Verslag begrotingsvergadering 10-11-22

19

• • • •

• • • •

met de maatregel die Rijkswaterstaat neemt slechts een beperkt deel van Baardwijk geholpen is; voor de leefbaarheid voor het woon- en leefklimaat het wenselijk is dat over het gehele tracé een geluidswal wordt aangelegd; binnen het lint sprake is van een gemengde bebouwing, waar op sommige plaatsen bedrijfsactiviteiten zijn omgezet in een woonbestemming; op verschillende locaties waar nu geen geluidsscherm is voorzien, eveneens een andere bestemming (woningbouw) kan worden gerealiseerd; bijv. het bedrijfspand ten oosten van de oude toren, waardoor de leefbaarheid van Baardwijk wordt vergroot; Rijkswaterstaat heeft aangegeven dat de gemeente buiten de door RijksWaterstaat te bouwen geluidsscherm zelf voor de kosten moeten opdraaien indien over het gehele tracé een geluidsscherm moet worden aangelegd; in combinatie met de werkzaamheden van Rijkswaterstaat aanbestedingsvoordeel kan worden bereikt, waardoor de kosten van een gezamenlijke aanleg lager zullen zijn dan als de gemeente zelfstandig zal gaan aanleggen; het uitgangspunt is dat de opbrengsten uit de verkoop van gronden ten noorden van de A59 (Haven 8) ten gunste moeten komen van voorzieningen ten zuiden van de A59; voor de leefbaarheid van Baardwijk het van groot belang is dat over het gehele tracé een geluidsscherm wordt aangelegd;

draagt het college op: 1. in overleg te treden met Rijkswaterstaat, met als uitgangspunt dat over de volledige lengte vanaf de Laageindse Stoep tot en met het Vooreinde een geluidsscherm, al dan niet met cofinanciering van de gemeente wordt aangelegd. 2. de raad over het resultaat hiervan op de hoogte stellen en alsdan daartoe een kredietvoorstel ter vaststelling aan te bieden. en gaat over tot de orde van de dag. De voorzitter: Motie B over het geluidsscherm wordt gesteund door SGP en de ChristenUnie. MOTIE C: Niemand in de kou De raad, gehoord de beraadslaging, constaterende dat: • de energieprijzen in de afgelopen periode tot recordhoogte zijn gestegen; • het Rijk maatregelen treft om inwoners te compenseren; • ook de gemeente Waalwijk in het actieplan Energiearmoede maatregelen heeft getroffen; • energieleveranciers tijdelijk pas mogen afsluiten na 3 aanmaningen en na overleg met de gemeente; overwegende dat: • doordat energiemaatschappijen tijdelijk verplicht worden eerst met de gemeente te overleggen voordat tot afsluiting kan worden overgegaan, de gemeente een sterke positie heeft voor inwoners die in de problemen zijn geraakt door de hoge energietarieven; • er sprake is van een uitzonderlijke energiecrisis die veel inwoners in de financiële problemen brengt;

Notulen raadsvergadering 10 november 2022

20

•

•

het onduidelijk is hoe de huidige maatregelen van het Rijk en de gemeente in de komende maanden voor individuele inwoners gaan uitpakken; met name of er inwoners zijn die ondanks deze maatregelen toch tussen wal en schip dreigen te raken; Waalwijk in deze uitzonderlijke tijd letterlijk en figuurlijk niemand in de kou mag laten staan en dat ieder huis dat wordt afgesloten van gas en/of elektriciteit er een te veel is;

verzoekt het college: 1. wanneer energieleveranciers overleg zoeken met de gemeente Waalwijk in verband met afsluiting van gas en/of elektra, het uitgangspunt te hanteren dat afsluitingen moeten worden voorkomen; 2. daarvoor alle mogelijke maatregelen in overweging te nemen, ook bijvoorbeeld het (tijdelijk) overnemen van openstaande schulden aan de leverancier; 3. daar waar het niet lukt om afsluitingen te voorkomen de raad hierover actief te informeren, en gaat over tot de orde van de dag. De voorzitter Motie C, ‘niemand in de kou’, wordt ondersteund door SGP en ChristenUnie. De heer Timon Klerx: Ik zou mevrouw De Jongste vragen willen stellen over de moties die zijn ingediend. Over niemand in de kou hebben we het volgens mij op 29 september al gehad. Toen is het met dezelfde strekking behandeld en toen hebben we de portefeuillehouder horen toezeggen dat ze dit in ieder geval wil realiseren voor de particulieren, onze inwoners dus. Voor mijn gevoel is deze motie overbodig. Of brengt deze nog iets nieuws? Dat is de vraag aan mevrouw De Jongste. Ook over de geluidswal in Waalwijk-Oost hebben we het op 9 juni gehad in deze raad. Ook toen hebben we gehoord dat er diverse onderzoeken zijn vanuit het Rijk, maar dat de gesprekken met Rijkswaterstaat om hier verder uitwerking aan te geven, nog lopen. Dat is ook iets wat in het coalitieakkoord staat.

Wat brengt dit voorstel voor nieuws? Ook toen hebben we gezegd dat we geen blanco cheque moeten geven, want dan zal Rijkswaterstaat zeggen dat het prima is en dat wij het mogen betalen. En dat willen we juist niet. Mevrouw De Jongste: Met de reactie op onze eerste vraag zijn wij het helemaal eens. Maar wij missen nog een klein stukje dat we hebben opgevraagd bij collega’s van GroenLinks in Utrecht. Daar hebben ze het breder bij getrokken, ze gaan uit van 150%. Door dat te doen, denken we dat mensen uit het mkb ook aan de bel gaan trekken, terwijl die nu nergens recht op hebben. Het zou een eventueel vangnet kunnen zijn voor onze inwoners. Dat is de motivatie om dit te doen. Ten tweede de geluidswal. Daar zouden wij graag een ander perspectief zien. We zijn allemaal bezig met de woningbouw, waar dat allemaal zou kunnen zijn, maar wij zouden het graag vanuit een ander perspectief bekijken en we zouden daar graag een stadspark realiseren, zoals ze in Tilburg met dat stukje spoorzone hebben gedaan. Wij zouden daar graag eens over brainstormen, opdat we de wijk daar in de toekomst leefbaar kunnen maken. Dichtbij, daar wonen ook heel veel mensen en wij zouden dat als een alternatief in Baardwijk willen doen. De heer Timon Klerx: Het gaat dus primair om het stadspark en het groen en leefbaar maken van Waalwijk-Oost?

Notulen raadsvergadering 10 november 2022

21

Mevrouw De Jongste: Ja. Dat is de aanleiding. Als de onderhandelingen met Rijkswaterstaat zo ver zijn kunnen we alles combineren. Dat is gewoon het omdenken. De heer Bokšan: Mevrouw De Jongste benoemde in haar bijdrage, terecht, de lasten van onze inwoners en dat mensen zich zorgen maken over of ze nog wel kunnen rondkomen. Dat vind ik een heel belangrijk punt, daarom dienen wij vanavond ook een amendement in voor de eenmalige korting op de OZB-belasting. Ik heb hierover ook contact gehad met uw collega Ottens. Deze discussie over of de OZB-belasting nog ten goede kan komen aan huurders wordt jaarlijks gevoerd, maar ik zou die heel even willen parkeren, want ik heb nog een andere vraag. Hebben in de ogen van mevrouw De Jongste alleen huurders last van de stijgingen, of ook mensen met een koopwoning? Mevrouw De Jongste: Ook mensen met een koopwoning hebben last van stijgende lasten. Je hoopt dus echt dat je daarmee andere mensen benadert. Het is een stukje dat een beetje rondzwerft, doordat ze niet weten waar ze recht op hebben. Daar moeten we ook voor open staan. Dan is nee ook een antwoord. Maar we geven ze wel een handreiking. De heer Bokšan: Terecht punt. Mensen met een koopwoning vallen heel vaak buiten de boot. Het zijn ook vaak middenklassers met een middeninkomen.

