Notulen Raadsvergadering 10 juli 2025 (get.)

De koerswijziging om te investeren in sport en cultuur is een ander; meneer Van Duivendijk van Voorschoten Lokaal refereerde daar al aan. Daar zit beweging in, met richting en lef. De verkiezingen komen eraan. Dat betekent dat de kiezer straks weer gaat spreken, maar tot die tijd moeten wij doen waarvoor we hier zitten: keuzes maken. Voor betaalbare woningen, bestaanszekerheid, een gemeente die zelfstandig én sociaal is en die werkt voor iedereen. Dus niet wachten, niet doorschuiven, niet sparen om het sparen, maar investeren in vertrouwen, mensen en de toekomst van Voorschoten. Want wie zegt dat het niet anders kan, wil vooral dat het zo blijft. Mevrouw Kortekaas (CDA): Voorzitter. Wij kijken vanavond vooruit naar 2026, maar eerst wil ik kort terugblikken op 2025. De eerste helft van dat jaar werd gekenmerkt door een aantal bijzondere momenten. We hebben 100 jaar kermis in Voorschoten en 80 jaar vrijheid gevierd en met heel Zuid-Holland hebben we gemerkt dat er een NAVO-top werd gehouden in Den Haag. Hier is veel werk voor verzet door onze en andere ambtenaren, organisaties, vrijwilligers en ook ons college om alles goed te laten verlopen. Collega Bremmer heeft terecht gevraagd om de informatiebrief te bespreken. Gelukkig kunnen we allemaal terugkijken op geslaagde festiviteiten en een goed verlopen en zelfs succesvolle top.

We lezen dagelijks in de krant wat de uitwerking is. Nu de voorliggende Kadernota, de laatste van deze raadsperiode. Ik constateer dat het college ondanks een ontvlechting, reorganisatie en andere personele uitdagingen kans zag de afgelopen drie jaar belangrijke punten uit het coalitieakkoord succesvol op de rails te zetten en te verwezenlijken. Ik noem er enkele, allereerst voor onze verenigingen en voorzieningen. Het Ambachts- en Baljuwhuis heeft een nieuwe exploitant en er wordt nu gewerkt aan de buitenzijde en de binnenzijde. De Kruispuntkerk wordt ons nieuwe centrum voor ons culturele verenigingsveld. De Voorschotense Awards als waardering voor onze vrijwilligers zijn inmiddels een vast onderdeel van het Weekend van Voorschoten. En een nieuwe atletiekbaan.

Raadsvergadering 10 juli 2025

15

Dan wat wonen betreft. Zorgwoningen en reguliere woningen worden gerealiseerd in Oud Bijdorp. Nieuwe woningen zijn zichtbaar in aanbouw aan de Einsteinlaan, inclusief regenwateropvang en gebruik. Voltooiing van de nieuwe wijk Fortuyn; idem van woningen aan de Leidseweg. De verduurzaming kreeg verder vorm door uitvoering van fase 1 van de aanpak van de riolering en de openbare ruimte in de wijk Adegeest en door de verduurzaming van onze buurthuizen. Wat veiligheid betreft: er is op meerdere plekken ingezet op meer veiligheid, met name voor onze fietsers. Kijk naar buiten en we zien de rotonde voor ons gemeentehuis. Na noodzakelijk gebleken ombuigingen in de vorige Kadernota brengt de Meicirculaire nu gelukkig enige financiële verlichting. De noodzaak blijft om voorzichtig om te gaan met schaarse middelen, gemeenschapsgeld. Immers, in tijden van schaarste is het niet de droom, maar de werkelijkheid die telt. Als gemeente hebben we de nodige ambities; gelukkig maar! Wij besloten te investeren in voorzieningen zoals een nieuw zwembad en een sporthal. Ik noemde al de Kruispuntkerk als ons nieuwe culturele centrum. Daardoor ontstaat eindelijk ruimte voor een nieuw schoolgebouw op de plek van het inmiddels sterk gedateerde Cultureel Centrum aan de Prinses Marijkelaan. Scholen bouwen voor de toekomst vraagt grote financiële offers en een gezond gemeentelijk budget.

Daarom heeft de CDA-fractie bij de Jaarrekening 2024 een amendement ingediend om het positieve saldo van de Jaarrekening 2024 te storten in de reserve Onderwijshuisvesting. Hier was raadsbreed steun voor. Allen dank hiervoor. Vertrouwen en verbinding. Ambities, voornemens en besluiten hebben impact op toekomstige begrotingen. Ons gemeentehuis is al geruime tijd dringend aan vervanging toe. Het voldoet bij lange na niet meer aan huidige arbo-eisen en moet vóór 2030 verduurzaamd worden tot minimaal label C. De keuze uit de door het college voorgelegde scenario's leidde bij de fractie van het CDA aanvankelijk tot de nodige frustratie en veel technische vragen. Wij vonden de inhoudelijke en financiële onderbouwing ervan in eerste instantie beslist ontoereikend. Wij staan voor een degelijk financieel beleid met een open oog voor de toekomst. We lopen niet weg voor moeilijke keuzes. Financieel moet het plaatje dan wel kloppen. Doorslaggevend is voor ons de toezegging dat zowel financieel als formatief de overige vastgestelde plannen en ook de in de Kadernota opgenomen wensen uitvoerbaar zijn. Daarom nam onze fractie hier het initiatief tot een kaderstellend amendement dat bij agendapunt 8 aan de orde komt.

Een aantal van de eerdergenoemde ombuigingen worden in de voorliggende Kadernota gerepareerd, maar dat geldt nog niet voor de bezuiniging van € 47.000 op ons pas opgerichte Platform Samen Gezond Voorschoten, dat inzet op preventie. Ik heb van de VVD en D66 gehoord dat zij ook voor preventieve maatregelen zijn. Ik vind het heel fijn om dat te horen. Met het oog op de preventie zullen we amendement 343 van de PvdA over vroegsignalering steunen. Preventie wordt ook ingezet door onze inwoners in beweging te krijgen. Bij preventie gaan de lasten voor de baten uit. Continuïteit is daarbij essentieel. Door de genoemde ombuiging dreigt een gebrek aan middelen. Het zou jammer zijn als dat wat intussen bereikt is daarmee verloren gaat. Vandaar ons amendement 346. Het amendement, dat mede wordt ingediend door GroenLinks en de PvdA, luidt: "Amendement 346. De raad van de gemeente Voorschoten, in zijn vergadering bijeen d.d. 10 juli 2025, gezien het raadsvoorstel nr. Z/25/ /099781/449869, constaterende dat: a. b.

in de begroting 2025 (pagina 111) een bedrag van € 47.000 wordt bezuinigd op de cofinanciering SPUK breed; als gevolg daarvan het platform Samen Gezond Voorschoten in samenwerking met verenigingen, welzijnsorganisaties en vrijwilligers minder preventieve initiatieven kan ontwikkelen en minder ondersteuning kan bieden aan de organisaties;

overwegende dat: c.

voorkomen moet worden dat de continuïteit van bestaande initiatieven wordt bedreigd;

Raadsvergadering 10 juli 2025

16

d. e.

het leggen van een stevig fundament voor preventie in combinatie met het verstevigen van Samen Gezond Voorschoten in het lokale welzijnsveld van groot belang is; gemeenten van de rijksoverheid de taak hebben gekregen om in de transformatie van zorg naar gezondheid meer te investeren in preventie;

van mening dat: f. g. h.

de Meicirculaire 2025 voldoende ruimte biedt om de destijds om budgettaire redenen voorgestelde ombuiging terug te draaien; het belang van het ondersteunen van verenigingen en organisaties in het sociaal domein direct bijdraagt aan de het behalen van de doelen in de beleidsagenda behorende bij het Beleidsplan Sociaal Domein 2025 e.v.; preventieve maatregelen op termijn financieel én maatschappelijk rendement opleveren en daarmee de kosten van de zorg beheersbaar houden. Goede zorg is op de langere termijn dan voor iedereen nog toegankelijk;

Besluit: In de Kadernota 2026 de ombuiging uit de meerjarenbegroting 2025-2028 ad € 47.000 ongedaan te maken en in de begroting van 2026 te verwerken." De wijk Adegeest wordt in fases grondig aangepakt en is straks met een nieuw rioolsysteem in een klimaatadaptieve openbare ruimte klaar voor de toekomst. Voldoende drinkwater is een opkomend maatschappelijk probleem. Meer regentonnen maken een goed begin met minder consumptie van drinkwater. Onze burgemeester is er in 2023 na indiening van CDA motie 280 "Een ton in iedere tuin" inmiddels van voorzien. Goed voorbeeld doet goed volgen. Voorschoten staat bekend als een groen dorp. Groen vraagt onderhoud. Vorig jaar werd hierop omwille van een sluitende begroting bezuinigd. Kan het college aangeven wat de impact daarvan is op ons groenonderhoud en, zo ja, hoe? In de afgelopen periode waren moeilijke besluiten omwille van een gezond financieel beleid soms onontkoombaar. Dat schuurde weleens met ons CDA-hart. Bij het dynamisch minimabeleid werd besloten om bij een gelijkblijvend financieel budget een grotere groep mensen te bedienen. Beleid gaat echt knellen als mensen tussen wal en schip dreigen te vallen. De gunstig uitvallende Meicirculaire biedt wat ons betreft ruimte voor een ruimhartiger budget voor grote gezinnen. Vandaar onze motie 357. De motie luidt: "Motie 357.

