Bijlage 4: Bestuursverslag 2022 samenwerkingsbestuur KyK
Tekst van het document
KyK wil maatschappelijk bewuste keuzes maken en wil dus graag haar scholenbestand zo duurzaam mogelijk krijgen binnen de beschikbare middelen. Een duurzaam schoolgebouw heeft een gezond binnenklimaat, een laag energieverbruik en is betaalbaar, ook in de exploitatiefase. Maar misschien nog wel belangrijker: het gebouw is ondersteunend aan het onderwijs dat gegeven wordt binnen de school, past bij het aantal leerlingen, is inclusief, toegankelijk en toekomstbestendig.
2.5 FINANCIEEL BELEID In 2022 is gewerkt volgens de uitgangspunten uit het Financieel Beleidsplan van vm Gearhing en vm Odyssee. Goed financieel beleid bepaalt onder meer het succes en de kwaliteit van de organisatie. Niet alleen de beschikbaarheid van voldoende middelen, maar ook een inhoudelijk onderbouwd en op doelen afgestemd systeem van toedeling en inzetten van middelen is hierin noodzakelijk. KyK hecht grote waarde aan beleidsrijk begroten. Scholen krijgen de middelen toegekend op basis van een vaste verdeelsleutel. Daar waar scholen aanvullende middelen nodig hebben om concreet te werken aan plannen en kansen die zich voordoen, is sprake van maatwerk. Dit betekent dat middelen op een proactieve manier worden verdeeld. Door risico’s en de consequenties tijdig in beeld te hebben, zijn we in staat flexibel en proactief te acteren en gehoor te geven
22
aan plannen en kansen. In de begroting 2022 en de (meerjaren)begroting 2023-2026 zijn de financiële ambities en uitgangspunten van de stichting beschreven.
DOELEN EN RESULTATEN DOORONTWIKKELEN AFAS EN STUURINFORMATIE Als domein Financiën willen we Visma in 2022 doorontwikkelen, zodat het platform bijdraagt aan een efficiënte en effectieve bedrijfsvoering. Het borgen van de domeinoverstijgende processen en een effectieve werking van het systeem draagt bij aan accurate managementinformatie. Om binnen een nieuwe stichting ‘in controle’ te zijn is het noodzakelijk te leren werken met het systeem en waar nodig het systeem te finetunen. Het verder automatiseren van diverse processen draagt bij aan het meer in control zijn. Aanvullend zal nagedacht worden over het ontwikkelen van nieuwe tools binnen de omgeving. Resultaat In de eerste helft van 2022 is het proces gestagneerd. In februari is afscheid genomen van het administratiekantoor en Visma, waarna KyK is overgestapt op AFAS en administratiekantoor Concent. Door diverse omstandigheden heeft KyK in 2022 gewerkt met het dienstenpakket zoals Concent werkt. In 2023 zal opnieuw aandacht zijn voor het doorontwikkelen van de dashboards en het ERP pakket. RISICOMANAGEMENT Risico’s moeten opnieuw gewogen worden nadat twee stichtingen zijn gefuseerd. Zo ook binnen KyK. In 2022 zal een nieuw risicoprofiel van KyK worden opgesteld. Door de risico’s goed in kaart te brengen wordt een eerste stap gezet om risicomanagement te implementeren binnen de stichtingen.
Resultaat De risicoanalyse is door de overgang naar een nieuw administratiekantoor pas in 2023 opgepakt. De risico’s zijn eind januari 2023 in kaart gebracht en zijn in paragraaf 2.6 nader uitgewerkt. Ondanks dat het proces te laat is opgestart kijken we terug op een mooie sessie met een mooi resultaat.
ALLOCATIE MIDDELEN De allocatie van middelen geschiedt met de opvatting: het primaire proces staat voorop. Het geld moet maximaal renderen als het gaat om het realiseren van onderwijs voor de kinderen. De inzet van de baten leidt naar het grootst mogelijke effect ten gunste van de leerlingen. Het onderwijs moet maximaal worden gefaciliteerd zodat de best mogelijke onderwijskwaliteit gerealiseerd wordt. Wij komen tot een integrale KyKbegroting door: • • •
Centrale en schoolbudgetten in samenhang te begroten; Centrale budgetten voor 1) meerschoolse (collectieve) uitgaven, 2) het servicebureau, 3) budgetten waarvoor risico's beter centraal kunnen worden gedragen en 4) ziektevervangingen; Schoolbudgetten te onderscheiden voor (stuurbare) personele en materiële budgetten en schoolprojecten;
Volgens afspraak zetten we tot 1 augustus 2022 de inkomsten in op basis van de 1 oktobertelling 2020. Vanaf 1 augustus 2022 was de 1 oktobertelling 2021 maatgevend. Daarenboven kwamen de gemeentelijke subsidies en de incidentele baten. OCenW berekent de baten van KyK aan de hand van de brinnummers die tot het KyKbestuur gerekend worden. Elk brinnummer genereert baten, waaronder ook de kleine scholentoeslag en de onderwijsachterstandsmiddelen. Ter dekking van collectieve activiteiten, wordt een percentage van de baten
23
ingehouden per brinnummer. De aan de scholen toegedeelde baten worden door de teams, onder verantwoordelijkheid van de directeur, op de best mogelijke manier ingezet.
NATIONAAL PROGRAMMA ONDERWIJS (NPO) De NPO-middelen zijn volledig toebedeeld aan de scholen. Binnen de scholen wordt ingezet op effectievere inzet van onderwijs om kennis en vaardigheden bij te spijkeren, met behulp van ruimte voor instructie en feedback. Ook is er aandacht voor de sociaal emotionele groei van leerlingen en de ontwikkeling van executieve functies bij leerlingen. Om bovenstaande interventies in te kunnen zetten is onder andere gebruik gemaakt van extra inzet van personeel en ondersteuning. De medezeggenschapsorganen van de scholen hebben ingestemd met de schooljaarplannen of begroting, waarin de inzet van de NPO gelden is benoemd. De GMR is geïnformeerd over de werkwijze. Uiteraard is er veel aandacht besteed aan schoonmaak en ventilatie van onze gebouwen. Naast dat schoonmaakfrequentie in de scholen is verhoogd, zijn alle lokalen voorzien van CO2 meters. Op een aantal plaatsen is geïnvesteerd om de ventilatie op orde te brengen. Hierbij is de daarvoor bestemde subsidie aangevraagd en toegekend. In de meerjarenbegroting van KyK is verder geen rekening meer gehouden met aanvullende lasten met betrekking tot COVID-19. hogere schoonmaakfrequentie dan in beginsel is afgesproken met het schoonmaakbedrijf is wel gecontinueerd. Op termijn zou dit tot een geringe besparing kunnen leiden ten opzichte van wat nu in de (meerjaren)begroting is opgenomen.
2023 De speerpunten voor domein Financiën zijn voor 2023 de volgende: • Harmonisatie Financieel beleid en bedrijfsvoering • Risicoanalyse nieuwe organisatie • Stuurinformatie doorontwikkelen
2.6 RISICO’S EN RISICOBEHEERSING Begin 2023 heeft een risico-inventarisatie plaatsgevonden voor Stichting KyK waarbij de uitkomsten worden meegenomen voor de inbedding van risicomanagement in de planning en control cyclus. Bij de risicoinventarisatie zijn meerdere functionarissen van KyK betrokken. Bij het opstellen van de risico-inventarisatie zijn er verschillende risicoafwegingen benoemd. In deze paragraaf worden ontwikkelingen en risico’s genoemd waarvan het vermoeden bestaat dat die zich kunnen voordoen, maar waarvan de financiële omvang (nog) niet gekwantificeerd kan worden. Bij risico’s gaat het om gebeurtenissen die (voor een belangrijk deel): Niet voorzien kunnen worden; Niet beheersbaar zijn. Gebeurtenissen die wel voorzien kunnen worden en wel beheersbaar zijn, en waar dus op geanticipeerd kan worden, vormen zo gedefinieerd dus geen risico. Risicomanagement vormt een onderdeel van onze beleidscyclus. Voor een gedetailleerde beschrijving van de gedefinieerde risico's en de werking van de onze beheersmaatregelen wordt verwezen naar de opgestelde risicoscan. Risicomanagement is een continu proces dat begint met een risico bewustzijn bij iedereen die binnen onze organisatie werkzaam is.
