7. Raadsinformatiebrief Vergunningen Toezicht en Handhaving-beleid 2024-2026 (ongetekend)
Tekst van het document
3.3.5 Gedoogstrategie Gedogen is het niet optreden tegen een overtreding van rechtsregels. Niet optreden houdt in dat het bestuur expliciet aangeeft dat het geen gebruik maakt van de handhavingsbevoegdheid. Uit rechtspraak is gebleken dat gedogen slechts aanvaardbaar is onder een aantal condities. Ook is er geen sprake meer van een gedoogbeschikking waartegen rechtsmiddelen open staan.
20
Gedogen is een uitzondering en zal slechts worden toegepast als voldaan wordt aan strikte eisen die vanuit wetgeving of jurisprudentie daaraan worden gesteld en indien ook andere belangen het gedogen niet in de weg staan. Sinds de invoering van het handhavingsbeleid in 2003, wordt er in Vught in principe niet meer passief gedoogd.
3.3.6 Meldingstrategie Soms wordt in een klacht verzocht om handhavend op te treden. Daarmee is het niet meteen een juridisch verzoek tot handhaving. Een verzoek om handhaving moet namelijk aan bepaalde eisen voldoen en bij de behandeling daarvan gelden wettelijke procedures. Bij een melding wordt beoordeeld of er sprake is van een handhavingsverzoek. Indien het een handhavingsverzoek betreft maar gegevens ontbreken wordt gevraagd om een aanvulling. Indien wordt beoordeeld dat er geen sprake is van een handhavingsverzoek betreft het dus een klacht. Binnen één week wordt gereageerd op de klacht (vaak in de vorm van een ontvangstbevestiging). Daarna wordt zo snel mogelijk gekeken of de klacht gegrond is en zo nodig wordt een passende actie ondernomen binnen het wettelijk kader. Als een klacht bijvoorbeeld gerelateerd is aan een inrichting of gebied vindt een controle plaats. Na controle wordt gekeken of handhaving noodzakelijk is. De melder ontvangt een reactie op hoe zijn melding is behandeld. Wij streven ernaar om binnen een week een ontvangstbevestiging te sturen en binnen vier weken een inhoudelijke terugkoppeling te geven aan de melder.
3.4 Prioriteiten Vergunningverlening In kwantitatieve zin kan er geen prioritering plaatsvinden. Vergunningverlening is een vraaggestuurd proces waar de gemeente geen invloed op heeft. Een ingekomen vergunningaanvraag moet nu eenmaal binnen de wettelijke termijnen worden afgehandeld waarbij slechts in beperkte gevallen de afhandelingstermijn kan worden verlengd of opgeschort. Uitgangspunt bij het stellen van prioriteiten bij vergunningaanvragen kan zijn dat deze worden afgehandeld op basis van de risico-inschatting naast het moment van indiening. Bij een hoog risico van de aangevraagde activiteiten, wordt die aanvraag met meer diepgang beoordeeld en nauwkeuriger vastgelegd dan onderdelen die minder risico met zich meebrengen. Dit hoeft overigens niet altijd een fysiek risico te zijn: ook rechtszekerheid en het bestuurlijke risico worden hierin meegewogen. Uiteindelijk resulteert vergunningverlening in een goed afgewogen besluit dat handhaafbaar is en waarbij alle relevante aspecten in de besluitvorming zijn betrokken. Onderwerpen die na analyse met een lage prioriteit worden beoordeeld, kunnen op een eenvoudigere manier (met minder diepgang) worden afgehandeld.
Alleen bij onvoldoende rechtszekerheid of wanneer een aanvraag onvoldoende vertrouwen geeft om over te gaan tot een vereenvoudigde, minder diepgaande toets, worden ook deze aanvragen op alle onderdelen diepgaand getoetst. Na inwerkingtreding van de WKB zal de risico-inschatting ook veranderen. Er zal rekening moeten worden gehouden met de behandeling van de volledigheidstoets op de verplichte WKBmeldingen (voor gevolgklasse 1). Hiervoor geldt een termijn van 4 weken, daarna mag initiatiefnemer starten met bouw. Het is dan ook van belang ook al rekening te houden met een verschuiving van kwaliteit van de bouwkwaliteit als toets in het voorbeoordeling. Een goed (voorbereide) voorbeoordeling brengt risico's aan het licht waarop de kwaliteitsborger en initiatiefnemer kunnen inspelen en een beter volledige bouwmelding (borgingsplan) kunnen indienen.
21
Handhaving Op basis van de verschillende wettelijke taken moet een groot aantal handhavingsactiviteiten worden uitgevoerd. Gemiddeld genomen is de totale hoeveelheid werk groter dan de voor handhaving beschikbare personele capaciteit. Een verantwoorde prioritering is dus onmisbaar. De gemeente Vught streeft met handhaving een gemiddeld ambitieniveau na waarbij kritisch naar de inzet van middelen en capaciteit wordt gekeken. De belangrijkste thema’s worden als eerste behandeld. Overigens erkent de gemeente dat zij er niet in slaagt alle wettelijke taken voor honderd procent uit te voeren. Gemeente Vught heeft echter de overtuiging dat zij met een slimme inzet van middelen, een integrale benadering die ook organisatorisch zijn beslag heeft gekregen, haar handhavingstaak op een verantwoorde manier kan uitvoeren. De keuzes in prioritering bij handhaving zijn op basis van een risicoanalyse bepaald. Op deze manier wordt er nagestreefd om zo effectief en efficiënt mogelijk te handhaven. We hebben de volgende prioriteiten vastgesteld: Verzoeken om handhaving en klachten (meldingen) hebben – in beginsel – altijd een hoge prioriteit, vanuit een wettelijke taak en/of uit oogpunt van klantgerichtheid. Calamiteiten en ongewone voorvallen zijn niet opgenomen in de prioriteitenlijst, hiervoor wordt standaard capaciteit gereserveerd.
