Bijlage 4 Beheerplan Spelen (1 08062016).pdf

Beheerplan Spelen 2016-2020

TIT

Ruim

2016

Colofon Beheerplan Spelen 2016-2020 Gemeente Voorschoten Auteurs: drs. ing. R.D. Pitlo, ing. P. Spiegeler en D. Burgemeister 23 juni 2016

1

Samenvatting De gemeente Voorschoten heeft 92 formele speelplekken. Hierop staan 393 speel- en sporttoestellen. De totale waarde van de speeltoestellen en ondergronden bedraagt bijna 2 miljoen euro. De huidige uitgangspunten voor het beheer en onderhoud worden gevormd door de warenwet attractie- en speeltoestellen, het Speelruimteplan en het coalitieakkoord. In de afgelopen beheerperiode is veel bereikt. Bijna een derde van de speelplekken en toestellen is vernieuwd. Bij de vernieuwing en het ontwerp zijn diverse participatieprocessen gebruikt. De kwaliteit van de speelruimte is hierdoor verbeterd. Conform het Speelruimteplan zijn speelplekken opgeheven maar zijn ook speelplekken aangevuld. Door ruimtelijke ontwikkeling zijn nieuwe speelplekken in het beheer van de gemeente gekomen. Bijvoorbeeld de speelplek in het Van der Hoevenpark. Met nieuwe areaaluitbreidingen (vanaf 2016) is in dit beheerplan financieel nog geen rekening gehouden. Het jaarlijks onderhoud wordt conform de warenwet uitgevoerd. Er is sprake van een basisniveau aan onderhoud (B-kwaliteit). De speelplekken worden met regelmaat geïnspecteerd en de administratie wordt via logboeken bijgehouden. Het jaarlijks benodigd bedrag voor onderhoud bedraagt €80.390. Door efficiënt en effectieve vervanging is het benodigd onderhoudsbedrag voor valdempende ondergronden gemiddeld lager dan in de vorige beheerperiode.

Het beheer van overige ondergronden ten behoeve van de speelplekken waren in het vorige beheerplan niet opgenomen. Dit is nu wel opgenomen. Bij vernieuwing wordt aandacht besteed aan nieuwe trends en participatie. Om het beheer op lange termijn eenvoudiger en goedkoper te maken wordt zoveel mogelijk gewerkt met gelijke materialen. Valdempende ondergronden worden alleen aangebracht indien nodig. Waar mogelijk wordt met gazon gewerkt. Voor vervanging/groot onderhoud is een jaarlijkse dotatie in de voorziening nodig van €151.896. Om de gemeentelijke speelruimte geheel up to date te brengen is nog een eenmalige investering van €118.166 nodig voor acties uit het Speelruimteplan. Deze investering is met name bedoeld voor (nieuwe) plekken voor jongeren (12+) en speelplekken rondom de Bloemenbuurt.

2

Inhoudsopgave Colofon ................................................................................................................................................................. 1 1

Inleiding ....................................................................................................................................................... 5 1.1 Algemeen ............................................................................................................................................................................. 5 1.2 Doel beheerplan................................................................................................................................................................ 5 1.3 Jaarplan................................................................................................................................................................................ 6 1.4 Leeswijzer............................................................................................................................................................................ 6

2

Wettelijke kaders ..................................................................................................................................... 7 2.1 Landelijke wet- en regelgeving ............................................................................................................................. 7 2.2 Samenvatting ................................................................................................................................................................ 7

3

Beleidsuitgangspunten ........................................................................................................................... 8 3.1 Beleidsvisie ..................................................................................................................................................................... 8 3.2 Beheerproces ............................................................................................................................................................... 12 3.3 Onderhoudsniveau ....................................................................................................................................................12 3.4 Samenvatting .............................................................................................................................................................. 12

4

Terugblik beheerperiode 2012-2015 ............................................................................................ 13 4.1 Onderhoud ....................................................................................................................................................................13 4.2 Achterstallig onderhoud ........................................................................................................................................13 4.3 Vervanging ...................................................................................................................................................................13 4.3.1 Speelaanleidingen, speeltoestellen en sporttoestellen ............................................................ 13 4.3.2 (Valdempende) ondergronden........................................................................................................... 17 4.3.3 Herinrichting en participatie .............................................................................................................. 19 4.4 Speelruimteplan.........................................................................................................................................................

