Document · PDF

Voorjaarsrapportage 2024

gemeenteraad 17 juni 2024, gemeente VoorstBij agendapunt: Voorjaarsrapportage 2024 gemeente Voorst9.779 woorden

Open het PDF bij iBabs ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen · deel 1 van 2

2 |

Inhoudsopgave ■ 1 | Inleiding ■ 2 | Overzicht financiële gevolgen exploitatie per programma 2.1 2.2 2.3 2.4 2.5 2.6 2.7 2.8 2.9

■ 3 | Overzicht financiële gevolgen Voorjaarsrapportage 2024 3.1 | Financiële gevolgen Voorjaarsrapportage 2024 3.2 | Overzicht ontwikkeling algemene reserve vrij aanwendbaar

■ 4 | Periodieke rapportages 4.1 4.2 4.3 4.4

8 10 12 13 15 16 17 19 20 23 25 27 28 29 31 33 34 35

| 3

Hoofdstuk 1 Inleiding

4 |

Algemeen Voor u ligt de Voorjaarsrapportage 2024. De voorjaarsrapportage zorgt voor tussentijdse informatie over de actuele ontwikkelingen binnen het lopende begrotingsjaar en eventuele structurele ontwikkelingen uit de jaarrekening van het jaar daarvoor. De rapportage is bedoeld om autonome ontwikkelingen, welke niet bij het opmaken van de jaarrekening (2023) en de begroting (2024) bekend zijn te melden aan de raad. De rapportage geeft een beeld van (te verwachten) afwijkingen en is bedoeld voor bijsturing door de raad. Daarnaast worden de (te verwachten) financiële afwijkingen aangegeven voor zover op dit moment bekend. Op basis van de vastgestelde rapportage worden activiteiten, planningen en de budgetten zo nodig bijgesteld. De voorjaarsrapportage wordt met een separaat voorstel aan de raad aangeboden en indien nodig wordt voorgesteld om aanvullende budgetten beschikbaar te stellen. Na het besluit van de raad over de voorjaarsrapportage, worden de posten verwerkt in de begroting 2024. De posten met een structurele doorwerking worden dan primitief verwerkt in de begroting 2025. In hoofdstuk 2 treft u de financiële en beleidsinhoudelijke ontwikkelingen per programma aan. In hoofdstuk 3 wordt het totaaloverzicht met de financiële gevolgen gepresenteerd. In dit overzicht is inzicht gegeven in de financiële gevolgen over de jaren 2024-2027.

Daarnaast is in dit hoofdstuk een overzicht opgenomen van de ontwikkeling van de algemene reserve met daarin opgenomen de al eerder door u genomen besluiten en de in deze voorjaarsrapportage opgenomen voorstellen tot aanwending van deze reserve. Conform de afspraken die zijn gemaakt om periodieke rapportages zoveel mogelijk in de reguliere planning- en controlcyclus op te nemen zijn in hoofdstuk 4 een aantal rapportages opgenomen. Voorjaarsrapportage 2024 Bijsturingsvoorstellen In deze voorjaarsrapportage hebben wij, gelet op de diverse ontwikkelingen, bijsturingsvoorstellen opgenomen. Het gaat zowel om voorstellen met een eenmalig als met een blijvend karakter. Door de huidige, onzekere financiële situatie en het verwachte positieve resultaat van de Jaarrekening 2023 stellen wij in deze voorjaarsrapportage aan u voor om de algemene reserve in te zetten om de bijsturingsvoorstellen met een eenmalig karakter op te vangen. Deze voorstellen hebben daardoor geen financieel effect op de lopende exploitatiebegroting. Als voorstellen met een eenmalig karakter noemen wij in het bijzonder: ▪ budget voor de voorbereiding van de verschillende woningbouwlocaties in de verschillende kernen.

Het gaat hierbij om de voorbereidingskosten van de verschillende woningbouwprojecten, zoals de haalbaarheidsstudies, het onderzoek naar laadvermogen en de stedenbouwkundige verkenningen; ▪ uitvoering van de pilot vrijwillig omgekeerd inzamelen volgens de motie Grondstoffenplan: scenario 1.1. Het gaat hierbij om vrijwillig omgekeerd inzamelen, waarbij de bewoners de keuze houden om het afval naar de ondergrondse container te brengen of de mini-containers te houden. Deze lasten kunnen wij trouwens opvangen binnen de voorziening afval; ▪ budget voor de voorbereidingskosten van het sportgebouw Twello. De vervolgstap is de opdrachtverlening aan de architect en het voorbereiden en starten van de planologische procedure; ▪ budget voor 80 jaar herdenken en vieren. In 2025 vieren wij dat de Tweede Wereldoorlog 80 jaar geleden ten einde kwam. Wij geven weer graag samen met de inwoners, de verenigingen en de organisaties invulling aan een programma voor 80 jaar vrijheid. | 5

Als belangrijkste voorstellen met een blijvend karakter noemen wij de financiële gevolgen van de nieuw afgesloten collectieve arbeidsovereenkomst (cao) gemeentepersoneel 2024 en de uitbreiding van de werkplekken in het gemeentehuis. Specifieke uitkeringen (SPUK) voor uitvoering rijksbeleid In deze voorjaarsrapportage zijn verschillende specifieke uitkeringen van het Rijk opgenomen. Deze uitkeringen heeft het Rijk beschikbaar gesteld voor uitvoering van bepaald rijksbeleid. De rijksoverheid bepaalt hoeveel geld de gemeente hiervoor krijgt en waar de gemeente het geld aan uitgeeft. Voor de uitvoering van dit beleid hebben wij voor hetzelfde bedrag als de uitkering uitvoeringsbudgetten in deze voorjaarsrapportage opgenomen. De opgenomen specifieke uitkeringen gaan over de beleidsvelden inburgering, informatiepunt digitale overheid en Integraal Zorgakkoord. Financieel meerjarenperspectief (FMP) Onze Meerjarenprogrammabegroting 2024-2027 laat zoals bekend vanaf het jaar 2026 tekorten zien. Dat komt door de korting op het gemeentefonds. De algemene uitkering uit dit fonds is de belangrijkste inkomstenbron van gemeenten. De jaren 2024 en 2025 lieten al positieve saldi zien. Ook na verwerking van de effecten uit deze voorjaarsrapportage blijven de saldi voor deze jaren positief. Maar het tekort vanaf 2026 loopt verder op.

De korting op het gemeentefonds vanaf het jaar 2026, ook wel aangeduid als het "ravijnjaar", is becijferd op € 3 mld. Het demissionaire kabinet heeft in de Voorjaarsnota 2024 van het Rijk naast het schrappen van de opschalingskorting van € 675 mln. vanaf 2026 ook een aanvullende reservering opgenomen voor een indexatie van zorgkosten oplopend tot € 300 mln. in 2029. Daar staat tegenover dat in het jaar 2025 het gemeentefonds eenmalig wordt gekort met € 675 mln. In de Meicirculaire 2024 van het gemeentefonds, waarvan wij de publicatie eind mei 2024 verwachten, worden deze mutaties verwerkt. Dan weten wij ook wat het effect is van de Voorjaarsnota 2024 voor onze gemeente. Wij informeren u dan, zoals altijd, over de uitkomsten van deze circulaire met een raadsmededeling. Vanaf 2026 blijft er nog steeds een groot gat over. Gaat het Rijk niet over tot verdere compensatie van de totale korting op het gemeentefonds dan heeft dit grote gevolgen voor de gemeentelijke taken die wij moeten uitvoeren en voor de uitdagingen waar wij de komende jaren voor staan. Bij de Prioriteitennota 2025-2028, die wij ook aan u hebben voorgelegd, gaan wij daar verder op in. Het college van burgemeester en wethouders.

6 |

Hoofdstuk 2 Overzicht financiële gevolgen exploitatie per programma

| 7

2.1 Bouwend Voorst Overzicht financiële gevolgen exploitatie Taakveld Omschrijving 8-1 Ruimte en Programma Landelijk Gebied leefomgeving Dekking door algemene reserve 8-3 Wonen en Bouwen Woningbouw in de kernen Dekking door algemene reserve Europese richtlijn energieprestatie gebouwen (EPBD III) Totaal Programma Bouwend Voorst Exploitatielasten

Begroting Begroting Begroting Begroting 2024 2025 2026 2027 -50.000 0 0 0 50.000 0 0 0 -120.000 0 0 0 120.000 0 0 0 -5.725 -5.815 -5.479 -5.438 -5.725

-5.815

-5.479

-5.438

+ = voordeel - = nadeel

Nadere toelichting op bovenstaande cijfers: 8-1 Ruimte en leefomgeving Implementatie Omgevingswet Op 1 januari 2024 is de Omgevingswet in werking getreden. We hebben nu een aantal maanden ervaringen opgedaan die wij in deze Voorjaarsrapportage meenemen. Hiermee geven wij tegelijkertijd uitvoering aan de motie 'Vinger aan de pols'. In het eerste kwartaal van 2024 constateren wij, conform eerder aangegeven verwachting, dat wij op het gebied van bouwen beduidend minder nieuwe aanvragen om omgevingsvergunning hebben ontvangen. Dit heeft direct zijn weerslag op het legesbedrag dat in rekening is gebracht. Hierbij gaat het om de bouwleges (de OPA’s), de afwijkingen (BOPA’s) en de leges voor de technische toets. Hier zijn enkele mogelijke verklaringen voor te geven: 1. 2. 3. 4. 5.