De raad van de gemeente Voorschoten, in zijn vergadering bijeen d.d. 10 juli 2025, gezien het raadsvoorstel nr. Z/25/099978/449869, constaterende dat: 1. 2. 3.

op grond van het op 26 september 2024 vastgestelde dynamische minimabeleid onder gelijkblijvend budget is ingezet op een hoger bereik van huishoudens waardoor per saldo minder geld voor huishoudens beschikbaar is; minimaregelingen op grond van het op 26 september 2024 vastgestelde dynamische minimabeleid zijn versoberd; de begrotingssaldi na verwerking van de Meicirculaire 2025 respectievelijk als volgt zijn geraamd € 1.750.000 (2026), € 1.507.000 (2027), € 1.342.000 (2028) en € 1.853.000 (2029);

van mening dat: 4.

grote(re) huishoudens financiële nadelen kunnen ondervinden van het dynamisch minimabeleid;

overwegende dat:

Raadsvergadering 10 juli 2025

17

5.

het (geharmoniseerde) minimabeleid (mogelijk) uniform wordt uitgevoerd door Werk & Inkomen bij Leidschendam-Voorburg, waardoor bij afwijking van vastgesteld beleid mogelijk knelpunten in de uitvoering ontstaan;

roept het college op -

te onderzoeken of het dynamisch minimabeleid kan worden herijkt voor wat betreft de financiële effecten jegens grotere huishoudens; te onderzoeken of de aanpassing van het dynamisch minimabeleid door Voorschoten leidt tot knelpunten in de uitvoering bij Werk & Inkomen Leidschendam-Voorburg; de raad uiterlijk 1 november 2025 over de uitkomsten te informeren;

en verzoekt het college: -

het dynamisch minimabeleid te herijken voor grotere gezinnen en financiële effecten daarvan te verwerken in de begroting 2026 en verder indien uit het aangehaalde onderzoek blijkt dat het herijkte beleid niet leidt tot knelpunten in de uitvoering; het herijkte beleid ter vaststelling aan de raad voor te leggen."

Voorschoten is een zelfstandige gemeente waarin velen actief zijn in het vrijwilligerswerk. Ook dat maakt ons dorp tot een fijne woonplek. Wat veel mensen intussen raakt zijn de soms hoge kosten die gepaard gaan met het wonen in Voorschoten. Huizenprijzen schieten door het dak en daarmee stijgen ook jaarlijks de ozb-lasten. Ook onze ondernemers kregen in de afgelopen periode te maken met een flinke stijging. Wij willen daarom de indexering voor een paar jaar bevriezen en dienen mede namens de coalitie amendement 349 in. Het amendement luidt: "Amendement 349. De raad van de gemeente Voorschoten, in zijn vergadering bijeen d.d. 10 juli 2025, gezien het raadsvoorstel nr. Z/25/099978/449869, constaterende dat: -

woonlasten op grond van het coalitieakkoord 'Voorschoten in Verbinding Vooruit' maximaal trendmatig stijgen; het jaarrekeningresultaat in Voorschoten consequent en structureel een overschot laat zien van circa € 1,5 miljoen tot € 2 miljoen; de begrotingssaldi na verwerking van de Meicirculaire 2025 respectievelijk als volgt zijn geraamd € 1.750.000 (2026), € 1.507.000 (2027), € 1.342.000 (2028) en € 1.853.000 (2029); Voorschoten landelijk in de top 5 staat van hoogste woonlasten (ozb, afvalstoffenheffing en rioolheffing);

van mening dat: -

zowel de structurele onderuitputting van voorgaande begrotingen als de structurele positieve saldi van toekomstige begrotingen geen aanleiding geven woonlasten te verhogen; stijgende woonlasten druk leggen op de bestaanszekerheid en koopkracht van inwoners van Voorschoten en daarom voorkomen zou moeten worden;

Besluit: Aan het aangehaalde raadsbesluit een vijfde beslispunt toe te voegen dat als volgt luidt: 5. bij de uitwerking van de begroting 2026 de ozb-lasten te handhaven op prijspeil 2025." Afsluitend dank, óók aan het college en al onze ambtenaren voor hun inzet voor een duurzaam verbonden Voorschoten. Dat geldt eveneens voor al diegenen - burgers en organisaties - die de raad in de afgelopen periode gevraagd en ongevraagd van vaak waardevol advies voorzagen.

Raadsvergadering 10 juli 2025

18

Een gewijzigd en voorlopig gunstig financieel perspectief voor ons dorp door een in mei door het Rijk gelegd "goed gevuld eitje", zijnde de Meicirculaire, geeft aanleiding om ons college een kl-eine attentie aan te bieden. (Mevrouw Kortekaas overhandigt een attentie aan de burgemeester.) De voorzitter: Dank weer voor de leuke attentie, die ik jaarlijks van de CDA-fractie in ontvangst mag nemen. De heer Maassen (SP): Voorzitter. Sinds de SP in 2014 in Voorschoten in de gemeenteraad kwam, heb ik regelmatig aandacht gevraagd voor jongerenhuisvesting. In 2018 vroegen we de gemeente om een actieplan jongerenhuisvesting op te zetten. In 2019 hield de SP in Voorschoten een actie om de woningnood onder jongeren onder de aandacht van de gemeenteraad te brengen. We maakten een filmpje waarin twee jongeren op humoristische wijze duidelijk maakten dat bij je ouders wonen een gebrek aan privacy oplevert - zoekt u dat filmpje nog maar eens op - en we verzamelden verhalen van jongeren. Het lukte goed om het onderwerp op de agenda te zetten, maar nieuwe huizen kwamen er nauwelijks. Inmiddels kunnen jongeren uit Voorschoten nauwelijks een woning in het dorp vinden. Van de jongeren die op zichzelf gaan wonen, komt maar 21% in Voorschoten terecht. Landelijk is dat beeld heel anders: 46% van de jongeren die uit huis gaan, vindt een woning in de eigen gemeente; bij ons is dat dus maar 21%.

We doen structureel iets verkeerd in Voorschoten. We zorgen niet voor onze jongeren, voor onze inwoners. Er zijn regelmatig plannen geweest voor specifieke jongerenhuisvesting. Al in 2015 zou er jongerenhuisvesting komen in voormalig verzorgingshuis 't Hofflandshuys. In 2018 was het er nog niet. Op Segaar-Arsenaal waren plannen voor jongerenhuisvesting. Die kwam er nooit. Het plan voor kleine sociale huurwoningen in de Jan Wagtendonkstraat wordt al jaren vooruitgeschoven. Het aantal geplande woningen is inmiddels gehalveerd en het plan is nog steeds niet definitief. We doen in Voorschoten structureel iets verkeerd. Slechts 4% van de woningen die in het dorp staan, is na 2010 gebouwd. Ter vergelijking: landelijk is dat 7,5%. 4% van de woningen in Voorschoten is 463 woningen. In de afgelopen vijftien jaar zijn er maar 463 woningen gebouwd, waarvan het grootste deel ook nog hele dure villa's is, zoals in de wijk Voorsche Park. Het tekort aan betaalbare woningen en de woningnood onder jongeren in Voorschoten zijn geen natuurrampen, maar zijn het directe gevolg van verkeerd beleid. Helaas wordt het niet snel beter. Er zijn wel eindelijk plannen gemaakt om tussen 2022 en 2030 veel te gaan bouwen. Er moeten 1.000 woningen bij komen in acht of negen jaar tijd; vergelijk dat eens met die 463 woningen in de afgelopen vijftien jaar.