Risicomanagement is ook geen momentopname maar een proces dat aan verandering onderhevig is omdat de op de organisatie beïnvloedende in- en externe factoren ook aan verandering onderhevig zijn. 24
SAMENVATTING RISICO’S STICHTING KYK Onvoorzienbare en onbeheersbare leerling fluctuatie (regulier onderwijs) Het gaat hierbij om een plotselinge, onvoorzienbare en onbeheersbare daling of stijging van leerlingaantallen. Interne beheersmaatregelen: Een belangrijke beheersmaatregel binnen KyK is het werken met meerjaren leerlingenprognoses op schoolniveau welke jaarlijks wordt geactualiseerd. De ervaring leert dat deze beheersmaatregel goed werkt en we tijdig een betrouwbaar beeld hebben van de verwachte ontwikkeling op schoolniveau. De verlegging van de leerlingtelling van 1 oktober naar 1 februari is helpend voor de voorspelbaarheid van de bekostiging. Een andere belangrijke preventieve beheersmaatregel is de permanente aandacht voor (sociale) veiligheid. Binnen KyK worden periodiek tevredenheidsmetingen gehouden onder ouders en leerlingen. Daarnaast is er een goed werkende klachtenprocedure en is er een vertrouwenspersoon aanwezig. Verder is er goed beleid op het aantrekken en behouden van kwalitatief goed personeel en wordt er ingezet op een goede en professionele PR en communicatie naar alle stakeholders. Het risico is ingeschat op mogelijk schade risico van € 150K- € 300K met een kans (50%) dat zich dit eens in de 2- 5 jaar zou kunnen voordoen.
Onvoorzienbare en onbeheersbare leerling fluctuatie (onderwijs aan nieuwkomers) Het gaat hierbij om een plotselinge, onvoorzienbare en onbeheersbare daling of stijging van leerlingaantallen voor nieuwkomers. Interne beheersmaatregelen: Via inhuur via detacheringen tracht KyK het financieel risico zoveel mogelijk te beperken. Ook zijn er mondelinge afspraken met de gemeente gemakt over teruggaaf van lokalen wanneer deze capaciteit niet meer nodig is. Het risico is ingeschat op mogelijk schade risico van € 150K - € 300K met een kans (90%) dat zich dit elk jaar kan voordoen. Financiële gevolgen van beëindiging arbeidsrelatie ter voorkoming van een geschil of om een bestaand geschil op te lossen (o.a. arbeidsconflicten) Interne beheersmaatregelen: De aanwezigheid van een interne gesprekscyclus is belangrijk om dit risico gedeeltelijk te kunnen mitigeren. Daarnaast zijn dossiervorming en ontwikkeld en geformaliseerd personeelsbeleid en periodieke tevredenheidsmetingen belangrijke elementen ter mitigeren van dit risico. Verder is de samenhang tussen het (strategisch) organisatiebeleid en het personeelsbeleid (bijdrage van personeelsbeleid aan het realiseren van organisatiedoelstellingen) essentieel. Het risico is ingeschat op mogelijk schade risico van € 50K- € 150K met een kans (50%) dat zich dit eens in de 2- 5 jaar zou kunnen voordoen.
25
Instabiliteit van bekostiging Interne beheersmaatregelen: Dit risico ligt buiten de beïnvloedingssfeer van KyK. Om dit risico te mitigeren zijn alleen repressieve beheersmaatregelen toe te passen rond het zoveel mogelijk flexibel houden van de kostenstructuur. KyK is zich wel bewust van mogelijke risico's welke samenhangen met het weer tijdig kunnen afbouwen van de inzet van de additionele middelen die in het kader van het Nationaal Onderwijs Programma beschikbaar zijn gesteld en de gevolgen van de vereenvoudiging van de bekostiging PO welke 1 januari 2023 zijn ingevoerd. Bij deze laatste gaat het met name om de afwaardering van de OCW-vordering in 2022. Voor KyK bedroeg deze vordering € 1.566K. Het risico is ingeschat op mogelijk schade risico van € 300K- € 500K met een kans (30%) dat zich dit eens in de 5 - 10 jaar zou kunnen voordoen. Onvolledige indexatie van de bekostiging Interne beheersmaatregelen: Als enkelvoudige schoolorganisatie kan hier in de preventieve sfeer weinig invloed op uitgeoefend worden. Door te streven naar kostenflexibiliteit (zie de beheersmaatregelen) kan getracht worden het effect zoveel mogelijk te dempen. Schade in de vorm van kostenremanentie kan echter niet geheel worden voorkomen. Het risico is ingeschat op mogelijk schade risico van € 300K- € 500K met een kans (70%) dat zich dit eens in de 1 - 2 jaar zou kunnen voordoen.
Hoger dan begrote lasten voor (ziekte-)vervanging KyK is eigenrisicodrager hetgeen betekent dat de kosten van ziektevervanging voor eigen rekening komen. Interne beheersmaatregelen: Er is sprake van een vastgesteld en geïmplementeerd verzuimbeleid. Er is sprake van voldoende scholingsmogelijkheden. Er vinden periodiek tevredenheidsmetingen plaats welke daar waar nodig na evaluatie leiden tot verbeterplannen. Er is nauw contact met de (externe) bedrijfsarts. Het risico is ingeschat op mogelijk schade risico van € 150K- € 300K met een kans (50%) dat zich dit eens in de 2- 5 jaar zou kunnen voordoen. Arbeidsmarkt schaarste, hoger dan begrote lasten door het moeilijk kunnen vervullen van vacatureruimte Ook Stichting KyK verwacht aankomende jaren geconfronteerd te (blijven) worden met een forse taakstelling om vacatureruimte bezet te krijgen. Interne beheersmaatregelen: Er zijn een aantal maatregelen welke door KyK worden ingezet. KyK is een opleidingsschool en werkt samen met de Pabo. Inzet van LIO's, klasse assistenten en zij-instromers zijn middelen die KyK inzet. Daarnaast richten de beheersmaatregelen zich op goed werkgeverschap, goede arbeidsvoorwaarden en een actieve arbeidsmarktcommunicatie en beschikt KyK over een interne recruiter.
26
Het risico is ingeschat op mogelijk schade risico van € 50K - € 150K met een kans (70%) dat zich dit eens in de 1 - 2 jaar zou kunnen voordoen. Restrisico's Naast de hiervoor vermelde risico's zijn een aantal kleinere risico's in beeld gebracht en als restrisico als één risico gewaardeerd. Enkele deelrisico's die uit de inventarisatie naar voren kwamen waren: Lager dan begrote doorbetalingen Rijksbijdragen SWV-en; Onverwachte aanspraak op vermogen door onvoorziene WW-instroom; Onvoorziene aanspraak op eigen vermogen door veranderingen in wet- en regelgeving; Extra exploitatielasten door niet voorspelbaar en niet verzekerbaar ‘van buiten komend onheil’; Fiscale risico's en cyberrisico's. Het risico is ingeschat op mogelijk schade risico van € 150K - € 300K met een kans (50%) dat zich dit eens in de 2- 5 jaar zou kunnen voordoen. Uitvoeringsrisico in de bedrijfsvoering (vaste voet) De hiervoor vermelde risico's voldoen dan de criteria van onvoorzienbaarheid en onbeheersbaarheid. Daarnaast bestaan er uitvoeringsrisico's in de bedrijfsvoering. Bijvoorbeeld verkeerde aannames in de begroting, het weglekken van geld door fraude/ fouten, het niet tijdig anticiperen op wijzigingen in de inkomsten en/ov begrotingsoverschrijdingen etc. Interne beheersmaatregelen: De AO/IB voor de meest kritische processen is in opzet en werking op orde.
De planning- en control cyclus is op orde waardoor er adequate stuurinformatie beschikbaar is. Er wordt gewerkt met een frauderisico analyse. Het risico is ingeschat op mogelijk schade risico van € 750K- € 1.000K met een kans (100%) en daarmee een vaste voet in het risicoprofiel
Deze risicoanalyse is begin 2023 uitgevoerd en de verwachting is dat deze analyse voortaan 1 keer in de twee tot drie jaar zal worden herhaald. Vanuit de verschillende beleidsterreinen wordt periodiek stilgestaan bij nieuwe mogelijke risico's die vragen om aanpassing van de interne beheersing.
27
3. VERANTWOORDING FINANCIËN Dit hoofdstuk bevat de verantwoording over de financiële staat van het bestuur. Het geeft de belangrijkste financiële gegevens weer en is los van de jaarrekening te lezen. De eerste paragraaf gaat in op ontwikkelingen in het meerjarenperspectief, de tweede paragraaf geeft een analyse van de staan van baten en lasten en de balans en in de laatste paragraaf komt de financiële positie van het bestuur aan bod.
3.1 ONTWIKKELINGEN IN MEERJARIG PERSPECTIEF De nieuwe ‘vereenvoudiging van de bekostiging’ start per 1 januari 2023. De teldatum is aangepast van 1 oktober voorafgaand aan het bekostigingsjaar naar 1 februari voorafgaand aan het bekostigingsjaar. In onderstaande grafiek is de ontwikkeling zichtbaar van de leerlingentelling van de huidige scholen van KyK alsmede de prognose voor de komende 3 jaar.
