Bijlage 3 Jaarverslag 2022 Empatec NV
Tekst van het document
Jaarverslag 2021 Empatec NV
Inhoudsopgave Empatec in het kort ....................................................................................................................................... 3 1. Verslag Raad van Commissarissen ............................................................................................................. 6 2 Verslag van de directie ............................................................................................................................. 14 2.1 Algemeen ................................................................................................................................................... 14 2.2. Visie en strategie ....................................................................................................................................... 15 2.3 Resultaten van de re-integratie activiteiten van Pastiel en Wurkjouwer ................................................... 17 2.4 Resultaten van de vakbedrijven van Empatec............................................................................................ 22 2.5. Personele ontwikkeling ............................................................................................................................. 26 2.5.1. Bezetting ............................................................................................................................................
26 2.5.2 Ziekteverzuim...................................................................................................................................... 29 2.5.3 Opleidingen ......................................................................................................................................... 29 2.5.4. Ondernemingsraad ............................................................................................................................ 30 2.6 Financiële ontwikkeling .............................................................................................................................. 31 2.7 Investeringen.............................................................................................................................................. 33 2.8 Kwaliteit, Arbo en Milieu (KAM) ................................................................................................................. 33 2.9 Financiering en liquiditeit ........................................................................................................................... 34 2.10 Interne beheersing ...................................................................................................................................
34 2.11 Ontwikkelingen en vooruitzichten 2022 ................................................................................................... 35 2.12 Risico paragraaf ....................................................................................................................................... 36 2.13 Continuïteit .............................................................................................................................................. 37 2.14 Organisatie en stakeholders .................................................................................................................... 37 2.15 Tenslotte .................................................................................................................................................. 39 3 Jaarrekening 2021 Empatec NV................................................................................................................. 40 3.1 Geconsolideerde balans per 31 december 2021 ........................................................................................ 40 3.2 Geconsolideerde winst- en verliesrekening 2021 ....................................................................................... 41 3.3 Geconsolideerd kasstroomoverzicht 2021 .................................................................................................
42 3.4 Grondslagen voor de financiële verslaglegging (geconsolideerd) .............................................................. 43 3.5 Toelichting op de geconsolideerde balans per 31 december 2021 ............................................................ 50 3.6 Toelichting op de geconsolideerde winst- en verliesrekening 2021 ........................................................... 53 3.7 Enkelvoudige balans per 31 december 2021 Empatec NV ......................................................................... 56 3.8 Enkelvoudige winst- en verliesrekening 2021 Empatec NV ........................................................................ 57 3.9 Toelichting op de enkelvoudige balans per 31 december 2021 ................................................................. 58 3.10 Toelichting op de enkelvoudige winst- en verliesrekening 2021 .............................................................. 62 3.11 Overige informatie ................................................................................................................................... 64 3.12 Overige gegevens .....................................................................................................................................
66 3.13 Controleverklaring ................................................................................................................................... 68
Jaarstukken Empatec NV 2021 - 2
Empatec in het kort Empatec, Pastiel en Wurkjouwer
Empatec NV is de overkoepelende organisatie van Empatec, Pastiel en de Wurkjouwer. Deze bedrijven vormen een moderne, maatschappelijke onderneming en bieden, samen met vier gemeenten in Fryslân-West, een toegevoegde waarde voor mensen die via de Participatiewet en de voormalige WSW een beroep op ons doen. Daarnaast zijn wij een volwaardige partner voor alle opdrachtgevers door het leveren van producten en diensten die waarde toevoegen. Wij geloven dat er voor alle mensen een plek is op de publieke en private arbeidsmarkt. De gemeenten, onze medewerkers en onze klanten hebben een groot belang bij een economisch gezond bedrijf dat voor iedereen met een afstand tot de arbeidsmarkt werk, inkomen, groei, identiteit en zelfstandigheid betekent of kan betekenen. En dat is wat wij doen. Passie voor onze mensen
• • •
We bestaan voor onze mensen en door onze mensen. We werken iedere dag met hart en ziel aan het verbeteren van de relaties met onze omgeving. We zijn trots op onze mensen en het werk dat ze leveren.
Empatec Empatec is een ambitieus sociaal ontwikkelbedrijf en met 1100 medewerkers één van de grootste werkgevers van Friesland. Ongeveer de helft van onze medewerkers werkt bij reguliere werkgevers op de private arbeidsmarkt, de andere helft bij onze bedrijven in Sneek, Franeker en Wier.
Wij geloven in werk en de functie ervan voor mens en maatschappij. Wij bieden zinvol werk aan medewerkers met afstand tot de arbeidsmarkt. We willen met alles wat we doen toegevoegde waarde leveren aan onze mensen, de maatschappij en onze klanten. Wij geloven in werk! Pastiel Pastiel begeleidt zoveel mogelijk op maat mensen, die nu niet zelfstandig het minimumloon kunnen verdienen, naar regulier betaald werk. Hiervoor richten we onze energie op de toekomst en de mogelijkheden van mensen. We hebben aandacht voor de persoonlijke situatie van onze mensen en weten wat er speelt. Thuis en op de werkvloer. Ook naar de werkgever toe tonen we interesse. Zo weten we wat de situatie is en hoe de organisatie eruit ziet. We denken in oplossingen die werken en bespreken we problemen als deze zich voordoen. We zijn continu in beweging, signaleren kansen in de markt en zijn loyaal. Met enthousiasme werken we aan de doelen die we hebben gesteld en zijn we gefocust op resultaat. Zonder het belang van de ander uit het oog te verliezen. Dit doen we met de blik vooruit, praktisch en gedreven. De juiste werkplek Empatec biedt de juiste werkplek voor iedereen met afstand tot de arbeidsmarkt. Wij geloven in werk en geloven in de mogelijkheden van mensen. Wij leveren daarmee toegevoegde waarde aan ons product of aan onze dienst.
Dat doen we met een moderne infrastructuur in 6 vakbedrijven, verspreid over ons hele regionale werkgebied. Onze vakbedrijven hebben alle benodigde certificeringen en keurmerken waar dit van toepassing is.
Empatec biedt een passende arbeidsmatige werkomgeving aan waarin mensen kunnen werken en groeien. We zijn ons bewust van onze verantwoordelijkheid en gaan daarom duurzaam om met de Jaarstukken Empatec NV 2021 - 3
mensen en de middelen waarmee wij werken. We streven hierbij naar de best haalbare kwaliteit van ons werk. Daarom werken we actief en met aandacht aan onze opdrachten en aan het goed volbrengen hiervan. Empatec biedt verschillende diensten en producten aan, deze werkzaamheden zijn onderverdeeld in de volgende bedrijven. Zij zetten zich met plezier in voor onze veelzijdige opdrachtgevers:
• • • • • •
Dienstverlenende bedrijven: Publieke Werken, Natuurbeheer, Hoveniers en Facilitaire Services Verpakken (food en non-food) Metaal (o.a. plaatbewerking en montage) Meubel (o.a. machinaal en handmatig) Tomatenkas (o.a. telen tomaten en detacheren in sector agrarisch, groenten en fruit) Detachering & Coaching
Wurkjouwer Kandidaten die nog niet voldoen aan de instroomeisen van Pastiel worden met diverse programma’s bij de Wurkjouwer voorbereid op het arbeidsproces. Bij de Wurkjouwer is aandacht voor de individuele ontwikkeling van de belangrijkste basisvaardigheden die noodzakelijk zijn om ‘arbeidsfit’ te worden. Tijdens het Wurkjouwer-traject vindt een nauwkeurige monitoring plaats van kandidaten. Gedurende dit traject wordt, in samenwerking met de opdrachtgevers Súdwest-Fryslân en De Fryske Marren, bepaald in welke mate kandidaten kunnen doorgroeien naar een re-integratietraject bij Pastiel. Bij kandidaten waar dit helaas niet slaagt, heeft de Wurkjouwer een belangrijke doorverwijsfunctie. Doorverwijzing (via de gebiedsteams) naar een betere zorg, dagbesteding, onderwijs of vrijwilligerswerk behoort tot de mogelijkheden. Omdat Wurkjouwer ook regelmatig stages organiseert, komt het gelukkig ook voor dat kandidaten vanuit de Wurkjouwer rechtstreeks uitstromen naar de arbeidsmarkt. Juridische structuur Empatec NV is statutair gevestigd te Sneek en geregistreerd onder KvK-nummer 01095065. Empatec NV voert werkzaamheden uit in opdracht van de deelnemende gemeenten in de GR Fryslân-West in het kader van gesubsidieerde arbeid geregeld in de wet sociale werkvoorziening en de Participatiewet. Alle aandelen Empatec NV worden gehouden door de Gemeenschappelijke Regeling Fryslân-West.