Categorisering van prioriteiten
In de volgorde van prioriteit zijn 3 categorieën te onderscheiden namelijk hoog, gemiddeld en laag. Categorie hoog Overtredingen met een hoge prioriteit zijn dermate van belang, dat daaraan structureel handhaving, toezicht en communicatieve acties moeten worden gekoppeld. Het doel is om het naleefgedrag zoveel mogelijk te bevorderen en overtredingen zoveel mogelijk te voorkomen. Het gaat hierbij vooral om zaken die van invloed zijn op de veiligheid en gezondheid en die een grote impact hebben op de omgeving of grote ongewenste precedentwerking hebben. Categorie gemiddeld Deze overtredingen hebben een gemiddeld belang, dat zich enerzijds vertaalt in het kritisch omgaan met overtredingen door regelmatige controle en anderzijds het beter in beeld krijgen van de oorzaken van overtredingen (volgen van tendensen, kansen, gevolgen, naleefgedrag, landelijke prioriteiten en dergelijke). Categorie laag Overtredingen met een lage prioriteit zijn van minder belang voor de gemeente en samenleving. Het is wel gewenst om overtredingen binnen deze taken te blijven monitoren, omdat door toename van het aantal overtredingen het gewenst kan zijn om er een hogere prioriteit aan te geven. Dit kan bijvoorbeeld in de vorm van een project.
22
Overzicht van prioriteiten Bouwen, ruimtelijke ordening en brandveiligheid
Risico
Brandveiligheid tijdens gebruiksfase
Hoog
Brandveiligheid tijdelijke voorzieningen (evenementen)
Hoog
Constructieve (brand)veiligheid
Hoog
Strijdig gebruik bestemmingsplan bedrijvigheid in kernen en buitengebied (incl. statische en dynamische opslag)
Hoog
Bouwen in afwijking vergunning
Hoog
Illegaal bouwen (zonder vergunning) >50 m3, zichtbaar vanaf de openbare weg Overtreding niet ouder dan 10 jaar
Hoog
Woningsplitsingen
Hoog
Panden waarin niet zelfredzame personen verblijven
Hoog
Strijdig gebruik logies/wonen: wonen of overnachten in bouwwerken
Hoog
Permanente bewoning recreatiewoning
Hoog
Strijdige activiteiten, gebruik en bouwen op recreatieterreinen
Hoog
Wijzigen van een monument, beschermd dorpsgezicht of beeldbepalende panden door aantasting van cultuurhistorische waarden zonder toestemming
Hoog
Welstandexces
Hoog
Bouwen zonder vergunning, >50m3, niet zichtbaar vanaf de openbare weg
Gemiddeld
Bouwen zonder vergunning, <50m3, zichtbaar vanaf de openbare weg
Gemiddeld
Illegaal bouwen (zonder vergunning) vóór de voorgevel
Gemiddeld
23
Afwijking in hoogte of in oppervlakte meer dan 10% t.o.v. bestemmingsplan
Gemiddeld
Bouwbesluit (anders dan constructief en brandveiligheid)
Gemiddeld
Wijzigen van een monument of beschermd dorpsgezicht zonder aantasting van cultuurhistorische waarde, zonder toestemming
Gemiddeld
Strijdig gebruik, bedrijvigheid industriegebied
Gemiddeld
Bewoning bedrijfswoning van burger zonder bedrijf
Gemiddeld
Aanleggen uitrit zonder toestemming, op een doorgaande weg, bij verkeersgevaarlijke situaties of ten koste van gemeentebomen
Gemiddeld
Reclame en uitstallingen die hinder of gevaar opleveren voor voorbijgangers
Gemiddeld
Illegaal gebruik van gemeentegronden
Gemiddeld
Schuilgelegenheden in het buitengebied
Gemiddeld
Duurzaam bouwen
Gemiddeld
Controle omgevingsvergunning bouw
Gemiddeld
Bouwen zonder vergunning, <50m3, niet zichtbaar vanaf de openbare weg
Laag
Bouwen afwijking in hoogte of in oppervlakte tot 10% t.o.v. bestemmingsplan
Laag
Overige sloopwerkzaamheden zonder toestemming
Laag
Reclameborden en uitstallingen die geen hinder of gevaar opleveren
Laag
Aanleggen uitrit zonder toestemming in overige situaties
Laag
Vergunningsvrije bouwwerken die niet voldoen aan het bouwbesluit (uitzondering: instortingsgevaar is hoge prioriteit)
Laag
24
Milieu
Risico
Categorie D1 inrichting (dit is inclusief intensieve veehouderijen)
Hoog
Slopen met asbest
Hoog
Risicovolle sloopwerkzaamheden
Hoog
Geluidsoverlast algemeen
Hoog
Geluidsoverlast evenementen
Hoog
Categorie C1 en C2 inrichting
Gemiddeld
Bodem- en grondstromen
Gemiddeld
Geuroverlast veehouderijen
Gemiddeld
Geuroverlast (horeca etc.)