In december 2023 zijn veel extra aanvragen ingediend onder oude wetgeving (Wabo/Wro). De leges hiervoor worden toegerekend aan 2023. Aanvragers lijken huiverig om aan te vragen vanwege de hoge bouwkosten. Er zijn veel bouwtechnische activiteiten vergunningsvrij geworden, dat scheelt ongeveer een kwart van de inkomsten. Er zijn het eerste kwartaal van 2024 geen nieuwe woningen of andere grote projecten aangevraagd (doorgaans zijn de legesbedragen hiervoor een stuk hoger). Er zijn wel heel veel informatieverzoeken (Verkennen en begeleiden initiatief) ingediend,deze resulteren zeer waarschijnlijk in nieuwe aanvragen in de loop van dit jaar.

In de Najaarsrapportage 2024 nemen wij de evaluatie van het 1e half jaar van 2024 op. Waarbij wij voorstellen zullen doen voor bijsturing als dit nodig blijkt te zijn. Een en ander in overeenstemming met de motie 'Nieuwe leges heffen verdient aandacht'. Programma Landelijk Gebied In de Bestuursrapportage 2023 hebben we al aangegeven dat we verwachtten meer budget nodig te hebben voor het Programma Landelijk Gebied Voorst. Zo merken we dat de belangstelling van individuen en diverse organisaties om actief mee te doen groot is en hebben we de kennis over de hoofdopgaven vergroot door bijvoorbeeld meer deskundigen te consulteren. Ook besteden we extra aandacht aan het informeren van onze inwoners. We vragen u daarom een verhoging van het budget met eenmalig € 50.000. Dit bedrag komt ten laste van de algemene reserve.

8 |

8-3 Wonen en bouwen Woningbouw in de kernen Voor de voorbereiding van verschillende woningbouwlocaties in verschillende kernen vragen wij eenmalig extra budget. Het gaat hierbij om voorbereidingskosten van verschillende woningbouwprojecten, zoals haalbaarheidsstudies, onderzoek naar laadvermogen en stedenbouwkundige verkenningen. Hierbij gaan de kosten voor de baten (in een later stadium via grondexploitaties weer te verrekenen). Wij vragen u hiervoor eenmalig € 120.000 beschikbaar te stellen en de algemene reserve als dekking in te zetten. Europese richtlijn energieprestatie gebouwen (EPBD III) De Europese richtlijnen voor energieprestatie van gebouwen zijn herzien. Gemeenten zijn verantwoordelijk voor het toezicht en de handhaving. De algemene uitkering is daarvoor structureel verhoogd. Bij de septembercirculaire 2023 zijn hiervoor middelen beschikbaar gesteld (verantwoord onder Algemene dekkingsmiddelen). Voor de gemeente Voorst gaat het om een structureel bedrag van afgerond € 5.500. Deze middelen worden als uitvoeringsbudget opgevoerd.

| 9

2.2 Mooi Voorst Overzicht financiële gevolgen exploitatie Taakveld Omschrijving 2-1 Verkeer en vervoer Rotonde Fliertweg - HW Iordensweg Posterenk (kapitaallasten, subsidie Provincie Gelderland p.m.) Formatie openbare ruimte 5-5 Cultureel erfgoed Monumentensubsidies Dekking algemene reserve 7-2 Riolering Herinrichting Mozartstraat - Sweelinckstraat (kapitaallasten) Dekking voorziening riolering 7-3 Afval Pilot vrijwillig omgekeerd inzamelen Dekking voorziening afval 7-4 Milieubeheer Hogere bijdrage ODV 2024 Aandeel negatief resultaat OVIJ 2023 Dekking algemene reserve Totaal programma Mooi Voorst Exploitatielasten

Begroting Begroting Begroting Begroting 2024 2025 2026 2027 -2.747 -2.744 -2.741 -2.739

-55.000 -36.000 36.000 -1.436

-110.000 0 0 -1.436

1.436 -20.000 20.000 -26.100 -20.039 20.039 -83.847

1436 -80.000 80.000 -26.100 0 0 -138.844

1.436 0 0 -26.100 0 0 -138.841

1.436 0 0 -26.100 0 0 -138.839

+ = voordeel - = nadeel

Investeringen Programma Mooi Voorst

Taakveld

Omschrijving Herinrichting Mozartstraat - Sweelinckstraat Rotonde Fliertweg - HW Iordensweg Posterenk Totaal Mooi Voorst investeringen

Begroting Begroting Begroting Begroting 2024 2025 2026 2027 70.000 0 0 0 80.000 0 0 0 150.000 0 0 0

Nadere toelichting op bovenstaande cijfers: 2-1 Verkeer en vervoer Rotonde Fliertweg - HW Iordensweg nabij Posterenk Op 3 juli 2023 is een krediet beschikbaar gesteld van € 420.000. voor het ontwerp en de realisatie van een rotonde op de kruising Fliertweg – H.W. Iordensweg nabij Posterenk. De financiële consequenties daarvan zijn met een budgetwijziging verwerkt in de begroting 2023-2026. Het benodigde krediet was gebaseerd op een eerste algemene kostenraming en is mede afhankelijk van de ontwerpkeuzes. Het ontwerp is nu klaar. De ontwerpkeuzes en (civiele) werkzaamheden zorgen voor een kostentoename van naar schatting € 80.000. Deze kosten kunnen mogelijk (deels) gedekt worden met een subsidie van de provincie Gelderland voor verkeersveiligheidsmaatregelen op het hoofdfietsnet. Formatie openbare ruimte Vanwege toenemende complexiteit van civiele projecten (openbare ruimte, kabels en leidingen, infrastructuur) is meer aansturing nodig. Ook de enorme druk op de prijzen en de tijdige leveringen van materialen en de overleggen over de nutsvoorzieningen zorgen voor extra inzet. Wij vragen u daarom om structureel € 110.000 beschikbaar te stellen. 5-5 Cultureel erfgoed Monumentensubsidies Op 29 januari 2024 is de motie 'Monumentensubsidies' aangenomen.

Hierin wordt het college gevraagd om het budget voor monumentensubsidies in 2024 te verhogen om het bestaande stuwmeer aan aanvragen weg te werken. Hiervoor is een bedrag nodig van € 36.000. 10 |

De structurele subsidieverhoging van het monumentenbudget (om een nieuw stuwmeer te voorkomen) is opgenomen in de Prioriteitennota 2025-2028. Het eenmalige bedrag van € 36.000 komt ten laste van de algemene reserve. 7-2 Riolering Herinrichting Mozartstraat - Sweelinckstraat De herinrichting Mozartstraat - Sweelinckstraat is zo goed als afgerond. Door de extreem gestegen kosten afgelopen jaar viel de aanbesteding hoger uit dan begroot. Tijdens de werkzaamheden liepen wij ook nog tegen enkele tegenvallers aan als: kabels en leidingen die ongunstig in de weg lagen, waardoor aanpassingen aan de rioolstrengen en putten nodig waren. Het budget wordt overschreden op de posten riolering en milieumaatregelen (afkoppelen) met ca. € 70.000. De kapitaallasten worden ten laste van de voorziening groot onderhoud en vervangingsinvesteringen riolering gebracht. 7-3 Afval Pilot vrijwillig omgekeerd inzamelen Op 20 februari 2023 heeft de gemeenteraad de motie ‘Grondstoffenplan: Scenario 1.1’ aangenomen. Hierin wordt gevraagd om een wijk of dorp bereid te vinden om een pilot te draaien voor omgekeerd inzamelen en de resultaten hiervan in april 2025 te delen. Afgelopen december zijn alle containers van de bewoners omgewisseld voor nieuwe containers. Om het overzichtelijk te houden voor de bewoners, is ervoor gekozen om eerst de omwisseling af te ronden voordat de pilot start.

