Schuijffel: Ik hoop dat we op korte termijn wel inzicht hebben in de scenario’s en dat we er ook een besluit over kunnen nemen. Ik ben uiteraard bereid om samen met stichting Den Bolder te bekijken wat het nu betekent voor de subsidies die ze hebben aangevraagd en toegezegd hebben gekregen. In heel veel gevallen moet je die namelijk wat later laten ingaan. Mocht dat niet mogelijk zijn en we kunnen dingen naar voren halen, kijken we daar ook samen naar.
De heer Spierings: Misschien niet zo sportief, maar kunt u misschien een tijdspanne aangeven of is dat niet mogelijk? Wethouder Schuijffel: Ik durf het eigenlijk niet te zeggen. 2025 klinkt ver weg en ik denk niet dat het 2023 wordt. Dus ergens daar tussenin. Mevrouw De Jongste: Ik word hier echt een beetje verdrietig van. Die mensen wachten al zo lang, alleen al op de horecavergunning. Uw voorganger, wethouder Daandels, heeft toen al toegezegd met de horeca in Waspik aan de gang te gaan. We leven nu in eind 2022. Kan het dit jaar niet afgerond worden, zodat de mensen een perspectief hebben om door te gaan? Het is wachten, wachten, wachten. Waar blijft de betrokkenheid van de gemeente om ze een hand toe te reiken? Ik zou daar zo graag een datum aan willen plakken. Het is maar één klein onderdeeltje, maar dat zou al heel veel moed geven. Wethouder Schuijffel: Daar kan ik me iets bij voorstellen en er komt heel binnenkort helderheid voor Den Bolder over de horecavergunning. Notulen raadsvergadering 10 november 2022
47
Mevrouw De Jongste: En kunt u dan zeggen dat dat dit jaar is? Als u de handschoen oppakt en de schouders eronder zet, zou dat ook een heel mooi gebaar zijn naar Den Bolder. Wethouder Schuijffel: Ik zeg dat ik dit jaar helderheid ga geven aan Den Bolder over wat de mogelijkheden zijn voor een horecavergunning. Mevrouw IJpelaar: Allereerst wil ik de wethouder en het college bedanken voor het overnemen van de motie. Echter staat in de motie dat het geld uit het evenementenbudget gehaald moet worden en u geeft aan dat het beter uit de algemene reserve kan komen. Moet de motie daarop aangepast worden? Wethouder Schuijffel: Dat mag. Maar uiteindelijk beslist u het met elkaar. Mevrouw IJpelaar: Dan vraag ik het aan de raadsfracties. Moeten we de motie aanpassen? We passen de motie aan. Mevrouw De Jongste: Ik wil iets vragen over de toezegging van de motie. U heeft onze motie over het geluidsscherm afgeraden, maar u heeft ons ook een bepaalde toezegging gedaan. We zijn blij dat de wethouder het gesprek met Rijkswaterstaat aangaat maar wij verzoeken het college om ons actief te benaderen. We hopen dat de wethouder ermee akkoord gaat om in gesprek te gaan en ons te informeren. Als dat wordt toegezegd, houden wij onze motie aan. Wethouder Schuijffel: Absoluut. De heer Van Zelst: Ik heb een punt van orde.
De heer Van Groos begon net over het busstation en ik had graag vernomen wat hij daarover wilde zeggen. Er kwam echter een reactie van achter in de raadszaal en ik vind dat u toen even had moeten ingrijpen. Misschien kunt u dat nu nog herstellen. De voorzitter: Ik begrijp wat u bedoelt. Wij hebben niet de afspraak dat wij op deze manier reageren op het woord. U mag weten dat ik getoetst heb of we een correctie moesten toepassen. Ik zou ook heel graag willen dat de heer Van Groos zijn bijdrage kan doen en dat we in deze zaal het respect kunnen opbrengen om elkaar te laten uitpraten. Als je er iets van vindt, zeg daar dan gewoon iets van door de interruptiemicrofoon. Wilt u nog uw punt maken, mijnheer Van Groos? Dat is niet het geval. Wil iemand anders er nog iets over zeggen? Nee. Dan is het woord aan wethouder De Jong. Wethouder De Jong: Ik zou graag beginnen met het amendement van de ChristenUnie over de uitgifte van percelen op Haven 8. De ChristenUnie wil deze uitstellen om de redenen die eronder staan vermeld. Als college kunnen we u deels geruststellen. We hebben destijds al besloten Haven 8 Oost voorlopig stil te zetten. Dat doen we totdat de GOL-infrastructuur door de Raad van State in orde is bevonden, de stakeholders akkoord gaan met de uiteindelijke aanneemsom en er duidelijk zicht is op de termijn van de oplevering.