De prognose is de optelsom van de onderliggende scholen. De scholen hebben hun eigen prognose opgesteld. De verhoging van het leerlingaantal 2022 en 2023 is met name toe te schrijven aan de stijging van asielzoekersschool Amiko. In de bijlage is een gedetailleerd overzicht opgenomen van de scholen waarbij teldatum 2021 wordt vergeleken met 2022, welke leidend is voor de bekostiging van 2023. Binnen KyK is sprake van meerdere onderwijssoorten (basisonderwijs, speciaal basisonderwijs en het (voortgezet) speciaal onderwijs). Onderstaande tabel geeft de verhoudingen weer.
28
Uit de gegevens valt op te maken dat in het SBO en (V)SO een lichte stijging van het leerlingenaantal wordt verwacht. Het basisonderwijs, exclusief leerlingen in het nieuwkomersonderwijs, daalt de komende jaren verder van 3.434 naar 3.249 leerlingen. De inschatting voor het nieuwkomersonderwijs is in de komende jaren voorzichtigheidshalve op 50 leerlingen gezet. De leerlingen prognose van KyK ontwikkelt zich in lijn met de regionale ontwikkelingen leerlingenaantallen.1 Personele bezetting in FTE De daling van het aantal leerlingen en de taakstellingen voor 15 van de 32 scholen leidt tot een daling van de formatieve inzet. In onderstaande tabel is de daling van de formatie weergegeven.
De formatie daalt in 2024 met 38,5 FTE ten opzichte van 2023. Dit wordt met name veroorzaakt door fors lagere begrote leerlingaantallen voor Amiko (school voor nieuwkomers) en door het beëindigen van de NPOgelden. De daling in 2025 ten opzichte van 2024 wordt met name veroorzaakt door taakstellingen van de verschillende scholen als gevolg van de leerlingdaling. In onderstaande grafieken is de procentuele daling weergeven alsmede de absolute daling. 2024
2025
0,0%
2026
2024
2025
2026
0,0
-2,1% -5,0
-5,0% -9,3% -10,0%
-6,1
-10,0 -10,8%
-15,0
-10,8%
-20,0
-15,0%
-25,0 -30,0
-20,0%
-19,2% -20,9%
-29,6
-35,0 -40,0
-25,0% daling per jaar
cummulatieve daling
-38,5
-45,0
De teruggang in formatie wordt met name opgevangen door de tijdelijke contracten en de tijdelijke uitbreidingen. De omvang van deze tijdelijke schil is van voldoende omvang om de teruggang in personeelssterkte op te vangen. In onderstaande tabel is de verhouding tussen directie, onderwijsgevend- en onderwijsondersteunend personeel weergeven voor de begrote jaren in FTE’s. Basis hiervoor is de indeling ultimo 2022.
1 Bron: DUO open onderwijsdata
29
Bestuur / management (DIR) Personeel primair proces (OP) Ondersteunend personeel (OOP)
2023
2024
2025
2026
9,3 248,8 97,3 355,4
8,3 221,9 86,8 316,9
7,5 201,2 78,7 287,3
7,3 196,9 77,0 281,3
Meerjarenbegroting In onderstaand overzicht is de meerjarenbegroting 2023-2026 weergegeven. Begroting 2023 36.045.000 123.000 787.000 36.955.000
Begroting 2024 32.967.000 90.000 795.000 33.852.000
Begroting 2025 32.000.000 90.000 734.000 32.824.000
Begroting 2026 31.517.000 90.000 344.000 31.951.000
Lonen en salarissen Overige personele lasten Totaal personele lasten
28.247.000 2.981.000 31.228.000
25.794.000 2.710.000 28.504.000
24.463.000 2.549.000 27.012.000
24.107.000 2.548.000 26.655.000
Afschrijvingen Huisvestingslasten Overige instellingslasten
704.000 3.716.000 2.631.000 38.279.000
704.000 2.823.000 2.469.000 34.500.000
706.000 2.829.000 2.470.000 33.017.000
701.000 2.829.000 2.471.000 32.656.000
Rijksbijdragen OCW Overige overheidsbijdragen Overige baten
Financiële baten en lasten
-1.324.000
-648.000
-193.000
-705.000
Algemeen De stijging van het resultaat 2024 ten opzichte van 2023 wordt met name veroorzaakt doordat in de meerjarenbegroting ervan uitgegaan wordt dat OCW de gestegen energiekosten gaat bekostigen. Het overige deel van het negatieve resultaat wordt veroorzaakt door met name de hogere inzet van formatie ten opzichte van de bekostiging op de scholen. In onderstaand overzicht is de opbouw van het resultaat zichtbaar.
Scholen Meerschoolse kosten Vervangingen Expertisecentrum Servicebureau
2023 2024 2025 2026 -728.000 -327.000 256.000 185.000 -227.000 -54.000 -152.000 -447.000 -1.000 -4.000 -2.000 -268.000 -232.000 -285.000 -312.000 -101.000 -34.000 -8.000 -129.000 -1.324.000 -648.000 -193.000 -705.000
Scholen In 2023 zijn voor de scholen negatieve resultaten begroot door de toename van de energielasten. In 2024 wordt het negatieve resultaat van de scholen hoofdzakelijk veroorzaakt doordat enkele scholen vanwege kwaliteitsuitdagingen nog niet in staat zijn om binnen de bekostiging te formeren en vanwege de projecten rondom de tienerscholen. Vanaf 2025 werken met name de taakstellingen door waardoor de scholen gezamenlijk binnen budget draaien. Het positieve resultaat van 2025 en 2026 op de scholen wordt veroorzaakt door de ontvangen fusiebekostiging. Meerschoolse kosten 30
De meerschoolse kosten betreffen de lasten die door de scholen gezamenlijk gemaakt worden maar niet toegerekend (kunnen) worden naar de individuele scholen. Het verschil in resultaat tussen 2023 en 2024 wordt veroorzaakt door eenmalige kosten die alleen in 2023 worden uitgegeven en door de taakstelling in personele lasten. Na 2024 daalt het resultaat doordat de bekostiging voor de meerschoolse kosten rechtstreeks verbonden is aan het dalende leerlingaantal van KyK. Expertisecentrum De resultaten van het expertisecentrum fluctueren met name door de te verwachte bekostiging vanuit het SWV. De kosten voor de ondersteuning van leerlingen binnen de scholen van KyK worden gelijk gehouden ondanks een dalend leerlingaantal. KyK wil deze ondersteuning continueren om de verwijzingen naar het SBO en SO niet verder te laten stijgen. Servicebureau Het negatieve resultaat van de kosten voor het servicebureau in 2023 wordt veroorzaakt door de tijdelijke inhuur van externe medewerkers. Doordat deze inzet stopt stijgt het resultaat in 2024. De daling van het resultaat in 2026 wordt veroorzaakt door de lagere bekostiging voor het servicebureau die één op één gekoppeld is aan de daling van het leerlingaantal van KyK. Financieringsstructuur De financieringsstructuur van KyK blijft de komende jaren ongewijzigd.
Er is geen behoefte aan externe financiering en overtollige financiële middelen worden aangehouden op spaarrekeningen bij Nederlandse banken. Huisvestingsbeleid Er zijn geen wijzigingen in het huisvestingsbeleid. Er is geen sprake van doordecentralisatie of wijzigingen in de eigendomstructuur van gebouwen. Er zijn ook geen nieuwbouwprojecten voor de komende jaren gepland. Investeringen Momenteel zijn er geen majeure investeringen gepland voor de komende jaren en daarom ook niet verwerkt in de meerjarenbegroting. Toelichting op baten en lasten De Rijksbijdragen dalen in 2024 ruim 3 mio ten opzichte van 2023. Dit wordt veroorzaakt doordat de NPO baten stoppen in 2023 en doordat de leerlingenaantallen dalen en dan met name de hoog bekostigde azcleerlingen. De daling van de bekostiging zet door in 2025 en 2026 door de verwachte leerlingdaling. De overige baten zijn constant tot en met 2025. In 2026 dalen de overige baten doordat de jaarlijkse vrijval van de eerder ontvangen fusiegelden van voormalig Gearhing. Deze gelden zijn in eerder jaren ontvangen en deze vallen vanaf 2021 in vijf jaren vrij. De daling van de lonen en salarissen in 2024 ten opzichte van 2023 wordt met name veroorzaakt door het eindigen van de NPO-bekostiging. Daarnaast dalen deze lasten door de daling van het aantal leerlingen. Deze daling door het aantal leerlingen zet door in de jaren 2025 en 2026.