Empatec NV is 100% eigenaar van Empaselect BV en Empathiek BV en heeft sinds 2019 een belang van 24% in Grienskip BV (een samenwerking met Wetterskip Fryslân en Caparis). Empaselect BV is statutair gevestigd te Sneek en geregistreerd onder KvK nummer 01106642. Empaselect BV voert re-integratieactiviteiten uit in opdracht van de deelnemende gemeenten in de GR Fryslân-West. Empathiek BV is statutair gevestigd te Sneek en geregistreerd onder KvK nummer 81113870. Empathiek BV is eind 2020 opgericht voor de dienstverbanden van medewerkers vanuit de Participatiewet (die vallen onder de in juli 2021 in werking getreden CAO Aan de Slag).
Jaarstukken Empatec NV 2021 - 4
Jaarstukken Empatec NV 2021 - 5
1. Verslag Raad van Commissarissen Aanbieding jaarverslag
Hierbij biedt de Raad van Commissarissen het jaarverslag van Empatec NV aan waarin de jaarrekening over 2021 is opgenomen. Het jaarverslag is opgesteld door de bestuurder. Van der Veen & Kromhout Accountants en Adviseurs – door de Algemene Vergadering van Aandeelhouders (AVA) als accountant benoemd - heeft de jaarrekening 2021 gecontroleerd en voorzien van een goedkeurende controleverklaring. De controleverklaring is opgenomen onder de Overige gegevens. Zowel de auditcommissie als de voltallige Raad van Commissarissen hebben met de accountant de belangrijkste bevindingen ten aanzien van de uitgevoerde controle besproken, ook waar het betreft de ontwikkeling van de interne beheersing. Tevens is het jaarverslag in aanwezigheid van de bestuurder besproken in de Raad van Commissarissen. De Raad van Commissarissen is van mening dat dit jaarverslag voldoet aan alle geldende voorschriften en aan de eisen van good governance. De Raad van Commissarissen stemt in met de jaarrekening 2021 en kan zich verenigen met het voorstel van de bestuurder om het resultaat € 490.000 over het boekjaar 2021 toe te voegen aan de algemene reserve. Op 29 juni 2022 wordt de jaarrekening tijdens de AVA ter vaststelling voorgelegd.
De Raad van Commissarissen stelt voor dat aan de bestuurder decharge wordt verleend voor het gevoerde beleid, dat aan de Raad van Commissarissen decharge wordt verleend voor het gehouden toezicht en dat de jaarrekening wordt vastgesteld. Een bewogen jaar
Wij geloven in werk! Daar draait het om bij Pastiel, Wurkjouwer én Empatec. Beiden spelen ze een essentiële rol bij de sociale opdracht van het bedrijf. Pastiel helpt mensen in de bijstand aan betaald werk. Empatec biedt mensen met een chronische beperking een passende werkplek. Dit is van het grootste belang voor de toekomst van iedereen met een afstand tot de arbeidsmarkt in westelijk Fryslân. De sociale opdracht en missie van Empatec NV hebben daarom de volledige aandacht van de Raad van Commissarissen. Een uitdagende taak, die niet alleen in een grote bestuurlijke dynamiek inhoud moest krijgen, maar ook door de coronacrisis, die helaas in 2021 ook de dagelijkse gang van zaken sterk beïnvloedde. In 2021 konden belangrijke stappen worden gezet rondom de koers en van Empatec voor de komende jaren, hetgeen uiteindelijk resulteerde in de businesscase Werkleerbedrijf Fryslân-West 2022-2026. Deze businesscase kwam tot stand in een gezamenlijk proces met de vier in de Gemeenschappelijke Regeling Werkvoorzieningsschap Fryslân-West (hierna: de GR) samenwerkende gemeenten en Empatec NV, en is in het voorjaar van 2022 door de Colleges aan de gemeenteraden is voorgelegd. Dat vergde veel inzet van de Directie, management, medewerkers en ook de Raad van Commissarissen Empatec NV sluit het jaar financieel goed af.
Het resultaat was beter dan begroot doordat er ook sterk op kosten is gestuurd en tevens keuzes zijn gemaakt in de sfeer van producten en afnemers. Voorts werd Empatec NV voor de financiële gevolgen van COVID-19 door het Rijk gecompenseerd.
Jaarstukken Empatec NV 2021 - 6
Samenstelling Raad van Commissarissen In 2021 is de samenstelling van de Raad gewijzigd. Een en ander leidt tot het volgende overzicht van de samenstelling van de Raad van Commissarissen van Empatec NV gedurende 2021: Naam
Benoemd
Zitting tot
Beroep in 2021
Nevenfuncties in 2021
Honorarium 2021
E. van der Sluis (m, 1969) voorzitter en lid remuneratie commissie H. A. Bouma (m, 1955) vicevoorzitter en lid audit commissie
29-11-2018
29-11-2022 (herbenoembaar)
Directeur LTO Noord
Geen
€ 9.000
29-11-2018
29-11-2022 (herbenoembaar)
Managing director LIMIS Development BV
€ 7.500
A.M. Hiemstra (v, 1970), lid en lid remuneratie commissie A. Antuma (v, 1969), lid
01-01-2014
13-12-2021
HR Manager Intergas Verwarming BV
Voorzitter RvC Douma Staal BV, Voorzitter RvA RUG- Campus Fryslân; Lid RvC Lode Holding BV Groningen; Voorzitter bestuur Technolab SúdwestFryslân; bestuurslid ondernemersvereniging Top&Twel; voorzitter project support Gobabis (ontwikkelings samenwerking) Geen
23-04-2020
23-04-2024 (herbenoembaar)
Geen
€ 6.000
D. Plantinga (m, 1964) lid en voorzitter audit commissie J. S. Huizinga (m, 1961) lid en voorzitter audit commissie
01-01-2015
25-02-2021
Directeur cooperatieve Rabobank Belasting adviseur Caraad
Lid RvA MSB Isala; Lid RvC Retoil Holding BV Heerenveen
€ 1.250
25-02-2021
25-02-2025 (herbenoembaar)
Partner Deloitte Accountants BV (t/m juli 2021)
Lid RvT stichting MEE Noord; Voorzitter College van kerkrentmeesters Protestantse gemeente Heerenveen
€ 6.250
Zelfstandig adviseur en toezichthouder Konfiansa BV
€ 6.000
Bestuurslid Stichting Friesland 1940-1945
Met het statutaire vertrek van mevrouw Hiemstra (niet herbenoembaar na 2 termijnen van 4 jaar) is eind 2021 de (externe) werving in gang gezet voor een nieuwe lid van de RvC.
