Concept notulen raadsvergadering 1 oktober 2025 - gecorrigeerd

(Concept) Notulen raadsvergadering

NOTULEN van de vergadering van de raad van de gemeente Voorschoten, gehouden op 1 oktober 2025 vanaf 20.00 uur. Voorzitter: mevrouw N. Stemerdink, burgemeester. Griffier: de heer E. Krijgsman. Aanwezige leden: de heer mr. drs. C. Bremmer, mevrouw R.E. de Bruin-Van Alphen, de heren A. Deuzeman, W.J. van Duivendijk, G. van den Ende, J.D.A. Haubrich (vanaf zijn beëdiging) en B. van Horck, mevrouw C.L. Ilić, mevrouw P.T.M. Kortekaas-Warmerdam, mevrouw J.G. van der Krogt, de heren P. 't Lam, B. Lavrijsen en E.M.L.H. Maassen, mevrouw K.S. van Meenen (tot haar afscheid), mevrouw E. Mieremet, de heer M.P.A. van Oostrum, mevrouw M.H.R. Persoon, de heren A.L.R. Posthuma en B.W. Reinke, mevrouw J.C. Schroot, mevrouw P. Wijnen en mevrouw M.J.T. Zoun. Aanwezige wethouders: de heer P. de Bruijn, de heer C.J. van der Elst en de heer H.G. Schokker.

1.

Opening, mededelingen en vaststelling agenda

De voorzitter: Een hele goedenavond. Het is bijna 20.00 uur. Dat is het voordeel van een nieuwe raadsfoto maken: we zijn allemaal op tijd. Ik open hierbij de vergadering van woensdag 1 oktober 2025 en ik heet u allen van harte welkom. Er is deze cyclus een andere vergaderdag, want alles wijkt voor Leidens Ontzet: collegevergaderingen en raadsvergaderingen. Iedereen kan morgen en overmorgen dus naar Leiden om daar een mooi feest te gaan vieren. Ik heet uiteraard ook alle gasten op de publieke tribune van harte welkom. Ik heb geen bericht van verhindering ontvangen. Ik kom bij de vaststelling van de agenda. Er is een toevoeging, namelijk het vragenuur. De SP wil vragen stellen over sociale woningbouw aan het Stationslaantje. Ik stel voor dat agendapunt toe te toevoegen. De agenda wordt aldus gewijzigd vastgesteld. De voorzitter: Voor de spreektijden vanavond houden we 15 minuten aan per fractie en 28 minuten voor het college. Ik verzoek eenieder om zich uiteraard aan de spreektijd te houden. We hebben vanavond ook een aantal mooie feestelijke momenten: installaties, een afscheid en een aantal beëdigingen. Dit betekent dat wij vanavond 22 raadsleden in het almighty ICT-systeem hebben. Het is wat het is in het leven: er kunnen er maar 21 hun stem uitbrengen. Als toch ergens een 22ste stem wordt uitgebracht, heb ik een ander probleem, maar dat zien we dan wel weer. 2.

Beëdiging griffier

De voorzitter: Op 26 juni jongstleden heeft uw raad besloten om Eric Krijgsman aan te wijzen als griffier van de gemeenteraad van Voorschoten. Deze aanwijzing ging per 1 september jongstleden in. Uiteraard leggen ambtenaren van de gemeente Voorschoten de eed of belofte af. Hiermee onderstrepen we het belang van werken bij de overheid en de integriteit die we daarbij verwachten. Omdat de heer Krijgsman voor de gemeenteraad werkt, doen we zijn beëindiging nu, in de eerstvolgende inwerkingtreding van zijn dienstverband. Meneer Krijgsman, ik verzoek u om naar voren te komen. Meneer Krijgsman, u legt de belofte af. Ik lees de belofte voor. (De heer Krijgsman legt de belofte af die behoort bij de benoeming tot griffier.)

Raadsvergadering 1 oktober 2025

1

De voorzitter: Nogmaals van harte gefeliciteerd en welkom bij de gemeenteraad van Voorschoten! Namens de hele raad ongelofelijk veel plezier. Fijn dat je er bent, Eric. (Applaus) 3.

Afscheid raadslid

De voorzitter: Katrien, jij hebt aangekondigd je raadslidmaatschap op te zeggen. Ik zou graag een paar woorden aan jou willen toevertrouwen, als je dat goedvindt. Na mij krijg je tijd om iets te zeggen. Als ik dingen zeg waarvan je denkt "matig", kun je daar dus alsnog op ingaan. Ik ga oplezen wat ik tijdens mijn wandelingen heb bedacht toen ik nadacht over deze speech. Lieve Katrien, na 7,5 jaar raadslidmaatschap neem je afscheid. Je ontslagbrief was precies zoals jij ook bent: to the point, er geen doekjes om winden, geen woord te veel, helder. Ik had overigens nog niet eerder meegemaakt dat er gelijk een mededeling volgde over de politieke toekomst van de rest van de fractie, maar ook daarvoor geldt: dat is jou ten voeten uit. Want als het zo is, is het zo en dan zeg je dat ook gewoon, dus helder. We hebben elkaar voor het eerst ontmoet op zaterdagmiddag 6 maart 2021. Het was mijn eerste gesprek met de vertrouwenscommissie waar jij voorzitter van was. Ik mag daar van alles over vertellen, maar de leden niet. Dat is echt heel fijn. Ik ben niet gebonden aan de geheimhouding, maar ik ga er niets over zeggen. Het was een bijzondere periode om elkaar te leren kennen, want de covidmaatregelen waren nog volop van kracht. Het was dus een kennismaking op fysieke afstand. Ik zeg bewust "fysiek", want je hebt de gave om mensen op hun gemak te stellen. Dat deed je ook met mij.

Ons telefoontje een aantal weken later was voor mij memorabel. Je belde mij en vertelde dat de gemeenteraad mij had voorgedragen. Ik was heel blij, maar tegelijkertijd volkomen verbijsterd. Ik had er niet op gerekend. Ik weet nog dat ik aan jou vroeg: "Weten jullie het zeker?" De rest is geschiedenis. Ik heb je daarna leren kennen als een raadslid dat er staat, kennis van zaken heeft en haar verantwoordelijkheid als fractievoorzitter ook neemt, zowel voor de schermen als achter de schermen. Die laatste rol kost meer tijd en energie dan menigeen kan vermoeden. Fractievoorzitter zijn van de grootste partij en ook van de grootste coalitie is niet altijd een benijdenswaardige positie; zo vat ik het samen. Maar je hebt het gedaan, door vooral Katrien te blijven, dicht bij jezelf, waardoor iedereen ook weet wat hij aan jou heeft. Ik heb vaak genoten van jouw optreden in de raad; dat heb ik ook weleens aan jou teruggegeven. Je bent voorbereid, maar zonder papier. Uit het hoofd een logisch verhaal kunnen houden is weinigen gegeven. Jij bent er daar één van. Dat is echt heel knap. Hoeveel interrupties je ook kreeg, in je hoofd wist je precies waar je was gebleven in je verhaal en je pakte dat vervolgens weer feilloos op. Je hebt in de raad ook laten zien dat het heel leuk is om politieke verschillen te hebben.

Als jij en Arnold met elkaar in debat gingen, ging ik er altijd goed voor zitten en liet ik veel te veel interrupties toe; dat geef ik eerlijk toe, maar het was zo leuk. Scherp en hard op de inhoud, maar zacht op de persoonlijke verhoudingen. Als in de emotie toch een keertje de scherpte kwam - want we zijn ook allemaal mensen - dan werd dat uitgepraat. Zo hoort het. Wat ga ik, ook als voorzitter, die discussies missen met jouw vertrek! Het geeft ook aan waar jij voor staat, Katrien, namelijk zorgen voor een goede toon in het debat en respect hebben voor elkaar, of dat nu is in de raad of in gesprekken met inwoners en ondernemers over moeilijke onderwerpen. Ik beloof je dat ik er alles aan zal doen om dat respect te behouden en daar waar mogelijk en nodig te bewaken en te verbeteren. Ik wil je ook als mens bedanken, want dat ben ik ook af en toe. Toen het vanuit mijn privéleven noodzakelijk was om jou te informeren over wat er op dat moment speelde, voelde ik mij volledig vrij om jou daarin mee te nemen; het was ook noodzakelijk dat ik dat deed. Ik wist dat die informatie bij jou in goede handen was en dat die niet verder zou komen. Wat een rijkdom is dat voor een burgemeester om zo'n voorzitter van een vertrouwenscommissie te hebben, want het is in mijn positie nogal essentieel dat sommige zaken binnenskamers blijven.

