Notulen Raadsvergadering 10 juli 2025 (get.)

Als we ze in samenhang kunnen zien, kunnen we misschien zeggen dat we dat niet hadden moeten beslissen, omdat dat niet het belangrijkste was. Een voorbeeld is waarover we het straks na de Kadernota gaan hebben. Dat is iets afzonderlijks, terwijl dat ook in samenhang gezien kan worden, want als we daar heel veel energie in steken, gebeurt dat niet in iets anders. Daar ben ik naar op zoek. Wij gaan dus niet op de stoel van de organisatie zitten om dat te realiseren, maar ik heb meer sturingsinformatie nodig. Informatiebrief 33 is daar een voorbeeld van. Kan zoiets ook een onderdeel zijn van de begroting, zodat we niet alleen op financiën sturen? Bedankt voor de vragen, want die helpen om de vraag helderder te krijgen. De heer Deuzeman (GroenLinks): De uitleg van mevrouw Mieremet helpt wel, maar bij mij rijst dan toch de vraag of dit niet exact de taak van het college is bij het schrijven van een begroting. Ligt die planning niet bij het college? Mevrouw Mieremet (D66): Jazeker, de planning ligt bij het college, maar de keuze van wat we gaan doen, ligt bij ons. Die kunnen we beter maken als we een oordeel van het college krijgen met wat het voorstelt te gaan doen in de tijd en als daar dus een logisch verhaal onder zit qua wat je samen neemt en wat je niet samen neemt.

De heer Deuzeman (GroenLinks): Hoe verschilt dat dan van wat we nu al in de begroting verwachten te zien, namelijk de plannen die het college verwacht uit te voeren? Mevrouw Mieremet (D66): Dat is een goede vraag. Ik hoop dat daar genoeg informatie in staat, zodat we dat kunnen doen. Wij vrezen dat dat niet zo is. Daarom willen we daar aandacht voor.

Raadsvergadering 10 juli 2025

30

De heer Van Duivendijk (Voorschoten Lokaal): Voorzitter. Ik ga ook het rijtje langs. Amendement 343 hebben wij mede ingediend. Amendement 345 zullen wij steunen, omdat wij denken dat een amendement meer druk geeft om deze minimaregeling aan te passen, wat hard nodig is. We hebben het ook afgenomen en het is dus goed om dat terug te draaien. We gaan mee met de vraagstelling van mevrouw Van Meenen over amendement 346 over de SPUK-gelden; daar hebben we ook nog wel wat vragen over, want wij vinden dat ook wat onduidelijk. Wij wachten de beantwoording op dat punt dus af. Wat amendement 347 betreft: Voorschoten Lokaal vindt dat wij veel door landelijke overheden benadeeld worden met allerlei rijksregelingen. Signalen afgeven naar boven vinden wij dus een goed punt. Dit amendement zullen wij dus steunen. Amendement 349 hebben we zelf ingediend. Voorschoten Lokaal is ook erg voor verschotting van financiën, dus voor het labelen van geld. Amendement 350 zullen wij dus steunen. Bij amendement 351 weten we dat nog niet, want er is nu een nieuwe versie binnengekomen. We moeten de tekst nog even goed lezen. Misschien kan de SP toelichten wat de wijziging is; dat wachten we even af. Motie 356 over de vuurwerkshow kunnen we steunen, want het is absoluut goed om dat uit te zoeken om iets te doen met oud en nieuw. Motie 357 is ook nog een beetje onduidelijk.

Daar hebben meer partijen vragen over gesteld. Ik wacht dus de toelichting van het CDA daarop af. Motie 358 over de woningvoorraad zullen wij ook steunen. Wij vinden wonen een belangrijk onderdeel. Alle informatie die wij extra kunnen krijgen en ook kunnen sturen, is dus mooi meegenomen. Motie 359 gaat over de huisvesting van statushouders. Wij denken dat dat op dit moment gewoon goed geregeld is via onze beleidsnotities en de uitvoering. Wij vinden het dus niet nodig om daar nog een extra zet aan te geven. Die motie zullen wij dus niet steunen. Motie 360 over het maatwerkbudget zullen wij wel steunen. Naar aanleiding van de uitleg van mevrouw Mieremet over motie 361 over uitvoerbaarheid en realisatiekracht zullen wij die motie ook steunen, omdat wij het erg belangrijk vinden om de samenhang te zien. Natuurlijk zei meneer Deuzeman terecht dat ook in de begroting de volgordelijkheid van de prioritering en het vrijmaken van gelden en dus welke projecten wanneer worden uitgevoerd te zien zijn, maar een wat meer tekstuele onderbouwing kan geen kwaad. Deze motie zullen wij dus ook steunen. De heer Posthuma (PvdA): Voorzitter. Ik dank het college voor de beantwoording van alle vragen en onze collega's voor alle inbreng. Ik heb goede dingen gehoord.

Zoals een van de collega's al zei, zijn er volgens mij best wel mogelijkheden om elkaar de hand te reiken en om samen de boel een beetje beter te maken. Wat de gemaakte keuzes betreft kan ik me volledig aansluiten bij wat de heer Deuzeman daarover heeft gezegd. Ik wil wel een kleine toevoeging doen over motie 357 van het CDA. Ik zie de goede intenties van het CDA met de motie en ik zie dat het CDA echt graag wil dat het beter wordt, maar ik blijf bang dat de definitie van "groot gezin" het lastiger gaat maken voor de uitvoering doordat je er nog een extra definitie in plakt tussen kleine en grote gezinnen. Maar de vraag is ook wat dat gezin met kinderen hieraan heeft. Als het antwoord alleen "onderzoek" is, vind ik dat gewoon te weinig. Ik hoop dus dat het CDA zich kan aansluiten bij het amendement dat door D66, de SP, GroenLinks en de Partij van de Arbeid is ingediend. Mevrouw Mieremet heeft duidelijk uitgelegd waar de motie van D66 over gaat. Het is mij iets meer gaan dagen. Ik wil nog even overleg plegen om te zien of we daarmee gaan instemmen. Mevrouw Kortekaas (CDA): Voorzitter. Wij hebben al positief gereageerd op amendement 343 over de vroegsignalering. Gezien het verzoek van de wethouder om een deel dat wij juist heel belangrijk vinden uit onze motie 357 te verwijderen, hebben wij besloten om die motie in te trekken. Amendement 345 willen wij heel graag steunen.

We hebben eerder ook het onderliggende beleid gesteund en we hebben altijd aangegeven dat wij, wanneer er geld is voor een verruiming van onze maatregelen, dat graag willen doorvoeren. Hiermee geven we dus ook handen en voeten aan datgene wat wij altijd hebben aangegeven. De heer Posthuma (PvdA): Ik wil de CDA-fractie hartelijk danken voor deze steun. Mevrouw Kortekaas (CDA): Graag gedaan en dank voor uw amendement. We hebben technische vragen gekregen over de cofinanciering van SPUK-breed. Ik laat die technische uitleg graag aan de wethouder, zodat we geen discrepantie krijgen tussen mijn vertaling en datgene wat mogelijkerwijs een betere vertaling is. Ik laat dat dus graag aan de wethouder over. Amendement 347 gaan we niet steunen. Wij hebben ook besloten om

Raadsvergadering 10 juli 2025

31

amendement 350 niet te steunen. Amendement 351 vinden wij heel sympathiek, zeker zoals dat heel helder aangepast is. Wij gaan daar dus in mee, want dat is een hele verbetering. We hebben van de burgemeester voldoende gehoord over de voornemens inzake de vuurwerkshow om daar ook in mee te gaan. Motie 357 heb ik ingetrokken. Wij vinden de inhoud van het dictum van motie 358 heel belangrijk, maar we hebben begrepen dat er een quickscan in de prestatieafspraken staat. Ik krijg graag een toelichting van de wethouder op wat dit inhoudt in relatie tot de prestatieafspraken en waar de verbetering zit als we deze motie aannemen. Wij begrijpen dat een heleboel mensen vinden dat motie 359 mogelijkerwijs vraagt om beleid dat we toch al voorstaan, maar dit is juist iets wat Voorschoten voorstaat en wat het CDA voorstaat. Daarom zullen we motie 359 steunen. We zijn ook positief over en blij met motie 360, die we dus ook zullen steunen. Over motie 361 hebben we alle informatie tot ons genomen. Dank voor alle nuttige vragen, maar we hebben een informatiebrief waarin projecten worden voorgelegd en we hebben een begroting waarin we kunnen prioriteren als wij ergens voorrang aan willen geven. Tot nu toe denk ik dat dit voldoende is. Mocht er in de begrotingsraad een andere conclusie worden getrokken die verbonden is aan de begroting, dan willen we daar graag met u over meedenken.