Van de 1.000 woningen die erbij moeten komen, moet twee derde betaalbaar zijn en 30% sociale huur. We gaan eindelijk bouwen voor de behoefte van woningzoekenden in plaats van voor de portemonnee van de projectontwikkelaar, dachten we, maar helaas is papier geduldig. In 2024 werden 34 bouwvergunningen verstrekt en in 2023 was dat er één. Dat hoort u goed: één. Zo bouwen we nooit 1.000 woningen in negen jaar. Met de corporaties en de huurders maakt de gemeente prestatieafspraken over de nieuwbouwplannen. De voortgang van de ambities wordt daarin gemonitord. Daaruit blijkt dat van de 300 sociale huurwoningen die Voorschoten in deze jaren nodig heeft, er pas 33 zijn opgeleverd. De harde plannen voor de komende jaren bevatten er 44. Dat zijn er bij elkaar 77. Dat is pas 25% van wat we nodig hebben, terwijl we bijna halverwege de looptijd zitten. En dit is al inclusief de bouwopgave voor de komende jaren. De traagheid is uiterst zorgwekkend. Ondertussen heeft deze raad, onder aanvoering van de VVD, extra budget voor woningbouwversnelling vorig jaar uit de begroting geschrapt. Zo komen we er nooit. Ik wil concrete plannen horen van het college: hoe gaat Voorschoten betaalbare woningen bouwen voor onze jongeren en voor onze inwoners in het algemeen? Papier is geduldig, maar in papier kan je niet wonen. Huizen moeten er komen.

Om plannen met veel sociale huurwoningen te stimuleren, moet het vereveningsfonds worden gevuld. Het opheffen van het volkshuisvestingsfonds is daar een goede aanleiding voor. Daarom dien ik amendement 351 in. Daarbij hoort dan wel de oproep om het fonds actief in te zetten. We hebben niks aan geld in een fonds; het moet worden gebruikt om te bouwen. Het amendement luidt: "Amendement 351. De raad van de gemeente Voorschoten, in zijn vergadering bijeen d.d. 10 juli 2025, gezien het raadsvoorstel nr. 7 d.d. 10 juli 2025, constaterende dat:

Raadsvergadering 10 juli 2025

19

-

het college voorstelt om de reserve Volkshuisvesting op te heffen; de reserve Verevening sociale woningbouw wel in stand wordt gehouden; beide reserves zijn gevuld met het oogmerk om de bouw van betaalbare woningen te stimuleren; Voorschoten nog steeds een tekort aan betaalbare woningen heeft;

van mening dat een goed gevuld vereveningsfonds kan worden ingezet om meer betaalbare woningen te bouwen; Besluit: Bijlage 2 van de Kadernota (bladzijde 42) als volgt te wijzigen: In het besluit met betrekking tot de Reserve Volkshuisvesting het woord 'concernreserve' te vervangen door 'reserve Verevening sociale woningbouw'." De SP wil ook meer inzet in de bestaande woningvoorraad, want we moeten zorgen dat mensen kunnen wonen. Onze nieuwbouwprojecten duren veel te lang, met Starrenburg III als dieptepunt van meer dan twintig jaar. Daarom moeten we ook werken aan slimme oplossingen binnen de bestaande woningvoorraad, zoals woningdelen. Veel mensen wonen alleen in een eengezinswoning. Sommigen zouden best hun woning willen delen, maar regelgeving van de rijksoverheid, de gemeente of de corporatie weerhoudt hen daarvan. De Belastingdienst ziet hen als één huishouden als ze gaan woningdelen en legt hun dan kortingen op. Of de gemeente ziet hen juist als twee huishoudens en zegt dat ze volgens het Omgevingsplan niet met twee huishoudens in één woning mogen wonen. Of de corporatie is bang dat het huurcontract illegaal wordt overgenomen. De lijst met bureaucratische belemmeringen is eindeloos. Hetzelfde geldt voor het splitsen van grote woningen in kleine appartementen.

Natuurlijk willen we voorkomen dat onbetrouwbare pandjesbazen kleine kolenhokken gaan verhuren, maar corporaties vertrouwen we toch wel? Met hen kunnen we toch wel afspraken maken over het verantwoord splitsen van woningen? Daarom dient de SP met de PvdA, GroenLinks en D66 motie 358 in om met corporaties de mogelijkheden voor woningdelen, splitsen en optoppen te verkennen. Natuurlijk wil de gemeenteraad de uitkomst van die verkenning graag zien, want nu moet er actie komen. De motie luidt: "Motie 358. De raad van de gemeente Voorschoten, in vergadering bijeen d.d. 10 juli, gehoord de beraadslaging, overwegende dat: a. b. c.

er een gebrek aan betaalbare woningen in Voorschoten is; in de Woonvisie een doel is gesteld van 1.000 nieuwbouwwoningen tot en met 2030, waarvan 300 sociale huur; in 2023 en 2024 gezamenlijk 33 nieuwe sociale huurwoningen zijn gebouwd en dat er tot en met 2028 98 sociale huurwoningen staan gepland waarvan 44 opgenomen in harde plannen;

constaterende dat: a. b. c. d. e.

de doelstelling van nieuwbouw van 300 sociale huurwoningen tot en met 2030 niet gehaald dreigt te worden; Voorschoten dringend behoefte heeft aan toevoeging van sociale huurwoningen; in de prestatieafspraken geen concrete afspraken over optoppen en splitsen van bestaande huurwoningen zijn gemaakt; woningdelen en splitsen mogelijkheden bieden om in de bestaande woningvoorraad meer huishoudens te huisvesten; optoppen mogelijkheden biedt om op hetzelfde bouwoppervlak meer woningen te realiseren;

van mening dat:

Raadsvergadering 10 juli 2025

20

a. b. c. d.

één corporatiewoning na splitsing meerdere eenpersoonshuishoudens, zoals jongeren, kan huisvesten; optoppen kan zorgen voor extra woningen op dezelfde grond; woningdelen, indien gewenst door de betrokkenen, een oplossing voor woningnood kan bieden; de wooncrisis vraagt om oplossingen;

roept het college op: 1. 2. 3. 4.

aanvullend op de prestatieafspraken in samenwerking met de corporaties in kaart te brengen wat de mogelijkheden voor woningdelen, splitsing en optoppen in corporatiewoningen in Voorschoten zijn; hierbij in kaart te brengen welke belemmeringen de gemeente kan wegnemen (zoals parkeernorm of formulering in Omgevingsplan); hierbij in kaart te brengen welke belemmeringen de corporaties kunnen wegnemen om woningdelen te vergemakkelijken; de raad in 2026 te informeren over de mogelijkheden voor woningdelen, splitsing en optoppen in corporatiewoningen in Voorschoten,

en gaat over tot de orde van de dag." Dan nog dit. Er is een groot tekort aan betaalbare woningen en we horen steeds vaker dat dit in de schoenen wordt geschoven van vluchtelingen, statushouders. Volgens een vorige week aangenomen wet zouden we hun zelfs geen voorrang meer mogen geven voor een woning. Waar moeten ze dan heen? In het azc blijven zitten, zodat de doorstroming helemaal vastloopt? Op straat leven? Wat kost dat de samenleving en qua belastinggeld allemaal wel niet? Voorschoten huisvest jaarlijks enkele tientallen statushouders. Zij zijn niet het probleem. Het probleem is dat wij al jaren te weinig bouwen, zoals ik zojuist heb betoogd. Dát probleem moeten we oplossen en niet de schuld geven aan de mensen die hier helemaal niets aan kunnen doen en die geen alternatief hebben. De SP dient daarom samen met de PvdA, GroenLinks en D66 motie 359 in, waarin wij uitspreken dat Voorschoten gewoon doorgaat met het huisvesten van statushouders, en Holland-Rijnland wat ons betreft ook. De motie luidt: "Motie 359. De raad van de gemeente Voorschoten, in vergadering bijeen d.d. 10 juli 2025, gehoord de beraadslaging, overwegende dat: a. b. c.

in de vorige week aangenomen Wet regie op de volkshuisvesting een amendement is opgenomen dat gemeentes verbiedt om statushouders met voorrang een woning toe te wijzen; de kosten voor verblijf in een azc hoger zijn dan voor wonen in een woning; eventuele dakloosheid vele malen duurder is dan het toewijzen van een woning;

constaterende dat: a. b.

een woning cruciaal is voor vluchtelingen om een nieuw leven op te kunnen bouwen in Nederland; de woningschaarste reëel is, maar niet door vluchtelingen is veroorzaakt;

roept het college op in Voorschoten statushouders te blijven huisvesten; verzoekt het college in Holland-Rijnland dit standpunt ook in te nemen bij bespreking van het woonruimteverdeelsysteem, en gaat over tot de orde van de dag."

Raadsvergadering 10 juli 2025

21

Tot slot. Wij betogen al jarenlang dat het zorggeld dat in de reserve Sociaal Domein zit, ook aan zorg moet worden uitgegeven. De laatste jaren wordt het college daar steeds rekkelijker in, maar nu maakt het college het wel erg bont, want de reserve Sociaal Domein wordt in deze Kadernota simpelweg afgeschaft. De SP vindt deze reserve een goed instrument en dient daarom amendement 350 in om de reserve in stand te houden. Het amendement luidt: "Amendement 350. De raad van de gemeente Voorschoten, in zijn vergadering bijeen d.d. 10 juli 2025, gezien het raadsvoorstel nr. 7 d.d. 10 juli 2025, constaterende dat: -

het college voorstelt om de reserve Sociaal Domein op te heffen; deze reserve in het leven is geroepen om onvoorziene tekorten op het sociaal domein te dekken; de reserve is gevuld met geld dat is bedoeld voor zorg; een toekomstig tekort op het sociaal domein een realistisch scenario is;

van mening dat zorggeld bedoeld is om uit te geven aan zorg; Besluit: Op pagina 42 van de Kadernota de volgende wijzigingen bij de egalisatiereserve sociaal domein aan te brengen: - Nieuwe naam: reserve Sociaal Domein - Nieuwe functie: bestedingsfunctie, en hieruit volgend beslispunt 2a te laten vervallen." De voorzitter: We zijn aan het einde gekomen van de eerste termijn van de zijde van de raad. We gaan over tot de beantwoording in de eerste termijn door het college. Ik vraag de wethouder Financiën, wethouder Van der Elst, om in te gaan op de ingediende amendementen en moties. Wethouder Van der Elst: Voorzitter. Via u dank aan alle fractievoorzitters voor hun zeer gewaardeerde inbreng. Ik denk dat ik in mijn reactie op hetgeen ingebracht is kan volstaan door successievelijk de amendementen en vervolgens de moties langs te gaan. Natuurlijk zijn er ook dingen genoemd zoals de traagheid in woningbouw en een aantal andere dingen, maar die zijn wat breder. Ik houd het wat dat betreft dus bij vragen die gesteld zijn en de reactie op amendementen en moties. Ik behandel de amendementen die betrekking hebben op mijn portefeuille op volgorde van de nummers. In amendement 347, ingebracht door GroenLinks, wordt feitelijk gevraagd om stelposten, die ook wel "stelposten-Van Ark" worden genoemd. Dat gaat om een bijdrage die mogelijkerwijs vanuit de overheid verwacht kan worden.

De VNG adviseert om deze op te nemen als stelpost voor de jaren 2028 en 2029. Het ingewikkelde daaraan is dat de toezichthouder, de provincie, daar niet mee akkoord gaat. Als je die meeneemt in de begroting, worden ze er dus weer uit gehaald. Dat heeft dus weinig zin. Om die reden ontraden we dit amendement, want we komen met deze stelposten nooit langs de toezichthouder met een goedgekeurde begroting. In amendement 349 wordt gevraagd om de opbrengst van de ozb in totaal te handhaven op het prijspeil van 2025. Dit betekent per saldo dat het saldo zoals dat nu voor ons ligt in het concept van de Kadernota, ongeveer € 250.000 lager zou zijn per jaar. Dat is dus elk jaar weer, niet alleen voor 2026, maar ook daarna. Er wordt gevraagd om deze - zo noem ik het maar - bevriezing toe te passen voor één jaar. Die ruimte is er in principe. De raad gaat te allen tijde over de reserves en feitelijk ook over de saldi. Theoretisch is die ruimte er dus. Voorzitter, via u wil ik graag ook aan de inwoners van Voorschoten vertellen - want er zijn er veel die zich afvragen hoe het nu zit met het ravijnjaar en wat er verder gebeurt - dat de financiële situatie van Voorschoten beheersbaar is. Dat is op zich goed nieuws. Wat dat betreft is het oordeel aan de raad, maar het kan dus wel.

Dan kom ik bij amendement 350, ingebracht door de SP om een aanpassing te doen aan de egalisatiereserve Sociaal Domein. We ontraden dit amendement, omdat dit niet nodig is. Of dit

Raadsvergadering 10 juli 2025

22

budget nu in de bestemmingsreserve Sociaal Domein zit of in een concernreserve, de raad kan daar te allen tijde over beschikken. Dus we ontraden dit amendement. De heer Maassen (SP): De raad kan er inderdaad te allen tijde over beschikken. Dat is precies wat de wethouder zegt en dat is precies wat voorgesteld wordt in dit amendement. Het college wil graag dat dit geld in de concernreserve zit om het vrij te kunnen besteden. De raad kan met dit amendement ervoor kiezen om te zeggen: ho, vrienden, wacht even, dat geld is voor de zorg. Klopt het dat u dat gewoon liever niet heeft, wethouder? Wethouder Van der Elst: Ik wil erop wijzen dat er niet zomaar vrijelijk beschikt kan worden over de concernreserve. Dat is nog altijd een raadsbesluit. In die zin verandert er dus niks. Ik vervolg met amendement 351. Financieel-technisch is dit uitvoerbaar. Ik wil daar wel bij zeggen - dat is mij ook geadviseerd - dat als dit amendement wordt doorgezet, het dictum technisch iets anders in elkaar gestoken zou moeten worden. Er is een tekstvoorstel. Ik vermoed dat de griffie dat ook heeft. Ik kan het voorlezen, maar als er een schorsing komt, kunnen we daar misschien even naar kijken. Het is een vrij technische exercitie, maar om een vergelijkbare reden ontraden we dit amendement. Als de fracties daar anders over denken, zal er wel een debat volgen.

Ik kom bij de moties, allereerst bij motie 358, waarin het college wordt opgeroepen met de corporaties in gesprek te gaan over woningdelen, splitsen, optoppen enzovoort. Wij doen dat al. Er is ambtelijke capaciteit om dit te doen. Zo zijn we concreet bezig om nu stappen te zetten richting kamergewijze verhuur. Dus wij omarmen deze motie. Dan komen we bij motie 359 over het huisvesten van statushouders. Zoals inmiddels met de raad is gedeeld, is het goede nieuws dat Voorschoten het afgelopen halfjaar de wettelijke verplichting om statushouders te huisvesten, inclusief de achterstand die we hadden, in één klap gerealiseerd heeft. Op de toch wel dreigende interventieladder stonden we inmiddels op trede 4. Op trede 6 volgt mogelijk een indeplaatsstelling, waarbij de provincie huisvesting regelt in een park of zo in Voorschoten, wat wij dan mogen betalen. Dat risico is afgewend, want we staan nu op trede 0. Wat het vervolg betreft: wij volgen de wet. De motie laten we graag aan het oordeel van de raad. Ten slotte kom ik bij motie 361, waarin D66 oproept om andere inzichten te geven over de planning, de capaciteit enzovoort. In onze begroting nemen we op wat we gaan doen, niet alleen in financiële zin, want waar we dat concreet kunnen aangeven, zullen we ook de projecten noemen die we additioneel willen toevoegen. Dan is het aan de raad om daar iets van te vinden.

De voorzitter: Zijn alle vragen aan wethouder Van der Elst beantwoord? Mevrouw Kortekaas (CDA): Ik wil graag een toelichting van de wethouder. Hij gaf bij motie 358 aan dat het eigenlijk al gebeurt en dat hij het beleid dat daarin voorgesteld wordt, in de regio al toepast. Dan wil ik graag weten wat de meerwaarde van de motie is. Wethouder Van der Elst: Als de indiener van deze motie van mening is dat daarmee het belang van het doen van deze dingen wordt aangescherpt en dat dit beleidsmatig wat meer naar voren wordt geschoven, kunnen we ons daar best in vinden. Toegevoegde waarde is er niet zo heel erg veel, want we doen het inderdaad al, zoals u terecht zei. De voorzitter: Dan geef ik het woord aan wethouder De Bruijn om in te gaan op de ingediende moties en amendementen. Wethouder De Bruijn: Voorzitter. Ik ga inderdaad alleen in op de amendementen en een motie. Ik begin met amendement 343 over vroegsignalering. Hoewel de ombuigingen met name gingen over ontdubbeling, staan wij zeker positief tegenover dit amendement. We denken hiermee meer outreachend werk te kunnen doen en daarmee meer huishoudens te kunnen bereiken. Dus positief. Amendement 345 gaat samengevat over de kinderen. De raad weet dat Leidschendam-Voorburg voor ons en Wassenaar de uitvoering doet op het gebied van werk en inkomen.