Gemiddeld
Bouw- en sloopafval
Gemiddeld
Categorie B1 en B2 inrichting
Gemiddeld
Categorie A inrichting
Laag
Indirecte lozingen
Laag
Waterberging
Laag
25
APV & Bijzondere wetten
Risico
Drugsoverlast en 13b Opiumwet
Hoog
Woonoverlast
Hoog
Evenementen
Hoog
Overlast openbare ruimte
Hoog
Illegaal storten drugsafval
Hoog
Vernietigen of niet aanbrengen van waardevolle landschapselementen en het vellen van waardevolle houtopstanden zonder toestemming
Hoog
Hangjongeren (veelplegers)
Hoog
Standplaatsen
Hoog
Bibob
Gemiddeld
Vandalisme
Gemiddeld
Parkeerexcessen
Gemiddeld
Hangjongeren
Gemiddeld
Hondenbeleid
Gemiddeld
Voorwerpen op of aan de weg
Laag
Reclame (promotiemateriaal)
Laag
Afvalcontainers
Laag
Dumping van straatafval
Laag
26
Drank- en horecawet
Risico
Genotmiddelenverbod
Hoog
Geen vergunning of ontheffing
Hoog
Afwezigheid leidinggevende
Hoog
Openbare dronkenschap
Gemiddeld
Alcoholbezit 18-
Gemiddeld
ID-fraude
Gemiddeld
Verbod verkoop 18-
Gemiddeld
Administratieve vergunningseisen
Gemiddeld
Doelstellingen
De belangrijkste prioriteiten vormen de speerpunten van het handhavingsbeleid. De komende periode wil het college de volgende bijzondere doelstellingen bereiken met de integrale toezichten handhavingsstrategie: Bouw, sloop, gebruik van gebouwen en brandveiligheid Bouwwerken horen veilig, gezond, bruikbaar en energiezuinig te worden gebouwd en ook te blijven. De gemeente houdt hier toezicht op. Wanneer niet conform de regels wordt gebouwd kunnen de negatieve gevolgen voor de leefomgeving erg groot zijn. Zo kunnen levensbedreigende of onomkeerbare situaties ontstaan. Toezicht hierop betreft verschillende handhavingstaken en heeft een hoge prioriteit. Het terugbrengen van illegale bouw Het gaat meestal om het bouwen van bouwwerken zonder de benodigde omgevingsvergunning. Als een verzoek wordt ingediend of een constatering wordt gedaan van een mogelijke overtreding wordt altijd een onderzoek gestart. Hierbij wordt ook gekeken naar de mogelijkheid om de bouw te legaliseren. Het terugbrengen van strijdig gebruik van gronden Het gaat met name om gronden of gebouwen die in strijd met het bestemmingsplan worden gebruikt. Strijdig gebruik kan overlast voor omwonenden veroorzaken en kan hinderlijk zijn bij bijvoorbeeld de (toekomstige) ontwikkeling van gebieden. 27
Het toezien op brandveilig gebruik van panden (inclusief de constructieve brandveiligheid) Omdat het hier om de fysieke veiligheid van burgers kan gaan, wordt bij iedere geconstateerde overtreding direct een handhavingsprocedure gestart om de overtreding zo spoedig mogelijk te beëindigen. Milieu Het terugbrengen van geuroverlast afkomstig van veehouderijen Binnen de gemeente Vught zijn agrarische bedrijven die voor luchtemissies zorgen. Vanuit handhaving is het belangrijk dat de wettelijke regels met betrekking tot de veehouderij worden nageleefd. Dit om de overlast voor de omgeving zo veel mogelijk te beperken. Door preventief toezicht worden stalsystemen op de juiste manier aangebracht. En door adequaat handhavend optreden wordt de overlast voor de omgeving verminderd. Het beperken van risico’s op het gebied van milieuveiligheid en bevorderen van de naleving van de milieuwetgeving Handhaving op het gebied van milieu is belangrijk, zodat zo min mogelijk negatieve effecten worden veroorzaakt voor bewoners, recreatie, natuur en milieu. Een deel van de handhaving ziet op de handhaving van agrarische bedrijven, waaronder intensieve veehouderijen. Intensieve veehouderijen zijn boerderijen met veel dieren zoals varkens, pluimvee en/of vleeskalveren. Deze bedrijven moeten voldoen aan verschillende eisen, ter voorkoming van negatieve effecten voor omwonenden, natuur en milieu.
De uitvoeringstaken op het gebeid van milieu, inclusief vergunningverlening, toezicht en handhaving, worden onder verantwoordelijkheid van het college verricht door de ODBN. Het terugbrengen van geluidsoverlast bij horeca-inrichtingen De afgelopen periode is een aantal maal geconstateerd dat de geluidnormen bij verschillende horeca-inrichtingen werden overschreden. Hard, aanhoudend of ongewenst geluid kan erg hinderlijk zijn. Daarom wordt de komende periode ingezet op het terugdringen van geluidsoverlast. In samenwerking met de ODBN kunnen handhavingstrajecten worden opgestart om geluidsmetingen te verrichten indien andere middelen zoals gesprekken voeren met exploitanten geen gewenst effect hebben. Bij dermate ernstige geluidsoverlast kan het wenselijk zijn om een last onder bestuursdwang op te leggen in plaats van een last onder dwangsom. Bij ernstige en herhaaldelijke geluidsoverlast, waarbij een last onder dwangsom geen gewenst effect heeft gehad, kan bijvoorbeeld de onderneming voor een bepaalde periode gesloten worden middels bestuursdwang. Het toezien op het veilig verwijderen van asbest bij sloop en tegengaan van illegale asbestverwijdering Een adequate uitvoering van de taken vergunningverlening, toezicht en handhaving voor het thema asbest is belangrijk voor het beperken van risico's voor mens en milieu door blootstelling aan deze stof.
Regionaal, en ook in Vught, wordt veel aandacht besteed aan het verwijderen van asbest. In de afgelopen jaren heeft de gemeente de informatie over asbest voor burgers en bedrijven toegankelijker gemaakt, onder andere door belangrijke links en formulieren op de website van Vught te plaatsen. Het naleven van regels wordt hierdoor eenvoudiger gemaakt.