Jaarstukken Empatec NV 2021 - 7
Aan de Raad van Commissarissen is sinds begin 2021 als trainee toegevoegd mevrouw F. Sjoerdsma. Zij is directeur Messor en mede eigenaar Humainr en heeft de ambitie zich te bekwamen in toezichtsrollen door middel van opleidingen en een traineeship. Mevrouw Sjoerdsma participeert in de vergaderingen als ware zij regulier lid van de RvC, maar zonder stemrecht. Diversiteit Empatec streeft naar een evenwichtige verdeling tussen mannelijke en vrouwelijke topfunctionarissen. In 2021 bestond de directieteam van Empatec uit één vrouwelijke en drie mannelijke directieleden, waarvan één statutair bestuurder. De Raad van Commissarissen bestaat uit drie mannelijke en twee vrouwelijke commissarissen. Remuneratie Bestuur en Raad van Commissarissen Empatec valt formeel niet onder de strekking van de Wet Normering bezoldiging Topfunctionarissen in de publieke en semipublieke sector (WNT). Maar Empatec beschouwt de WNT wel als een referentiekader en houdt zich daaraan. Gezien de aard van het bedrijf en de context waarbinnen Empatec opereert, is een transparante verantwoording over de beloning van de commissarissen en bestuurders binnen Empatec in onze ogen wenselijk. De betalingen in 2021 zijn opgenomen in het overzicht ‘Samenstelling Raad van Commissarissen Empatec NV’ en in de jaarrekening. De Raad van Commissarissen past geen systeem van variabele beloning toe.
Overige arbeidsvoorwaardelijke regelingen en kostenvergoedingen volgen de bepalingen uit de arbeidsvoorwaardenregeling Empatec NV en de Empatec bedrijfsregelingen. Aanstellingstermijn bestuurder De aanstelling van de bestuurder bij Empatec is voor onbepaalde tijd (arbeidsrechtelijke overeenkomst). De heer H. de Wit is sinds 1 mei 2017 in dienst bij Empatec. Zijn opzegtermijn is een maand. Voor Empatec is de opzegtermijn één maand bij een dienstverband korter dan vijf jaar en voor elke volgende vijf jaar één maand extra. Hierbij geldt een maximum van vier maanden.
Begin 2021 is gebleken dat de heer H. de Wit in verband met ziekte langere tijd afwezig zou zijn. Daarom is in april 2021, met instemming van de (gemeentelijke) aandeelhouders, de heer R. Geerling als interim algemeen directeur aangesteld. Gedurende 2021 is gebleken dat de afwezigheid van de heer De Wit langere tijd zou kunnen duren. Om die reden is in gezamenlijk overleg besloten dat de heer De Wit vrijwillig per 31 december 2021 afstand neemt van zijn statutaire positie als bestuurder en zal in 2022, eveneens in samenwerking met de (gemeentelijke) aandeelhouders, de functie van bestuurder definitief worden ingevuld. Activiteiten Raad van Commissarissen De Raad van Commissarissen heeft in 2021 achtmaal formeel vergaderd. Daarnaast hebben op meerdere momenten informele overleggen plaatsgevonden (uit hoofde van de advies- en werkgeversrol), waarbij de Raad en directieteam elkaar hebben bijgepraat over actuele ontwikkelingen zoals over het keuzedocument, de tijdelijke externe invulling van de functie van directeur-bestuurder vanwege ziekte, de kostenverdeling GR-NV en de concept businesscase. Vanwege de corona-maatregelen zijn dit voor het merendeel digitale vergaderingen geweest. In zijn vergaderingen heeft de Raad zich daarbij onder meer gericht op:
• • • •
de realisatie van de taken en doelstellingen van NV Empatec; het houden van toezicht op het functioneren van directeur-bestuurder /directie; de realisatie van haar sociale opgave voor mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt; de financiële verslaglegging en toezicht op het doorvoeren van verbeteracties naar aanleiding van het rapport van Intobest; Jaarstukken Empatec NV 2021 - 8
•
de naleving van wet- en regelgeving.
Daarnaast heeft de Raad onder meer de volgende onderwerpen besproken: • • • • • • • • • •
het keuzedocument van de deelnemende gemeenten; de herziening van de kostenverdeling GR-NV vanaf boekjaar 2020; de (concept) businesscase werkleerbedrijf Fryslân West en besluitvormings- en communicatieplan; financiële toekomstverkenning van Empatec; omzetontwikkeling topklanten en deelnemende gemeenten; gang van zaken bij deelnemingen en verbonden partijen van Empatec; Cedris benchmark 2020; herpositionering biomassa centrale; de uitkomst van de raadsenquête van de gemeente Súdwest-Fryslân inzake Empatec; verschillende governance aangelegenheden waaronder de werving van nieuwe leden van de RvC.
Tenslotte heeft de Raad onder meer de volgende onderwerpen goedkeuring verleend: • • •
het jaarverslag 2020, inclusief de jaarrekening; de begroting 2022 en meerjarenraming 2023-2026; transformatie vakbedrijf Meubel;
De vergaderingen van de Raad van Commissarissen zijn genotuleerd. Tevens zijn actie- en besluitenlijsten bijgehouden. De directeur-bestuurder a.i. heeft de Raad van Commissarissen zowel mondeling als schriftelijk regelmatig geïnformeerd over de externe ontwikkelingen, de beoogde doelen en behaalde resultaten. Bij de vergaderingen waren de directeur-bestuurder a.i., de operationeel directeur en de manager Finance & Control van NV Empatec aanwezig. Ook zijn er verschillende presentaties gegeven door medewerkers van Empatec. Overleg Raad van Commissarissen met stakeholders De Raad van Commissarissen heeft in 2021 regelmatig overleg gehad met de stakeholders van Empatec, zoals gemeenten (wethouders en ambtelijk). In deze overleggen is onder meer besproken:
• • • • • •
• •
de ontwikkeling richting een werkleerbedrijf en de governance van de onderneming; de doorbelasting van kosten tussen de GR Fryslân-West en NV Empatec en hiermee samenhangende gemeentelijke bijdrage; de jaarrekening en het jaarverslag 2020; de begroting 2021 en 2022; proces en besluitvorming bij de selectie van de directeur-bestuurder a.i. de noodzaak om tot heldere beleidskeuzes te komen in het keuzedocument en hieruit voorvloeiende businesscase, dat mede het kader vormt voor de Raad van Commissarissen voor de uitoefening van haar toezichtfunctie; de inbreng van directie en Raad van Commissarissen in reactie op het keuzedocument en concept businesscase werkleerbedrijf Fryslân-West; de behoefte van zorgvuldige berichtgeving rondom Empatec NV naar gemeenteraden en in de media.
Daarnaast hebben de voorzitter en vicevoorzitter van de Raad van Commissarissen zitting gehad in de klankbordgroep die de ontwikkeling van de businesscase begeleidde. Tenslotte hebben de Jaarstukken Empatec NV 2021 - 9
voorzitter en vicevoorzitter van de Raad van Commissarissen op vrijwillige basis deelgenomen aan de besloten en openbare verhoren (hier is alleen de voorzitter voor uitgenodigd) zoals die zijn afgenomen door de commissie raadsenquête Empatec van de gemeente Súdwest-Fryslân. Overleg Raad van Commissarissen en de Ondernemingsraad Het contact met de Ondernemingsraad is open en constructief. De voltallige Raad van Commissarissen heeft in mei 2021 afstemming gehad met voltallige ondernemingsraad. Daarnaast heeft een van de commissarissen regelmatige contact met de Ondernemingsraad. Belangrijke thema’s in de overleggen waren de ontwikkeling richting een werkleerbedrijf naar aanleiding van het keuzedocument, de organisatieontwikkeling en het personele beleid. Ook is de Ondernemingsraad betrokken geweest bij de selectie van de directeur-bestuurder a.i. Overleg Raad van Commissarissen en de accountant In 2021 heeft de Raad van Commissarissen met de accountant gesproken over de jaarrekening 2020 en zijn bevindingen hierbij. Overige activiteiten De leden van de Raad van Commissarissen zorgen ervoor voortdurend op de hoogte te blijven van de ontwikkelingen in de branche en de benodigde kennis en ervaring op te doen. Daarnaast ontvangen de leden van de Raad van Commissarissen relevante informatie van de directeurbestuurder a.i.