U weet ook dat bij deze samenwerking wordt uitgegaan van beleidsharmonisatie en dat het beleid eigenlijk pas volgende maand, in augustus, zal ingaan. Hoewel ik wel begrijp dat de financiële situatie er met

Raadsvergadering 10 juli 2025

23

name na de laatste Meicirculaire anders uitziet, moet ik het amendement op dit moment toch ontraden of vragen om het aan te houden richting de begroting. De voorzitter: Aanhouden kan niet. Wethouder De Bruijn: O, dat kan niet. Dan ontraden. Op dit moment is nog steeds niet helder wat de exacte uitvoeringskosten zijn. De verwachting is dat dit ongeveer richting 1 ton gaat, maar ik heb daar geen uitsluitsel over. Wel weten we dat Leidschendam-Voorburg op dit moment - ik zeg: op dit moment - niet de extra capaciteit heeft om dit uit te voeren. Als het amendement nu wordt aangenomen, betekent dat dus dat ik geen garantie heb dat ik daar iets mee kan doen. Vanmorgen heb ik dit ook nog besproken in het portefeuillehoudersoverleg met de drie gemeenten. Als alternatief zou ik wel willen voorstellen dat ik toezeg om bijvoorbeeld bij de eerste begroting zo mogelijk inzicht te bieden in wat dit daadwerkelijk betekent voor de gezinnen, ook in combinatie met de andere regelingen die er zijn, en om te kijken wat de mogelijkheden zijn voor aanpassing van de regeling, wel of niet in samenhang met de andere partnergemeenten, en wat dan de uitvoeringskosten of de eventuele bottlenecks zijn. Dit is in lijn met het eerste deel van het dictum van motie 357 van het CDA onder "roept het college op".

Als het deel daaronder, onder "verzoekt het college", wordt verwijderd in verband met de argumentatie die ik zojuist gaf, is de grondhouding positief. Misschien kan dat een alternatief zijn. De heer Posthuma (PvdA): Ik wil de wethouder in herinnering brengen dat we hier in september vorig jaar voor het eerst over spraken. Toen hebben we in deze raad bijna unaniem motie 339 aangenomen. Volgens mij heeft de wethouder vanaf dat moment kunnen kijken wat de eventuele kosten zijn. Als dan bijna een jaar later wordt gezegd dat we nog steeds niet weten wat de kosten zijn, vind ik dat bijna een beetje lijken op wat zand in de motor strooien. Ik zou eigenlijk willen vragen of u ook niet vindt dat de raad hier gewoon een stevige uitspraak over moet doen en met een amendement moet vastleggen dat u dit gewoon maar gaat regelen met LeidschendamVoorburg. Het maakt me niet uit of dat linksom of rechtsom gebeurt; u gaat dat gewoon regelen. Wethouder De Bruijn: Het is altijd aan u als raad om mij zo'n opdracht mee te geven. Het enige wat ik kan zeggen, is wat ik zojuist heb gezegd, namelijk dat ik dan geen garantie heb dat ik dat kan uitvoeren. Nogmaals, ik begrijp dat de situatie financieel veranderd is. De toezegging die ik net heb voorgesteld of de oproep ten aanzien van de motie wil ik nogmaals benadrukken.

De heer Posthuma (PvdA): De vorige keer heeft u deze motie met een informatiebrief terzijde geschoven. Als wij weer een motie hebben, ben ik bang dat die weer terzijde geschoven zal worden na nog meer onderzoek. Volgens mij is er niet méér onderzoek nodig, weten we heel goed waar het over gaat en moeten we het gewoon gaan doen. Ik zou dus zeggen: succes, wethouder, en voer het alstublieft uit. Wethouder De Bruijn: Dat was geen vraag, maar een heldere boodschap. Ik ga naar motie 360 over het maatwerkbudget. We zijn op dit moment bezig met de uitwerking en het ergens onderbrengen van het maatwerkbudget, zoals u heeft kunnen zien in de Voorjaarsnota. Wij staan positief tegenover deze motie, natuurlijk wel met de toevoeging dat het maatwerkbudget er nog niet is. Zodra we het in werking hebben, zullen we deze motie dus uitvoeren. De voorzitter: Heeft de wethouder gereageerd op alle vragen en opmerkingen? Dat is het geval. Wethouder Schokker: Voorzitter. De CDA-fractie heeft een vraag gesteld over het groenbeleid. Het amendement waar ik op inga, is ook door de CDA-fractie ingediend. U vroeg hoe het staat met de bezuiniging op het groenbeleid. Uit mijn hoofd zeg ik dat voor 2025 € 67.000 is ingeboekt. Dat wordt gewoon verwerkt. Dat gaat vooral via de plantvakken; dat gaat een stukje eenvoudiger. Voor 2026 is een wat hoger bedrag ingeboekt.

Het loopt dus op, volgens mij naar € 150.000 en dan gaat het naar € 200.000. Dat is dus de bezuiniging die de raad ons opgedragen heeft. U wordt binnenkort ook weer geïnformeerd over het groenbeleid. Dan nemen we dat dus verder mee. Daarnaast is er amendement 347 over de SPUK. Daarin wordt gevraagd om die bezuiniging ongedaan te maken. Financieel-technisch is dat mogelijk. Ik denk ook dat het voor Samen Gezond Voorschoten een goede aanvulling zou zijn. Ze verrichten heel veel activiteiten voor de

Raadsvergadering 10 juli 2025

24

verschillende clubs en het zou een goede aanvulling zijn. Dat amendement kunnen we dus aan het oordeel van de raad laten. De voorzitter: Ik vraag de heer Bremmer of hij hier wil komen zitten, zodat ik kan reageren op de motie binnen mijn portefeuille. (De heer Bremmer neemt het voorzitterschap van de vergadering over van de burgemeester.) Burgemeester Stemerdink: Voorzitter. Ik reageer eerst op de inbreng van de VVD over veiligheid. Ik denk dat we met elkaar exact hetzelfde doel voor ogen hebben. Wij komen hier zeker nog nader over te spreken. Dat komt dus goed. Dan de ingediende motie over de vuurwerkshow. Die motie kan het college omarmen. Graag zelfs, want er komt een landelijk vuurwerkverbod aan en we moeten een andere manier zien te vinden om met elkaar een veilig en vooral heel mooi oud en nieuw te gaan vieren, dat ook voor de hulpdiensten weer een feest wordt. Over de terugkoppeling aan uw raad geef ik twee opties mee. Ik weet niet welke ik ga doen qua tijd; daar ben ik eerlijk in. Het liefst zou ik de terugkoppeling over de mogelijkheden al meenemen in de begroting, maar ik weet niet zeker of ik alle informatie al begin oktober heb, want daar hebben we het bij de vaststelling van de begroting in het college over. Anders komt er een raadsinformatiebrief uw kant op die in elk geval voor de begrotingsbehandeling bij uw raad ligt.

Dat zijn de twee mogelijkheden die er zijn. Mevrouw Van Meenen (VVD): De motie klinkt sympathiek. Als we dan gaan denken aan het uitwerken van zo'n voorstel zou ik het vanuit de VVD plezierig vinden als we dat als gemeente niet volledig gaan subsidiëren, maar als we kijken of inwoners en ondernemers dit evenement mee kunnen dragen. We zijn er als Voorschoten natuurlijk aan gewend om dat met elkaar te organiseren en het lijkt ons bijzonder goed om die kracht ook hier te gebruiken. Burgemeester Stemerdink: Ik denk zeker dat dat een vervolgvraag is. Ik zou graag eerst willen kijken of er in Voorschoten een of meerdere locaties zijn die hiervoor in aanmerking komen en wat überhaupt de kosten zijn. Als u het nu aan mij vraagt, weet ik dat oprecht niet. Deze vraag komt dus in november sowieso terug. Dan gaan we vervolgens verder met elkaar hiernaar kijken. Mevrouw Kortekaas (CDA): Mevrouw Van Meenen opperde dat de inwoners van Voorschoten mogelijkerwijs een bijdrage kunnen leveren naast de ondernemers enzovoort, maar zou er dan ook gekeken kunnen worden of crowdfunding een optie zou kunnen zijn? Want er zijn veel inwoners die jaarlijks best veel geld uitgeven aan vuurwerk. Mogelijkerwijs willen zij bijdragen.