28
Evenementen Het terugbrengen van geluidsoverlast en voorkomen van calamiteiten bij evenementen is prioriteit. Bij het mogelijk maken, organiseren, bezoeken en beleven van evenementen is een aantal deelnemers (gemeente in samenwerking met de hulpdiensten, organisatoren, bezoekers en omwonenden) betrokken, met ieder hun eigen belangen en belevingswereld. Om een balans te vinden tussen levendigheid en leefbaarheid, heeft de gemeente Vught regels in de APV verwerkt. Het beoogd effect van deze regels is om enerzijds recht te doen aan de wensen van organisatoren en bezoekers van evenementen en anderzijds de (geluids)overlast voor omwonenden te beperken. Tijdige en juiste informatieverstrekking is een belangrijk middel om de hinderbeleving van omwonenden te verlagen. Hier ligt een taak voor de organisatoren van de evenementen in samenwerking met de gemeente. Het handhaven van de gemaakte afspraken en de gedane toezeggingen is daarbij een belangrijke factor. Toezicht van evenementen vindt in beginsel zowel plaats bij evenementen waar (geluids)klachten zijn te verwachten, als bij hoog-risico evenementen waarbij niet per se geluidsoverlast verwacht wordt, bijvoorbeeld door het type evenement, de verwachte bezoekersaantallen of vanwege klachten uit het verleden. Ook de brandweer houdt risico gestuurd toezicht bij evenementen.
Dit betekent dat intensiever toezicht wordt gehouden bij evenementen waar dat nodig is (een evenement waar veel mensen dicht bij elkaar zijn bijvoorbeeld), en minder bij evenementen met een klein risico. Bijdragen aan een veilig en leefbaar Vught Openbare Orde en Veiligheid streeft naar een veilig en leefbaar Vught, door minder criminaliteit, overlast en onveiligheidsgevoelens. In de gemeente Vught wordt nauw samengewerkt tussen de toezichthouders en juristen handhaving en de medewerkers Openbare Orde en Veiligheid. Het terugdringen van ondermijnende criminaliteit, handhaving van het verbod op inbrekerswerktuig met een last onder dwangsom en het opleggen van een gebiedsverbod zijn voorbeelden van onderwerpen die in- en extern gezamenlijk worden opgepakt. Overlastfeiten in de openbare ruimte kunnen het veiligheidsgevoel en de leefbaarheid van wijken aantasten. Het gaat dan bijvoorbeeld om overlast door hangjongeren, parkeerexcessen, vandalisme, hondenpoep en om dumping van straatafval. De gedragingen die leiden tot deze overlast, zijn veelal als verbodsbepaling opgenomen in APV of in andere lokale verordeningen. Voor de handhaving hierop zet de gemeente Vught boa’s in.
Het tegengaan van ondermijnende criminaliteit Ondermijnende criminaliteit is een vorm van georganiseerde misdaad (al dan niet verweven met de bovenwereld) die een bedreiging vormt voor de veiligheid en integriteit van de samenleving. Georganiseerde hennepteelt en de productie van synthetische drugs zijn vormen van ondermijnende criminaliteit. De gemeente Vught treedt hard op tegen deze vorm van ondermijnende criminaliteit. Alcoholbeleid en tegengaan van illegale horeca Onder 18 jaar mag geen alcohol worden verkocht en geschonken. Er vindt controle plaats op vergunningsvoorschriften. Daarnaast wordt tegen illegale horeca opgetreden. Met de komst van vaste boa’s wordt meer ingezet op algemene horecacontroles. 29
Doelstellingen in schema
De handhavingsdoelen zoals eerder zijn aangegeven en de bijbehorende handhavingstaken worden hieronder schematisch weergegeven.
Doelstelling
Handhavingstaken
Bouwen
Brandveiligheid tijdens gebruiksfase
Het aanpakken van illegale bouw
Constructieve (brand)veiligheid
Het terugbrengen van strijdig gebruik van gronden
Bouwen in afwijking vergunning
Het toezien op brandveilig gebruik van panden (inclusief de constructieve brandveiligheid)
Illegaal bouwen Gebruik in strijd met het bestemmingsplan Monumentenbescherming/beschermd stadsgezicht Controle omgevingsvergunning bouw Duurzaam bouwen Vergunningsvrij bouwen met welstandsinvloed Bouwbesluit (anders dan constructief en brandveiligheid) Reclameborden en uitstallingen
Milieu Het beperken van risico’s op het gebied van milieuveiligheid Het bevorderen van de naleving van milieuwetgeving Het terugbrengen van afkomstig van veehouderijen
geuroverlast
Het terugbrengen van geluidsoverlast bij horeca-inrichtingen Het toezien op het veilig verwijderen van asbest bij sloop en tegengaan van illegale asbestverwijdering
Categorie D1 veehouderijen)
inrichting
(dit
is
inclusief
intensieve
Geuroverlast veehouderijen Categorie C1 en C2 inrichting Geluidsoverlast algemeen en bij evenementen Bodem- en grondstromen Geuroverlast (horeca etc.) Bouw- en sloopafval Categorie B1 en B2 inrichting Categorie A inrichting Indirecte lozingen
30
Toezien op het veilig verwijderen van asbest Het tegengaan en voorkomen van geluidsoverlast Evenementen
Het tegengaan en voorkomen van geluidsoverlast
Het terugbrengen van geluidsoverlast en voorkomen van calamiteiten bij evenementen
Controleren op het gebied van veiligheid (brandveiligheid, tijdelijke constructies, vluchtroutes, gebruik van gasflessen)
Veilig en leefbaar Vught
Uitvoering Artikel 13b-beleid
Het tegengaan criminaliteit
Handhaven op basis van APV
van
ondermijnende
Bijdragen aan een veilig en leefbaar Vught
Handhaven op overlastfeiten in de openbare ruimte (APV)
Alcoholbeleid
Alcoholbezit 18-
Geen alcohol onder 18, tegengaan illegale horeca en controleren van vergunningseisen
Verbod verkoop 18Genotmiddelenverbod Geen vergunning of ontheffing Openbare dronkenschap ID-fraude Afwezigheid leidinggevende Administratieve vergunningseisen
De kwaliteit van de leefomgeving heeft prioriteit 1. We wensen de veiligheid van het publieke domein, de gezondheid en veiligheid van mensen die binnen onze gemeente verblijven, de kwaliteit van de omgeving en het milieu van onze inwoners te waarborgen. Deze prioritering is van toepassing op meldingen en eigen waarnemingen. Indien bij een categorie 2 of 3 overtredingen geen ruimte is binnen de capaciteit, ontvangt de overtreder een wrakingsbrief of een constateringsbrief met een langere begunstigingstermijn. Met deze brief wordt de overtreder in kennis gesteld, verzocht om de overtreding ongedaan te maken en kenbaar gemaakt dat wij te allen tijde over kunnen gaan tot verder handhavend optreden. Overtredingen geconstateerd naar aanleiding van een verzoek tot handhaving, worden te allen tijde behandeld. Zodra een handhavingstraject wordt opgestart, worden alle geconstateerde overtredingen meegenomen in de handhaving. Concreet betekent dit dan een categorie 1 en een categorie 3 overtreding op één perceel gelijktijdig worden behandeld. Ook wordt de verzoeker om handhaving in kennis gesteld over de voortgang.