Zelfevaluatie In overeenstemming met best practices van good governance en de Branchecode Cedris evalueert de Raad van Commissarissen zichzelf jaarlijks. Ook in 2021 heeft de Raad uitdrukkelijk stilgestaan bij zijn eigen functioneren. Eens in de drie jaar vindt de zelfevaluatie plaats onder begeleiding van een externe deskundige. Deze extern begeleide zelfevaluatie heeft in het voorjaar van 2021 plaats gevonden. Inzichten over het functioneren van de Raad en het samenspel met bestuurder en directieteam zijn vastgelegd en hebben op onderdelen geleid tot aanpassingen in het functioneren van de Raad. Commissies Raad van Commissarissen De Raad van Commissarissen kent een Auditcommissie en een Remuneratiecommissie. De Auditcommissie bereidt het toezicht van de Raad van Commissarissen voor op het gebied van de financiële informatieverschaffing, het systeem van interne beheersing en controle van risico’s, het controleproces van de accountant en de naleving van wet- en regelgeving. De Remuneratiecommissie adviseert de Raad over arbeidsvoorwaarden (waaronder de beloning) en beoordeling van de directeur-bestuurder en aanverwante onderwerpen. Auditcommissie De Auditcommissie bestond in 2021 uit de heer D. Plantinga (voorzitter tot maart 2021) en de heer H. Bouma. Ingaande maart 2021 heeft de heer S. Huizinga de voorzittersrol van de Auditcommissie overgenomen.
De vergaderingen van de Auditcommissie worden bijgewoond door de directeurbestuurder a.i. en de manager Finance & Control en de operationeel directeur.
De Auditcommissie heeft overleg gevoerd met de accountant in het kader van de jaarrekening en het jaarverslag 2020, alsmede over diens bevindingen ten aanzien van de ontwikkeling van de interne beheersing. In de Auditcommissie kwamen o.a. de volgende onderwerpen aan bod: Jaarstukken Empatec NV 2021 - 10
• • • • • • • • • • •
de jaarrekening en het jaarverslag 2020; de maandelijkse financiële rapportages en prognoses per kwartaal; de kostenverdeling tussen de GR en NV ingaande 2020; de stuurinformatie; actuele en latente bedrijfsrisico’s; liquiditeit en financiering; follow up van de Intobest adviezen en overige adviezen (o.a. van de accountant) om de interne beheersing te verbeteren; financiële toekomstverkenning van Empatec; omzetontwikkeling topklanten en deelnemende gemeenten; verdieping deelnemingen en verbonden partijen van Empatec; de begroting 2022 en meerjarenraming 2023-2026.
Remuneratiecommissie In 2021 bestond de Remuneratiecommissie uit de heer E. van der Sluis en mevrouw A. Hiemstra. In de Remuneratiecommissie kwamen de volgende onderwerpen aan bod:
• • •
•
(langdurige) ziekte van de directeur-bestuurder; opstellen profiel, werving en selectie en benoeming directeur-bestuurder a.i.; gesprekken met de directeur-bestuurder rondom zijn statutaire rol als bestuurder gezien de verwachte langdurige ziekte. Dit heeft er uiteindelijk toe geleid dat in gezamenlijk overleg de directeur-bestuurder zijn statutaire rol als bestuurder eind 2021 heeft neergelegd; communicatie en afstemming van bovenstaande met (gemeentelijke) aandeelhouders.
Overige aandachtspunten van de Raad van Commissarissen Financiële continuïteit In de jaren 2019 en 2020 heeft de Raad van Commissarissen veel gesproken over de langere termijn financiële aspecten van Empatec NV. Hoewel de vennootschap steeds positieve resultaten toonde, was duidelijk dat het niet tot in lengten van dagen vol te houden zou zijn de aan het eind van het vorige decennium toenemende verliezen van de GR te blijven aanzuiveren. Vanaf het verslagjaar 2019 is Empatec NV, na overleg met de GR, daar dan ook mee gestopt. Het was niet langer verantwoord. De in de GR deelnemende gemeenten hebben daarop hun bijdrage aan de GR in stappen verhoogd naar een niveau dat in de sector gebruikelijk is. Voorts hebben de gemeenten in 2020 een eenmalige kapitaalsinjectie gedaan in de GR. Ook Empatec NV heeft geholpen de liquiditeit van de GR te versterken door aflossing van een groot deel van de rekening courant schuld van de NV aan de GR. Voorts heeft Empatec NV begin 2021 ingestemd met een andere verdeling van kosten (met terugwerkende kracht tot 2020), die leidt tot een structurele verlaging van de kosten van de GR en een verhoging van de kosten van de NV. Op deze wijze is -vooruitlopend op de businesscase die de verdere toekomst beschouwt- een financieel stabiele basis gelegd voor de GR, met afspraken die voor Empatec NV hanteerbaar zijn.
De Raad van Commissarissen is van oordeel dat Empatec NV een financieel gezond bedrijf is dat tegen een stootje kan. Ook in 2022 zal dat het geval zijn. Voor de jaren daarna is van belang dat goede afspraken met de GR en de daarin deelnemende gemeenten kunnen worden gemaakt. Maar ook in de bedrijfsvoering zal Empatec NV scherp aan de wind moeten blijven zeilen, zoals ook in 2021 is gedaan. In de concept businesscase komen beide lijnen samen. Met de concept businesscase en hierin opgenomen opdrachten voor het werkleerbedrijf Empatec voor de doelgroepen beschut en perspectiefrijk, de hiermee samenhangende re-integratie middelen Jaarstukken Empatec NV 2021 - 11
en pilots is het mogelijk om de komende jaren met een dalende gemeentelijke bijdrage een structurele bijdrage te kunnen leveren aan een meer inclusieve arbeidsmarkt in Fryslân-West. Financiële beheersing Eind 2019 hebben de Raad van Commissarissen en de directie van Empatec NV een onderzoek gelast naar de financiële functie. Dit onderzoek is verricht door onderzoeksbureau Intobest. Begin 2020 heeft Intobest het onderzoeksrapport gepresenteerd. Het eindrapport bevat verschillende aanbevelingen voor aanpassingen in de (financiële) bedrijfsvoering en planning & control cyclus. De voortgang van de implementatie is vast onderdeel van de agenda van zowel de Auditcommissie als de voltallige Raad. In 2021 zijn bijna alle bevindingen die zich binnen de invloedsfeer van Empatec NV bevinden opgevolgd en afgewikkeld. Dat heeft inmiddels geleid tot een versterkte en verbeterde financiële organisatie. Strategische ontwikkelingen De deelnemende gemeenten binnen de GR Fryslân-West hebben eind 2020 een keuzedocument opgeleverd waarin zij een visie hebben geformuleerd over de gewenste ontwikkeling richting een werkleerbedrijf. Dit keuzedocument is in het voorjaar van 2021 ter instemming behandeld binnen de gemeenteraden. Als vervolg daarop is, in nauwe samenwerking tussen de 4 in de GR deelnemende gemeenten, de GR en Empatec NV, een businesscase uitgewerkt.
Hiermee zijn op hoofdlijnen de financiële consequenties en de gevolgen voor de bedrijfsvoering van Empatec NV inzichtelijk gemaakt, alsook die van de GR. De essentie van de businesscase is dat Empatec NV zich verder door ontwikkelt als een werkleerbedrijf, terwijl er ook ruimte blijft voor beschut werk voor hen die dat nodig hebben. De deelnemende gemeenten ondersteunen deze ontwikkelingen door zoveel mogelijk opdrachten bij Empatec NV onder te brengen en het vrij van kosten ter beschikking stellen van (een dalend aantal) SW-personeel. De Raad van Commissarissen heeft steeds benadrukt dat duidelijke beleidskaders en heldere afspraken over rollen, verantwoordelijkheden en kosten noodzakelijk zijn. Op dit gebied zijn inmiddels op belangrijke onderdelen goede stappen gezet in de businesscase. De Raad spreekt hier de verwachting uit dat de samenwerking met GR en deelnemende gemeenten op constructieve wijze zal blijven plaatsvinden. Wel maakt de RvC zich grote zorgen over de vertraging die de implementatie van de businesscase oploopt door het aanvullende onderzoek door gemeente Súdwest-Fryslân en de consequenties die deze vertraging en de onderzochte opties heeft voor de bedrijfsvoering en impact voor de NV. Integriteit De Raad van Commissarissen heeft blijvende aandacht voor integriteit.