Met betrekking tot het plaatsen van kortverblijvende arbeidsmigranten, kan ik u aangeven dat er op dit moment 700 nieuwe verblijfplaatsen voor deze mensen in voorbereiding zijn. Daarmee zou het totaal op 1.700 komen. Dat proberen we binnen een jaar en een kwartaal gerealiseerd te hebben. Bovendien is in de door de raad vastgestelde uitgiftecriteria opgenomen dat zeer zorgvuldig gekeken moet worden naar eventuele toevoeging van bedrijven die veel gebruik maken van arbeidsmigranten. Daar sturen wij ook op. Daarnaast zie je ook bij bestaande bedrijven dat de focus meer gelegd Notulen raadsvergadering 10 november 2022
48
gaat worden op robotisering en automatisering, omdat ook de markt voor arbeidsmigranten krapper wordt. Beschikbaar personeel is ook een ondernemersverantwoordelijkheid. Dan over de samenwerking tussen de provincie, de gemeente Waalwijk en de gemeente Heusden, de laatste twee ieder voor 25% en de provincie voor 50%. Het plan is op een oor na gevild, evenwel afhankelijk van de drie voorwaarden die ik heb genoemd. Dat momentum is nu en waarschijnlijk niet over drie jaar. Dus even los van in welk tijdsbestek wij aan alle voorwaarden kunnen voldoen, laat je het momentum voorbijgaan en daarmee substantieel grote bedragen en budgetten van de provincie, maar ook de ontwerpen die er liggen. Ik heb dus aangegeven dat wij nu niets doen, want dat heeft voor ons ook een risico met die wegen. Als de GOL niet zou komen, gaan wij op dat moment onnodig investeren. Maar zodra aan die drie voorwaarden is voldaan willen wij los, om het zo maar te zeggen. Dan gaan we ervoor. Wij ontraden dus dit amendement. Dan kom ik bij de pitches van de fracties. Ik begin met de woningbouw. LokaalBelang geeft aan: “Mocht u meer capaciteit nodig hebben, trek dan onmiddellijk aan de bel”. Het college is heel blij met die uitnodiging. Het is zo dat de golven hoger worden en de wind tegen sterker. Maar we liggen nog op koers en dat willen we zo houden.
Wij maken dus heel graag gebruik van die bel, mocht het zich voordoen. Dan is er een vraag van het CDA over het voorkomen van huisuitzettingen in verband met de prijsstijgingen. In het kader van betaalproblemen zijn wij altijd al in overleg met Casade. Er zijn ook reguliere overleggen. Daar valt dit ook onder, maar het is nu zo specifiek dat we samen met Casade gaan verkennen wat we daarnaast in de komende periode nog voor afspraken moeten en kunnen maken over betaalproblemen die veroorzaakt worden door de stijgende energieprijzen. Dat is dus al in werking gezet. Het CDA stelde ook een vraag over flexibele woningbouw. Voor de gemeente is de versnelling van de woningbouw een belangrijk speerpunt. Dat vraagt de nodige capaciteit, daar hebben we het eerder over gehad. Maar specifiek voor flexwonen is inmiddels capaciteit ingehuurd door de gemeente en op korte termijn werken we locatiecriteria uit voor flexlocaties en voeren we een locatiescan uit. We verwachten in het eerste kwartaal zicht te hebben de kansrijke locaties voor het realiseren van flexwoningen. Ondertussen zijn we wel bezig, maar ik wil u nog één inzicht geven. De provincie hanteert hierbij het beleid dat het beleid van flexwoningen gelijk is aan dat van reguliere woningen. Ze mogen alleen gerealiseerd worden als er harde plannen liggen, een bestemmingsplan bijvoorbeeld.
