CConstaterende datwaadhoeke
Koppel je AI →
Document · PDF

Bijlage 1: Reactienota zienswijzen Menaam woningbouw bitgumerdyk

Gemeenteraad Waadhoeke 24 september 2026, gemeente waadhoekeBij agendapunt: Vaststelling Wijziging omgevingsplan gemeente Waadhoeke - Menaam woningbouw Bitgumerdyk23.531 woorden

Open het PDF bij de gemeente ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen · deel 1 van 3

Reactienota van Zienswijzen (ingebracht tegen het TAM-omgevingsplan 22j Menaam Woningbouw Bitgumerdyk) 1 | Inleiding 1.1 | Aanleiding Het ontwerp TAM-omgevingsplan voor het woningbouwproject aan de Bitgumerdyk in Menaam (22j Menaam Woningbouw Bitgumerdyk), inclusief het bijbehorende ontwerp beeldkwaliteitsplan, heeft in de periode vanaf 19 december 2025 tot en met 29 januari 2026 ter inzage gelegen. Deze wijziging van het Omgevingsplan gemeente Waadhoeke is voorbereid met toepassing van de algemene openbare voorbereidingsprocedure als bedoeld in afdeling 3.4 van de Algemene wet bestuursrecht (Awb). Gedurende de terinzagelegging – die is aangekondigd in het gemeenteblad nr. 538646 - is eenieder in de mogelijkheid gesteld een zienswijze in te dienen over dit ‘Ontwerpbesluit voor de Wijziging van het Omgevingsplan gemeente Waadhoeke – Menaam woningbouw Bitgumerdyk’ (hierna: het Ontwerpbesluit). Op het Ontwerpbesluit zijn zes zienswijzen ingediend, te weten: Zienswijzen | Ontvangen Indiener 1 | 11 januari 2026 Indiener 2 | 25 januari 2026 Indiener 3 | 29 januari 2026 Indiener 4 | 28 januari 2026 ➢ | Aanvulling (met bijlagen) | ➢ | 5 februari 2026 Indiener 5 door Van Steenis LEGAL | 26 januari 2026 Indiener 6 | 29 januari 2026 De zienswijzen zijn | in voorliggende | reactienota beoordeeld en beantwoord.

Ook is er een afweging gemaakt of naar | aanleiding van de ingediende zienswijzen wijziging | en aan het plan doorgevoerd moeten worden. Bij de gemeente zijn de volledige zienswijzen in te zien, zodat waar nodig ook op de integrale tekst in de zienswijzen kan worden teruggevallen. Overigens zijn op verzoek van indieners 2, 3 en 6 naar aanleiding van de ingebrachte zienswijzen we- derom vervolggesprekken gevoerd over de planvorming. De resultaten en uitkomsten daarvan zijn in voorliggende reactienota zienswijzen betrokken. 1 1.2 | Leeswijzer In het volgende hoofdstuk is | allereerst per | thema | een samenvatting gegeven van de ingebrachte punten uit de zienswijzen, omdat in verschillende zienswijzen van indieners dezelfde punten worden aangehaald. | Die | punten | zijn daarom | themagewijs | in | gezamenlijkheid | behandeld | en | van | een gemeentelijke beantwoording voorzien. Vervolgens is in hoofdstuk 3 op de overige zaken per indiener een bestuurlijke reactie gegeven. Indieners van de zienswijzen kunnen in navolgende paragrafen de behandeling op de eigen inbreng terugvinden.

Zienswijzen | Behandeld in paragrafen Indiener 1 | 3.1 Indiener 2 | 2.1, 2.2, 2.3, 2.4, 2.5, 2.6, 2.8, 2.11, 2.12 en 3.2 Indiener 3 | 2.1, 2.3, 2.11, 2.12 en 3.3 Indiener 4 | 2.1, 2.2, 2.3, 2.4, 2.5, 2.6, 2.7, 2.8, 2.9, 2.10, 2.11 en 3.4 Indiener 5 door Van Steenis LEGAL | 2.4, 2.7, 2.9, 2.10 en 3.5 Indiener 6 | 2.10, 2.11 en 3.6 Bij de beantwoording is elke keer aangegeven in hoeverre de ingebrachte zienswijzen | aanleiding geven tot aanpassing van het ontwerp TAM-omgevingsplan. De zienswijzennota vormt daarmee een integraal onderdeel van de besluitvorming en wordt gelijktijdig met het ontwerp TAM-omgevingsplan ter vaststelling aan de raad aangeboden. In hoofdstuk 4 komen de ambtelijke aanpassingen aan de orde waarbij is aangegeven of dit tot een juridisch gewijzigde vaststelling van het plan leidt. Tot slot is in hoofdstuk 5 de conclusie naar aanleiding van deze reactienota zienswijzen gegeven en is een actiepuntenlijst opgenomen die ziet op afspraken die met de omgeving gemaakt zijn voor het vervolg van de planuitwerking. 1.3 | Procedure 1.3.1 | TAM-omgevingsplan Na afronding van de zienswijzenprocedure en verwerking van eventuele wijzigingen wordt het ontwerp van het TAM-omgevingsplan ter vaststelling voorgelegd aan de gemeenteraad van Waadhoeke.

Het besluit van de raad tot vaststelling van de wijziging van het omgevingsplan wordt bekendgemaakt overeenkomstig de wettelijke voorschriften. Tegen dit vaststellingsbesluit staat beroep open | bij de Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State (AbRvS). 1.3.2 | Beeldkwaliteitsplan Het bij het TAM-omgevingsplan behorende beeldkwaliteitsplan wordt eveneens aan de gemeenteraad van Waadhoeke voorgelegd ter vaststelling. In de daarin opgenomen bijlage zijn de welstandscriteria geformuleerd | die | door | de | gemeenteraad | als | beleidsregel | in | de | zin | van | artikel | 4.19 | van | de Omgevingswet | worden | vastgesteld. | Dit | gebeurt | gelijktijdig | met | de | vaststelling | van | het | TAM- 2 3 omgevingsplan (als wijziging van het Omgevingsplan gemeente Waadhoeke). Tegen een vastgesteld beeldkwaliteitsplan en vastgestelde beleidsregel is geen zelfstandig beroep of bezwaar mogelijk. Door middel van de hiervoor omschreven afstemmingsconstructie worden bij vergunningsaanvragen voor het bouwen van een bouwwerk getoetst aan die beleidsregels over het uiterlijk van bouwwerken. De gemeentelijke Adviescommissie Omgevingskwaliteit baseert haar advisering aan het college van burgemeester en wethouders over bouwplannen ook op deze beleidsregel.

De nieuwe regels over het uiterlijk van bouwwerken vervangen alleen de betreffende regels uit de Welstandsnota Waadhoeke voor de specifieke locatie van het TAM -omgevingsplan 22j Menaam Woningbouw Bitgumerdyk. Voor het overige blijft de huidige gemeentelijke welstandsnota van toepassing. Inhoudsopgave 1 | Inleiding | 1 1.1 | Aanleiding | 1 1.2 | Leeswijzer | 2 1.3 | Procedure | 2 1.3.1 | TAM-omgevingsplan | 2 1.3.2 | Beeldkwaliteitsplan | 2 2 | Beantwoording zienswijzen per thema | 6 2.1 | Verkeer | 6 2.2 | Parkeren | 10 2.3 | Locatiekeuze | 13 2.4 | 35–40 Ke-contour van Vliegbasis Leeuwarden | 15 2.5 | Geluidhinder | 23 2.6 | Lichthinder | 25 2.7 | Plan-mer plicht | 27 2.8 | Landschappelijk karakter, historisch dorpsgezicht en uitzicht | 30 2.9 | Ecologie | 33 2.10 | Uitgangspunten stedenbouwkundig plan/beeldkwaliteitsplan | 37 2.11 | Participatie | 40 2.12 | Nadeelcompensatie | 44 3 | Beantwoording overige zienswijzen | 47 3.1 | Indiener 1 | 47 3.1.1 | Eigen oprit parallel aan Lytsebuorren | 47 3.2 | Indiener 2 | 47 3.2.1 | Lichtinval | 47 3.2.2 | Verzoek om nader gesprek | 48 3.3 | Indiener 3 | 49 3.3.1 | Eerder ingediende zienswijze in 2023 | 49 3.3.2 | Fasering in relatie tot garantie sociale woningbouw | 49 3.3.3 | Nader gesprek | 49 3.4 | Indiener 4 | 50 3.4.1 | Waterhuishouding en afwatering | 50 3.4.2 | Stuk grond als buffer ter compensatie | 52 3.4.3 | Gemeentelijke