Naast de aanwezigheid van regelingen en protocollen krijgt daarbij ook uitdrukkelijk de ‘zachte kant’ van integriteit alle aandacht van de Raad van Commissarissen. De Raad onderkent het belang hiervan en stimuleert de daarbij passende cultuur en gedrag binnen Empatec.
De Raad van Commissarissen heeft in 2021 geen zaken gesignaleerd die kunnen worden beschouwd als schendingen van integriteit of van belangenverstrengelingen. De leden van de Raad van Commissarissen hebben in 2021 uitsluitend hoofd- en nevenfuncties vervuld die verenigbaar zijn met hun toezichthoudende taak. Dit geldt eveneens voor de directie. Nieuwe (neven)functies van leden van de Raad of de directie zijn getoetst aan de geldende onafhankelijkheids- en integriteitsnormen.
Jaarstukken Empatec NV 2021 - 12
Tot slot De Raad van Commissarissen is trots op de resultaten die in 2021 zijn behaald. Het was door de Corona-omstandigheden en mede door diverse uitingen in de media een roerig en uitdagend jaar dat veel van de organisatie en van de Raad van Commissarissen heeft gevergd.
Ook in dit bijzondere jaar was er weer een plezierige en constructieve samenwerking met directie, management en Ondernemingsraad. Wij danken alle medewerkers, management en directie - de Helden van Empatec!- voor hun inzet en betrokkenheid bij de ontwikkeling van Empatec NV, haar mensen en haar stakeholders.
Sneek, 22 juni 2022 Namens de Raad van Commissarissen van Empatec NV,
Mr. Eise van der Sluis Voorzitter
Jaarstukken Empatec NV 2021 - 13
2 Verslag van de directie 2.1 Algemeen
Dit afgelopen coronajaar heeft ons meer dan eens laten zien wat de waarde van werk is voor onze mensen. Net zoals bij zoveel andere bedrijven stond 2021 helaas ook bij ons in het teken van het omgaan met de coronacrisis. Sinds maart 2020 heeft het Anti Corona Team (ACT) hard gewerkt om alle landelijke richtlijnen en ontwikkelingen te vertalen naar maatregelen binnen Empatec om de gezondheid van onze medewerkers te waarborgen waardoor onze bedrijfsactiviteiten zo goed mogelijk doorgang konden vinden. De directie spreekt haar waardering uit voor de inzet van alle leden van het ACT. Onze eerste aandacht ging uit naar de zorg voor onze medewerkers. Onder onze medewerkers is een grote groep met een medische beperking die extra kwetsbaar voor dit virus is. Allereerst zijn wij erop gericht geweest om eventuele verspreiding van dit virus te voorkomen. Medewerkers die een verhoogd risico liepen mochten niet op het werk verschijnen en voor de overige medewerkers gelden strikte regels (conform RIVM). Daadkrachtig is de werkomgeving coronaproof gemaakt en zijn alle noodzakelijke veiligheidsprotocollen opgesteld. Door al deze maatregelen is zonder onderbreking de bedrijfsvoering doorgegaan. Binnen onze bedrijven zijn (evenals in 2020) er gedurende 2021 relatief weinig besmettingen geweest. De coronaperiode heeft veel van onze medewerkers hard geraakt.
Vooral voor degenen die niet meer op het werk mochten verschijnen. Het plotseling wegvallen van werk, het gemis aan hun gewende dagritme, maar vooral door het wegvallen van de sociale contacten. Ze kwamen letterlijk en figuurlijk naast de maatschappij te staan. Door thuiswerk te organiseren probeerden we een deel te compenseren. Door het implementeren van diverse aanvullende veiligheidsmaatregelen is in 2021 een groot deel van deze groep medewerkers weer aan het werk gegaan. Helaas moesten een klein deel van deze medewerkers vanwege de kwetsbare gezondheid langdurig thuis zitten. Ook financieel heeft dit virus grote gevolgen voor ons bedrijf: klanten die hun orders terugtrokken en een terugval in gedetacheerde werkplekken bij reguliere werkgevers. Uren werden gekort of werkplekken kwamen volledig te vervallen. Naast de persoonlijke impact voor de individuele medewerker, leidde dit tot een gemis aan inkomsten.
Jaarstukken Empatec NV 2021 - 14
Desondanks hebben we veel geleerd van deze omstandigheden en hebben we de begrote omzet en netto toegevoegde waarde gerealiseerd (hoewel deze nog steeds lager is dan ‘pre-corona’) bij een aanzienlijk lager kostenniveau. Daarnaast zijn het Rijk en de Vereniging Nederlandse Gemeenten (VNG) een compensatieregeling voor de SW-bedrijven overeengekomen. Alhoewel de omvang van de (landelijke) compensatie een stuk lager is dan vorig jaar heeft dit ook een positieve bijdrage geleverd aan het positieve resultaat van Empatec. Daarnaast stond 2021 in het teken van het verder uitwerken van de gemeentelijke visie en strategie rondom de participatiewet en de rol van Empatec NV en GR Fryslân-West hierin naar aanleiding van het keuze document en de businesscase werkleerbedrijf Fryslân-West.
2.2. Visie en strategie De gemeenten Súdwest-Fryslân, De Fryske Marren, De Waadhoeke en Harlingen werken sinds de decentralisaties in 2015 aan een gezamenlijke visie op de participatie wet en de rol van Empatec als werkleerbedrijf. Hiertoe zijn een position paper (2018) en keuzedocument (2021) opgesteld en besproken met de colleges en raden. Deze stukken zijn in 2021 door de deelnemende gemeenten, GR en Empatec vertaald in een businesscase ‘Werkleerbedrijf Fryslân-West’, welke naar verwachting in 2022 tot besluitvorming in de raden zal leiden. Wel heeft de gemeente Súdwest-Fryslân besloten tot een nadere strategische verkenning van een aantal uitvoeringsopties naar aanleiding van de eindrapportage van de commissie raadenquête Empatec. Na besluitvorming zal Empatec, in samenwerking met de gemeenten, een implementatieplan opstellen om deze samen met de deelnemende gemeenten succesvol in te voeren. Het werkleerbedrijf is een doorontwikkeling van Empatec. De bij Empatec opgebouwde ervaring, kennis en expertise vormen de basis voor het nieuwe bedrijf. Het werkleerbedrijf zal zich geleidelijk aanpassen aan de afname van de Wsw-medewerkers enerzijds en de instroom van Nieuw beschut medewerkers anderzijds. Per saldo zal dit ertoe leiden dat de totale omvang van de vakbedrijven zal afnemen, totdat deze zich stabiliseert op het voor Fryslân-West noodzakelijk niveau.
Daarbij is de verwachting dat nieuwe landelijke wet- en regelgeving, aan gemeenten, in aantallen en middelen, meer ruimte gaat bieden om beschut werk te organiseren. Het werkleerbedrijf is een publiek bedrijf van en voor de vier gemeenten die via de GR eigenaar zijn van het bedrijf. Het Werkleerbedrijf voert voor de gemeenten de wettelijke taak van de Wet sociale werkvoorziening uit, is werkgever voor Nieuw Beschut medewerkers en voert re-integratietaken in het kader van de Participatie wet uit. Het werkleerbedrijf is een uitvoeringsorganisatie. De gemeenten bepalen de beleidsdoelen en de te behalen resultaten. De ambities die in de businesscase worden beschreven, vormen het uitgangspunt voor de begroting en het jaarplan van het werkleerbedrijf. Het werkleerbedrijf rapporteert periodiek over de resultaten en laat zien in welke mate de doelen zijn gerealiseerd. De kerntaken van het werkleerbedrijf zijn:
• • • •
Ondersteuning van medewerkers en kandidaten bij hun ontwikkeling; Begeleiding naar en in het werk; Geven van arbeidsdeskundig advies; Het doen van loonwaarde metingen; Jaarstukken Empatec NV 2021 - 15
• • •
Detacheren van doelgroep medewerkers; Het onderhouden van een werkgeversnetwerk; Bieden van passend werk aan degenen die dat (tijdelijk) nodig hebben.
