11. Raadsinformatiebrief Voortgang Korte Termijn Maatregelen N65
Tekst van het document
Vught Raadsinformatiebrief Datum Onderwerp Zaaknummer Documentnr.
1 juli 2025 Voortgang Korte Termijn Maatregelen N65 Z24 - 275240 UIT/25 - 700817
Inleiding Op vrijdag 20 juni heeft de stuurgroep N65 (Het Rijk, Provincie en gemeente) een vergadering gehad. Deze vergadering stond geheel in het teken van het pakket korte termijn maatregelen (KTM) N65. De fundamentele keuze die hier voorlag was of de stuurgroep bereid is in te stemmen met voorbereiding en realisatie van het pakket KTM conform bijgevoegd advies van de ambtelijke werkgroep en tegelijkertijd het VKA+ als eindbeeld gezamenlijk blijven onderschrijven. In deze raadsinformatiebrief staan de uitkomsten van deze stuurgroep en de vervolgstappen die genomen moeten worden. Voorgeschiedenis Op 30 mei 2024 heeft in de commissie ruimte een opiniërend debat plaatsgevonden over het plan van aanpak kortetermijnmaatregelen N65 en de motie die de gemeenteraad hierover op 1 februari 2024 heeft aangenomen. De commissie heeft de lijn zoals in de motie en het plan van aanpak herbevestigd. Op 5 juni 2024 is opdracht verstrekt aan een adviesteam om de participatie op te starten. De participatie heeft plaatsgevonden in oktober en november 2024.
Op 7 januari 2025 is er een raadsinformatiebrief gestuurd met de uitkomsten van de participatie voor de kortetermijnmaatregelen. Op 20 maart 2025 heeft er een raadsdialoog plaatsgevonden waarbij een presentatie is gegeven over het proces hoe het ambtelijk advies (Het Rijk, provincie, gemeenten) voor de kortetermijnmaatregelen N65 is opgesteld. Op 20 maart aansluitend aan de raadsdialoog was er een commissievergadering waarbij de raad haar mening en argumenten heeft gegeven op het ambtelijk advies. Met deze input is het ambtelijk advies KTM N65 aangepast en naar de stuurgroep N65 verstuurd voor de vergadering van 20 juni 2025. Inhoudelijk Op 20 juni 2025 is de stuurgroep N65 (Het Rijk, provincie en gemeenten) bij elkaar gekomen om te vergaderen en een besluit te nemen over de voorgestelde kortetermijnmaatregelen N65. Alle partijen zijn het erover eens dat er op korte termijn iets moet gebeuren om de veiligheid en leefbaarheid op en rond de N65 te verbeteren. De stuurgroep wil gezamenlijk gaan zoeken naar een manier om alle KTM uitgevoerd te krijgen die in het advies staan vermeld. (zie bijlage 1). Daarnaast zijn alle partijen het erover eens dat het VKA+ het gewenste eindbeeld blijft.
Daarbij realiserend (bijlage 12), met een voorzichtige tijdsinschatting van 14,5-18 jaar (vanaf stikstoftuimte tot aanbesteding VKA+), dat dat eindbeeld op zich laat wachten en resultaat onzeker is.
1/3
Vught
-
Concreet genoemde kortetermijnmaatregelen in het advies zijn: 1) Aanleg fietstunnel De Bréautélaan/ Martinilaan; 2) Aanleg fietstunnel Torenstraat; 3) Herinrichting kruising Boslaan; 4) Plaatsen snelheidsmeters langs de N65; 5) Plaatsen geluidscherm van 2 meter hoog langs de N65 binnen de bebouwde kom van Vught en Helvoirt. Twee maatregelen hebben nader onderzoek nodig: 6) Saneren loude' aansluitingen binnen — en buiten de bebouwde kom; 7) Bermbeveiliging (vangrails). Voor de stuurgroep van augustus 2025 is er een aantal verdiepende vragen gesteld over het advies die beantwoord moeten worden voordat een definitief besluit volgt. Dat gaat met name over de kostenraming voor de fietstunnels, hoogte van de geluidschermen (1,5 meter of 2 meter-MJPG), integraal ontwerp Boslaan/ Vijverbosweg, verder uitwerken bermbeveiliging. En ook over de financiën wil de stuurgroep een voorstel hoe deze verdeeld moet worden. Daarnaast is ook de 50 km/ uur op de N65 besproken. De gemeente heeft ook in dit overleg gepleit voor 50km/uur op de N65. De andere partijen in de stuurgroep zijn hier duidelijk over en stemmen niet in met deze maatregel. Om al het verkeer op de N65 af te handelen moeten bij 50 km/uur de VRI's op de N65 langer op groen staan om al het verkeer te verwerken. Dit betekent dat op de kruisingen de zijrichtingen veel drukker worden.
Al het verkeer (ook fietsers en voetgangers) op en rondom de N65 kan niet binnen een acceptabele tijd verwerkt worden. (bijlage 6). De verdiepende vraag die vanuit de stuurgroep voorligt of het gehele N65 (Den Bosch- Tilburg) uitgevoerd kan worden in 70km/ uur. Tijdsplanning Eind augustus is de volgende stuurgroep N65. In deze stuurgroep moeten de gestelde vragen beantwoord zijn zodat ze een definitief besluit kunnen nemen. Burgemeester en wethouders van Vught, de burgemeesK de secretaris, \ 14/ Keijzers
.A. Nijkerken- e Haan
Bijlage(n): 1. Advies ambtelijke werkgroep Kortetermijnmaatregelen N65 (2025-06-12) 2. Bijlage B bij Advies ambtelijke werkgroep Kortetermijnmaatregelen N65 -verdieping bespreking KTM N65 (2025-06-12) 3. Bijlage C bij Advies ambtelijke werkgroep Kortetermijnmaatregelen N65 -memo verkenning bermbeveiliging (2025-05-01)
2/3
Vught 4. Bijlage D bij Advies ambtelijke werkgroep Kortetermijnmaatregelen N65 -ambtelijk advies bij 50km/uur N65 (2025-06-12) 5. Bijlage Dl bij Advies ambtelijke werkgroep Kortetermijnmaatregelen N65 -Rapportage Goudappel groene golf 50 km/uur (2024-06-12) 6. Bijlage D2 bij Advies ambtelijke werkgroep Kortetermijnmaatregelen N65- rapportage Goudappel snelheidsverlaging (2025-06-12) 7. Bijlage D3 bij Advies ambtelijke werkgroep Korteterrnijnmaatregelen N65- Bepalingen inzake experimenten wegverkeer, proef snelheidsverlaging (2025-05-12) 8. Bijlage F bij Advies ambtelijke werkgroep Kortetermijnmaatregelen- punten uit raadscommissie van 20 maart 2025 (2025-03-20) 9. Bijlage H bij Advies ambtelijke werkgroep Kortetermijnmaatregelen N65- tijdsindicatie VKA+ (2025-06-12)
3/3
BIJLAGE 2 bij agenda Stuurgroep N65 20 juni 2025 ADVIES SAMENHANGEND PAKKET KORTETERMIJNMAATREGELEN N65 Veiliger en leefbaarder op en rond de N65
Aan: Stuurgroep N65 Van: Ambtelijke werkgroep N65 Datum: 12-06-2025 t.b.v. stuurgroep N65 overleg 20-06- 2025
1. Verdieping op gevraagde besluiten aan de stuurgroep N65 Op grond van de onderstaande afwegingen en adviezen wordt aan de stuurgroep N65 gevraagd om: 1. Akkoord te gaan met het uitwerken van zeven (vijf direct uitwerken + twee nader onderzoeken) van de dertien geïdentificeerde kortetermijnmaatregelen in de tweede helft van 2025, zoals in dit advies beschreven: a. Hiertoe akkoord te geven om een extern adviesbureau in te huren voor de uitwerking t/m “definitief ontwerp (DO)” van de vijf direct uit te werken maatregelen, waarna een GO-NOGO besluit genomen kan worden op basis van ontwerp, scope en kostenraming; b. Hiertoe akkoord te geven om een nadere analyse uit te voeren tot aan de mijlpaal “vaststellen scope” van de twee nader te onderzoeken maatregelen, met als resultaat een “voorlopig ontwerp (VO)” met kostenraming, waarna een GO-NOGO besluit genomen kan worden; c. Ten aanzien van de kosten en de verdeling hiervan tussen Rijk, provincie en gemeente(n) een principe uitspraak te doen over het beschikbare budget en het kostendragers/risicoverdelingsprincipe. 2. Vast te stellen de overige zes kortetermijnmaatregelen – voorlopig - niet nader uit te werken. 3. Voor beslispunt 1a en 1b de gemeente Vught namens Rijk, provincie en gemeenten te belasten met het opdrachtgeverschap en projectleiderschap.