21 4.5 Samenvatting .............................................................................................................................................................. 23

5

Huidige situatie ...................................................................................................................................... 24 5.1 Huidig areaal............................................................................................................................................................... 24 5.2 Ontwikkelingen areaal ...........................................................................................................................................28 5.3 Staat van areaal......................................................................................................................................................... 30 5.4 Samenvatting .............................................................................................................................................................. 30

6

Jaarlijks onderhoud .............................................................................................................................. 31 6.1 algemeen .......................................................................................................................................................................31 6.2 Speeltoestellen ............................................................................................................................................................ 31 6.3 Ondergronden ............................................................................................................................................................. 31 6.4 Inspectie.........................................................................................................................................................................33 6.5 Kosten .............................................................................................................................................................................33 6.6 Samenvatting .............................................................................................................................................................. 35

7

Achterstallig onderhoud/vervanging ............................................................................................ 36 7.1 Algemeen .......................................................................................................................................................................36 7.2 Samenvatting .............................................................................................................................................................. 36

8

Vervanging ............................................................................................................................................... 37 8.1 Algemeen .......................................................................................................................................................................37 3

8.2 Doel en visie vervanging ........................................................................................................................................37 8.2.1 Speelplek op straat .................................................................................................................................. 37 8.2.2 Speelplek in het groen ........................................................................................................................... 38 8.3 Gemiddelde vervangingswaarden ..................................................................................................................... 39 8.3.1 Speeltoestellen .......................................................................................................................................... 39 8.3.2 (Valdempende) ondergronden...........................................................................................................

40 8.4 Uitvoering .....................................................................................................................................................................41 8.5 Planning.........................................................................................................................................................................42 8.6 Samenvatting .............................................................................................................................................................. 49 9

Communicatie ......................................................................................................................................... 51 9.1 Algemeen .......................................................................................................................................................................51 9.2 Communicatie en participatie bij uitvoering ............................................................................................... 51 9.3 Veel gestelde (aan)vragen ....................................................................................................................................52 9.4 Conclusie........................................................................................................................................................................53

10 Financiën ................................................................................................................................................ 54 10.1 Algemeen ....................................................................................................................................................................54 10.2 Jaarlijks onderhoud ...............................................................................................................................................54 10.3 Jaarlijkse vervanging ............................................................................................................................................54 10.4 Beheer ..........................................................................................................................................................................54 10.5 Openstaande acties Speelruimteplan ............................................................................................................55 10.6 Huidige meerjarenbegroting ............................................................................................................................

55 10.7 Commissie Besluit Begroting en Verantwoording ..................................................................................56 10.8 Samenvatting ........................................................................................................................................................... 56 11 Conclusie en advies ............................................................................................................................ 58 11.1 Algemeen ....................................................................................................................................................................58 11.2 Advies ...........................................................................................................................................................................60 12 Bijlagen ...................................................................................................................................................

61 12.1 tabel valdempende ondergronden..................................................................................................................61 12.2 doorsnede opbouw valondergronden ...........................................................................................................62 12.2.1 Rode rubberen tegels .......................................................................................................................... 62 12.2.2 Fijne gekleurde houtsnippers (Ococolor/Dekowood)........................................................... 62 12.3 Overzicht met theoretische vervanging per jaar volgens het beheersysteem van Abos........63 12.4 Uitleg meerjarenbegroting ................................................................................................................................ 73 Literatuur ...................................................................................................................................................................................75