In hoofdstuk 6 wordt een nadere analyse van de formatieve inzet gegeven. De overige personele lasten dalen minder sterk dan de lonen en salarissen. De daling die begroot is wordt met name veroorzaakt door minder inzet van extern personeel. Het overige deel van deze lasten heeft een vaster karakter dan de lonen en salarissen waardoor de daling minder scherp is. De afschrijvingen zijn constant als gevolg van de toepassing van het ideaalcomplex op de investeringen in deze begroting. De huisvestingslasten dalen in 2024 fors ten opzichte van 2023 door de ingecalculeerde compensatie voor de forse energielasten. KyK verwacht dat de energiekosten hierdoor weer in lijn zullen zijn met 2022 met inachtneming van een stijging van 10%.
31
De overige instellingslasten zijn relatief constant. De daling in 2024 ten opzichte van 2023 wordt veroorzaakt door meerdere kleinere posten. Vanwege de lage rentestanden is in deze meerjarenbegroting geen rekening gehouden met opbrengsten uit financiële baten en lasten. Meerjarenbalans In onderstaand overzicht is de meerjarenbalans als uitvloeisel van de meerjarenbegroting 2022-2026 weergeven.
Materiele vaste activa Vorderingen Liquide middelen
Eigen vermogen Voorzieningen Kortlopende schulden
2022 2023 2024 2025 2026 3.159.000 3.683.000 3.205.000 3.284.000 3.323.000 9.038.000 9.038.000 9.038.000 9.038.000 9.038.000 7.418.000 6.160.000 5.990.000 5.718.000 4.974.000 19.615.000 18.881.000 18.233.000 18.040.000 17.335.000 10.503.000 9.179.000 8.531.000 8.338.000 7.633.000 3.476.000 4.066.000 4.066.000 4.066.000 4.066.000 5.636.000 5.636.000 5.636.000 5.636.000 5.636.000 19.615.000 18.881.000 18.233.000 18.040.000 17.335.000
De vorderingen, voorzieningen en schulden zijn gelijk gesteld aan de eindstand 2022 omdat er geen objectieve criteria zijn waardoor deze posten meerjaarlijks gemuteerd kunnen worden. De materiële vaste activa zijn nagenoeg constant doordat de investeringen in lijn zijn met de afschrijvingen vanaf 2024. Het eigen vermogen muteert op basis van de geprognotiseerde resultaten per kalenderjaar.
32
3.2 BATEN & LASTEN EN BALANS FINANCIEEL BELEID In 2022 heeft KyK haar financieel beleidsplan nader uitgewerkt. Het doel is de middelen effectief in te zetten om het onderwijsproces te faciliteren en daarin proactief en flexibel te acteren. Dat bereik je niet alleen door een goede begroting neer te leggen. Juist door marges zo gering mogelijk te maken, dit te bespreken en samen na te denken over risico’s en kansen die zich gedurende een jaar kunnen voordoen, proberen wij collega’s mede-eigenaar te maken van de financiën. Het volgen van de daadwerkelijke inkomsten en uitgaven is noodzakelijk. AFAS ondersteund ons in bij het voeren van een transparante (financiële) bedrijfsvoering. Directies, servicebureau en CvB hebben realtime inzicht wat ons in staat stelt flexibel te zijn en waar nodig tussentijds bij te sturen. PLANNING- EN CONTROLCYCLUS EN BEGROTINGEN Een fusie brengt met zich mee dat bestaande concepten opnieuw tegen het licht gehouden worden. In 2022 heeft KyK daarom gewerkt aan het tot stand komen van de planning- en control cyclus. In 2023 is een start gemaakt met het voeren van de planning- en control gesprekken met de scholen. In deze gesprekken wordt op strategisch niveau gekeken naar de scholen van KyK.
De begroting komt tot stand door de schoolbegrotingen en de begrotingen voor collectief beleid, collectieve risico’s en het servicebureau welke binnen de gestelde kaders zijn opgesteld, te consolideren. In het licht van de planning- en control cyclus zijn in 2022 een drietal financiële rapportages opgesteld, welke aan de diverse stakeholders zijn voorgelegd. Vanaf februari 2022 maakt KyK gebruik van de diensten van Concent. KyK maakt bij het opstellen van de begrotingen gebruik van de modellen die Concent aanlevert. In deze modellen worden de formatieve uitgaven (71% van het begrotingstotaal) bepaald aan de hand van de personele bezetting over de maand oktober. Dit geeft inzicht in de formatieve uitgaven voor de komende jaren en stelt KyK waar nodig in staat goed en tijdig (bij) te sturen. TREASURYBELEID Stichting KyK heeft een treasurystatuut, dat voldoet aan de actuele ‘Regeling beleggen, belenen en derivaten OCW 2016’. Het treasurystatuut heeft als primaire doelstelling om de geldmiddelen risicomijdend weg te zetten, waarbij een zo hoog mogelijk rendement wordt nagestreefd. De Rabobank is als huisbankier van KyK gekozen. Overtollige liquide middelen zijn op de spaarrekening gezet. In het afgelopen jaar zijn geen wijzigingen in het beleid doorgevoerd. KyK heeft geen leningen en derivaten (inclusief renteswaps) uitstaan.
Het treasurystatuut wordt in 2023 geëvalueerd en aangepast. In het treasurystatuut zijn de algemene grondslagen en beginselen van het treasurybeleid vastgelegd. De doelstellingen van het treasurybeleid zijn: – Het beheren en beheersen van financiële risico’s die aan de financiële posities en geldstromen zijn verbonden – Het reduceren van financieringskosten – Het zorg dragen voor de tijdige beschikbaarheid van de benodigde middelen tegen acceptabele condities – Het minimaliseren van de kosten van het verkrijgen van financiële middelen – Het optimaliseren van het rendement van de financiële middelen KyK heeft in 2022 conform het treasurystatuut de tijdelijk overtollige middelen uitsluitend geplaatst op een deposito en op spaarrekeningen. AFSLUITING Het exploitatieresultaat over 2022 bedraagt € 464.000. In de begroting was rekening gehouden met een tekort van € 432.000. Het exploitatieresultaat laat dus een positieve afwijking zien t.o.v. de begroting van € 896.000. Het exploitatieresultaat wordt als volgt aan de reserves toegevoegd: € 569.000 negatief ten laste van de algemene reserve; € 918.000 ten gunste van de bestemmingsreserve NPO; € 112.000 ten gunste van de bestemmingsreserve Amiko; en € 3.000 negatief ten laste van de bestemmingsreserve schoolfonds. 33
De baten zijn € 4.826.000 hoger en de lasten € 3.930.000 hoger dan begroot.
Exploitatie
Werkelijk 2022
Totaal Begroting 2022
% tot baten
Werkelijk 2021
3. Baten 3.1 Rijksbijdragen OCW 3.2 Overige overheidsbijdragen 3.5 Overige baten Totale baten
€ € € €
37.246.000 386.000 666.000 38.298.000
97,3% 1,0% 1,7% 100,0%
€ € € €
32.687.000 204..000 586.000 33.477.000
€ € € €
33.119.000 329.000 1.198.000 34.646.000
4. Lasten 4.1 Personele lasten 4.2 Afschrijvingen 4.3 Huisvestingskosten 4.4 Overige instellingslasten Totale lasten
€ € € € €
31.409.000 750.000 2.896.000 2.736.000 37.791.000
83,1% 2,0% 7,7% 7,2% 100,0%
€ € € € €
27.762.000 663.000 2.939.000 2.519.000 33.883.000
€ € € € €
27.884.000 720.000 2.982.000 2.436.000 34.022.000
Saldo financiële baten en lasten
€
-43.000
0%
€
-25.000
€
-62.000
Resultaat
€
464.000
0%
€
-432.000
€
562.000
In 2022 zijn er twee CAO-verhogingen geweest. De eerste betreft het dichten van de loonkloof met het voorgezet onderwijs, de tweede betreft een reguliere loonsverhoging van 4,75% en een eenmalige uitkering van € 500 per fte in juli. De bekostiging over 2022 is hier op aangepast waarbij zelfs een surplus is overgemaakt. Daarnaast zorgt het nieuwkomers onderwijs in 2022 voor zowel hogere baten als lasten, welke op voorhand niet waren ingeschat.