Dan wordt aan alle voorwaarden voldaan en kan de vergunning verleend worden. Dus niet bij zachte plannen, die nog niet zo ver zijn. Bij deze afweging over het al dan niet goedkeuren van die plannen, wordt de ladder voor duurzame verstedelijking gehanteerd. Dat komt erop neer dat binnenstedelijke projecten voorgaan op uitbreiding. Dat is een toetsingskader. Dit valt buiten de grote steden niet zo lekker, dat kunt u begrijpen. Zojuist, nog tijdens deze vergadering, kreeg ik een brief binnen van de minister, waarin hij in een Kamerbrief aangeeft dat hij de stelling onderschrijft dat de ladder van duurzame verstedelijking niet mag worden toegepast om woningbouw te verbieden. Dat geeft een sprankje hoop. Dat kan nooit de bedoeling zijn, volgens de minister. Zeker niet voor kleinere kernen. Dit is echt een duidelijke verandering van het beleid dat nu al tien jaar geleden is ingezet. Hij gaat dit dus betrekken in zijn nieuwe beleid, dat in het komende jaar naar voren komt, maar ik vind het nu al belangrijk, ook omdat ik volgende week een gesprek heb met de Gedeputeerde, omdat er voor het vergroten en versnellen van de woningbouw juist een kans ligt bij zachte plannen en dus tijdelijke woningbouw. Dan is de procedure korter en de bouw ook. Dat is echt een discussiepunt maar deze brief geeft enige aanleiding om daar gebruik van te maken.
Notulen raadsvergadering 10 november 2022
49
Een andere vraag van het CDA gaat over de totstandkoming van kleinschalige voorzieningen in Landgoed Driessen. Dat betekent dat we een detailhandelsbeleid moeten actualiseren. Op basis van het coalitieprogramma moeten we dan tegengaan van … en supermarkten op verkeerde locaties, maar dan zullen we automatisch deze vraag moeten beantwoorden. Het is vervolgens een bouwsteen voor de omgevingsvisie. In Driessen fase 2 kijken we wat kan en wat niet kan. Naar verwachting zal die actualisatie in 2023 opgepakt worden. Er was nog een vraag van het CDA. Die gaat over het openbaarvervoerbeleid, nu busbedrijven flink bezuinigen en Go Sharing alweer gaat verdwijnen. Het openbaarvervoerbeleid van de coalitie is erop gericht om hoogwaardig openbaarvervoersverbindingen te hebben met omringende steden en onze hoogwaardige busverbindingen goed bereikbaar te maken voor de omgeving via andere systemen. De provincie is verantwoordelijk voor het busvervoer en wij lobbyen om onze belangen daar te behartigen. Wij volgen het idee van de provincie dat het niet haalbaar is om een systeem in stand te houden dat nauwelijks of te weinig gebruikt wordt. Kleine buslijnen die vaak stoppen, zullen verdwijnen. Daarom lobbyen wij sterk voor een goede, snelle busverbinding tussen Waalwijk en Oosterhout, Breda, Tilburg en Den Bosch. Ik heb het ook gehad over andere systemen.
Als voorbeeld hebben we de proef met de citysteps. Ook hebben wij ov-fietsen en bravofietsen op de busstations en zetten we in op de uitbreiding hiervan bij Rijkswaterstaat en de provincie. Ook investeren we in goede fietsverbindingen en goede fietsenstallingen. Voor mensen die mentaal en/of fysiek beperkt zijn en niet naar het busstation kunnen fietsen, vormt de regiotaxi een betaalbaar alternatief. De voorzitter: Dank u, wethouder. Ik zie twee mensen staan en mevrouw De Jongste steekt haar vinger op. Ik geef als eerste het woord aan de heer Spohr. De heer Spohr: Ik dank de wethouder voor de uitgebreide beantwoording van onze vragen. Ik constateer dat er in het openbaar vervoer toch wel een gat gaat vallen, vanwege de bezuinigen en gebrek aan personeel. Het snijden in de buslijnen proberen we weliswaar te compenseren, maar ik denk dat dat niet zal meevallen, met name niet voor Sprang-Capelle en Waspik. Daar zullen we als gemeente goed over moeten blijven nadenken. Ik wilde nog een vraag stellen over de flexwoningen. Het is goed om te horen dat we vanavond zelfs bijgepraat worden over de plannen en ideeën van de minister. Stel dat dit kan leiden tot een ander beleid. Het toetsingskader van de provincie wordt kennelijk anders. Het is wel heel lelijk om te constateren dat de provincie zo dwars ligt in het realiseren van flexwoningen buiten de grote steden.