Ik meen uit de grond van mijn hart dat ik woorden tekortkom om je daarvoor te bedanken en om te kunnen zeggen hoe fijn dat voor mij is geweest. Je gaat de raad verlaten en het stokje overdragen. Meer ruimte voor je maatschappelijke carrière, zoals je aangeeft in je brief. Maar ik hoop ook: meer ruimte voor het thuisfront en je hobby's. Dat

Raadsvergadering 1 oktober 2025

2

hoop ik echt, want ik weet dat je een paar hele leuke hobby's hebt. Ik denk dat je ook daar tijd en ruimte voor moet gaan maken. Ik begreep in elk geval al dat er thuis wordt gekeken naar wie de afstandsbediening nu gaat, maar dat ga je vanzelf merken. Je moet ervan genieten. Het zal echt een aantal maanden kosten om een beetje af te kicken van dit - laten we eerlijk zijn met z'n allen licht bizarre theater. Maar daarna vraag je jezelf af: hoe heb ik het in vredesnaam allemaal ooit gedaan, al die uren? Zo werkt het namelijk ook. Lieve Katrien, dank je wel voor al je inzet voor Voorschoten. Het ga je goed en ik hoop je nog vaak als inwoner te treffen in Voorschoten. Ik stel voor dat we over een paar maandjes gezellig met z'n tweetjes gaan lunchen om bij te praten, want dat kunnen wij heel goed onder vier ogen. Dank je wel voor alles. Het ga je goed! (Applaus) De voorzitter: Ik heb voor jou uiteraard een mooie bos bloemen en een mooie herinnering aan je 7,5 jaar raadslidmaatschap. Ik hoop dat het thuis een mooi plekje krijgt en dat je er nog eens op terugkijkt en dan denkt: het was toch wel onwijs leuk! Mevrouw Van Meenen (VVD): Dank je wel, Nadine. Wellicht is het teleurstellend, maar ik heb vandaag toch een heel klein briefje meegenomen, want als het onderwerp Katrien is, is het altijd wat lastig om het verhaal consistent te houden. Vandaar een klein spiekbriefje.

Dat waren hele mooie woorden waar ik ontzettend van bloos. Ik wil jullie meenemen in wat het raadslidmaatschap voor mij heeft betekend. Dat doe ik aan de hand van drie dingen: ten eerste de resultaten - want daar ga ik voor, het halen van resultaten - ten tweede onze samenwerking en ten derde wil ik een stukje "persoonlijk" met jullie bespreken. Ik kijk eerst naar de resultaten. Nadine gaf aan wanneer wij elkaar hebben leren kennen. Ik ben in maart 2018 begonnen in de raad. Toen kwam Voorschoten net onder financieel toezicht uit. We waren in de raad best wel in een kramp over alles wat financiën aanging. Alles ging ook over financiën, want we hadden geen geld. Hoe kregen we nou dat geld en hoe kregen we grip op dat geld? Het doet me ontzettend deugd dat het bij de afgelopen Kadernota ging over "we moeten meer uitgeven" en "hoe krijgen we het geld uitgegeven?" Want het gaat inmiddels hartstikke goed met Voorschoten. Het blijft spannend; we zijn een overheidsorgaan. Dat betekent dat je inkomsten nooit zeker zijn, maar dat wil niet zeggen dat we op dit moment geen fantastische grip hebben op onze financiën en dat wij daar als raad inzicht in hebben en weten wat we willen. Soms willen we niet allemaal hetzelfde, maar dat is waarvoor we zijn ingehuurd. Het leuke is dat we wel een beeld hebben van wat er kan, wat er niet kan en wat we willen.

Dat vind ik echt een heel leuk resultaat. Het cultureel centrum was voor mij een beetje aan het eind van de vorige periode. Toen hebben wij als VVD ergens de stekker uit moeten trekken. Dat lijkt dan heel erg op: wij willen het niet en wij ontnemen het dorp iets. Maar wij wilden het wél, maar niet op deze manier. Ik voelde me er dus verantwoordelijk voor om het in deze periode wél met elkaar te realiseren, want natuurlijk gunnen we het dorp een goede culturele accommodatie. Daar hebben we ons hard voor gemaakt en volgens mij hebben we dat gerealiseerd. Het is nog net niet helemaal klaar, maar het komt eraan; daar ben ik van overtuigd. Ook woningbouw is nu een ontzettend belangrijk thema. We hebben met elkaar toch echt een aantal projecten erdoor gekregen. Ik noem Intratuin, Arsenaal/Segaar, Beresteyn, het kloosterproject. Het leuke is dat we het kunnen zien: er wordt gebouwd, er is opgeleverd en er gebeurt wat. De grootste uitdaging is nu het volhouden van die pijplijn, zodat er gebouwd blijft worden, want toen ik in de raad kwam, lag het al een tijdje stil. We moeten met elkaar dus echt zorgen dat het door blijft gaan, zodat er inderdaad voor alle potentiële inwoners hoop is op een woning in Voorschoten, want van zo'n geweldig dorp mogen best meer mensen meegenieten. Het is misschien wat minder aansprekend, maar ook project Adegeest, de riolering, vind ik heel belangrijk.

De eerste periode ging het alleen maar over: we moeten zoveel kilometer riool onderhouden en we hebben het weer niet gedaan. Inmiddels kunnen we zeggen: we hebben project Adegeest. Daar wordt de komende jaren heel hard aan gewerkt en we hebben nog een aantal andere projecten op stapel staan. Ook daar hebben we met elkaar dus een slag aan gegeven, zodat we iets hebben wat doorgang kan vinden. Genoeg over resultaten, denk ik.

Raadsvergadering 1 oktober 2025

3

Dan de samenwerking. Nadine gaf al aan dat fractievoorzitter zijn van de grootste partij in de raad en in de coalitie best een uitdaging is. Ik heb met vier van de zes partijen samen in een coalitie gezeten. In de toekomst is voor de VVD natuurlijk nog alles mogelijk, nu de PvdA zich aansluit bij GroenLinks en de SP landelijk zegt dat ze mee wil regeren. Ik denk dus dat er hoop is dat de VVD met alle partijen in deze raad samen kan werken. Maar los van de coalitie werken wij altijd met elkaar samen. Dat is ook leuk: er is de coalitie, maar er zijn ook altijd opties om met de oppositie samen te werken en om voorstellen samen beter te maken. Dat is leuk: verschillen overbruggen, continu met elkaar in gesprek zijn, niet bang zijn om even te appen of te bellen. Ja, met de PvdA heb ik goede discussies gehad, maar als je elkaar in de voorbereiding op de raadsvergadering aan de telefoon hebt, wordt mij ook weleens gevraagd wat ik vind van een amendement en dan zeg ik: nou, daar zit misschien wel iets in. Daar heb ik de PvdA weleens mee kunnen verrassen. Wat ik ook heb geleerd in deze samenwerking, vooral in coalitieverband, is dat politiek emotie is. Hoezeer je verstandelijk ook allerlei dingen wil en dingen uit wil kristalliseren - ik ben van informatie verzamelen, belangen ontdekken enzovoort - af en toe vliegt de vlam gewoon in de pan.

Ik vind het altijd heel verrassend als dat je overkomt, maar het is ook mooi, want dan raakt het je. Het is ons dorp en wij willen daar het beste voor. Het is heel bijzonder om met elkaar te zien dat het ons ook zo hoog zit, maar uiteindelijk vinden we elkaar weer. Dat vind ik een heel fijn gevoel. Dan een stukje van mijn persoonlijke reis in deze 7,5 jaar. Toen ik begon met de raad … Ten eerste had ik gezegd: ik ga het niet doen, want wat moet je in de raad? Het kost veel te veel tijd en die ga ik daar niet aan besteden, want ik heb allerlei andere dingen te doen. Ik had een jong gezin. De kinderen gingen naar de middelbare school. Kon ik de kinderen wel aan hun lot overlaten? Dat vond ik ook een moeilijke. Ik lach er nu om, maar ik was jarenlang thuis geweest. Na mijn werk had ik voor mijn kinderen gezorgd en ik kwam 's avonds nooit meer over straat. Ik vond dat best een beetje spannend: moet ik 's avonds mijn huis uit? Ik heb ontdekt dat dat in dit dorp best kan. Gelukkig maar; we hebben oog voor veiligheid. Niet te veel tijd eraan besteden is hopeloos mislukt. Ik zei: het wordt minder dan 15 uur in de week. Dat is echt hopeloos mislukt. Maar goed, het is ook verslavend. Je voelt je verantwoordelijk en je wil het doen. Dan kost het tijd. Hoe je het doet? Tijdens het koken bellen; dat was zeker op raadsvergaderingsavonden gebruikelijk. Dat hoorde erbij.