Met het werkleerbedrijf, hebben de gemeenten, tegen aanvaardbare kosten, een eigen werkleerbedrijf dat Wsw-medewerkers en andere doelgroepen zoals de Participatiewet werk kan blijven bieden en beschikken de gemeenten over een infrastructuur om inwoners met een grote(re) afstand tot de arbeidsmarkt naar werk bij reguliere werkgevers te begeleiden of, als dat (nog) geen optie is, zelf beschut werk te bieden. Voor Empatec NV leidt dit tot de volgende set van strategische uitgangspunten:
•
• •
•
• • •
het werkleerbedrijf werkt kostenneutraal, de omzet en NTW (netto toegevoegde waarde) zijn ter dekking van de kosten van het werkleerbedrijf conform de afspraken rondom de kostenverdeling ingaande boekjaar 2020. De gemeenten betalen geen gemeentelijke bijdrage aan Empatec conform afgelopen jaren maar wel aan de GR ter dekking van het subsidietekort; het werkleerbedrijf is de enige uitvoerder van gemeenten voor de categorie perspectiefrijk; de opdrachten op het gebied van schoonmaak, groen, brugwachters etc zoals de gemeenten die verstrekken aan het werkleerbedrijf Empatec zijn minimaal gelijk aan die van 2021. Hiermee wordt geborgd dat de beoogde financiële resultaten worden gerealiseerd; het werkleerbedrijf beweegt mee met de conjunctuur en de impact die dat heeft op de (onderkant van de) arbeidsmarkt, deze noodzaak zien we ook bij de corona epidemie waarbij gedetacheerde medewerkers terugkomen bij Empatec.
Daarom zijn er voldoende kwalitatieve en kwantitatieve beschutte werkplekken; Het is de ambitie om in 2022 en verder 10% van de medewerkers van de doelgroep nieuw beschut bij het reguliere bedrijfsleven (detachering of werken op locatie) werkzaam te laten zijn; Het is de ambitie om in 2026 55% van de medewerkers van de doelgroep WSW bij het reguliere bedrijfsleven (detachering of werken op locatie) werkzaam te laten zijn; Het is de ambitie om in 2022 en verder 50% van instroom perspectiefrijk binnen 9 maanden te plaatsen bij een reguliere werkgever.
De directie is blij dat gezamenlijk met de gemeenten Súdwest-Fryslân, Waadhoeke, De Fryske Marren en Harlingen een toekomstig bestendig meerjarenperspectief voor Empatec is geschetst en zien uit naar een succesvolle gezamenlijke uitvoering. Daarnaast zien wij de volgende kansen die een groot maatschappelijk rendement kennen en een positieve bijdrage leveren aan het werkleerbedrijf Empatec: •
•
de begroting en meerjarenbeeld omvat de (re-integratie) middelen en activiteiten voor de uitvoering van het basispakket en het pluspakket voor DFM (€ 519k), Harlingen (€ 6k), SWF (€ 250k) en WH (€ 13k). Het pluspakket zal een positieve invloed hebben op het resultaat van de NV naast het nog veel belangrijker positieve maatschappelijke effect van mensen die aan het werk zijn; uit onderzoek en arbeidsmarkt gegevens blijkt dat de invoering van de participatiewet nauwelijks heeft geleid tot de beoogde verhoging van (kansen op een) baan voor mensen met een achterstand tot de arbeidsmarkt. Daarom worden landelijk initiatieven ontwikkelt om gemeenten meer middelen en instrumenten te geven om dit om te buigen. Door de trage formatie zijn deze ontwikkelingen stil komen te liggen. Wel is te verwachten dat dit gaat leiden tot hogere instroom bij het werkleerbedrijf Empatec en meer specifiek de vakbedrijven. Met deze hogere instroom is geen rekening gehouden in de begroting en meerjarenbeeld, wel is anticiperend hierop het Jaarstukken Empatec NV 2021 - 16
•
•
aantal werksoorten en regionale spreiding ongewijzigd gebleven, los van de reeds in gang gezette optimalisaties, bijvoorbeeld bij meubel. Deze hogere instroom zal een positieve invloed hebben op het resultaat van de NV naast het nog veel belangrijker positieve maatschappelijke effect van mensen die aan het werk zijn; de gewijzigde financiering van loonkostensubsidie geeft gemeenten ingaande 2022 meer ruimte om dit instrument in te zetten. Wanneer gemeenten dit instrument minder inzetten dan het landelijk gemiddelde leidt dit zelfs tot een budgettaire nadeel. Wij willen graag met onze deelnemende gemeenten afspraken maken om dit gezamenlijk op te pakken. Deze nieuwe trajecten zullen een positieve invloed hebben op het resultaat van de NV naast het nog veel belangrijker positieve maatschappelijke effect van mensen die aan het werk zijn; landelijk is een flinke uitstroom en verlaging van maatschappelijke kosten gerealiseerd via een zogeheten detacheringsfaciliteit bij werkleerbedrijven. Dit instrument is onmisbaar bij een werkleerbedrijf. Deze optie zal in businesscase nader worden uitgewerkt. Deze nieuwe trajecten zullen een positieve invloed hebben op het resultaat van de NV naast het nog veel belangrijker positieve maatschappelijke effect van mensen die aan het werk zijn.
2.3 Resultaten van de re-integratie activiteiten van Pastiel en Wurkjouwer PASTIEL Het doel van Pastiel is om tegen aanvaardbare gemeentelijke kosten zoveel mogelijk mensen vanuit de bijstand te begeleiden naar betaald werk. Naast het maatschappelijke voordeel draagt een succesvol re-integratiebeleid ook bij aan een daling van de bijstandsgelden (BUIG-budget) bij onze gemeenten. Pastiel wordt door onze gemeenten op verschillende manieren ingezet: • DFM zet Pastiel in voor iedereen die zich meldt voor een bijstandsuitkering (o.a. in het kader van Scherp aan de Poort). Pastiel is in DFM de enige aanbieder van re- integratie; • SWF zet Pastiel in voor mensen met een grotere afstand tot de arbeidsmarkt, ook wel de doelgroep met een loonwaarde van 40% - 80%. Naast Pastiel maakt SWF ook nog gebruik van tal van andere aanbieders op het gebied van re-integratie; • NWF (Harlingen, Terschelling en Waadhoeke) zet Pastiel in voor mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt. Zowel de doelgroep met een loonwaarde van 80% tot 100% als 40% 80% wordt bij Pastiel aangemeld. In NWF is het uitgangspunt dat Pastiel wordt ingezet maar wanneer dit niet passend is kan er gebruik worden gemaakt van andere aanbieders.
De coronacrisis had ook in 2021 nog een flinke invloed op de arbeidsmarkt. De impact van de crisis is nog steeds erg groot. Er was een terugval van de werkgelegenheid en dat trof ook de kandidaten van Pastiel. Het was voor onze kandidaten daarom lastiger om de juiste baan te vinden. Ook was de instroom van kandidaten vanuit de gemeente lager dan begroot. Gelukkig hebben we ook geleerd van de crisis. Wij zijn op een andere manier naar werk gaan kijken en hebben er alles aan gedaan om onze kandidaten aan werk te helpen.
Jaarstukken Empatec NV 2021 - 17
Instroom kandidaten De totale instroom bij Pastiel was in 2021 lager dan we van tevoren hadden begroot. In alle gemeenten is de instroom van kandidaten achtergebleven. Ondanks de coronacrisis is de instroom in de bijstand niet gestegen waardoor ook de instroom bij Pastiel lager was. Een tweede verklaring is dat medewerkers bij de gemeenten vanaf maart 2020 vooral thuis zijn gaan werken. Hierdoor was de dienstverlening door de gemeenten lastiger en lag de focus minder op het aanmelden van kandidaten bij Pastiel. We verwachten dat de instroom in 2022 weer zal toenemen, zo is bijvoorbeeld bij DFM in januari 2022 een grote groep (30) statushouders ingestroomd.