Burgemeester Stemerdink: Ik sta overal voor open, maar ik vind het eerst belangrijk om te gaan bekijken of er in Voorschoten of op de grens daarvan - want dat lees ik ook zo in de motie überhaupt een locatie is die voldoet aan alle veiligheidseisen om zo'n vuurwerkshow te kunnen organiseren. Dan wil ik een beetje voor u maar ook voor mijzelf een soort bandbreedte hebben voor de kosten waaraan we moeten denken. Dan komen vervolgens inderdaad alle vervolgvragen aan bod, die ik ook heb. Als we dat in november met elkaar bespreken, hebben we nog een jaar voordat we dat inderdaad gaan doen. Indien het antwoord op de eerste vraag ja is, heb ik er alle vertrouwen in dat we dit netjes met elkaar kunnen gaan uitvoeren. De heer Deuzeman (GroenLinks): Ik moet er natuurlijk een vraag van maken aan de burgemeester, maar ik kan de burgemeester en de collega-raadsleden in ieder geval geruststellen: dit was exact de intentie van de motie. Daarin hebben we de samenwerking met ondernemers en andere georganiseerde partijen expliciet opgenomen. Daar biedt de wetgeving toevallig ook expliciet ruimte voor in het vuurwerkverbod. Dat lijkt ons dus goed. Ik weet niet of het mogelijk is dat de burgemeester in ieder geval een soort stelpost opneemt in de begroting. Ik vind het prima als de burgemeester daar later over terugkoppelt.

Dit lijkt me nou typisch een uitvoerende kwestie waar we als raad niet bovenop moeten gaan zitten. Burgemeester Stemerdink: Ik zeg toe dat ik, als ikzelf een indicatie heb van de mogelijke kosten, een stelpost zal opnemen met een begeleidende tekst waarin staat waarom ik dat bedrag voorstel. Daarin of later in een raadsinformatiebrief komt dan de meer inhoudelijke onderbouwing. Ik doe mijn uiterste best om dat mee te nemen in die begroting, maar ik twijfel of dat haalbaar is, gelet op het moment van vaststelling van de begroting in het college.

Raadsvergadering 10 juli 2025

25

De voorzitter: Ik constateer dat ik de leiding terug kan geven aan mevrouw Stemerdink. (De burgemeester neemt het voorzitterschap van de vergadering over van de heer Bremmer.) De voorzitter: We zijn aan het einde van de eerste termijn van het college gekomen. Ik leg u een keuze voor. Het eten staat beneden al klaar. We kunnen nu dus een hapje eten en daarna de tweede termijn doen. Gaat u daarmee akkoord? Dat is het geval. In de schorsing kunnen we eten én politiek overleggen, want dat hoort erbij. Zullen we om 19.30 uur verdergaan of is dat iets te kort? Om 19.45 uur? Ja, het is misschien beter om tot 19.45 uur te schorsen, want anders moeten we zo schrokken. Sorry, ik ben een beetje van de efficiency. We zien elkaar hier terug om 19.45 uur, tenzij u een seintje geeft dat er iets meer tijd nodig is. De vergadering wordt enige tijd geschorst. De voorzitter: Ik heropen de vergadering. Ik hoop dat iedereen lekker gegeten heeft. De raad is inmiddels compleet; dat is fijn. We beginnen aan de tweede termijn van de raad, met dezelfde volgorde als in de eerste termijn. Er is een gewijzigd amendement 351 rondgemaild. De heer Deuzeman: Voorzitter. Allereerst hartelijk dank aan alle andere fracties voor hun interessante bijdragen in de eerste termijn van de Algemene Beschouwingen.

Mij viel op dat er bij de meeste partijen een grote bereidheid is om te investeren, volgens mij met uitzondering van Voorschoten Lokaal, dat expliciet zei dat het dat wat te veel vond; ik zeg niet dat Voorschoten Lokaal niet wil investeren, maar Voorschoten Lokaal heeft zorgen over de prioriteitenlijst. Ik denk dat die bereidheid belangrijk is en dat we elkaar daarin als raad kunnen vinden. Met name de opmerking van mevrouw Van Meenen dat we misschien een beetje moeten wennen aan weer geld uitgeven is een aardige. Het is misschien een beetje een rare wereld, maar ik denk dat het belangrijk is dat we dat gaan doen in Voorschoten. We hebben er ook al langer voor gepleit en ik was blij om dat ook bij andere partijen te horen. Ik wil ingaan op de reactie van het college op amendementen en moties en ik wil reageren op amendementen en moties van andere partijen. Ik ga eerst in op de reactie van wethouder Van der Elst op amendement 347 over de stelposten-Van Ark; zo hadden we ze niet genoemd, maar dat is inderdaad een mooie term. Het deed mij goed dat de wethouder wist waarop we doelden. Hij is erg actief bij de VNG en is met wethouders Financiën naar de Tweede Kamer geweest. Ik weet dus dat de wethouder erbovenop zit. Het amendement kreeg een negatief advies, omdat de toezichthouder er niet mee akkoord gaat en de stelpost er weer uit haalt.

In ons amendement zeggen wij al dat we dit doen als signaal aan de toezichthouder en het Rijk en ook aan onszelf. Ik realiseer me heel goed dat de toezichthouder dat niet hoeft te accepteren. Tegelijkertijd blijkt uit de Voorjaarsnota, zeker met de Meicirculaire, dat wij geen acute problemen hebben voor exact deze jaren. Ik zou dus bijna zeggen: als we dit willen doen, laten we het dan nu doen. Ik kan me voorstellen dat de wethouder Financiën zich zorgen maakt als we bij het weghalen van die stelposten zwaar negatief uit zouden komen, maar in dit geval is dat geen probleem. Deze begroting gaat hoe dan ook goedgekeurd worden, wellicht met die correctie; daarvan akte. Er zijn gemeenten om ons heen waar dit veel problematischer ligt en waar dit een veel acuter probleem is. Ik denk dat het ook uit solidariteit met die andere gemeenten, precies omdat we met hen zo hebben opgetrokken in de VNG om hier iets aan te doen, goed is als wij die stappen ook zetten. Dat helpt de geloofwaardigheid. Wellicht zitten wij volgend jaar in dat schuitje en willen we dit ook graag doen omdat wij denken dat wij echt meer fondsen nodig gaan hebben. Dan helpt het als we dat het jaar daarvoor ook al hebben gedaan toen we het nog niet nodig hadden. Ik hoor dus wat de wethouder zegt en ik denk dat we dat kunnen accepteren, maar ik zie daarin geen reden om dit niet te doen.

Het college kan motie 356 omarmen; "graag zelfs" hoorden we de burgemeester zeggen. We hebben de winstwaarschuwing gehoord over hoe de terugkoppeling loopt. Het is goed om te horen dat de burgemeester erover nagedacht heeft en dat ze dit wil doen. Dat lijkt ons heel positief. Laten we het inderdaad breed uitzetten in Voorschoten. Het moet niet zozeer een feestje van de gemeente worden, maar een feestje van de Voorschotenaren waar wij in faciliteren. Dus hoe meer partijen daaraan mee kunnen doen, hoe beter. Ik ben erg blij met de reactie en ik hoop dat we brede steun krijgen. Ik zag later trouwens dat de motie ook mede ingediend is door de SP en D66. Dat had ik eerder nog niet gezien. Ik was kennelijk iets te vroeg met het verversen van mijn overzicht. Bij dezen alvast dank voor hun steun; dat had ik in de eerste termijn moeten melden.

Raadsvergadering 10 juli 2025

26

Dan de reacties op de andere moties en amendementen. Een deel daarvan hebben wij zelf mee ingediend. Bij "oordeel raad" zijn wij dus van oordeel dat wij daarin meegaan. Bij amendement 345 hoorden we de wethouder een winstwaarschuwing geven: hij zei dat hij niet weet of hij het kan uitvoeren. Ik denk dat de heer Posthuma daar heel alert op reageerde: dit speelt al een tijdje. Maar wat GroenLinks betreft moeten we ook voorzichtig zijn met ons elke keer te laten beperken door de uitvoerende mogelijkheden in Leidschendam-Voorburg. We hebben al eerder gezegd dat wij als Voorschoten gaan over Voorschotens beleid. We vragen niet om een hele grote aanpassing waarvoor een hele stelselwijziging nodig is. Het gaat om bedragen die we eerder verlaagd hebben en die we kunnen corrigeren. Ik kan mij niet voorstellen dat dit een onoverkomelijk probleem is. Als blijkt dat de wethouder daarmee toch in problemen komt, horen we dat graag. Dan hebben we zijn winstwaarschuwing gehoord, maar we hebben hierover al eerder een motie ingediend. Die motie heeft het college naast zich neergelegd. Het lijkt mij niet zo sterk om weer naar een motie te gaan. Ik denk dat wij wat dat betreft dit amendement gewoon moeten handhaven en het dan maar gewoon in de Kadernota moeten zetten. "Probeert u het maar, wethouder", hoorde ik de heer Posthuma zeggen. Ik sluit me daarbij aan.