omgevingsvisie in relatie tot ETFAL | 52 3.4.4 | Dorpsbelang Menaam | 53 3.4.5 | Integrale afweging in het kader van het zorgvuldigheidsbeginsel | 53 3.4.6 | Conclusies in diverse hoofdstukken van motivering | 54 3.4.7 | Waardedaling eigendom | 54 3.5 | Indiener 5 | 55 3.5.1 | Situering planvoornemen | 55 4 5 3.6 Indiener 6 55 3.6.1 Opzet en situering planvoornemen in relatie tot aantasting woon - en leefklimaat 55 3.6.2 Nader gesprek 57 4 Ambtelijke wijzigingen 58 4.1 Wijzingen in de regels 58 4.2 Wijzigingen aan de verbeelding 60 4.3 Wijzigingen in de motivering 60 5 Vervolgactie 61 6 2 Beantwoording zienswijzen per thema 2.1 Verkeer Samenvatting zienswijzen In diverse zienswijzen worden zorgen geuit over de plaatsing van de ontsluitingsweg van de nieuwe woonwijk op de Bitgumerdyk. Ten eerste wordt door indiener 2 opgemerkt dat in een eerdere versie van dit plan de ontsluiting ingetekend was bij het kruispunt met de Lytsebuorren (tegenover de toegang tot het kaatsveld) dan nu in het huidige ontwerp voorligt, en indiener 2 daar niet erg enthousiast over is omdat het nu tegenover het toegangspad van de eigen woning zou komen te liggen. Ook worden zorgen geuit over de veiligheid van de ontsluiting op de Bitgumerdyk in verband met de snelheden en de bestaande verkeersintensiteit, waar het vracht- en landbouwverkeer in het bijzonder aan bijdraagt volgens indiener 4 .

De verkeersafwikkeling over de Bitgumerdyk wordt nu al als druk ervaren. Er wordt door indiener 3 bijvoorbeeld gewezen op de weggebruikers die vanaf de snelweg (Rijksweg A31) door Menaam rijden richting omliggende dorpen. Door de plaatsing van bloembakken op de Rypsterdyk/Bitgumerdyk zou de doorstroom en veiligheid alleen maar verder zijn afgenomen volgens indiener 3 . Indiener 4 stelt ook dat diverse lopende projecten om het verkeer af te remmen zonder voldoende resultaat blijven. Daarnaast wordt aan de noordkant van Menaam een bedrijventerrein verder uitgebreid (aan de Jan Flamelingstrjitte) die tot een verdere toename in verkeersbewegingen leidt , en volgens indiener 4 hierdoor zelfs in toenemende mate de Bitgumerdyk buitenproportioneel zwaarder belast met vrachtverkeer. Ook wordt door indiener s 2, 3 en 4 gewezen op de brug bij het voormalige gemeentehuis en hoe deze nu al gevaarlijk zou zijn voor voetgangers en fietsers. Met de huidige plaatsing van de ontsluitingsweg van de woonwijk stelt indiener 2 dat verkeer in noordelijke richting door Menaam pas laat na de brug (plotseling) geconfronteerd wordt met het verkeer van en naar de nieuwe woonwijk. Uit oogpunt van verkeersveiligheid en het voorkomen van overlast wordt dan ook voorgesteld door indiener 2 om de ontsluitingsweg aan de andere kant van de wijk (aan de Ingelumerdyk) te leggen.

Indiener 4 schetst verder visueel het grote aantal in - en uitritten (van onder meer particuliere terreinen) op dit gedeelte van de Bitgumerdyk. Indiener 4 stelt dat een overtuigende verkeerskundige analyse bij de stukken ontbreekt waarin de gevolgen voor verkeersveiligheid, met name voor fietsers en voetgangers inzichtelijk worden gemaakt. Onvoldoende zou zijn onderbouwd dat de geplande ontsluitingen veilig zijn in relatie tot de bestaande verkeersintensiteiten en -snelheden. De toename van verkeersbewegingen zou onvoldoende onderzocht zijn of zelfs onderschat, waarbij een relevante toetsing zoals een verkeerskundige onderbouwing volgens indiener 4 ontbreekt. De maximumsnelheid van 30 km/u die geldt op de Bitgumerdyk wordt vaak ook niet opgevolgd vermeldt indiener 4. Gesteld wordt dat geen snelheidscontroles worden uitgevoerd en indiener klaagt over de motorzaak verderop waar motoren met te hoge snelheid naartoe rijden en vandaan komen. 7 Een ontsluiting op de Bitgumerdyk aanbrengen is daarom gevaarlijk volgens hen . Dit geldt in het bijzonder voor fietsers, omdat er geen (vrijliggend) fietspad is langs de Bitgumerdyk. Daarnaast leidt het planvoornemen volgens hen tot een vermindering in de zichtlijnen.

In het ontwerpbesluit ontbreekt een overtuigende verkeerskundige analyse waarin de gevolgen voor de verkeersveiligheid, met name voor fietser en voetgangers, inzichtelijk wordt gemaakt. Reactie gemeente De hiervoor samengevatte zienswijzen zijn in onderlinge samenhang beschouwd en de gemeente overweegt daarover als volgt. 1. Wijziging ten opzichte van eerdere planversies Het klopt dat in een eerdere ontwerpfase een ontsluiting is onderzocht ter hoogte van het kruispunt Bitgumerdyk –Lytsebuorren. In de verdere uitwerking van het stedenbouwkundig plan is echter gekozen voor de huidige voorgenomen ligging van de nieuwe ontsluiting. Deze keuze is gemaakt op basis van een integrale afweging van verkeerskundige, stedenbouwkundige en ruimtelijke belangen, waaronder overzichtelijkheid, inpassing in de dorpsstructuur en verkeersveiligheid. Aan eerdere schetsontwerpen of varianten kunnen geen rechten worden ontleend. De huidig voorgenomen ontsluiting maakt onderdeel uit van het definitieve plan dat ter inzage is gelegd en vormt de basis voor de formele besluitvorming. Vanwege de voorgenomen ontsluitings - weg naar de nieuwbouwwijk zullen ook verkeerskundige maatregelen aan de Bitgumerdyk worden getroffen om zodoende tot een zo veilig mogelijke weginrichting te komen.

Deze maatregelen kunnen passend binnen de geldende juridisch - planologische kaders van het tijdelijke deel van het omgevingsplan (op basis van de verkeersbestemming in het bestemmingsplan Menaam) , zonder het doorlopen van een formele ruimtelijke procedure, worden doorgevoerd. De verkeersmaatregel is in het stedenbouwkundig plan opgenomen. De toelichting hierop is verkeerskundig de volgende: “De T-splitsing bij de nieuw aan te leggen aansluiting kan middels een uitstulping worden uitgevoerd. Er is rekening gehouden met vracht - en landbouwverkeer wat over deze weg rijdt. De uitstulping kan worden uitgevoerd met schuine inritblokken. Deze zie je ook wel bij rotondes als overrijdbare middenberm. Dit is nodig omdat er twee percelen mee ontsloten worden. Voor hen wordt het zicht op de Bitgumerdyk verbeterd middels deze constructie.” Door de aanleg van deze aansluiting met uitstulping kunnen waarschijnlijk bestaande bloembakken worden verwijderd. Dit lijkt ook nodig om de doorstroming te blijven garanderen.

8 2. Verkeersintensiteit en verkeersafwikkeling op de Bitgumerdyk In mei 2025 zijn op de Bitgumerdyk verkeerstellingen uitgevoerd. Hieruit blijkt dat de verkeersintensiteit past binnen de bandbreedte die geldt voor een erftoegangsweg. De toename van verkeer als gevolg van het plan bedraagt circa 456 motorvoertuigbewegingen per etmaal (weekdaggemiddelde), en kan worden gezien als onderdeel van de 1% autonome groei per jaar over de (doorgaande weg Bitgumerdyk) zoals die in het akoestisch onderzoek is meegenomen. Daarnaast geldt als gevolg van het planvoornemen dat - hoewel de Bitgumerdyk de toevoerende weg is - er vrijwel altijd een afslag- of opdraaibeweging links- of rechtsom van en naar het plangebied zal zijn. De gehele Bitgumerdyk wordt ter hoogte van het plan en de berekende nieuwe woningen dus amper als doorgaande weg afgereden. De toename van verkeer vanwege het planvoornemen kan door de Bitgumerdyk worden verwerkt zonder dat sprake is van overbelasting. De verkeerskundige beoordeling is opgenomen in paragraaf 5.12 Verkeer en parkeren van de motivering van het TAM - Omgevingsplan en onderbouwd met verkeerstelgegevens (Bijlage 3). Daarmee is sprake van een concrete en projectgerichte verkeerskundige onderbouwing.