31
3.4.1 Projecten Recreatieparken Het doel van dit project is het beëindigen van alle overtredingen op onze recreatieparken en zorgen voor behoud van de recreatieve doeleinden. Hierbij moet gedacht worden aan bijvoorbeeld het permanent bewonen van een recreatiewoning. Dit project wordt gefaseerd uitgevoerd. In 2019 is een start gemaakt met het toezicht. Vanaf 1 september 2023 is er 0,67 fte aan toezicht beschikbaar voor het inventariseren van de permanente bewoning op de verschillende parken binnen de gemeente. Vanaf 1 januari 2024 is er 0,33 fte beschikbaar voor het project en zal opnieuw gestart worden met het versturen van constateringsbrieven. Controles Alcoholwet Gemeenten zijn verantwoordelijk voor de uitvoering van de Alcoholwet. De burgemeester is daarin het bevoegd gezag voor de vergunningverlening, het toezicht op de naleving en de handhaving van de wet- en regelgeving. De aard en het werkingsgebied van de Alcoholwet zijn specifiek en de uitvoering van toezicht en handhaving hierop vraagt om een gedegen kennis en expertise. Daarom heeft de wetgever enkele eisen vastgelegd waaraan een toezichthouder voor de Alcoholwet moet voldoen. De toezichthouder moet een boa zijn met een bevoegdheid voor domein 1 of 2. Daarnaast moet de toezichthouder een opleiding voor het toezicht op de Alcoholwet hebben gevolgd en met succes hebben afgerond.
Andere vereisten zijn dat een toezichthouder om moet kunnen gaan met wisselende werktijden, de specifieke doelgroepen en met mogelijke lokale betrokkenheid. Onze boa’s zullen meer ingezet worden voor algemene horecacontroles. Deze controles zien op de verleende Alcohol- en exploitatievergunning, openingstijden en andere voorwaarden uit de vergunning. De burgemeester heeft de bevoegdheid om personen de toegang tot ruimtes te ontzeggen waar in strijd met de wet alcoholhoudende drank wordt verstrekt. Bij bepaalde overtredingen kan de burgemeester een bestuurlijke boete opleggen. Het Besluit bestuurlijke boete Alcoholwet bevat een overzicht van deze overtredingen met bijbehorende boetebedragen. Het is verboden een horecabedrijf of een slijtersbedrijf te voeren, zonder dat aan de wettelijke vereisten wordt voldaan. Wanneer een bedrijf de verbodsbepalingen uit de Alcoholwet niet naleeft, kan de burgemeester de vergunning intrekken. Als zich in een inrichting feiten voor doen die gevaar opleveren voor de openbare orde, veiligheid of zedelijkheid en als niet langer voldaan wordt aan de inrichtingseisen of de eisen gesteld aan de leidinggevende, dan moet de burgemeester tot intrekken van de vergunning besluiten. Voorts heeft de burgemeester de mogelijkheid om een vergunning voor een periode van maximaal 12 weken te schorsen als dit passender is voor de ernst van de overtreding.
Bij deze sancties kan een last onder dwangsom en bestuursdwang (sluiting) worden toegepast. De Alcoholwet verbiedt jongeren onder de 18 jaar om alcoholhoudende drank bij zich te hebben op voor publiek toegankelijke plaatsen. Voor publiek toegankelijke plaatsen zijn: de openbare weg, stationshallen, overdekte winkelcentra, plantsoenen, portieken, stadions, postkantoren, gemeentehuizen, parkeergarages en horecabedrijven. Supermarkten en slijterijen vallen hier niet onder. De gemeente heeft de bevoegdheid om handhavend op te treden en deze jongeren te beboeten. De Alcoholwet verbiedt verkoop en verstrekking van alcoholhoudende producten aan personen beneden de leeftijd van 18 jaar. De burgemeester kan bedrijven die zich hier niet aan houden sancties opleggen. Wanneer drie keer binnen een jaar is geconstateerd dat alcohol wordt verstrekt of verkocht aan minderjarigen, dan kan de burgemeester de verkoop van alle alcoholhoudende dranken verbieden voor een periode van maximaal 12 weken. Daarbij kan hij een last onder dwangsom opleggen.
