4 Ambtelijk Overdrachtsdocument voor collegevorming

Het College van B&W van Waalwijk heeft daarom begin 2020 de opdracht gegeven om een positionering en profilering te ontwikkelen en antwoord te geven op: • •

Wat is de toegevoegde waarde van de gemeente Waalwijk in het stedelijk netwerk van Brabant? Hoe kan de gemeente Waalwijk (beter) gebruik maken van de kracht van steden in haar netwerk?

De antwoorden op die vragen vormen samen koers voor de toekomst, het scenario ‘Waalwijk, Ondernemende Pionierstad’. Scenario Ondernemende Pionierstad Uitgangspunt voor de Positionering & Profilering is het scenario Ondernemende Pionierstad uit het rapport van BrabantKennis. Dat beschrijft een middelgrote stad met een gespecialiseerd economisch profiel, welke concurrentie ondervindt van steden met hogescholen en universiteiten. De pionierstad kan door persoonlijke verbindingen, krachtige samenwerking aangaan met andere steden, bedrijven en kennisinstellingen. De pionierstad lift op eigen manier mee op de economische dynamiek van de nabijgelegen grote steden, waarbij een goede infrastructuur een groot voordeel is. Kenmerken: ondernemerschap, aanpassingsvermogen, flexibiliteit, experiment en creativiteit.

Typering van de gemeente Waalwijk Statistieken, verhuisgedrag en pendel laten goed zien welke rol en positie de gemeente Waalwijk heeft in de regio. Waalwijk is een duidelijke werkstad, met relatief veel banen, grote aansprekende bedrijven en een ondernemende mentaliteit. Jongeren trekken weg vanwege het ontbreken van hoger onderwijs, maar werkenden en ouderen wonen er wel graag. De bereikbaarheid met het openbaar vervoer is ondermaats, maar de A59 en de 35

Maas zorgen ervoor dat het enorme bedrijventerrein Haven goed ontsloten is. De gemeente Waalwijk heeft als stad een regionale functie met winkels, horeca en een theater. Het centrum heeft behoorlijk wat historische elementen en in de directe omgeving van de woonwijken is maar weinig natuur. Hiervoor moet men naar naastgelegen gemeenten, zoals Loon op Zand. Veel belovende en zeer bedreigende aspecten Door de interne eigenschappen van de gemeente Waalwijk te kruisen met de externe trends en ontwikkelingen die impact hebben op de stad, is beredeneerd wat de veelbelovende en bedreigende aspecten zijn voor de toekomst. Veelbelovend:

 Werkmentaliteit en ondernemerschap in combinatie met de toenemende vraag naar innovatieve producten.

 Veel banen bij grote, toongevende werkgevers in Waalwijk (zoals webwinkels) en de groei van online winkelen.

 Aantrekkelijke woonlocatie voor zowel werkenden als ouderen, in combinatie met zorgtechnologie om langer gezond te kunnen blijven.

 Bedrijvigheid in de productie/logistiek in combinatie met de groei van online winkelen en mogelijkheden van nieuwe vormen van (deel)mobiliteit.

 Goede bereikbaarheid via weg en water in combinatie met de toenemende mogelijkheden van nieuwe vormen van (deel)mobiliteit en online winkelen.

 Relatief schone bodem/water en weinig huishoudelijk afval in combinatie met de vraag naar ruimte voor duurzame energie.

 Een historisch stadscentrum en horecaplein in combinatie met de toenemende vraag naar boetieks en winkelbeleving. Bedreigend:

 Aanwezigheid van relatief veel laaggeschoold, tijdelijk en minder betaald werk in combinatie met de robotisering en automatisering die productiewerk overbodig kunnen maken.

 Wegtrekken van jongeren door het ontbreken van hoger onderwijs in combinatie met het clusteren van startups nabij kennisinstellingen en het rijkere aanbod van grotere steden.

 Minder aantrekkelijke woonomgeving voor jongeren en gezinnen in combinatie met vraag naar (hoog)stedelijke woonmilieus en nieuwbouw.

 Beperkte aanwezigheid van bedrijvigheid in onderzoek (R&D) creatieve diensten in combinatie met het clusteren van startups nabij kennisinstellingen.

 Beperkte ontsluiting per OV (alleen per bus) in combinatie met het rijkere aanbod van grotere steden en de toenemende druk op fossiele brandstoffen.

 Beperkte natuur in de directe omgeving en relatief veel verharding in combinatie met de rem op de groei door vervuiling van lucht en water.

 Toenemende leegstand winkels van winkels en druk op voorzieningen voor ontspanning en het toenemende aanbod van online diensten voor ontspanning.