In geval de verkeersgeneratie van 456 motorvoertuigen per weekdag wel in zijn geheel in het akoestisch onderzoek wordt meegenomen, zal dit ten hoogste resultaten opleveren die 0,5 dB hoger liggen dan nu berekend. Daarmee wordt de standaardwaarde van 53 dB nog steeds niet overschreden op de te realiseren woningen aan de Bitgumerdyk. 3. Snelheden, vrachtverkeer en handhaving Dat de maximumsnelheid van 30 km/u niet altijd wordt nageleefd, wordt door de gemeente als een handhavingsvraagstuk beschouwd. Dit staat los van de planologische aanvaardbaarheid van de ontsluiting. In het ontwerp van de woonwijk en de aansluiting op de Bitgumerdyk wordt juist ingezet op een verkeersremmende inrichting, waardoor automobilisten attent worden gemaakt op in‑ en uitrijdend verkeer naar de nieuwe woonwijk. Het doorgaande (zwaardere) verkeer richting omliggende dorpen en vanaf de A31 maakt al onderdeel uit van het bestaande verkeersbeeld (die zijn meegenomen bij de verkeerstelgegevens in bijlage 3 van de motivering) en wordt niet veroorzaakt door het voorliggende planvoornemen. 4. Fietsers en voetgangers / ontbreken fietspad De Bitgumerdyk is ingericht als 30 km/u‑weg in het kader van het programma Duurzaam Veilig en functioneert als erftoegangsweg binnen de bebouwde kom. Binnen dit type weg is gemengd verkeer (auto ’s, fietsers en voetgangers) gebruikelijk en verkeerskundig aanvaardbaar.

De ontsluiting van de woonwijk wordt overzichtelijk en gelijkvloers vormgegeven, waardoor afslaand verkeer goed zichtbaar is. De vrees dat fietsers en voetgangers daardoor onevenredig onveilig worden gehinderd, wordt door de gemeente niet onderschreven. 5. Brug bij het voormalige gemeentehuis De situatie omtrent de brug bij het voormalige gemeentehuis wordt (door de verhoogde ligging in het wegbeeld) herkend als een locatie waar extra aandacht voor verkeersveiligheid 9 gewenst is. Dit betreft echter een bestaande situatie die niet direct voortkomt uit de voorgenomen ligging van de ontsluitingsweg van het woningbouwplan . Daarbij geldt dat de lengte tussen het hoogste punt van de brug, met volledig zicht op de Bitgumerdyk, tot aan de inrit naar de ontwikkeling ongeveer 150 m is. Bij de gemiddeld gemeten snelheid ter plaatse (zie verkeerstelgegevens) van ongeveer 40 km/uur is de stopafstand (reactietijd + remweg) 40 m. Daarmee is er voldoende tijd om te reageren op wegverkeer vanwege de nieuwe ontsluiting. De nieuwe ontwikkeling leidt dan ook niet tot een onaanvaardbare verslechtering van de verkeersveiligheid op dit tracé. 6. Alternatieve ontsluiting via de Ingelumerdyk Gezien de ligging van het plangebied van de woningbouwontwikkeling is een ontsluiting via de Ingelumerdyk niet logisch, aangezien het plan dan geen connectie met het dorp krijgt.

Daarbij komt dat de gemeente geen eigenaar is van de percelen gelegen tussen de Ingelumerdyk en het plangebied van de woningbouwontwikkeling. Dat maakt deze geopperde alternatieve ontsluiting niet realistisch. Hierom is een ontsluiting via de Ingelumerdyk verder niet onderzocht. De gekozen ontsluiting op de Bitgumerdyk als doorgaande weg door Menaam is daarentegen wel logisch en uitvoerbaar, en sluit bovendien aan op de bestaande hoofd - en verkeersinfrastructuur van het dorp. 7. Cumulatie van projecten en verkeerstoename Dat in en rond Menaam meerdere ontwikkelingen plaatsvinden, waaronder uitbreiding van een bedrijventerrein, is een feit . Deze ontwikkelingen vallen onder afzonderlijke besluitvormingstrajecten. Voor het voorliggende plan is beoordeeld of de verkeersgeneratie daarvan tot een onaanvaardbare situatie leidt. Dit is gedaan in samenhang met de bestaande en vergunde situatie, waarbij ook nieuwe planologisch toegestane ontwikkelingen in het gebied rondom zijn meegewogen die nog niet zijn gerealiseerd maar wel van invloed kunnen zijn op die beoordeling. Het eindoordeel is dat een cumulatie van projecten met de eventueel bijbehorende verkeerstoename niet tot onaanvaardbare verkeerssituaties leidt.

Conclusie Geconcludeerd mag worden op grond van vorenstaande dat: • de keuze voor de ontsluiting op de Bitgumerdyk zorgvuldig en gemotiveerd is , mede door het treffen van verkeerskundige maatregelen; • de verkeersintensiteiten en ‑veiligheid toereikend zijn onderzocht; • geen sprake is van een onevenredige verslechtering van de verkeersveiligheid voor auto’s, fietsers of voetgangers; en, • De aangedragen alternatieve ontsluitingen door indieners zijn niet aantoonbaar beter of noodzakelijk. De ingekomen zienswijzen van diverse indieners op het thema ‘Verkeer’ geven geen aanleiding tot aanpassing van het plan, en worden ongegrond verklaard. 10 2.2 Parkeren Samenvatting zienswijzen Er worden zorgen geuit of de parkeerbehoefte vanwege het planvoornemen volledig opgelost zal worden op eigen terrein en binnen het plangebied. Er wordt gesteld dat hierdoor het risico ontstaat dat in de omliggende , bestaande straten geparkeerd wordt, met de aantasting van de verkeersveiligheid, ruimtelijke kwaliteit en leefbaarheid in deze woonstraten als gevolg. Indiener 2 gaat er van uit dat het planvoornemen betekent dat er niet aan de doorgaande weg (Bitgumerdyk) zal worden geparkeerd. Aan de gemeente wordt verzocht om te waarborgen dat er niet geparkeerd wordt aan de Bitgumerdyk en dat er een parkeerverbod voor de doorgaande weg komt .

Indiener 4 stelt dat Menaam wordt gekenmerkt door een beperkte openbare ruimte en smalle profielen, waarbij volgens hen niet overtuigend met het planvoornemen en in het TAM-omgevingsplan is aangetoond dat de parkeerbehoefte volledig en duurzaam op eigen terrein wordt opgelost. Volgens indiener 4 bestaat het risico dat parkeerdruk wordt afgewenteld op de bestaande woonstraten, waar nu reeds onvoldoende ruimte zou zijn en hetgeen dan zal leiden tot aantasting van de leefbaarheid en ruimtelijke kwaliteit, alsook verkeersveiligheid. Daarnaast wordt genoemd door indiener 4 dat de agrarische gronden van het plangebied bij evenementen in het dorp worden ingezet als parkeergelegenheid, en dat er aan de Bitgumerdyk geen enkele parkeergelegenheid is om dat op te vangen . Door indiener 4 wordt dan ook verzocht meer inzage te geven in de verkeerskundige uitgangspunten en berekeningen. Hierbij wordt in het bijzonder gevraagd om ‘een nadere onderbouwing van de parkeerbalans inclusief bezoekers parkeren en realistische aannames over dubbelgebruik’. Reactie gemeente De hiervoor samengevatte zienswijzen zijn in onderlinge samenhang beschouwd en de gemeente overweegt daarover als volgt. 1. Toetsing aan gemeentelijk parkeerbeleid De parkeerbehoefte is beoordeeld conform de Nota Parkeernormen 2021 van de gemeente Waadhoeke, die als beleidsmatig en juridisch toetsingskader geldt.

In overeenstemming met dit beleid is de parkeerbehoefte bepaald op basis van woningtype, ligging (niet ‑stedelijk gebied) en onderscheid tussen bewoners ‑ en bezoekersparkeren. De parkeerbeoordeling is opgenomen in paragraaf 5.12 (Verkeer en parkeren) van de planmotivering. 2. Worst‑case benadering parkeerbehoefte Omdat binnen het kaderstellende omgevingsplan nog flexibiliteit bestaat in woningtypologieën is bij de bepaling van de parkeerbehoefte uitgegaan van een worstcasescenario. Dit betekent dat is gerekend met de hoogste parkeernormen behorend bij grondgebonden koopwoningen in een niet‑stedelijke context. Hiermee wordt geborgd dat de parkeerbehoefte niet wordt onderschat. 11 3. Parkeren op eigen terrein en binnen het plangebied Binnen het stedenbouwkundig plan is vastgelegd dat: • bij vrijstaande en twee‑onder‑één‑kapwoningen minimaal twee parkeerplaatsen op eigen terrein worden gerealiseerd; • voor de rug ‑aan‑rugwoningen en bepaalde woningtypen parkeerplaatsen worden aangelegd in de openbare ruimte binnen het plangebied, op speciaal daarvoor ingerichte parkeerkoffers; en, • aanvullend bezoekersparkeren wordt gerealiseerd binnen het plangebied. Hiermee is de parkeerbehoefte volledig binnen het plangebied opgelost en daarmee is de parkeerbalans sluitend.