4

1 Inleiding 1.1 Algemeen De gemeente Voorschoten draagt verantwoordelijkheid voor de openbare ruimte. Zij heeft zichzelf ten doel gesteld deze openbare ruimte schoon, heel en veilig te houden. In de beheerplannen is beschreven welke maatregelen voor onderhoud, reparatie, vervanging e.d. in de komende vijf jaar worden uitgevoerd. De beheerplannen vormen daarmee de basis voor werkzaamheden aan de openbare ruimte. Het vormt ook de basis voor de begroting. De beheerplannen gelden voor de periode 2016-2020. Met de beheerplannen is het volgende bewerkstelligd:   

Vertaling van de beleidsvisie naar beheer en onderhoudsniveau; Inzicht in de kwantiteit en kwaliteit van de onderdelen van de openbare ruimte anno 2016; Inzicht in de benodigde financiële reserveringen.

In het voor u liggende Beheerplan Spelen is vastgelegd hoe de gemeente haar speelvoorzieningen in de openbare ruimte beheert en onderhoudt. Tot het beheren behoren werkzaamheden zoals het opstellen van regels, streefbeelden en het monitoren. Tot het onderhoud worden de inspecties en het onderhoud gerekend6. Het beheerplan vormt de basis voor het vaststellen van budgetten, kredieten en voorzieningen. Het is de basis voor langdurige afspraken - over de werkprocessen - voor het beheer en onderhoud van de openbare ruimte. Het geeft niet alleen de beheerders, maar ook de uitvoerders en de burgers helderheid over het te plegen niveau van onderhoud. Het doel is daarnaast te voorkomen dat tussentijdse inzichten, ad-hoc afspraken en kortzichtig beheer regeren. Met een beheerplan wordt een vertaalslag gemaakt van strategisch niveau naar tactisch niveau. In de beheerplannen is naast het tactische niveau ook een directe relatie gelegd met het operationele niveau. Dit komt voort uit een vraag van zowel de beheerders als de buitendienst. Met het toevoegen van de operationele laag wordt niet alleen duidelijk welke specifieke doelen en visies worden nagestreefd. Juist de wijze waarop het onderhoud moet worden uitgevoerd wordt concreet beschreven. Dit vormt een basis voor de opdrachtverlening en kwaliteitsbewaking zowel naar interne partijen als externe partijen

1.2 Doel beheerplan Het doel van het beheerplan is een eenduidig en planmatig onderhoud en vervanging van speeltoestellen en bijbehorende ondergronden in de gemeente te realiseren. Hiermee wordt rekening gehouden met de visies die in het Speelruimteplan zijn opgenomen. In dit beheerplan wordt antwoord gegeven op de volgende vragen: 1. 2. 3. 4. 5. 6. 7.

Welke randvoorwaarden/kaders en visies bestaan er voor het beheer? Wat is in de vorige beheerperiode bereikt? Welke speelvoorzieningen worden door de gemeente beheerd? Hoe onderhoudt en vervangt de gemeente de speelvoorzieningen in de periode 2016 tot 2020? Hoe wordt toegewerkt naar het streefbeeld van het Speelruimteplan? Welke financiering is benodigd om het gewenste onderhoud, vervanging en visies te bereiken? Op welke wijze communiceert de gemeente bij haar werkzaamheden?

1.3 Jaarplan Het jaarplan vormt de laatste trede in de serie- beleidsplan – beheerplan – jaarplan. Het jaarplan is een plan op operationeel niveau. Hiermee wordt ingespeeld op ontwikkelingen op operationeel niveau. Het jaarplan is een document wat binnen de afdeling Omgevingsbeheer wordt gebruikt als overzicht van alle afspraken die voor het uitvoeringsniveau van belang zijn.