Die hebben geen recht op bijvoorbeeld een energietoeslag of andere regelingen die de gemeente of het Rijk heeft verzonnen. Wat vindt u dan van het voorstel om de OZB-korting ook toe te passen op koopwoningen? Mevrouw De Jongste: Ik zal mijn antwoord duidelijk maken. Vind ik dat die ook recht hebben op een eenmalige OZB-vermindering? Dat weet ik niet, daar moet ik het antwoord verschuldigd blijven en dan kan ik straks even met mijn fractiegenoten brainstormen. Ik kan het nu wel in de lucht gooien, maar dat wil ik niet. De voorzitter: Als ik het goed begrijp, ligt er een amendement voor straks. De heer Bokšan: We overleggen het in de schorsing. De heer Van Zelst: Ik heb een vraag aan de heer Bokšan. U had het over de OZB-korting voor de koopwoningen, maar dat is toch ook voor huurders het geval? De heer Bokšan: De VVD heeft dit voorstel over de OZB-belasting al heel vaak ingediend. Er wordt continu gediscussieerd over de vraag of een verlaging van de OZB-belasting ook ten goede komt van huurders. Heel vaak is het antwoord dat dat niet het geval is en ik wil deze discussie graag voeren, omdat de lasten van onze inwoners met een middeninkomen en een koopwoning net zo goed in de problemen komen. Zij zijn degenen die niet in aanmerking kunnen komen voor een energietoeslag of voor andere regelingen van het Rijk.

De heer Van Zelst: Dat begrijp ik, maar de OZB wordt geheven over huurwoningen. De vraag is alleen of het dan teruggegeven wordt aan de huurder. Misschien moeten we daar nog iets mee. Daar kunnen we het wellicht straks nog over hebben. Mevrouw Van Laar: Voorzitter. Voor ik begin vraag ik enig begrip voor de omstandigheden waaronder ik mijn bijdrage doe. Hij is grotendeels geschreven en voorbereid door mijn medefractievoorzitter en die zit deze vergadering helaas ziek vanuit huis te volgen. Voorzitter. De begroting van 2023 is de eerste begroting, waarover deze raad moet besluiten. Er zit niet heel veel nieuw beleid in, het is voornamelijk een kwestie van doorgaan op de ingeslagen weg. Dat had anders gekund. Waalwijk is financieel een Notulen raadsvergadering 10 november 2022

22

gezonde gemeente en we hebben behoorlijk wat financiële ruimte. Dat kan echter over een paar jaar zomaar weer anders zijn en dus vinden we in de voorliggende begroting weinig opwindende zaken en veel dingen die we doen, omdat we ze moeten doen. Ook dat is duurzaam financieel beleid. We sloten de vorige raadsperiode af met de constatering dat Waalwijk financieel gezond was. Helaas kan hetzelfde niet van onze inwoners gezegd worden. De gemeenteraad van Waalwijk houdt zich niet al te veel bezig met de boze buitenwereld, maar wat als die buitenwereld met een grote klap Waalwijk komt binnenvallen? De mondiale onrust zorgt voor een puinhoop die blijkbaar moeilijk vanuit de rijksoverheid op te lossen is. Helaas kunnen ook wij geen pasklare oplossingen bieden. Wat we wel kunnen doen, is zoeken naar manieren om burgers te ontzien. Er liggen vanavond wat voorstellen op tafel. Het lijkt ons goed om minimaal een gebaar naar onze inwoners te maken. In de komende periode kunnen we bekijken wat er eventueel nog meer nodig is. De oplossing voor de financiële problemen waar onze burgers mee geconfronteerd worden, kan helaas niet van ons komen. Via maatwerk kunnen we echter wel proberen om hulp te bieden aan mensen die ons echt nodig hebben. En die zijn er helaas genoeg. In het verlengde van die constatering is het goed om na te denken over wat we precies kopen voor het geld dat we uitgeven.

Het is pijnlijk te moeten constateren dat veel Waalwijkers er financieel slecht voorstaan. We spraken vorig jaar over indicatoren die laten zien dat we op een aantal zaken beter scoren dan vergelijkbare gemeenten, maar als het resultaat nog steeds niet is wat we zouden willen zien, zegt dat allemaal niet zoveel. Wellicht is het goed ons als raad eens te buigen over wat we nu doen en hoe effectief dat allemaal is. We komen daar op een later moment zeker nog op terug. Tijdens de kaderstelling hebben we gesproken over het beleid van de komende vier jaar. De zorg met onze jeugd is een van de speerpunten. Woningbouw, duurzaamheid en duurzame energieopwekking: allemaal dingen waar al genoeg over is gezegd. Natuurlijk is er nog van alles te zeggen over deze begroting, maar het is goed je te realiseren dat al onze begrotingen gedicteerd worden door dingen die in eerdere coalitieperiodes besloten zijn. Niet één coalitie begint op nul. Deze begroting is slechts actueel gemaakt aan de hand van op het coalitieprogramma gebaseerde kaderstelling. We zijn als raad samen verantwoordelijk voor bijna alle cijfertjes die in deze begroting staan. Wij hebben daar in het verleden allemaal in meer of mindere mate invloed op gehad. Als raadslid, als wethouder, als burger van Waalwijk die zich bezighoudt met politiek. Het zou goed zijn als we die verantwoordelijkheid ook accepteren.

Het plotselinge afscheid van wethouder Bakker heeft ons duidelijk gemaakt dat politiek mensenwerk is. Niemand is onfeilbaar, niemand is van steen en soms is het genoeg geweest. Collega’s, onze voorzitter sluit elke vergadering formeel af in het vertrouwen dat de genomen besluiten en gevoerde discussies in het belang zijn van onze inwoners. Het is een illusie te veronderstellen dat iedereen blij wordt van deze begroting. Dat hoeft ook niet. Uiteindelijk heb je nu eenmaal een coalitie en een oppositie in onze vorm van democratie. Sommige raadsleden nemen hun coalitie-ervaring mee naar de oppositie, sommige bewandelen de omgekeerde weg. Sommige raadsleden worden collegelid en sommige collegeleden bewandelen de omgekeerde weg. Zolang we bij alles wat we doen in deze raad maar hardop ja kunnen blijven antwoorden op het door onze voorzitter uitgesproken vertrouwen, is er in redelijkheid veel mogelijk. Het zou mooi zijn als iedereen zich blijft realiseren wat zijn of haar rol is in het raadswerk. Politiek is geen spelletje dat we met elkaar spelen. We zijn deels verantwoordelijk voor de kwaliteit van leven van onze inwoners en die zijn toch net iets belangrijker. De heer Timon Klerx: Ik noemde mevrouw Van Laar net een oproep doen om vaker met maatwerk te komen. Die oproep onderschrijven wij volledig.

Ze dient echter mede een amendement in om een heel generieke, eenmalige korting te geven. Daar is zojuist al

Notulen raadsvergadering 10 november 2022

23

over gesproken. Ik kan dat helemaal niet rijmen. Ik hoop dat mevrouw Van Laar dat een klein beetje kunt toelichten. Mevrouw Van Laar: Dank u wel voor de vraag. Het is inderdaad een heel generieke maatregel, dat is een ding dat zeker is. Maatwerk zit hem ook in eerdere voorstellen die we besproken hebben rondom de energiearmoede bijvoorbeeld. Ook daar is een hoop maatwerk op. Deze generieke maatregel is er, omdat we weten dat bijna alle inwoners van onze gemeente op dit moment getroffen worden. Daarin lijkt een generieke handreiking vanuit de gemeente heel passend. De heer Timon Klerx: Ik ken GroenLinksaf als een heel duurzame, groene partij en ik had deze generieke maatregel niet verwacht. Als dan een soort generieke maatregel zou komen – we hebben het over € 17 tot € 20 per jaar die we proberen te korten – gaat het in totaal over bijna € 400.000. Je zou ook iets meer voor een maatwerkoplossing kunnen kiezen en het duurzaamheidsfonds verder aanvullen of stellen dat het geld beschikbaar komen om een huis te verduurzamen. Dan kan iedereen daar aanspraak op doen, maar wel de huizen die we het hardste nodig hebben en die er het meeste voordeel van hebben. Nu moet iedereen aan de gang met € 17. Ja, is dit nu de generieke maatregel waar GroenLinksaf achterstaat? Mevrouw Van Laar: Het gaat ook om het gebaar, waar ik in mijn betoog naar verwees.