Er is geen sprake van een toekomstige parkeerbehoefte als gevolg van het planvoornemen die planologisch wordt afgewenteld op bestaande woonstraten in de omgeving. 4. Parkeren langs de Bitgumerdyk Het plan gaat er niet van uit dat parkeren langs de Bitgumerdyk plaatsvindt. De Bitgumerdyk vervult een functie als doorgaande weg door het dorp en maakt geen onderdeel uit van de parkeerstructuur van de woonwijk. Uitgangspunt is dat parkeren plaatsvindt binnen het woongebied en op eigen terrein. Het instellen van een formeel parkeerverbod langs de Bitgumerdyk betreft een verkeersbesluit en valt niet binnen het planologische kader van het omgevingsplan. Hiervoor bestaat, gelet op de gekozen parkeeroplossing binnen het plangebied, op voorhand ook geen noodzaak voor. De Bitgumerdyk ligt namelijk voor het merendeel van de te realiseren woningen - op basis van verkeerskundige richtlijnen van het CROW - niet binnen een acceptabele loopafstand van 100 meter. 5. Parkeerdruk in omliggende, bestaande woonstraten De zorg dat parkeerdruk zal uitwijken naar bestaande woonstraten in de omgeving wordt door de gemeente niet gedeeld. Juist doordat het parkeerprogramma volledig binnen het plangebied wordt opgelost en juridisch is geborgd via het omgevingsplan en de toetsing bij omgevingsvergunningen, is er geen aanleiding om een structureel tekort te verwachten.

De omliggende woonstraten liggen al gauw op mer dan 100 m loopafstand. Volgens de richtlijnen van het CROW geldt een loopafstand van 75 tot 100 meter als de maximaal acceptabele norm voor bewoners om te lopen vanaf een geparkeerde auto naar de woning. Dit is ook als zodanig in de gemeentelijke Nota Parkeernormen opgenomen. Daarnaast geldt op basis van het omgevingsplan dat een omgevingsvergunning voor bouwen alleen kan worden verleend wanneer wordt aangetoond dat wordt voldaan aan de geldende parkeernormen. 6. Gebruik van het plangebied bij dorpsactiviteiten Het feit dat het plangebied in de huidige agrarische situatie incidenteel zou worden gebruikt als parkeergelegenheid bij evenementen betreft in dat geval een tijdelijk en informeel gebruik. Daaraan kunnen geen planologische rechten worden ontleend , aangezien het ook niet als zodanig was vastgelegd in het geldende omgevingsplan (bestemmingsplan) . De toekomstige bestemming als woongebied brengt met zich mee dat het agrarische gebruik vervalt. De 12 overloopfunctie van het plangebied voor parkeergelegenheid bij evenementen is geen onderdeel van planvorming voor het voorliggende planvoornemen geweest. 7. Inzicht in parkeerbalans en aannames De gemeente is van oordeel dat met het planvoornemen voldoende parkeerruimte in het gebied wordt gerealiseerd.

Gevraagd naar meer inzicht hierin door indiener 4 wordt paragraaf 5.12 van de toelichting van het TAM-omgevingsplan aangevuld met een nadere toelichting en de gehanteerde parkeercijfers op basis van de gemeentelijke Nota Parkeernormen. Daaruit mag worden opgemaakt dat van onrealistische aannames geen sprake is: “Voor de vrijstaande en twee-onder-één-kapwoningen geldt een parkeernorm van 2,1 parkeerplaats per woning, inclusief aandeel bezoek. Voor het eigen gebruik is er bij de vrijstaande en twee-onder- één-kapwoningen voldoende ruimte op eigen terrein. Per perceel zijn er namelijk twee parkeerplaatsen beschikbaar. Omdat de overige 0,1 parkeerplaats per woning geen pl aats hebben op eigen terrein is hiervoor de openbare ruimte in het plangebied geschikt. Dit gaat in totaal om 2,9 parkeerplaatsen tijdens de hoogste piek, als elke woning in het plangebied bezoek heeft. In de praktijk zal dit zelden voorkomen. Voor de parkeerplaatsen is er ruimte op de openbare weg in het plangebied waarop parkeren wordt toegestaan. Voor de rug-aan-rugwoningen geldt een parkeernorm van 1,5 parkeerplaats per woning. Voor deze woningen heeft de gemeentelijke Nota Parkeernormen geen norm. Ook het CROW kent geen kencijfers voor rug -aan-rug-woningen. Gezien het kleine vloeroppervlak van deze woningen is de verwachting dat deze voornamelijk door alleenstaanden of starters bewoond zullen worden.

Daarmee is deze woonvorm vergelijkbaar met een appartement en een kleine woning. De gemiddelde parkeernorm voor een appartement is 1,4 parkeerplaats per woning, en die van een kleine woning 1 parkeerplaatsen per woning. Er is uitgegaan van het gemiddelde daarvan, wat neerkomt op 1,5 parkeerplaatsen per rug-aan-rugwoning, inclusief aandeel bezoek. Met een aantal van 24 rug-aan-rugwoningen komt dat neer op 36 parkeerplaatsen voor de rug -aan-rugwoningen. Deze parkeerplaatsen zijn opgenomen in het stedenbouwkundig plan.” Conclusie Geconcludeerd mag worden gelet op voorgaande dat met het planvoornemen en het TAM - omgevingsplan: • de parkeerbehoefte van zowel toekomstige bewoners als bezoekers volledig en duurzaam binnen het plangebied wordt opgelost; • geen structurele parkeerdruk op omliggende woonstraten ontstaat; • parkeren langs de Bitgumerdyk geen onderdeel is van het plan; en, • de parkeerbalans, gebaseerd op een worstcasescenario, voldoende is onderbouwd en geborgd omdat de afwenteling van enige parkeerdruk vanwege het planvoornemen juridisch is uitgesloten. De ingekomen zienswijzen van diverse indieners op het thema ‘ Parkeren’ geven geen aanleiding tot juridische aanpassingen aan het plan en worden op dit punt ongegrond verklaard. De toelichting van het TAM -omgevingsplan is aangevuld met een nadere toelichting op de uitgangspunten voor wat betreft het parkeren.

13 2.3 Locatiekeuze Samenvatting zienswijzen In verschillende zienswijzen wordt meermaals afgevraagd waarom deze locatie is gekozen voor het bouwen van een nieuwe woonwijk. Als alternatieve plek voor woningbouw wordt de locatie achter ‘De Boech’ (2de fase) veel genoemd, omdat daar al eerder nieuwbouw is gerealiseerd. Er wordt gewezen op de voordelen van woningbouw aan de zuidkant van Menaam waaronder: • Met betrekking tot de reeds aanwezige i nfrastructuur (weg, stroom, riolering) die al is aangelegd [indiener 3 en 4] dan wel de voorbereidingen die er al voor getroffen zouden zijn. • Het beter is om aan te sluiten bij inmiddels gebouwde nieuwbouw aan deze kant van het dorp, en daar voldoende ruimte is om een nieuwe wijk te realiseren. • Geen toename van verkeer door Menaam vanaf de snelweg (Rijksweg A31) en mede daardoor een lagere belasting van de hoofdweg die door Menaam loopt [indiener 3]. • Geen gevaar lijke verkeerssituaties als gevolg van een nieuwe ontsluiting zoals wel bij de Bitgumerdyk, door een ontsluiting op de Ljochtmisdyk of de Rypsterdyk mogelijk te maken [indiener 2]. • Geen aantasting van het ‘te beschermen uniek dorpsgezicht’ [indiener 2]. Door de omwonenden wordt opgemerkt dat er in het voortraject niet voldoende onderzoek is gedaan naar een alternatieve locatie.

Indiener 4 vindt de motivering ontoereikend waarom juist de nu voorgenomen locatie en opzet noodzakelijk/geschikt is (althans niet overtuigend in relatie tot de effecten op direct omwonenden). Naast de locatie achter ‘De Boech’ wordt ook afgevraagd of er gekeken is naar andere plekken waar woningbouw beter zou passen. Zo stelt indiener 3 dat er ook gesproken zou worden over nieuwbouw op de huidige ijsbaan in het dorp, en zou pas echt sprake zijn van inbreiding als dat ook gecombineerd wordt met een nieuwe school, dorpshuis en gezondheidscentrum ter plaatse. Er wordt verder gesteld door indiener 4 dat er onvoldoende onderzoek is gedaan naar behoeften voor woningbouw op de nu voorgenomen locatie, en dat de gevolgen van het woon - en leefklimaat voor omwonenden van het nu voorliggende plangebied onvoldoende zijn meegenomen. Reactie gemeente De hiervoor samengevatte zienswijzen zijn integraal beoordeeld en de gemeente overweegt daarover als volgt. 1. Aanleiding en woningbehoefte De noodzaak voor woningbouw in Menaam volgt uit de gemeentelijke woonvisie, het Woonbehoefteonderzoek Waadhoeke 2025 en de regionale woonafspraken. Uit deze kaders blijkt dat sprake is van een concrete en actuele behoefte aan woningbouw in Menaam, met name aan grondgebonden en levensloopbestendige woningen. Voor Menaam is een woningbehoefte van 70 tot 100 woningen vastgesteld.