Dit jaar wordt alles voorbereid voor de bewoners zodat begin 2025 de pilot kan starten. Het gaat hierbij om vrijwillig omgekeerd inzamelen, waarbij de bewoners de keuze houden om het afval naar de ondergrondse container te brengen of de mini-containers te houden. We gaan nu uit van 2 proefwijken. De kosten voor 2024 voor het opzetten van de pilot zijn ongeveer € 20.000. Voor 2025 zijn de eenmalige kosten € 80.000. De kosten worden eenmalig uit de voorziening afval gehaald. De grootste kostenpost (€ 50.000) is voor de sorteeranalyse en bewonersonderzoek. 7-4 Milieubeheer Omgevingsdiensten De Omgevingsdienst Noord-Veluwe en Omgevingsdienst Veluwe IJssel zijn sinds 1 januari 2024 samen verder gegaan als Omgevingsdienst Veluwe (ODVeluwe). Het negatieve resultaat 2023 van de op te heffen Omgevingsdienst Veluwe IJssel bedraagt € 239.928, te betalen door de partners. Het Voorster aandeel van 8,35% resulteert in een eenmalig te betalen bedrag van € 20.039, wat ten laste komt van de algemene reserve. Op basis van de begrotingen 2023 van de bestaande omgevingsdiensten is de bijdrage voor de Omgevingsdienst Veluwe 2024 bij nader inzien te laag begroot. Het Voorster aandeel is € 26.100 hoger dan voorzien.

| 11

2.3 Bedrijvig Voorst Overzicht financiële gevolgen exploitatie Taakveld 6-4 WSW en beschut werk Totaal Programma

Omschrijving Schadeclaim Deltacare Dekking algemene reserve Compensatie loonkosten WSW Bedrijvig Voorst Exploitatielasten

Begroting Begroting Begroting Begroting 2024 2025 2026 2027 -73.815 0 0 0 73.815 0 0 0 -29.685 -28.809 -26.346 -24.105 -29.685 -28.809 -26.346 -24.105

+ = voordeel - = nadeel

Nadere toelichting op bovenstaande cijfers: 6-4 WSW en beschut werk Schadeclaim Deltacare In 2018 is de toenmalige samenwerkingsorganisatie Delta, die de uitvoering van de Wet Sociale Werkvoorziening (WSW) voor haar rekening nam, geliquideerd en opgeheven. Onderdeel van deze ontmanteling was het stopzetten van de samenwerking met Deltacare. Vanwege contractuele verplichtingen ontstond hierover een geschil met Deltacare, waarna zij een schadeclaim hebben ingediend. Deze claim wordt in 2024 gehonoreerd. Het gaat om een eenmalig bedrag van € 73.815. Dit bedrag brengen we ten laste van de algemene reserve. Compensatie loonkosten WSW Gemeenten zijn bij de septembercirculaire 2023 gecompenseerd voor de bijzondere verhoging van het wettelijk minimumloon voor medewerkers in de Wet Sociale werkvoorziening (WSW). De bedragen lopen af met de afbouw van de WSW tot 2048. Voor de gemeente Voorst gaat het in 2024 om een structureel bedrag van € 29.685 met een afloop in de jaren daarna.

12 |

2.4 Gezond Voorst Overzicht financiële gevolgen exploitatie Taakveld 5-2 Sportaccommodaties 5-6 Media

Omschrijving Sportgebouw Veilingstraat Dekking algemene reserve Specifieke uitkering Informatiepunt Digitale Overheid (uitgaven) Specifieke uitkering Informatiepunt Digitale Overheid (inkomsten)

6-1 Samenkracht en burgerparticipatie

Exploitatielasten jeugdhonk Dekking algemene reserve Specifieke uitkering Wet Inburgering (uitgaven) Specifieke uitkering Wet Inburgering (inkomsten) 6-72A Vergoeding voor loon- en prijsstijgingen Jeugdhulpbegeleiding Jeugdzorg in gemeentefonds 7-1 Volksgezondheid Rijksvaccinatieprogramma Totaal Programma Gezond Voorst Exploitatielasten

Begroting Begroting Begroting Begroting 2024 2025 2026 2027 -150.000 0 0 0 150.000 0 0 0 -25.015 0 0 0

25.015 -12.000 12.000 -520.446 520.446

0 0 0 0 0

-50.306

-29.185

-4.643 -54.929

-4.736 -33.921

-4.122 -4.122

-4.107 -4.107

+ = voordeel - = nadeel

Nadere toelichting op bovenstaande cijfers: 5-2 Sportaccommodaties Sportgebouw Veilingstraat In 2023 heeft de raad € 200.000 voorbereidingskosten toegekend. Inmiddels zijn hiervoor verschillende onderzoeken uitgevoerd, zijn Programma's van Eisen opgesteld voor het gebouw en omgeving (functioneel en technisch) en is veelvuldig overleg geweest met alle betrokken partijen zoals sportverenigingen, scholen, de kerk, de Koepel en omwonenden. Vervolgstap nu is de opdrachtverlening aan de architect en het voorbereiden en starten van de planologische procedure. Hiervoor is eenmalig voorbereidingskrediet nodig, namelijk € 150.000 euro. Dit bedrag komt ten laste van de algemene reserve. 5-6 Media Specifieke uitkering Informatiepunt Digitale Overheid (IDO) We krijgen in 2024 geld van het Rijk voor het opzetten van een Informatiepunt Digitale Overheid (IDO) via een specifieke uitkering. Volgens de regeling moet de gemeente de specifieke uitkering besteden aan de financiering van de lokale bibliotheek voor de realisatie of de instandhouding van de Informatiepunten Digitale Overheid, de promotie van deze informatiepunten bij haar inwoners en het voeren van regie over het netwerk van organisaties rond de informatiepunten. Aan onze gemeente is voor 2024 een bedrag van € 25.015 toegekend. Aan de inzet van deze middelen wordt momenteel in samenwerking met de bibliotheek gewerkt.

6-1 Samenkracht en burgerparticipatie Exploitatielasten jeugdhonk De huidige locatie voor het jeugdhonk gaat verdwijnen. Er moet vanaf september 2024 een nieuwe locatie komen waar het jeugd- en jongerenwerk terecht kan. Voor de huidige locatie voor het jeugd- en jongerenwerk werden geen exploitatielasten doorberekend. Dit is niet langer mogelijk vanwege gewijzigde wetgeving, we moeten een economisch reëel bedrag aan huur in rekening brengen. Hierdoor stijgt ook de compensatie die we beschikbaar stellen voor het jeugd- en jongerenwerk. Voor 2024 gaat het om een bedrag van € 12.000, die we ten laste brengen van de algemene reserve. | 13

Wet Inburgering Ook krijgen we in 2024 via een specifieke uitkering geld van het Rijk voor de uitvoering van de Wet Inburgering. Het geld wordt ingezet voor het zo snel mogelijk laten meedoen van nieuwkomers in de maatschappij door bijvoorbeeld inburgeringstrajecten of taalklassen. Voor 2024 is een bedrag van € 520.446 aan ons toegekend. 6-72A Jeugdhulp begeleiding Vergoeding voor loon- en prijsstijgingen Jeugdzorg via gemeentefonds Zorgaanbieders die maatwerkvoorzieningen leveren onder de Jeugdwet, krijgen een reële vergoeding voor de geleverde zorg. Dit betekent dat zij gecompenseerd worden voor loon- en prijsstijgingen als gevolg van bijvoorbeeld cao-aanpassingen. In de septembercirculaire 2023 heeft het Rijk geconcludeerd dat de indexatie van de uitkering in het gemeentefonds over 2022 te laag bleek. Hiervoor ontvangen we een compensatie. Voor onze gemeente gaat het om een bedrag van € 50.300 voor 2024 en € 29.200 voor 2025. Ook in 2024 liggen de verwachte kostenstijgingen ver boven de indexatie van het gemeentefonds. Momenteel wordt er in regionaal verband een kostprijs- c.q. tariefsonderzoek uitgevoerd voor zowel de Jeugdwet als de Wmo om te komen tot reële tarieven. Dit kan betekenen dat onze tarieven in de loop van 2024 verder worden aangepast.

De financieringsproblematiek van gemeentes is bekend bij VNG en het ministerie, en hierover worden op landelijk en (boven)regionaal niveau gesprekken gevoerd. De uitkomsten hiervan zijn op dit moment nog onzeker. In de najaarsrapportage verwachten we meer zicht te hebben op de financiële consequenties van onze uitgaven, en zullen dan mogelijk met een aanvullend bijsturingsvoorstel komen. 7-1 Volksgezondheid Rijksvaccinatieprogramma De uitvoering van de kinkhoestvaccinatie aan zwangere vrouwen is overgedragen van de GGD's aan de gemeenten. De bijbehorende middelen zijn bij de septembercirculaire 2023 toegevoegd aan het gemeentefonds (verantwoord onder de algemene dekkingsmiddelen). Deze middelen worden als uitvoeringsbudget opgevoerd. Voor de gemeente Voorst gaat het vanaf 2024 structureel om een bedrag van afgerond € 4.000.