Het gebaar vinden wij heel belangrijk om te maken richting onze inwoners. Uiteraard zijn er ook andere voorstellen te bedenken. Ik nodig LokaalBelang daartoe uit. De heer Van Groos: Dank aan mevrouw Van Laar voor de evenwichtige bijdrage van GroenLinksaf. Toch heb ik naar aanleiding ervan een paar vragen. Net werd gezegd dat GroenLinksaf een partij is die gaat voor duurzaamheid. Wat vindt mevrouw Van Laar van de maatregel om voortaan reis- en parkeerkosten te vergoeden? Daarmee wordt gestimuleerd dat mensen met de auto naar het werk gaan, in plaats van dat je mensen binnenhaalt die voor duurzaamheid gaan. We roepen van alles over duurzaamheid, maar niemand wil er een offer voor brengen. We zullen met elkaar allemaal offers moeten brengen om iets te verbeteren aan duurzaamheid. Dus hoe kunt u dat rijmen? Ten tweede. Mensen hebben het op dit moment moeilijk, of hebben het al een tijdje moeilijk, want het komt niet alleen door de energieprijzen. Zij hebben heel veel moeite met al het geld dat aan het centrum van Waalwijk wordt uitgegeven. Ik las deze week in de krant dat het idee is om drie ton uit te trekken voor camerabewaking op bedrijventerrein Zanddonk.

Kunt u zich voorstellen dat mensen dit niet begrijpen? Dat geldt ook voor de groep waar GroenLinksaf het over heeft, die kwetsbaren? Zij denken: ‘mij laten ze in de problemen zitten en voor die camera’s hebben ze drie ton over’. Mevrouw Van Laar: Rondom het stuk duurzaamheid zien we vooral dat het op dit moment ontzettend lastig is om aan goed personeel te komen. Uiteraard zou ik het fantastisch vinden als we binnen onze gemeente voldoende mensen dusdanig weten te mobiliseren die op de fiets naar het werk te laten komen, maar voldoende goed personeel vinden is op dit moment wel heel belangrijk om ook al onze wensen uit te voeren. Als we daarom moeten inzetten op deze voorwaarden, denk ik dat dat heel passend is. Dus dat rondom het thema duurzaamheid. Uiteraard hoop ik dat iedereen op de fiets komt, begrijp me niet verkeerd. Over het centrum van Waalwijk en de drie ton voor camerabewaking moet ik eerlijk zeggen dat ik me daar onvoldoende over heb ingelezen. Uiteraard kan ik me voorstellen dat dat scheef kan voelen. Dat kan ik me indenken. De heer Van Groos: Dank voor uw reactie. We zijn het niet met elkaar eens, maar dat komt later nog wel tot uitdrukking, denk ik.

Notulen raadsvergadering 10 november 2022

24

De heer Metzke: Voorzitter. We zijn vandaag bijeen voor het bespreken van de programmabegroting 2023 en de actualisering daarvan. Ik wil beginnen te zeggen dat D66 met tevredenheid naar de voorliggende begroting kijkt en het college daarvoor dankt. In het bijzonder wil ik stilstaan bij de helaas vertrokken wethouder, Ronald Bakker. Zonder zijn tomeloze inzet was de begroting niet geweest wat hij nu is. Ik denk dat wij, en heel Waalwijk, hem gaan missen. Dat er een begroting ligt waar wij tevreden over zijn, is geen vanzelfsprekendheid. Zeker niet in een tijd waarin er zo veel onzeker is. Onze inwoners hebben meer om zich zorgen over te maken dan lang het geval is geweest. We hebben een energiecrisis, een klimaatcrisis, een stikstofcrisis en helaas ook een vertrouwenscrisis. Wij als raad, maar ook wij als Waalwijk, kunnen dat niet alleen oplossen. Wat we wel kunnen doen, is onze inwoners, ondernemers en instellingen helpen deze storm te doorstaan. Dat is precies waar we in het coalitieakkoord op hebben ingezet en wat nu zichtbaar begint te worden in de begroting. Zo komt er structureel geld beschikbaar voor extra onderhoud aan stoepen, groen en speelpleinen, is er een budget om pilots te houden met een burgerbegroting en is er extra mankracht beschikbaar gesteld voor de aanpak van de klimaatcrisis.

Wat ons betreft zijn dat mooie eerste stappen, al snappen wij ook dat lang niet alle ambities uit het coalitieakkoord rijp genoeg zijn en pas in de komende jaren op de begroting komen. Dat brengt ons bij de actualisering van de begroting en de daarbij behorende heroverwegingen. Wij kunnen ons goed hierin vinden. We juichen het omzetten van een substantieel aantal uitgaven naar structurele van harte toe. Wij zien het niet als een aanpassing van het coalitieakkoord als wel als een financieel gezondere uitvoering van datzelfde coalitieakkoord. Zeker omdat het om van die cruciale thema’s gaat, zoals het ontmoetingsplein in Driessen, een structurele flexibele schil van Team WijZ en structurele dekking voor ambities die we hebben op het gebied van woningbouw en woonbeleid. Ook de heroverwegingen kunnen wij niet anders dan steunen. Het zijn stuk voor stuk keuzes die de levens van onze inwoners verbeteren, of het nu gaat om de verbetering van de toegankelijkheid van de gemeentelijke websites, een beweegcoach voor senioren, het continueren van een echtscheidingsloket, het leerwerkloket of jongerenpunt of de inzet van extra wijk-ggz. Wij zijn hier erg blij mee en ik ben ervan overtuigd dat onze inwoners dat ook zijn. Is er dan geen ruimte voor verbetering? Natuurlijk wel. Daarom dienen wij vandaag diverse moties en amendementen in.

We willen hiermee net iets meer accent leggen op de thema’s die D66 belangrijk vindt. Denk aan de vergroening van het Vredesplein, of meer slagkracht voor de aanpak van zwerfafval en de spreekwoordelijke stevige vuist voor de aanpak van straatintimidatie. Dit laatste punt is een mooie toevoeging op wat we in de afgelopen week hebben aangedragen rondom de Lokale Inclusie Agenda en de veiligheid van de LHBTI-gemeenschap. Ook steunen wij de aanvullende incidentele subsidie voor Langstraat Media. Als oudjournalist weet ik als geen ander hoe belangrijk lokale, kritische journalistiek is. Wel roepen we op om ook voor de komende jaren te kijken naar een andere financiële ondersteuning en de samenwerking met de Heusdense Omroep. We vragen het college dan ook om daar waar mogelijk hier een bemiddelende rol in te spelen. Daarnaast steunen wij een motie van Lijst IJpelaar over een brede herdenking van de afschaffing van de slavernij in het Koninkrijk. Komend jaar is dat 150 jaar geleden, een mooi moment om daarbij stil te staan. Tot slot wil ik nog stilstaan bij Den Bolder. In Waspik is Den Bolder het kloppend hart van het dorp. Als er iets te doen is in het dorp, heeft Den Bolder daar een rol in. Als Waspikker zie ik dat dagelijks. In 2020 is besloten om Den Bolder te korten en te kijken naar een werkwijze die meer in lijn ligt met andere wijkdienstencentra in de gemeente.

In het Notulen raadsvergadering 10 november 2022

25

afgelopen jaar heeft Den Bolder dat voor een deel ook gedaan, maar het geeft aan dat verder snijden direct ingrijpt in het functioneren. Den Bolder is veel meer dan alleen een wijkdienstencentrum. Daarom vinden wij het goed om eerst nog eens goed te kijken naar wat wij als gemeente verlangen van wijkdienstencentra, buurthuizen en culturele instellingen. Afgelopen week hebben we met elkaar de koerswijziging van het sociaal domein ingezet. Daarin komt veel meer aandacht voor preventie en de leefbaarheid in onze kernen. Omdat dit directe gevolgen heeft voor het functioneren van Den Bolder vinden wij het niet meer dan logisch dat die voorgenomen korting wordt gekoppeld aan het nieuwe beleid en voorlopig on hold gaat. We hopen dat de ruime meerderheid van de raad ons daarin steunt. Kortom, ondanks alles gaan we 2023 met vertrouwen tegemoet. Niet alleen omdat we de middelen hebben om onze mooie gemeente nog mooier te maken, maar ook omdat we dat doen op solide financiële basis. De voorzitter: U noemde een aantal moties en amendementen maar eentje is er echt uit naam van D66, zag ik. Dat is amendement 3 over de aangepaste korting voor het sociaalcultureel centrum van Den Bolder.