Verder op allerlei momenten bellen, appen enzovoort. Het is gelukt. Voor mezelf constateer ik dat ik ook een enorme groei heb meegemaakt. Wat je met elkaar leert, is met elkaar tot overeenstemming komen met allerlei verschillende methoden. Soms moet je even afstand nemen en soms moet je juist weer iemand opzoeken. Soms moet je het hebben over de argumenten en dan moet je het weer over het gevoel hebben. Dat soort dingen heb ik hier geleerd of verbeterd. Het is gewoon hartstikke leuk om te doen en je moet het hier met alles doen; je moet elkaar vasthouden en vinden als je resultaten wil bereiken. Ik vond het fantastisch om dat proces mee te maken en dat neem ik in mijn maatschappelijk leven mee. Kort voordat ik in de raad ging, ben ik omgeschoold van het bedrijfsleven naar een publieke sector. Daar kan ik deze vaardigheden heel goed gebruiken en dat vind ik ontzettend leuk. En dan nu … Er zijn 7,5 jaar verstreken. Waarom zeg je het op? Het kost heel veel tijd. Ik wil ook weer eens andere dingen doen. Ik vind nieuwe dingen doen ontzettend leuk. Het is spannend. Je gaat uit je comfortzone. Je geeft iets op wat je vertrouwd is en wat je leuk vindt. Een sprong in het diepe, maar dat is uiteindelijk leuk. Je komt weer bovendrijven en je krijgt weer nieuwe energie. Ik wil iedereen, echt iedereen, heel hartelijk danken voor de samenwerking en voor de mooie tijd.

Ik wens jullie als raad ook nog een hele mooie toekomst. Ik zou zeggen: ga zo door; doe mooie dingen voor het dorp. Dank jullie wel! (Applaus) De voorzitter: Dank je wel, Katrien, voor je mooie woorden. Met het afscheid van een raadslid gaan we automatisch door naar het volgende agendapunt. 4.

Installatie nieuw raadslid

De voorzitter: De opvolger van mevrouw Van Meenen is de heer Jaap Haubrich. We moeten uiteraard eerst besluiten over zijn toelating tot de raad, zoals dat officieel heet. Om dit te beoordelen heeft de commissie Geloofsbrieven onderzoek gedaan. Ik geef de heer Bremmer het woord om als voorzitter namens deze commissie verslag uit te brengen.

Raadsvergadering 1 oktober 2025

4

De heer Bremmer (CDA): Voorzitter. Voor zo'n belangrijk besluit ga je natuurlijk goed zitten als commissie Geloofsbrieven. Je gaat dan niet over één nacht ijs. Samen met collega's Bart Lavrijsen en Arnold Posthuma, voortreffelijk geassisteerd door Minke van de griffie, hebben wij afgelopen maandag vergaderd. Het is eigenlijk een heel bijzonder moment: het gaat om een installatie van iemand die straks meteen fractievoorzitter wordt. Ik vind het best wel eervol om nu het rapport voor te lezen. Ik zal dat doen en de betrokkene niet langer in spanning houden. De commissie uit de raad van de gemeente Voorschoten heeft de geloofsbrief en verdere bij de Kieswet gevorderde stukken ontvangen die zijn ingezonden door Haubrich, J.D.A. (voornaam Jaap), wonende te Voorschoten. Op 8 september 2025 is bovengenoemde persoon benoemd tot lid van de gemeenteraad. De commissie rapporteert de raad dat zij bovengenoemde bescheiden heeft onderzocht en in orde heeft bevonden. Gebleken is dat de benoemde aan alle in de Gemeentewet gestelde eisen voldoet. De commissie adviseert tot zijn toelating als lid van de gemeenteraad. Mede namens Arnold Posthuma en Bart Lavrijsen, de commissie. De voorzitter: Dank u wel voor de grondige werk. We gaan dus over tot de benoeming van de heer Haubrich tot raadslid. Ik verzoek de heer Haubrich om naar voren te komen. U legt de belofte af. Ik lees de tekst voor.

(De heer Haubrich legt de belofte af die behoort bij de benoeming tot raadslid.) De voorzitter: Van harte gefeliciteerd! (Applaus) De voorzitter: Welkom in de raad. Ik wens u ongelofelijk veel succes, maar vooral heel veel plezier in een van de mooiste ambten die ons land kent, namelijk gemeenteraadslid in je eigen dorp. U mag op uw plek plaatsnemen. Alvorens we gaan schorsen voor de felicitaties hebben we nog een beëdiging te gaan. 5.

Beëdiging burgercommissielid

De voorzitter: De fractie van de VVD heeft ook een nieuw burgercommissielid aangedragen: de heer Marcel Versteegh. In de commissieverordening is afgesproken dat de commissie Geloofsbrieven ook voor nieuwe commissieleden het onderzoek doet. Ik geef nogmaals de heer Bremmer het woord om hiervan verslag te doen. De heer Bremmer (CDA): Voorzitter. Het was een lange vergadering maandagmiddag. Dat begrijpt u: een tweetal personen. Arnold Posthuma, Bart Lavrijsen en ondergetekende hebben zich ook gebogen over de formalia van de heer Versteegh. Ik lees ons rapport, onze bevindingen, voor. De commissie uit de raad van de gemeente Voorschoten heeft de geloofsbrief en verdere bij de Kieswet gevorderde stukken ontvangen die zijn ingezonden door Versteegh, M. (roepnaam Marcel), wonende - niet verrassend - te Voorschoten. De commissie rapporteert de raad dat zij bovengenoemde bescheiden heeft onderzocht en in orde bevonden. Gebleken is dat het voorgedragen burgercommissielid aan alle in de Gemeentewet gestelde eisen voldoet. De commissie adviseert tot zijn toelating als lid van de raadscommissie. Dat was het namens onze commissie van drie. De voorzitter: Dank u wel, ook weer voor dit werk dat u heeft gedaan. Ik verzoek de heer Versteegh om naar voren te komen. Ook u legt de belofte af. Ik lees de belofte voor.

(De heer Versteegh legt de verklaring en belofte af die behoort bij de benoeming tot raadscommissielid.) De voorzitter: Van harte gefeliciteerd!

Raadsvergadering 1 oktober 2025

5

(Applaus) De voorzitter: Ook voor de bloemen en ook u heet ik welkom in dit illustere gezelschap. Heel veel plezier als commissielid! Ik schors de vergadering tot 20.35 uur voor alle felicitaties. De vergadering wordt enige tijd geschorst. 6.

Vaststellen raadsnotulen van 3 juli 2025 en 10 juli 2025

De notulen worden ongewijzigd vastgesteld. 7. 7.1. 7.2. 7.3.

Lijst van ingekomen stukken voor de gemeenteraad Brieven van instellingen of burgers; Informatiebrieven van het college van B en W Schriftelijke beantwoording van vragen uit de raad

Mevrouw Kortekaas (CDA): Voorzitter. We hebben een klein lijstje. In plaats van voor kennisgeving aannemen willen we van brief 2842 over de brug bij Allemansgeest graag beantwoording en een cc aan de raad. Van de brieven 2850 en 2887, beide van de Vrienden van Voorschoten, willen we de vragen graag beantwoord zien en willen we graag een cc aan de raad. De brieven 2858, 2859, 2860 en 2861 willen we ook graag beantwoord zien met een cc aan de raad. Dat betreft een zienswijze op de herontwikkeling van het Treubplein. Ook brief 2876 over een zienswijze op een verkeersbesluit willen we graag beantwoord zien met een cc aan de raad. De voorzitter: Alle brieven worden altijd beantwoord. Dat is regulier. Mevrouw Kortekaas (CDA): Mag ik één toevoeging doen? Met betrekking tot informatiebrief 51 over de evaluatie van de BOPA hebben we met GroenLinks een motie voorbereid. Die willen we aan het einde van de vergadering als motie vreemd aan de orde van de dag indienen. De voorzitter: Dat kan niet meer, want ik heb de agenda al vastgesteld. Dat is dus niet meer mogelijk. Mevrouw Kortekaas (CDA): O. We nemen het nog in beraad. De voorzitter: Dat heb ik gedaan bij agendapunt 1. Daarmee houdt het helaas op. Zoals ik al aangaf, worden alle brieven uiteraard beantwoord, maar de afschriften van de door u genoemde brieven zullen naar de raad gaan.