De heer Maassen (SP): Voorzitter. Ik zal eerst ingaan op de twee van de SP afkomstige voorstellen waarover vragen zijn gesteld. Daarna zal ik het lijstje verder langslopen. Ik begin met amendement 351 over de reserve Volkshuisvesting. Wat er aan de hand is, is dat we nu eigenlijk twee reserves hebben die allebei een volkshuisvestingspotje zijn. Het ene wordt opgeheven en het andere blijft. Het potje dat blijft, wordt gebruikt om projecten met wat extra sociale woningbouw een duwtje in de rug te geven. Dat kan bijvoorbeeld gebruikt worden om, als je een project hebt met 100% sociale woningbouw, uit dit potje per woning een extra bedrag van € 20.000, € 30.000 of € 40.000 - dat hangt een beetje af van wat er precies in de verordening staat - te geven om ervoor te zorgen dat de onrendabele top, zoals dat in jargon heet, wat minder is. Dan hoeft de bouwer wat minder verlies te pakken op de bouw, kunnen die projecten misschien net wél worden gerealiseerd in plaats van net niet en kunnen zij net wat betaalbaarder gerealiseerd worden dan anders het geval zou zijn. Dat potje hebben we al. Dat wordt, zoals in veel gemeenten, gevuld door afdrachten van projectontwikkelaars die een project bouwen met te weinig sociale huur. Als je niet aan de eisen voldoet, betaal je per woning een boete, die het potje ingaat.

Dat is op zich een goed werkend systeem, maar het punt is dat we nu € 0,5 miljoen uit dat andere volkshuisvestingspotje in de concernreserve laten vallen. Het zou mooi zijn als we dat ook in dit potje zouden zetten, want dan zouden we € 0,5 miljoen hebben om nog extra woningen te stimuleren. Qua orde van grootte betekent dit dat je tien tot twaalf extra woningen een subsidie van € 40.000 tot € 50.000 kan geven, waardoor die misschien wél gebouwd worden en misschien wel sociaal gebouwd kunnen worden. Dat is een hele simpele, specifieke manier om te kunnen zeggen: met deze kleine aanpassing kunnen we gewoon net even wat extra woningen gerealiseerd krijgen. Gezien de problemen waarin we zitten en hoe moeilijk we het hebben om het bouwen van sociale huurwoningen van de grond te krijgen, is dit echt iets waarmee we heel snel iets extra's kunnen realiseren. Het dictum is wat aangepast. Dat is geen inhoudelijke wijziging, maar zorgt er gewoon voor dat het voorstel iets beter geformuleerd is.

Het gewijzigde dictum van amendement 351 luidt: "Besluit: Bijlage 2 van de Kadernota (bladzijde 42) als volgt te wijzigen: Het besluit met betrekking tot de Reserve Volkshuisvesting als volgt te verwoorden: het saldo van de reserve volkshuisvesting toe te voegen aan de reserve verevening sociale woningbouw, en de reserve volkshuisvesting op te heffen." Dan motie 358 over het beter gebruiken van de bestaande woningvoorraad. De wethouder zei in zijn eerste termijn terecht: dit doen we al. Nou ja, dat was eigenlijk niet helemaal terecht, want in de prestatieafspraken staat dat de corporaties in kaart brengen wat er kan; punt. Ze doen dan een quickscan. Maar in deze motie gaat het erom dat we niet alleen in kaart brengen welke woningen van de corporaties hiervoor geschikt zijn, maar dat we ook nadenken over de vraag of er in de gemeente regelingen zijn, bijvoorbeeld het bestemmingsplan, die dit lastig maken. Als we dit in kaart hebben gebracht, moeten we onszelf de vraag stellen wat we kunnen doen om dit op te lossen. Dit gaat dus een paar stappen verder dan wat er opgeschreven is in de prestatieafspraken. Het is fijn dat ook het college deze intentie heeft. Dit onderzoek moet ervoor zorgen dat het

Raadsvergadering 10 juli 2025

32

uitvoeren van die intentie concreter wordt. Dat is de bedoeling achter deze motie. Daarom gaat zij verder dan wat het college op dit moment aan het doen is. Dan de resterende voorstellen in volgorde. Wij staan onder amendement 343, evenals onder amendement 345. Amendement 346 gaan wij steunen, evenals amendement 347. Wij hebben twijfels bij amendement 349. We snappen dat het kan en we snappen ook dat het sympathiek is, maar het grote probleem is dat er dan wel weer 2 ton van de begroting afgaat waarvan onevenredig veel terechtkomt bij de mensen die dat niet heel hard nodig hebben, terwijl amendement 345 met heel veel moeite 1 ton per jaar beschikbaar stelt voor de mensen die dat het allerhardst nodig hebben. Als wij zouden moeten kiezen, kiezen we daarvoor. De amendementen 350 en 351 zijn van onszelf. Wij staan ook onder motie 356 en motie 358. Motie 359 is weer van onszelf. Motie 360 steunen wij ook. Na de toelichting van D66 denken wij dat motie 361 net een klein beetje extra duidelijkheid biedt om in samenhang te kunnen besluiten. Wij zullen die motie dus steunen. De voorzitter: We zijn gekomen aan het einde van de tweede termijn van de raad. We gaan naar de tweede termijn van het college. Wethouder Van der Elst: Voorzitter. Amendement 347 gaat over een tekort aan jeugdzorggelden over de jaren 2023 en 2024.

In het rapport van Tamara van Ark is naar voren gekomen dat dit gecompenseerd moet worden. Er is voorgesteld om dat tekort van € 800 miljoen gelijkelijk te verdelen tussen Rijk en gemeenten. Daarbij zou dat tekort in twee tranches - dat is dus die 4 ton in 2028 en 2029 meegenomen kunnen worden. De VNG heeft kennelijk gemeend om daar wat druk op te zetten door te adviseren om dit alvast op te nemen als stelpost. De provincie Zuid-Holland heeft gezegd dat dat niet kan. Naar aanleiding van de inbreng van D66 zeg ik dat het geen eventualiteit is dat de provincie dat zou vinden; nee, dat vindt zij echt. Het is nog ver weg, 2028 en 2029. Onlangs hebben we een gesprek gehad met een aantal wethouders - niet met alle wethouders - uit de regio Holland Rijnland. Het was een informeel gesprek met de benen op tafel. We vermoeden dat vanuit de grotere gemeenten op enig moment een gesprek met de provincie aangegaan zal worden over hoe het precies zit. De premier heeft ten tijde van de Voorjaarsnota aangekondigd in augustus dit jaar een brief hierover te schrijven. Ik weet niet of een demissionaire premier dat ook gaat doen, maar het is dus op de radar. Met mijn financiële pet wil ik wel duidelijk maken dat ik de begroting van de gemeente Voorschoten dermate belangrijk vind dat ik die niet het vehikel vind om daarlangs solidariteitsbetuigingen naar andere gemeenten te doen.