TOELICHTING OP DE BATEN RIJKSBIJDRAGEN OCW De werkelijke Rijksbijdragen betreffen de definitieve personele en materiële bekostiging over de schooljaren 2021-2022 en 2022-2023 (aug-dec). Deze zijn vooral hoger het beschikbaar stellen van loonruimte voor de wijzigingen in het CAO. Naast het dichten van de loonkloof met het VO betrof dit ook een reguliere loonsverhoging. Verder heeft een indexatie van de bekostiging plaatsgevonden, de referentiesystematiek, en aanvullend zijn bedragen voor CO2-melders en professionalisering van basisvaardigheden toegekend. Zie ook de toelichting op mijn.poraad.nl. De personele groeibekostiging bedraagt hiermee € 197.000 (€ 153.000 hoger dan begroot) en er is € 26.000 aan materiële groeibekostiging ontvangen. De werkdrukmiddelen maken deel uit van de subsidie voor personeels- en arbeidsmarktbeleid. Deze zijn verhoogd van € 258,67 per leerling (begroot) naar respectievelijk € 262,86 en € 268,52 per leerling voor schooljaar 2021-2022 en 2022-2023 (aug-dec). Vanwege de vereenvoudiging van de bekostiging per kalenderjaar 2023 moet de vordering op OCW, die normaal gesproken ontstaat vanwege het betaalritme van de bekostiging, per 31-12-2022 afgeboekt worden. OCW heeft van aug-dec daarom lagere beschikkingen afgegeven van 34,55% i.p.v.
41,67% van het Niet-geoormerkte baten De bijzondere bekostiging professionalisering en begeleiding starters en schoolleiders is verhoogd van € 94,20 per leerling (begroot) naar respectievelijk € 96,25 en € 98,84 per leerling voor schooljaar 2021-2022 en 20222023 (aug-dec). De ontvangen middelen zijn onder andere ingezet voor het begeleiden van de startende leerkrachten, middels het vliegende start programma van KyK, en verschillende vormen aan (na)scholing door de medewerkers. Enkele directeuren hebben in 2022 de schoolleidersopleiding gevolgd. Zo werken we toe
34
naar de borging en het behoud van ons medewerkersteam en hun professionaliteit. De komende jaren zal hier verder aandacht voor zijn in het programma ‘Kwaliteitimpuls’ van KyK. De bekostiging voor onderwijsachterstanden is begroot o.b.v. de achterstandsscore voor schooljaar 20212022. Per schooljaar 2022-2023 is deze gewijzigd. In totaal is € 116.000 meer ontvangen. De bekostiging voor nieuwkomers is € 1.265.000 hoger dan begroot. Dit komt met name tot stand door de onverwachte toename van het aantal Oekraïense leerlingen. Zoals reeds eerder aangegeven geldt KyK binnen de gemeente Súdwest-Fryslân als uitvoerder van dit type onderwijs. Per schooljaar 2021-2022 ontvangen scholen middelen voor het Nationaal Programma Onderwijs (NPO): € 701,16 per leerling en indien van toepassing € 251,16 per achterstandsscore voor schooljaar 2021-2022. Voor schooljaar 2022-2023 waren deze begroot op € 500 per leerling en € 175 per achterstandsscore. Het bedrag o.b.v. de achterstandsscore is met € 463,78 ruim hoger dan begroot en kan verder afwijken door een hogere of lagere achterstandsscore per schooljaar 2022-2023. In totaal zijn de baten voor NPO € 59.886 hoger dan begroot. De overige subsidies (o.a. Zij-instroom, SOOL, Schoolkracht, Extra Hulp voor de Klas) zijn € 22.000 hoger.
Doorbetaling rijksbijdrage SWV: De baten van de zorgmiddelen zijn € 363.000 hoger dan begroot, vooral bij het Expertisecentrum en de S(B)O scholen. Passend Onderwijs Friesland heeft de extra middelen voor compensatie van gestegen loonkosten aan de schoolbesturen uitgekeerd. KyK heeft hiervoor een bedrag van € 185.000 ontvangen. Ook heeft KyK € 74.000 aan groeibekostiging ontvangen voor leerlingen uit het SO. Aanvullend heeft een vrijval vanuit de balans plaatsgevonden voor Hoogbegaafdheidsmiddelen voor een bedrag van € 60.000. OVERIGE OVERHEIDSBIJDRAGEN 31-12-2022
Overige overheidsbijdragen Vergoeding SOZA
€
87.000
Noodopvang Heeg
€
126.000
Bijdrage buitenonderhoud
€
15.000
Bijdrage schoolzwemmen
€
20.000
Impuls Baankansen
€
44.000
VVE bijdrage
€
19.000
Gebruik gymlokalen (klokuurvergoeding)
€
42.000
Overig Totaal
€
33.000 386.000
€
Toelichting: De overige overheidsbijdragen zijn € 182.000 hoger dan begroot. Dit wordt met name veroorzaakt door de vergoeding voor noodopvang van Heeg.
OVERIGE BATEN 31-12-2022
Overige baten Verhuur onroerende zaken
€
160.000
Detacheringen
€
108.000
Ouderbijdragen
€
5.000
Afrekening tienerschool
€
310.000
Vergoeding werkveldcontactpersoon
€
20.000
Loonkostenvoordeel
€
8.000
Overig
€
38.000
Afdeling/schoolcommisssie
€
17.000
Totaal
€
666.000
35
Toelichting: De overige baten zijn € 79.000 hoger dan begroot, als gevolg van 1) hogere verhuurbaten 2) een hogere bijdrage van de RSG dan begroot
De private baten waren niet begroot, maar de private lasten ook niet. Het private resultaat is € 3.000 positief. PERSONELE LASTEN In 2022 bedragen de personele lasten 83,1% van de totale lasten. Onder de personele lasten zijn de loonkosten € 1.255.000 hoger dan begroot. De personele inzet is gemiddeld 14,65 fte hoger geweest. Deze afwijking in fte ontstaat met name als gevolg van het samenvoegen van twee begrotingen, waardoor niet alle fte waarden juist waren overgenomen. Aanvullend geldt dat in de begroting gerekend werd met een opslag voor werkgeverslasten van 1,59, waar de opslag in werkelijkheid iets lager was. Voor meer afwijking heeft gezorgd dat de loonkosten zijn begroot op basis van de oude CAO. Op 22 april 2022 is een onderhandelaarsakkoord bereikt waarmee de salarissen in lijn zijn gebracht met het voortgezet onderwijs. Dat behelst vooral aanpassing van de salarisschalen, terugkeer van de bindingstoelage, vervallen van de uitkering op de dag van de leraar en verhoging van de eindejaarsuitkering. Daarnaast ontvangen schoolleiders een arbeidsmarkttoelage. Deze aanpassing is in juni met terugwerkende kracht per 1 januari 2022 doorgevoerd.
Op 23 juni is een tweede onderhandelaarsakkoord bereikt met afspraken over: - een loonsverhoging van 4,75% per 1 juli; - een eenmalige uitkering van € 500 per fte in juli; - een aanpassing ouderschapverlof; en - professionalisering van basisvaardigheden.
Gemiddelde ziekteverzuimpercentage is 4,92% over 2022. Het actieve personeelsbeleid van KyK draagt bij aan een laag ziekteverzuimpercentage. Het ziekteverzuimpercentage ligt in 2022 hierdoor onder het landelijk gemiddelde.
Onder de overige personele lasten valt vooral de overschrijding op de inhuur van extern personeel op. Deze overschrijding van € 2.778.000 is als volgt te verklaren: inhuur regulier personeel vanuit Roler € 1.600.000. In de begroting waren de kosten inhuur Roler met name gerubriceerd onder de loonkosten; inhuur regulier personeel vanuit Semko € 215.000. Met name formatieve uitbreiding voor het nieuwkomersonderwijs, waarvoor extra bekostiging ontvangen, en formatieve uitbreiding voor de tienerschool welke met name gerubriceerd zijn onder de loonkosten; inhuur van extern personeel vanuit diverse andere stichtingen in het kader van het nieuwkomersonderwijs € 100.000; inhuur van extern personeel voor (ziekte)vervangingen € 255.000 hoger welke met name gerubriceerd zijn onder de loonkosten; 36
inhuur personeel van tijdelijke aard € 180.000 hoger dan begroot; Daarnaast is zijn de mutaties van de personele voorzieningen ruim hoger dan begroot. Dit als gevolg van het opbouwen van een voorziening voor werkloosheidkosten. AFSCHRIJVINGEN In totaal zijn de afschrijvingen € 87.000 hoger dan begroot. Met name door investeringen in ICT welke hoger zijn dan begroot. HUISVESTINGSLASTEN De dotatie aan de meerjaren onderhoudsvoorziening (MJOP) is conform begroting. Verder geldt een overschrijding op de kosten voor tuinonderhoud, welke met name voortkomt uit een investering in een schoolplein welke elders begroot was en enkele kleine aanpassingen aan diverse schoolpleinen. OVERIGE INSTELLINGSLASTEN De overige instellingslasten vallen vooral hoger uit als gevolg van een overschrijding op ‘administratie en accountant’. In februari 2022 is KyK gewisseld van administratiekantoor. De kosten die hieruit voort zijn gekomen, zijn verantwoord onder deze post en bestaan uit: een schadevergoeding wegens het voortijdig beëindigen van de dienstverlening; dubbele implementatiekosten; een hogere vergoeding voor de administratieve dienstverlening dan ingeschat in de begroting. Daarnaast laat de post leermiddelen een overschrijding zien, hier is echter sprake van een verschuiving met de post inventaris en apparatuur.
37
FINANCIËLE POSITIE In het onderstaand overzicht wordt de balans ultimo 2022 en 2021 weergegeven. Hierna volgt een toelichting op de balans.
38
MATERIËLE VASTE ACTIVA Zie jaarrekening pagina 60. De boekwaarde van de activa is gestegen met € 340.000 door hogere investeringen dan afschrijvingen in meubilair en ICT. De afschrijvingen zijn in totaal € 87.000 hoger dan begroot. INVESTERINGEN Scholen maken in de schooljaarplannen de gewenste investeringen kenbaar. Investeringen sluiten dus aan bij de speerpunten waar scholen aan werken. Indien de financiële ruimte van de school de investeringen toestaan, worden ze verwerkt in de investeringsbegroting. Het overgrote deel van de investeringen richt zich op het vervangen van reeds bestaande activa. In 2023 wordt het investeringsbeleid van KyK verder vormgegeven en zal gewerkt worden aan een (meerjaren)investeringsplan van KyK. De kosten met betrekking tot de onttrekking voorziening groot onderhoud worden gedekt vanuit de voorziening voor meerjarenonderhoud. Deze voorziening is nog niet gewaardeerd overeenkomstig de componentenbenadering. In 2023 zal voor bepaald worden welke waarderingsgrondslag wordt gehanteerd voor de voorziening meerjarenonderhoud. VORDERINGEN 1.5.1 Debiteuren: Ten opzichte van 2021 is hier sprake van een aanzienlijke daling. Dit heeft deels te maken met het feit dat er in 2021 nog € 58.000 aan debiteuren stond voor Gearhing. In 2022 niet meer door als gevolg van de fusie naar KyK.
Verder zijn de facturen voor STEC (2021 ad € 194.000) overgeboekt naar vorderingen (1.5.7.1 Personeel)) om inzichtelijk te maken wat de afrekening richting STEC in 2023 is. 1.5.2 Ministerie van OCW: Deze vordering bestaat uit nieuwkomersbekostiging voor de maanden november en december 2022 (2/3e van de beschikking medio januari 2023). 1.5.6 Overige overheden: Vordering betreft met name een vordering inzake de nieuwbouw in Workum (€ 482.000). Dit zal in 2023 verder afgewikkeld worden. Verder is de vergoeding OZB 2022 van De Populier (10BJ) en De Skulpe (05PM) in 2023 betaald door de gemeente SúdWest Fryslan. 1.5.7.1 Personeel: Zoals eerder aangegeven bij 1.5.1. Debiteuren bestaat dit saldo voornamelijk uit posten met betrekking tot het STEC. Totaal is er ruim € 345.000 te vorderen. De afwikkeling volgt in 2023 als gevolg van het opheffen van het STEC. Daarnaast is de afrekening van de Tienerschool ad € 311.000 hier opgenomen. De factuur richting RSG is conform afspraak in 2023 verstuurd. Afsluitend is begin 2023 een factuur gestuurd aan ROC Friese Poort inzake een detachering. Hiervoor is een vordering opgenomen van ca. € 17.000. 1.5.7.2 Huisvesting: De afrekening van energie over 2022 bij Main Energie ad € 34.000 staat hier als vordering weergegeven, net als een bedrag van € 7.000 voor facturen uit 2021 van Main Energie. Deze bedragen worden begin 2023 gestort.
Het overige deel bestaat uit de vooruitbetaalde kosten m.b.t. de beheersstichtingen Brede School Duinterpen (€ 89.000) en Kindcentrum Workum (€ 8.000). Voor de eerste vordering zijn begin 2023 facturen uitgestuurd. 1.5.7.9 Overig: In 2021 bestaat het bedrag voor het grootste deel uit vorderingen van voormalig Gearhing (€ 440.000). Dit betrof o.a. STEC, € 115.000 (overgeboekt naar 1.5.7.1) en Nieuwbouw Workum; aandeel begeleiding Stichting Nije Gaast, ad € 302.000. In 2022 is de begeleiding Nieuwbouw (ad € 310.000) ook de voornaamste post. Verder is er voor de Reinboge sprake van borg bij Snappet (totaal bijna € 9.000). OVERLOPENDE ACTIVA 1.5.8.1 Vooruitbetaalde kosten: Deze post kent een aanzienlijke stijging ten opzichte van 2021. De reden is dat voormalig Gearhing in 2021 werkte met facturen boeken volgens het kasstelsel (kosten verantwoorden in de maand van de factuur). Om uniformiteit binnen KyK te bewerkstelligen is er voor gekozen om kosten toe te wijzen aan de betreffende periodes. 39
LIQUIDITEIT Het saldo van de liquide middelen is per 31-12-2022 gestegen met € 919.000 ten opzichte van 2021 (zie kasstroomoverzicht pagina 59 jaarrekening). De toename wordt veroorzaakt door het positieve resultaat over 2022, de positieve mutatie van de voorzieningen en de afname van de vorderingen (afboeking OCW). De hogere investeringen dan afschrijvingen en de afname van de kortlopende hebben een negatief effect. Op de volgende pagina zijn de liquide middelen per rekening nader uitgewerkt. Bankrekeningen Rabobank Lopende Rekening Rabobank Lopende rekening Harlingen Rabobank Vermogens rekening Rabobank iDeal Rabobank Harlingen (doel reserveren) Rabobank lopende rekening 't Wad Rabobank lopende rekening 't Noorderlicht Rabobank Bedrijfsspaarrekening NL63RABO0139990194 NL45RABO3660510343 NL89BNGH0285140922 NL60INGB0006083556 Spaar NL60INGB0006083556 Zakelijk Totaal
31-12-2021 937.000 995.000 1.003.000 990.000 1.000.000 4.000 1.000 1.000.000
31-12-2022 8.256.000 0 0 0 0 6.000 2.000 0
969.000 1.900.000 2.221.000 2.137.000 1.000
-2.000 2.983.000 704.000 2.128.000 1.000
13.158.000
14.078.000
EIGEN VERMOGEN Zie jaarrekening pagina 61. Het eigen vermogen is gemuteerd met de resultaten van 2022. De bestemmingsreserve NPO is toegenomen met € 918.000 naar € 1.536.000. De bestemmingsreserve Master Amiko is gemaximeerd op € 500.000 gevormd voor de niet-ingezette bekostiging voor asielzoekers bij Master Amiko. VOORZIENINGEN De stand van de voorziening onderhoud is gedaald met € 11.000 door hogere onttrekkingen dan de dotaties. In 2022 is € 22.000 onttrokken aan de voorziening jubilea. Op basis van het personeelsbestand per 31-12-2022 is de benodigde voorziening opnieuw berekend, wat resulteert in een vrijval van € 22.000. De mutatie wordt ook beïnvloedt door de nieuwe CAO. Er is geen voorziening voor gespaarde duurzame inzetbaarheid. Er zijn geen afspraken vastgelegd met individuele medewerkers m.b.t. het sparen van duurzame inzetbaarheid. De voorziening voor langdurig zieken is per 31-12-2022 opnieuw berekend op basis van het verwachte herstelproces van de actuele langdurig zieken. Dit resulteert in een onttrekking van € 8.000 en een vrijval van € 8.000. In verband met de modernisering van het Participatiefonds moet vanaf 2022 een voorziening worden gevormd voor werkeloosheidsuitkeringen*. Voor KyK is een bedrag ingeschat van € 232.000. Afsluitend is sprake van een vrijval van € 2.000 uit de voorziening Loonsuppletie.
* Binnen KyK hechten wij een grote waarde aan het voeren van een goed personeelsbeleid, zie hiervoor ook de thema’s in hoofdstuk 2.2. Mocht onverhoopt toch blijken dat het voor beide partijen beter is afscheid te nemen van elkaar, dan wordt op een passende wijze gekeken naar de mogelijkheden die geboden worden. Actief zoeken we naar een passende oplossing binnen de wet- en regelgeving. Indien overgegaan wordt tot een transitievergoeding, wordt te allen tijde een jurist ingeschakeld om de hoogte van deze transitievergoeding te bepalen en/of te controleren. Op deze wijze zorgen wij ervoor dat de uitkeringen na ontslag zoveel mogelijk worden beperkt.