AMENDEMENT 3: Aangepaste korting Sociaal Cultureel Centrum Den Bolder Ondergetekende(n) stelt/stellen het volgende amendement voor: constaterende dat: • in 2020 de gemeenteraad besloten heeft de subsidie van Den Bolder met € 50.000 te korten; • Den Bolder in 2022 hiervan al een substantieel deel heeft verwerkt; • er op dit moment geen duidelijke visie ligt op de rol van buurthuizen, culturele centra en WIJ-dienstencentra in onze gemeente; • het huidige overzicht van buurthuizen en WIJ-dienstencentra een zeer pluriform beeld geeft (qua grootte, huren, financiering, vergunningen, activiteiten, bereik, vrijwilligers etc.); • Den Bolder een brede rol vervult binnen kern Waspik en daarmee een grote bijdrage levert aan de leefbaarheid; overwegende dat: • in het kader van de nieuwe koers sociaal domein, waarin veel nadrukkelijker de focus op preventie gelegd wordt, in 2023 gekeken zal worden naar wat dit betekent voor de WIJ-dienstencentra en andere buurtaccommodaties; • ook leefbaarheid een thema is dat hierin meegenomen wordt; • de voorgenomen korting voor 2023 zou leiden tot het noodzakelijk inkrimpen van het aantal betaalde fte en daarmee verschraling van het aanbod en openingstijden van Den Bolder (nu nog 7 dagen per week van 08.00 uur tot 24.00 uur); • dit kan leiden tot het in gevaar komen van veel voor Waspik belangrijke evenementen (zoals jeugdcarnaval, de jeugdvakantieweek

en de avondvierdaagse). • daarnaast de belangrijke ‘kloppend hartfunctie’ m.b.t. de sociaal maatschappelijk verbindende rol wordt uitgehold wat ten koste gaat van de kracht van de kern Waspik; besluit: het dictum van het besluit onder punt 1 als volgt te wijzigen: 1. de Programmabegroting 2023 van de gemeente Waalwijk vast te stellen en de daarbij behorende meerjarenramingen voor de jaren 2024, 2025 en 2026 voor kennisgeving aan te nemen, waarbij: Notulen raadsvergadering 10 november 2022

26

De voorgenomen resterende korting op de subsidie van Sociaal Cultureel Centrum Den Bolder voor tenminste één jaar (in ieder geval voor 2023) op te schorten totdat meer duidelijkheid is over de uitwerking van de nieuwe koers Sociaal Domein en dit te dekken uit de algemene reserve. De voorzitter: Amendement 3 over Den Bolder wordt gesteund door VVD, LokaalBelang, GroenLinksaf, Waalwijk In Beweging, ChristenUnie, Lijst IJpelaar en SGP. De heer Van Groos: Ons conceptamendement over Den Bolder is al twee weken in omloop, maar het heeft weinig zin om dat vandaag in stemming te brengen, want de coalitie heeft een ander amendement. Ik trek ons amendement dus in, want beide hebben hetzelfde doel. Ik heb wel een vraag aan de heer Metzke. Twee jaar geleden stond in de begroting de korting van € 50.000 voor Den Bolder. Daar kwam discussie over. Met name Lijst Pouw en de ChristenUnie hebben daar kritiek op geleverd. Dat heeft nog geleid tot een debat tussen mevrouw Klerks en mevrouw Pouw, beiden vandaag helaas niet aanwezig. De VVD was voor, want Den Bolder moest ook maar met minder vrijwilligers werken. De oppositie was tegen; die vroeg zich af hoe je kunt instemmen met een verbouwing van Den Bolder en vervolgens korten op het personeel. Die begroting is aangenomen, met steun van de coalitie. LokaalBelang, VVD, GroenLinksaf en CDA. Ook alle andere partijen, zoals D66, hebben tegengestemd.

Nu komt vrijwel diezelfde coalitie vandaag met een amendement om het terug te draaien. Wat zegt dat? Betekent dat dat de argumenten er niet toe doen, maar dat het van belang is welke partijen ze naar voren brengen en of die partij bij de coalitie of de oppositie hoort? Wat is er aan de hand? Dat vraag ik me af. U noemt in het amendement dezelfde argumenten om het niet te doen die twee jaar geleden zijn gegeven door de oppositie. En nu geeft u, twee jaar later, diezelfde argumenten om het niet te doen. Misschien moet ik de vraag niet aan u stellen, maar aan de andere coalitiepartijen, die er eerst mee hebben ingestemd en nu dit amendement indienen, zodat ze kunnen zeggen ‘Kijk, we hebben Den Bolder gered’. Ik vind dat je dan wel het hele verhaal moet vertellen. Eerst is Den Bolder in problemen gebracht en nu keren we op onze schreden terug. De heer Metzke: Ik zat hier twee jaar geleden niet. Onze partij heeft het destijds niet gesteund, dus u kunt die vraag inderdaad beter aan de andere partijen stellen. Ik nodig u uit dat te doen. Dat laat onverlet dat iedereen voortschrijdend inzicht kan hebben. Den Bolder heeft tijdens de gespreksavond aangegeven waar ze nu tegenaan lopen en dat ze wel degelijk hebben geprobeerd om de korting te verwerken. Tot op zekere hoogte is dat ook gelukt.

Nu lopen ze tegen grenzen aan, ook omdat er andere zaken spelen, zoals de stijgende energieprijzen. Voor mij is dat de reden om de verandering in het sociaal domein te gebruiken om eens opnieuw te bekijken wat we verwachten van die wijkdienstencentra, zoals Den Bolder. De heer Van Groos: Dank aan de heer Metzke voor zijn reactie, maar dat is geen antwoord op de vraag. Ik vraag niet waarom hij voor die actie richting Den Bolder bent, want daar zijn we volgens mij allemaal voor. Maar wat denkt u dat er aan de hand is? Hoe kan het dat er twee jaar geleden vanuit de oppositie argumenten naar voren worden gebracht, waar niets mee gebeurt, en dat nu vanuit de coalitie met dezelfde argumenten de beoogde bezuiniging weer wordt teruggedraaid. Als het voorstel op dinsdagmorgen al op het RIS staat, zonder dat de andere fracties daarvan kennis hebben kunnen nemen, kun je erop rekenen dat de hele coalitie het steunt. Het is binnengetikt, het is geregeld. De heer Metzke: Het enige wat ik daarvan vind, is dat er kennelijk voortschrijdend inzicht is. Meer kan ik er niet van zeggen. De heer Bokšan: Eerst in reactie op dit debat. Ik kan gewoon het antwoord van D66 herhalen. Ik zat toen ook niet in deze raad. Volgens mij had ik nog niet eens stemrecht. Maar volgens mij hebben we gewoon voortschrijdend inzicht gehad. De mensen van Den Notulen raadsvergadering 10 november 2022

27

Bolder zijn nog bij onze fractie komen inspreken en zij hebben uitgelegd hoe de situatie is. Wij hebben de afweging gemaakt dat wij het voorstel willen steunen. Het gaat er dan niet om dat de oppositie iets indient dat de coalitie niet wil steunen. Het gaat over voortschrijdend inzicht. Dat in antwoord op de heer Van Groos. Dan in reactie op de heer Metzke. De heer Metzke noemde in zijn betoog een aantal dingen, zoals zijn punt over de energiecrisis en het helpen van inwoners. En ruimte voor verbetering. Het zal duidelijk zijn waarom ik hier sta. Is D66 bereid te laten zien dat we het menen? Is D66 bereid om aan mensen met een koopwoning en een middeninkomen te laten zien dat we bereid zijn hen ook een beetje te helpen? De heer Metzke: Wij zijn de beroerdste niet en we zijn zeker bereid daar goodwill te tonen. Maar u heeft net het antwoord van de heer Klerx gehoord en wij staan er ook zo in. Het is een sympathiek gebaar en we kunnen ons daarin vinden, maar een kostenpost van bijna vier ton voor twee tientjes op jaarbasis? Gaan we daarmee onze inwoners echt door de energiecrisis helpen? Volgens mij zijn er alternatieven waarmee we meer bewerkstelligen. De heer Bokšan: We hebben natuurlijk ook de stijgende woninglasten. Ik zal het zo in mijn eigen bijdrage ook benoemen: de portemonnee van de Waalwijkers staat onder druk.