De instroom over de afgelopen jaren is hieronder samengevat:
Plaatsingen Evenals in 2020 is in 2021 een forse inspanning gepleegd door Pastiel om plaatsingen te realiseren. Er zijn veel plaatsingen niet doorgegaan omdat werkgevers uiterst terughoudend waren in het geven van arbeidscontracten. Pastiel heeft er alles aan gedaan om kandidaten zo goed mogelijk te begeleiden en ervoor te zorgen dat ze ook in tijd van crisis alsnog de baan vinden waar ze naar op zoek zijn. En met succes, in totaal zijn er in 2021 271 plaatsingen (2020: 300) gerealiseerd. Met een gemiddeld plaatsingspercentage van meer dan 60% scoort Pastiel al enige jaren boven de benchmark.
Plaatsingen 200 150 100 50
170
126 121 108
85 59 83 102
0 DFM
NWF 2018
2019
2020
145
106 97
62
SWF 2021
Jaarstukken Empatec NV 2021 - 18
In het najaar van 2021 zagen we de vraag naar kandidaten vanuit de werkgevers flink toenemen maar door de lagere instroom was het niet mogelijk om meer kandidaten te plaatsen. Hieronder wordt de uitstroom van 2021 nader toegelicht. De Fryske Marren
Súdwest-Fryslân
Noardwest Fryslan
De verwachting is dat het nog maanden zal duren voordat alles weer ‘normaal’ zal zijn. Voorspeld wordt dat de invloeden van de coronacrisis in elk geval nog merkbaar zullen zijn op de arbeidsmarkt. Wurkjouwer De Fryske Marren (DFM)
In 2021 zijn in de gemeente De Fryske Marren in totaal 47deelnemers ingestroomd bij de Wurkjouwer. Eind december zaten nog 119 deelnemers in een traject. Deze groep bestond voor 32% uit nieuwkomers. Totaal zijn 88 deelnemers uitgestroomd. Hiervan zijn 31 deelnemers terug gemeld naar de gemeente en 57 personen voldeden aan de Participatiewet. We zien dat de instroom van statushouders in 2021 geheel is opgedroogd, en juist deze groep vraagt veel begeleiding. De ontwikkeling van taal en vak zijn bij deze groep van cruciaal belang om succesvol naar de arbeidsmarkt te kunnen uitstromen. Naast het geven van structuur en werkvaardigheden besteedt de Wurkjouwer dan ook veel aandacht aan de ontwikkeling van de Nederlandse taal. De Wurkjouwer werkt nauw samen met Pastiel; de door de gemeente aangemelde deelnemers krijgen vanuit de Wurkjouwer een warme overdracht naar Pastiel zodat de ontwikkeldoelstellingen en keuzes richting arbeidsmarkt goed op elkaar aansluiten. De samenwerking met de gemeente, de consulenten en het Sociaal wijkteam verlopen goed maar ook hier was de instroom lager. De interne scholing met het Friesland College, het Digitaal-huis en de plaatselijke bibliotheek zijn doeltreffende aanvullingen. Mede door al deze samenwerkingen weet de Wurkjouwer haar succesvolle resultaten te realiseren.
Jaarstukken Empatec NV 2021 - 19
. Wurkjouwer Súdwest-Fryslân In september 2017 is Wurkjouwer Sneek als pilot gestart omdat men in deze regio de nodige problemen ervaart met burgers met een (hele) grote afstand tot de maatschappij en de arbeidsmarkt. Het eerste jaar is succesvol afgesloten waarop is besloten om de pilot te verlengen.
In 2021 zijn in de gemeente Súdwest-Fryslân in totaal 56 deelnemers ingestroomd (2020: 58) bij Wurkjouwer. Eind december zaten er nog 25 deelnemers in een traject (2020: 37). Totaal zijn 31 deelnemers uitgestroomd (2020: 79). Hiervan zijn 18 deelnemers terug gemeld naar de gemeente (2020: 42) en 13 personen voldeden aan de Participatiewet (2020: 37). De activiteiten bij Wurkjouwer Súdwest-Fryslân bestaan uit diverse werkzaamheden en projecten zoals het fietsenproject. Fietsen worden ter beschikking gesteld aan deelnemers en eventueel andere partijen zoals bijvoorbeeld aan Limor, Mindup, Friese Poort enzovoort. Verder is er een kleine metaalhoek en houtafdeling. Deelnemers hebben ook de mogelijkheid om creatief bezig te zijn, o.a. naailessen en pitrietwerkzaamheden. Naast deze activiteiten, zijn we binnen Wurkjouwer Sneek ook bezig met scholing in de breedste zin van het woord. Vooral voor deelnemers welke afkomstig zijn uit andere landen bieden wij vooral een praktische aanpak waarbij we veelal met foto’s kunnen laten zien wat de benaming is van bijvoorbeeld gereedschappen, machines en veiligheid.
Jaarstukken Empatec NV 2021 - 20
Pastiel 2.0
Empatec, Pastiel en Wurkjouwer bieden samen een groot assortiment aan reintegratiedienstverlening voor werkzoekenden en SW-medewerkers met een afstand tot de arbeidsmarkt of een arbeidsbeperking. De activiteiten activering, ontwikkeling, bemiddeling en begeleiding hebben allen als doel om voor de werkzoekenden en SW-medewerkers een passende plek te vinden en te behouden op de reguliere arbeidsmarkt. De genoemde activiteiten vinden momenteel versnipperd plaats in drie verschillende bedrijfsonderdelen. Dit gaat ten koste van de doorstroom en uitstroom van werkzoekenden en SW-medewerkers. Verder wordt er nog te weinig op de ontwikkeling (met behulp van de Vakbedrijven) van de werkzoekenden en SW-medewerkers ingezet. Mede gezien de doorontwikkeling van Empatec tot werkleerbedrijf zoals opgenomen in de concept businesscase Werkleerbedrijf Fryslân West zal daarom in 2022 worden ingezet op het optimaliseren van het dienstverleningsproces: creëren van een doorlopend proces waarbij optimale doorstroom en uitstroom van werkzoekenden en SW-medewerkers plaatsvindt: Pastiel 2.0.