Daar zijn andere wegen voor. We ontraden dit dus werkelijk. Dan de fractie van de SP. Nogmaals, als je onttrekkingen wil doen, uit welke reserve dan ook, ter versterking van het realiseren van sociale woningbouw, kan dat te allen tijde ook uit de concernreserve. Motie 358 gaat over optoppen en splitsen. Het loopt. Bij de verduurzaming en de renovatieplannen voor Vlietwijk lopen we vanzelf tegen een aantal van deze opties aan. Zoals gezegd zijn we met kamergewijze verhuur al een heel eind op weg. Dus nogmaals, het is echt onderhanden. ik zou daar nu geen additioneel onderzoek aan willen wijden. De voorzitter: Zijn alle vragen door wethouder Van der Elst beantwoord? Dat is het geval. Dan wethouder De Bruijn. Wethouder De Bruijn: Ik heb geen vragen gekregen. De voorzitter: Heeft u geen vragen te beantwoorden? Wilt u ook niks meer zeggen? Wethouder De Bruijn: Dat klopt. De voorzitter: Ja, dat weet je maar nooit. Dan geef ik het woord aan wethouder Schokker. Wethouder Schokker: Voorzitter. De VVD en Voorschoten Lokaal hebben vragen gesteld over de SPUK/GALA, in het bijzonder over de cofinanciering. Toen we in 2023 de regeling voor SPUK/GALA hebben opgezet, werd een gemeentelijke bijdrage gevraagd. Zo is het voor een aantal jaren, namelijk voor 2024, 2025 en 2026, ook uitgezet. Daarna is een bezuiniging overeengekomen. Toen

Raadsvergadering 10 juli 2025

33

is die cofinanciering ingezet met zogenaamde bestaande werkzaamheden, dus werkzaamheden van de medewerkers van de gemeente, en was er dus minder geld beschikbaar als uitvoeringsgeld. Er is dus minder geld beschikbaar om te besteden aan acties voor preventie et cetera, waar Samen Gezond Voorschoten op dit moment zo druk mee bezig is. Dit amendement beoogt om weer meer uitvoeringsgeld beschikbaar te stellen en het weer terug te brengen naar het oorspronkelijke niveau, zoals dat in 2024 ook is vastgesteld. Mevrouw Van Meenen (VVD): Mijn gedachte bij deze uitleg van de wethouder is dat we er fte's van hebben ingehuurd en dat we nu geen geld meer hebben om dingen te doen. Klopt die uitleg? Wethouder Schokker: Nee, die klopt niet. Er is gewoon bezuinigd. Het zijn gelden die we vanuit het Rijk krijgen. Er is ook een vorm van cofinanciering. Er komt dus een gemeentelijke bijdrage bij; volgens mij ongeveer 60%. Die hele bijdrage - stel dat dat 2 ton is - is destijds teruggebracht naar € 150.000. Daardoor is er gewoon minder uitvoeringsgeld beschikbaar, maar die cofinanciering moet wel op een bepaald niveau zijn. Daarom is dat ingevuld met bestaande medewerkers van de gemeente. De medewerker Cultuur of de medewerker Sport is dus bepaalde taken daarvoor gaan doen, maar die kan daardoor dus geen andere taken doen of die komt niet toe aan de taken ter uitvoering van de preventie.

Hiermee herstel je dat en ga je daadwerkelijk uitvoeringsgeld beschikbaar stellen voor preventie, dus voor QR-Fit, wandelen, valpreventie en noem maar op. Dat zijn heel belangrijke werkzaamheden. Dat is de achtergrond. Ik zie u knikken. Ik hoop dus dat het hiermee duidelijk is. De voorzitter: Zijn alle vragen van de raad beantwoord? Dat is het geval. Dan sluit ik de beraadslaging en gaan we over naar de stemmingen. Zoals gebruikelijk komen eerst de amendementen in stemming, daarna het al dan niet gewijzigde raadsvoorstel en dan de moties. Motie 357 is ingetrokken en komt dus niet in stemming. In stemming komt amendement 343 van de PvdA, GroenLinks, de SP, D66, de VVD en Voorschoten Lokaal. Het amendement wordt met een digitale stemming aangenomen met algemene stemmen. In stemming komt amendement 345 van de PvdA, GroenLinks, de SP en D66. Het amendement wordt met een digitale stemming aangenomen met 17 tegen 4 stemmen, waarbij de fractie van de VVD ertegen heeft gestemd en de overige fracties ervoor hebben gestemd. In stemming komt amendement 346 van het CDA, GroenLinks en de PvdA. Het amendement wordt met een digitale stemming aangenomen met 17 tegen 4 stemmen, waarbij de fractie van de VVD ertegen heeft gestemd en de overige fracties ervoor hebben gestemd. In stemming komt amendement 347 van GroenLinks en de PvdA.

Het amendement wordt met een digitale stemming aangenomen met 13 tegen 8 stemmen, waarbij de fracties van het CDA en de VVD ertegen hebben gestemd en de overige fracties ervoor hebben gestemd. In stemming komt amendement 349 van het CDA, Voorschoten Lokaal en de VVD. Het amendement wordt met een digitale stemming aangenomen met 20 stemmen tegen 1 stem, waarbij de fractie van de SP ertegen heeft gestemd en de overige fracties ervoor hebben gestemd. In stemming komt amendement 350 van de SP. Het amendement wordt met een digitale stemming aangenomen met 13 tegen 8 stemmen, waarbij de fracties van het CDA en de VVD ertegen hebben gestemd en de overige fracties ervoor hebben gestemd. In stemming komt het gewijzigde amendement 351 van de SP.

Raadsvergadering 10 juli 2025

34

Het gewijzigde amendement wordt met een digitale stemming aangenomen met 17 tegen 4 stemmen, waarbij de fractie van de VVD ertegen heeft gestemd en de overige fracties ervoor hebben gestemd. In stemming komt het geamendeerde voorstel. Het geamendeerde voorstel wordt met een digitale stemming aangenomen met algemene stemmen. In stemming komt motie 356 van GroenLinks, de PvdA, D66 en de SP. De motie wordt met een digitale stemming aangenomen met algemene stemmen. In stemming komt motie 358 van de SP, PvdA, GroenLinks en D66. Het amendement wordt met een digitale stemming aangenomen met 17 tegen 4 stemmen, waarbij de fractie van de VVD ertegen heeft gestemd en de overige fracties ervoor hebben gestemd. In stemming komt motie 359 van de SP, PvdA, GroenLinks en D66. De motie wordt met een digitale stemming aangenomen met 13 tegen 8 stemmen, waarbij de fracties van Voorschoten Lokaal en de VVD ertegen hebben gestemd en de overige fracties ervoor hebben gestemd. In stemming komt motie 360 van de PvdA en GroenLinks. De motie wordt met een digitale stemming aangenomen met algemene stemmen. In stemming komt motie 361 van D66. De motie wordt met een digitale stemming verworpen met 8 tegen 13 stemmen, waarbij de fracties van D66, de SP en Voorschoten Lokaal ervoor hebben gestemd en de overige fracties ertegen hebben gestemd. 8.

Uitkomsten fase 2 huisvesting gemeentehuis Voorschoten (raadsregistratienummer Z/23/078134/385981) De voorzitter: Het voorstel aan de raad is om te starten met de derde fase van het proces businesscase huisvesting gemeentehuis. De raad besloot op 6 maart jongstleden de besluitvorming over dit voorstel naar juli 2025 te verplaatsen. Het college heeft een aanvulling of erratum aan de raad gestuurd, onder andere over de financiële consequenties van de uitgestelde besluitvorming. De heer Posthuma (PvdA): Voorzitter. Ik wil mijn verhaal beginnen met de observatie dat een groot aantal Voorschotense ambtenaren nu op de publieke tribune zitten. Ik wil jullie bedanken voor al het werk dat jullie voor Voorschoten hebben gedaan en hopelijk nog gaan doen. Met jullie aanwezigheid tonen jullie ook jullie betrokkenheid bij het onderwerp dat we nu gaan behandelen. Voor ons als fractie van de Partij van de Arbeid is de kern van deze gemeentehuisdiscussie helder: als we willen dat Voorschoten zelfstandig blijft, moeten we dat ook kunnen dragen. Daar hoort een gemeentehuis bij dat past bij de tijd, bij de opgaven en bovenal bij onze inwoners. Het huidige gebouw is verouderd, niet duurzaam, ongezond, slecht toegankelijk en te klein voor de organisatie die nodig is om onze gemeente goed te besturen.

De ondernemingsraad heeft terecht benoemd dat het huidige gebouw - ik citeer uit een brief van mei 2024 - ten koste gaat van de werkbaarheid samenwerking en gezondheid van onze ambtenaren. Dat kwam al naar voren in de onderzoeken uit 2014 en 2019, in de zogenoemde RI&E. Al in 2021 is daarover gerapporteerd aan de gemeenteraad. Dat is een zeer slechte zaak. Het is opvallend dat dit niet meegenomen is in het huidige coalitieakkoord van de VVD, Voorschoten Lokaal en het CDA. Laten we helder zijn: onze ambtenaren verdienen een veilige, functionele en prettige werkomgeving, niet als luxe maar als randvoorwaarde voor goed werkgeverschap en een goed bestuur.