Dat spreekt voor zich; de griffier heeft alle nummers genoteerd. Met inachtneming van het bovenstaande wordt besloten overeenkomstig de voorstellen tot afdoening. 8.

Vragenuurtje en actuele bestuurlijke aangelegenheden

De voorzitter: Zoals gezegd heeft de heer Maassen van de SP aangegeven vragen te willen stellen over de sociale woningbouw aan het Stationspleintje. Ik geef eerst de heer Maassen het woord en daarna de wethouder. Vervolgens krijgt de heer Maassen de gelegenheid om vervolgvragen te stellen en hebben ook de andere raadsleden de gelegenheid om vervolgvragen te stellen. De heer Maassen (SP): Voorzitter. Vorig jaar, in mei 2024, besprak deze raad het voorstel om tijdelijke woningen neer te zetten. Op mijn initiatief werd toen amendement 293 ingediend, dat werd aangenomen. In dat amendement stond: niet verdergaan met tijdelijke woningen, maar bij een van de locaties die waren aangewezen voor die tijdelijke woningen, het Oude Stationslaantje, zo veel mogelijk permanente sociale huurwoningen neerzetten. Dat amendement is aangenomen. Het college is ermee aan de slag gegaan en heeft alweer een paar maanden geleden informatiebrief 33 naar de raad gestuurd, waarin wordt gerapporteerd over de voortgang van alle woningbouwlocaties, dus ook van deze woningbouwlocatie. Toen ik een paar weken geleden iets opzocht in die brief, viel mij iets op wat mij natuurlijk veel eerder had moeten opvallen. Maar ja, er zijn weleens van die zinnetjes die je over het hoofd ziet. Het ging om het allerlaatste zinnetje van

Raadsvergadering 1 oktober 2025

6

de alinea over het Oude Stationslaantje: "Programmatisch is 20% middenhuur toegevoegd." Het college heeft dus besloten om middenhuur toe te voegen in het woningbouwprogramma. Dat kan niet, want de gemeenteraad heeft een besluit genomen. In dat besluit staat dat er 32 sociale huurwoningen, het liefst 120 sociale huurwoningen, moeten komen. In het besluit is alleen sprake van het neerzetten van sociale huurwoningen. Het college heeft het besluit van de gemeenteraad dus genegeerd en op eigen initiatief aangepast. Ik wil graag van het college weten waarom dat is gebeurd en of het college het zelf ook niet heel erg karig vindt om dit middels één zinnetje, verstopt in een informatiebrief van veertien pagina's, aan de raad mee te delen. Wethouder Van der Elst: Voorzitter. Natuurlijk hebben wij uit de raadsvergadering van 23 mei amendement 293, ingediend door de SP en unaniem aangenomen, erbij gepakt. In het dictum lezen wij het volgende; daarover lijkt een verschil van mening te zijn. Bij punt 1 staat: "Eén locatie aan te wijzen, te weten het Oude Stationslaantje, voor de bouw van minimaal 39 permanente sociale huurwoningen".

Bij punt 2 staat: "Te onderzoeken of aan het Oude Stationslaantje meer woningen kunnen worden gerealiseerd door een andere vorm van fundering" - daarmee werd toen heien bedoeld - "waarbij de vestiging van 120 permanente sociale huurwoningen als wenselijke uitkomst wordt gezien" van een onderzoek dat nog uitgevoerd moest worden. Dat is iets anders dan een raadsbesluit. Het is een wenselijke uitkomst van een onderzoek dat gaande was. "De uitkomst van dit onderzoek mee te nemen in een aan de raad voor te leggen verzoek tot bindend advies": dat doen we met alle ruimtelijke plannen, zoals woningbouwprogramma's. De raad gaat daarover; u staat wat dat betreft aan de knoppen. We besluiten dus niet als college. U gaat als raad besluiten over het uitwerkingskader dat aan u zal worden voorgelegd ter besluitvorming. Het is dus niet één zinnetje; er komt een volledig ruimtelijk kader op u af. Omwille van de tijd probeer ik te mogen volstaan met deze toelichting. Anders ga ik nu al in op de motivatie die leidt tot een stukje middenhuur. De heer Maassen (SP): Voorzitter. Ik had ook om een toelichting gevraagd. Die zou ik dus graag willen ontvangen van de wethouder. De voorzitter: Dan valt die nog in de eerste termijn. Wethouder, vervolg uw beantwoording. Wethouder Van der Elst: Dat is dus de toelichting van dat wat we nog aan de raad gaan voorstellen ter besluitvorming.

Het toch toevoegen van een deel middenhuur komt de haalbaarheid van het plan ten goede; daarbij moet ook worden gedacht aan de financiële haalbaarheid van het plan. Het parkeren van auto's en fietsen op het Stationslaantje kan dan beter worden opgelost. De bestaande snelfietsroute zal blijven en moet worden omgelegd. De hindercirkel van het spoor maakt dat er kostendragers moeten zijn om de kostbare geluidsdempende voorzieningen in deze woningen aan te brengen. Er kan meer kwaliteit aan de omgeving worden toegevoegd door in ieder geval een stuk diversiteit. En er is duidelijk behoefte aan het toevoegen van zowel sociale huur als middenhuur, want in onze samenleving zijn er ook mensen die net iets te veel verdienen voor sociale huur. Die komen dan niet aan de bak. Bovendien bevordert het realiseren van middenhuur ook de doorstroming vanuit sociale huur. Er is dus ook een belang van sociale huur geborgd. Vanuit de corporatie Rijnhart, waarmee wij inmiddels een eind op weg zijn in de uitwerking: 120 sociale huurwoningen en verder niks op één plek is heel veel van hetzelfde op één plek, wat bevordert dat de sociaal-maatschappelijke uitdaging de verkeerde kant opgaat.

Om cohesie te krijgen tussen bewoners van de 120 woningen en de omwonenden dicht in de buurt, is het op basis van de ervaringen van de corporatie beter om toch wat menging aan te brengen, waarbij ook een financieel aspect, de financiële haalbaarheid, gediend wordt. Bovendien blijft het een forse uitdaging om deze lastig te bebouwen locatie - zij is daarom ook lang niet in beeld geweest - te realiseren. Dat is de toelichting. De heer Maassen (SP): Voorzitter. Met deze toelichting is inhoudelijk niet zoveel mis. Ik vraag me dus af waarom we die niet eerder hebben gekregen als dit al een halfjaar geleden bekend was. Ik zal de wethouder toch een klein lesje staatsrecht geven. In het amendement staat: tussen de 39 en de 120 sociale huurwoningen. Een amendement is een besluit; de raad heeft dit besloten. Er is op geen enkele wijze sprake van middenhuur. Als er dan voor het college inhoudelijke redenen zijn om het toch anders te doen dan de raad heeft besloten, verwacht ik van het college iets meer dan één zinnetje in een brief van veertien pagina's, terwijl er dus wel een goede inhoudelijke onderbouwing blijkt te zijn. Ik wil dat het college daar nog even op reflecteert: waarom is dat niet op deze manier gegaan? Ik hoor ook graag van het college dat dit voortaan anders gaat.

Raadsvergadering 1 oktober 2025

7

De voorzitter: Zijn er anderen die over dit punt een vraag aan de wethouder willen stellen? De heer Deuzeman (GroenLinks): Voorzitter. In aanvulling op uitstekende vragen van de heer Maassen, die ik ook bedank voor zijn scherpte hierin: waarom vindt de wethouder het nodig om, als hij inhoudelijke redenen geeft waarom we af moeten wijken van een besluit dat er ligt, weer met semantische spelletjes te komen over hoe het er misschien gestaan heeft en om te zeggen dat je, als je het net op een bepaalde manier leest, er ook van uit kunt gaan dat er iets anders stond dan wat de raad duidelijk bedoelde toen het amendement ingediend werd? Ik zou daar toch ook een reflectie op willen. Wethouder Van der Elst: Voorzitter. De manier waarop de informatie tot nu toe naar de raad gekomen is, is het halfjaarlijkse rapportagestuk over de ontwikkeling van ruimtelijke projecten. Dat is terugkijken; dat is een stand van zaken. Dat is niet een voorstel aan de raad om akkoord te gaan. Dat gaat nog komen. We slaan dat niet over. Het wordt nog aan de raad voorgelegd en dan is het aan u om daarvan te vinden wat u daarvan vindt. Ik geloof niet dat we in een semantisch spelletje gekomen zijn. Het college is opgeroepen een onderzoek te doen met een wenselijke uitkomst en we doen ons best. Het aantal sociale huurwoningen zoals dat er nu voor staat, ligt tussen de 39 en de 120, namelijk op 96.

Daarnaast worden we in bredere zin natuurlijk opgeroepen om zo veel mogelijk te bouwen. En wat we hier doen, is allemaal gereguleerde huur. We denken dus dat we precies dat doen wat we samen besloten hebben. De voorzitter: Ik constateer dat we aan het einde zijn gekomen van het vragenuur. 9. Hamerstukken 9.1. Intrekken Brandbeveiligingsverordening Voorschoten 2010 (raadsregistratienummer Z/25/100709/450549) Dit voorstel wordt zonder beraadslaging en zonder stemming aangenomen. 10.

BESPREEKPUNTEN

11.

Omgevingsvisie Voorschoten 2040 (Z/24/089378/460758)

De voorzitter: Met dit raadsvoorstel ligt de omgevingsvisie ter vaststelling voor. De omgevingsvisie beschrijft op hoofdlijnen de belangrijkste ambities en beleidsdoelen op het gebied van de fysieke leefomgeving voor het grondgebied van de gemeente Voorschoten. Het is een brede integrale visie en schetst de ruimtelijke ontwikkeling van ons dorp richting 2040. Ik constateer dat er vele moties en amendementen zijn aangekondigd. Dat is mooi; dat is democratie. Ik verzoek u om in uw inbreng de nummers te noemen van wat u indient, zodat we zeker weten dat alle aangekondigde moties en amendementen daadwerkelijk zijn ingediend en daarmee onderdeel uitmaken van de beraadslaging. Meneer Haubrich gaat gelijk zijn maidenspeech houden en voert als eerste het woord. Stoer! De heer Haubrich (VVD): Dan hebben we het maar gehad. De voorzitter: Dat zei ik vroeger ook als ik een spreekbeurt had op school. Een maidenspeech mag niet worden onderbroken. Dus goed luisteren en bewaar uw vragen. De heer Haubrich (VVD): Voorzitter. Een paar persoonlijke woorden alvorens op de omgevingsvisie in te gaan. Dit is natuurlijk niet de eerste keer dat ik het woord voer in deze zaal, maar wel vanuit deze nieuwe rol en positie. Dit is dus een bijzonder moment.

Ik vind het dan ook heel fijn dat vanavond familie en gezin aanwezig zijn om dat mee te maken; dan kunnen jullie ook eens zien waar ik eigenlijk uithang als ik weer eens een avond laat terugkom van het gemeentehuis. Fijn dat jullie er zijn. Ik had ook voor Katrien een klein dankwoord voorbereid, maar ik constateer dat Katrien inmiddels naar huis is gegaan. Dat doe ik dus later in persoon. Drie weken geleden had ik een gesprek met de kandidaatstellingscommissie voor de raadsverkiezingen van maart volgend jaar. Daar werd mij onder andere gevraagd wat ik van de afgelopen drie jaar vond en of ik nog een periode door zou willen. Ik heb daarop geantwoord dat ik

Raadsvergadering 1 oktober 2025

8

het heel leuk en waardevol werk vind, dat ik het ontzettend naar mijn zin heb en dat ik zeker nog een periode door wil. Dat komt enerzijds doordat ik deel mag uitmaken van een goede en ervaren fractie, waar ook ruimte is voor humor en gezelligheid. Maar misschien komt het nog wel meer doordat ik gemerkt heb dat met alle fracties hier, coalitie én oppositie, op een hele goede manier op de inhoud samen te werken valt. Dat vind ik niet alleen prettig; het helpt mij ook in de oordeelsvorming, want je krijgt te maken met invalshoeken waar je zelf nog niet aan gedacht had. Dat vind ik zeer waardevol. Er wordt met respect en interesse naar elkaars standpunten geluisterd. Een van de leden van de kandidaatstellingscommissie was Leendert de Lange, voorzitter van de gemeenteraad van Wassenaar. De voorzitter: En van de Nederlandse Reddingsbrigade. De heer Haubrich (VVD): Ook nog! Laten we het er maar op houden dat hij kon bevestigen dat het er niet in alle gemeenteraden zo aan toegaat. We waren het erover eens dat het nergens goed voor is als er te veel partijpolitiek gedoe is en als mensen elkaar vliegen gaan afvangen in debatten en op social media. De sfeer knapt daar niet van op, de besluitvorming wordt er niet beter van en de gemiddelde inwoner zit daar niet op te wachten. Bert Jan Urban, onze vorige griffier, nam vijf maanden geleden op deze plek afscheid.

Ook hij refereerde aan die bijzondere sfeer in deze raad. Ik heb die woorden van Bert Jan niet alleen opgevat als een feitelijke constatering dat dat zo is in deze raad, maar ook als een persoonlijke opdracht aan mezelf om dat op waarde te schatten, om daar zuinig op te zijn en om daar dus ook zelf actief aan te blijven werken. Ik hoop dat te mogen doen met velen van u, zoals hier vanavond aanwezig. Dank u wel! (Applaus) De heer Haubrich (VVD): En dan naar de inhoud, de omgevingsvisie. Normaal gesproken vraag je je af of een raadsvoorstel wel helemaal in de haak is als er veertien amendementen en drie moties over ingediend worden, want dat zou suggereren dat heel veel niet in orde is. Maar mijn indruk is dat er in dit geval iets anders aan de hand is, namelijk dat we vanuit de nieuwe Omgevingswet eigenlijk voor de eerste keer met zo'n document te maken hebben. Misschien zijn we een beetje zoekende: wat hoort nou allemaal wel of niet in zo'n document thuis? Althans, dat is voor mij en mijn fractie best een beetje een puzzel geweest.

Je zoekt naar: welk detailniveau moet je hebben in zo'n document, wat regel je hier en wat regel je in de onderliggende plannen, zijn we compleet of moeten we er voor de zekerheid toch maar een passage over een bepaald onderwerp in verwerken om er zeker van te zijn dat het erin staat? Ik heb ook moties en amendementen gezien in de zin van: wat is nou wijsheid met betrekking tot evalueren en actualiseren en wat is daar het juiste moment voor? Ik denk dat die zoektocht voor iedereen aanwezig is geweest. Maar in algemene zin zijn we best tevreden met de visie die er nu ligt. Er is veel werk in geïnvesteerd. In raadsateliers is veel opgehaald. Wij denken dat dit voor nu houvast biedt als langetermijnvisie voor de fysieke leefomgeving. Mede gezien de spreektijd is het onmogelijk om nu alle amendementen en moties inhoudelijk door te nemen. Ik beperk me tot ons eigen amendement en de voorstellen die wij kunnen steunen. Ons eigen amendement gaat over pagina 68 van deze omgevingsvisie. Daar staat nu dat we voor een deel van Voorschoten een collectief warmtesysteem zien als de meest geschikte optie voor aardgasvrije verwarming. Het is heel goed dat we iets over die warmtetransitie opschrijven, want van de zaken die een forse impact kunnen hebben op de fysieke leefomgeving is dit natuurlijk wel een serieuze, maar dan moet datgene wat je daarover opschrijft, wel kloppen.