Motie 357 van het CDA over de ondersteuning van grote gezinnen zit een beetje op dezelfde lijn. Daar hoorden we de wethouder al over. Even los van het feit dat ik het dictum een beetje opmerkelijk vind - "grotere huishoudens" vind ik een beetje slecht gedefinieerd, maar wellicht kan het CDA daar later nog op reageren - vraag ik me af wat zij aan nog weer een onderzoek hebben. Dit is er al zo lang. We hebben het hier al een paar keer over gehad en we hebben ons als raad al een keer uitgesproken. Om daar nu weer een onderzoek naar te doen en om nog weer een keer met een motie te komen … Ik denk dat we het moeten gaan hebben over wat we wel of niet willen doen en, zoals ik in mijn Algemene Beschouwing zei, wie we willen zijn. Dit is precies zo'n punt. Dit is geen moment om nog maar weer een keer iets in procedure te zetten en weer te vertragen. We gaan het doen en wat ons betreft gaan we dat in deze Kadernota zetten. Dan amendement 349 van de coalitiepartijen over de ozb-lasten. We hebben vorig jaar de ozb behoorlijk verhoogd, ook met het oog op de tekorten die verwacht waren. Belasting heffen is natuurlijk geen doel op zich en we moeten constateren dat we nu al een aantal jaren elke keer heel veel geld overhouden. Hier is ruimte voor. Dan kun je zeggen dat je dat terug kunt geven aan de burger.

Voor ons is dan wel een voorwaarde dat we ook de bezuinigingen terugdraaien die we doorgevoerd hebben, want daar is naast dit amendement ook ruimte voor. Ik denk dat het belangrijk is dat we daarin reëel zijn. Het moet natuurlijk niet zo zijn dat wij bezuinigen en vervolgens een belastingverlaging teruggeven aan de burgers. Ik zie ook dat er snel geschakeld kan worden: zodra we geld overhebben, kan dat terug naar de burgers. Dat is prima. Als er andersom op een gegeven moment wel extra geld nodig is, hoop ik dat deze partijen zich herinneren dat dat echt een optie is. Wij zullen voor amendement 350 en amendement 351 stemmen. We hebben gehoord dat dat technisch kan en we hebben zojuist de aanpassing gekregen. We hebben nog een vraag aan D66 over motie 361. Eigenlijk is onze voornaamste vraag in hoeverre dit moet afwijken van de begroting die we hebben. Stelt D66 hier voor dat wij een begroting krijgen waarin we dingen zetten, met een extra oplage waarin staat welke dingen daarvan we niet gaan doen? Dan zou ik zeggen: laten we dan alsjeblieft onze begroting daarop aanpassen. Op die begroting kunnen wij ook sturen; dat is waar wij als raad onze eigen prioriteiten aangeven. Als blijkt dat wij problemen hebben met de uitvoering, denk ik dat wij daar als raad op moeten gaan sturen en dat wij daar als raad een besluit over moeten nemen.

Ik weet niet of het dan helpt om daar een extra uitvoeringsplan bij te leggen. Wij zijn dus enigszins sceptisch over deze motie, maar wellicht kan de fractie van D66 ons nog overtuigen. Mevrouw Van Meenen (VVD): Voorzitter. Ook ik zal ingaan op de voorliggende amendementen en moties en op onze standpunten daarover. Ik begin met amendement 345. Wij volgen op dat punt de wethouder, die dat amendement ontraden heeft. Daar zijn wij dus niet voor. Het amendement over het terugdraaien van de ombuiging van de cofinanciering SPUK vinden wij heel ingewikkeld. Wij zouden geholpen zijn met een toelichting van de wethouder over welke bezuinigingen er precies zijn geweest en wat we dan moeten terugdraaien. Omdat het over cofinanciering gaat, is ons nog niet helemaal duidelijk wat er bedoeld wordt of - laat ik het zo

Raadsvergadering 10 juli 2025

27

zeggen, want wat er bedoeld wordt, kan het CDA misschien beter toelichten - welke nadelen we ondervinden van de bezuinigingen. Amendement 347 over het VNG-advies over de Kadernota is aan de ene kant sympathiek, want ik ben het met de heer Deuzeman eens dat we in de VNG met elkaar oplopen richting het Rijk. Toch voelen wij eigenlijk niet veel voor steun aan dit amendement, omdat het echt een puur politiek signaal is en omdat het niet financieel noodzakelijk is om het zo te doen. We hebben als Voorschoten vóór de decentralisaties ook jarenlang geprofiteerd van het feit dat we meer uitkering kregen van het Rijk dan we nodig hadden voor het sociaal domein. Toen hebben we slechte jaren gehad waarin we alsmaar moesten bijplussen in het sociaal domein. Nu weten we eigenlijk niet waar we aan toe zijn. Dat is ook het verhaal, want we weten niet wat een eventuele nieuwe regering gaat besluiten. We weten ook niet of de voorgestelde bezuinigingen en verbeteringen in de jeugdzorg echt effect gaan hebben. In die zin gaan we dus niet mee met dit amendement. De heer Deuzeman (GroenLinks): Ja, het is een politiek signaal en het is op dit moment gelukkig niet acuut nodig voor Voorschoten. We hebben op dit moment een meevaller. Dat is ook ernstig anders geweest. In andere gemeenten is die tegenvaller er wél en is het probleem dus veel acuter.

Wat is erop tegen om dit politieke signaal af te geven? Dat heb ik niet goed begrepen uit de bijdrage van mevrouw Van Meenen. Mevrouw Van Meenen (VVD): Waarom nu en waarom over 2028 en 2029? Wat ons betreft ligt dat te ver in de toekomst. We hebben in 2026 en 2027 geen problemen en we voelen er dus nog niet zoveel voor om dat signaal nu al af te geven. De heer Deuzeman (GroenLinks): Het gaat specifiek over 2028 en 2029 omdat er in 2026 en 2027 al vergoeding is gekomen en omdat er nog specifiek over die jaren onderhandelingen zijn. Het is dus in de toekomst, maar het is ook actueel, want die onderhandelingen lopen nu. Verandert dat de zaak voor mevrouw Van Meenen? Mevrouw Van Meenen (VVD): Nee, het is mij bekend dat die onderhandelingen lopen. Het is mij ook bekend dat de jeugdzorg een grote opgave heeft en ongelofelijk hard aan het werk is om dingen te realiseren. De omgeving voor de jeugdzorg is bijzonder in beweging. In die zin wil ik dat ook gewoon zijn werk laten doen en niet op dit moment dit signaal afgeven. Dan de amendementen 350 en 351 van de SP om iets met de reserves te doen. De VVD is daar geen voorstander van. Ik heb al geschetst dat we als Voorschoten bij het sociaal domein soms een plus en soms een min hebben. Dat is nou eenmaal de systematiek die we al jaren volgen. Wat ons betreft is het prima om die systematiek te volgen.

De heer Maassen (SP): Ik ken de VVD als een partij die zich er altijd op voorstaat dat ze solide financieel beleid wil voeren. Mijn vraag aan de VVD en aan mevrouw Van Meenen is dus wat er solider financieel beleid is dan sparen in jaren van overschot, zodat je wat extra vet op de botten hebt op het moment dat er tekorten dreigen. Mevrouw Van Meenen (VVD): Daar zijn de heer Maassen en ik het niet over oneens. De vraag is alleen of je tien verschillende potjes moet maken waar je iedere dag 50 cent in doet of dat je één grote pot maakt waar je in één keer € 5 in doet. De heer Maassen (SP): Als ik thuis met één grote spaarpot spaar en ik tien spaardoelen heb, zal je net zien dat op het moment dat ik het spaargeld voor de vakantie wil pakken, mijn dochter net heeft bedacht dat al het spaargeld voor een nieuwe brommer nodig is. Het lijkt me dus wel handig om dat een beetje te labelen. Wat vindt u daarvan? Mevrouw Van Meenen (VVD): Om heel eerlijk te zijn vind ik het een bijzondere situatie dat uw dochter over uw spaarpot gaat. Wij gaan hier met z'n eenentwintigen over de spaarpot van de gemeente. Daar heb ik wel vertrouwen in. De heer Maassen (SP): Als ik door mijn eigen beeldspraak klem wordt gezet, moet ik maar even ophouden.