Raadsvergadering 10 juli 2025

35

De scenario's B tot en met D zijn goedkoop op korte termijn, maar duurkoop op lange termijn. Van het scenario waarin het huidige kantoorpand of de huidige kantoorpanden binnen de gemeentegrenzen betrokken worden, heeft het college overtuigend laten zien dat dat een heilloze weg is. We kiezen daarom voor scenario E: een toekomstgericht flexibel gebouw waarin dienstverlening, participatie en ontmoeting samenkomen, niet alleen voor de ambtenaren maar ook voor onze inwoners, juist omdat dit scenario ook ruimte biedt voor meer dan alleen loketten. Het biedt ook plaats aan onze bibliotheek en andere maatschappelijke voorzieningen. Dat laatste is voor ons ook essentieel. De bibliotheek is meer dan alleen een boekuitleenpunt. Het is een ontmoetingsplek, een leerplek, een leesplek en een schuilplek voor wie digitaal niet goed mee kan. Het is een van de weinige laagdrempelige publieke ruimtes die we nog hebben in het dorp. Dat moeten we juist koesteren, nieuw perspectief bieden en niet opofferen. Het gaat dus niet alleen over stenen, maar over de vraag of we als Voorschoten willen blijven investeren in een zelfstandig, mensgericht lokaal bestuur. Of kiezen we voor afbraak en uitstel en nemen we het risico op verdere uitholling voor lief? Voor ons is de keus dus helder: we kiezen voor toekomstbestendig besturen en een huis van de democratie dat recht doet aan onze taken en onze inwoners.

Daarom steunen we het voorstel van het college om scenario E uit te werken, want wie nu niet durft te bouwen moet straks niet verbaasd zijn als er niets meer overeind staat. De heer Deuzeman (GroenLinks): Voorzitter. Over de noodzaak van de aanpak van het gemeentehuis heeft onze fractie eigenlijk nooit getwijfeld. Ook de brieven van de ondernemingsraad en het college hielpen daarbij, maar eigenlijk hoef je, zeker op een warme dag, alleen maar rond te lopen in het gemeentehuis om te zien dat het niet meer voldoet als werkplek. De ambtenaren die er zitten, verdienen het om niet ondanks maar dankzij hun werkomgeving goed werk te kunnen leveren. Ik denk dat we eigenlijk om exact dezelfde reden op een gegeven moment hier in de raadzaal het meubilair hebben vernieuwd omdat de voering eruit kwam, omdat zo iets gênant is en niet past bij een gemeente die zichzelf serieus neemt en bij onze inwoners en onze ambtenaren. Meneer Posthuma zei het al: zeker als Voorschoten een zelfstandige gemeente wil blijven, moet zij vooruit durven kijken en moeten wij ook durven investeren. Die zelfstandigheid staat onder druk. Daar hebben we het eerder over gehad. Vorig jaar was dat vanwege de financiën misschien meer dan het nu lijkt, maar eigenlijk concluderen we daar juist uit dat we daarom op deze plek meer moeten zijn dan alleen een gemeentebestuur.

Dat is precies waar scenario E op anticipeert: een blijvend waardevolle ruimte voor de toekomst van het dorp. Gecombineerd met de qua nettokosten beperkte verschillen tussen de scenario's, lijkt het ons niet meer dan logisch om dit nu eens goed aan te pakken. We kiezen dus overtuigd voor scenario E. Een belangrijke overweging voor ons is daarbij ook dat de bibliotheek hier een plek krijgt. Het was misschien niet de goedkoopste en zeker niet de snelste oplossing, maar het is wel een oplossing waar we ons als raad op een gegeven moment aan gecommitteerd hebben. In mijn tekst staat letterlijk wat meneer Posthuma al zei: de bibliotheek is allang niet meer alleen een uitleenpunt. Het is de derde ruimte, de plek tussen je huis en de commerciële plekken, waar je heen kunt als je ergens anders moet zijn, waar mensen samen kunnen komen. We hebben initiatieven gezien zoals de Open Library, waarbij mensen er ook 's nachts heen kunnen. Dat past daar prachtig bij. Dat soort voorzieningen horen in het hart van de gemeente, omdat dat past bij wat we als Voorschoten willen zijn. Dit alles vonden we ook al in maart. Wat ons sindsdien is opgevallen en wat echt anders is geworden, is de toegenomen overtuiging van het college. De wethouder liet in de commissie de passie zien dat we eerder, in maart, zo misten en waar we toen om vroegen. Het geleverde erratum is bovendien heel waardevol.

In de commissie waren we al enthousiast over de daarin geopperde mogelijkheid om in een extra bouwlaag ruimte te maken voor de maatschappelijke functies. Dat is niet alleen praktisch, bijvoorbeeld voor het Centrum voor Jeugd en Gezin en Voorschoten voor Elkaar, maar speelt ook direct een locatie vrij voor betaalbare woningen. Dat zullen we toch moeten doen. Maar het past vooral ook bij het ideaal: geen klassiek gemeentehuis, maar een gemeenschapshuis, een plek waar je makkelijk binnenloopt, waar je brede voorzieningen vindt en waar je je welkom voelt. Wat ons betreft is dit dé kans om dat stuk mee te nemen, nu nog relatief voordelig. Het zou zonde zijn om die kans te missen. Daarom dienen we nu samen met de Partij van de Arbeid, de SP en D66 amendement 352 in. Het amendement luidt: "Amendement 352. De raad van de gemeente Voorschoten, in zijn vergadering bijeen d.d. 10 juli 2026, gezien het raadsvoorstel nr. Z/23/078134/385981,

Raadsvergadering 10 juli 2025

36

constaterende dat: a. b. c.

het college in het erratum op het raadsvoorstel de mogelijkheid beschrijft voor het onderzoeken van een extra bouwlaag voor 'sociaal/maatschappelijke aan de gemeente gelieerde instellingen'; een dergelijke uitbreiding naar schatting van het college leidt tot een bescheiden netto verlaging van de structurele kosten van het gemeentehuis; de meerkosten van dit onderdeel voor fase 3 van het proces zo'n € 25.000 bedragen;

overwegende dat: d. e. f. g. h.

het inbrengen van bredere sociaal-maatschappelijke functies, naast de bibliotheek, past in de visie van het vernieuwde gemeentehuis als gemeenschapscentrum; de colocatie van maatschappelijke functies drempelverlagend kan werken voor het gebruik van deze functies door inwoners; deze uitbreiding van functionaliteit bij kan dragen aan het vergroten van het maatschappelijk draagvlak voor de verbouw van het gemeentehuis; het verplaatsen van functies naar een centrale locatie ruimte vrijspeelt voor de herontwikkeling voorzien in de Ontwikkelvisie centrum Voorschoten; het meenemen van deze ontwikkelingen in het proces nu tegen relatief beperkte meerkosten kan worden gedaan;

Besluit de beslispunten van het raadsvoorstel te vervangen door: 1.

2. 3.

Scenario E te kiezen als uitgangspunt voor het maken van het detailontwerp inclusief verdere financiële uitwerking voor het gemeentehuis inclusief bibliotheek, met toevoeging van een extra bouwlaag voor sociaal-maatschappelijke aan de gemeente gelieerde instellingen. In begrotingsjaar 2025 incidenteel een aanvullend budget van € 255.000 ten gunste van programma 0 beschikbaar te stellen voor de uitvoering van fase 3, te dekken middels een onttrekking uit de concernreserve. De begroting conform beslispunt 2 te wijzigen."

We hebben ook gezien, al was het maar in de amendementen toen ze binnendruppelden, dat bij de coalitiepartijen nog veel vragen leven. We hebben begrip voor de zorgen en we zijn ook bereid om mee te denken over de procedurele garanties die we kunnen inbouwen, maar daar staat naast dat wij in ieder geval vertrouwen hebben in wat het college tot nu toe heeft laten zien op dit dossier. We hebben vertrouwen in de wethouder en in hoe hij hiermee is omgegaan en wij denken dat het echt tijd is om knopen door te hakken en het hart van ons dorp te versterken. Ik heb gezegd. Mevrouw Mieremet (D66): Voorzitter. Wat een traject! Er lag een nieuwe wijze van aanpak: we doen het anders dan normaal; we gebruiken de ervaring van de gemeentesecretaris om een andere manier van werken dan normaal te hanteren. We waren heel enthousiast en we zijn dat nog steeds. Een nieuwe manier betekent ook weerstand en het anders doen, maar ook enthousiasme, ook bij D66. We waren benieuwd. We zijn actief betrokken geweest bij bezoeken aan andere gemeentehuizen waarin bibliotheek en gemeentehuis gecombineerd zijn en waarin ook andere organisaties en instanties gehuisvest zijn in het moederhuis, vaderhuis of hoe je het noemen wil. Sommigen hadden een ontmoetingsplek waar je als zzp'er kon werken en tegelijkertijd kwam er een klas binnen die les kreeg in de bibliotheek.