De motivering hiervoor is: Het zwaartepunt van de maatregelen bevindt zich binnen de gemeentegrenzen en ze zijn het beste in samenhang te ontwikkelen. Lokale kennis en aanspreekbaarheid bij participatie speelt hierbij een relevante rol. Hierbij dienen financiering en ‘governance’ wel als haalbaar te worden ingeschat (subsidiestromen en verantwoordingslijnen kunnen een bepalende invloed hebben). 4. De “bijvangstmaatregelen”, te weten herinrichting opstelplaatsen J.F. Kennedylaan en beveiliging opgestelde fietsers toe te voegen aan besluit 2a. Ambtelijk Advies kortetermijnmaatregelen N65
1
5. De uitgangspunten voor het uitvoeren van de kortetermijnmaatregelen te herzien, namelijk mogelijk knellende randvoorwaarden verruimen om realistische oplossingen voor de korte- en middellange termijn mogelijk te maken. Deze herziening ziet op het verruimen van de uitvoeringstermijn van 1-3 jaar en de mogelijkheid om te investeren in maatregelen, alhoewel sober, in de wetenschap dat deze – mogelijk – in de toekomst moeten worden afgebroken ten gunste van een definitieve oplossing gebaseerd op het VKA+.
2. Pakket kortetermijnmaatregelen - proces Door Rijk, provincie Noord-Brabant, gemeente Vught en Oisterwijk is besloten om onderzoek te doen naar kortetermijnmaatregelen om veiligheid en leefbaarheid op en rondom de N65 te verbeteren. Door de gemeenteraad van Vught is tevens met een motie aangegeven welke maatregelen te onderzoeken en dit door middel van een participatieproces vorm te geven. Voor het overige is in het plan van aanpak kortetermijnmaatregelen van Antea (2024) een beschrijving van de maatregelen gegeven met indicatie van de haalbaarheid ervan. Een online raadpleging over kortetermijnmaatregelen N65 (in het kader van burgerparticipatie) heeft in het najaar van 2024 plaatsgevonden waarbij 1753 respondenten hun mening hebben gegeven over de te kiezen maatregelen. De uitkomst van deze raadpleging is één van de bronnen voor de bestuurlijke keuze om tot het nemen van maatregelen over te gaan. Dit memo is opgesteld door de ambtelijke werkgroep N65, bestaande uit vertegenwoordiging vanuit het ministerie van I&W, Rijkswaterstaat, Provincie NoordBrabant, gemeente Oisterwijk en gemeente Vught. Wij geven een advies over te implementeren kortetermijnmaatregelen ter verbetering van veiligheid en leefbaarheid op en rondom de N65. Naast maatregelen die uit de online raadpleging volgen wordt door het ambtelijk adviesteam een aantal maatregelen voor uitwerking voorgesteld.
Tezamen worden zeven hoofdmaatregelen aan de stuurgroep N65 voorgelegd om uit te werken. Met deze maatregelen zijn veiligheid en leefbaarheid op en rondom de N65 voor de komende jaren het meeste gediend, totdat er juridisch, planologisch en financieel zicht is op de realisatie van het VKA+ Voor een nadere ontwerpbeschrijving van de maatregelen wordt verwezen naar de eindrapportage van het onafhankelijke adviesteam en nader onderzoek door de ambtelijke werkgroep (bijlage 2 SG N65 20 juni 2025). De maatregelen zijn grotendeels ontleend aan de Antea studie “Haalbaarheid vervolg reconstructie N65”, die begin 2024 ter informatie in de stuurgroep N65 is geagendeerd en de raadsmotie vanuit gemeente Vught. Ons ambtelijk advies gaat over een serie (13) maatregelen. Deze maatregelen willen wij – op basis van de participatie en onze analyse daarop - als volgt categoriseren: a. Maatregelen uitvoeren -> nu ontwerpuitwerking en implementatie starten; b. Maatregelen uitvoeren -> scopebepaling nodig voorafgaand aan definitief advies; Ambtelijk Advies kortetermijnmaatregelen N65
2
c. Maatregelen niet uitvoeren -> geen actie. Ieder van de maatregelen kent een separate kostenraming, een schetsontwerp en kent mogelijk extra benodigde bestuurlijke of politieke besluitvorming. Het onafhankelijke adviesteam adviseert vanuit de online raadpleging om vijf maatregelen uit te voeren. Deze maatregelen hebben de hoogste score uit de raadpleging en ze geven als combinatie volgens de respondenten een verbetering van veiligheid en leefbaarheid, zoals als doelstelling meegegeven. Op hoofdlijnen volgt de ambtelijke werkgroep deze redeneerlijn, naast een eigen aanvullend advies over te implementeren maatregelen. De volgende paragraaf bevat ons ambtelijk advies, langs de hiervoor aangegeven driedeling. Bijlage 3 bij de agenda van de Stuurgroep N65 van 20 juni 2025 bevat een verdieping van onderstaande toelichting.
3. Pakket kortetermijnmaatregelen – inhoud a. Maatregelen uitvoeren tot DO -> nu implementatie starten De vijf maatregelen uit de online raadpleging worden door de ambtelijke werkgroep overgenomen. Deze maatregelen zijn: 1. Aanleg fietstunnel De Bréautélaan/Martinilaan 2. Aanleg fietstunnel Torenstraat 3. Herinrichting kruispunt Boslaan 4. Plaatsen snelheidsmeters langs N65 5. Plaatsen geluidscherm van 2 m hoog langs N65 binnen de bebouwde kom van Vught en Helvoirt De maatregelen 1 en 2 (fietstunnels) 1 en mogelijk 5 (geluidschermen) vormen potentieel een ruimtelijk conflict met het Profiel van Vrije Ruimte (PVR) van een toekomstige oplossing gebaseerd op het VKA+. Het zijn echter maatregelen die in het hier en nu een goede verbetering van veiligheid en leefbaarheid opleveren, tegenover een eindbeeld waarvan de haalbaarheid en termijn in de toekomst onduidelijk is. Daarom adviseren wij om deze maatregelen nu wel uit te voeren, met het uitgangspunt ‘sober en doelmatig’.. De fietstunnels hebben min of meer gelijkwaardige gebruikswaarde als het om potentiële fietspassages gaat. Met grofweg 1000-1200 passages per dag geven ze een relevante verbetering van oversteekveiligheid met als aanvullende kans het kunnen optimaliseren van de instelling van VRI’s ten gunste van de oversteekbaarheid van overig verkeer.
Bij het Rijk wordt getwijfeld aan de (financiële) haalbaarheid en de toegevoegde (fiets)verkeerskundige waarde van het realiseren van twee fietstunnels, gezien de potentiële investering die dat vergt, ook in relatie met de overige fietsoversteken, die dan overblijven. 1
Ambtelijk Advies kortetermijnmaatregelen N65
3
De vijf maatregelen hebben een geraamde investeringssom van ca. € 15 mln., met een onzekerheidsmarge van 20%. De kosteninschatting kan nog wijzigen (hoger worden) als blijkt dat de fietsonderdoorgangen meer inpassingsmaatregelen vragen. De inpassing is op beide locaties namelijk uitdagend. De grootste kostenbijdrage komt van de geluidschermen, die voor Vught en Helvoirt beide zijn geraamd. Bij het uitwerken van de maatregel geluidschermen dient overigens eerst een goed beeld te zijn van de mogelijkheid om koude aansluitingen langs de N65 op te heffen. Daarover meer bij het onderwerp koude aansluitingen. Ook vereist het toepassen van geluidschermen van 2 m. een afwijking van de vigerende gebiedsvisie binnen gemeente Vught. Deze gebiedsvisie laat geluidschermen van maximaal 1,5 m hoogte toe. De reden voor het adviseren van 2 m. hoogte voor de geluidschermen wordt in de bijlage, gehecht aan dit advies, verder toegelicht. Aanpassen van het kruispunt Boslaan is goed in te passen. Het vereist het slopen van het gebouw “De vier kolommen”. Dit gebouw is al in eigendom verkregen door Rijkswaterstaat als voorbereiding op de realisatie van het VKA+. Het plaatsen van snelheidsmeters is – logischerwijs – een vrij eenvoudig te implementeren maatregel.
b. Maatregelen uitvoeren tot VO -> scopebepaling nodig voorafgaand aan definitief advies Twee maatregelen die naar onze mening aan het pakket dienen te worden toegevoegd, maar eerst nader onderzoek vereisen zijn: 6. Saneren “koude” aansluitingen binnen – en buiten de bebouwde kom. 7. Bermbeveiliging (vangrails) Deze maatregelen zijn vanuit de online raadpleging niet direct favoriet. Maar vanuit het belang van verkeersveiligheid hecht de ambtelijke werkgroep veel waarde aan het verder uitwerken hiervan. De veiligheid van de N65 is gebaat bij een minimum aan “koude aansluitingen” en waar het kan ook zoveel mogelijk bermbeveiliging. Deze twee maatregelen zijn tezamen – bij maximale omvang - geraamd op € 27 mln. (+/20%).Hierbij wordt opgemerkt dat in de praktijk de maatregelen mogelijk minder omvangrijk zullen zijn en mogelijk minder zullen kosten, omdat wij nog geen volledig beeld hebben van het overal kunnen toepassen van deze maatregelen. Dit hangt samen met het kunnen verkrijgen van draagvlak voor de maatregelen als het gaat om potentiële bomenkap (college B&W Tilburg) en het minnelijk verkrijgen van overeenstemming met talloze perceeleigenaren die nu bestaande aansluitingen hebben op de N65. Maatregelen zijn van elkaar afhankelijk.
Ambtelijk Advies kortetermijnmaatregelen N65
4
Om het advies over bermbeveiliging en saneren koude aansluitingen over de gehele N65 met voldoende draagvlak te kunnen geven is een verkennende analyse begonnen binnen de ambtelijke werkgroep. Hierbij is voor bermbeveiliging ambtelijke vertegenwoordiging vanuit gemeente Tilburg aan de werkgroep toegevoegd. Er wordt nauwkeurig gekeken waar bomenkap noodzakelijk is, verkeerskundige alternatieven die bermbeveiliging kunnen vermijden, onderbouwing van de noodzaak van bermbeveiliging op basis van een veiligheidsanalyse van de N65, toepassing state-of-the-art vangrails met een minimale uitbuiging (mogelijk boomsparend) en een vormgeving passend bij de landelijke omgeving (houten uitstraling). Het beoogde resultaat is een gedragen oplossing tussen gemeenten Tilburg, Oisterwijk, Vught en provincie en rijk. De uitkomst van deze analyse bepaalt de scope van de maatregel bermbeveiliging. Een memo (zie bijlage) met bovengenoemde aspecten is opgesteld en wordt ter bespreking aan de wethouder van Tilburg aangeboden. De effectiviteit van de maatregelen bermbeveiliging en geluidsschermen is mede afhankelijk van het kunnen saneren van koude aansluitingen direct op de N65. Een indicatie van de omvang van het vraagstuk hieronder verduidelijkt het potentiële issue: • Aansluiting privé percelen op N65: ca. 25 stuks • Aansluiting kleine openbare weggetjes op N65: ca.
15 stuks • Aansluiting agrarisch bedrijf op N65: ca. 10 stuks Deze aansluitingen dienen te worden opgeheven en omgeleid via een nieuw te ontwikkelen stelsel van ventwegen of fietsstraten die aansluiten op de N65 via geconcentreerde aansluitpunten, eventueel met verkeersregeling. Het vereist grondruil en/of aankoop van nog resterende percelen, of het vestigen van erfdienstbaarheden. Het vereist tevens een minnelijke aanpak in overleg met de eigenaren van de percelen omdat er op dit moment geen planologisch-juridische grondslag is voor een andere werkwijze. Door Rijkswaterstaat is echter al veel grond verworven en ook blijkt uit eerdere contacten met perceeleigenaren dat men er over het algemeen welwillend tegenover staat. Daarnaast zullen we ook moeten kijken naar de mogelijke verkeerskundige effecten van het omleiden van verkeer vanuit de af te sluiten naar de straten die nog wel aansluiten op de N65. Het kunnen saneren van de koude aansluitingen vormt dus een belangrijke randvoorwaarde voor de slaagkans van de overall aanpak van maatregelen die voldoende effect op verkeersveiligheid zullen sorteren. Wij voorzien dat het proces om tot overeenstemming te komen, deze juridisch vast te leggen en vervolgens uit te werken tot haalbare oplossingen mogelijk niet binnen het tijdsbestek (één tot drie jaar) van korte termijnmaatregelen is uit te voeren.
Desondanks is het belang van het slagen van deze maatregelen voor de veiligheid van N65 groot. Wij adviseren daarom om niet strikt vast te houden aan de randvoorwaarde dat maatregelen binnen één tot drie jaar na besluitvorming dienen te zijn gerealiseerd en pleiten voor een verruiming van het tijdsbestek van de maatregelen. Wij willen op korte termijn gesprekken starten met perceeleigenaren om – mogelijk per compartiment – tot oplossingen te komen. Zodra wij een beeld hebben van de uitkomst
Ambtelijk Advies kortetermijnmaatregelen N65
5
van de gesprekken, kunnen wij een betere inschatting maken van de haalbaarheid en de kosten van de maatregelen koude aansluitingen -> bermbeveiliging -> geluidschermen. Daarnaast zijn twee kleine – maar mogelijk effectieve – lokale maatregelen als “bijvangst” vanuit de participatie opgenomen. Deze zijn: -
Extra bescherming (vangrails) voor opgestelde fietsers bij kruisende infrastructuur; Aanpassing van de aansluiting J.F Kennedylaan met betere opstelvakken voor fietsers.
De kosten voor deze maatregelen vallen binnen de marge van de overige maatregelen en zijn niet apart geraamd. Bij akkoord van de stuurgroep voegen wij deze maatregelen toe aan ons uit te werken maatregelenpakket. Maatregelen die al zijn uitgevoerd of binnenkort worden uitgevoerd zijn: -
Vervanging asfalt N65 door stiller asfalt (2024) Vervangen VRI’s door meer intelligente opvolgers IVRI’s (2025) Verplaatsen flitspalen voor snelheid en roodlichtnegatie (2025)
c. Maatregelen niet uitvoeren -> geen actie Wij adviseren alle overige maatregelen uit de participatie niet uit te voeren. Deze zijn: -
50 km/uur in Vught Verplichte rijrichting voor zwaar verkeer Fietstunnel en parallelweg Kreitestraat Verkeerslicht Groenewouddreef/Kruishoeveweg Breder en verlegd fietspad
De reden voor het niet uitvoeren is het feit dat de maatregelen niet hoog scoren in de raadpleging en wij ook op dit moment weinig tot geen meerwaarde zien in het uitvoeren van deze maatregelen. Er is dus geen aanleiding om ze nu al uit te voeren. Eén uitzondering hierop is het niet uitvoeren van de 50 km/uur maatregel. Deze scoort wel redelijk hoog in de raadpleging. Er is echter op grond van een verkeerskundige analyse vastgesteld dat deze maatregel niet bijdraagt aan de verbetering van veiligheid en leefbaarheid. Geluidsreductie is echter wel een voordeel bij deze maatregel. Om de verkeerskundige, veiligheids- en leefbaarheidsconsequenties toe te lichten is een separate notitie opgesteld op basis van analyses van Goudappel. Kortgezegd komt het afwijzen van 50 km/uur neer op de volgende argumenten: • Fietsoversteken moet in twee halve oversteken omdat er anders onvoldoende oversteektijd is – invloed op veiligheid; • Kruisend autoverkeer krijgt minder tijd voor passages – invloed op veiligheid; • Er is geen groene golf in te stellen bij 50 km/uur – invloed op doorstroming; • Toename sluipverkeer op het omliggend wegennet – - invloed op doorstroming; Ambtelijk Advies kortetermijnmaatregelen N65
6
•
Door “horten en stoten” in het verkeersbeeld is de verleiding tot roodlicht negeren groter – invloed op veiligheid en leefbaarheid (meer uitstoot).
4. Financiering van de maatregelen Over de kostenverdeling tussen Rijk, provincie en gemeente voor deze maatregelen wordt specifiek aan de stuurgroep N65 gevraagd kennis te nemen van de volgende varianten: ➢ Variant 1: Bekostiging volgens de verhouding van financiële inbreng zoals in de BOK N65 opgenomen en was voorzien voor het VKA+. I&W: € 22.618.680 / 53,854% PNB: € 13.070.400 / 31,120% Vught: € 6.310.920 / 15,026% (incl. deel Haaren) (Dit op basis van een SSK-raming schetsontwerp 2024) ➢ Variant 2: Bekostiging langs de lijn van de primaire beheerverantwoordelijkheid van partijen. De stuurgroep stelt de te nemen maatregelen vast, onder voorbehoud van het akkoord door bevoegde gezagen.
5. Tenslotte – uitgangspunten voor het uitvoeren van kortetermijnmaatregelen Wij stellen voor om het uitgangspunt van een periode van 1-3 jaar voor realisatie van de kortetermijnmaatregelen kritisch tegen het licht te houden en meer toe te werken naar het programmatisch uitvoeren van incrementele (kleinere) uitvoeringspakketten ter bevordering van veiligheid en leefbaarheid. Het is niet realistisch om te verwachten dat er ‘quick wins’ te behalen zijn waar het gaat om veiligheid en leefbaarheid op en rond de N65. Daarnaast is de combinatie koude aansluitingen -> geluidschermen -> bermbeveiliging waarschijnlijk lastig op te lossen binnen de beoogde termijn van 1 – 3 jaar na besluitvorming. Kortom, een effectief maatregelenpakket vraagt om enige flexibiliteit in (fysieke) ruimte en in tijd.
Ambtelijk Advies kortetermijnmaatregelen N65
7
6. Bijlagen -
De rapportage van het onafhankelijke adviesteam na de online raadpleging (participatie) over uit te voeren kortetermijnmaatregelen (bijlage A). Verdieping bespreking van de voorgestelde maatregelen (bijlage B). Het memo “bermbeveiliging” dat samen met gemeente Tilburg is opgesteld en wordt besproken met de wethouder van Tilburg met het oog op noodzakelijke bomenkap (bijlage C). Het memo “50 km/uur” waarin nader onderbouwd wordt waarom ons advies is om geen 50 km/uur op de N65 toe te passen en hiervoor ook geen proef in te richten (bijlage D). Onderzoek Goudappel naar effecten op groene golf (bijlage D1). Akoestische verkenning naar geluidseffecten snelheidsverlaging N65 (bijlage D2). Artikel 60 Besluit administratieve bepalingen inzake het wegverkeer (bijlage D3). Het standpunt van het college van B&W Vught ten aanzien van de maatregelen (bijlage E). Het verslag van de behandeling van het conceptadvies in de raadscommissie van de gemeente Vught (bijlage F). De presentatie die aan de gemeenteraad is gegeven bij de raadsdialoog avond op 20 maart 2025 (bijlage G). Een indicatieve doorkijk in doorlooptijden van zowel het VKA+ als van de kortetermijnmaatregelen nader toegelicht (bijlage H).
Ambtelijk Advies kortetermijnmaatregelen N65
8
BIJLAGE B bij Advies ambtelijke werkgroep pakket KTM N65 Verdieping bespreking maatregelen
a. Maatregelen uitvoeren tot DO -> nu implementatie starten -
-
-
-
Fietstunnels Bréautélaan/Martinilaan en Torenstraat o Deze fietstunnels hebben een heel duidelijke voorkeur van respondenten, ondanks de disclaimer dat de fietstunnels bij de realisatie van een VKA+ achtige oplossing moeten worden verwijderd. De zoektocht naar een veilige oversteek voor de meest kwetsbare verkeersdeelnemers ligt hierbij voor de hand. De fietstunnels liggen in het PVR van het toekomstige VKA+. Daarom dient bij de keuze voor deze maatregelen beseft te worden dat het een investering is die bij een mogelijk definitieve eindoplossing op termijn (deels) weer teniet gedaan wordt. Desondanks is ons advies om deze fietstunnels wel op te nemen in het pakket. Het is een investering in veiligheid en leefbaarheid (opheffen barrièrewerking) voor veel weggebruikers op locaties waar veel respondenten en ook wij duidelijk heil in zien. Het is daarom een investering met een aanzienlijk maatschappelijk rendement. We zullen een ontwerp uitwerken dat zo sober en doelmatig mogelijk is én circulair (met het oog op hergebruik). Inpassing is nog wel een zorgpunt. Herinrichting Kruispunt Boslaan o De aansluiting van de Boslaan op de N65 kan sterk verbeterd worden waardoor verkeer logischer staat opgesteld, afhankelijk van de te kiezen rijrichting. De afwikkeling van het verkeer is efficiënter en het overzicht over het kruispunt verbetert.
Ruimtelijk is deze oplossing goed inpasbaar en het kan in combinatie met een toekomstige VKA+ oplossing worden uitgevoerd. Voor het aanpassen van het kruispunt is sloop van het pand “de vier kolommen” noodzakelijk. Dit pand is reeds in eigendom van het rijk, dus het project kan betrekkelijk snel gestart worden. Plaatsen snelheidsmeters langs N65 o Door snelheidsmeters (groene of rode ) met “U rijdt .. km/uur” aanduiding helpt bij het beperkt houden van snelheidsoverschrijdingen. Samen met het plaatsen van deze snelheidsmeters komen ook op twee locaties bij kruispunten flitscamera’s (in overleg met het ministerie van Justitie reeds in de planning - 2025) die door rood rijden en te snel rijden tegengaan. Beide maatregelen zijn met lage kosten te realiseren en kennen een gedrag beïnvloedende werking. Het aantal snelheidsmeters en de locatie is iets voor nader onderzoek. Geluidscherm van 2 m hoog o Een geluidscherm direct langs de rijbanen van de N65 in de bebouwde kom levert een forse reductie van geluidhinder op. Een analyse door Goudappel laat zien dat schermen zeer effectief zijn in het beperken van
Ambtelijk Advies kortetermijnmaatregelen N65
1
geluiduitstraling. Als voorbeeld van een mogelijke uitwerking verwijzen wij naar geluidschermen die een natuurvriendelijke uitstraling hebben en snel kunnen begroeien (zie: kokowall geluidschermen). Wij willen deze maatregel verder uitwerken onder de voorwaarde dat de gemeenteraad van Vught de hoogtebeperking van 1,50 m uit de gebiedsvisie loslaat in de wetenschap dat het een tijdelijke maatregel is totdat een definitieve oplossing voor de N65 kan worden gerealiseerd. De keuze voor 2 m hoogte vindt zijn oorsprong in de wettelijke effectiviteitsrandvoorwaarden vanuit het MJPG (Meerjarenprogramma Geluidsanering) dat bronmaatregelen een ondergrens hebben, willen ze kunnen worden gecombineerd met eventuele gevelsaneringen. Rondom kruispunten zijn geluidschermen niet mogelijk omdat deze zichtlijnen beperken. Ook hebben geluidschermen als effect dat eventuele “koude aansluitingen” op de N65 direct dienen te worden opgeheven ter voorkoming van veel geluidlekken. In de uitwerking van deze maatregel zullen we daarom in nauw overleg met omwonenden tot een definitieve locatiebepaling van de geluidschermen moeten komen. De kosten voor de hierboven genoemde maatregelen zijn geraamd op grond van schetsontwerpen en bedragen per maatregel: • Fietstunnel Bréautélaan/Martinilaan: € 3,9 mln. (lijkt onderschatting) • Fietstunnel Torenstaat: € 3,9 mln.
(lijkt onderschatting) • Herinrichting kruispunt Boslaan: € 0,6 mln. • Plaatsen snelheidsmeters langs N65: € <0,1 mln. • Geluidscherm 2 m hoog: € 5,8 mln. Totaal: circa € 15 mln. Wij doen op dit moment een extra check op de mogelijke kosten van de fietstunnels om een betere inschatting te krijgen. Om de maatregelen uit te voeren zullen wij een uitvoerend ingenieursbureau opdracht geven voor de uitwerking. Daarnaast is een (technisch) projectleider en omgevingsmanager nodig om leiding te geven aan het werkproces.
b. Maatregelen uitvoeren tot VO -> scopebepaling nodig voorafgaand aan definitief advies Deze maatregelen zijn in de raadpleging minder vaak gekozen. Maar vanuit het belang van de verkeersveiligheid wordt veel waarde gehecht aan het verder uitwerken hiervan. De veiligheid van de N65 als stroomweg is gebaat bij een minimum aan “koude aansluitingen” en waar het kan ook zoveel mogelijk bermbeveiliging. Niet iedere maatregel is nu al geheel duidelijk in z’n uitwerking. Daarom hebben we nog extra inzet nodig om deze nader uit te werken alvorens tot een advies over implementatie of verwerpen te komen. Deze maatregelen komen dan later in de stuurgroep N65 ter besluitvorming terug. -
Afsluiten aansluitingen binnen – en buiten bebouwde kom.
Ambtelijk Advies kortetermijnmaatregelen N65
2
o Hoewel er matige positieve respons is vanuit de raadpleging op deze maatregelen verdient het wel de aandacht. Met belanghebbenden kan op lokale schaal worden bekeken of koude aansluitingen toch kunnen worden opgeheven of gecombineerd. Onder het motto: iedere aansluiting die kan worden opgeheven is er één, kunnen we lokale oplossingen genereren en met omwonenden verder uitwerken. Zoals eerder beschreven: in combinatie met geluidschermen binnen de bebouwde kom is een dubbelslag te maken. -
Bermbeveiliging/Vangrail o Onder aan het lijstje van de raadpleging “bungelt” de bermbeveiliging. Er wordt – in vergelijking tot andere maatregelen – dus weinig heil verwacht van deze maatregel. Dit kan komen omdat er al een forse discussie is met N65 gemeenten over het verliezen van bomen ten gunste van de vangrails of omdat men de vangrails ziet als een excuus om van de N65 een “racebaan” te maken. Met betrokken gemeenten (Vught, Oisterwijk, Tilburg), tezamen met RWS en de provincie op ambtelijk niveau is het gesprek gestart over de “(on-)haalbaarheid” van bermbeveiliging. Hierbij wordt een afweging gemaakt tussen functionaliteit van de bermbeveiliging en de mogelijkheid om boomsparende oplossingen te ontwikkelen, daar waar monumentale bomen in het geding zijn. Als blijkt dat we ambtelijk met een haalbaar concept komen, dan willen we dit bestuurlijk voorleggen als optie om verder uit te werken.
Als wij een beter zicht hebben op de uitkomsten van de verdiepende verkenningen adviseren wij de stuurgroep N65 over een mogelijk vervolg. De kosten voor de hierboven genoemde maatregelen zijn geraamd op grond van schetsontwerpen en bedragen per maatregel: • Opheffen koude aansluitingen (bibeko/bubeko): € 11 mln. • Bermbeveiliging/Vangrails: € 16 mln. Totaal € 27 mln.
c. Maatregelen niet uitvoeren -> geen actie Wij adviseren – mede op grond van de uitkomst van de online raadpleging - om de volgende maatregelen niet uit te voeren: - 50 km/uur in Vught o Wij hebben deze maatregel in de raadpleging opgenomen met de toelichting dat het geen oplossing is voor de situatie rondom de N65. Met 50 km/uur is geen groene golf regeling van VRI’s mogelijk waardoor óf de doorstroming op de N65 belemmerd wordt, óf de mogelijkheid voor kruisend verkeer om op de N65 belemmerd wordt. Dat laatste vergroot de barrière werking van de N65 in Vught. Dat er toch veel is gekozen voor de maatregel kan duiden op het toch niet doorgronden van de effectiviteit of het niet geloven van de modelberekeningen die zijn gemaakt om de oplossing te testen. Bij het Ambtelijk Advies kortetermijnmaatregelen N65
3
-
-
-
-
verwerpen van de 50 km/uur oplossing hoort daarom een goede toelichting naar de samenleving. Deze toelichting wordt in een separate notitie gegeven. Door niet te kiezen voor 50 km/uur kiezen we wel voor 70 km/uur binnen Vught met een instelling van VRI’s die “groene golf” rijden optimaliseert. Noot. Een 50 km/uur variant zou wellicht haalbaar zijn als het gehele kruispunt De Breautélaan – Martinilaan wordt opgeheven. Wij zien dat in de huidige verkeerskundige situatie echter niet als een reële optie. Het uit de VRIregeling halen van fietsers (want die kunnen een aparte tunnel krijgen) zou mogelijk tijdruimte creëren. Dit is nog niet kwantitatief onderzocht, maar een eerste verkeerskundige inschatting is dat dit niet voldoende is om met 50 km/uur een goed werkende groene golf te creëren. Verplichte rijrichting voor zwaar verkeer o Verplichte rijrichtingen hebben een aanzienlijke invloed op de bereikbaarheid van bestemmingen. Verkeer wordt immers beperkt in de keuzevrijheid. In het VKA+ was er sprake van rotondes waar zwaar verkeer kon keren om alsnog bij de bestemming te komen. In de huidige situatie zijn keerbewegingen bij de verkeerslichten van de N65 ongewenst, waardoor deze maatregel een groot nadeel kent. Verkeer moet nog verder omrijden. Daarom kiezen we hier niet voor.
Fietstunnel en parallelweg Kreitestraat o De algemene respons op deze maatregel is dat deze duur is in vergelijking tot het rendement van de maatregel. Er zullen op deze locatie relatief weinig fietsers van de fietstunnel gebruik maken. Daarom is deze als kortetermijnmaatregel nu niet logisch om op te nemen. Verkeerslicht Groenewouddreef/Kruishoeveweg o Een verkeerslicht bij de Groenewouddreef regelt een meer verkeersveilige aansluiting. Voornemen was om zowel restaurant Loetje als de Kruishoeveweg via het te realiseren verkeerslicht te laten ontsluiten. De maatregel heeft ruimtelijk impact, met te realiseren opstelstroken en kent weinig draagvlak vanuit de raadpleging (24%). Daarom kiezen we er nu voor deze maatregel niet uit te voeren. Breder en verlegd fietspad o Slechts 21% van de respondenten kiest voor een breder en verlengd fietspad. We kunnen vanuit de raadpleging dan niet verantwoorden dat hierin geïnvesteerd wordt en passen het fietspad daarom nu niet aan. Wat wel uit de raadpleging en algemene verzoeken blijkt is dat de onderhoudstoestand van de fietspaden hier en daar te wensen overlaat. Daarom is de oproep aan de wegbeheerder (RWS) om hier een inhaalslag uit te voeren.
Bijvangst uit de online raadpleging Respondenten verzoeken ons om ook het kruispunt J.F. Kennedylaan te heroverwegen. Tijdens drukke verkeerssituatie is daar weinig plaats om opstellend en doorgaand fietsverkeer van elkaar te scheiden waardoor onoverzichtelijke en onveiligheid situaties ontstaan. Het is een krappe plek. Wij stellen voor om deze situatie nog eens te bestuderen met het doel om een verbeterde maaiveldoplossing te ontwerpen.
Ambtelijk Advies kortetermijnmaatregelen N65
4
Het verdient tevens aanbeveling om bij fiets-opstelplaatsen op kruispunten vangrails te plaatsen om fietsers te beschermen tegen mogelijk uit koers rakende automobilisten. Deze optie is van het type “kleine moeite, groot plezier” en verdient daarom onze aandacht. Beide maatregelen nemen wij op in het pakket uit te voeren kortetermijnmaatregelen. Hierbij zij vermeld dat de kosten voor deze maatregelen zullen vallen binnen de marge van de overige maatregelen.
Ambtelijk Advies kortetermijnmaatregelen N65
5
Bijlage C bij Advies ambtelijke werkgroep Kortetermijnmaatregelen N65 Memo: verkenning bermbeveiliging N65 – Van Vught tot Tilburg Aan: Stuurgroep N65 en college van B&W gemeente Tilburg Van: werkgroep kortetermijnmaatregelen N65 en Hans van Mook (gemeente Tilburg) Datum: 1 mei 2025 Inleiding De N65 tussen Den Bosch en Tilburg blijft de gemoederen bezig houden. Een door de Raad van State vernietigd bestemmingsplan N65 heeft het eindbeeld van een verdiepte ligging (op basis van het zgn. het VKA+) op de lange baan geschoven. Intussen is leefbaarheid en veiligheid het gesprek van de dag in de samenleving, in bestuur en politiek. Om voor de korte(re) termijn oplossingen voor de leefbaarheid en veiligheid op en rond de N65 te kunnen ontwikkelen is, ondanks het uitblijven van een realiseerbaar eindbeeld, de werkgroep kortetermijnmaatregelen N65 (KTM N65) in het leven geroepen. Aan de hand van een participatieproces (de PWE, ofwel participatieve waarde evaluatie) is een aantal KTM’s voor de N65 geselecteerd. Deze worden op 20 juni 2025 in de stuurgroep N65 van Rijk, provincie en gemeenten besproken en besloten. Dit memo gaat over één van de KTM’s: bermbeveiliging, ofwel vangrails. Daarbij wordt specifiek ingegaan op de vraag of bermbeveiliging op de N65 ook op het grondgebied van de gemeente Tilburg kan worden toegepast.