14 |

2.5 Sociaal Voorst Overzicht financiële gevolgen exploitatie Begroting Begroting Begroting Begroting 2024 2025 2026 2027 -185.000 0 0 0

Taakveld 6-1 Samenkracht + burgerparticipatie

Omschrijving Specifieke uitkering Integraal Zorgakkoord (IZA) (uitgaven) Specifieke uitkering Integraal Zorgakkoord (IZA) (inkomsten)

6-3 Inkomensregelingen 6-71A Hulp bij het huishouden (Wmo) Totaal Programma

Bijzondere bijstand en vroegsignalering Verhoging eigen bijdrage Wmo

185.000 -37.155 13.000

0 0 13.000

Sociaal Voorst Exploitatielasten

-24.155

13.000

+ = voordeel - = nadeel

Nadere toelichting op bovenstaande cijfers: 6-1 Samenkracht + burgerparticipatie Specifieke uitkering Integraal Zorgakkoord (IZA) In het kader van het Integraal Zorgakkoord (IZA) en het Gezond en Actief Leven Akkoord (GALA) ontvangen gemeenten vanuit meerdere stromen middelen bedoeld voor de coördinatie en uitvoering van activiteiten op het snijvlak van het medischsociaal domein en preventie. Eén van deze stromen is de specifieke uitkering IZA, bestemd voor de gemeentelijke inzet op de in de werkagenda opgenomen IZAonderwerpen (zoals laagdrempelige steunpunten en de ontwikkeling van mentale gezondheidsnetwerken) zoals opgenomen in het regioplan. De specifieke uitkering wordt uitgekeerd aan een regiegemeente, in ons geval is dat Deventer. In onze begroting ramen wij zowel de verwachte uitgaven als inkomsten via Deventer ten laste van de specifieke uitkering. Voor 2024 gaat het om een bedrag voor personele inzet en uitvoering van activiteiten van € 185.000. 6-3 Inkomensregelingen Bijzondere bijstand en vroegsignalering Het kabinet stelt in totaal € 200 miljoen voor de jaren 2022 tot en met 2024 beschikbaar om een stapeling van sociale en maatschappelijke problemen als gevolg van de hoge inflatie te voorkomen. Van dit bedrag is in 2023 in totaal al € 50 miljoen via het gemeentefonds aan gemeenten beschikbaar gesteld bij de meicirculaire 2023.

Voor 2024 is ook in totaal € 50 miljoen via het gemeentefonds (septembercirculaire 2023) aan gemeenten beschikbaar gesteld. Voor de gemeente Voorst betekent dit een eenmalig bedrag van € 37.155 (verantwoord onder de algemene dekkingsmiddelen). Dit bedrag wordt als uitvoeringsbudget opgevoerd. 6-71A Hulp bij het huishouden Verhoging eigen bijdrage Wmo Met ingang van 2024 is de wettelijke maximale eigen bijdrage voor de Wmo verhoogd van € 19 per maand naar € 20,60 per maand, een stijging van 8,4%. Onze verordening maatschappelijke ondersteuning 2023 is hierop aangepast. De verwachte inkomsten uit de eigen bijdrage stijgt hierdoor ook met 8,4%. Dit betekent een structurele toename van € 13.000 per jaar.

| 15

2.6 Veilig Voorst Overzicht financiële gevolgen exploitatie Taakveld

Omschrijving

Totaal Programma

Veilig Voorst Exploitatielasten

+ = voordeel - = nadeel

Nadere toelichting op bovenstaande cijfers: Geen bijzonderheden.

16 |

Begroting Begroting Begroting Begroting 2024 2025 2026 2027

2.7 Dienstverlenend Voorst Overzicht financiële gevolgen exploitatie Taakveld 0-1 Bestuur

Omschrijving Veilig wonen Formatie communicatie Verstedelijking in balans Dekking algemene reserve 0-3 Beheer overige Sloopkosten Klein Twello gebouwen en gronden Dekking door algemene reserve 6-1 Samenkracht en 80 jaar herdenken en vieren burgerparticipatie Dekking algemene reserve Totaal programma Dienstverlenend Voorst Exploitatielasten

Begroting Begroting Begroting Begroting 2024 2025 2026 2027 -7.062 -7.062 -7.062 0 0 -99.000 -99.000 -99.000 -14.700 0 0 0 14.700 0 0 0 -165.000 0 0 0 165.000 0 0 0 -80.000 0 0 0 80.000 -7.062 -106.062 -106.062 -99.000

+ = voordeel - = nadeel

Nadere toelichting op bovenstaande cijfers: 0-1 Bestuur Veilig wonen Per 1 oktober 2023 is de werkgeversverantwoordelijkheid voor de veiligheid van decentrale bestuurders vastgelegd met een wijziging van de Regeling rechtspositie decentrale politieke ambtsdragers. Ten behoeve van een veilige woonplek krijgen decentrale bestuurders een beveiligingsadvies op maat aangeboden. Gemeenten dienen op basis van de nieuwe regeling het beveiligingsadvies altijd over te nemen en de uitvoering van de veiligheids-maatregelen te bekostigen. Hiervoor wordt een vast bedrag per gemeente toegekend van circa € 7.000 tot en met het jaar 2026. Deze vergoeding is bij de septembercirculaire 2023 beschikbaar gesteld. Communicatie: 'samen beter' in gesprek met de samenleving In de Prioriteitennota 2023-2026 heeft u besloten voor een periode van twee jaar een bedrag beschikbaar te stellen voor één extra fulltime-equivalent (fte) voor een communicatieadviseur. Ook hebben wij aangegeven dat we deze structureel willen maken als werken volgens de communicatievisie effectief is. Gelijktijdig met deze Voorjaarsrapportage bieden wij daarom de evaluatie van de communicatievisie aan. In het onderdeel Periodieke rapportages in deze voorjaarsrapportage staat een samenvatting van de evaluatie met een link naar het volledige document. In dit stuk worden alle projecten uit 2023 geëvalueerd.

De evaluatie maakt visueel hoe de projecten zich verhouden tot de Communicatievisie. De uitgangspunten zijn samengevoegd tot 3 overkoepelende thema's: Samen, Respect en Positie. We concluderen dat we voor toekomstige projecten meer accenten willen leggen, in plaats van 'van alles een beetje'. Met name 'Samen' zal in 2024 meer aandacht krijgen. Dit borgen we door een structurele manier van werken om elk project vooraf te plotten en dit gedurende de ontwikkeling continue te bewaken. De aangevraagde tijdelijke fte willen we daarom structureel inzetten vanaf 2025. Dit betekent een structurele verhoging van € 99.000. Verstedelijking in balans In vervolg op het in december 2023 vastgestelde Regio-Arrangement wordt de 1e agenderende opgave 'Verstedelijking in Balans' versneld opgepakt. In het kader van deze opgave wordt een contourennotitie opgesteld waarin de opgave wordt vastgelegd (medio 2024), wordt een verkenning met het Rijk uitgevoerd en wordt vervolgens een verstedelijkingsstudie opgesteld. | 17

Voor het opstellen van de contourennotitie leveren de provincies Gelderland een Overijssel een financiële bijdrage. Voor het opstellen van de verstedelijkingsstudie wordt een bijdrage gevraagd van de waterschappen en van de vier gemeenten Apeldoorn, Deventer, Zutphen en Voorst. De bijdrage wordt verdeeld op basis van inwoneraantal. Dit betekent dat aan Voorst een eenmalige bijdrage van € 14.700 euro wordt gevraagd. Dit bedrag komt ten laste van de algemene reserve. 0-3 Beheer overige gebouwen en gronden Sloop gebouw Klein Twello Het gebouw 'Klein Twello' (Maarten Tromplaan 2) is conform het raadsbesluit uit 2018 volledig gesloopt nadat deze vijf jaar lang een maatschappelijke invulling heeft gehad. De sloopkosten bedragen € 165.000 en worden gedekt uit de algemene reserve. 6-1 Samenkracht en burgerparticipatie 80 jaar herdenken en vieren In 2025 vieren we dat de Tweede Wereldoorlog 80 jaar geleden ten einde kwam. Ook in de gemeente Voorst willen we er graag bij stilstaan dat Nederland dankzij de inzet van militairen van de geallieerde landen en met hulp van het verzet werd bevrijd. De gemeente Voorst wil weer samen met inwoners, verenigingen en organisaties invulling geven aan een programma voor 80 jaar vrijheid.

Hierbij denken we aan diverse activiteiten rondom gebeurtenissen zoals Operatie Cannonshot en daarmee de bevrijding van diverse dorpen in de gemeente Voorst, de viering van de terugkeer van de prinsesjes op Vliegveld Teuge en de bevrijding van Nederlands- Indië. Naast het herdenken en vieren, zijn beleven en beseffen weer belangrijke onderdelen van 80 jaar vrijheid. Daarom wordt er ook budget gereserveerd worden voor educatieve activiteiten. Voor bovengenoemde activiteiten vragen wij eenmalig budget van € 60.000. Uiteraard wordt er beroep worden gedaan op (provinciale) subsidieregelingen om zo veel mogelijk te halen uit dit budget. Naast deze activiteiten willen wij ook het Herdenkingsmonument 't Holthuis aan het Gedenkpad restaureren zodat deze bijzondere plek tijdens de 80 jarige herdenking waardig en eervol is. De kosten hiervoor bedragen € 20.000. In totaal vragen wij daarmee een bedrag van € 80.000, dat ten laste komt van de algemene reserve.