Dat is in dit geval niet in lijn met wat deze zelfde raad op 15 mei jongstleden hierover besloten heeft. Meneer Maassen zei zojuist dat als een amendement aangenomen wordt, dat een opdracht aan het college is. Op 15 mei hebben wij middels een unaniem aangenomen amendement besloten dat niet alleen naar die collectieve warmtenetten gekeken moet worden, maar dat we in bredere zin alle alternatieven en technieken willen bekijken. Daarmee is de huidige passage in de omgevingsvisie niet in lijn. Daarom dienen wij vanavond amendement 365 in, dat dus is bedoeld om dat weer met elkaar in lijn te krijgen. Het amendement is medeondertekend door het CDA, D66 en Voorschoten Lokaal en luidt: "Amendement 365. De raad van de gemeente Voorschoten, in zijn vergadering bijeen d.d. 1 oktober 2025, gezien het raadsvoorstel vaststellen voorstel Omgevingsvisie Voorschoten 2040,

Raadsvergadering 1 oktober 2025

9

constaterende dat: a.

b. c.

bij het vaststellen van het raadsvoorstel uitgangspunten warmtebedrijf van 15 mei 2025 amendement 332 (unaniem) is aangenomen, dat expliciet aangeeft dat het nog op te richten warmtebedrijf, naast een collectief warmtesysteem, ook andere technieken en alternatieven om wijken aardgasvrij te maken zal onderzoeken; op pag. 68 par 5.4.3 van de omgevingsvisie alleen staat 'Voor een deel van Voorschoten zien we een collectief warmtesysteem als de meest geschikte optie voor aardgasvrije verwarming'; de uitwerking van geschikte alternatieve opties plaatsvindt in de warmtevisie die na deze omgevingsvisie wordt uitgewerkt;

overwegende dat: d.

in de omgevingsvisie nog geen definitieve stelling genomen kan worden of en waar een collectief warmtesysteem de meest geschikte optie is;

Besluit: Beslispunt 2 te wijzigen in: De Omgevingsvisie Voorschoten 2040 vast te stellen met de volgende wijziging: De zin op pagina 68 paragraaf 5.4.3. onder het kopje ‘Duurzame warmte: 'Voor een deel van Voorschoten zien we een collectief warmtesysteem als de meest geschikte optie voor aardgasvrije verwarming.'; Te vervangen door: 'Voor een deel van Voorschoten kan een collectief warmtesysteem de meest geschikte optie voor aardgasvrije verwarming zijn. De Raad heeft uitgangspunten vastgesteld voor een mogelijk op te richten regionaal warmtebedrijf. Hierbij is gevraagd ook andere technieken en alternatieven te onderzoeken om wijken aardgasvrij te maken.'" Daarnaast staan we positief tegenover amendement 362 van D66 om de passage over Vlietland weer te wijzigen in de oorspronkelijke tekst in plaats van de tekst die Leidschendam-Voorburg daarvoor heeft aangedragen. Daar hebben we ook in de commissievergadering van 11 september over gesproken. We kunnen ons ook vinden in amendement 364 van het CDA, waarin gevraagd wordt om de locatie IJsbaan te schrappen als locatie voor onderstation van Liander. We willen daarmee de netverzwaring niet bemoeilijken, maar wij kunnen de politieke uitspraak ondersteunen dat dat verre van de meest ideale locatie is voor zo'n onderstation. Op de overige amendementen kom ik na de eerste termijn van het college terug.

De heer Deuzeman (GroenLinks): Voorzitter. In de commissie waren wij best kritisch op dit stuk. Dat neemt niet weg dat er veel ambtelijke tijd en energie in is gaan zetten; de heer Haubrich maakte daar ook gewag van. We zien ook dat er heel veel verzameld is en dat er heel veel input opgehaald is. Wat er ligt, is een goede basis. We willen dus onze waardering uitspreken voor het werk dat hierin gestopt is. Onze fractie denkt alleen dat er met die basis net te weinig gedaan is. Het doel van de hele Omgevingswet, waar we nu daadwerkelijk mee beginnen, is het stroomlijnen van de hele besluitvorming rond ruimtelijke ordening. Het moet makkelijker worden om gewoon dingen gedaan te krijgen. Eén stap is dat we heldere politieke en bestuurlijke kaders neerzetten, waarbinnen je de ruimte krijgt om dingen te doen waarvan je denkt dat ze goed zijn. Zoals het Rijk het gevat verkoopt: van "nee, tenzij" naar "ja, mits". Het klopt natuurlijk dat procedures stroperig zijn en dat de doorlooptijden lang zijn. Dat vinden we allemaal. Dat is frustrerend. Wereldwijd worstelen landen daarmee. Heldere algemene kaders in plaats van bureaucratisch wat aanrommelen en allemaal regeltjes maken kunnen absoluut helpen, maar het is moeilijk om die op te stellen. "Ja, mits" klinkt natuurlijk fantastisch: je mag doen wat je wilt.

Totdat je buurman bijvoorbeeld besluit om varkens in zijn achtertuin te gaan houden. Dan hoop je toch dat iemand ooit vastgelegd heeft dat dat niet kan. Ik heb ooit een slaapkamerraam naast een varkenstuin gehad. Leuke beesten, maar die lucht wil je echt niet. Het voorbeeld is misschien een beetje flauw, want het zal niet zo heel snel gebeuren, maar we weten allemaal dat juist in de ruimtelijke ordening belangen echt keihard kunnen botsen. Dat zien we eigenlijk bijna maandelijks in de

Raadsvergadering 1 oktober 2025

10

commissie WRG als er weer eens onmin over iets is. Dan is het verleidelijk om te zeggen: dat loopt wel los; dan grijpen we wel in. Maar het punt is juist dat de hele Omgevingswet wil voorkomen dat wij steeds op het laatste moment ingrijpen, want dat is het bureaucratische gepuzzel waar mensen vanaf willen. En vergis je niet: er valt heel veel geld te verdienen in de ruimtelijke ordening. Dat betekent dat alle ruimte die er is, gewoon gepakt gaan worden. Je moet dus aan de voorkant die kaderstelling serieus nemen. Wij moeten kiezen wat we wel of niet willen, want anders wordt dat straks voor ons gekozen doordat iemand denkt: hé, wacht eens even; dat kan gewoon. In het hele stelsel van de Omgevingswet is deze omgevingsvisie het punt voor de politieke keuzes. Zij is bindend voor de gemeente, staat erbij; dat wordt hier ook in benoemd. Er komt nogal veel achteraan, zoals we zojuist ook hoorden. De programma's worden uitgewerkt door het college. Er komen uiteindelijk omgevingsplannen, die dan weer vastgesteld moeten worden door de raad. Dat is zo, maar dat zijn allemaal afgeleiden van wat er nu gebeurt en ook een gedetailleerd eindproduct. Je moet er niet aan denken dat wij bijvoorbeeld bij alle bestemmingsplannen straks moeten gaan amenderen in de zin van "dit zo en dat zo", zeker niet als je op dat moment nog de keuzes moet maken.

Dat zou niet alleen onwenselijk en juridisch kwetsbaar zijn, het is ook praktisch ondoenlijk om dan nog te sturen. Deze omgevingsvisie moet dus eigenlijk het hele ruimtelijkeordeningsbeleid integraal gaan dragen. Dat is ontzettend ingewikkeld. Om eerlijk te zijn is de Omgevingswet op dit punt een beetje een onding, maar we hebben het er nu mee te doen. Ik ben in de commissie uitgebreid ingegaan op, zoals wij dat zien, het in deze omgevingsvisie ontbreken van juist die politieke keuzes. Er wordt heel veel aangestipt in de zin: daar moeten we keuzes in maken. De vraag is dan wat die keuze is, maar die staat er juist niet in. Ik ga het hier niet allemaal herhalen, maar de hoeveelheid amendementen spreekt wel een beetje voor zich. Ik snap dat al die amendementen er liggen. Ik heb ook waardering voor de collega-fracties die dat gedaan hebben. Je hebt een drang van: laten we kijken wat we ervan kunnen maken. Een deel van die amendementen is ook gewoon een verbetering. Die zullen wij steunen; laten we daar duidelijk over zijn. Ik zal hier in de tweede termijn meer over zeggen, maar de fractie van GroenLinks heeft hiernaar gekeken en vraagt zich af of dit nou het fundamentele probleem is.

Gaan we het probleem van die keuzes nou oplossen door amendementen hierop los te laten? Dat is onbegonnen werk, maar ik vind eigenlijk ook dat je inhoudelijke keuzes niet op een zolderkamertje in elkaar moet flansen en dan maar moet hopen dat zij er, in dit geval, op een woensdagavond doorheen komen. Je kunt je afvragen of we als raad in de positie gebracht hadden mogen worden dat we dat nu kennelijk toch aan het doen zijn. Deze omgevingsvisie moet eind volgend jaar af zijn. We hebben dus nog een jaar. GroenLinks zou eigenlijk willen dat we die tijd nemen om dit toch nog verder uit te werken. We krijgen dan niet alles uitgewerkt en opgelost, maar we kunnen het wel aanscherpen en zo scherp mogelijk maken. We denken ook dat we na de vaststelling niet achterover kunnen leunen. Als de Omgevingswet kan werken, moet de omgevingsvisie zich ontwikkelen en geactualiseerd worden. We zien erin staan dat we dat eens in de vier jaar gaan doen. Om eerlijk te zijn: als we dit circus eens in de vier jaar met veertien amendementen gaan doen en dan hopen dat we ergens uitkomen, geloof ik niet dat we daar vrolijk van worden. Ik geloof ook niet dat dat heel productief is. Dan is de omgevingsvisie jaren achterhaald en dan is het bij de vaststelling allemaal weer veel te massaal om er echt een inhoudelijke discussie over te hebben.

Wij denken dat de enige werkbare manier is om op onderwerpen dingen bij te werken als dingen duidelijk worden. Dat zal misschien ook wel moeten, want de omgevingsvisie is bindend voor de gemeente. We kunnen dus geen dingen besluiten die afwijken van wat in de omgevingsvisie staat; dat moet je bijwerken. Dat geeft ruimte voor een gerichte discussie, bijvoorbeeld over hoogbouw, verkeer, groen of een ijsbaan. Deze omgevingsvisie is wat ons betreft voor politieke sturing. Daar moeten we gewoon niet bang voor zijn. De omgevingsvisie zegt zelf: dit is een levend document. Dan moet je dat ook doen. Daarom dienen wij amendement 363 in, dat het mogelijk maakt om bijvoorbeeld bij de geplande evaluaties, die we toch al ieder jaar gaan doen, de omgevingsvisie direct op punten aan te scherpen. We denken dat dit ook behapbaarder is voor het ambtelijk apparaat. Dat is een beetje zoals we nu bij de APV doen: daarbij doen we ook niet elke keer alles opnieuw, maar kijken we naar elementen daarin. Wij zien dit amendement als aanvullend op motie 364, die de fractie van D66 straks zal indienen en die wij medeondertekend hebben. Het amendement luidt: "Amendement 363. De raad van de gemeente Voorschoten, in zijn vergadering bijeen d.d. 1 oktober 2025, gezien het raadsvoorstel nr. Z/24/089378/460758,

Raadsvergadering 1 oktober 2025

11

constaterende dat: a. b.

op pagina 98 van de Omgevingsvisie Voorschoten 2040 gesproken wordt over de noodzaak om te komen tot het 'daadwerkelijk opstellen van een integrale visie'; de Omgevingsvisie Voorschoten 2040 in de titel van paragraaf 7.8 wordt omgeschreven als 'een levend document';

overwegende dat: c. d. e.

het besluiten over de ruimtelijke ordening een van de meest zichtbare en fundamentele bevoegdheden van een gemeenteraad is; binnen het stelsel van de Omgevingswet de omgevingsvisie het centrale document is waarin op transparante wijze fundamentele politieke keuzes over de ruimtelijke ordening worden gemaakt; in de komende jaren dergelijke keuzes nog op een fors aantal terreinen gemaakt zullen moeten worden;

van mening dat: f. g. h.

de methode van een levend document slechts dan kan functioneren als het daadwerkelijk regelmatig aangepast wordt aan de ontwikkelingen en voortschrijdend inzicht; het praktisch ondoenlijk is om recht te doen aan de complexiteit en omvang van het ruimtelijk beleid in zijn geheel op één beslismoment; het derhalve wenselijk is dat aanpassingen incrementeel gedaan kunnen worden;

Besluit: Beslispunt 2 te wijzigen in: De Omgevingsvisie Voorschoten 2040 vast te stellen met de volgende wijzigingen: • •

in sectie 7.8.1, op pagina 98, de tekst 'in de nabije toekomst' te schrappen; in sectie 7.8.2, tweede alinea, pagina 98 de tekst '(advies is over een jaar of vier)' te schrappen."

De Omgevingswet heeft eigenlijk op het hele terrein van de ruimtelijke ordening de ankers losgegooid. We hadden jurisprudentie en we hadden bestemmingsplannen. Dat heeft jaren gefunctioneerd. Nu zijn we eigenlijk een klein beetje los. Het valt nog wel mee: tot nu toe zijn er nog geen grote ongelukken gebeurd, maar we moeten ook nog een eind. Wij denken dat het onverstandig was om het op deze manier te doen, maar het is gebeurd en op dit moment dobberen we een klein beetje. Wij denken dat de raad ervoor moet zorgen dat hij aan het roer komt te staan. Als we dat willen, moeten we de ruimte grijpen die de Omgevingswet de raad daarvoor biedt, namelijk met politieke keuzes in de omgevingsvisie. Wij pleiten er dus voor om ervoor te zorgen dat we tot een omgevingsvisie komen die ons in staat stelt om dat daadwerkelijk te doen. De heer Van Duivendijk (Voorschoten Lokaal): Voorzitter. De omgevingsvisie is het instrument waarmee we als gemeenteraad richting geven aan de toekomst van ons dorp. Het gaat niet alleen over ruimtelijke ordening, waar alweer iets over is gezegd, maar ook over wonen, werken, mobiliteit, duurzaamheid, natuur, erfgoed en gezondheid. Al die thema's grijpen in elkaar en vragen een integrale benadering.

Met deze visie kijken we vooruit naar de komende tien tot twintig jaar en beschrijven we de kwaliteiten die we willen behouden, de uitdagingen die op ons afkomen en de kansen die we willen benutten. Het is geen uitgewerkt plan vol details, zoals we al hoorden bij de heer Deuzeman, maar een strategisch kader dat richting geeft bij keuzes die in de komende jaren gemaakt moeten worden. Het is als het ware een blauwdruk van hoe wij als politieke partijen en als gemeenteraad het DNA van Voorschoten zien en willen zien worden. Als raad hebben wij een kaderstellende en controlerende rol, maar de visie is niet alleen van de raad, maar ook van de inwoners, ondernemers en maatschappelijke organisaties, die hun stem hebben laten horen middels de participatiemogelijkheden. Deze inbreng is verwerkt, van basisschoolleerlingen tot aan de Bomenbond. Alleen samen kunnen we zorgen voor een breedgedragen toekomstbeeld waarin leefbaarheid, duurzaamheid en economische vitaliteit hand in hand gaan.

Raadsvergadering 1 oktober 2025

12

Wij als Voorschoten Lokaal kunnen ons in de basis goed vinden in deze omgevingsvisie. Het zou natuurlijk een geweldige prestatie zijn als dit document van maar liefst 73 MB, 100 pagina's visie en 100 pagina's bijlagen, ook over de participatie, in één keer perfect zou zijn. Het is dus logisch dat links en rechts wat aanscherpende amendementen en moties het licht hebben gezien; dat vinden wij volkomen normaal. Wij als Voorschoten Lokaal brengen op dit 200 pagina's tellende stuk slechts drie verbeterpunten in die wij middels twee amendementen kenbaar willen maken. Ik dien allereerst amendement 366 over het gemeentehuis in. In de omgevingsvisie wordt gesproken over het bouwen van een nieuw gemeentehuis. Bij de behandeling van het herontwikkelen van de ambtelijke werkplekken eerder dit jaar heeft Voorschoten Lokaal al tegen het onderzoek gestemd om een nieuw geldverslindend gemeentehuis te gaan bouwen. De fase waarin wij nu zitten ten aanzien van dit gemeentehuis is, zoals ik al zei, een onderzoeksfase. Er is nog geen besluit genomen of er daadwerkelijk een nieuw gemeentehuis kan komen. We hebben immers nog wel meer projecten in het dorp die veel geld gaan kosten. Denk aan de drie basisscholen, een zwembad, een sporthal, het Treubplein en een nieuw cultureel centrum, om er maar een paar te noemen.