De gemeente Tilburg heeft bij monde van wethouder Grashoff indertijd zorgen geuit over de komst van bermbeveiliging. Dit zou ten koste gaan van de historische laanstructuur van de N65 (de parklane), met aan weerszijden monumentale bomen (voornamelijk oude eiken). De realisatie van bermbeveiliging zou de N65 hoge mate het karakter van een snelweg geven en dat is ongewenst tegen het licht van de samen met gemeente Oisterwijk ontwikkelde gebiedsvisie zoals in het Koersdocument Oostflank is vastgelegd. Het is dan ook logisch dat er vanuit gemeente Tilburg weerstand wordt geuit tegen het beeld van bermbeveiliging. Wethouder Grashoff heeft een aantal vragen gesteld en suggesties gedaan om er zeker van te zijn dat de problematiek van verkeersveiligheid vanuit een breed perspectief is bekeken. In twee brieven aan de Provincie Noord Brabant (zie bijlagen 1 en 2) uit hij zijn zorgen en stelt hij zijn vragen. De zorg is dat vanuit een eenzijdig verkeerskundig perspectief naar de voor te stellen maatregelen wordt gekeken en dat niet andere kanten van de zaak worden belicht. [Typ hier]
De vragen/opmerkingen van gemeente Tilburg (vrij vertaald vanuit de brief) 1. Permanente trajectcontrole invoeren ter vergroting van de verkeersveiligheid met als voorbeeld de Burgemeester Letcherweg (80 km/uur) met op kruispunten 70 km/uur; 2. Ongevallencijfers N65 laten geen extreem negatief beeld zien, met een suggestie dat alcohol en drugs vaak de oorzaak zijn van de ongevallen; 3. Vergroten barrièrewerking door invoeren bermbeveiliging nodigt uit tot harder rijden, waardoor het doel van verbeterde veiligheid verder weg komt; 4. In het kader van InnovA58 wordt door Rijkswaterstaat de bestaande verkeerskundige hiërarchie op knooppunt De Baars van de A58 – N65 gewijzigd, waardoor de N65 in het netwerk een meer zelfstandige functie krijgt, met als gevolg dat de N65 een meer landschappelijk karakter kan behouden; 5. De cultuurhistorische context van de N65 met vergaande historie geeft het landschappelijk karakter van de N65 een eigenstandige waarde met historisch objecten langs de weg; 6. Vanuit de landschappelijke visie is het kappen van historische bomen ongewenst en is het verzoek om naar andere verkeerskundige oplossingen te kijken en gezamenlijk een langetermijnvisie te maken. Aanpak werkgroep KTM N65, aangevuld met vertegenwoordiger vanuit gemeente Tilburg De vragen en oplossingsrichtingen die door de gemeente Tilburg zijn geuit zijn in een werkgroep KTM N65 besproken.
Hierbij is de verkeerskundig adviseur van gemeente Tilburg als lid voor dit onderwerp toegevoegd. De werkgroep heeft in een eerste inventariserend overleg (17 december 2024) geconstateerd dat tot dan toe niets met de zorgen van gemeente Tilburg is gedaan en besluit daarom om de handschoen op te pakken en het vraagstuk vanuit een breder perspectief te bekijken. Aan de hand van de in de brief van Tilburg genoemde zaken wordt een brede inventarisatie opgezet, welke hierna wordt toegelicht. Permanente trajectcontrole Door de werkgroep KTM N65 is voor het deel van de N65 langs Vught en Helvoirt al geprobeerd om extra flitspalen tegen snelheidsovertredingen en roodlichtnegatie geïnstalleerd te krijgen. Deze poging is niet succesvol gebleken. Het beleid ten aanzien van controles wordt vanuit het ministerie van Justitie en Veiligheid gevoerd. De uitbreiding van het areaal aan controlemiddelen is geen onderdeel van het beleid en daarom is stringentere controle niet mogelijk. Het is niet gecontroleerd of dit ook voor het Tilburgse deel van de N65 zou gelden, maar het is niet logisch om te veronderstellen [Typ hier]
dat dit wel zo zou zijn. Het ministerie stelt dat het inzetten van het controlemiddel proportioneel moet zijn en daarom kan een wegvak niet zomaar worden uitgebreid met controles. Conclusie: het ligt buiten het mandaat van N65 partners om met extra controles een oplossing voor de verkeersonveiligheid op de N65 te realiseren. Ongevallencijfers en visie op veroorzaking ongevallen De suggestie dat alcohol en drugs de ongevallen veroorzaken doet volgens Rijkswaterstaat niet af aan het feit dat de weg onveilig is. Het gebruik van verdovende middelen ontslaat de wegbeheerder niet van haar zorgplicht. Voorts is er een zorgplicht voor alle weggebruikers, ook zij die mogelijk slachtoffer zijn van de veroorzakers. Rijkswaterstaat heeft op dit punt een reactie geschreven die in bijlage 3 is weergegeven. Rijkswaterstaat zegt: “De N65 behoort tot de top 3 van de Rijks-N-wegen met de hoogste maatschappelijke kosten van slachtofferongevallen, afgezet tegen de afgelegde voertuigkilometers”. Verder stelt Rijkswaterstaat dat de weg niet voldoet aan de CROW-richtlijnen voor een Gebiedsontsluitingsweg (GOW) met een toelaatbare snelheid van 80 km/uur. Die vereist namelijk een obstakelvrije berm van 6,00 meter. Ook fietspaden binnen die zone zijn niet gewenst.
Verlagen maximum snelheid op de gehele N65 Om te bezien of het verlagen van de maximum snelheid over de gehele N65 een mogelijke oplossing is voor de verkeersonveiligheid is aan Goudappel gevraagd om simulaties uit te voeren met een snelheidsprofiel van 60 km/uur. Modelmatig is voor 65 km/uur gekozen, om meer verkeer te trekken dan omliggende wegen in het buitengebied, die ook 60 km/uur zijn. Daarbij is de vraag of deze snelheidsverlaging de algehele mobiliteit op het wegennet niet nadelig beïnvloedt (waterbedeffect). De analyse laat zien dat door het kleinere snelheidsverschil met omliggende wegen, deze aanzienlijk meer gebruikt worden. Dit verschil in etmaalintensiteiten is weergegeven in onderstaande figuur. De intensiteit op de N65 neemt af; in het zuidwesten met 12.000, in het noordoosten met 11.000. Dit is een afname tot 18 – 20%. Over het omliggende wegennet verspreid dit verkeer zich, met toenames van 400 (bijvoorbeeld Biezenmortelsestraat +400 en Hooghoutseweg +600) tot 1.300 verkeersbewegingen per etmaal (Oisterwijksedreef +1.000 en De Heikant – Guldenberg +1.300). Procentueel zijn er wegen die meer dan 25% extra verkeer te verwerken krijgen. Daar komt bij dat een lagere snelheid dan 80 km/uur bij 2x2 rijstroken voor de weggebruiker niet logisch is. De verwachting is dan ook dat verkeer zich onvoldoende aan een lagere snelheid houdt.
Conclusie is dan ook dat het afwaarderen van de N65 door middel van een snelheidsverlaging dusdanig negatieve effecten heeft op het omliggend wegennet – met waarschijnlijk stikstofeffecten in Natura2000 gebieden tot gevolg – dat hierin niet de oplossing kan worden gevonden.
[Typ hier]
Figuur: Verandering in verkeersintensiteiten bij snelheidsreductie 60 km / uur Nieuw type bermbeveiliging bespaart bomenkap In het door RH DHV opgestelde ontwerp (jan-2021) is een bermbeveiliging toegepast met een H1 keringsniveau en een werkende breedte van 1,30 m, met als resultaat dat er 78 bomen gekapt moesten worden. Nu een paar jaar verder is een nieuw type bermbeveiliging beschikbaar met een H1 keringsniveau en een werkende breedte van 0,80 m. De kleinere werkende breedte leidt tot een vermindering van het aantal te kappen bomen met circa 11 stuks, met als resultaat dat er ca. 67 bomen gekapt moeten worden. Bij nadere uitwerking is het denkbaar dat er nog meer besparingen van bomenkap mogelijk zijn. Rijkswaterstaat stelt dit nieuwere type bermbeveiliging te kunnen toepassen op de N65. Ook worden in landelijke gebieden ruimtelijk beter inpasbare typen bermbeveiliging toegepast, met houten afwerking. De landschappelijke waarde van de N65 kan met dit type bermbeveiliging behouden blijven. Een sprekend voorbeeld hiervan is de recent gerenoveerde N631 tussen Oosterhout en Rijen (de Vijf Eikenweg). Een illustratie van hoe dit op de N65 zou lijken wordt in de foto’s hieronder getoond. Dit is een Photoshop resultaat van de N65 met bermbeveiliging. De foto’s tonen dat het karakter van de weg en uitstraling niet leiden tot het beeld van een snelweg.
Wie over de Vijf Eikenweg 80 km/uur rijdt voelt de nabijheid van de bermbeveiliging. Het idee enigszins ingesloten te zijn door de houten constructie maakt de weggebruiker alert en het leidt niet tot harder rijden. Conclusie: met toepassen van een nieuwer type bermbeveiliging kan de bomenkap beperkt worden tot ca. 67 stuks. Dit is nog steeds een aanzienlijk aantal, maar met [Typ hier]
gelijktijdige herplant van bomen (ter compensatie van gekapte bomen) die de laanstructuur versterken kan de waarde van de N65 zoveel mogelijk behouden blijven.