Als we het daarover hebben en niet over duurzaamheidsfondsen of andere dingen waar we het geld aan kunnen besteden, heeft D66 dan nog een ander idee over hoe we nog meer zouden kunnen betekenen voor onze inwoners door hun lasten omlaag te brengen? We zouden ervoor kunnen zorgen dat ze achteraf niet bij het maatwerkfonds hoeven aan te kloppen, doordat we er aan de voorkant voor zorgen dat hun lasten lager zijn. De heer Metzke: Goede vraag van de heer Bokšan. Ik heb geen pasklaar antwoord op de vraag wat we nu kunnen doen. Wel denk ik dat het te makkelijk gezegd is dat ze niets aan een maatwerk-duurzaamheidsfonds hebben. Volgens mij heb je er meer aan als het verduurzamen van een woning elke maand een bepaald bedrag oplevert, dan als je eenmalig € 20 krijgt. De heer Bokšan: Daar ben ik het helemaal mee eens, maar ik wil voorkomen dat mensen dat maatwerkfonds nodig hebben. De voorzitter: Wilt u niet herhalen? De heer Bokšan: De heer Metzke geeft een antwoord hierop en ik ben het met hem eens, maar dat betekent alsnog dat we aandacht moeten besteden aan de lasten van onze inwoners. De heer Metzke: Ik wil wel reageren, maar dan ga ik weer vreselijk in herhaling vallen. Mevrouw De Jongste: Ik wil reageren op de motie over Den Bolder. Eerder had ik aangegeven dat we erop terug zouden willen komen.

Ik zou heel graag een brug willen slaan naar de motie van onder andere de ChristenUnie en D66. Is het niet mogelijk dat we Den Bolder een beetje rust gaan geven de komende jaren, opdat we kunnen bekijken welke subsidie ze daadwerkelijk nodig hebben om rust te creëren en daar een centrum van te maken, dat we in de toekomst nodig hebben? Van vandaag op morgen weten we dat nog niet. Ik zou die besluiten heel graag een beetje bij elkaar willen zetten en dan gezamenlijk die motie indienen. Ik denk dat we dan de inwoners van Waspik een warm hart en een fijne winter zouden geven. Ik roep u dus eigenlijk op om in een schorsing wat verbinding te maken. Dan vindt u mij aan uw zijde.

Notulen raadsvergadering 10 november 2022

28

De heer Metzke: Uiteraard sta ik er voor open daar in een schorsing verder over te praten. Een brug slaan doen we graag voor Waspik. We hebben nota bene een school die De Brug heet in Waspik. Maar volgens mij koppelen wij het in de motie al aan de nieuwe koers sociaal domein. Daarmee is niet gezegd dat het nu al geregeld gaat worden. We gaan juist kijken naar welke invulling we er nog meer aan kunnen geven. Wat past er bij het nieuwe sociaal domein? Wat de gevolgen daarvan zijn, moet in het komende jaar duidelijk worden. Dat kan trouwens ook langer duren dan een jaar. Volgens mij ligt die brug er dus al. Mevrouw De Jongste: Dat snap ik, dat is heel fijn, maar ik zou die brug een beetje langer willen maken. Dus laat ons daar tijdens een schorsing nog eens even naar kijken. De heer Metzke: We gaan het erover hebben. De heer Timon Klerx: Ik wil reageren op de vraag die de heer Van Groos indirect ook aan ons stelde. Het leek me gepast nu te doen en niet in de tweede termijn, dan hebben we dat antwoord vast. In onze beleving hebben we nu voortschrijdend inzicht. Dat is al genoemd. In aanvulling daarop: het was toen ook een andere financiële tijd voor de gemeente. Het plaatje was echt anders. Er is blijkbaar toch iets mogelijk geweest, want een deel van de subsidie werd wel geaccepteerd. Er was dus blijkbaar toch iets van korting mogelijk.

We hebben ook in de antwoorden op de vragen kunnen lezen dat de hele bezuiniging niet mogelijk was. Dat stond in het fiche van het ambtelijk overdrachtsdocument. Ook hebben we, mede naar aanleiding van die discussie, de Rekenkamer gevraagd om het hele subsidiebeleid eens onder de loep te nemen. Op basis van dat rapport en ook de koers voor het sociaal domein, vinden wij dat we nu even tijd moeten kopen. Nu zijn er zo veel nieuwe inzichten, dat het ons slim lijkt wel te doen. Vandaar onze steun en vandaar het voortschrijdend inzicht. De heer Van Groos: Dank voor het antwoord over het voortschrijdend inzicht. Ik wil nog even reageren over het al dan niet verhogen van de OZB. In het amendement van de ChristenUnie gaat het om alle belastingen en niet alleen de OZB. Daarmee geef je naar ons idee de inwoners en ondernemers het duidelijke signaal dat we hun lasten niet gaan verhogen. Het bijzondere vind ik dan wel – en dat is ook in reactie op de heren Klerx en Metzke en daarover gaat mijn vraag – is dat er wordt gezegd dat het niet doorzetten van die inflatiecorrectie op de OZB een generieke maatregel is en dat we daarmee dus niet alleen de mensen die het moeilijk hebben helpen, maar ook anderen die het niet nodig hebben.

En u heeft er geen bezwaar tegen een generieke maatregel te treffen om inflatiecorrectie toe te passen, niet alleen voor de mensen die het wel kunnen betalen, maar ook voor de mensen die het niet kunnen betalen? Wat is nu het verschil tussen de generieke maatregel om iedereen extra te belasten of iedereen niet extra te belasten? De heer Metzke: Volgens mij hebben we net uit de doeken gedaan waarom wij anders aankijken tegen het amendement van de VVD. De heer Van Groos stelt voor alle kortingen niet door te voeren en ik zou hem graag een wedervraag stellen. Kan de ChristenUnie ons vertellen wat dat ons gaat kosten? De heer Van Groos: Dat staat al twee weken in de bijlage van het amendement. De heer Metzke: Dat klopt, ik wilde het toch graag uit uw mond horen. Wat ons betreft is dat een dusdanig grote uitgave dat je bijna alle andere plannen die in deze begroting staan kunnen laten vallen, want daar hebben we dan geen geld meer voor. Is dat dan het alternatief, dat we alles moeten laten vallen om dit door te voeren? De heer Van Groos: Het is jammer dat het zo wordt geframed, dat alles moet vervallen om die ruim € 700.000 vrij te spelen. Laat ik er nog op reageren met een wedervraag.

Notulen raadsvergadering 10 november 2022

29

Vindt u alle wensen die u als coalitie heeft belangrijker dan de financiële situatie, waarin een groot deel van Waalwijk op dit moment verkeert? De heer Metzke: Volgens mij wordt hier een valse tegenstelling geschetst, want al onze wensen en plannen dragen ook bij aan de leefbaarheid van de inwoners en ook aan hun financiële positie. Dus dat we het één niet goed vinden, wil niet zeggen dat we vervolgens zeggen ‘zak er maar in’. Er is een balans in. De voorzitter: Wilt u beiden via de voorzitter blijven spreken? De heer Metzke: Excuses, voorzitter. De heer Bokšan: De heer Van Groos reageert op ons amendement, dus ik wil er toch graag een reactie op geven. Ik had ook heel graag nog meer kunnen doen en ik hoop dat we ook volgend jaar kunnen bekijken wat we nog meer kunnen betekenen voor onze mkb’ers. Volgens mij heeft het CDA daar zo meteen ook nog een punt over. Maar we hebben te maken met een begrotingsruimte van volgens mij nog € 467.000 en binnen alle andere voorstellen die we ook willen uitvoeren, moeten we dus kijken naar wat er mogelijk is. Dat is wat we doen. Dat betekent niet dat wij de ene belasting belangrijker vinden dan de andere, maar dat wij afwegen waarmee we de meeste inwoners bereiken. De heer Van Groos: Het is maar net waar je begint.

Als je het in deze tijd belangrijk vindt om de inwoners én de ondernemers als gemeente niet op te zadelen met lastenverzwaring, zoek je een weg om die bezuiniging van € 721.000 mogelijk te maken. En als de begrotingsruimte dat niet toelaat, maak je de begrotingsruimte groter. Daarvoor hebben we amendementen ingediend. Die kunt u helemaal steunen of die kunt u ten dele steunen, totdat u ook voor die € 721.000 wilt gaan. De heer Bokšan: Dan nog. Ook al zouden we dat doen, hebben we te maken met een meerjarenbeeld, als we die inflatiecorrectie niet zouden toepassen. Daarom hebben we er ook specifiek in ons eigen amendement rekening mee gehouden dat we dat niet laten doorwerken op de aankomende jaren. Dat doet u in uw amendement wel. Als we zeven ton beschikbaar willen stellen voor het voorstel dat u heeft, komen er daarna nog allerlei andere kosten achteraan. Ik wil dus heel graag met u bekijken wat we nog meer voor onze inwoners kunnen betekenen, maar binnen de huidige begrotingsruimte hebben wij deze afweging gemaakt. De heer Van Groos: Een opmerking en een vraag. De huidige meerjarenbegroting biedt niet alleen de ruimte voor 2023, maar ook voor de jaren erna.