36

Doelgroepen: extra aantrekkelijk maken Vanuit de veelbelovende en bedreigende aspecten is geredeneerd wat er versterkt moet worden voor welke doelgroepen. De nadruk ligt op doelgroepen waarvoor de gemeente Waalwijk extra aantrekkelijk moet worden: studenten, startupeigenaren, jonge professionals en ondernemers. Daarbij is een toekomstvisie geschetst voor Waalwijk in 2025 vanuit de belevingswereld van iedere doelgroep. Van de stageplekken en leuke koffiebarretjes voor studenten, tot een interessant bedrijfsverzamelgebouw voor de startupeigenaar, tot een betaalbaar appartement en een gym voor de jonge professional en een goed bereikbaar bedrijventerrein voor de gevestigde ondernemer. Vier opgaven: structuur versterken Voor de opgaven is de concurrentiekracht van Waalwijk tegen het licht gehouden en op welke onderdelen de komende jaren versterkt moet worden: met name innovatie, OVbereikbaarheid, de ruimtelijke omgeving en de sociale structuur. Daarmee is een opgavenagenda opgesteld met vier pijlers, die ieder als het ware een van de vier doelgroepen bedient: Kennis & Talent, Startupklimaat, Stedelijk Wonen en Bereikbaarheid. Voor iedere pijler worden de prioriteiten en activiteiten aangegeven voor de komende jaren. Door met focus te werken aan deze opgaven versterkt Waalwijk haar toegevoegde waarde in het stedelijk netwerk en wordt er zo gewerkt aan een Ondernemende Pionierstad.

37

BIJLAGE 3 | OVERZICHT BELEIDSVOORSTELLEN

ONDERWERP Structureel flexibele Schil WijZ Maatschappelijke Ondersteuning Integratie arbeidsmigranten Jeugdbeleid & Preventie: praktijkondersteuners jeugd GGZ Cultuurnota: continueren Maatschappelijke Activering: intensivering Inclusieve en toegankelijke gemeente Continueren Beschermd Wonen Dagbesteding Beschermd Wonen Jeugdbeleid & Preventie: beleidsadviseur jeugdkader Veilig Thuis Inloopvoorzieningen Indicatievrije herstelvoorzieningen Waalwijk, Waspik, Sprang-Capelle Innovatiebudget SD: preventief naar curatief en indicatievrij werken Sporthal Waspik Beachvolleybal- accomm VC Atak'55 Sporten in de Openbare Ruimte Senior beleidsmedewerker Cultuur (cultuurmakelaar) Bewonersparticipatie Burgerbegroting Strategische Communicatie: Positionering & Profilering Kennis, Talent & Start-ups HOZ Zone Waalwijk Quick Wins: mobiliteitsvisie en Mobiliteitsplan Ambities Fysieke Domein Beleid Stedenbouw Beleid Wonen Opstellen Detailhandelsvisie Verplaatsing Bibliotheek Fondsvorming transformatielocaties Binnenstad Werkbudget programma binnenstad verhogen Grote Oogst, verduurzaming bedrijventerrein Haven Programmalijn energie: grootschalige opwek Programmalijn energie: gebouwde omgeving Programmalijn Blauw & groen Uitvoeringsagenda regionale klimaatadaptatie Programma ondersteuning duurzaamheid 38

BUDGET INCIDENTEEL

PM PM € 900.000

BUDGET STRUCTUREEL € 315.000 € 550.000 € 50.000 € 35.000 € 70.000 € 50.000 € 5.000 € 144.000 PM € 90.000 PM

FORMATIE X 8,74 X

0,5 0,4

1 X

€ 650.000 € 1000.000 € 1.325.000 € 250.000 € 250.000 € 80.000 € 100.000 PM

0,8 PM

€ 50.000 € 350.000 € 4.500.000 € 300.000 € 650.000 € 100.000 € 50.000 € 50.000 € 500.000

X

€ 30.000

€ 15.000.000 € 75.000 € 250.000 € 80.000

PM

€ 160.000 € 320.000 € 80.000 PM 120.000

3 4 1 1,5

Verduurzaming Vastgoed gemeente Beheer OR: areaaluitbreiding Aanschaf nieuwe borstelmachine: Bestrijden onkruid op verharding Verduurzaming Sportaccommodaties Eerste Blauwe Sportpak van Brabant: De Gaard Senior Beleidsmedewerker Economie Strategie: verstedelijkingsregio's en akkoorden Aanschaf Huisvuilwagen Bouwtoezicht: bezuiniging terugdraaien Team Financien: capaciteits impuls Op orde brengen capaciteit vergunningen Ondermijning: jurist structureel inzetten Servicedesk: balie- capaciteit Gegevensbescherming Kabinetszaken Uitbreiding team communicatie (vormgeving) Omgevingswet Toegankelijkheid websites Rechtmatigheid Datagedreven werken Innovatiebudget voor informatiesamenleving Uitvoeringscapaciteit Dienstverleningsvisie Organisatieontwikkeling Werkgeverschap & arbeidsmarkt(positie) Stadhuis: aanpassing atrium

39

€ 385.000 € 75.000 € 82.000 PM PM € 300.000 € 200.000 € 250.000

€ 1.200.000

€ 200.000 € 25.000 € 300.000 € 100.000 € 300.000

1

PM PM 0,89

€ 50.000 € 100.000 € 220.000 € 70.000 € 60.000 € 25.000 € 25.000 € 25.000 €250.000 € 30.000 € 30.000 € 350.000

€ 150.000 € 300.000

1 2,5 1 0,5 0,5

2