Raadsvergadering 10 juli 2025

28

Mevrouw Van Meenen (VVD): We zijn ook geen voorstander van de reserve Volkshuisvesting, zoals ik al zei over verschillende potjes. Bovendien hebben we bij het vereveningsfonds van de sociale woningbouw speciaal aangegeven hoe we dit vullen en waarvoor we het willen gebruiken. Wij voelen er dus niet voor om daar op een extra manier vulling aan te geven. Daarom gaan wij niet mee met dit amendement. Dan de motie over de vuurwerkshow. Uitzoeken kan geen kwaad. Of we het echt moeten gaan doen, gaan we zien. Daar gaat die informatie vast bij helpen. Wij hebben moeite met de motie van het CDA over ondersteuning van de grotere gezinnen in het kader van het dynamisch minimabeleid, omdat het beleid net ingezet is. We weten dus helemaal niet wat het effect daarvan is. Wat ons betreft is het te snel om nu al te gaan repareren. Dan motie 358 over een beter gebruik van de bestaande woningvoorraad. Wij zijn er heel erg voor dat de focus van het college vooral gericht is op het realiseren van woningbouwprojecten en niet op het ontwikkelen van allerlei additionele instrumenten. Daarom zijn wij tegen deze motie. Motie 359 gaat over de huisvesting van statushouders. Daarvan denken we echt: we doen het al en er is geen enkele reden om eraan te twijfelen dat we het blijven doen. Wij vinden de motie dus overbodig en zullen haar niet steunen.

Motie 360 over het maatwerkbudget was eerst anders geformuleerd. Toen was onze gedachte dat er in de Voorjaarsnota al zo'n fonds is gemaakt en dat we moeten kijken of dat werkt. Deze motie verzoekt nu om informatie te geven over het gebruik van het fonds. Daar zijn we natuurlijk voor. Motie 361 over de uitvoerbaarheid en de realisatiekracht lijkt een beetje op een amendement dat wij bij het volgende agendapunt indienen omdat we graag willen weten of de geplande projecten tegelijkertijd uitgevoerd kunnen worden. Ik begrijp de vragen van de heer Deuzeman aan D66 over deze motie. Wij hebben onze motie specifiek gericht op informatie die wij nodig hebben om iets over het gemeentehuis te zeggen. Als je het algemener stelt, moeten we zoeken welke aanvulling we doen op de documentatie die we al krijgen in onze P&C-cyclus. Wij weten dit dus nog niet. Mevrouw Mieremet (D66): Voorzitter. Fijn dat ik de gelegenheid heb om uit te leggen wat motie 361 precies inhoudt, want zij is blijkbaar onduidelijk. Daar kom ik straks op terug. Dank voor de reacties tot nu toe en ook dank aan de wethouders en anderen voor hun reflectie in de eerste termijn. Die helpt. Ik proef ook dat er vandaag ruimte is om de Kadernota nog mooier te maken. Ik dank bij voorbaat iedereen die daaraan meewerkt. Net als de andere sprekers zal ik de amendementen en de moties bespreken en onze visie daarop geven.

Van amendement 343 zijn wij mede-indiener, evenals van amendement 345. Wij zijn voor amendement 346, omdat dit gaat over een mogelijkheid om preventie beter neer te zetten. Dat kan geen kwaad, zoals ik in mijn betoog in de eerste termijn duidelijk heb gemaakt. Wij snappen de reactie van de wethouder op amendement 347, namelijk dat de toezichthouder dan eventueel zegt dat dat niet kan. Maar juist daarom zijn wij hier voorstander van, al is het maar om een signaal te geven. Soms zijn dingen in the end misschien niet uitvoerbaar of kunnen zij niet, maar dat weerhoudt ons er niet van om te zeggen dat we het wel willen. Dat doen we op deze manier. Met amendement 349 zitten wij nog een beetje in onze maag. Ik hoor dus graag de bijdragen van anderen daarover, want wij moeten ons hier nog op bezinnen. Daarover dus later meer. Amendement 350 werd ontraden omdat het niet nodig zou zijn, maar wij willen dit heel graag. Dat steunen wij dus. Dat geldt ook voor amendement 351. Motie 356 hebben wij mede ingediend; die omarmen we dus van harte. Ik wacht heel graag nog het betoog van het CDA over motie 357 af, want wat is "een groot gezin", over hoeveel gezinnen hebben we het en is dit nodig? Daar zijn we naar op zoek. Dus heel graag een toelichting. En welk probleem lossen we op? Niet weer een onderzoek; dan liever uitgeven. Dat is een beetje dezelfde lijn als bij de heer Deuzeman.

Maar wel alleen uitgeven als dat nodig is; dat is eigenlijk hetzelfde als wat de VVD zojuist aangaf. Motie 358 doen we; die hebben wij mede ingediend. Motie 359 is in deze tijd wat mij betreft juist nodig, in tegenstelling tot wat de vorige spreekster zei. Ik hoor hier op rechts dat wij meedoen met motie 360.

Raadsvergadering 10 juli 2025

29

Ik snap dat motie 361 onduidelijk kan zijn. Ik wil daar dus graag een toelichting op geven. In principe gaf de wethouder aan: "Dit doen we al". Als we in de begroting besluiten nemen, krijgen we voorstellen over hoe duur woningbouwprojecten zijn, maar we willen heel graag de samenhang tussen de verschillende woonprojecten zien. Met andere woorden: een prioritering om te zien of het te realiseren is. Dan besluit je dus niet alleen op basis van de vraag of het financieel haalbaar is, maar ook op basis van de vraag of het past binnen wat wij kunnen leveren, niet alleen financieel maar ook in de realiteit. We zijn dus op zoek naar een gecoördineerd verhaal over de prioriteiten van de verschillende projecten. Dat gaat over fysieke projecten, dus projecten in het fysieke domein. Helpt dit? Nee. De heer Van Duivendijk (Voorschoten Lokaal): U zegt "woningbouwprojecten", maar ik neem aan dat u alle grote projecten in het dorp bedoelt, niet alleen woningbouw. Mevrouw Mieremet (D66): Ja, het zijn grote projecten, fysieke projecten. Informatiebrief 33 is daar een voorbeeld van, want dat is iets waar we om gevraagd hebben en wat ons informatie verschaft. Dat zouden we ook graag willen zien bij de begroting. Het is dus niet iets extra's, maar zien dat de dingen die in de begroting staan, gerealiseerd kunnen worden. U merkt dat ik een beetje zoekende ben naar wat precies de informatie is.

Ik snap ook de vraag van mevrouw Van Meenen wat dat precies is en over welke informatie we het hebben. We zijn naast "financieel" ook op zoek naar "realiseerbaar": hoe krijgen we dat duidelijk als we straks de begroting gaan behandelen? Dit is dus een oproep aan de wethouder om ons daarbij te helpen. De heer Van Duivendijk (Voorschoten Lokaal): Ter verduidelijking: het gaat dus ook om projecten zoals het zwembad, het gemeentehuis en dat soort grote projecten. Mevrouw Mieremet (D66): Ja. De heer Maassen (SP): Ik ben ook geïnteresseerd in die verduidelijking, want ik krijg de vinger nog niet helemaal onder wat dan in dat overzicht moet staan over de haalbaarheid van die projecten. Gaat dat over ambtelijke capaciteit, over netcongestie of over hoeveel bouwbedrijven en dus beschikbare vakmensen we kunnen inhuren? Wat is precies de samenhang die wordt opgeschreven en is het wat D66 betreft ook de bedoeling dat daaraan consequenties worden verbonden, zoals prioritering? Daar zou ik graag wat meer duidelijkheid over willen. Mevrouw Mieremet (D66): Dat is een goede vraag van de SP. Misschien kan ik ermee beginnen dat wij niet op de stoel van de organisatie willen gaan zitten om te bepalen wat er moet gebeuren, want wij sturen aan op kaders. Maar wij merken dat wij afzonderlijk projecten beoordelen en zeggen: ja, daar gaat geld naartoe.