32
Ieder jaar zullen wij enkele horecacontroles (verdeeld over horecagelegenheden, paracommerciële horeca, supermarkten en slijterijen) uitvoeren, op twee deelgebieden: ➢ De inrichting gebonden controles (incl. evenementencontroles) Dit toezicht is gericht op de inrichting of het evenement zelf en richt zich op de aanwezigheid en actualiteit van de vergunning of ontheffing, het voldoen aan de voorschriften bij de vergunning/ontheffing en de andere bepalingen uit de Alcoholwet. ➢ Leeftijdsgrenzeninspectie Dit toezicht is gericht op het constateren van verstrekking van alcoholhoudende drank aan jongeren onder de 18 jaar of onder de 21 jaar.
3.4.2 Buitengewoon opsporingsambtenaar (boa) Een buitengewoon opsporingsambtenaar is een functionaris die niet in dienst is van de politie of marechaussee, maar die werkt voor de gemeente. De boa is slechts bevoegd verklaard voor de opsporing van een beperkt aantal strafbare feiten en is alleen bevoegd te verbaliseren voor gemeentelijke regelgeving en parkeerovertredingen. Bij gemeentelijke regelgeving betreft het de APV en de afvalstoffenverordening. Voorheen was de boa enkel ingehuurd om de blauwe zone te verbaliseren. Inmiddels heeft de boa zijn werkterrein verbreed en pakt hij meerdere strafbare feiten aan, zoals onder andere: -
Hondenpoep; Vuurwerk; Hinderlijk verblijf bij gebouwen of voor publiek toegankelijke ruimten; Illegaal storten van afval en op onjuiste dagen aanbieden van afval; Foutief parkeren.
Per 1 januari 2023 heeft gemeente Vught 7,5 fte beschikbaar voor de boa’s. Er wordt een handhavingsuitvoeringsprogramma geschreven voor onze boa’s. De boa’s kunnen, zoals hierboven beschreven, ingezet worden voor diverse APV overtredingen.
3.4.3 Openbare orde en veiligheid Openbare orde bevoegdheden zijn bestuursrechtelijke bevoegdheden. Dat betekent dat zij primair een preventief en/of preparatoir karakter hebben en gericht zijn op het voorkomen van verstoring van de openbare orde of het herstel daarvan. Enkel de bestuurlijke boete en de bestuurlijke strafbeschikking hebben een punitief karakter. Voordat bevoegdheden voor handhaving in het kader van openbare orde kunnen worden toegepast, is het vaak nodig om eerst een waarschuwing te geven. Zo stel je de burger in staat om de openbare ordeverstoring te beëindigen. Wanneer de bevoegdheden gericht zijn op individuen of concrete groepen, dan geeft de burgemeester een beschikking af. De burger kan rechtsmiddelen aanwenden tegen dergelijke beschikkingen volgens de gebruikelijke bezwaar- en beroepsbepalingen op basis van de Awb. De burgemeester is als eenhoofdig bestuursorgaan verantwoordelijk voor de handhaving van de openbare orde en veiligheid. Vanuit de wet heeft hij bevoegdheden, voor specifieke situaties, zoals: ➢ ➢ ➢ ➢
Preventief fouilleren Sluiten woning Wet Victoria Wet Damocles Binnentreden zonder toestemming bewoner 33
➢ Opvragen nachtregister ➢ Hinder en overlast in de openbare ruimte ➢ Optreden tegen herhaaldelijke woonoverlast Binnen het cluster Veiligheid wordt er nauw samengewerkt tussen de adviseurs Openbare Orde en Veiligheid en de handhavingsjuristen. De juridische werkzaamheden worden op last van de burgemeester door de handhavingsjuristen uitgevoerd.
4
VAN BELEID NAAR UITVOERING
Vanuit het principe van een lerende organisatie wordt regelmatig teruggekeken of het efficiënter kan en of de voorgenomen doelstellingen zijn bereikt. Daarnaast vragen het gemeentebestuur en de provincie om verslaglegging over de resultaten op het gebied van toezicht en handhaving. In dit hoofdstuk wordt ingegaan op de wijze van programmering, monitoren en verslaglegging.
4.1 Beleidscyclus Het opstellen en vaststellen van de Uitvoerings- en handhavingsstrategie is onderdeel van het cyclische en programmatische werken. In de dagelijkse praktijk moet aan het vastgestelde beleid uitvoering vervolg gegeven worden. In onderstaande figuur - de ‘Big-8’ is het cyclische proces schematisch weergegeven. Dit model maakt vanuit een strategisch kader de vertaling naar operationeel beleid ten behoeve van kwaliteitsborging samen met een sluitende ‘planning en control-cyclus’. Door dit model in de praktijk te brengen bij het plannen, uitvoeren en evalueren van het beleid en de uitvoeringstaken op het gebied van vergunningverlening, toezicht en handhaving wordt geborgd dat op een goede wijze uitvoering en vervolg gegeven wordt aan datgene wat in dit beleidsplan is weergegeven. Daarnaast wordt het beleidsplan ter kennisgeving aangeboden aan de gemeenteraad. Het evaluatieverslag zal jaarlijks worden opgepakt.
4.2 Programmering De in deze nota geformuleerde strategische doelen, prioriteiten en jaarlijkse operationele doelen vormen het kader voor VTH-activiteiten in Vught. De uitwerking en de programmering komen tot uiting in het jaarlijks op te stellen VTH-uitvoeringsprogramma dat bestuurlijk wordt vastgesteld. Aan de hand van de doelen, het budget uit de programmabegroting en de gestelde prioriteiten wordt jaarlijks het uitvoeringsprogramma opgesteld. In het uitvoeringsprogramma worden onder andere de volgende elementen opgenomen: • Wat de verwachte werkvoorraad is en welke consequenties dat heeft voor de capaciteit. • De relatie met de gestelde doelen, ambities en prioriteiten.
4.3 Monitoring Gedurende de uitvoering van het VTH-uitvoeringsprogramma vindt monitoring plaats. Monitoring is het stelselmatig en systematisch verzamelen, bewerken en verstrekken van 34
gegevens. Daarmee gaan we na of het beleid effect heeft en de gestelde doelen zijn (of worden) gehaald. Aan de hand van de evaluatie kunnen uiteraard ook de doelen voor het volgende jaar worden bijgesteld als blijkt dat de praktijk daarom vraagt. Om verantwoording af te leggen over de inspanningen en resultaten zijn verschillende gegevens nodig. Informatie-gestuurd werken is hier een belangrijk onderdeel van. In het jaarlijks uitvoeringsprogramma wordt de systematiek van monitoring uitgewerkt. De gegevens worden vervolgens gebruikt als input voor de jaarlijkse evaluatie. De gemeente Vught investeert in het (verder) ontwikkelen van gerichte indicatoren.
5
ORGANISATIE EN UITVOERING
5.1 Inleiding VTH maakt onderdeel uit van het beheersen van risico's voor de samenleving. De inwoners en ondernemers van gemeente Vught moeten gerust kunnen leven in de wetenschap dat de gemeente de belangrijkste risico's goed onder controle heeft. Om dit vertrouwen waar te kunnen maken, is het belangrijk dat de gemeentelijke organisatie de kwaliteit van de VTH-taken kan garanderen. Dit is niet alleen van belang voor de gemeente en haar inwoners zelf. Ook externe instanties zoals de provincie - als toezichthouder op de gemeente - eisen een vorm van kwaliteitsbewaking waarmee de beheersing van de risico's kan worden geborgd. De VTHstrategie geeft daarvoor een beschrijving van hoe de gemeente denkt de risico’s van niet-naleving van regels in de fysieke leefomgeving te kunnen beheersen. Dit hoofdstuk beschrijft hoe de gemeente zelf zorgt dat ze dit voorgenomen beleid kan uitvoeren en hoe ze daar verantwoording over aflegt, ofwel hoe de gemeente haar eigen uitvoeringskwaliteit denkt te borgen.
5.2 Organisatorische condities 5.2.1 Kwaliteitszorg en kwaliteitsborging De samenleving verwacht van de overheid dat deze de VTH-taken op een professionele wijze en op een kwalitatief hoog niveau uitvoert. Om dit te realiseren heeft de overheid kwaliteitscriteria ontwikkeld die zich richten op de kwaliteit van de medewerkers en het borgen van de organisatorische processen. Om ervoor te zorgen dat de kwaliteitscriteria worden geborgd in de organisatie, is de verordening ‘Kwaliteit Vergunningverlening, Toezicht en Handhaving Omgevingsrecht’ vastgesteld door de gemeenteraad. In de verordening is opgenomen dat het college van Burgemeester en Wethouders de kwaliteitscriteria voor de kwaliteit van vergunningverlening, alsmede de daaruit voorvloeiende uitvoeringskaders, vaststellen. De kwaliteitscriteria behelzen criteria op 26 deskundigheidsgebieden voor de organisatie en haar medewerkers (kritieke massa) op het gebied van: benodigde opleiding, ervaring, kennis en het onderhouden en borgen daarvan. Organisaties en medewerkers die aan de criteria op basis van deze verordening voldoen, moeten in staat zijn producten af te leveren met de gewenste kwaliteit. De gemeente Vught heeft ervoor gekozen om naast het basistakenpakket ook aanvullende verzoektaken onder te brengen bij de ODBN. De ODBN moet ook voldoen aan de kwaliteitscriteria.
Het voorgaande geldt eveneens voor de brandweer (veiligheidsregio) Brabant Noord waar de taken met betrekking tot de controle en advisering op basis van de brandveiligheid zijn neergelegd.
5.2.2 Begroting Ontwikkelingen als bezuinigingen, deregulering, minder administratieve lasten, uitbreiding van het vergunningsvrij bouwen en een andere manier van werken hebben hun weerslag op de begroting. De zekerheden van vroeger voor wat betreft inkomsten zijn verdwenen. De 35
economische crisis plaatste de gemeente voor minder legesinkomsten, doordat wet- en regelgeving veranderd zijn, meer vergunningsvrij kan worden gebouwd en werkzaamheden zijn verschoven richting de vrije markt (o.a. private kwaliteitsborging). Binnen de bestaande vaste formatie kan niet alles voor 100% worden uitgevoerd. De beschikbare ruimte wordt benoemd in het VTH-uitvoeringsprogramma. Daarnaast kan bij structurele ondercapaciteit en bij tijdelijke werkpieken een beroep worden gedaan op de flexibele schil van de gemeentelijke organisatie.
5.2.3 ICT Zaakgericht werken is een belangrijke ontwikkeling binnen de gemeente Vught. Het verbetert in veel gevallen de dienstverlening, de efficiency van werken, de toegankelijkheid van informatie en het zorgt vaak ook voor kostenbesparing. Met een optimaal zaaksysteem is alle informatie over de behandeling van een zaak aan die zaak gekoppeld en voor alle betrokkenen toegankelijk. Dit zorgt voor transparantie. Door zaakgericht te werken kan de gemeente de kwaliteit en doorlooptijd van de processen beter bewaken. Het gaat bovenal om de processen in de organisatie en in de keten en het besef dat we integraal moeten werken. Daarin zit de verandering van werken. Met de inwerkingtreding van de Wabo, de ontwikkelingen in de samenleving en straks de toenemende integraliteit die de Omgevingswet vraagt, neemt de noodzaak van beschikbare informatie en informatie-uitwisseling tussen de deelnemers toe. De deelnemers zijn hier de burgers en bedrijven, maar ook de overheden die betrokken zijn bij de uitvoering van de Omgevingswet. Iedereen werkt binnen de initiatief- en de uitvoeringsketen samen met adviseurs binnen en buiten de eigen organisatie. Deze ontwikkelingen laten zich clusteren in drie informatiebehoeften: • Burgers, bedrijven en overheden willen begrijpelijke en betrouwbare digitale informatie op maat.