Het planvoornemen voorziet met 14 maximaal 53 woningen in een substantiële, maar goed gedoseerde invulling van deze behoefte. 2. Keuze voor de locatie aan de Bitgumerdyk De locatie aan de Bitgumerdyk is gekozen na een bredere afweging van beschikbaarheid, ligging en ruimtelijke geschiktheid. Van belang hierbij zijn: • allereerst dat de percelen van het plangebied in 2007 bewust zijn aangekocht door de voormalige gemeente Menameradiel om tot een woningbouwontwikkeling ter plaatse te komen, en derhalve de eigendomspositie en planologische beschikbaarheid van de gronden; • de ligging direct aansluitend aan de bestaande kern van Menaam; • de deels al ingesloten ligging door bestaande bebouwing; en, • de mogelijkheid tot een zorgvuldige stedenbouwkundige inpassing met groen en water. De locatie maakt ruimtelijk deel uit van het dorpsgebied en vormt een logische afronding van de kern aan de noordoostzijde van Menaam. 3. Alternatief: locatie achter De Boech (2de fase) De door indieners genoemde locatie achter ‘De Boech’ is bekend bij de gemeente, maar betreft geen vrij beschikbare en direct realiseerbare locatie voor het beoogde woningbouwprogramma van 70 tot 100 woningen.

Bovendien is deze locatie van een andere ruimtelijke context en eigendomssituatie en kan deze niet zonder meer worden aangemerkt als een geschikter of gelijkwaardig alternatief dan wat nu voorligt met het TAM-omgevingsplan voor woninginvulling aan de Bitgumerdyk. Dat aan de zuidzijde van Menaam in het verleden al nieuwbouw is gerealiseerd, betekent niet automatisch dat verdere uitbreiding uitsluitend daar zou moeten plaatsvinden. De Omgevingswet schrijft geen uitputtend locatievergelijkend onderzoek voor als kan wo rden gemotiveerd dat de nu voorgenomen woningbouwlocatie ruimtelijk geschikt en beleidsmatig aanvaardbaar is, en dat is het geval. 4. Infrastructuur, verkeer en voorzieningen Aan de zuidzijde van Menaam zijn inderdaad de nodige infrastructurele voorzieningen voor een woningbouwlocatie beschikbaar. Evenwel mag worden vastgesteld dat ook de locatie aan de Bitgumerdyk verkeerskundig aanvaardbaar kan worden ontsloten, aansluit op bestaande netwerken voor nutsvoorzieningen en geen onevenredige verkeerseffecten veroorzaakt. Deze aspecten zijn nader onderbouwd in paragraaf 5.12 Verkeer en parkeren van de motivering van het TAM-Omgevingsplan. 5.

Dorpskarakter en ruimtelijke kwaliteit Ten aanzien van het behoud van het dorpse karakter is het plan expliciet ontworpen met een lage tot middelhoge bebouwingsdichtheid, een sterke groen‑ en waterstructuur en een opzet die aansluit bij de bestaande verkaveling en het bebouwingslint. Het stedenbouwkundig plan en het beeldkwaliteitsplan borgen de identiteit en de ruimtelijke karakteristieken van Menaam en voorkomen een niet passend, grootschalig of stedelijk beeld. 15 6. Onderzoek naar alternatieven De Omgevingswet en de jurisprudentie vereisen bij een woningbouwontwikkeling geen uitputtende vergelijking van alle denkbare alternatieve locaties, mits het plan voldoet aan beleidskaders, de woningbehoefte is aangetoond en sprake is van een evenwichtige toedeling van functies aan locaties (ETFAL). Aan deze vereisten is met het TAM-omgevingsplan voldaan. De keuze voor woningnieuwbouw aan de Bitgumerdyk is voldoende gemotiveerd en zorgvuldig voorbereid, mede op basis van participatie en specialistisch omgevingsonderzoek. 7. Belangen van omwonenden De gevolgen voor het woon ‑ en leefklimaat van omwonenden zijn expliciet betrokken in de planvorming. Hiervoor is een uitgebreid en langdurig participatietraject doorlopen als omschreven in paragraaf 7.1 van de motivering op de wijziging van het omgevingsplan.

Naast algemene informatiebijeenkomsten zijn ook een groot aantal persoonlijke gesprekken met omwonenden over de planontwikkeling gevoerd waarbij de afstemming van de nieuwbouw op de belangen van omwonenden centraal heeft gestaan . Dit heeft er onder meer toe geleid dat de nodige afstand tot bestaande woningen is gehouden, ingezet is op groen en water als overgangszone naar de omgeving en het stellen van beperkingen aan maximale bouwhoogtes en volumes van de nieuwbouw . Geconcludeerd mag worden dat er veel gedaan is aan het betrekken van de omgeving bij de planvorming door de gemeente en de ontwikkelende partij. Dat alternatieve locaties mogelijk minder ruimtelijke impact zouden hebben op specifieke omwonenden, maakt verder niet dat de nu gekozen locatie planologisch ongeschikt is voor een woningbouwontwikkeling. Conclusie Geconcludeerd mag worden gelet op voorgaande dat met het planvoornemen en het TAM - omgevingsplan: • de woningbehoefte voor Menaam actueel en onderbouwd is; • de locatie aan de Bitgumerdyk ruimtelijk en beleidsmatig geschikt is voor woningbouw; • alternatieve locaties zijn meegewogen, maar niet aantoonbaar geschikter zijn gebleken; en, • sprake is van een zorgvuldig gemotiveerde, evenwichtige toedeling van functies aan locaties.

De ingekomen zienswijzen van diverse indieners op het thema ‘Locatiekeuze’ geven geen aanleiding tot aanpassing van het plan en worden op dit punt ongegrond verklaard. 2.4 35–40 Ke-contour van Vliegbasis Leeuwarden Samenvatting zienswijzen Het plangebied ligt in de buurt van Vliegbasis Leeuwarden. Daardoor zou volgens indieners een deel van het plangebied in de 35-40 Ke-contour liggen waardoor de geluidsbelasting door de nabijheid van Vliegbasis Leeuwarden hoger is dan 35 Kosteneenheden (Ke), waardoor op grond van het Besluit militaire luchthavens (Bml) en het Luchthavenbesluit Leeuwarden woningbouw niet mogelijk zou zijn in het plangebied. 16 Indiener 2 stelt concreet dat toen zij in Menaam kwamen te wonen hen verzekerd is dat er in het weiland tegenover de woning niet gebouwd zou kunnen worden vanwege de geluidsnormen van Vliegbasis Leeuwarden. Indiener 4 stelt dat de justificatie voor het flexibel omgaan met de Ke -zonering lijkt te zijn gedaan om woningbouw mogelijk te maken, want delen van Menaam liggen wel binnen de 35 -40 Ke-contour van de vliegbasis. De gemeente heeft van haar bevoegdheid geb ruik gemaakt om delen buiten deze contour te houden. Indiener 4 stelt echter dat dit niet betekent dat er geen geluidhinder is of ervaren wordt. Met name de zienswijze van indiener 5 gaat in hoofdzaak in op de situatie rondom d e Vliegbasis Leeuwarden.

Volgens indiener 5 is woningbouw niet mogelijk omdat de geluidsbelasting van de woningen in het plangebied hoger dan 35 Ke zal zijn vanwege de vliegbasis. Daarmee wordt de maximaal toelaatbare geluidsbelasting overschreden en is het plan in strijd met het Luchthavenbesluit Leeuwarden en het Bml. Het standpunt van indiener 5 is dat de gemeente ten onrechte het plangebied buiten de 35 Ke-contour stelt. WONINGBOUW IS NIET MOGELIJK BINNEN DE 35 KE-ZONE In de motivering van het planvoornemen is uiteengezet hoe woningbouw binnen de 35 Ke-contour niet mogelijk is. Verschillende indieners vragen zich daarom dan ook af waarom in het verleden - voor het nu voorgenomen woningbouwplan - toch van deze regel kon worden afgeweken, omdat: - Het gebruik van het vliegveld, en daarmee de geluidhinder niet is verminderd. De vliegtuigen zijn sindsdien niet stiller geworden, zeker niet nu de nieuwe straaljagers (F-35) meer lawaai maken dan de oude (F-16) volgens indiener 2. - Het geluid van de vliegbasis door indiener 2 zelf als geluidhinder wordt ervaren en geluidhinder zich niet aan een denkbeeldige lijn houdt die getrokken wordt, zeker niet als de woningen dichter tegen de zone gepland zijn dan de eigen woning van indiener, en dus zeker bij de nieuwe woningen sprake van geluidhinder zal zijn.