Daarom zal 2022 vooral in het teken staan van het realiseren van deze ambitie via het inrichten van de nieuwe organisatie, opzetten leerlijnen, goede communicatie naar gemeenten, uniformeren van de bestaande managementcijfers/rapportages, uitbreiden dienstverlening, professionaliseren accountmanagement, inrichten werkprocessen en huisvesting. Jaarstukken Empatec NV 2021 - 21
2.4 Resultaten van de vakbedrijven van Empatec Kas Wier
Binnen de tomatenkas vinden een tweetal activiteiten plaats: de teelt van tomaten en het detacheren van medewerkers naar AGF-gerelateerde bedrijven (Aardappelen Groenten en Fruit) in de omgeving van Wier. Qua teelt werd 2021 gekenmerkt door corona. De horeca ging dicht wat consequenties had voor de omzet en NTW, bijvoorbeeld doordat een (financieel) ongunstiger mix van tomaten geteeld kon worden. Door lagere productiekosten is de kas er wel in geslaagd de begrote NTW te realiseren. Ten aanzien van de detacheringsactiviteiten van de Kas zien we eveneens dat corona een grote invloed heeft gehad op de resultaten. Het aantal detacheringen bij toeleveranciers van de horeca nam af en hierdoor ook de omzet en NTW. Door het inzetten van personeel bij andere onderdelen van Empatec als ook het bedienen van nieuwe klanten, zijn alle medewerkers productief ingezet. Wel zagen we na de zomer 2021 een herstel van de vraag. Verpakken
Binnen Verpakken onderscheiden we een tweetal proposities: Verpakken WOL (= werken op locatie) en Verpakken Food. WOL locaties zijn bijvoorbeeld Reshare in Sneek, Frisia in Harlingen en Rentex in Bolsward In 2021 zijn de resultaten van Verpakken WOL vergroot ten opzichte van Verpakken Food. In 2021 is blijvend ingezet op hogere productiviteit, optimaliseren van de klantportfolio en het realiseren van hogere prijsstelling. Ook is de WOL locatie Rentex geoptimaliseerd en is de automatisering verbeterd waardoor er meer variatie in werk(soorten) is ontstaan. Jaarstukken Empatec NV 2021 - 22
Meubel
Het vakbedrijf Meubel houdt zich vooral bezig met het vervaardigen van hout- en steigerhoutmeubelen (waaronder keukens), verpakkingskisten en heimutsblokken. Het jaar 2021 stond voor Meubel in het teken van de transformatie. In 2020 was geconstateerd dat het vakbedrijf te afhankelijk is van enkele strategische klanten waarbij eveneens de winstgevendheid onder druk stond. Daarom is in 2021 een strategische keuze in werksoorten gemaakt en zijn de meer complexere werksoorten afgestoten. De machinale afdeling is hierbij afgebouwd en eind 2021 deels ontmanteld. Hierbij is de formatie staf/kader (ongesubsidieerd) gehalveerd. Nieuwe opdrachten zijn verworven binnen de werksoorten die zijn behouden. Daarnaast is door het vernieuwde managementteam de focus verlegd naar verbeterd operationeel management: tijdiger klantbediening, voorraad op orde en actief prijsbeleid. Hierdoor is, ondanks de bijna volledige verschuiving in klant- en productieportefeuille, de begrote omzet en NTW conform begroting 2021 gerealiseerd met werk(soorten) die veel meer aansluiten bij de capaciteiten van de huidige gesubsidieerde medewerkers/doelgroepen. Metaal
Het vakbedrijf Metaal richt zich op vervaardigen van lespakketten (lasplaatjes) voor vakopleidingen, montage en assemblage activiteiten, onderdelen voor de maakindustrie en maatwerk voor kunststof industrie (Lankhorst). Het Metaalbedrijf heeft naast de vestiging op de hoofdlocatie in Sneek ook een WOL locatie bij Lankhorst in Sneek. Jaarstukken Empatec NV 2021 - 23
Na versterking van het management van Metaal in 2020, is de focus in 2021 verder gelegd op het verbeteren van operationeel management; de klant wordt op tijd en volledig geleverd, de voorraden zijn op orde en de verkoop- en inkoopprijzen zijn geoptimaliseerd. Daarnaast zijn de bedrijfsbureaus van Metaal en Meubel geoptimaliseerd en is het accountmanagement versterkt. Door bovenstaande optimalisaties is de omzet en NTW in 2021 fors boven begroting geëindigd. Dit betreft zowel de WOL locatie bij Lankhorst als de vestiging in Sneek. Dienstverlening
De dienstverlenende activiteiten, die onder de merknamen: Empatec Facilitaire Services, Empatec Hoveniers, Empatec Publieke Werken en Empatec Natuurbeheer worden verricht, zijn onderdeel van het vakbedrijf Dienstverlening. Het betreft hier hoveniers, natuurbeheerders, stratenmakers, schilders, timmerlieden, brugwachters en schoonmakers die zorgen voor een groene, schone en duurzame woon- en leefomgeving in de regio West Fryslân. In 2021 zijn een groot aantal optimalisaties gerealiseerd zoals het detacheren van een groot deel van de schoonmakers naar een marktpartij. De interne schoonmaak is als beschut werk voor onze eigen panden geïntegreerd met de afdeling Algemene Zaken. Daarnaast is het klantportfolio geoptimaliseerd, hier is scherp gekeken naar het rendement, haalbaarheid van kwaliteitseisen passend bij de vaardigheden van de medewerkers. Er zijn strategische keuzes gemaakt zoals het stoppen met aanlegklussen en meer focus te hebben op onderhoudsopdrachten bij hoveniers. De inzet van extern ingehuurd personeel is drastisch beperkt. Tenslotte is een reductie in staf/kader bij dit vakbedrijf gerealiseerd en is de externe locatie Kiehoek in Franeker afgestoten en wordt sindsdien gebruik gemaakt van het bestaande pand (in eigendom van Empatec) aan de Roede in Franeker.
De NTW van het vakbedrijf Dienstverlening is ondanks bovenstaande optimalisaties door het verliezen van enkele grote opdrachten (van oa gemeente SWF en Wetterskip) onder begroting uitgekomen. Doch door aanzienlijk lagere kosten is het resultaat van Dienstverlening fors beter dan begroot
Jaarstukken Empatec NV 2021 - 24
Samenwerking met Wetterskip Fryslân en Caparis
Zowel Empatec als Caparis onderhouden al jarenlang in een groot deel van de provincie Fryslân de groenvoorziening op terreinen van Wetterskip Fryslân. Het Wetterskip heeft in 2018 de wens aangegeven om het onderhoud in geheel Fryslân door Empatec en Caparis te laten verzorgen. Dit heeft geleid tot de oprichting van een gezamenlijk werkleerbedrijf dat begin 2019 onder de naam Grienskip operationeel is geworden. In 2019 heeft dit bedrijf juridisch en organisatorisch vorm gekregen. Caparis en Empatec leveren arbeid aan Grienskip (in de vorm van detachering van medewerkers) en Wetterskip verstrekt aan Grienskip de opdrachten. Nadat het reguliere werk op de juiste wijze binnen Grienskip is ingeregeld, is in 2021 het werkleeronderdeel binnen Grienskip opgezet en heeft deze zijn eerste kandidaten succesvol afgeleverd. Detachering en Coaching Naast het 'werken op locatie' en detachering via de vakbedrijven, zijn er medewerkers via het bedrijfsonderdeel Detachering & Coaching in 2021 buiten Empatec aan de slag. Hiervoor zijn twee mogelijke opties. De medewerker blijft in dienst bij Empatec en de werkgever betaalt een tarief per uur. De andere optie is een begeleid werken constructie waarbij de medewerker in dienst komt van de werkgever. Empatec geeft, op basis van de loonwaarde van de werknemer, subsidie aan de werkgever.
Omdat veel SW medewerkers graag willen werken in de reguliere arbeidsmarkt, investeert Empatec veel in ‘werken op locatie’, detachering en ‘begeleid werken’. Onze jobcoaches begeleiden de medewerker en direct leidinggevende op de werkvloer. Er wordt gekeken wat er nodig is om zo optimaal mogelijk te functioneren. Door dit zorgvuldig te begeleiden resulteert dit vaak in duurzame plaatsingen die regelmatig langer dan 10 jaar duren en waarbij SW medewerkers volledig en volwaardig onderdeel uitmaken van het bedrijf dat ze heeft ingehuurd.
Detachering & Coaching voert ook voor Pastiel coaching trajecten uit voor medewerkers met een Baan Afspraak Baan (BAB) indicatie die in dienst zijn bij een werkgever. Tevens zetten zij coaching intern in om te zorgen dat medewerkers met een beschut werken indicatie zo snel en goed mogelijk integreren op een werkplek. Hierbij is aandacht voor de persoonlijke begeleidingsbehoefte en ontwikkeling. Als gevolg van de coronacrisis ziet Detachering & Coaching, evenals in 2020, de hoeveelheid plaatsingen en coaching trajecten teruglopen in 2021. Ook is het lastig om nieuwe plaatsingen te realiseren. Empatec is een samenwerking aangegaan met NEF en Caparis waarbij een gezamenlijke campagne is gestart om SW medewerkers onder de aandacht te brengen bij MKB bedrijven. In het najaar van 2021 zien we de aantallen detacheringen weer toenemen maar de omzet en NTW is
Jaarstukken Empatec NV 2021 - 25
onder de begroting gebleven. In 2021 zijn we, gezien de ontwikkeling naar een werkleerbedrijf, de voorbereidingen gestart om deze afdeling te integreren in leerbedrijf Pastiel (2.0).
2.5. Personele ontwikkeling 2.5.1. Bezetting SW-medewerkers Empatec is van origine opgezet voor haar SW-medewerkers. De huidige samenstelling van de SWgroep ziet er binnen Empatec als volgt uit: