Raadsinformatiebrief Ontwerp omgevingsvisie 2023

Graag meer aandacht voor biodiversiteit en groen (Helvoirt en Vught Zuid worden genoemd);



Ruiger betekent niet minder onderhoud. Misschien beter grotere locaties wat ruiger;



Meer voorlichting geven om inwoners mee te krijgen (verantwoordelijkheid over te dragen) in de gewenste richting, maar door beleid en regels mag er best meer sturing vanuit de overheid komen;



Woningen zijn belangrijker dan groen;



Maak Wadi’s tegen hittestress en een rolschaatsbaan met wateropvang eronder;



In week twee van de fotowedstrijd (wat van buiten Vught zou in Vught passen) gaan zes foto’s over oplossingen voor klimaat en energie (parasols als zonwering in de straat, wilde bloemperken, plantenwanden voor luchtzuivering en geluiddemping, energie via De Dommel of watermolen).

3. We hebben een veilige, schone en gezonde leefomgeving 2/3 is het eens met de stelling De gemeente kan meer doen om mijn buurt gezonder en veiliger te maken’. Opmerkingen: 

Meer fietsvoorzieningen;



Bij de bouw meer bomen laten staan;



Straten meer inrichten voor wandelaars en scootmobielers;



Minder stenige inrichting stimuleren bij inwoners en zelf als gemeente goede voorbeeld geven;



Minder vrachtverkeer in het dorp;



Bij de fotowedstrijd zijn ook inzendingen over een verlicht fietspad of fietsoversteekplaats.

4. We hebben een leefomgeving die ontmoeting, sport, bewegen en een gezonde levensstijl stimuleert Vrijwel 100% vindt dat er in de buurt genoeg mogelijkheden zijn om te wandelen, fietsen of op een andere manier te bewegen. De volgende opmerkingen worden samenvattend gemaakt: 

Minder privé tuinen, dan meer speeltuinen. Spelen en recreëren, ook in het bos, mag best een keer overlast geven (denk aan scoutingactiviteiten);



Doe mee met vernieuwingen, zoals nu padel, en zorg voor voldoende zaalruimte. De nieuwe bewegingsroute is prachtig. Hetzelfde geldt voor de natuurspeeltuin in Helvoirt;



Fietsroutes in gemeente goed, maar voor wandelen vanuit de dorpen is de natuur niet zo goed bereikbaar;



Denk futuristisch: A2 onder de grond!;



Geef medewerking aan burgerinitiatieven in de openbare ruimte (onderhoud bijvoorbeeld).

Waarden Ik vind woningen, bedrijven en wegen belangrijker dan groen, natuur en landschap. Op deze stelling reageerde bijna 90% ‘omgekeerd’ namelijk zij vinden groen, landschap en natuur belangrijker dan woningen en bedrijven. Dit geldt ook voor groen in woonwijken. Gemaakte opmerkingen: 

Het groene karakter van Vught is het meest kenmerkend;



Het karakter van de landgoederenzone moet behouden blijven. Betrek de landgoederenstructuur bij herstructureringen;



Over Helvoirt is gezegd dat het dorpse karakter behouden moet blijven;



Over Cromvoirt wordt weinig specifieks gezegd. Wel: ‘stel eisen aan nieuwbouwgebieden’;



Voor Vught geldt hetzelfde; uitbreidingen mogen niet de natuur ingaan;



Over het buitengebied wordt gezegd dat de landelijke weggetjes behouden moeten blijven;



Er zijn in Vught veel mooie en historische bomen. Investeer in de bodemkwaliteit en geef bomen de ruimte;



Kenmerkend voor Vught is ook dat het veel tijdlagen (oorlog, Lunetten, Linie 1629, landgoederen) heeft. Zorg dat die ook in de toekomst zichtbaar blijven;



De IJzeren Man, kasteel Maurick, de Taalstraat (met name het stuk van Sophia’s Hoeve) moeten blijven. De invulling na de sloop van garage Denissen is heel smaakvol opgelost;



Herbouw bij de restauratie van Zionsburg ook Parva Domus, of een soortgelijke oplossing om de straatwand daar weer te herstellen;



Het terrein van Reinier van Arkel: versterk de kwaliteiten en sloop en herbestem wat de kwaliteit niet heeft.

De fotowedstrijd leverde veel input op over Waarden: Week 1: kenmerkend voor Vught: 

Op grond van de fotowedstrijd is het meest kenmerkende in Vught: de IJzeren Man (18%), de Vughtse heide (9%) en de verschillende natuurgebieden (totaal ook 18%);



Als meest herkenbare gebouwen voor Vught waren de meeste inzendingen voor vooral kasteel Maurick (9%) en het Raadhuis (7%);



Een foto van het Raadhuis had het meeste bereik (aantal ‘klikken’).

Week 3: trots op: 

Trots is men vooral op de natuur in en rond Vught. Dit gaat om 36% van de inzendingen;



Ook opvallend is het aantal inzendingen (21%) over sociale zaken zoals de gilden, scouting, Jeugd Aktief en de Rode Rik;



12% geeft aan trots te zijn op markante gebouwen, zoals het Raadhuis, kasteel Maurick, het station;



Het meeste bereik (aantal klikken) hebben de inzendingen: regenboogzebrapad, fort Isabella, bloembakken in het centrum;



De meeste betrokkenheid (aantal reacties) was er bij de inzending van het regenboogzebrapad, de Rode Rik en fort Isabella.

Week 4: wat moet behouden blijven? 

Behouden moet blijven met name: de natuur, natuurgebieden en het groene karakter van de gemeente, m.n. de IJzeren Man (41%);



Sociale onderwerpen, zoals het behoud van de gilden, sportvoorzieningen, vermaak voor kinderen scoren met 11%;



Qua gebouwen werden vooral genoemd: kasteel Maurick, de boerderijen en het station (33%);



Het meeste bereik hadden een foto van de IJzeren Man, de kingloopwinkel en de watertoren op Voorburg (deze laatste wellicht ook omdat dit de winnende foto van de wedstrijd was);



De hoogste betrokkenheid was bij de foto van de IJzeren Man, Sparrendael en het bankje ter ere van Piet Schuurmans (verkeerspiet).

Begrippenlijst Biodivers/biodiversiteit Biodiversiteit wordt meestal beschreven als de ‘verscheidenheid aan leven, in allerlei vormen, op aarde. Het omvat het aantal soorten, hun genetische variatie en de interactie van deze levensvormen binnen complexe ecosystemen. Biodiversiteit zorgt voor schone lucht, fris water, een goede kwaliteit van de bodem en de bestuiving van gewassen. De afname van biodiversiteit wordt net als de toenemende hitte, droogte en wateroverlast deels veroorzaakt door klimaatverandering. Andere oorzaken zijn de verandering van het gebruik van land en de zee, vervuiling en het niet duurzaam gebruik van de natuur’, zoals overbevissing. Circulaire maatschappij Een circulaire maatschappij is een model van productie en consumptie, waarbij bestaande materialen en producten zo lang mogelijk worden gedeeld, verhuurd, hergebruikt, hersteld, opgeknapt en gerecycleerd om meer waarde te creëren. Op deze manier wordt de levenscyclus van producten uitgebreid. In de praktijk betekent dit dat het afval tot een minimum wordt beperkt. Wanneer een product het einde van zijn levensduur bereikt, worden de materialen zoveel mogelijk binnen de economie gehouden. Deze kunnen keer op keer productief worden gebruikt, waardoor meer waarde wordt gecreëerd.

(bron: nieuws Europees parlement, Circulaire economie: definitie, belang en voordelen, Economie Bijgewerkt op: 2204-2022) Energieneutraliteit Het verbruik van energie en de hoeveelheid energie die duurzaam wordt opgewekt is gelijk aan elkaar en dus in balans. Een woning is bijna energieneutraal als die zelf de energie opwekt die nodig is voor het gebouw. Dat wil zeggen: voor verwarmen en koelen van de woning, ventilatie, warm water en verlichting, inclusief de energie die nodig is voor het verwarmingsen ventilatiesysteem (bijvoorbeeld de ventilatoren en de warmtepomp). Fysieke leefomgeving In dit kader bedoelen we met de fysieke leefomgeving het grondgebied van gemeente Vught en alles wat daarin tastbaar/zichtbaar is. Het gaat over de activiteiten zoals wonen, werken, recreëren, mobiliteit maar ook over toegankelijkheid en inclusie. De omgevingsvisie gaat over de toekomst van onze dorpen en wijken en van het buitengebied. Hittestress Met name in stedelijk gebied is de hitte een probleem. Donkere en versteende omgevingen die bestaan uit asfalt, stoeptegels en bouwmaterialen absorberen meer hitte dan het buitengebied. Deze donkere en versteende omgeving blijft nog lang warm. Hoge gebouwen houden verkoelende wind tegen. Door de hitte raken kwetsbare groepen zoals ouderen, kinderen, hart- en longpatiënten extra verzwakt. Zij kunnen namelijk veel slechter tegen extreme hitte.

Hun lichaam kan die hitte minder goed afvoeren dan het lichaam van gezonde volwassenen.

Klimaatakkoord Het Klimaatakkoord is een pakket van maatregelen en afspraken tussen bedrijven, maatschappelijke organisaties en overheden om gezamenlijk de uitstoot van broeikasgassen in Nederland in 2030 ongeveer te halveren (vergeleken met 1990). Het Klimaatakkoord is op 28 juni 2019 gepubliceerd. Klimaatbestendig Beschermd tegen de effecten van klimaatverandering, zodanig ingericht dat de effecten van de klimaatverandering opgevangen kunnen worden: extreme hitte in de zomer, of langdurige en hevige regen. Dit kan gaan over een enkel gebouw of over een heel gebied. Natuurinclusief Bij natuurinclusief ontwikkelen wordt zodanig gebouwd en ingericht dat de ontwikkeling bijdraagt aan de lokale biodiversiteit en natuurwaarden. Natuurinclusief ontwikkelen draagt ook bij aan de kwaliteit van de leefomgeving waaronder de gezondheid van bewoners, bevordering van sociale contacten, bevordering van toerisme, het temperen van de temperatuur in een stad en vermindering van de luchtvervuiling in de stad (bron: Wikipedia). Toekomstbestendige landbouw Een toekomstbestendige landbouw gaat uit van vitale, economisch rendabele bedrijven die op lange termijn kunnen blijven bestaan, die inspelen op klimaatverandering en bodemdaling, in balans met natuurwaarden. Hier zijn verschillende vormen voor mogelijk, zoals kringlooplandbouw, natuurinclusieve landbouw, precisie landbouw, etc.

Kringlooplandbouw Binnen kringlooplandbouw zijn we op zoek naar zo veel mogelijk gesloten nutriëntenkringlopen op zowel boerderij- als regioniveau. Hierbij draait het om het minimaliseren van grondstofgebruik door het hergebruik van producten en het zo zuinig en efficiënt mogelijk omgaan met ruimte en grondstoffen. De veehouderij en de akkerbouw werken nauw samen in het sluiten van de verschillende kringlopen. Daarbij zijn verbindingen gemaakt met niet-agrarische stromen van biomassa uit de samenleving. Alle kringlopen zijn gericht op het behoud van natuurlijk kapitaal. Het behoudt van klimaat, biodiversiteit, waterkwaliteit, bodem en lucht en een gezonde samenleving. Natuurinclusieve landbouw Kringlooplandbouw met aandacht voor natuur en landschap. Door te werken aan de landbouw die we uitoefenen, die binnen de natuurlijke kracht kunnen worden ontwikkeld voor de omgeving. De definitie van Wageningen University & System Research 'Een optimaal beheer van natuurlijke hulpbronnen duurzaam integreren in bedrijfsvoering, inclusief zorg voor de natuurlijke functies en de biodiversiteit op en om het bedrijf.' (bron: www.natuurinclusievelandbouwgelderland.nl/)

Maatschappelijke voorzieningen Onder maatschappelijke voorzieningen verstaan we de huisvesting van het onderwijs, peuterspeelzaalwerk, kinderopvang, buitenschoolse opvang, speelruimte, sport, cultuur en media, welzijnswerk en zorgvoorzieningen Geclusterde woonvormen Geclusterde woonvormen, vaak met ontmoetingsruimtes, beslaan onder andere hofjeswoningen, serviceflats en seniorenflats. Geclusterde woonvormen zijn primair ingericht op de woonwensen van ouderen, maar daarnaast ook op (jong-) volwassenen met een WLZindicatie. Deze woonvormen beslaan woningen die ten minste nultreden zijn en voorzien daarmee in hogere wooncomfort. Daarnaast zijn deze woonvormen ingericht op het bevorderen van sociaal contact en gemeenschapsgevoel, waardoor eenzaamheid wordt tegengegaan. Ook hierbij geldt nabijheid van voorzieningen als belangrijk. Woonvorm Manier van wonen, dit is dus een breed verzamelbegrip (type woningen zoals eengezinswoning, vrijstaand, verzorgingsflat, woonzorgcomplex, etc.) Woonmilieu De omgeving waarin gewoond wordt, dus de sociale, culturele en fysieke kenmerken van de omgeving. Design for all Dit betekent letterlijk ‘ontwerpen voor iedereen’ of althans voor zoveel mogelijk mensen. Daarbij houdt men rekening met mensen die beperkt zijn in een omgeving.