En mijnheer Bokšan, kunt u mij uitleggen waarom het amendement van de VVD om de OZB voor de woningen niet door te voeren geen effect heeft op de jaren na 2023 en het amendement van de ChristenUnie wel? De heer Bokšan: Omdat het niet toepassen van een inflatiecorrectie een effect heeft op het meerjarenbeeld. Waar wij specifiek rekening mee hebben gehouden, is dat we die inflatiecorrectie, die indexering die de komende jaren zal plaatsvinden, in stand houden maar de eenmalige korting toepassen op dit jaar. Dat betekent dat wij de indexering op alle andere jaren in stand houden. De heer Van Groos: Ter verduidelijking stel ik de vraag ook hier. Betekent dit dan dat de VVD volgend jaar bij de begrotingsbehandeling en het vaststellen van de OZBverordening de OZB-opbrengst wil verhogen met de inflatie zoals die op dat moment geldt plus de 5% die we dit jaar laten zitten? Is dat dan de insteek van de VVD? De heer Bokšan: Die afweging maken wij volgend jaar en niet dit jaar.

Notulen raadsvergadering 10 november 2022

30

Mevrouw IJpelaar: Voorzitter. De wereld is in transitie en daardoor chaotischer. Wie had vorig jaar november gedacht dat we een oorlog dichtbij huis zouden hebben en dat activisme, complotdenkers, polarisatie XL en doemdenkers de boel in ons land dagelijks op scherp zouden zetten? De begrotingsapp doorspitten is voor een grote fractie makkelijk te doen, maar voor een kleine fractie ondoenlijk. Daarom was Lijst IJpelaar blij met de begroting in één oogopslag, ondanks een scherpe reactie van een burger die ik in mijn mailbox kreeg. Meedenkend zoals wij zijn, hebben we over wat voor ons niet duidelijk was contact gezocht met de ambtelijke ondersteuning. Mondelinge communicatie schept vaak duidelijkheid. Lijst IJpelaar heeft er vertrouwen in dat het cijferwerk goed in elkaar zit. Ik dank iedereen voor de Jip en Janneke-begroting in een oogopslag, waarmee mensen zonder financiële skills kunnen zien waar, waaraan en hoe de gemeente de euro’s besteedt. Waalwijk staat er goed voor. Er wordt geld uitgegeven aan nieuwe ontwikkelingen, mede door de extra inkomsten van het Rijk. Maar the sky is not the limit. Lijst IJpelaar is positief en werkt samen met anderen, steunt moties en amendementen waar het kan, maar is kritisch waar het moet. Gaat het wel zo goed in onze gemeente? De gemeente is niet het college, niet de coalitie, niet de oppositie en niet de raad, maar de 50.000 inwoners.

Gaat het nu zo goed met ze? Het schuurt in het sociaal domein aan alle kanten. Ook het tekort aan woningen is een hoofdpijndossier. Focus daar maar op, met maatwerk zou ik zeggen. En niet alleen op het coalitieakkoord ‘Samenwerken aan de toekomst’. Wat als er burgers zijn in onze mooie gemeente Waalwijk die geen ‘samen’ hebben? Voor Lijst IJpelaar geldt het kijken naar de accenten. Waar liggen voor ons de prioriteiten? Ik noem een paar punten die ons zorgen blijven baren. Eén. Het personeelstekort bij Team WijZ, waardoor keukentafelgesprekken vier maanden op zich laten wachten. Twee. De verkeersveiligheid op sommige kruispunten in Waalwijk, waar men doodleuk door rood blijft rijden. Drie. Schrijnende gevallen van ouderen die te maken hebben met oplichting en ouderenmishandeling. Financieel is dit een grote begroting conform het coalitieakkoord. Maar wat dit betekent in deze tijd, moet nog blijken. Volgend jaar is het 150 jaar geleden dat de slavernij in ons Koninkrijk der Nederlanden is afgeschaft. Uw college is van plan erbij stil te staan, maar het moet niet bij stilstaan blijven. Lijst IJpelaar vraagt zich af of wij weten wat de Nederlandse geschiedenis ons nu eigenlijk vertelt en welke levenslessen we eruit kunnen trekken in Waalwijk. Veel van wat Nederland, dus ook Waalwijk, zo prachtig maakt, is namelijk opgebouwd door boeren, schoenmakers en looiers.

Uw voorouders en ook die van mijn gezin. Maar ook dankzij de tot slaaf gemaakten die in een compleet ander werelddeel ploeterden op plantages onder barre omstandigheden. Mijn voorouders. Dat wat in de periode 1600 tot 1873 op de BESeilanden en op Aruba, Curaçao, Sint Maarten en Suriname is gebeurd tijdens de slavernij en de slavenhandel is niet te bevatten. Het is een ervaring die veel vragen oproept. Daarom dien ik samen met D66, GroenLinksaf, ChristenUnie, SGP, LokaalBelang, Waalwijk in Beweging en Samen Waalwijk een motie in om bewustwording van deze donkere bladzijde van onze geschiedenis te bevorderen. Het is een bladzijde die we ons moeten herinneren, door er vooral een eerlijk verhaal over te vertellen en door alert te blijven voor de huidige slavernij die we never nooit moeten accepteren. Ik sluit af met hoop voor een betere toekomst voor ons allen, terwijl we toch met beide benen op de grond blijven staan. MOTIE A: 150 jaar slavernijverleden De raad, Notulen raadsvergadering 10 november 2022

31

gehoord de beraadslaging, constaterende dat: • de geschiedenis in de West niet overal gelijk is; • de naam Keti Koti niet volledig de lading van het koloniaal en slavernijverleden van Nederland dekt; • de naam Keti Koti slechts één deel van het geheel laat zien; • niet alle groepen dezelfde rituelen en gebruiken hebben; • de Rijksgenoten op een andere wijze stilstaan bij afschaffing en bevrijding van het slavernijverleden; overwegende dat: • de gemeente Waalwijk in 2023 sterke voornemens heeft om stil te staan bij de afschaffing van de slavernij, 150 jaar geleden; • de Caribische en Surinaamse gemeenschap in Waalwijk niet erg groot is; • de gemeente Waalwijk in de lijn van de regels binnen het gemeentelijk beleid, altijd op zoek is naar verbinding; • niemand zich uitgesloten mag voelen; • iedereen recht heeft op zijn of haar eigen beleving bij o.a.

het stilstaan bij wat de slavernij voor de slachtoffers heeft betekend; • deze herdenkingsdag op 1 juli een dag van erkenning en bezinning moet zijn; • alles aangegrepen moet worden om doorwerking van het slavernijverleden te stoppen; • het gehele, eerlijke verhaal verteld moet worden; • in de uitvoering groepen niet tegenover elkaar mogen komen te staan, omdat het tragische verleden al erg genoeg is; • de gemeente Waalwijk wil bouwen aan een gezamenlijke toekomst; verzoekt het college om: • teneinde iedereen onderdeel te laten zijn van dit moment van bezinning en erkenning, een bredere term te zoeken dan Keti Koti, zodat ook Caribische Nederlanders en andere slachtoffers zich betrokken voelen en zich op hun eigen wijze of moment mogen uiten; • samen met organisaties die actief zijn binnen het sociaal domein, evenals onderwijsinstellingen, culturele en maatschappelijke organisaties en het Schoenenkwartier, te kijken op welke wijze gepaste invulling gegeven kan worden aan het herdenkingsjaar 150 jaar afschaffen slavernij in 2023 en verder en de eventuele kosten te dekken uit de algemene reserve, en gaat over tot de orde van de dag. De voorzitter: Motie A wordt door alle fracties ondersteund. De vergadering wordt enkele minuten geschorst. De heer Spohr: Voorzitter.