Ik vind het diep droevig als ik dat zo hoor van de wethouder. Maar stel dat het niet zo zou zijn omdat de duurzaamheidsladder het niet meer blokkeert, wat betekent dat dan voor de termijn die wij in Waalwijk nodig hebben om flexwoningen te realiseren? Wellicht kan de wethouder ook iets zeggen over de omvang van het aantal flexwoningen wordt gedacht. Wethouder De Jong: Ik heb net aangegeven dat wij een locatiestudie gaan doen en dat we het aan het inventariseren zijn. We hebben natuurlijk al wel ideeën gehad. We merken echter dat de grondbezitters en projectontwikkelaars niet bereid zijn om flexibel te bouwen. En net in dit tijdgewricht is onze grondpositie niet zo groot. U vraagt aan welke aantallen wij denken. We hadden een convenant met Rabobank. Die spreekt over minimaal 100 woningen. Zolang het verantwoord is en het echt voorziet in een vraag, gaan wij daarin mee en zullen we het realiseren. De insteek is dat we er geheel voor open staan en er de schouders onder willen zetten. De heer Spohr: Dat siert u. Het is een verheugende mededelingen. Betekent dat dat wij eind 2023 al een stap kunnen zetten, of is dat te optimistisch?
Notulen raadsvergadering 10 november 2022
50
Wethouder De Jong: Ik hoop dat wij in 2023 kunnen aangeven waar wij flexibel gaan bouwen. Als dat niet zo is, zal ik het ook berichten, maar het is wel de insteek. Als je ergens energie insteekt, wil je ook dat het iets oplevert. Maar als het de conclusie is dat het niets oplevert, moet dat dan maar de conclusie zijn voorlopig. Maar daarvoor stellen we geen tijdelijke projectleider woningbouw aan. De heer Bokšan: Ik heb de wethouder een aantal dingen horen zeggen over flexwoningen en over locatieonderzoek. Op initiatief van de Waalwijkse VVD is staatssecretaris Eric van den Burg naar Waalwijk gekomen. Hij gaat over asiel en statushouders. Dat onderwerp heeft natuurlijk heel veel te maken met flexwoningen. Kan de wethouder toelichten wat dat gesprek heeft opgeleverd? Welk effect heeft dat gehad? Wethouder De Jong: Daar waren wij heel blij mee. Ik heb de gelegenheid gekregen om met staatssecretaris Van den Burg te spreken over het onderwerp dat ik zojuist aangaf. We hebben het met name gehad over het probleem dat we de woningcrisis niet aan oplossen als we voor tijdelijke woningbouw alleen worden gehouden aan harde plannen. Daar was hij ontvankelijk voor. Die avond had hij een netwerkbijeenkomst en hij heeft de Gedeputeerde erop aangesproken. Dat resulteert erin dat ik de komende week een afspraak heb met de Gedeputeerde over dit onderwerp. Dat is de opbrengst.
Het is dus wel nuttig om zo iemand even vanaf hier over het onderwerp te spreken. Mevrouw De Jongste: Dank voor het beantwoorden van de vragen. De wethouder had het over de uitgifte op Haven 8. Hij zei dat hij daar druk mee bezig is en dat hij hoopt dat er in de toekomst ongeveer 1.700 woningen komen. Ik vraag me oprecht af hoe we dat gaan uitleggen aan onze eigen jongeren die ook een huis zoeken. In de vorige raadsvergadering hebben we het erover gehad dat wij heel veel mensen nodig hebben. De wethouder zou er bij de provincie voor lobbyen dat wij meer woningen toegewezen zouden krijgen. Als ik alles bij elkaar optel, staat de gemeente voor een gigantische opgave. Kan de wethouder mij een beetje schetsen hoe wij daar in de toekomst mee verder gaan? Dus dat de mensen die het werk komen doen, onze asielzoekers, maar zeker ook onze eigen inwoners worden geholpen? Wethouder De Jong: Waalwijk doet het ontzettend goed. Niet alleen in de gemeente – daar mag je van alles van vinden, maar in de regel gaat het goed – maar ook op het bedrijventerrein. We hebben niet voor niets weer de eerste prijs voor logistieke hot spot in Nederland gewonnen. Dat heeft natuurlijk consequenties. De doorrekening heeft getoond dat we 3.000 tot 4.000 extra werknemers nodig hebben. Dat is geredeneerd vanuit 2040. 2035 ligt nog ver van ons af, dus het is een gestage groei.