- Artikel 5 van het Bml duidelijk stelt volgens indiener 5 dat woningbouw binnen de 35 Ke-zone niet is toegestaan, en dat is een van rijkswege gegeven norm . Omdat de zone voortkomt uit het Bml kan die niet door middel van een wijziging van het omgevingsplan veranderd worden volgens indiener 5, omdat deze bevoegdheid niet bij de gemeente ligt maar bij het Rijk. - De mogelijkheid om hiervan af te wijken , die is gesteld in artikel 6 Bml, niet van toepassing is op dit plan volgens indiener 5 en dat dit in de motivering wordt bevestigd. Reactie gemeente 1. Juridisch kader: Bml en Luchthavenbesluit Leeuwarden Op grond van het Bml en het Luchthavenbesluit Leeuwarden gelden rond de vliegbasis geluidzones, waaronder de 35 Ke ‑zone. Binnen deze zone is het realiseren van nieuwe geluidgevoelige functies, zoals woningen, in beginsel niet toegestaan. Daarbij is echter van belang dat het juridisch bindende toetsingskader wordt gevormd door de vastgestelde 17 contouren, zoals deze planologisch zijn doorvertaald in het geldende ruimtelijke regime van thans het geldende (tijdelijke deel van het) omgevingsplan. 2. Ligging plangebied ten opzichte van de 35 Ke‑zone In de motivering van het ontwerp TAM‑omgevingsplan is gemotiveerd dat het plangebied niet binnen een juridisch geldende 35 Ke ‑zonering ligt.

Dit is geen nieuwe keuze die uitsluitend is ingegeven door het nu voorliggende woningbouwplan, maar een situatie die reeds planologisch is vastgelegd aan de hand van eerdere bestemmingsplannen en de daaropvolgende beheersverordening, en die thans deel uitmaakt van het tijdelijk deel van het omgevingsplan. De gemeente (voormalig Menaldumadeel/Menameradiel) heeft in het verleden , binnen de toen geldende wettelijke kaders , de 35 Ke ‑contour planologisch anders gepositioneerd door rekening te houden met lokale omstandigheden, bestaande bebouwing en de aard en schaal van het dorp Menaam. Deze planologische borging is juridisch bepalend nu. Het enkele feit dat in de beleving van indieners sprake is van geluidhinder in en rondom het plangebied , of dat delen van Menaam elders wel binnen de 35 –40 Ke ‑zone liggen, betekent niet dat het plangebied juridisch binnen die zone valt. 3. Geluidbelasting en ervaren hinder Dat geluidhinder in individuele situaties wordt ervaren, wordt niet ontkend. Echter, voor de ruimtelijke aanvaardbaarheid is niet de subjectieve beleving van indieners doorslaggevend, maar de vraag of wordt voldaan aan de wettelijk vastgestelde normen en zones.

Geluid houdt zich weliswaar uiteraard niet aan ‘denkbeeldige lijnen op de kaart’ , maar het rechtszekerheidsbeginsel vereist dat wordt uitgegaan van objectief vastgestelde contouren, zoals deze juridisch zijn vastgelegd. In de motivering van het plan is dus in dat kader uiteengezet dat: • het plangebied buiten de 35 Ke‑zone ligt; • het Luchthavenbesluit Leeuwarden daarom geen belemmering vormt voor woningbouw; en, • geen sprake is van toepassing van artikel 6 Bml, omdat het planvoornemen niet binnen de 35 Ke‑zone is gelegen. 4. Nieuwe vliegtuigen (F‑35) Dat de inzet van de F ‑35 volgens indieners leidt tot een toename van geluidhinder, maakt voorgaande niet anders. Wijzigingen in type en gebruik van vliegtuigen kunnen aanleiding zijn voor herziening van het Luchthavenbesluit Leeuwarden en bijbehorende contouren, maar zolang deze herziening niet heeft plaatsgevonden, blijven de geldende contouren juridisch maatgevend. De gemeente is niet bevoegd om eigenstandig nieuwe Ke ‑contouren vast te stellen of toe te passen buiten het vastgestelde rijkskader, maar is evenmin verplicht verdergaande beperkingen te hanteren dan juridisch nu zijn voorgeschreven. 18 5.

Vermeende toezeggingen uit het verleden De stelling van indiener 2 dat bij het vestigen in Menaam zou zijn toegezegd dat het weiland tegenover de woning niet bebouwd zou kunnen worden vanwege de geluidsnormen, is niet met objectieve stukken onderbouwd. Voor zover dergelijke uitlatingen al zijn gedaan, kunnen hieraan ook geen blijvende planologische rechten worden ontleend. Doorslaggevend blijft het geldende en bevoegde planologisch-juridische regime, zoals dat is uitgelegd in de motivering van het voorliggende TAM-omgevingsplan. VERLEGGEN VAN DE 35 KE-CONTOUR De rechtmatigheid van het besluit om destijds de 35 Ke -contour anders te laten lopen wordt door indiener 5 bevraagd. De gemeente heeft zich (zoals ook blijkt uit het bestemmingsplan Menaam van 2015) in het verleden namelijk altijd expliciet geconformeerd aan artikel 5 van het Bml waarbij niet in de oprichting van nieuwe geluidsgevoelige bebouwing binnen de 35 -40 Ke -contour kon worden voorzien. Indiener ziet nu niet in waarom de gemeente met de wijziging van het omgevingsplan heeft kunnen of mogen afwijken van het Bml, omdat er geen besluit is geweest op basis waarvan wel woningen binnen de 35 -40 Ke contour gebouwd mogen worden. Zeker niet na vaststelling van het bestemmingsplan uit 2015 en de beheersverordening uit 2017. Reactie gemeente 1.

Juridisch kader en planologische doorwerking Vooropgesteld wordt dat artikel 5 van het Bml inderdaad bepaalt dat binnen de vastgestelde 35 Ke ‑zone in beginsel geen nieuwe geluidsgevoelige gebouwen, zoals woningen, zijn toegestaan. Daarbij is echter van doorslaggevend belang dat de planologische toetsing plaatsvindt aan de juridisch geldende geluidzonering zoals deze is doorvertaald in het huidige ruimtelijke regime. Het Bml en het Luchthavenbesluit Leeuwarden geven het rijkskader voor de geluidzonering, maar de concrete ruimtelijke borging daarvan vindt plaats via bestemmingsplannen (thans: het gemeentelijke omgevingsplan). In dat kader bestaat beleidsruimte voor gemeenten om bij de planologische vaststelling van Ke ‑contouren rekening te houden met lokale omstandigheden, bestaande bebouwing en ruimtelijke samenhang, mits wordt gebleven binnen het rijkskader. 2. Eerdere planologische vastlegging De ligging van de 35 Ke ‑contour ter plaatse van Menaam is niet voor het eerst bij het nu voorliggende TAM -omgevingsplan aangepast. Reeds in eerdere planologische regelingen, waaronder het bestemmingsplan Menaam , bestemmingsplan Buitengebied en de daaropvolgende beheersverordening, is de geluidzonering van de vliegbasis zodanig betrokken dat het onderhavige plangebied buiten de juridisch geldende 35 Ke ‑contour is komen te liggen.

Deze planologische keuzes zijn destijds rechtmatig tot stand gekomen en nadien onherroepelijk geworden. Met het ontwerp TAM ‑omgevingsplan wordt geen nieuwe afwijking van het Bml geïntroduceerd en wordt de 35 Ke‑zone niet opnieuw of anders vastgesteld. Het plan sluit aan bij de bestaande, geldende planologische situatie zoals die reeds jarenlang deel uitmaakt van 19 het ruimtelijk beleid in bestemmingsplannen/beheersverordening van de gemeente (eerst Menaldumadeel/Menameradiel en inmiddels Waadhoeke) en nu terechtgekomen is in het (tijdelijke deel van het) Omgevingsplan gemeente Waadhoeke. 3. Geen strijd met artikel 5 of 6 Bml Omdat het plangebied juridisch niet binnen de 35 Ke ‑zone ligt, is artikel 5 Bml niet van toepassing op de locati e en artikel 6 Bml (de afwijkingsregeling) evenmin aan de orde. Het standpunt van indiener dat een afzonderlijk rijksbesluit nu nodig zou zijn om woningbouw mogelijk te maken, is daarom niet juist. Een dergelijk besluit is immers alleen vereist indien woningbouw binnen de 35 Ke‑zone zou plaatsvinden, wat hier planologisch niet het geval is. 4.