Hoe gerichter de informatie (over regels, voorschriften enz.), des te beter iedereen deze kan begrijpen, en de overheid passende besluiten kan nemen, toetsen en handhaven; • Burgers, bedrijven en overheden willen hun zaken vooral via internet regelen met elkaar, waar en wanneer het hen uitkomt. Het gaat daarbij niet alleen om het aanvragen van een omgevingsvergunning, wat nu al mogelijk is, maar ook om het indienen van zienswijzen, bezwaar, beroep, voortgangsinformatie en het ontvangen van notificaties, bijvoorbeeld op wijzigingen van regels; • Overheden hebben behoefte aan een beter afgestemde digitale ondersteuning van de overheidsprocessen, in het bijzonder voor de informatievoorziening binnen het VTH-proces (vergunningverlening, toezicht en handhaving). Vergunningen, Toezicht en APV werken tot 1 januari 2023 met de applicatie GISVG van leverancier Centric. Hierna komt deze applicatie te vervallen, en zal de applicatie Centric Leefomgeving (CLO) gefaseerd worden geïmplementeerd. Deze implementatiedatum was gekoppeld aan de inwerkingtreding van de Omgevingswet, maar door de uitstel hiervan wordt vanaf 1 januari 2023 gewerkt met CLO onder de Wabo. De processen van Vergunningverlening en APV worden als eerst geïmplementeerd, waarna Toezicht en Handhaving volgen.
Het streven is om het deel van Toezicht dat ziet op verleende vergunningen voor 1 januari 2023 geïmplementeerd te hebben in CLO.
5.3 Het netwerk In de voorbereiding en uitvoering van taken inzake VTH wordt gezorgd voor afstemming met interne- en externe betrokkenen. De interne afstemming omvat afstemming tussen 36
Vergunningverlening, Toezicht en Handhaving en afstemming met de overige relevante organisatieonderdelen zoals Ruimtelijke Ordening en Stedenbouw(kunde). Ook samenwerking met andere instanties is van belang om te komen tot een adequate uitvoering. Er worden meer taken vanuit het Rijk bij gemeenten neergelegd. Daarnaast speelt dat steeds meer gedereguleerd wordt (activiteiten besluit milieubeheer en vergunningsvrij bouwen) en dat toezicht gedecentraliseerd wordt richting omgevingsdiensten, veiligheidsregio’s en wellicht private partijen. Dit leidt ertoe dat de gemeente haar werkzaamheden anders vorm moet geven. Werkgroepen De voorbereiding voor de Omgevingswet is in volle gang. Hiervoor zijn intern de volgende werkgroepen actief: - Regiekamer - Omgevingstafel - Omgevingsvisie - Omgevingsplan - Toepasbare regels en vragenbomen - Inrichten en oefenen met DSO - Inrichten en oefenen met CLO - Van initiatief naar vergunningverlening Ook worden intern en extern opleidingen geïnitieerd. Behouden van regie Met het onderbrengen van taken bij specialistische instanties wordt beoogd de kwaliteit van de betreffende taken te verbeteren en efficiënter uit te voeren. Een bijkomend nadelig effect van deze keuze kan zijn dat we de binding en het zicht op bedrijven in onze gemeente verliezen of dat “de oog en oor functie” verdwijnt.
Door tijd te steken in een goede regie en afstemming worden deze nadelen naar verwachting geminimaliseerd. Omgevingsdienst Brabant Noord (ODBN) De ODBN voert in opdracht van de gemeente taken uit op voornamelijk het onderdeel milieu (onderverdeeld in een basistakenpakket, verzoektaken en collectieve taken). De gemeente blijft overigens bevoegd gezag voor de taken die zijn overgeheveld naar de ODBN. Verder beoordeelt de ODBN het toetsingskader inzake sloopmeldingen. De samenwerking vindt plaats op basis van een gemeenschappelijke regeling, een dienstverleningsovereenkomst en een jaarlijks vast te stellen werkprogramma. De divisie Samen sterk in Brabant (SSIB) richt zich voornamelijk op overtredingen in het kader van natuur en milieu zoals stroperij, wild crossen en (drugs)afvaldumping. Brandweer Brabant Noord De brandweer Brabant Noord voert (in onze opdracht) een aantal taken uit op het gebied van VTH. De brandweer is inhoudelijk adviserend ten aanzien van de omgevingsvergunningen bij de activiteiten bouw en brandveilig gebruik en ten aanzien van het feitelijke gebruik. Ook is er eens in de twee weken een front-office-dag waarbij vanuit de gemeente Vught de meldingen brandveilig gebruik besproken kunnen worden of er integraal toezicht wordt uitgevoerd. Tevens kunnen overige vragen behandeld worden.
37
Overig Naast bovenstaande structurele samenwerkingspartners vindt incidenteel ook samenwerking plaats met andere instanties. Dit vindt plaats naar aanleiding van concrete voorvallen of constateringen. Hierbij valt te denken aan het Waterschap, het RIEC (Regionaal Informatie en Expertise Centrum), Rijkswaterstaat, de Provincie Noord-Brabant, Staatsbosbeheer en organisaties als het Brabants Landschap en Natuurmonumenten.
38