Figuur: de N65 bestaande situatie
Figuur: een impressie van de N65 met bermbeveiliging
Samenvattend In dit memo wordt ingegaan op de bezwaren en zorgen van de gemeente Tilburg over de toepassing van bermbeveiliging langs de N65. Er is weldegelijk sprake van verkeersonveiligheid. De afweging tussen bermbeveiliging en de monumentale bomen is een lastige. Alternatieven als
[Typ hier]
snelheidsverlaging en andere verkeerskundige maatregelen lijken niet mogelijk door beleid en door het complexe wegennet met daartussen kwetsbare Natura2000 gebieden. Door zo goed mogelijk bermbeveiliging in te passen in het huidige wegprofiel met het oog op besparen van zoveel mogelijk bomen kan de laanstructuur behouden blijven. Herplant van bomen (inheemse eiken) op strategische locaties en toepassen van het nieuwer type met hout beklede bermbeveiliging kan zorgen voor een duurzaam ervaren parklane – uitstraling (zoals gewenst door Tilburg en Oisterwijk) op de N65. Het is van belang dat overheden zorgen voor een goed functionerend wegennet. Tilburg, Oisterwijk, Vught en de wegbeheerder Rijkswaterstaat hebben baat bij betere verkeersveiligheid en leefbaarheid op en rondom de N65. De werkgroep KTM N65 beveelt daarom de gemeente Tilburg en de stuurgroep N65 aan om mee te doen met het KTM traject door het toepassen van goed inpasbare bermbeveiliging met op specifieke plaatsen een parallelstructuur voor de ontsluiting voor aan de N65 gelegen woningen en bedrijven
[Typ hier]
Bijlage 1: Brief van de gemeente Tilburg aan Gedeputeerde Staten van Provincie Noord Brabant
[Typ hier]
Bijlage 2: Brief van de gemeente Tilburg aan Gedeputeerde Staten van Provincie Noord Brabant
[Typ hier]
[Typ hier]
Bijlage 3: Memo verkeersveiligheid van Rijkswaterstaat
[Typ hier]
[Typ hier]
[Typ hier]
[Typ hier]
[Typ hier]
Bijlage D bij Advies ambtelijke werkgroep Kortetermijnmaatregelen Onderbouwing ambtelijk advies maatregel 50 km/uur
Aanleiding Door het vernietigen van het bestemmingsplan voor aanpassing van de N65, wordt gekeken naar een pakket kortetermijnmaatregelen. Eén van de voorgestelde maatregelen is het terugbrengen van de snelheid op de N65 in Vught naar 50 km/uur. In deze notitie staan de volgende vragen centraal: 1. Wat is het effect op de doelstellingen die met het VKA+ zijn beoogd? 2. Is het, gegeven het antwoord op vraag 1, zinvol en haalbaar om proef te draaien met een dergelijke snelheidsverlaging? Deze notitie is een bijlage bij het ambtelijk advies over het gehele pakket KTM. In een eerdere versie van deze notitie, voorgelegd aan de Stuurgroep N65 van 8 januari 2025, werd vooral ingezoomd op de verkeerseffecten van een dergelijke maatregel (gericht op de doelstelling ‘Verbeteren verkeersveiligheid en leefbaarheid van en rondom de N65, met behoud van doorstroming huidige situatie’). Een verkorte argumentatie uit die notitie treft u hieronder aan, gevolgd door twee paragrafen waarin wordt ingegaan op effecten ten aanzien van de doelstellingen ‘veiligheid’ en ‘leefbaarheid’. De notitie wordt afgesloten met een antwoord op vraag 2 over het doen van een proef. Hierin komt het wettelijk kader aan de orde, alsook voorbeelden uit de praktijk, en vraagstukken rondom technische en financiële haalbaarheid hiervan.
Daar waar mogelijk wordt verwezen naar bijlagen die een meer gedetailleerde, inhoudelijke onderbouwing bevatten. Conclusies Een snelheidsverlaging op de N65 door de bebouwde kom van Vught wordt afgeraden, op basis van de volgende aantoonbare argumenten: • Een lagere snelheid functioneert verkeerskundig minder optimaal en heeft negatieve effecten voor de verkeersafwikkeling op aansluitende wegen. • Een lagere snelheid creëert hinder en (verkeers-)onveilige situaties voor vooral het langzaam verkeer. • Voor wat betreft de leefbaarheid leidt verlaging van de snelheid niet tot een significante reductie van fijnstof en ten aanzien van geluidsreductie laat onderzoek een wisselend beeld zien op en in de wijdere omgeving van de N65. Het doen van een (tijdelijke) proef is geen optie.
1/4
Bijlage D bij Advies ambtelijke werkgroep Kortetermijnmaatregelen Onderbouwing ambtelijk advies maatregel 50 km/uur Verkeersafwikkeling en veiligheid Introductie Deze paragraaf gaat in op de toets of 50 km/uur vanuit verkeerskundige optiek kan functioneren, aangezien de N65 in Vught drie met verkeerslichten geregelde kruispunten heeft (Boslaan – Vijverbosweg, De Breautélaan – Martinilaan en John F Kennedylaan – Helvoirtseweg). Momenteel is er een groene golf ingesteld voor de huidige maximumsnelheid van 70 km/uur. Een snelheidsreductie heeft invloed op het functioneren van de groene golf en op de afwikkeling van het verkeer op de zijwegen van de N65. Een analyse hierop is uitgevoerd door Goudappel. Hiervoor is gekeken naar de regelingen per kruispunt, om de maatgevende cyclustijd te kunnen bepalen. Vervolgens zijn zogenaamde tijd-wegdiagrammen gemaakt. Die laten zien wanneer de pelotons1 met verkeer vetrekken bij de eerste verkeerslichten en aankomen bij de navolgende. Dat bepaalt het functioneren van de groene golf en vervolgens wordt getoetst of de zijtakken nog voldoende groentijd gegeven kunnen worden. Bij een snelheid van 70 km/uur wordt de afwikkeling van het verkeer op, van en naar de N65 beter gefaciliteerd dan bij 50 km/uur.
In combinatie met de afwikkeling van de verkeersstromen vanuit zijrichtingen, van afslaand verkeer en van langzaam kruisend verkeer, leidt verlaging van de maximumsnelheid naar 50 km/uur tot een onveiligere en minder leefbare situatie dan bij de huidige maximumsnelheid van 70 km/uur. Door langer stilstaand verkeer, in combinatie met meer stop- en optrekbewegingen, komt dit de leefkwaliteit in de directe omgeving van de N65 niet ten goede. Verlaging van de maximumsnelheid heeft eveneens consequenties voor het sluipverkeer: in het Helvoirtse en Vughtse (buiten)gebied zal dit tot extra sluipverkeer leiden, hetgeen de leefkwaliteit aldaar niet ten goede komt. De uitgebreide rapportages vindt u in bijlagen D1 (analyse mogelijkheden groene golf N65-Vught bij 50 km/uur) en D2 (akoestische verkenning snelheidsverlaging N65 Vught) bij deze notitie. Hieronder geven we op hoofdlijnen de bevindingen weer. Bevindingen analyse Goudappel Bij de huidige maximumsnelheid van 70 km/uur vallen op alle drie de genoemde kruispunten de groenfases van de recht doorgaande richtingen op de N65 in beide rijrichtingen voor een groot deel samen. Dit zorgt ervoor dat er (net) voldoende tijd is tussen passerende pelotons om groen te geven aan de zijrichtingen, aan afslaande richtingen en aan het langzaam verkeer. Dit is weergegeven in de figuur op pagina 4 van de bijgevoegde rapportage.
Gedurende de spitsuren zijn de kruispunten overbelast. In de ochtendspits is de Helvoirtseweg maatgevend (cyclustijd 120 seconden); in de avondspits is de Boslaan leidend (cyclustijd 137 seconden). Langere cyclustijden dan 120 seconden zijn ongewenst vanwege te lange wachttijden. De Boslaan is in de avondspits al dusdanig druk dat hieraan niet voldaan wordt (overbelast). De kans op negeren van rood licht wordt dan aanmerkelijk vergroot, hetgeen een negatief effect heeft op de verkeersveiligheid.