Bestemmingsplan Menaam (2015) en beheersverordening Buitengebied (2017) Dat in het verleden, waaronder bij het bestemmingsplan Menaam van 2015 en de beheersverordening Buitengebied van 2017 (als voortzetting van het bestemmingsplan Buitengebied van 2007) , expliciet is aangesloten bij het Bml van gemeentewege gelet op de verplichting daarvoor vanuit het Rijk , betekent niet dat de exacte ligging van de Ke ‑contour ongewijzigd en onaantastbaar zou moeten zijn gebleven. Juist door die plannen is de geluidzone juridisch vastgelegd zoals die nu geldt. Dat sindsdien geen wijziging van het Luchthavenbesluit Leeuwarden heeft plaatsgevonden, laat onverlet dat de gemeente mocht en mag blijven uitgaan van de geldende planologische borging van de Ke‑contour. MOGELIJKHEDEN TOT AFWIJKING VAN DE NORM Artikel 6 van het Bml biedt een limitatieve opsomming van gevallen waarin tot 45 Ke -geluidsbelasting voor woningen mag worden toegestaan, bijvoorbeeld bij het opvullen van open plekken in bestaande bebouwing, vervanging van bestaande niet-geluidsgevoelige bebouwing, verplaatsing naar een locatie met minder geluidsbelasting en bij dringende locatie - of bedrijfsgebondenheid. Geen van deze uitzonderingen is van toepassing op het huidige plangebied.

Voor het planvoornemen is dan ook geen gebruik gemaakt van de afwijkingsmogelijkhei d van artikel 6 van het Bml, maar blijkt wel dat de Ke - contour is verlegd zodat het plangebied nu buiten de 35 Ke-zone valt. Indiener 5 stelt echter dat het Bml niet voorziet in de mogelijkheid om de 35 Ke -zone aan te passen door het verleggen van de contour. De door de gemeente gestelde 35 Ke -contour komt niet overeen met het Luchthavenbesluit Leeuwarden en het Bml. Uit bijlage 3 bij het Luchthavenbesluit Leeuwarden blijkt dat het plangebied niet buiten de 35 Ke -zone ligt. Volgens indiener 5 is het wijzigen van een geluidszone of Ke -contour een bevoegdheid van het Rijk, en niet van de gemeente. Dit vereist een formeel wijzigingsbesluit, instemming van Defensie en het Ministerie van Infrastructuur & Waterstaat, publicatie in de Staatscourant, onderliggende akoestische berekeningen en de bijbehorende rechtsbescherming. De gemeente heeft aan al deze vereisten niet voldaan volgens indiener 5. Reactie gemeente In artikel 5 van het Bml is bepaald dat voor nieuwe woningen en andere geluidsgevoelige gebouwen een maximale geluidbelasting van 35 Ke geldt, waarbij de ligging van de 35 20 Ke‑contour is vastgelegd in het Luchthavenbesluit Leeuwarden. Deze contour vormt de buitengrens waarbinnen de daarin opgenomen beperkingen gelden.

Voor het onderhavige plangebied geldt dat geen gebruik wordt gemaakt van de afwijkingsmogelijkheid van artikel 6 van het Bml. Dit is ook expliciet in de planmotivering aangegeven. De situatie waarop artikel 6 ziet (waarbij binnen de 35 Ke ‑zone onder voorwaarden nieuwe woningen mogelijk zijn) is hier niet aan de orde, omdat het plangebied planologisch buiten de 35 Ke‑zone is gepositioneerd. Van belang is daarbij dat de ligging van de 35 Ke ‑contour in gemeentelijke planologische regelingen al v óór dit planvoornemen juridisch is vastgelegd. De voormalige gemeente Menameradiel heeft bij het eerdere bestemmingsplan Buitengebied 2007 en de daaropvolgende Beheersverordening Buitengebied 2017 en thans het tijdelijk deel van het omgevingsplan, gebruikgemaakt van haar bevoegdheid om de rijkscontour planologisch door te vertalen binnen het gemeentelijk ruimtelijk instrumentarium, rekening houdend met lokale omstandigheden. Daarbij is de contour bij dit gebied zodanig vastgelegd dat het plangebied daarbuiten valt. Dit betreft geen wijziging door de gemeente van het Luchthavenbesluit Leeuwarden of de daarin vastgestelde Ke ‑contour, maar een planologische doorwerking van het geldende rijkskader binnen het gemeentelijk omgevingsplan, zoals dat ook onder het eerdere stelsel (Wet ruimtelijke ordening) gebruikelijk en toegestaan was.

De bevoegdheid van het Rijk om het Luchthavenb esluit Leeuwarden te wijzigen is hiermee niet aan de orde en wordt niet geraakt. Dat sprake zou zijn van het ‘verleggen’ van een Ke‑contour in de zin van een wijziging van het Luchthavenbesluit Leeuwarden wordt dan ook niet gevolgd. Een formeel wijzigingsbesluit van het Rijk, instemming van Defensie of het Ministerie van Infrastructuur en Waterstaat en publicatie in de Staatscourant zijn uitsluitend vereist als het Luchthavenbesluit Leeuwarden zelf wordt gewijzigd. Daarvan is met het voorliggende TAM-omgevingsplan geen sprake. Ten overvloede wordt opgemerkt dat in de directe nabijheid van het plangebied eerder wél binnen de 35 Ke ‑zone woningbouw is toegestaan, namelijk de transformatie van het voormalige gemeentekantoor van Menameradiel naar een woongebouw met 30 zorgwoningen. Die ontwikkeling geldt als voorbeeld dat deze expliciet via artikel 6, tweede lid, van het Bml mogelijk is gemaakt en na belangenafweging aanvaardbaar geacht. Dit benadrukt dat het nu voorliggende woningbouwplan, dat buiten de juridisch vastgelegde 35 Ke‑zone is gesitueerd, vanuit het oogpunt van luchtvaartgeluid ruimtelijk aanvaardbaar mag worden geacht.

Tot slot kan worden vermeld dat het voorliggende plan voornemen van het TAM - omgevingsplan aan het ministerie van Defensie voor een reactie is voorgelegd, en zij te kennen hebben gegeven zonder verdere opmerkingen te kunnen instemmen met deze ruimtelijke ontwikkeling. RECHTSGELDIGHEID EN RECHTSBESCHERMING Omdat geen besluit is bekendgemaakt en belanghebbenden geen mogelijkheid hebben gehad om bezwaar te maken, is het besluit volgens indiener 5 dan ook niet in werking getreden. Het legaliteits - en rechtszekerheidsbeginsel verzet zich tegen het standpunt van de gemeente dat de Ke - 21 contour/geluidszone voor het plangebied juridisch gewijzigd zou zijn. Indiener 5 stelt dat er geen bewijs van een college - of raadsbesluit ten grondslag ligt aan het standpunt van de gemeente; ook is niet duidelijk hoe dit tot stand is gekomen of bekend is gemaakt, noch is er betrokkenheid van het Ministerie van Defensie, het Ministerie van Infrastructuur en Waterstaat, de Vliegbasis Leeuwarden, Provincie Fryslân of het Rijksvastgoedbedrijf gebleken. De geldende Ke -contour volgt uit het Luchthavenbesluit Leeuwarden en het Bml, en hiervan kan de gemeente niet afwijken volgens indiener. De gemeente heeft geen bevoegdheid om deze contour aan te passen; dat ligt volgens hen bij het Rijk en de genoemde bestuursorganen.

Zelfs als de contour in gemeentelijke plannen anders is ingetekend, doet dat geen afbreuk aan de rijksnorm uit het Bml en het Luchthavenbesluit Leeuwarden. Reactie gemeente Allereerst wordt vastgesteld dat met voorliggend TAM-omgevingsplan geen sprake is van een besluit tot wijziging van de 35 Ke‑contour zoals bedoeld in het Luchthavenbesluit Leeuwarden of het Bml. De gemeente heeft niet beoogd en niet gesteld de Ke‑contour rijksrechtelijk nu aan te passen, noch dat daarvan nu wordt afgeweken. De planvorming gaat uit van het geldende rijkskader in samenhang met de planologische doorwerking van dat rijkskader in het gemeentelijk omgevingsplan (en diens rechtsvoorgangers). De ligging van de 35 Ke ‑zonering in de gemeentelijke plannen is op grond van reeds eerdere vastgestelde planologische besluiten vastgelegd, te weten het bestemmingsplan Buitengebied 2007, de daaropvolgende Beheersverordening Buitengebied 2017 en thans het tijdelijk deel van het omgevingsplan van rechtswege. Deze plannen zijn destijds va stgesteld door de bevoegde bestuursorganen, zijn afgestemd met hogere overheden, bekendgemaakt en hebben rechtskracht gekregen. Daarmee is voldaan aan het legaliteits‑ en rechtszekerheidsbeginsel.