De raad, die ervaring heeft met onder financieel toezicht staan, maakte zich terecht direct zorgen over megaprojecten die heel duur zijn, niet te overzien zijn en straks niet passen bij onze bescheidenheid. Bescheidenheid siert de mens, maar kan ook juist progressie tegengaan; dit zeg ik in aanvulling op de vorige sprekers. "Doe maar rustig en klein; wij kunnen wel met wat minder, want vroeger kon dat ook en dat kan nu dus ook". Er zijn meerdere geluiden in de raad. Daarom verbaast het D66 dat we met een voorstel zitten waarin alles toegeschreven lijkt te worden naar scenario E. Scenario E is op basis van financiën en hergebruik van ruimte misschien wel het beste idee, maar als je wil dat er draagvlak is binnen de raad, was een ander traject na de presentatie van de scenario's misschien handig geweest. Even uit de losse pols: Voorschoten Lokaal wilde een menu, zodat je kon kiezen; het CDA gaf aan dat er misschien een maximumbedrag aangegeven kon worden en dat we daarbinnen keuzes konden maken met een verbouwing; andere partijen wilden B of C en dan ook E uitzoeken, zodat we iets

Raadsvergadering 10 juli 2025

37

te kiezen zouden hebben. De vraag aan de wethouder is waarom de uitwerking niet op die manier is gemaakt, namelijk B en C en E, zodat we de verschillen hadden kunnen zien. Nu hebben we die verschillen zelf moeten opschrijven op de achterkant van een viltje. Dat zorgt er ook voor dat we als raad straks allerlei amendementen met elkaar moeten vergelijken, terwijl ze eigenlijk appels en peren zijn. Daar hebben wij ook last van, want dat maakt de besluitvorming lastig. We zien de reactie van de wethouder op deze uiteenzetting graag tegemoet. Wij zijn voor een hernieuwd gemeentehuis voor het ambtelijk apparaat en voor de bibliotheek. We hebben in de inbreng over de Kadernota al gezegd hoe belangrijk de bibliotheek voor Voorschoten is. Een dorp zonder bibliotheek die functioneert, is meer een soort woonwijk van een regio. De bibliotheek heeft allerlei taken in het sociaal domein die cruciaal zijn om Voorschotenaren mee te laten doen, bijvoorbeeld de Warme Kamer, de taallessen en het belang van educatie voor jeugd en volwassenen. We zijn benieuwd naar de onderbouwing van de amendementen die nog ingediend gaan worden. Ik zeg alvast maar dat onze fractie niet eensgezind is; dat maakt het interessant. De vraag aan de wethouder is ook wat er gebeurt als we tegenstemmen, want we hebben dit al een keer uitgesteld. Wat ons betreft is uitstel geen optie.

Ik hoor dat dus graag van de wethouder. De heer Van Duivendijk (Voorschoten Lokaal): Voorzitter. Het gemeentehuis als moderne werkplek: voor ons ligt het vooruitgeschoven besluit van onze raadsvergadering in maart. Dat werd verschoven, omdat de raad de hoge kosten van dit project graag wilde afzetten tegen de lopende, reeds besloten investeringen, zoals het zwembad, de sporthal, de scholenbouw, de Kruispuntkerk enzovoort, allemaal in het licht van het aankomende ravijnjaar. Al die projecten zijn direct van nut voor de inwoners. Ook een naar behoren functionerend ambtelijk apparaat met een passend onderkomen komt de inwoners ten goede. Dat is weliswaar minder voelbaar voor de inwoners, maar absoluut noodzakelijk. Om die reden heeft de coalitie bij het afspreken van haar akkoord onderkend dat een verbeterslag via renovatie gemaakt moet worden. Betaalbaarheid werd daarbij toen al als kanttekening geplaatst. Met dit verzoek van de coalitie is het college voortvarend aan de slag gegaan. Het college heeft via het architectenbureau UP vijf scenario's gepresenteerd die in de ogen van Voorschoten Lokaal voorbij zijn gegaan aan de vraagstelling. Scenario B komt nog het meest in de buurt van renovatie, maar heeft ook grote verbouwingscomponenten in zich, zoals een nieuwe entree, en is in dat opzicht ook een beetje too much.

Voorschoten Lokaal heeft u als raad al in de behandeling in februari en maart laten weten voorstander te zijn van renovatie en daardoor meer te zien in het uitwerken van scenario B. Omdat dit scenario ook al redelijk duur uitpakt, hebben we bij de behandeling in maart gepleit voor een uitwerking middels een menukaart. Er was ons opgevallen dat er geen zogenoemde nulmeting uitgevoerd is of uitgevoerd zou worden. We hebben daar als coalitie, dus met het CDA en de VVD, middels amendement 323 om gevraagd. Dit amendement zou het college moeten helpen om bij de vraagstelling van het coalitieakkoord te blijven. Omdat amendementen niet automatisch doorschuiven - dat heb ik geleerd bij een uitstel van een voorstel - dien ik dit amendement met een lichte aanpassing opnieuw in, wel met een nieuw nummer, want zij is iets gewijzigd. Laat duidelijk zijn dat alleen Voorschoten Lokaal dit amendement met nummer 353 indient. De strekking is, zoals gezegd, dezelfde en richt zich op het uitwerken van alleen scenario B, met een afschaalbare menukaart. Ik nodig iedereen uit om voor deze aanvliegroute te kiezen, waarmee wij streven naar een mogelijke B-variant of B-min-variant, waardoor we nog meer kosten kunnen besparen ten opzichte van E.

Mogelijk biedt dit amendement sommige raadsleden later deze avond comfort als andere amendementen het niet halen of als de beantwoording van vragen door het college niet voldoende is. Het amendement luidt: "Amendement 353. De raad van de gemeente Voorschoten, in zijn vergadering bijeen d.d. 10 juli 2025, gezien het raadsvoorstel Uitkomsten fase 2 huisvesting gemeentehuis Voorschoten, constaterende dat: a. b.

de gemeente Voorschoten op grond van de arbowetgeving een zorgplicht heeft voor de huisvesting van de ambtelijke organisatie; in het coalitieakkoord 'Voorschoten in verbinding vooruit' ten aanzien van het gemeentehuis (zijnde monumentale bestuurscentrum en huisvesting ambtelijke organisatie) is opgenomen dat 'het geheel renoveren of vernieuwen van het gemeentehuis vanwege de te verwachten hoge investering niet haalbaar lijkt', alsook dat 'we zoeken naar

Raadsvergadering 10 juli 2025

38

c. d. e. f.

een slimme praktische oplossing om toch een gewoon goede werkplek te creëren voor de organisatie'; geen enkel scenario voorziet in bijkomende kosten zoals sloopkosten, tijdelijke huisvesting ambtelijke organisatie, vervangende huisvesting Oekraïners en afboeken van de boekwaarde; een doorrekening van een puur renovatievariant uitgaande van wettelijke (arbo)eisen met betrekking tot ambtenarenhuisvesting ontbreekt; scenario E naar verwachting een te zware belasting gaat leggen op de gemeentelijke financiën en dat daardoor een goedkoper scenario de voorkeur heeft; bijkomende kosten voor het renoveren van het dak en gevels van het moederhuis niet inzichtelijk zijn;

van mening dat: g. h. i. j.

een conditiemeting op basis van NEN 2767 conditieniveau 3 en bijbehorende onderhoudsplanning onmisbare informatie geeft om te komen tot een goed inzicht in de huidige staat van het gebouw welke de basis vormt voor scenario B; er in het dorp andere grote projecten gepland staan en dat bij het behandelen van de Kadernota de financiële ruimte voor dit project pas duidelijk wordt; een doorrekening van een pure renovatievariant inzicht geeft in het verschil tussen wettelijk noodzakelijke aanpassingen en het programma van eisen inclusief het bibliotheekgedeelte; een opsplitsing van het programma van eisen in verschillende deelkosten wenselijk is om op een later moment keuzes te kunnen maken (een zogenoemde menukaart) om binnen een financieel kader te kunnen blijven;

Besluit: Beslispunt 1 te wijzigen in: -

Scenario B te kiezen als uitgangspunt voor het maken van het detailontwerp inclusief verder financiële uitwerking voor het gemeentehuis en bibliotheek. Waarbij de raad meer gedetailleerde informatie inclusief financiële consequenties verwacht omtrent de technische staat, de staat van de installaties, duurzaamheid, arbotechnische conditie, NEN 2767onderzoek, kosten herhuisvesting ambtenaren en Oekraïners, sloopkosten, renovatie kelder, dak, gevels en buitenruimte van het moederhuis en eventuele inverdieneffecten.

Beslispunt 2 toe te voegen; -

De financiële uitwerking voor scenario B vorm te geven als een menu met daarin inzichtelijk NEN 2767-kosten, arbotechnische kosten, kosten bibliotheek en kosten aanvullende wensen, zodat de raad indien nodig keuzes kan maken om de realisatie van het verbeterde gemeentehuis aan te laten sluiten bij de beschikbare financiële middelen van de gemeente Voorschoten.

Beslispunt 2 en 3 te hernummeren naar 3 en 4." Ten aanzien van de andere amendementen van het CDA en de VVD hebben wij voor een duivels dilemma gestaan. De amendementen vragen allerlei aanvullende onderzoeken en kaders. Wij vinden dit ten aanzien van grote en kleine projecten altijd verstandig, maar beide amendementen gaan nog steeds uit van scenario E. Dat vinden wij jammer, want we kunnen de kerstboom optuigen met allerlei aanvullende onderzoeken en kaders, maar het blijft nog steeds een kerstboom. Om die reden zullen wij daar dan ook tegenstemmen. Ten aanzien van amendement 340 heb ik een kleine déjà vu. Tijdens de behandeling in maart werd bij de behandeling van de menukaart verwezen naar het programma Help, mijn man is klusser. Nu worden een optopping en herplaatsing van nog meer instanties naar de locatie aan de Leidseweg voorgesteld. Dit zal het project nog duurder, financieel complexer en onzekerder maken. Eigenlijk is het een voorstel voor een E+++-variant. De heer Posthuma (PvdA): Dit is heel grappig. De pot verwijt nu de ketel, want u was die klusser.

Raadsvergadering 10 juli 2025

39

De heer Van Duivendijk (Voorschoten Lokaal): Dat klopt en blijkbaar doet goed voorbeeld goed volgen. U bent dus ook aan de slag gegaan met uw E++. Dus hulde. Het mag duidelijk zijn dat wij ook niet voor dit amendement zullen stemmen. Wij willen graag benadrukken dat wij als Voorschoten Lokaal voor verbetering van de huisvesting van de ambtenaren zijn. Wij vinden dat de keuze voor B met een afschaalbare menukaart vanuit de gedachte "sober en doelmatig" de meeste besparing, flexibiliteit en financiële wendbaarheid biedt om in fases te gaan werken. Immers, er kan spoedig begonnen worden met het renoveren van het gedeelte waar de ambtenaren werken. Op een later moment kan de bibliotheek verplaatst worden als er een passende en efficiënte oplossing is gevonden voor de herhuisvesting van de Oekraïners. Een bijkomend voordeel voor de Voorschotenaren die dat belangrijk vinden, is dat de bekendste en breedste bocht van het dorp qua look en feel niet zal veranderen. Met een keuze voor B met afschaalbare menukaart kunnen onze ambtenaren snel en vol frisse moed in een vernieuwde omgeving aan het werk voor onze inwoners. Het mag dus duidelijk zijn dat wij ook tegen het raadsvoorstel zullen stemmen. De voorzitter: Om alvast aan verwachtingenmanagement te doen: u heeft op dit moment het meest verstrekkende amendement. Dit betekent dat uw amendement als eerste in stemming komt.

Ik zeg het maar voordat u denkt dat het aan het eind aan de beurt komt. Dat is niet het geval. De heer Maassen (SP): Voorzitter. In de commissievergadering heb ik er al geen geheim van gemaakt dat het voorliggende voorstel voor de SP heel moeilijk is. We vinden het een heel moeilijk voorstel om het op het moment dat het gaat over voorzieningen voor de inwoners van Voorschoten en we nog niet weten of die er gaan komen en of we daar geld voor hebben, zoals een zwembad, een sporthal en scholen, ook te gaan hebben over een nieuw gemeentehuis. Maar het is wel nodig. Het is nodig om het erover te hebben, maar wij vinden dit een heel moeilijk gesprek. We snappen daarom heel goed het uitgangspunt "sober en doelmatig". Ik moet wel zeggen dat wij wat andere beelden hebben bij de uitvoering van "sober en doelmatig". Dan denken we niet meteen aan een grote glazen pui in het park. Maar aan de andere kant: maakt zo'n grote glazen entree nou het verschil tussen een plan van € 9 miljoen en een plan van € 16 miljoen? Nee. Wij gaan niet voor architect spelen, al hebben we echt hele andere beelden bij hoe "sober en doelmatig" eruitziet, maar wij vinden wel dat wij goed moeten kunnen uitleggen waarom we zoveel geld in een nieuw gemeentehuis gaan steken. Natuurlijk moeten wij voor een goede werkplek voor onze werknemers zorgen, maar we moeten ook voor voorzieningen voor onze inwoners zorgen.

Er is één voorziening waarvoor deze gemeenteraad de afgelopen jaren steeds opnieuw heeft geweigerd om de nieuwe plannen aan te nemen. Dat is de bibliotheek. Dat is een voorziening waar wij ons als SP altijd hard voor hebben gemaakt en waarvan wij vinden dat er echt iets moet gebeuren, dat het op de huidige locatie niet meer kan en dat het eigenlijk al tien jaar niet meer kan. Steeds maar opnieuw werden de voorstellen niet aangenomen. Wij zijn er dus voorstander van dat in dit plan een mooie bibliotheek opgenomen wordt, een goede bibliotheek waar onze inwoners iets aan hebben en die op een hele nieuwe manier haar werk als bibliotheek kan doen. De beste manier waarop je dat kan doen, is door dat te integreren met andere voorzieningen, maatschappelijke organisaties, Voorschoten voor Elkaar en het CJG. Daarom hebben wij onze naam onder het "optopamendement" gezet, waarbij ik het college wel meteen wil meegeven dat het misschien niet het allerbeste idee is als dat optoppen letterlijk is en als de maatschappelijke organisaties met hun spreekkamers op de tweede verdieping komen te zitten. Daar zal de architect nog wel even naar moeten kijken. Als hij dan toch aan het kijken is, moet hij ook even naar die glazen pui kijken.

Een belangrijk punt werd al door de heer Deuzeman genoemd: als het CJG een onderdeel wordt van dit nieuwe gebouw, komt de locatie van het oude politiebureau beschikbaar. Het oude politiebureau is nu gemeentebezit en ligt op het pleintje waar ook de sporthal is. Als je dan bezig gaat met het verplaatsen van een sporthal en daar misschien een woningbouwlocatie gaat maken, kun je deze locatie meteen meenemen. Wij zouden het college dan ook willen vragen om in het beoordelen van het optoppen mee te nemen dat er wat extra ruimte voor woningbouw is, al zijn wij er natuurlijk helemaal geen voorstander van dat die woningbouw als kostendrager voor het gemeentehuis moet gaan gelden. Nee, wij willen natuurlijk dat dat betaalbare, sociale woningbouw wordt, maar het kan wel iets opleveren in de businesscase. Mevrouw Van Meenen (VVD): Voorzitter. We hebben al veel gehoord over het gemeentehuis. De VVD is niet tegen een nieuw gemeentehuis. We begrijpen dat het nodig is. We hebben het proces

Raadsvergadering 10 juli 2025

40

doorgelopen. Zoals mevrouw Mieremet al zei: het is een nieuw proces, maar het voelde wel een beetje alsof we werden meegenomen en onderweg weinig keus hadden: er liggen vijf scenario's, we kiezen voor E en we krijgen als raad eigenlijk niet meer informatie over de andere scenario's. Er zijn in de raad ook heel veel verschillende zorgen bij de verschillende partijen. We hebben het over financiering en over de vraag of alle organisaties die hier moeten komen wel in het gemeentehuis kunnen en er is een optoppingsvoorstel. De VVD heeft één hele grote zorg in dit verhaal: wanneer willen we de uitvoering doen? Zoals het nu voorligt, wordt de uitvoering op korte termijn verwacht; volgens mij in 2027. We hebben nu al een hele lijst met investeringen. Dit gaf ik bij de Kadernota al aan: we willen in die jaren miljoenen uitgeven. Tot nu toe zijn wij er door de informatie die we van het college hebben gekregen niet van overtuigd dat deze planning realistisch is. We zijn best voor een nieuw gemeentehuis en we kunnen ons vinden in de keuze voor scenario E als de - in elk geval financieel en qua duurzaamheid - verstandigste keuze. In de voorgestelde planning en in de haalbaarheid van de uitvoering kunnen we ons niet vinden. Daarom dien ik amendement 341 in.