1 Pelotons: de bij groen licht vertrekken voertuigen die zich bij rood hebben opgesteld bij de verkeerslichten.
2/4
Bijlage D bij Advies ambtelijke werkgroep Kortetermijnmaatregelen Onderbouwing ambtelijk advies maatregel 50 km/uur Binnen de groentijd op de hoofdrichtingen kan ook nu al niet al het verkeer verwerkt worden. Dit leidt tot extra stops voor het verkeer op de N65. Tijdens piekdruktes is er daarnaast een kans van terugslag van de wachtrij op de N65 voor de verkeerslichten met de Helvoirtseweg tot voorbij knooppunt Vught en op de A2. Reductie naar 50 km/uur heeft impact op het functioneren van de groene golf. Na groen bij de Helvoirtseweg, kruisen de pelotons gelijktijdig verkeerslichten bij de De Breautélaan. Echter, de pelotons komen bij de verkeerslichten met de Boslaan na elkaar te liggen waardoor er onvoldoende resterende tijd is voor voldoende groen om op de zijrichtingen, afslaande richtingen en langzaam verkeerrichtingen goed af te wikkelen. Dit is weergegeven in de figuur op pagina 5 van de bijgevoegde rapportage. Redenerend vanaf de Boslaan, is het effect nog ongunstiger. Dit laat de figuur op pagina 6 van de rapportage zien. Gevolg is dat verkeer op de zijwegen langer moet wachten en daardoor alternatieve routes kiest via het onderliggend wegennet. Een snelheidsverlaging leidt bovendien tot meer stops voor het verkeer in de doorgaande richtingen. Tot wel +14% bij de Boslaan voor verkeer op de N65 richting Tilburg in de ochtendspits en +19% in de avondspits.
Het negatief effect dat dit heeft op het functioneren van de groene golf leidt tot een grotere kans van terugslaan van de wachtrij bij de Helvoirtseweg naar knooppunt Vught en de A2 en van extra terugslag richting tot aan Helvoirt. Minder groen geven aan verkeer op de N65 is een mogelijkheid, maar dat leidt tot een spiraal van meer wachtend verkeer, dat daardoor de kans vergroot op negeren van rood licht vanuit de andere richtingen, nog langere wachtrijen op de N65 met (extra) sluipverkeer tot gevolg in het Helvoirtse en Vughtse (buiten)gebied. Bijkomend nadeel daarvan is dat overstekende voetgangers en fietsers alleen in twee fasen geregeld kunnen worden. Overstekende voetgangers en fietsers zullen dan moeten wachten en opstellen in de middenberm van de N65, voordat de volledige oversteek gemaakt kan worden. Met de beperkte opstelruimte en veel schoolgaande leerlingen van het Maurickcollege leidt dit tot een verkeersonveilige situatie. Leefbaarheid Ook ten aanzien van de leefbaarheid levert een verlaging van de maximumsnelheid geen voordeel op, noch voor de directe omgeving van de N65, noch voor de ruimere omgeving daaromheen. Ten aanzien van de geluidsoverlast leidt een verlaging van de snelheid op de N65 tot positieve effecten op de geluidsbelasting (3 dB afname). Daartegenover staat een toename van stilstaand en optrekkend verkeer.
En is er langs het Loeffplein en de Theresialaan sprake van significante toenames van de geluidsbelasting (+2 dB). Deze blijven echter onder de grenswaarde van 53 dB. Geluidsmitigerende maatregelen die door Goudappel zijn onderzocht zijn het aanbrengen van geluidsreducerend asfalt (bronmaatregel) en de realisatie van geluidsschermen (overdrachtsmaatregel), bij behoud van de maximumsnelheid van 70 km/uur. Geluidsreducerend asfalt draagt nauwelijks bij aan verbetering van de geluidsbelasting. Geluidsschermen dragen bij als deze doelmatig zijn, wat betekent dat van een hoogte van 2,00 meter moet worden uitgegaan. Uit de berekening volgt dat afnames tot 5 dB voorkomen. Maar niet voor alle woningen wordt de geluidsbelasting teruggebracht tot onder de grenswaarde.
3/4
Bijlage D bij Advies ambtelijke werkgroep Kortetermijnmaatregelen Onderbouwing ambtelijk advies maatregel 50 km/uur Ten aanzien van de emissie-uitstoot is het onderzoek van TNO van belang; dit is opgenomen in bijlage xx bij deze notitie. Dit rapport laat zien dat een verlaging van de maximumsnelheid beperkt invloed heeft op de uitstoot die het verkeer teweegbrengt. Van stilstaand en optrekkend verkeer is bekend dat het tot meer uitstoot leidt dan met continue snelheid rijdend verkeer. Op basis van (standaard) samenstelling van het verkeer en inrichting van het wegennet, berekent TNO samen met het Planbureau voor de Leefomgeving bijvoorbeeld dat de emissie van NOx bij 38 km/uur nog 0.22 g/km bedraagt. Maar van buitenweg (60-80 km/uur) tot en met snelweg (100 km/uur) is de uitstoot steeds tussen de 0,15 en 0,16 g/km. Bij 130 km/uur loopt dit weer op naar 0,21 g/km. Ondanks de gevoelsmatige verbetering bij een snelheidsverlaging, lijkt een snelheid van 70 km/uur eerder positief dan negatief te zijn. Proef met verlaging maximumsnelheid tot 50 km/uur Wettelijk en beleidsmatig kader Artikel 60 van het vigerende Besluit administratieve bepalingen inzake het wegverkeer (“BABW”) opent de mogelijkheid tot en geeft het kader voor het uitvoeren van experimenten (zie bijlage D3 bij deze notitie).
De Minister kan voor een wegvak in beheer bij het Rijk in het kader van een experiment een tijdelijk verkeersbesluit nemen voor toepassing van een variabele maximumsnelheid voor de duur van ten hoogste twee jaar. Doorstroming van het verkeer is één van de legitieme doelstellingen die in dit artikel wordt genoemd. Zoals uit voorgaande analyse van Goudappel blijkt, is dat voor de N65 geen geldig argument. In het algemeen geldt dat het voor een N-weg met 2x2 rijstroken moeilijk uitlegbaar is om zonder aanpassingen de snelheid te verlagen. Daarmee is het doen van een proef geen optie.
----------
4/4
Opdrachtgever
Rijkswaterstaat Zuid-Nederland
Datum
12 juni 2024
Auteur
Theo Dijkshoorn
Kenmerk
017588.20240612.N1.01
Kenmerk opdrachtgever
Zaaknummer 31198189
Status
Definitief
Pagina
1/16
Analyse mogelijkheden groene golf N65-Vught bij 50km/uur Inleiding De N65 (Tilburg <-> ’s Hertogenbosch) loopt door de bebouwde kom van Vught. In Vught liggen drie met verkeerslichten geregelde kruispunten op de N65: •
N65-Helvoirtseweg;
•
N65-de Breautélaan;
•
N65-Boslaan.
N65-Helvoirtseweg
N65-de Breautélaan N65-Boslaan
Hier is een groene golf in beide rijrichtingen actief voor het rechtdoorgaande verkeer op de N65. De maximumsnelheid op dit traject is 70 km/uur. Rijkswaterstaat wil laten onderzoeken of een groene golf in beide rijrichtingen ook mogelijk is bij een maximumsnelheid van 50 km/uur. In deze notitie staan de uitgangspunten en resultaten van deze analyse.
Goudappel BV werkt vanuit Amsterdam, Den Haag, Deventer, Eindhoven en Leeuwarden en via onze partners in het buitenland
Snipperlingsdijk 4
Postbus 161
+31(0) 570 666 222
BTW NL 0072 11 879 B01
7417 BJ Deventer
7400 AD Deventer
info@goudappel.nl
KVK
Nederland
Nederland
www.goudappel.nl
IBAN NL09 INGB 0001 2746 32
3801 7479
Uitgangspunten Vormgeving kruispunten Voor deze analyse wordt uitgegaan van de huidige vormgeving van de kruispunten (rijstrookindeling, signaalgroepen). In bijlage 1 zijn de kruispunten schematisch weergegeven inclusief de signaalgroepnummering. Instellingen VRI’s In de afwikkelingsberekeningen gaan we uit van de huidige instellingen van de verkeersregelprogramma’s voor wat betreft de signaalgroeptijden (vastgroentijden, geeltijden), ontruimingstijden en nalooptijden voor het langzaam verkeer. Intensiteiten Rijkswaterstaat heeft vanuit Verkeer.NU intensiteitsgegevens van de drie kruispunten voor de maand maart 2024 aangeleverd. Hieruit zijn de gemiddelde intensiteiten voor het drukste uur van de ochtend- en avondspits op dinsdagen en donderdagen per richting bepaald. Vervolgens zijn de intensiteiten op netwerkniveau kloppend gemaakt zodat er evenveel verkeer bij het ene kruispunt aankomt als bij het andere kruispunt vertrekt. De intensiteiten vanaf de Breautélaan zijn in de aangeleverde intensiteitsgegevens nagenoeg 0, wat niet aannemelijk is. Voor de intensiteiten vanaf de Breautélaan zijn daarom de intensiteiten uit 2022 die voor een destijds uitgevoerde VRI-evaluatie zijn gebruikt aangehouden.