40
KORTLOPENDE SCHULDEN 2.4.3 Crediteuren: Het crediteurensaldo per 31 december 2022 kent een lichte daling t.o.v. 2021. De creditfacturen per balansdatum zijn overgeboekt naar 1.5.1 Debiteuren. 2.4.4. OCW: Hier staan bedragen van subsidie Lerarenbeurs, die terugbetaald moeten worden aan het Ministerie. In oktober 2022 is er een bevestiging ontvangen dat het ook daadwerkelijk ingehouden gaat worden. 2.4.9.1 Overige schulden Personeel: In 2021 is er een VSO opgenomen van € 75.000 (uitbetaald in 2022) en stonden hier ook kosten voor STEC. Deze laatste is overgeboekt naar overige vorderingen Personeel (1.5.7.1). Daarnaast waren er diverse nagekomen facturen die hier opgenomen zijn als schuld en betaald in 2022. Het saldo in 2022 betreffen ook facturen die betrekking hebben op 2022, maar zijn betaald in 2023. 2.4.9.2 Overige schulden Huisvesting: Deze post bestond in 2021 uit facturen van Main Energie. Deze zijn betaald in 2022. In 2022 is er voor € 12.000 aan facturen opgenomen, die betrekking hebben op 2022, maar zijn ontvangen en betaald in 2023. Daarnaast is er voor De Blinker een bedrag van € 15.000 opgenomen als stelpost voor de afrekening van de energielasten. 2.4.9.3 Overige schulden Organisatie: In 2021 is er een factuur van NEXT: tenant fase 1 opgenomen als schuld. Deze is betaald in 2022.
Het saldo in 2022 betreffen ook facturen die betrekking hebben op 2022, maar zijn betaald in 2023. 2.4.9.4 Overige schulden Activiteiten: Omdat er eind 2021 een bedrag voor noodopvang terugbetaald moest worden aan de gemeente is hier destijds een schuld opgenomen. Dit is afgewikkeld in 2022. 2.4.9.8 Overige schulden Overig: Voor voormalig Gearhing is in 2021 een bedrag opgenomen voor schulden die nog betaald moesten worden in 2022. Deze is verder niet verdeeld onder de hierboven genoemde rubrieken.De schuld die er nu nog staat betreft voornamelijk accountantskosten 2022. Deze zal in rekening worden gebracht in 2023. Daarnaast is er nog een energieschuld opgenomen voor Twa Yn Ien, waarvan het saldo per 31-12-2022 € 8.000 is. Ook staat er nog een terug te betalen bedrag aan de Provincie m.b.t. de subsidie Fries 2017/2018 (ad € 10.000). 2.4.10.2 vooruitontvangen gelden: Dit bedrag bestaat uit diverse bedragen. Zie hieronder de specificatie: Omschrijving Muzieksubsidie Gezonde school Europees Platform COA Frictie Brede school (IKC) Vreemdelingensubsidie Hoogbegaafdheid Overig Totaal
31-12-2021 44.000 18.000 6.000 5.000 21.000 0 27.000
31-12-2022 43.000 31.000 6.000 5.000 21.000 21.000 0
17.000 30.000 168.000
0 15.000 142.000
2.4.10.3 vooruitontvangen investeringssubsidies: Dit zijn investeringen die zijn gedaan vanuit ontvangsten van de Gemeente m.b.t. 1e inrichting (AMIKO) en Boppeslach (scholen voormalig Gearhing). De afschrijvingen van deze investeringen vallen jaarlijks vrij ten gunste van de exploitatie.
41
2.4.10.4 vooruitontvangen subsidies OCW: Dit bedrag bestaat uit diverse bedragen. Zie hieronder de specificatie: Omschrijving Bekostiging samenvoeging Lerarenbeurs Inhaal- en ondersteuningsprogramma Extra hulp voor de klas Doorstroom PO/VO Schoolkracht Professionalisering Expertisedeling Nieuwkomers SOOL Verbetering Basisvaardigheden Overig Totaal
31-12-2021 1.838.000 25.000 20.000 69.000 9.000 39.000 132.000 0 4.000 0 14.000 2.150.000
31-12-2022 1.538.000 23.000 20.000 0 9.000 16.000 130.000 37.000 4.000 61.000 4.000 1.842.000
DIVERSE KENGETALLEN In onderstaand overzicht zijn diverse kengetallen van KyK weergegeven, met hierbij een signaleringswaarde. De kengetallen ontstaan op basis van werkelijk gerealiseerde prestaties over 2021 en 2022. De kengetallen voor de jaren daarna zijn bepaald aan de hand van de meerjarenbegroting van KyK.
De financiële positie van KYK is gezond. De kengetallen zijn iets toegenomen ten opzichte van 2021. De solvabiliteit is iet hoger door de toename van het eigen vermogen en de voorzieningen. En de liquiditeit is ook toegenomen, ondanks de afboeking van de vordering op OCW, door de stijging van de liquide middelen.
42
KYK zit circa € 5.500.000 boven de signaleringswaarde voor bovenmatig publiek eigen vermogen van OCW en € 5.000.000 boven de berekening van PO/VO. Per ultimo 2022 liggen beide berekeningen dichter bij elkaar, vanwege het vervallen van de vordering op OCW. Alleen de berekening van het benodigde vermogen voor de resterende materiële vaste activa is verschillend. Eind 2022 is de vordering op OCW vanwege de vereenvoudiging van de bekostiging vervallen. De afboeking van de vordering is in de bovenstaande cijfers verwerkt. SOLVABILITEIT 2 De verhouding tussen eigen en vreemd vermogen, de financieringsopbouw, geeft aan in hoeverre KyK op lange termijn aan haar verplichtingen kan voldoen. De signaleringswaarde van de Onderwijsinspectie is < 30%. Zowel de voorzieningen als het eigen vermogen zijn toegenomen in 2022. Hierdoor is de solvabiliteitspositie hoger dan eind 2021. De hoge solvabiliteitspositie stelt KyK in staat om ook op lange termijn de schulden te kunnen voldoen. LIQUIDITEIT De verhouding tussen de vlottende activa en de kortlopende schulden geeft aan in hoeverre KyK op korte termijn aan haar verplichtingen kan voldoen. In de berekening is geen rekening gehouden met de in de voorzieningen opgenomen verplichtingen. De signaleringswaarde van de Onderwijsinspectie is < 0,75.
KyK heeft in 2022 bewust gekozen om de balansposten zo leeg mogelijk te houden aan het einde van het jaar, waardoor de ratio is toegenomen. De hoge liquiditeitspositie stelt ons in staat gemakkelijk onze schulden te voldoen. HUISVESTINGSRATIO De huisvestingsratio geeft aan welk deel van de totale lasten is besteed aan huisvesting. De signaleringswaarde van de Onderwijsinspectie is > 10%. KyK valt ook in de toekomst binnen deze signaleringswaarden van OCW. WEERSTANDSVERMOGEN Het weerstandsvermogen geeft een indicatie van de financiële reservepositie. De signaleringswaarde van de Onderwijsinspectie is < 5% en <20%. KyK komt eind 2022 op de bovengrens uit. In de meerjarenbegroting wordt de komende jaren middelen geïnvesteerd in het onderwijs, waardoor deze ratio zal afnemen. RENTABILITEIT KyK heeft in 2022 een positief waardoor zij, ondanks een negatieve begroting 2022, boven de signaleringswaarde van OCW uit. OCW bekijkt deze signaleringswaarde echter over meerdere jaren. In 2023 probeert KyK wederom haar vermogenspositie te laten slinken, door impulsen te geven aan het onderwijs en mede als gevolg van de verwachte extra energielasten. Voor een uitgebreide toelichting wordt verwezen naar de begroting 2023.