18 |

2.8 Algemene dekkingsmiddelen Overzicht financiële gevolgen exploitatie Taakveld 0-5 Treasury 0-7 Algemene uitkering

Omschrijving Dividend BNG Septembercirculaire 2023 Decembercirculaire 2023 0-8 Overige baten en lasten Compensatie beëindiging aandeelhouderslening Alliander Totaal Algemene Algemene dekkingsmiddelen dekkingsmiddelen Exploitatielasten

Begroting Begroting Begroting Begroting 2024 2025 2026 2027 84.600 0 0 0 523.252 456.925 391.112 1.110.848 171.686 284.215 66.822 -38.073 400.000 0 0 0 1.179.538

741.140

457.934 1.072.775

+ = voordeel - = nadeel

Nadere toelichting op bovenstaande cijfers: 0-5 Treasury Dividend Bank Nederlandse Gemeenten (BNG) De Bank Nederlandse Gemeenten (BNG) keert over 2023 een dividend uit van € 2,16 per aandeel. Op basis van 112.983 aandelen betekent dit een dividend van afgerond € 244.000. In de begroting 2024 is rekening gehouden met een dividend van € 159.400. Dus een positief verschil van € 84.600. 0-7 Algemene uitkering Septembercirculaire 2023 gemeentefonds De uitkomsten van de septembercirculaire 2023 worden verwerkt in deze Voorjaarsrapportage. In deze circulaire zijn ook diverse taakmutaties opgenomen. Deze zijn als uitvoeringsbudgetten in de betreffende programma's verwerkt. Decembercirculaire 2023 gemeentefonds Eind december 2023 is de decembercirculaire 2023 gepubliceerd. De uitkomsten worden in deze Voorjaarsrapportage verwerkt. 0-8 Overige baten en lasten Compensatie beëindiging aandeelhouderslening Alliander Per 1 augustus 2021 is de lening beëindigd die wij verstrekt hadden aan Alliander in verband met de in het verleden verkochte aandelen aan het toenmalige NUON. Daarmee is toen ook de jaarlijkse rentevergoeding die wij voor deze lening ontvingen beëindigd. In 2023 is Alliander met andere (oud-)aandeelhouders die niet direct akkoord zijn gegaan met de opzegging van de lening tot een passende oplossing gekomen, die een financiële compensatie met zich meebrengt.

Aan de gemeente Voorst is nu ook een financiële compensatie aangeboden, gelijk aan de oplossing voor de andere partijen. Dit betekent dat wij begin dit jaar een eenmalige compensatie hebben ontvangen van € 400.000.

| 19

2.9 Overhead Overzicht financiële gevolgen exploitatie Taakveld 0-4 Overhead

Totaal Overhead

Begroting Begroting Begroting Begroting Omschrijving 2024 2025 2026 2027 Nieuwe CAO gemeentepersoneel 2024 -1.286.500 -1.286.500 -1.286.500 -1.286.500 Extra werkplekken (kapitaallasten) -18.300 -18.300 -18.200 -18.200 ICT -37.500 -37.500 -37.500 -37.500 Opleidingsbudget -140.000 -140.000 -140.000 -140.000 Geografisch Informatiesysteem (GIS) -25.000 0 0 0 Implementatie 25.000 0 0 0 Dekking door algemene reserve Geografisch Informatiesysteem (GIS) Licenties -45.000 -45.000 -45.000 -45.000 Wet open overheid (Woo) 0 0 0 -70.000 Overhead Exploitatielasten -1.527.300 -1.527.300 -1.527.200 -1.597.200

+ = voordeel - = nadeel

Investeringen Programma Overhead

Taakveld Overhead Totaal Overhead

Omschrijving Extra werkplekken Totaal Overhead investeringen

Begroting Begroting Begroting Begroting 2024 2025 2026 2027 164.080 0 0 0 164.080 0 0 0

Nadere toelichting op bovenstaande cijfers: 0-4 Overhead Collectie Arbeidsovereenkomst (CAO) gemeentepersoneel 2024 Vanaf 1 januari 2024 geldt een nieuwe CAO regeling voor medewerkers van gemeenten, met een looptijd tot en met 31 maart 2025. De financiële effecten van deze regeling zijn verwerkt in deze voorjaarsrapportage. In de CAO staat dat het salaris per 1 januari met 4,75% zal stijgen en per 1 oktober met 1,25%. Daarnaast staat in de regeling dat werknemers met een arbeidsongeschiktheidsverzekering een bijdrage ontvangen van maximaal € 10 per maand. Naast ontwikkelingen vanuit de nieuwe CAO zien we ook een stijging in loonkosten door duurdere inhuur en hogere instroom in de schaal door de krappe arbeidsmarkt. Dit heeft een totaal structureel financieel effect van € 1.286.500. Gemeentehuis Door de toename van onze taken is het aantal medewerkers gestegen zoals besloten door de raad in het Voortgangsbericht 2023 en de Prioriteitennota 2024. De groei in aantal medewerkers (vast en flexibel) heeft impact op de kostenposten werkplekken, ICT en het opleidingsbudget. ▪

▪ 20 |

Extra werkplekken Na de bouw van het gemeentehuis is het aantal werknemers gestegen van 217 naar 261. In het gemeentehuis hanteren we een flexfactor voor de bepaling van het aantal beschikbare werkplekken voor de medewerkers. Vanaf 2022 is het aantal medewerkers (inclusief inhuur personeel en stagiares) van de gemeente Voorst gestegen en werken meer medewerkers vanuit het gemeentehuis om locatiegebonden werkzaamheden uit te voeren zoals het ontvangen van inwoners en het onderhouden van contacten met samenwerkingspartners. Hierdoor is het aantal beschikbare werkplekken niet meer toereikend. Daarom willen we 30 extra werkplekken creëren. Dit zorgt ervoor dat in het gemeentehuis dagelijks voldoende werkplekken beschikbaar zijn. De investering bedraagt € 164.080 en de daarmee gemoeide kapitaallasten bedragen € 18.300. ICT

▪

De groei van het aantal medewerkers leidt tot een toename in het aantal Microsoft licenties en stijgende kosten van de uitwijkconfiguratie (informatieveiligheid), hiervoor is structureel € 37.500 euro nodig. Opleidingsbudget In de afgelopen jaren is het opleidingsbudget niet meegegroeid met het aantal medewerkers. De gebruikelijke norm voor opleidingen en ontwikkeling (bron: binnenlands bestuur) binnen gemeenten is 1,9% van de loonsom. Het opleidingsbudget van onze gemeente valt duidelijk onder deze norm, namelijk 1,1%. Volgens deze norm zou het budget in 2024 € 350.000 moeten zijn. We stellen voor om het opleidingsbudget structureel te verhogen naar deze norm. Voor 2024 komt dit neer op een stijging van € 140.000.

Geografisch Informatiesysteem (GIS) De complexiteit rondom ruimtelijke opgaves neemt steeds verder toe waardoor inzicht in locaties en informatie noodzakelijk is. Voor deze complexe opgave zijn investeringen nodig in een Geografisch informatiesysteem. Een Geografisch Informatiesysteem maakt het mogelijk om ruimtelijke relaties en patronen te analyseren. Bijvoorbeeld het identificeren van hotspots voor criminaliteit, het bepalen van de beste locaties voor nieuwe faciliteiten of het analyseren van milieuveranderingen. Verder biedt GIS handvaten om complexe gegevens te visualiseren en te begrijpen, waardoor het gemakkelijker wordt om weloverwogen beslissingen te nemen. Dit kan variëren van het plannen van stadsontwikkeling tot het beheren van natuurgebieden. Tot slot kan een GIS worden gebruikt om gegevens op een kaart weer te geven, wat een krachtige manier is om complexe informatie te communiceren. Het kan helpen bij het identificeren van trends, het delen van informatie en het communiceren van bevindingen aan belanghebbenden. Voor de implementatie is eenmalig € 25.000 (Algemene reserve) nodig en structureel € 45.000 (licentiekosten). Wet open overheid (Woo) Op 26 januari 2021 heeft de Tweede Kamer de (Wijzigingswet) Wet open overheid (Woo) aangenomen. Het betreft een initiatiefwet uit de Tweede Kamer die beoogt de gehele overheid transparanter en toegankelijker te maken.