Dachten we dat we vorig jaar in een bijzondere periode onze bijdrage aan de begroting presenteerden, dit jaar is zeker niet minder bijzonder. Tijdens een oorlog, hier niet ver vandaan, werken we tijdens verschillende crises aan onze begroting. De meest schrijnende daarvan is op dit moment waarschijnlijk de crisis die wordt gevormd door de fors gestegen prijzen, met schrijnende consequenties voor minima, middeninkomens en ook ondernemers. Die scherpe prijsstijgingen hebben allerlei gevolgen. Zo heeft het CDA u al eerder laten dat de energietoeslag niet alleen broodnodig is, maar ook moeilijk vindbaar was voor onze inwoners. Samen met de SGP hebben we nu ook gezien dat het voor de doelgroep buitengewoon lastig is om een aanvraagformulier in te vullen en alle daarbij gevraagde documenten aan te leveren. Dat Notulen raadsvergadering 10 november 2022

32

geldt zeker als het om ouderen gaat. Als we één ding geleerd hebben van de toeslagenaffaire, is het dat de overheid een open houding moet aannemen naar burgers, zeker in deze tijden. Dat is in de gemeente Waalwijk nog lang niet altijd het geval, helaas. Hopelijk worden meer aanvraagformulieren en aanvraagprocedures door de gemeente nog eens goed gescreend op de houding van de gemeentelijke overheid. En we zouden toch meer Jip en Janneke-taal in de gemeentelijke documenten gaan gebruiken? Dat is misschien in de begrotingsapp wel gebeurd, maar aanvraagformulieren zijn kennelijk nog niet goed gescreend. Kan de wethouder ons toezeggen dat de gemeente hier nogmaals een poging toe zal doen? Een ander opmerkelijk feit is dat wij op pagina 211 van de begroting lezen dat de doelstelling van deze gemeente is dat 88% van de inwoners boven de armoedegrens leest. Onze vraag is natuurlijk meteen of dat in deze tijd reëel is. En denkt het college dat het percentage dat in deze periode moet worden bereikt reëel is, gelet op hetgeen we in deze begroting bespreken en wellicht doorwerkt naar volgende jaren? Het CDA heeft de wethouder in de afgelopen periode al eerder gevraagd om het restant van de energietoeslagen te oormerken en in te zetten voor armoedebeleid. Die toezegging zouden we graag alsnog van de wethouder ontvangen.

Dat compenseert dan tenminste enigszins de vaak koele houding van de overheid naar mensen die dit geld nodig hebben. Hopelijk kan het college dit geld ruimhartig inzetten voor een toereikende schuldhulpverlening in Waalwijk, zeker omdat tegen het eind van het jaar veel mensen in de problemen zullen komen door de hoge energielasten, hoge prijzen en faillissementen of baanverlies. Ook ziet het CDA graag steun aan lokale ondernemers door bijvoorbeeld lagere lokale belastingen, zoals de OZB of heffingen. Het geld dat via grondopbrengsten van Haven 8 nog naar ons toekomt, is meer dan toereikend voor een dekking van deze tijdelijke steunverlening. Overigens zijn er vanavond al verschillende debatten gevoerd over de manier waarop we dit kunnen realiseren. Aangezien de kans op huisuitzettingen ook zou kunnen toenemen, verzoekt het CDA het college om met Casade na te denken over manieren om uithuiszettingen te voorkomen, voor zover Casade dit zelf nog niet heeft gedaan, in verband met de prijsstijgingen. Een belangrijke impuls om onze inwoners te helpen kan door het college worden gegeven door nu met concrete plannen te komen voor flexibele woningbouw. Wethouder De Jong liet al een beetje doorschemeren dat hij hierover overleg voert met de provincie, maar dat is wat het CDA betreft niet genoeg.

We lezen vooral veel over het beschikbaar maken van ambtelijke capaciteit, maar over inhoudelijke plannen lezen we nog vrij weinig. Hoe eerder flexibele woningen worden gebouwd, hoe sneller de druk van veel gezinnen waar jongeren noodgedwongen thuis verblijven, omdat er nauwelijks woningaanbod is. Bovendien geven wij jonge mensen zo tenminste een kans om samen te starten met een eigen leven. Graag horen we van de wethouder hoe ver de provincie is met haar plannen en welke concrete plannen Waalwijk heeft om in deze behoefte te voorzien. We willen ook de coalitie herinneren aan de plannen voor flexibele woningbouw in het coalitieakkoord. Tot nog toe hebben we er nauwelijks iets van teruggezien, en dat in een tijd van grote woningschaarste. We vragen ons dan ook af of dat het grote nieuwe beleid van deze coalitie is. Dat doet ons denken aan hetgeen wij bij de kadernota hebben ingebracht, namelijk een amendement over Landgoed Driessen om juist ook meer voorzieningen tot stand te brengen. Vreemd genoeg horen of zien we daar helemaal niets van. We lezen alleen iets over een idee van het plein dat door de coalitie is ingebracht, maar de voorzieningen waar het CDA het over gehad heeft, zijn volledig uit beeld verdwenen. Wat gaat de coalitie met ons amendement doen en wanneer?

Notulen raadsvergadering 10 november 2022

33

Ik ga afronden, ik zal een stukje inkorten. Wij komen op een later moment in het debat nog wel terug op de amendementen. We zouden wel nog graag aandacht willen vragen voor het ov-beleid van de coalitie. Daarover hebben we veel gemist in deze begroting, terwijl busbedrijven in de tussentijd veel bezuinigen op de huidige lijn en de Go Sharing scooters alweer verdwijnen, waardoor de kernen ook weer slecht bereikbaar worden. Het CDA is benieuwd wat het college daar tegenover zet. En als allerlaatste opmerking iets dat ik toch niet onvermeld wil laten. Waar het hier bijzonder vaak gaat over dienstencentrum Den Bolder, wil het CDA niet onvermeld laten graag te zien dat ingeplande bezuinigingen alsnog van tafel gaan, zolang het onderzoek loopt. De heer Bokšan: Voorzitter. Vorige week zat ik met een aantal vrienden op het terras in het centrum van Waalwijk. En soms vragen ze me wel eens wat ik allemaal uitspook in de gemeenteraad. Ze zien op de socials wel voorbij komen wat ik hier allemaal doe, maar daar blijft het meestal bij. Die avond op het terras vertelde ik ze dat ik een begroting van 170 miljoen euro moet gaan behandelen. Naast typische opmerkingen zoals ‘kun je niet wat van dat geld overmaken naar mij?’ stelden ze ook een aantal serieuze vragen over hoe dat dan zit, zo’n begroting. Ik legde het ze ongeveer als volgt uit.

Als gemeente zorg je ervoor dat het afval opgehaald wordt, dat er woningen gebouwd worden, dat er banen zijn en dat inwoners veilig over straat kunnen. Maar dat is allemaal niet gratis. Daarvoor hef je belasting bij diezelfde inwoner om het te kunnen betalen en het vervolgens zelf te kunnen verdelen over al die belangrijke onderwerpen. Voor dat verdelen staan we hier vanavond. Als lokale politici hebben we namelijk de belangrijke verantwoordelijkheid en plicht richting onze inwoners om verstandig om te gaan met het geld waar zij hard voor hebben gewerkt. Deze begroting laat dat zien. Ze laat zien dat we dag in, dag uit bezig zijn met het oplossen van problemen van inwoners. De VVD is ontzettend blij met, en trots op, die inzet. Van groot tot klein. Van de miljoenen die we investeren om extra woningen te bouwen en maatregelen te treffen voor een sterke Waalwijkse economie, tot aan het offensief dat we gaan starten tegen hondenpoep, zwerfafval en te hard rijden. Tegelijkertijd zijn we blij te zien dat we geld over hebben, mede dankzij de positieve financiële rapportage vanuit het Rijk. Nou ja, blij? Geld overhouden in je begroting betekent natuurlijk dat je te veel belasting hebt geïnd van de inwoner. Het is namelijk geld dat we niet nodig hebben.

En met de hoge energieprijzen en de hoge prijzen in de supermarkt zal het niemand ontgaan zijn dat de lasten van onze inwoners omhoog zijn gegaan. De portemonnee van de Waalwijkers staat onder druk. Daar moeten we iets mee, wat de VVD betreft. Daarom dienen we vanavond een amendement in om een eenmalige korting op de OZB-belasting toe te passen en het daarmee gelijk te houden aan vorig jaar. Nu we het toch hebben over financiën en de schuldpositie … Daar hebben we gemixte gevoelens over. Het principe van hoge schulden, iets dat voor onze gemeente geldt, is niet iets waar wij fan van zijn. Maar in de praktijk zien we dat dit komt door de grote en belangrijke projecten waar we momenteel mee bezig zijn en die een belangrijke bijdrage gaan leveren aan het leven van de toekomstige generatie Waalwijkers, waaronder mijn generatie. Ook de accountant zegt dat het niet een te groot probleem is, vanwege de financiële gezondheid van onze gemeente. Toch vinden we het belangrijk dit onderwerp te benoemen. Zo zien we dat de rente de aankomende periode zal gaan stijgen. Dit vormt een risico voor de structurele begrotingsruimte. Daarom dienen we vanavond een motie in die het college oproept dit in kaart te brengen, want de toekomstige generatie Waalwijkers moet erop kunnen rekenen dat hun gemeente financieel duurzaam beleid voert.