VERMOGENSPOSITIE VAN KYK Vanaf boekjaar 2020 zijn schoolbesturen verplicht een toelichting te geven op de reservepositie. De reserves dienen getoetst te worden aan de nieuwe signaleringswaarde met betrekking tot mogelijk bovenmatig vermogen. Toetsing aan deze signaleringswaarde geeft dat KyK te classificeren is als ‘boven niveau’. Dit betekent dat de reserves van KyK hoger zijn dan de signaleringswaarde toestaat. In de meerjarenbegroting van KyK zijn de eerste stappen zichtbaar over de wijze waarop de bovenmatige reserve afgebouwd wordt. De komende jaren is een negatief resultaat begroot, waarbij projectmatige impulsen gegeven worden aan het onderwijs. Naast de meerjarenbegroting 2023 zal aanvullend een impuls gegeven worden aan het onderwijs binnen KyK. In 2023 zal beleid met betrekking tot de ‘kwaliteitsimpuls’ nader worden uitgewerkt. Bovenop de negatieve begrotingen vanuit de meerjarenbegrotingen, wordt aanvullend nog een deel van het vermogen beschikbaar gesteld om deze kwaliteitsimpuls te kunnen uitvoeren. 43
Aanvullend dient opgemerkt te worden dat de voorziening groot onderhoud nog niet gewaardeerd wordt volgens de componentenbenadering. KyK maakt gebruik van de uitzonderingsregel die tot 2023 nog geldt. Het standpunt hierbij is dat de huidige waarderingsmethode beter aansluit bij de feitelijke situatie van KyK. Per 1 januari 2024 moet waardering volgens de componenten benadering plaatsvinden. Dit betekent een verschuiving vanuit de reserves naar de voorziening groot onderhoud. De effecten van deze verschuiving worden in 2023 nader uitgewerkt. Signalen vanuit collega besturen geeft dat waardering volgens de componentenbenadering een omvangrijke afname van de reserves tot gevolg heeft.
44
VERSLAG RAAD VAN TOEZICHT ALGEMEEN Naast de statutaire taken zijn thema’s voor de raad van toezicht in 2022 geweest: start van de nieuwe fusieorganisatie KyK, rust en balans behouden in de top van de organisatie, Covid-19 en de gevolgen daarvan voor leerlingen en medewerkers van KyK. SAMENSTELLING Voorzitter: Harry Oosterman Leden: Marianne Volp – Kortenhorst Pieter Schram Irene Barends Marjolijn Miltenburg Tijdens het eerste jaar is nog niet met commissies gewerkt. Een uitzondering is de renumeratiecommissie. De overige commissies worden in 2023 vastgesteld. VISIE OP TOEZICHT De raad van toezicht werkt vanuit het vastgestelde toezichtkader. Daarin is de visie op toezicht geformuleerd: De raad van toezicht ziet erop toe dat het college van bestuur de stichting bestuurt conform de kernwaarden, missie en visie van de stichting. Daarnaast treedt de raad van toezicht op als kritische sparringpartner en als klankbord van het college van bestuur en in zijn rol van werkgever zorgt de raad van toezicht voor een goed functionerend college van bestuur. De RvT heeft een toegevoegde waarde door inbreng van ervaring en expertise en een opbouwende/kritische houding ten opzichte van het college van bestuur. De raad van toezicht wil een meerwaarde bieden voor de ontwikkeling van KyK en de kinderen die onze scholen bezoeken.
De raad van toezicht richt zich daarbij nadrukkelijk op het belang van de stichting en op zijn maatschappelijke opdracht. Daarin staat het leren, ontwikkelen en een veilig gevoel van kinderen voorop. De RvT streeft naar een goede werkrelatie met het CvB. Dit vraagt van bestuur en toezichthouders een professionele, open houding, met vertrouwen in en respect voor elkaars rol. Vertrouwen en respect zijn ook kernwaarden in de contacten van de raad van toezicht met interne – en externe belanghebbenden. Zowel raad van toezicht als college van bestuur hebben hierin een belangrijke voorbeeldfunctie. De RvT zoekt in de samenwerking met het CvB een goede balans tussen ruimte en vertrouwen geven aan de ene kant en controle uitoefenen en afstand nemen aan de andere kant. Alleen in situaties met bijzondere risico’s kan het nodig zijn het toezicht te intensiveren. Daarbij ziet de raad van toezicht er vooral op toe dat het college van bestuur zelf goed in control blijft. De RvT is zichtbaar en benaderbaar voor alle belanghebbenden; de raad probeert aanwezig te zijn bij openingen, bijzondere vieringen en medewerkers-bijeenkomsten. In contacten met de organisatie en de omgeving stelt de raad zich rolbewust op. VERGADERINGEN In 2022 is de raad van toezicht negen keer bijeengeweest met de bestuurder. Daarnaast hebben gesprekken plaatsgevonden vanuit de werkgeversrol college van bestuur.
Tweemaal sprak de raad van toezicht formeel met de GMR. De leden van de raad hebben in verschillende samenstellingen deelgenomen aan de werving en selectie van twee nieuwe leden voor de RvT. De voortgang van de organisatie wordt iedere bijeenkomst besproken. Daarbij is structureel aandacht voor de werkgeversrol van de bestuurder en het harmonisatieproces van de fusiestichting. De bestuurder maakt voor iedere bijeenkomst een voortgangsrapportage. 45
Tijdens de eerste bijeenkomst in 2022 op 18 januari is de begroting 2022 goedgekeurd. De systematieken van de vorige organisaties zijn hierbij nog niet helemaal op elkaar afgestemd. De voortgang van de organisatie besproken aan de hand van de waarnemingen van de eerste periode van de bestuurder. Op 11 februari is een extra onlinebijeenkomst ingelast in verband met de problematiek rondom het contract met leverancier Dyade. De bijeenkomst van 29 maart stond opnieuw in het teken van de voortgang binnen de organisatie. Zowel het dagelijks proces als de harmonisatie kwamen hierbij aan de orde. Met name het contract met AFAS/Consent, de financiële middelen en de inzet van de NPO-middelen zijn aan de orde geweest. De bespreking van de jaarstukken 2021, het contract met de accountant en de risico-inventarisatie en naleving wettelijke voorschriften stonden centraal op de (online) bijeenkomst van 28 juni. In aanwezigheid van de accountant heeft de RvT het accountantsverslag besproken. De RvT heeft geconstateerd dat de middelen die het bestuur heeft ontvangen op grond van de wet op primair onderwijs op een rechtmatige en doelmatige wijze zijn bestemd. De raad heeft de jaarstukken goedgekeurd. Op 5 juli heeft de RvT vergaderd op locatie en afgesloten met een diner.
De reguliere voortgang is aan de orde geweest en daarnaast is specifiek stilgestaan bij een aantal juridische en klachtenprocedures en de sluiting van de Wynbrekker in Oosterzee en de fusie van de scholen in Boazum en Wiuwert naar de Bûtensprong. Op 6 september hebben de GMR en de RvT een gezamenlijke bijeenkomst gehad. Naast een kennismaking is ook het jaarlijkse gesprek functioneren van de bestuurder aan de orde geweest. De eerste hei-bijeenkomst van de RvT heeft plaatsgevonden op 12 september met als doel te komen tot reglementen RvT en CvB en een toezichtkader onder begeleiding van Sake Saakstra en Ingrid van Veen. De resultaten van de hei-bijeenkomst zijn aan de RvT gepresenteerd op 1 november 2022. Er zijn afspraken gemaakt over evaluatie van het functioneren van de raad. Deze worden in 2023 structureel opgepakt. Daarnaast zijn de thema’s van deze bijeenkomst reguliere voortgangsrapportage voor de organisatie, financiële stand van zaken t/m augustus 2022, Kwaliteit van opbrengsten en kengetallen HR, de besturingsfilosofie en werving en selectie nieuwe leden RvT. In de laatste bijeenkomst van 2022 op 20 december, is de begroting voor 2022 goedgekeurd. Ook zijn de reglementen RvT en CvB vastgesteld en wordt stilgestaan bij de reguliere voortgang van de organisatie, waaronder de aankondiging van het reguliere vierjaarlijkse bestuursonderzoek door de onderwijsinspectie.
De raad geeft goedkeuring aan het voorstel voor de sluiting van De Fôlefinne in Easterwierrum, wegens teruglopende leerlingaantallen. Er wordt stilgestaan bij de remuneratie van de bestuurder. Tot slot treden conform het rooster van aftreden de heer Schram en mevrouw Volp af uit de raad van toezicht van KyK. Zij worden bedankt voor hun inzet. Uit de werving en selectie van nieuwe leden zijn twee kandidaten voorgedragen: mevrouw Reinate Timmer (portefeuille financiën) en de heer Thijs Praamstra (portefeuille onderwijs). De voorgedragen kandidaten worden aangesteld per 1 januari 2023, respectievelijk 1 februari 2023, met instemming van de GMR. VERGOEDING De toezichthouders worden bezoldigd conform het vastgestelde beleidsdocument ‘Honorering en onkostenvergoeding Raad van Toezicht’ dat is besproken op 6 december 2021 en vastgesteld per 1 januari 2022. De honorering van een lid van de Raad van Toezicht gaat uit van een uurtarief van € 60,- en een gemiddeld tijdsbeslag van 126 uur per jaar, inclusief commissiewerk, scholing, “piek– en dalbelasting”. Honorering op jaarbasis: € 7.560,-.