In de verstedelijkingsregio’s, geëntameerd door onder andere de minister voor Wonen, heeft Waalwijk een goede positie. Dat maakt dat wij kansen en oplossingen zien om aan de woningbehoefte te voldoen. Niet allemaal in één jaar natuurlijk, maar we kunnen ernaar toe groeien, zodat we voor al die mensen een woning hebben. We hebben het over ongeveer gelijke aantallen met betrekking tot de uitbreiding van woningen. Dat zit tussen de 3.500 en 5.000. Die aantallen zijn in de laatste stukken een beetje verlaten, maar ze zijn wel genoemd in alle documenten. Daar houden we ons even aan vast en wat het wordt, zien we wel. Het wordt significant meer dan dat we nu toebedeeld hebben gekregen. Mevrouw De Jongste: Als wij in de toekomst kijken naar de woningen, kom ik meteen op het volgende punt, namelijk het openbaar vervoer. Daar is de wethouder ook voor aan het lobbyen. Voor de kleinere dorpen zegt hij dat we dan regiovervoer krijgen, in de vorm van een taxi. Dat baart mij zorgen voor de ouder wordende mens die afhankelijk wordt van een regiotaxi, waardoor de zelfredzaamheid een probleem wordt. Ik heb wethouder Bakker al vaker gevraagd om rekening te houden met de mensen die afhankelijk zijn van een ander soort vervoersmiddel. Ik blijf daar op hameren, maar ik blijf er ook mee worstelen. Hoe denkt de wethouder daarover? Notulen raadsvergadering 10 november 2022
51
Wethouder De Jong: Zeker voor die doelgroep, die afhankelijk is van anderen, wil je er ook zijn als gemeente. Ik heb de huidige situatie aangegeven. Wat de kansen en mogelijkheden voor de toekomst zijn, moeten we afwachten. Op dit moment zit in de verstedelijkingsregio dat wij met mobiliteit doorgaan, omdat men heeft onderkend dat mobiliteit tussen de steden belangrijk is. Wat de uitkomst en de consequenties daarvan zijn, weet ik niet. Ik zie ook wel dat de dienstverlening en het aantal netten vanaf de jaren zeventig alleen maar minder is geworden. Je ziet die afbouw gestaag doorgaan, dus dat moet op enigerlei wijze gekeerd worden. Dat kun je met bepaalde deelvervoerssystemen doen. Als je hoogwaardig openbaar vervoer hebt, kun je daar verbindingen mee maken. Wat dat betreft is het jammer dat Go Sharing de stekker eruit getrokken heeft, hoewel wij ook wel bezig waren om te kijken hoe we dat, naar aanleiding van opmerkingen van de raad, met een nieuw contract konden invullen. We proberen dus wel te zoeken om het onderliggende vervoer goed te verzorgen. Op dit moment hebben we helaas niet meer smaken dan ik heb gemeld. Ik neem uw punt serieus, want het is een terechte oproep van u. De heer Van Zelst: Ik wil even doorgaan op de vraag van de heer Spohr over de ontwikkelingen op Landgoed Driessen en de detailhandel. U weet dat wij daar niet blij mee zijn. We hebben ook tegengestemd.