Om in de visie dus niet op zaken vooruit te lopen, stellen wij een tekstwijziging voor die de verwijzing naar een nieuw gemeentehuis uit de visie haalt en vervangt door de tekst die in het coalitieakkoord staat: zoeken naar een slimme en praktische oplossing voor de ambtenaren. Wij nodigen de andere leden van de raad uit om dit amendement te steunen. Het amendement luidt: "Amendement 366. De raad van de gemeente Voorschoten, in zijn vergadering bijeen d.d. 1 oktober 2025, gezien het raadsvoorstel Vaststellen Omgevingsvisie Voorschoten 2040, overwegende dat: a. b. c.

de gemeente Voorschoten voor grote uitdagingen staat ten aanzien van onder meer de realisatie en/of vernieuwing van drie basisscholen, een zwembad, een sporthal, een nieuw cultureel centrum, welke aanzienlijke middelen vragen; prioriteiten gesteld moeten worden, waarbij de belangen van inwoners en ondernemers voorop dienen te staan; in ons coalitieakkoord staat vermeld: 'Het geheel renoveren of vernieuwen van het gemeentehuis lijkt gezien de te verwachten hoge investering niet haalbaar.';

Besluit: Beslispunt 2 te wijzigen in: De Omgevingsvisie Voorschoten 2040 vast te stellen met de volgende wijziging: de tekst op pagina 62 onder deelprogramma 1 'Noordflank centrum' in de opsomming het derde punt 'We realiseren een nieuw gemeentehuis met bibliotheek op de plaats van het huidige gemeentehuis.' Te vervangen door: 'We realiseren middels slimme en praktische oplossingen een goede werkplek voor onze ambtenaren welke voldoen aan de huidige standaarden en/of eisen voor een veilige, gezonde en duurzame werkomgeving.'" Amendement 367 gaat over de geluidsoverlast van de luchtvaart. Iedereen die al even in Voorschoten woont, weet dat ons dorp last kan hebben van lawaai van vliegverkeer. Daar wordt in deze visie echter helemaal niks over gezegd. Dat vinden wij bijzonder. Om dit te repareren dienen wij amendement 367 in. Dit amendement vraagt het college om gepaste aandacht te besteden aan luchtvaartlawaai. Waarom is dit noodzakelijk? Er zijn veel wijzigingen gaande in de wetgeving rondom geluidshinder, wat vervolgens kan leiden en wellicht zal moeten leiden tot het wijzigen van de aanvliegroutes en tot herverdeling van het luchtruim boven onze regio. Dit kan dus leiden tot meer luchtvaartlawaai voor Voorschoten, wat de leefbaarheid van Voorschoten niet ten goede komt. Het is daarom belangrijk om hier aandacht aan te besteden en dit in de omgevingsvisie te verankeren.

Voorschoten Lokaal nodigt de andere partijen daarom uit om dit amendement te steunen. Het amendement luidt:

Raadsvergadering 1 oktober 2025

13

"Amendement 367. De raad van de gemeente Voorschoten, in zijn vergadering bijeen d.d. 1 oktober 2025, constaterende dat: a. b. c. d. e.

f.

de Omgevingswet voorschrijft dat in de omgevingsvisie de kwaliteit van de fysieke leefomgeving moet worden beschreven, waaronder aspecten van geluid en luchtkwaliteit; een deel van Voorschoten onder de aanvliegroute van Schiphol (Kaagbaan) ligt, waardoor inwoners regelmatig geluidsoverlast ervaren; uit het Actieplan Geluid 2024–2028 blijkt dat deze hinder substantieel is en dat vliegtuiggeluid negatieve effecten heeft op gezondheid, waaronder slaapverstoring, stress en hart- en vaatziekten; de omgevingsvisie reeds tal van andere externe invloeden op de leefomgeving benoemt (zoals verkeer, klimaat en energie), maar luchtvaartoverlast - ondanks de grote impact niet; buurgemeenten zoals Leiden en Wassenaar dit onderwerp wel in hun omgevingsvisies hebben opgenomen; In de omgevingsvisie Leiden 2040 staat: 'Naast verkeer is luchtverkeer ook een belangrijke bron van geluidhinder en heeft effect op de leefbaarheid in de stad. De urgentie is er nu al, gezien de wijzigingen in de wetgeving rond geluidshinder, het eventueel wijzigen van de aanvliegroutes en de herverdeling van het luchtruim boven Nederland. Leiden heeft zelf geen bevoegdheden op het gebied van luchtvaartlawaai, maar toename van luchtvaartlawaai kan wel grote gevolgen hebben voor de leefbaarheid en ontwikkeling van de stad. Intensieve samenwerking met de regio, provincie en het rijk op dit dossier is noodzakelijk.

Waarbij de inzet is dat de effecten van Schiphol de ambities die beschreven zijn in deze Omgevingsvisie en de Regionale Omgevingsagenda niet belemmeren en dat hinder vermindert'; het ontbreken van dit thema in de visie leidt tot een onvolledig beeld van de leefomgeving en daarmee niet in lijn is met de bedoeling van de Omgevingswet;

overwegende dat: g. h. i.

het voor de geloofwaardigheid en volledigheid van de visie noodzakelijk is dat alle relevante factoren die de leefomgeving beïnvloeden, worden benoemd, ook wanneer de gemeente daar slechts beperkt zelf invloed op heeft; het erkennen van luchtvaartoverlast past bij de ambitie van Voorschoten om een gezond en veilig woondorp te zijn; het opnemen van dit onderwerp Voorschoten tevens in staat stelt om, samen met buurgemeenten, de belangen van inwoners te behartigen in regionale en nationale overleggen;

Besluit: Beslispunt 2 te wijzigen in: De Omgevingsvisie Voorschoten 2040 vast te stellen met de volgende wijziging: In Hoofdstuk 5 onder 'Geluid' op pagina 58 de volgende tekst toe te voegen: Geluid en luchtvaart Een deel van Voorschoten ligt onder een aanvliegroute van Schiphol, waardoor inwoners geluidsoverlast ervaren. Dit beïnvloedt de kwaliteit van de fysieke leefomgeving. Hoewel de gemeente geen zeggenschap heeft over vliegverkeer, acht zij het relevant dit te erkennen en hierover transparant te zijn. Waar mogelijk zet de gemeente Voorschoten zich via regionaal overleg in om de belangen van inwoners te behartigen en te pleiten voor beperking van geluidsoverlast door luchtvaart." We hebben moeite met de hoeveelheid bouwlagen die in de omgevingsvisie wordt genoemd. Er wordt gesproken over bouwen tot acht bouwlagen. Dat vinden wij veel te hoog, niet op alle plekken maar op de meeste plekken in het dorp. Dit past niet bij het dorpse karakter van Voorschoten. Wij

Raadsvergadering 1 oktober 2025

14

vragen de wethouder daarom of hij kan toezeggen niet hoger te gaan dan zes hoog, en wel om de volgende redenen. In het stuk staat dat een verdubbeling van de bouwhoogtes van vier naar acht slechts 100 extra woningen oplevert ten opzichte van de ruim 1.000 woningen die met twee tot vier bouwlagen worden gerealiseerd. Wij denken dat deze 100 ook gerealiseerd kunnen worden met zes bouwlagen en waarschijnlijk zelfs met vijf bouwlagen. Kan de wethouder er zijn licht op laten schijnen waarom die vier extra bouwlagen maar tot 100 woningen kunnen leiden? Wij dienen samen met andere partijen ook meerdere amendementen in, namelijk amendement 364 over het onderstation, dat nog door het CDA zal worden ingediend, en amendement 365, dat al door de VVD is ingediend. Er zijn ook een aantal andere interessante amendementen en moties van andere partijen, waarop we het commentaar van het college met belangstelling afwachten. Daar zitten zeker een paar hele positieve bij die wij zeer waarschijnlijk zullen steunen. De heer Posthuma (PvdA): Voorzitter. Dit is een van de belangrijkste stukken van deze raadsperiode, de omgevingsvisie 2040. De wethouder noemde deze visie in de commissie een paar weken geleden "een radertje in een groter geheel". Ik begrijp dat beeld. De Omgevingswet kent verschillende instrumenten - het omgevingsplan, programma's, projecten - en de visie is daarin een van de schakels.

Maar ik denk dat we de rol van de omgevingsvisie daarmee iets tekortdoen. Ze is niet zomaar een radertje. Ze is het kompas van ons dorp naar het jaar 2040. Hier leggen we de grote keuzes vast die richting geven aan alle andere instrumenten van de Omgevingswet. Zonder die keuzes dreigen we reactief beleid te voeren en zijn we afhankelijk van toevallige initiatieven van buitenaf. Vandaag moeten we dus visie én richting kiezen. Zoals PvdA-collega Fabienne Miltenburg in de commissie al zei, erkent de gemeente in het stuk dat er conflicterende ruimteclaims zijn: we willen bouwen en vergroenen, leefbaarheid behouden en ruimte maken voor voorzieningen, parkeren en klimaatadaptatie. De ruimte is beperkt en de belangen botsen. Juist dan is het cruciaal dat de omgevingsvisie niet alleen kaders schetst, maar ook echte keuzes maakt. Als we die keuzes niet maken, schuiven we de problemen door naar latere programma's of projecten, waar we als raad veel minder grip op hebben. Er staan zeker positieve zaken in de visie, zoals de invoering van 30 km-zones en de aanwijzing van woningbouwlocaties, maar tegelijkertijd valt op dat de visie te vaak beschrijvend blijft. Inhoudelijke keuzes ontbreken. Als verzachtende omstandigheid: de omgevingsvisie is nieuw en het is ook een beetje wennen; meneer Haubrich refereerde daar in zijn goede bijdrage al aan.