Met dit wetsvoorstel geven de initiatiefnemers zowel de actieve als de passieve openbaarmaking van overheidsinformatie een nieuwe basis, verankeren zij het recht op toegang tot informatie wettelijk en beogen zij de informatievoorziening en informatiehuishouding van het Rijk en decentrale overheden te verbeteren. Om actieve en passieve openbaarmaking te borgen krijgt elke gemeente een deel incidentele en structurele middelen vanuit het Rijk. Omdat de hoeveelheid WOO verzoeken alleen maar toeneemt en we niet verwachten dat dit in de toekomst minder wordt, stellen we voor deze middelen in te zetten voor het structureel terugbrengen dan wel onnodig maken van Woo verzoeken. Voor de jaren 2024 t/m 2026 worden de kosten volledig gedekt vanuit de beschikbare middelen van het Rijk. Het rijk heeft via de algemene uitkering zowel structurele als incidentele middelen beschikbaar gesteld voor een totaalbedrag van € 125.000 per jaar. Deze middelen zijn al verwerkt in onze begroting. De incidentele middelen vervallen in 2027 zodat we vanaf 2027 extra structurele middelen vragen. Structurele lasten vanaf 2027: € 70.000

| 21

Hoofdstuk 3 Overzicht financiële gevolgen Voorjaarsrapportage 2024

22 |

3.1 Financiële gevolgen Voorjaarsrapportage 2024 Begroting 2024 -5.725 -50.000 50.000 -120.000 120.000 -5.725

Begroting 2025 -5.815 -5.815

Begroting 2026 -5.479 -5.479

Begroting 2027 -5.438 -5.438

Programma Mooi Voorst Kapitaallasten Rotonde Fliertweg - HW Iordensweg Posterenk Formatie openbare ruimte Monumentensubsidies Dekking algemene reserve Kapitaallasten Herinrichting Mozartstraat - Sweelinckstraat Dekking voorziening riolering Pilot vrijwillig omgekeerd inzamelen Dekking voorziening afval Hogere bijdrage ODV 2024 Aandeel negatief resultaat OVIJ 2023 Dekking algemene reserve

-83.847 -2.747

-138.844 -2.744

-138.841 -2.741

-138.839 -2.739

-55.000 -36.000 36.000 -1.436 1.436 -20.000 20.000 -26.100 -20.039 20.039

-110.000 -1.436 1.436 -80.000 80.000 -26.100 -

-110.000 -1.436 1.436 -26.100 -

Programma Bedrijvig Voorst Schadeclaim Deltacare Dekking algemene reserve schadeclaim Deltacare Compensatie loonkosten

-29.685 -73.815 73.815 -29.685

-28.809 -28.809

-26.346 -26.346

-24.105 -24.105

Programma Gezond Voorst Sportgebouw Veilingstraat Dekking algemene reserve Sportgebouw Veilingstraat SPUK Informatiepunt Digitale Overheid (uitgaven) SPUK Informatiepunt Digitale Overheid (inkomst) Exploitatielasten Jeugdhonk Dekking algemene reserve Exploitatielasten Jeugdhonk Wet inburgering (uitgaven) Wet inburgering (inkomst) Loon- en prijsbijstelling Jeugdzorg Rijksvaccinatieprogramma

-54.929 -150.000 150.000 -25.015 25.015 -12.000 12.000 -520.446 520.466 -50.306 -4.643

-33.921 -29.185 -4.736

-4.122 -4.122

-4.107 -4.107

Programma Sociaal Voorst Specifieke Uitkering Integraal Zorgakkoord (IZA) Uitgaven Specifieke Uitkering Integraal Zorgakkoord (IZA) Inkomsten Bijzondere bijstand en vroegsignalering Verhoging eigen bijdrage Wmo

-24.155 -185.000 185.000 -37.155 13.000

13.000 13.000

Programma Dienstverlenend Voorst Veilig wonen Formatie communicatie Verstedelijking in balans Dekking algemene reserve Sloopkosten Klein Twello Dekking algemene reserve 80 jaar herdenken en vieren Dekking algemene reserve

-7.062 -7.062 -14.700 14.700 -165.000 165.000 -80.000 80.000

-106.062 -7.062 -99.000 -

-99.000 -99.000 -

Algemene dekkingsmiddelen

1.179.538

741.140

457.934

1.072.775

Programma Programma Bouwend Voorst Programma Landelijk Gebied Dekking algemene reserve Woningbouw in de kernen Dekking algemene reserve Europese richtlijn energieprestatie gebouwen (EPBD III)

Programma Veilig Voorst

| 23

Programma Dividend BNG Septembercirculaire 2023 algemene uitkering Decembercirculaire 2023 algemene uitkering Compensatie beëindiging aandeelhouderslening Alliander

Begroting 2024 84.600 523.252 171.686 400.000

Begroting 2025 456.925 284.215 -

Begroting 2026 391.112 66.822 -

Begroting 2027 1.110.848 -38.073 -

Overhead Nieuwe CAO gemeentepersoneel 2024 Extra werkplekken (kapitaallasten) ICT Opleidingsbudget Geografisch Informatiesysteem (GIS) Implementatie Dekking door algemene reserve Geografisch Informatiesysteem (GIS) Licenties Wet Open Overheid (Woo)

-1.527.300 -1.286.500 -18.300 -37.500 -140.000 -25.000 25.000 -45.000 -

-1.527.300 -1.286.500 -18.300 -37.500 -140.000 -45.000 -

-1.527.200 -1.286.500 -18.200 -37.500 -140.000 -45.000 -

-1.597.200 -1.286.500 -18.200 -37.500 -140.000 -45.000 -70.000

Totaal Voorjaarsrapportage 2024

-553.165

-1.086.611

-1.337.116

-782.914

Saldi Meerjarenbegroting 2024-2027

2.070.742

2.198.947

-1.428.633

-1.858.248

Saldo Meerjarenbegroting 2024-2027 na verwerking Voorjaarsrapportage 2024

1.517.577

1.112.336

-2.765.749

-2.641.162

Begroting 2024 150.000 70.000 80.000

Begroting 2025 -

Begroting 2026 -

Begroting 2027 -

Programma Overhead Extra werkplekken

164.080 164.080

Totaal investeringen Voorjaarsrapportage 2024

314.080

Investeringen Programma Mooi Voorst Herinrichting Mozartstraat - Sweelinckstraat Rotonde Fliertweg - HW Iordensweg Posterenk

24 |

3.2 Overzicht ontwikkeling algemene reserve vrij aanwendbaar Algemene reserve vrij aanwendbaar Stand 1-1 op basis van Jaarrekening 2023 / prognose 2024 t/m 2028

2024 14.772.596

2025 15.695.742

2026 15.595.742

2027 15.570.742

2028 15.545.742

-411.000

-25.000

-25.000 -178.000 -89.000 -89.000 -30.000

-25.000 -

Prioriteitennota 2024-2027 Stationsgebieden i.k.v. Woondeal Twello en Klarenbeek Visie/Routegids Bussloo Wandelknooppuntensysteem (ontwikkelen) Programma vrijetijdseconomie Rapportage toekomstbestendige ontwikkeling bedrijventerreinen Nijverheid en ’t Belt Locatiestudie en -keuze uitbreiding nieuw bedrijventerrein obv Regionaal Programma Werklocaties Visie toekomstbestendige ontwikkeling en inrichting gebied ‘de Kar’ e.o. LEADER-subsidie Onderwijshuisvesting IHP project specifieke haalbaarheidsstudies Energie positief zwembad

-638.800 -60.000

-75.000 -

-60.500 -40.000 -50.000

-75.000 -

-75.000

-60.000

-33.300 -200.000

-60.000

Jaarrekening 2023 Rekeningresultaat 2023 (na resultaatbestemming)

2.719.500 2.719.500

Voorjaarsrapportage 2024 Programma Landelijk Gebied Woningbouw in de kernen Monumentensubsidies Aandeel negatief resultaat OVIJ 2023 Schadeclaim Deltacare Sportgebouw Veilingstraat Exploitatielasten Jeugdhonk Verstedelijking in balans 80 jaar herdenken en vieren Sloopkosten Klein Twello Geografisch Informatiesysteem (GIS) Implementatie

-746.554 -50.000 -120.000 -36.000 -20.039 -73.815 -150.000 -12.000 -14.700 -80.000 -165.000 -25.000

15.695.742

15.595.742

15.570.742

15.545.742

15.520.742

Mutaties o.b.v. genomen raadsbesluiten (onttrekkingen en toevoegingen) Eenmalig onvoorzien Koopkrachtproblematiek en energiecrisis Crisisorganisatie Adviseur communicatie Verhuizing en beveiliging Klein Twello

Saldo Algemene reserve vrij aanwendbaar na verwerking Voorjaarsrapportage 2024

In dit overzicht is de ontwikkeling opgenomen van de algemene reserve vrij aanwendbaar. Onder de mutaties op basis van genomen raadsbesluiten zijn de onttrekkingen en toevoegingen opgenomen waar de gemeenteraad reeds eerder een besluit over heeft genomen via een prioriteitennota, tussentijdse rapportage of separaat raadsvoorstel.