Als wij niet op deze termijn gaan uitvoeren, is het nu niet verstandig om het onderzoek al uit te gaan voeren, want tegen de tijd dat je het wél kan gaan uitvoeren, is het onderzoek verouderd. Dat is voor ons de reden om amendement 341 in te dienen. Het amendement luidt: "Amendement 341. De raad van de gemeente Voorschoten, in zijn vergadering bijeen d.d. 10-07-2025, gezien het raadsvoorstel nr. Z/23/078134/385981, constaterende dat: a. b. c.

d.

de gemeente Voorschoten op grond van de arbowetgeving een zorgplicht heeft voor de huisvesting van de ambtelijke organisatie; het college constateert dat het huidige gemeentehuis niet aan de arbo-eisen kan voldoen; in het coalitieakkoord 'Voorschoten in verbinding vooruit' ten aanzien van het gemeentehuis (zijnde monumentale bestuurscentrum en huisvesting ambtelijke organisatie) is opgenomen dat 'het geheel renoveren of vernieuwen van het gemeentehuis vanwege de te verwachten hoge investering niet haalbaar lijkt', alsook dat 'we zoeken naar een slimme praktische oplossing om toch een gewoon goede werkplek te creëren voor de organisatie'; op instigatie van het college twee fases zijn doorlopen om te komen tot een besluit over een aanpak van een gemeentehuis. Nu liggen er vijf scenario's voor met een aanbeveling voor scenario E;

overwegende dat: e. f. g. h.

de verschillende scenario's elkaar niet veel ontlopen voor wat betreft investering en kapitaallasten conform de tabellen onder 4.1. in het erratum; Voorschoten naast investeren in het gemeentehuis en bibliotheek ook in verschillende voorzieningen voor inwoners wil investeren; het voor de raad niet eenvoudig is om op basis van de huidige informatie en de in het raadsvoorstel voorgestelde informatie een weloverwogen keuze te maken; het zonder de additioneel gevraagde informatie onmogelijk is om na te gaan of het voorgestelde onderzoek nu al moet plaatsvinden;

Besluit: • • •

•

Na beslispunt 1 een nieuw beslispunt 2 toe te voegen: Het maximaal toegestane effect op het structurele begrotingssaldo van scenario E vast te stellen op € 392.000 nadelig, op basis van prijspeil 2026. De beslispunten 2 en 3 te schrappen; Een nieuw beslispunt 3 toe te voegen: Het college op te dragen de raad naast de in beslispunt 1 genoemde informatie ook te voorzien van informatie hoe de investering zich verhoudt tot de andere investeringen in 2027 die al besloten zijn en dan met name voor wat betreft de uitvoeringscapaciteit inpasbaar is. Een nieuw beslispunt 4 toe te voegen:

Raadsvergadering 10 juli 2025

41

•

•

Het college op te dragen de raad te informeren over hoe synergie tussen de functies van het nieuwe gemeentehuis inclusief bibliotheek en de Kruispuntkerk wordt bereikt. Beslispunt 5 toe te voegen: Het college op te dragen de raad te informeren over de huisvesting van de Oekraïners die momenteel in het gemeentehuis gehuisvest zijn, gedurende het realiseren van het nieuwe gemeentehuis inclusief de financiële gevolgen van huisvesting elders. Het college te verzoeken de in beslispunt 3 gevraagde informatie aan te leveren voor de begrotingsbehandeling in november 2025, zodat de raad een geïnformeerde keuze kan maken over scenario en geplande uitvoering."

De heer Van Horck (CDA): Voorzitter. Allereerst dank aan alle aanwezigen. Collega Posthuma zei het al: er zitten veel ambtenaren op de publieke tribune. Die betrokkenheid doet mij deugd. Op een koude donderdagavond, op 3 november 1774, gaf Edmund Burke, de aartsvader van het conservatisme, een toespraak aan zijn kiezers. Die toespraak is bekend komen te staan als "de Bristol-speech". In de kern beschrijft Burke wat volgens hem een goed politicus is. Moet hij altijd luisteren naar de makkelijke mening? Mag hij van een inwoner ook iets terugverwachten? En wat mag een inwoner eigenlijk van hem verwachten? Burke was helder: een luisterend oor, maar uiteindelijk een eigen oordeel. In zijn woorden sprak hij: "Your representative owes you, not his industry only, but his judgement; and he betrays you instead of serving you if he sacrifices it to your opinion." Niet de makkelijke weg, maar de moeilijke weg: je eigen oordeel vormen. Dat is volgens Burke wat een goed politicus is. Het was voor ons makkelijk om ten aanzien van het gemeentehuis voor de simpele keuze te gaan: uitstellen. Dat hebben we al zo vaak gehoord: een onderzoek en nog een onderzoek en dan maar uitstellen; het was zo makkelijk. De aartsvader van het conservatisme zou er het zijne van denken. Het was ook makkelijk om te kiezen voor de nog makkelijkere keuze: gewoon niks doen.

Dat is makkelijk zat, maar het CDA is niet een partij van de makkelijke keuze. Wij willen een keuze maken die goed is voor Voorschoten, onze ambtenaren en onze inwoners. En als coalitiepartij steunen wij ons college wél. Dat was geen gemakkelijke keuze. Wij zijn aangesproken op de hoeveelheid vragen die wij stelden. We waren kritisch, maar laat ik via deze weg, via u, voorzitter, mijn fractiegenoot Mark van Oostrum huldigen voor die kritische houding. Juist dankzij zijn houding, die kritische vragen en die extra antwoorden hebben wij een goed geïnformeerde en weloverwogen keuze kunnen maken. Wij stemmen daarom wat het CDA betreft in met scenario E. Scenario E is voor ons de beste keuze, maar nog belangrijker is dat we als goede werkgever eindelijk, eindelijk de belofte inlossen voor al die ambtenaren. Ik zeg "eindelijk", want het duurde lang. We lossen ook eindelijk onze belofte in voor de bieb. Met dit besluit krijgt Voorschoten een splinternieuwe, toegankelijke en duurzame bibliotheek en wordt de brede maatschappelijke functie van de bibliotheek in Voorschoten sterker verankerd. Dat is goed voor de leesvaardigheid van onze inwoners en voor de spilfunctie die de bieb in ons dorp vervult. Met dit voorstel gaan we een ontwerp uitwerken. Een definitief beeld hebben we in september 2026 maar voor ons is helder dat we het voorstel moeten aanpassen.