Notulen raadsvergadering 10 november 2022

34

Iets anders waar we met zijn allen op moeten kunnen vertrouwen, is onze veiligheid. Zonder veiligheid bestaat er namelijk geen vrijheid. We hebben daarom ontzettend veel waardering voor al die mensen die dag in, dag uit bezig zijn om Waalwijk veilig te houden. Onze politie, brandweer, boa’s en al die mensen bij de gemeente die voor ons een stap naar voren zetten wanneer wij een stap naar achter doen vanwege gevaar. We laten ook zien veiligheid belangrijk te vinden. We investeren er immers bijna 5,5 miljoen euro in. Inzet op nieuw cameratoezicht, het aanpakken van ondermijnende drugscriminaliteit en preventie: de VVD is er trots op dat we hierop inzetten. Maar betekent dat dat het genoeg is? Nee, dat niet. In de afgelopen tijd zien we veel incidenten plaatsvinden in onze gemeente. Van bestuurders en agenten die worden bedreigd omdat zij voor onze vrijheid en veiligheid staan, een tiener die wordt bedreigd of door een stel tuig wordt bekogeld met vuurwerk, tot aan een knokpartij van tachtig man uit Den Haag die op klaarlichte dag een van onze wijken op stelten zet. Om nog maar niet te beginnen over de vuurwerkoverlast waarmee onze inbox al volstroomt in oktober en november. Graag horen we van de portefeuillehouder wat ze nog meer gaat doen om Waalwijk veilig te houden.

Om al die redenen is het juist ontzettend belangrijk dat we juist nu extra aandacht besteden aan het veilig houden van onze gemeente. Iedereen hoort niet alleen vrij en veilig te zijn, maar zich ook zo te voelen. Helaas geldt dat voor veel meisjes, vrouwen en LHBTI’ers niet altijd. U heeft vast dochters, zussen, moeders of zoons die wel eens zijn lastiggevallen op straat. Zelf heb ik een zusje dat nog geen jaar geleden te maken heeft gehad met een automobilist die naast haar reed, de auto stopte, het raam open deed en de meest verschrikkelijke dingen naar haar riep. Ik weet niet hoe het bij u zit maar als ik zoiets zie of hoor, begint mijn bloed te koken. U heeft vast net zo’n ervaring in uw eigen omgeving. Dat mogen we nooit normaal gaan vinden, dat het er maar bij hoort. Dat het normaal is dat je als meisje in de avond met je sleutels tussen je vingers buiten moet lopen of een straat vermijdt omdat je er de vorige keer bent lastiggevallen. Dat mag en kan er niet bij horen, nooit. Ik zal in ieder geval niet rusten tot mijn zusje zonder sleutels tussen haar vingers in de avond over straat kan en ik hoop dat u ook zo bent voor uw eigen omgeving. Daarom dienen we vanavond een motie in om een onderzoek te starten naar de aard, omvang maar vooral aanpak van seksuele straatintimidatie in Waalwijk.

Alles op alles om ervoor te zorgen dat onze gemeente een streep trekt en voor de veiligheid voor meisjes, vrouwen en LHBTI’ers staat. Want alleen dan kunnen we met zijn allen in vrijheid en veiligheid leven. Ik rond af. Dit is de eerste gelegenheid die de VVD-fractie heeft om te reageren op het vertrek van onze wethouder Ronald Bakker. Ik sluit me aan bij een paar andere partijen; we willen in ieder geval Ronald Bakker ontzettend bedanken voor zijn inzet en vinden het een zwaar maar moedig besluit. Hij heeft in tien jaar tijd ontzettend veel betekend voor al onze inwoners, ondernemers en onze partij. We willen hem bedanken voor zijn altijd doortastende inzet. Nu is het aan de VVD de taak om het liberale geluid door de gangen van dit gemeentehuis en door de samenleving te laten klinken, vanavond en in de toekomst. Mevrouw De Jongste: Mijn complimenten voor uw betoog. Ik heb één vraag. Je hebt het over de veiligheid op straat voor de jeugd, maar ik voel me ook af en toe niet veilig. Ik zou dus toch graag willen zeggen dat het voor ons, senioren, ook niet altijd veilig is. Dat geldt niet alleen op straat maar ook in de wijken erbuiten. De heer Bokšan: Dat is een heel terecht punt. Ik heb het daar ook met mevrouw IJpelaar over gehad.

Als we het hebben over beroving of geweld op straat, hebben we het niet over seksuele straatintimidatie, maar dat maakt het natuurlijk niet minder erg. Ik kijk dus zeker naar wat we daarin voor u kunnen betekenen. De heer Van Zelst: Even over uw motie inzake de eenmalige korting op de OZB. Die willen wij als SGP graag steunen, maar ik hoorde net ook even de discussie met de heer

Notulen raadsvergadering 10 november 2022

35

Van Groos aan. Er staat: € 318.000, te verwerken voor dit begrotingssaldo. Bent u het met mij eens dat die € 318.000 ook in 2024, 2025 en 2026 kwijt zijn? De heer Bokšan: Ik merk dat dit een heel technisch verhaal is. Ik vond het zelf ook best lastig te begrijpen. Het meerjarige effect van een inflatiecorrectie die dat bewerkstelligt hebben we nu niet. We hebben ervoor gezorgd dat de meerjarige doorwerking van de inflatiecorrectie, dus de indexering, in stand blijven en we geven alleen een eenmalige korting op deze OZB-belasting. Die gepaarde kosten zijn dus € 318.000 en alle kosten die al voor de volgende jaren geraamd zijn, blijven in stand. De heer Van Zelst: Begrijp ik het nu goed dat u dit jaar gewoon gaat indexeren, op het geïndexeerde bedrag 5% korting gaat geven maar dat volgend jaar de basis voor de OZB weer het geïndexeerde bedrag van dit jaar is, wat u dan gaat verhogen? De heer Bokšan: Ja. De heer Timon Klerx: Het is dus een eenmalig gebaar. Sympathiek, zou je kunnen zeggen, maar daar hebben we het net ook al over gehad met GroenLinksaf. Ik heb nog wel een vraag aan de heer Bokšan. Hij had het namelijk over vrienden die wel wat extra geld van ons als gemeente zouden willen en vroegen of hij dat niet kon regelen.

Hebben die vrienden dan een eigen huis, zou mijn vraag zijn aan de heer Bokšan? De heer Bokšan: Op mijn leeftijd niet nee, dat klopt, en ze komen ook niet uit Waalwijk. De heer Timon Klerx: Dan wordt het inderdaad heel lastig iets voor ze te doen. Dan hebben zelfs mijn voorstellen geen zin. Maar dank voor de toelichting. Dan een andere vraag. Het gaat ook over een andere motie rondom het financieel duurzaam beleid. We snappen uw punt, maar lost het nu echt een probleem op? Ik citeer mevrouw Klerks even, die altijd vraagt of we nu wel echt een probleem oplossen als we dit gaan doen. Volgens ons is dit niet echt een probleem. Wij staan ook voor financieel duurzaam beleid, dat moge duidelijk zijn. In de afgelopen jaarrekeningen vallen die schuldquota best mee. Ja, we hebben ambities, dus ten opzichte van vergelijkbare gemeentes zijn wij misschien net iets meer qua schuldennota. We hebben nu eenmaal veel ambities, dus wij vragen ons af of we echt een probleem oplossen, zeker ook gezien de accountant zegt dat we ons niet echt zorgen hoeven te maken? Lossen we hiermee echt een probleem op? In onze ogen niet. De heer Bokšan: In de motie noemen we twee besluiten. Aan de ene kant willen we dat het college aandacht besteedt aan financieel duurzaam beleid. Aan de andere kant zullen de rentelasten wel een probleem gaan vormen, want die rente gaat stijgen.