| 25

Hoofdstuk 4 Periodieke rapportages

26 |

4.1 Strategische Agenda Regio Stedendriehoek Strategische agenda In 2022 leverden de acht samenwerkende gemeenten samen met beide provincies en de waterschappen, Rijk en ondernemers de Strategische agenda 2022-2030 op. In dit startdocument staan in hoofdlijnen de ambities van de regio, gericht op wonen, werken en bereikbaarheid. Gezamenlijk is gekeken naar wat er nodig is voor deze regio en waar we elkaar kunnen versterken. Binnen deze thema’s staan de kwaliteit van ons mooie landschap, duurzaamheid en digitaal vooruitstrevend zijn centraal. Regionale uitvoeringsagenda 2023-2030 De Strategische agenda is geconcretiseerd in de Regionale uitvoeringsagenda 2023-2030. Deze uitvoeringsagenda is in 2023 vastgesteld. De uitvoeringsagenda is de basis van de nieuwe werkprogramma’s van de regio Stedendriehoek. Dit zijn: Slimme groene verstedelijking waarin opgaven als wonen, bereikbaarheid, energietransitie en voorzieningen samenkomen; Vitaal Landelijk Gebied waarin gewerkt wordt aan opgaven als klimaatadaptatie, stikstof, landbouwtransitie, woningbouw en energie opwek; Regionale economie van de toekomstwaarbij de aandacht gericht is op werklocaties, ondernemers en veerkrachtige arbeidsmarkt.

Regioarrangement regio Stedendriehoek Om de regie op de ruimtelijke ordening in Nederland te versterken, heeft het Rijk aan elke provincie de opdracht gegeven om een ruimtelijk voorstel op te stellen. De provincie Gelderland werkt hierbij nauw samen met de regio’s in zogenaamde regioarrangementen. Dit zijn langjarige samenwerkingen (agenda’s) tussen provincie, gemeenten en waterschappen waarin de voortgang en de samenhang qua uitvoering van gebiedsprogramma’s en gebiedsprocessen worden vastgelegd. Ook wordt hierbij ingegaan op kansen en dilemma’s die verschillende beleidsdoelstellingen met zich meebrengen. Dit heeft in 2023 geleid tot het regioarrangement Stedendriehoek 2023, waarin bestaand beleid is vervat. Het betreft onder andere agendere opgaven voor de ontwikkeling van de regio en de focus op een mogelijke schaalsprong in het gebied Apeldoorn, Deventer, Voorst en Zutphen en de verdichtingsopgaven in de bestaande steden (deze opgave wordt versneld opgepakt). Ook betreft het agenderende opgaven over de ontwikkeling van de corridors A1/A50, het vitaal landelijk gebied, de Veluwe en de IJssel. In principe worden de regioarrangementen elke twee jaar herijkt. De verwachting is dan ook dat in 2025 het regioarrangement Regio Stedendriehoek wordt herzien.

| 27

4.2 Tussenrapportage grondexploitaties Bij de jaarrekening 2023 sloten we het complex Teuge oost af. Begin 2024 is het bestemmingsplan Woningbouw Hietweideweg/Jupiter, Twello vastgesteld en is dit nieuwe complex geopend. Hieronder is de stand van zaken van de lopende grondexploitaties weergegeven. Complex 20 Dorpszicht Terwolde De bouwgrond in fase 2 is verkocht. Wij maken de locatie in de loop van 2024 bouwrijp op basis van het door de marktpartij ingediende ontwerp. Na realisatie van de woningen en het woonrijp maken van het plangebied wordt dit complex afgesloten. Complex 24 Nieuw Basselt en Fliertlanden Na vaststelling van het bestemmingsplan, beeldkwaliteitsplan, exploitatieplan en grondexploitatie op 7 februari 2022 is dit complex in exploitatie genomen. Tegen het bestemmingsplan en exploitatieplan is beroep aangetekend en wij verwachten dat de bodemprocedure in 2023 bij de Raad van State wordt behandeld. De voorzieningenrechter heeft op 9 juni 2022 al wel uitgesproken dat er geen voorlopige voorziening wordt getroffen en wij verder mogen werken aan de planvorming, maar geen werkzaamheden met onomkeerbare gevolgen mogen uitvoeren. Wij hebben verder uitvoering gegeven aan archeologisch onderzoek door middel van proefsleuven en het onderzoek naar ontplofbare oorlogsresten. Op basis van deze informatie maken we in 2024 keuzes voor het archeologisch vervolgonderzoek.

Complex 26 Woningbouw Hietweideweg/Jupiter, Twello Op 4 maart 2024 is het bestemmingsplan Hietweideweg/Jupiter, Twello vastgesteld en is dit complex in exploitatie genomen. De bouwgrond voor de ca. 28 huurwoningen wordt rechtstreeks aan woningstichting IJsseldal Wonen verkocht. Voor de overige 44 koopwoningen in het plangebied is een biedboek opgesteld, die in de tweede helft van 2024 aan marktpartijen wordt aangeboden. Vanwege de verplaatsing van de brandweergarage naar de Zuiderlaan, de geplande sloop van de gymzaal aan de Hietweideweg en de uit te voeren PFAS sanering vindt de realisatie van de woningbouw gefaseerd plaats.

28 |

4.3 Voortgang uitvoering handhavingsbeleidsplan Evaluatie uitvoeringsprogramma handhaving Voor de jaren 2019-2022 is door het college (en de burgemeester als bevoegd bestuursorgaan) het handhavingsbeleid vastgesteld. Daarnaast stelden we per jaar een uitvoeringsprogramma vast. Wij stellen de raad via deze Voorjaarsrapportage op de hoogte van de evaluatie van het uitvoeringsprogramma 2023. Preventie Onze handhavende rol willen we laten aansluiten op out-reachend werken. Feitelijk gebeurt dat al bij handhaving, maar die trend zet zich verder voort. Kern van het innovatief en interactief werken is dat preventie een betere plek krijgt, naast de repressieve rol die inherent aan handhaving is. Preventief werken is niet iets extra’s bovenop het bestaande werk, maar onderdeel van het reguliere werk dat zich daaraan aanpast. Met preventie willen we proberen overtredingen te voorkomen. Uitgangspunten De uitgangspunten die we hanteren voor ons handhavingsbeleid zijn: ▪ ▪

▪ ▪ ▪ ▪

▪

we willen meer inzetten op verbinding, zowel tussen inwoners onderling als tussen inwoners en de gemeentelijke overheid. we willen meer uitgaan van vertrouwen. Vertrouwen in het individu dat misschien een overtreding begaat, met als doel dat we vertrouwen krijgen van de rest van de samenleving. Want afspraak is afspraak. Dat betekent dat we ons daar allemaal aan moeten houden. Handhaving is er om erop toe te zien dat afspraken worden nagekomen. Uitgaan van vertrouwen wordt ook door de komst van de Omgevingswet meer mogelijk gemaakt. Daarbij blijft staan dat handhaving juist extra nodig zal zijn als meer flexibiliteit geboden wordt. we denken goed na voordat we handhavend optreden, in het besef dat elke vorm van handhaving een ‘druk op de knop’ is die allerlei neveneffecten kan opleveren. we willen maatschappelijke problemen meer voorkomen, ook vanuit onze handhavende rol. Dit vergt kennis en herkenning bij handhaving zodat zij signalen effectief kan doorgeven. we richten ons meer dan voorheen op (intensieve) samenwerking met andere overheidspartners, met name op het gebied van veiligheid. we richten ons meer op samenwerking met inwoners en (maatschappelijke) instellingen. We hoeven onze handhavende rol niet alleen te doen. We gaan daarmee uit van gedeelde verantwoordelijkheid van samenleving en overheid. Samenwerken werkt beter.

we willen met ons handhavingsbeleid faciliteren dat de bedoeling van de Omgevingswet qua handhaving gerealiseerd kan worden. Daarmee wordt het ook mogelijk om het Voorster kwaliteitsniveau van de ruimtelijke omgeving te behouden.

Begrip van elkaars gedrag en elkaars wens vormt de voorwaarde om inhoudelijke doelen en resultaten te kunnen halen. Voortgang en vervolg In 2023 hebben we veel actiepunten uit het uitvoeringsprogramma uitgevoerd. Een aantal punten uit het uitvoeringsprogramma zijn niet opgepakt vanwege beperkte capaciteit. De reguliere controles op het gebied van bouw, sloop, landschappelijke | 29

inpassing, evenementen en ondermijning zijn voortgezet in 2023. In 2024 betrekken we de samenleving bij de ontwikkeling van een nieuw handhavingsbeleid. In 2024 stellen we het nieuwe handhavingsbeleid vast.