Daarom dien ik amendement 348 in. Dat is een lang amendement, want we hebben een aantal voorwaarden. Betaalbaarheid moet voor ons vooropstaan. Daarom willen wij een taakstellend budget. Het kan gebouwd worden, maar dan wel voor € 16,5 miljoen. Indexatie, maar dat is dan ook het budget, want het is en blijft gemeenschapsgeld. Het definitief ontwerp moet langs de raad; u kent ons inmiddels. Dat is voor ons een principieel punt. Bovendien is het belangrijk dat de raad zorgvuldig en duidelijk wordt meegenomen en geïnformeerd. Kan de wethouder dat toezeggen en kan hij ook vertellen hoe het vervolgproces qua informatievoorziening aan de raad eruitziet en hoe die structuur eruitziet? Wij vinden het ook belangrijk dat dit, als we dit doen, niet ten koste mag gaan van andere zaken, zoals de sporthal en het zwembad, maar ook de woningbouwopgave. Voorschoten moet op ons kunnen blijven bouwen. Aan de overkant van de weg bouwen we samen aan de Kruispuntkerk. Wij vinden dat dubbelfuncties moeten worden voorkomen. Graag ook een reactie van de wethouder daarop. Tot slot de communicatie: wij vinden het cruciaal dat dit besluit goed uitgelegd wordt voor draagvlak aan de bewoners: waarom we dit doen, waarom het belangrijk is dat we dit doen en hoe we het doen. Die vragen leven immers.

Kan de wethouder reflecteren op de voorwaarden uit het amendement en de zaken die we daar verder in noemen? Het amendement luidt: "Amendement 348. De raad van de gemeente Voorschoten, in zijn vergadering bijeen d.d. 10-07-2025, gezien het raadsvoorstel nr. Z/23/078134/385981,

Raadsvergadering 10 juli 2025

42

constaterende dat: a. b. c.

d. e. f. g. h. i. j.

de gemeente Voorschoten als werkgever op grond van de arbowetgeving een zorgplicht heeft voor de huisvesting van de ambtelijke organisatie; het college van oordeel is dat het huidige gemeentehuis niet aan de arbo-eisen kan voldoen; in het coalitieakkoord 'Voorschoten in verbinding vooruit' ten aanzien van het gemeentehuis (zijnde monumentale bestuurscentrum en huisvesting ambtelijke organisatie) is opgenomen dat 'het geheel renoveren of vernieuwen van het gemeentehuis vanwege de te verwachten hoge investering niet haalbaar lijkt'; de gemeenteraad d.d. 6 maart 2025 het besluit over het scenario heeft doorgeschoven naar 10 juli 2025; bouwprojecten zoals een nieuw gemeentehuis zich kenmerken door een onzekerheid die zowel: duurder1, binnen de kosten2 en goedkoper3 uit kunnen vallen; nieuwbouw 40 jaar afschrijven mogelijk maakt, terwijl renovatie in 25 jaar wordt afgeschreven waardoor bij nieuwbouw een hoger bedrag kan worden geïnvesteerd tegen relatief lagere kapitaallasten t.o.v.

renovatie; het huisvesten van de bibliotheek die voor de inwoners toegankelijk en bereikbaar wordt in de nieuwbouw tot financiële voordelen kan leiden; we de bibliotheek vervangen in nieuwbouw en daarmee een onmisbare maatschappelijke functie duurzaam faciliteren en dat een overlap moet voorkomen worden tussen (ontmoetings)functies van de bibliotheek en de Kruispuntkerk; een goed geoutilleerd gemeentehuis ten goede komt aan de uitvoeringskracht, legitimiteit, herkenbaarheid en kwaliteit van het bestuur voor de inwoners; op initiatief van het college en middels raadsbesluit twee fases zijn doorlopen om te komen tot een besluit over een aanpak van een gemeentehuis. Nu liggen er vijf scenario's voor met een aanbeveling voor scenario E';

overwegende dat: k.

de verschillende scenario's elkaar niet veel ontlopen voor wat betreft investering en kapitaallasten conform de tabellen onder 4.1 in het erratum; l. door de vertraging als gevolg van het uitstel van de raad van 6 maart 2025 naar 10 juli 2025 de bouwkosten zijn toegenomen en verder uitstel van de besluitvorming zal leiden tot een nog aanzienlijke toename van de kosten; m. een gemeente die zelfstandig wil blijven ook besluitvaardig dient te zijn; n. een goede onderbouwing van de kapitaallasten cruciaal is en deze verder zijn uitgewerkt in de beantwoording van de technische vragen set 784, antwoord vraag 8; o. slagvaardige en duidelijke besluitvorming hand in hand hoort te gaan met duidelijke financiële regievoering en controle ten behoeve van een efficiënte besteding van de Voorschotense belastingcenten; p. de Voorschotense bewoner terechte vragen zal hebben bij de bedragen die gemoeid zijn met de investering van een nieuw gemeentehuis en transparantie over de bouw daarom cruciaal is voor het behoud van het draagvlak onder inwoners; q. Voorschoten naast investeren in het gemeentehuis en bibliotheek ook in verschillende voorzieningen voor inwoners wil blijven investeren; r. de raad behoefte heeft aan gestructureerde betrokkenheid en eindsturing op de kaders middels besluitvorming op het Definitief Ontwerp; Besluit: •

•

Na beslispunt 1 een nieuw beslispunt 2 toe te voegen: Als kaders voor de uitwerking van bovengenoemd scenario (uitgaande van gemeentehuis inclusief bibliotheek) vast te stellen: een investeringsbedrag van € 16,5 miljoen (incl. btw, prijspeil 2026); een maximaal netto-effect op het begrotingssaldo van € 392.000 (prijspeil 2026) nadelig; na het nieuwe beslispunt 2 een nieuw beslispunt 3 toe te voegen: Het Definitief Ontwerp (DO) wordt (inclusief een financiële raming binnen door de raad vastgestelde kaders) ter besluitvorming voorgelegd aan de raad.

Raadsvergadering 10 juli 2025

43

• • •

•

• •

•

Het oude beslispunt 2 te hernoemen tot 4; Het oude beslispunt 3 te hernoemen tot 5; Beslispunt 6 toe te voegen: Het college op te dragen de raad te voorzien van informatie hoe de investering zich verhoudt tot de andere investeringen in 2027 die al besloten zijn, hoe de uitvoeringscapaciteit daarvan inpasbaar is en hoe gegarandeerd wordt dat de uiteindelijke uitvoering van de bouw van dit project niet ten koste gaat van andere reeds besloten projecten en de raad vóór 1 november 2025 over de beantwoording van deze onderzoeksvragen via een informatiebrief te informeren. beslispunt 7 toe te voegen: Het college op te dragen de raad te informeren over hoe synergie tussen de functies van het nieuwe gemeentehuis inclusief bibliotheek en de Kruispuntkerk wordt bereikt, hoe dubbelfuncties worden voorkomen, en dit als separaat onderdeel terug te laten komen in het DO. beslispunt 8 toe te voegen: Het college op te dragen om actief te communiceren over de bouw richting de inwoners om draagvlak en begrip onder inwoners te behouden en te vergroten. beslispunt 9 toe te voegen: Het college op te dragen om oplossingen te formuleren voor een oplossing voor de huisvesting van Oekraïense ontheemden en een financiële onderbouwing daarvan voor te leggen aan de raad.

beslispunt 10 toe te voegen: Het college op te dragen om de mogelijkheid van een gefaseerde oplossing uit te werken en een financiële onderbouwing daarvan voor te leggen aan de raad.

1 https://www.ad.nl/krimpenerwaard/houten-constructie-maakt-nieuw-gemeentehuis-duurderdan-was-voorzien~a64275a7/ 2 https://www.gelderlander.nl/west-betuwe/nieuw-gemeentehuis-geldermalsen-blijft-binnen-dekosten~aa624546 3 Nieuw gemeentehuis Rheden bijna 1 miljoen euro goedkoper dan gepland - Streeknieuws" Dat brengt mij op het amendement van GroenLinks en de PvdA over het toevoegen van de maatschappelijke functies. Mijn fractie vindt dat een sympathiek amendement. Als we daarover willen nadenken, is dit het juiste moment. Wat het CDA betreft is het goed om dat mee te nemen. Met dit besluit bouwen we wat het CDA betreft niet aan een gemeentehuis, maar aan een gemeenschapshuis, een huis vol met publieke voorzieningen, een huis van de democratie, een huis voor onze ambtenaren, waarin als het even kan het Centrum voor Jeugd en Gezin wordt meegenomen, de bibliotheek et cetera. Dit alles wordt duurzaam toegankelijk voor onze bewoners. Bij de macht om een besluit te nemen hoort wat ons betreft ook de verantwoordelijkheid om een besluit uit te voeren. De uitvoering, waarover al veel gesproken is, is voor ons belangrijk. Daarover hebben we in het amendement ook het nodige opgenomen. Wij blijven dit dossier kritisch maar constructief volgen.