Aan de ene kant ben ik blij en aan de andere kant ben ik verward door het antwoord. De wethouder zegt dat dit in fase 2 wordt gedaan. Ik vraag me af wanneer fase 2 komt, want volgens de beantwoording van onze schriftelijke vragen ligt fase 2 van Landgoed Driessen stil omdat de gemeente Waalwijk niet weet wanneer ze kan gaan bouwen en of ze er ooit kan gaan bouwen door de problematiek vanuit de Westelijke Langstraat en de bijbehorende stikstofproblematiek. Misschien wordt er wel helemaal nooit meer gebouwd. Is dat ineens veranderd? De wethouder begint immers over fase 2. Verder had de wethouder het net over de harde plannen en de zachte plannen in Waalwijk. Hij zei ook dat hij op bezoek gaat bij de Gedeputeerde. Ik zou maar een pantser meenemen, want volgens mij zijn de harde plannen in Waalwijk ruim onder het Brabantse gemiddelde. Is dat bekend bij de wethouder en hoe gaat hij het percentage verhogen door meer harde plannen te maken, waarna er echt gebouwd kan gaan worden? Wethouder De Jong: We zijn nu bezig met het laatste deel van fase 1 van Landgoed Driessen. Dat gaat om 325 woningen. Ik heb aangegeven dat het niet wijs is om dat allemaal volgtijdelijk op te pakken. We willen dus fase 2 een beetje zwaluwstaarten met fase 1. Ik ga inderdaad met de Gedeputeerde spreken. Daar verwacht ik geen wonderen van, maar ik wil wel de problematiek bespreken.
We zijn al vanaf 1997 bezig met Landgoed Driessen. Het stedenbouwkundige onderzoek en advies is al bekend bij de provincie, dus het zou mij verbazen als daar ineens een nee op zou komen. We willen het echter wel zeker weten, want dan kunnen we beginnen. Als we weten dat het nooit zal gebeuren, hoeven we ook onze energie er niet in te steken. Fase 2 vind ik heel belangrijk, want dat zijn zo’n 725 woningen. Het is het dus wel waard om er even voor te gaan. Dat over fase 2: er wordt getracht om een versnelling in het proces aan te brengen. We wachten dus niet tot fase 1 klaar is voordat we fase 2 oppakken, maar bij het einde van fase 1 zorgen we ervoor dat we al met fase 2 bezig zijn. De heer Van Zelst: Ik hoor wat de wethouder zegt, maar het is zo tegenstrijdig met de antwoorden die wij op onze schriftelijke vragen hebben gekregen. Misschien kan de wethouder ons na het gesprek met de Gedeputeerde informeren over hoe we met fase 2 verdergaan. Dat vind ik wel belangrijk. Het zijn gewoon heel veel woningen die niet gebouwd zouden kunnen worden, als ik de beantwoording goed lees. Dat gaat wel heel hard!
Notulen raadsvergadering 10 november 2022
52
Wethouder De Jong: Laat ik het zo stellen; het is cruciaal dat we het weten binnen te slepen in deze termijn. Dat ben ik helemaal met de heer Van Zelst eens. De weg waarlangs we dat moeten doen, moeten we gaan verkennen. De eerste verkenning vindt plaats in het gesprek met de Gedeputeerde. De heer Van Zelst: En dat koppelt u terug? Wethouder De Jong: Ik zal de raad informeren via een bestuurdersbrief. U had het verder nog over harde en zachte plannen. Waalwijk zou onder het gemiddelde zitten. Ik heb daar geen benchmark over gevoerd, maar ik neem dat gelijk van u aan. We zijn voor zo’n 500 woningen in de binnenstad bezig om in het kader van het bestemmingsplan goedkeuring te krijgen. Dat zou moeten lukken. U kent de locaties: Gedempte Haven, het ETZ, het slachthuisterrein, De Els, et cetera. Daarin zit een behoorlijke buffer: er is in potentie ruimte voor 700 tot 800 woningen. Daar zetten we vol op in. Vervolgens fase 1 van Landgoed Driessen. Dan komen we al richting het scenario dat in het coalitieprogramma is opgenomen: 1.200 woningen. De heer Van Zelst: Een laatste vraag. Ik hoor wat de wethouder zegt en daar kunnen we een mooi sommetje van maken. Maar het is onder het Brabantse gemiddelde en de vraag is hoe hij de harde plannen omhoog gaat bijstellen. Wethouder De Jong: Ik gaf al aan dat wij die projecten al hebben lopen.