30 |

4.4 Informatie vergunningenbeleid en welstandsadvisering Inleiding In 2023 is de toets van bouwplannen voor wat betreft het onderdeel “redelijke eisen van welstand” op grond van de Wet algemene bepalingen omgevingsrecht (Wabo) en Woningwet uitgevoerd in onze gemeente. De adviezen zijn opnieuw gedeeltelijk verzorgd door de welstandscommissie “het Gelders Genootschap”. Dit vanwege personele omstandigheden en vereiste procedurele voortgang van de processen. Vanaf 2019 wordt de welstandstoets ook ambtelijk uitgevoerd. Er is ook in 2023 een gedeeltelijke toepassing gegeven aan de 'KAN' bepaling uit de wet. Op grond van de Woningwet doen burgemeester en wethouders een verslag over hun handelswijze en beoordeling van de bouwplannen van het afgelopen jaar. Hierin wordt uiteengezet op welke wijze zij haar werkzaamheden heeft verricht. Ook worden overzichten gegeven van aantallen bouwplannen die zijn voorgelegd. Daarnaast bestaat er voor het college van burgemeester en wethouders de verplichting om op grond van artikel 12c van de Woningwet aan de gemeenteraad kenbaar te maken op welke wijze zij met welstandsadviezen zijn omgegaan. Graag informeren wij u over de uitvoering van het vergunningenbeleid.

Globaal overzicht In 2023 is er een afname van 4,7% (230 stuks voor 2022 en 219 stuks voor 2023) aan bouwplannen geweest ten opzichte van 2022, waarbij we zowel in 2021, 2022 als 2023 ongeveer op het niveau van 2019 zitten. Een terugloop in aantallen bouwplannen komt mede voort uit het ontbreken van nieuwe grote woningbouwprojecten in 2023. Wij constateren een forse afname in het aantal vooroverleggen, waarbij ook balievragen en informatieverzoeken. Hier is een afname te zien van ongeveer 39% (705 stuks voor 2022 en 432 stuks voor 2023). De reden hiervoor is dat wij de balievragen en informatieverzoeken de laatste maanden van 2023 beperkt hebben toegestaan. Dit met name door de drukte in vooroverleggen en aanvragen. De woningmarkt zit op slot en daardoor zoeken inwoners naar mogelijkheden op hun eigen woonlocatie. Dit wordt veelvuldig ‘afgetast’ middels het indienen van vooroverleggen. Dit resulteert echter niet altijd in aanvragen om een omgevingsvergunning. Het geheel leidt tot een toename aan ambtelijke inzet. Uitgangspunten De werkzaamheden binnen het werkveld ‘vergunningen’ wordt voornamelijk gestuurd door wetgeving. Dus binnen wettelijke kaders en verordeningen worden de aanvragen getoetst en doorlopen ze het proces.

In 2023 waren dit de Wet algemene bepalingen omgevingsrecht (Wabo), de Woningwet (Ww), en de door u vastgestelde Bouwverordening (Bv), de Welstandsnota en beeldkwaliteitsplannen. Al meerdere jaren hanteert de gemeente Voorst de ‘omgevingswetgedachte’. Vooruitlopend op de Omgevingswet hebben wij in 2023 deze visie toegepast. Vanaf 1 januari 2024 geldt de Omgevingswet en komt de ‘omgevingswetgedachte’ tot uiting in het volgende:| ▪ het Platform Ruimte (binnen de Omgevingswet de ‘omgevingstafel'; ▪ verbinden van partijen binnen de bouwketen; | 31

▪ waar mogelijk begeleiden in plaats van toetsen; ▪ waar mogelijk adviseren en richting geven. Doelen ▪ juridisch houdbare besluiten nemen; ▪ binnen de gestelde termijnen aanvragen afhandelen; ▪ aanvragers begeleiden door de regelgeving

32 |

4.5 Transitievisie Warmte Op de termijnagenda staat dat de raad via de planning- & control cyclus geïnformeerd wordt over de ontwikkelingen omtrent de warmtetransitie. Deze voorjaarsrapportage geeft een update. Na vaststelling van de Transitievisie Warmte in november 2021 is gestart met de uitvoering van de warmtetransitie. De uitvoering loopt vooralsnog sneller dan oorspronkelijk gepland. Deze versnelling is mogelijk doordat landelijk extra geld beschikbaar werd gesteld voor het uitvoeren van het Klimaatakkoord. In 2023 het eerste Wijkuitvoeringsplan Aardgasvrij Wilp door het college vastgesteld. In 2024 en verder worden in Wilp regelmatig activiteiten ondernomen (door, voor of met bewoners) om bewoners te stimuleren hun woning stap voor stap te verduurzamen en uiteindelijk van het aardgas af te krijgen. Er is gestart met gesprekken met bewoners van Steenenkamer, hoewel dit dorp eigenlijk pas later in de planning stond. Deze groep bewoners is zeer gemotiveerd en heeft zélf de gemeente benaderd om tot een plan te komen. Uit het eerste onderzoek is gebleken dat een warmtenet financieel en ruimtelijk niet haalbaar is. Gemeente en bewoners blijven in gesprek voor concrete projecten of een uitvoeringsplan. De planvorming voor bedrijventerrein Engelenburg is gestart. Om te beginnen door de heersende netcongestie bij bedrijven nader te onderzoeken.

Tot dusver is de participatiegraad van de bedrijven echter laag, waarschijnlijk omdat het parkmanagement zich daar nog verder moet ontwikkelen. Uit onderzoek bleek dat de netcongestie voor zittende bedrijven meevalt, maar nieuwe bedrijven hebben tot circa 2029 weinig ruimte op het elektriciteitsnet. In 2024 probeert de gemeente wel bedrijven te bewegen om samen te werken aan een plan om het terrein komende jaren aardgasvrij te maken. Dit jaar beginnen we aan een diepgaand onderzoek of Twello (geheel of deels) zich theoretisch (financieel, technisch en ruimtelijk) leent voor een warmtenet. Dat onderzoek wordt samen met het Expert Team Warmte van de provincie Gelderland uitgevoerd. Dit voorjaar wordt gestart met het proces om ook voor de Planetenbuurt in Twello een Wijkuitvoeringsplan te maken. Omdat het een kleine, overzichtelijke buurt is, met een woningbestand, denken we het plan uiterlijk begin 2025 te kunnen vaststellen. Met de totstandkoming van de twee voornoemde Wijkuitvoeringsplannen (Wilp en Planetenbuurt) moet er eind 2024/begin 2025 een nieuwe afweging worden gemaakt: gaan we verder met een keten van losse uitvoeringsplannen per dorp en buurt (dat jaren zal duren), of zijn er genoeg redenen om in één keer een groter uitvoeringsplan te maken voor bijvoorbeeld het hele buitengebied (alle dorpen) en Twello als geheel.

In dat laatste geval kunnen we ook overwegen om de aankomende (verplichte) actualisatie van de Transitievisie Warmte in 2026 (dat wordt een zogeheten Warmteprogramma) aan te grijpen om dat programma net zo concreet te maken als een serie uitvoeringsplannen. Er is blijvende aandacht voor een betere informatievoorziening voor bewoners. Bijvoorbeeld met een digitale nieuwsbrief, artikelen in de media, informatiemarkten, inloopavonden, collectieve inkoopacties en op termijn een adreszoeker. Bij dat laatste typt een bewoner het adres in, waarop automatisch maatwerk informatie wordt gegeven over maatregelen om aardgasvrij te worden, subsidies, en adviesmogelijkheden. | 33

4.6 Uitvoering Integraal Huisvestingsplan Onderwijs (IHP) Op de termijnagenda - onder punt 62 - is aangegeven dat de raad via de planning- & controlcyclus geïnformeerd wordt over de uitvoering van het integraal huisvestingsplan onderwijs 2024-2027 (IHP). Deze Voorjaarsrapportage geeft hier een update over. In het Voortgangsbericht 2021 is een krediet beschikbaar gesteld voor het opstellen van een IHP. In de periode van november 2021 tot en met juni 2023 is er tussen schoolbesturen en gemeente gewerkt aan dit strategisch beleidsdocument. Tussen schoolbesturen en gemeente was er unaniem overstemming over de inhoud van het IHP. Het IHP is op 19 juni 2023 door de raad vastgesteld. Om dit strategisch plan uit te kunnen voeren zijn er een aantal tactische tussenstappen nodig. Daarom heeft de raad naast het vaststellen van het IHP ook een krediet beschikbaar gesteld via het Voortgangsbericht 2023 om in het najaar van 2023 een actuele leerlingenprognose te maken en een uitvoeringsprogramma op te stellen. In de Prioriteitennota 2024 is een krediet beschikbaar gesteld om in 2024 te starten met vier project-specifieke haalbaarheidsstudies. Deze haalbaarheidsstudies worden uiteindelijk met een voorstel ter besluitvorming aan de raad aangeboden.

Volgend deel →

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij iBabs is leidend. Bron: https://api.notubiz.nl/document/14161468/2