Dat in het kader van het onderhavige plan geen afzonderlijk college ‑ of raadsbesluit over de 35 Ke ‑contour is genomen, is juist, maar ook logisch: een dergelijk besluit was niet vereist, aangezien geen wijziging van het rijksrechtelijke geluidregime daarmee aan de orde was. Tot slot word t benadrukt dat de juridisch-planologische wijziging van de Ke -contour in het gemeentelijke bestemmingsplan destijds in samenspraak met het ministerie van Defensie tot stand gekomen. GEEN REACTIE OP VERZOEK OM INFORMATIE Indiener 5 geeft aan in het verleden herhaaldelijk te hebben verzocht om onderliggende besluiten, kaarten en akoestische onderbouwingen waaruit zou blijken dat het plangebied rechtsgeldig buiten de 35 Ke-zone is geplaatst. Die informatie heeft indiener 5 nooit ontvangen. Daarnaast ontbreekt in de motivering bij het nu voorliggende O ntwerpbesluit een concrete verwijzing naar een besluit, datum, bevoegd gezag of publicatie waarmee zou blijken dat het plangebied rechtsgeldig buiten de 35 Ke-zone is geplaatst. Volgens indiener worden slechts algemene bewoordingen gebruikt en is de juridi sche houdbaarheid daarmee niet gegeven of aangetoond. Reactie gemeente Het uitgangspunt van het voorliggende Ontwerpbesluit is niet dat het plangebied door een afzonderlijk besluit nu buiten de 35 Ke‑zone wordt ‘geplaatst’.

Van een dergelijk besluit is geen sprake en dat wordt ook niet gesteld. De planmotivering beschrijft enkel dat de ligging van de 22 35 Ke ‑zonering bij het plangebied planologisch is vastgelegd in eerdere, rechtsgeldige ruimtelijke plannen, te weten het bestemmingsplan Buitengebied 2007, de daaropvolgende Beheersverordening Buitengebied 2017 en thans het tijdelijk deel van het omgevingsplan van rechtswege. Deze plannen zijn vastgesteld door het destijds bevoegde bestuursorgaan, op de wettelijk voorgeschreven wijze bekendgemaakt en onherroepelijk geworden. De juridische status van de planologische zonering vloeit rechtstreeks voort uit deze besluiten. Een afzonderlijk college ‑ of raadsbesluit dat specifiek ziet op de Ke ‑contour bij dit plangebied bestaat niet, omdat dit ook niet vereist is: het betreft geen wijziging van het Luchthavenbesluit Leeuwarden of het Bml, maar een planologische doorwerking daarvan binnen gemeentelijke planvorming. De omstandigheid dat indiener geen afzonderlijke besluiten, kaarten of akoestische rapporten heeft ontvangen, maakt dit niet anders. De juridische grondslag voor de ligging van de planologische zonering bestaat uit de vastgestelde en gepubliceerde ruimtelijke plannen zelf, inclusief de daarbij behorende verbeeldingen en regels. Deze vormen het toetsingskader en zijn publiek toegankelijk.

Het ontbreken van een afzonderlijke akoestische onderbouwing voor het ‘plaatsen’ van het plangebied buiten de 35 Ke ‑zone is logisch, omdat geen sprake is van een besluit of handeling waarbij de rijkscontour is gewijzigd. Voor het onderhavige Ontwerpbesluit geldt dat in de motivering is aangesloten bij de bestaande, geldende planologische situatie. Omdat het planvoornemen niet binnen de 35 Ke‑zone ligt, is evenmin aanleiding geweest om een afwijkingsprocedure op grond van artikel 6 van het Bml te doorlopen of aanvullende akoestische berekeningen voor luchtvaartlawaai uit te voeren . De planmotivering beperkt zich tot de vaststelling dat het plan buiten de 35 Ke‑zone is gelegen zoals planologisch vastgelegd. Dat de motivering tot slot geen specifieke besluitdatum of publicatie vermeldt, is geen gebrek maar een direct gevolg van het feit dat een dergelijk besluit niet bestaat en niet vereist is. De juridische houdbaarheid van het plan berust op de bestuursrechtelijke doorwerking en rechtskracht van de eerder vastgestelde planologische regelingen. ONTBREKEN VAN AKOESTISCH ONDERZOEK Er is geen akoestisch onderzoek gedaan naar de feitelijke Ke-geluidsbelasting van het plangebied voor het planvoornemen.

Om locatiespecifiek te bepalen of woningbouw in het plangebied op grond van artikel 5 van het Bml wel is toegestaan , had de gemeente volgens indiener 5 de werkelijke vliegbewegingen, militaire gebruiksintensiteit en worstcasescenario’s moeten onderzoeken om de feitelijke Ke-belasting alsmede de gevolgen voor de gezondheid en het leefklimaat ter plaatse vast te stellen. Reactie gemeente Artikel 5 van het Bml gaat uit van toetsing aan de 35 Ke ‑contour zoals vastgesteld in het Luchthavenbesluit Leeuwarden en de daarvan afgeleide planologische zonering. Het planvoornemen ligt buiten deze 35 Ke ‑zone als vastgelegd in de geldende planologisch - juridische kaders van de gemeente. In d it geval bestaat geen wettelijke verplichting om aanvullend locatiespecifiek akoestisch onderzoek naar de feitelijke Ke‑belasting uit te voeren. Een dergelijk onderzoek is uitsluitend aan de orde wanneer woningbouw binnen de 35 23 Ke‑zone wordt toegestaan met toepassing van artikel 6 van het Bml, of wanneer het Luchthavenbesluit Leeuwarden zelf wordt gewijzigd. Van beide situaties is hier geen sprake. De beoordeling op aspecten als gezondheid en woon- en leefklimaat heeft plaatsgevonden binnen het kader van een evenwichtige toedeling van functies aan locaties (ETFAL). Gelet op de ligging buiten de 35 Ke ‑zone en de naleving van de rijksnormen is sprake van een aanvaardbaar woon‑ en leefklimaat.

Conclusie Geconcludeerd wordt dat het planvoornemen niet in strijd is met het Besluit militaire luchthavens en het Luchthavenbesluit Leeuwarden, omdat het plangebied juridisch en planologisch buiten de geldende 35 Ke ‑zone ligt, zoals vastgelegd in eerdere, onherroepelijke planologische besluiten van gemeentewege en voortgezet in het huidige omgevingsplan. Er is thans geen sprake van het verleggen of wijzigen van een rijksrechtelijke Ke ‑contour, noch van toepassing van de afwijkingsregeling van artikel 6 van het Bml. Aanvullend akoestisch onderzoek naar luchtvaartlawaai was niet vereist en de aspecten gezondheid en woon- en leefklimaat zijn toereikend beoordeeld binnen het kader van een evenwichtige toedeling van functies aan locaties. De ingekomen zienswijzen van diverse indieners op het thema ’35-40 Ke-contour van Vliegbasis Leeuwarden’ geven dan ook geen aanleiding tot aanpassing van het plan en worden op dit punt ongegrond verklaard. 2.5 Geluidhinder Samenvatting zienswijzen Een ander punt dat naar voren komt in de zienswijze n is dat de ligging van het plangebied aan een drukke weg leidt tot een verhoogd risico op geluidhinder. Indiener 2 verwacht dat een en ander veel overlast zal geven. Er is volgens indiener 4 onvoldoende gemotiveerd dat dit voor de nieuwe woningen leidt tot een aanvaardbaar woon - en leefklimaat.

Hierbij zou het gecumuleerde effect van verkeersgeluid met andere omgevingsfactoren ook niet (voldoende) inzichtelijk zijn gemaakt. Er ontbreekt een akoestisch onderzoek op basis van de huidige situatie, waarmee gerefereerd wordt aan de uitbreiding van het nabijgelegen bedrijventerrein. De geluidsbelasting wordt door de toename van vooral het vrachtverkeer door indiener uit eigen ervaring al als zeer hoog ervaren. In de motivering staat genoemd dat er geen cumulatie van geluid is. In de zienswijze van indiener 4 wordt gesteld dat dit geen juiste conclusie is , want er is wel degelijk sprake van cumulatie van geluidhinder. De situering van de vliegbasis, met een toenemend aantal vliegbewegingen (zeker gelet op de huidige versterking van defensie), omliggende bedrijvigheid en dan in het bijzonder het ‘altijd drukke’ tuincentrum met zowel bezoekers als vrachtverkeer voor laden en lossen. In de motivering staat ook benoemd dat er niet aan de richtafstand van 30 meter volgens de VNG-publicatie Bedrijven en Milieuzonering kan worden voldaan. Er zijn geen recente onderzoeken die ingaan op het aantal vliegbewegingen en de effecten van de nieuwe F-35 straaljagers en hoe deze effect hebben op het woon- en leefklimaat. 24 Daarnaast zou er onvoldoende aandacht besteed zijn aan het geluid dat de woonwijk zal toevoegen aan de omgeving.

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij de gemeente is leidend. Bron: https://waadhoeke.bestuurlijkeinformatie.nl/Document/LoadAgendaItemDocument/abe40bda-0b0f-47a1-b011-ae291cbc4d69?agendaItemId=fdfa98c3-a09d-4a86-888a-de3470f44d3f