1.4 Leeswijzer Het beheerplan is opgebouwd uit de volgende hoofdstukken: In hoofdstuk 2 en hoofdstuk 3 zijn allereerst de wettelijke kaders en beleidskaders beschreven In hoofdstuk 4 wordt teruggeblikt op de afgelopen beheerperiode waarna in hoofdstuk 5 de huidige situatie is beschreven. Alle speelplekken hebben jaarlijks onderhoud nodig. Ook worden ze geïnspecteerd. Per beheeronderdeel is weergegeven hoe en wanneer het onderhoud en de inspectie plaats vindt. Dit staat in hoofdstuk 6 beschreven. Hoofdstuk 7 staat in het teken van achterstallig onderhoud of achterstallige vervanging. In hoofdstuk 8 wordt de methode van vervanging besproken en welke financiële reservering hiervoor nodig is. Speelvoorzieningen en valondergronden hebben een eindige levensduur. Aan het eind van de levensduur dient het vervangen te worden. In hoofdstuk 9 wordt weergegeven welke vormen van communicatie worden toegepast voor de speelplekken van Voorschoten. In hoofdstuk 10 wordt een financiële analyse gepresenteerd. Er word geconcludeerd welke bedragen begroot moeten worden voor het onderhoud en vervanging van de beheeronderdelen in de beheerperiode. Vervolgens wordt in hoofdstuk 11 afgesloten met een conclusie en advies voor de beheerperiode 2016-2020.

6

2 Wettelijke kaders 2.1 Landelijke wet- en regelgeving De wettelijke kaders voor het beheer van speelplekken worden gevormd door de Warenwet Attractie- en Speeltoestellen (WAS) en de Europese NEN-normen. Warenwetbesluit Attractie- en Speeltoestellen In de WAS wordt beschreven aan welke veiligheidseisen speeltoestellen in de (semi) openbare ruimte moeten voldoen. De WAS is sinds 1997 van kracht8. Vlaskamp en Oost (2009;45-46): “In dit zogenoemde Attractiebesluit zijn de wettelijke bepalingen voor aansprakelijkheid en veiligheid vastgelegd. Indien er sprake is van een ongeval door een gebrek aan het speeltoestel of een onveilige ondergrond, dan is degene die het speeltoestel voorhanden heeft altijd als eerste aansprakelijk. Deze verantwoordelijkheid is conform en aanvullend op de risicoaansprakelijkheid die wordt omschreven in het Burgerlijk Wetboek. Het aanbieden van onveilige speeltoestellen wordt gezien als het plegen van een onrechtmatige daad. Er is (gelukkig) nog weinig jurisprudentie rondom de aansprakelijkstelling voor speeltoestellen aanwezig. Vooralsnog moet ervan worden uitgegaan dat de eigenaar van het speeltoestel als eerste aansprakelijk is.

De gemeente heeft de wettelijke verplichting het attractiebesluit uit te voeren en moet kunnen aantonen dat zij alles in het werk heeft gesteld de toestellen veilig te plaatsen en in stand te houden.” De gemeente is daarbij verantwoordelijk voor speeltoestellen die op haar grondgebied – de openbare ruimte – zijn of worden geplaatst. Om dit te bewerkstelligen is de gemeente verplicht de speeltoestellen te inspecteren en voldoende veilig te onderhouden. Hiervoor bestaat de verplichting voor de beheerder een logboek voor elk speeltoestel bij te houden. In dit logboek staan diverse gegevens over o.a. de eigenaar, de beheerder, het toestel, het uitgevoerde onderhoud en de inspecties8. Europese NEN-normen Voor speeltoestellen maar ook valondergronden bestaan Europese normen. Deze zijn geformuleerd in de NEN-EN1176-1 t/m NEN EN 1177)8. In de WAS wordt naar deze normen verwezen. Ze vormen een basis om aan de wet te voldoen8. In de (semi) openbare ruimte van Voorschoten moeten de speeltoestellen zo voldoen aan de NEN-normen.

2.2 Samenvatting In dit hoofdstuk wordt deels antwoord gegeven op de vraag welke randvoorwaarden/kaders en visie bestaan voor het beheer. De wettelijke kaders betreffen de Warenwet Atrractie- en Speeltoestellen en de NEN-Normen. Het is voor de gemeente van belang aan deze eisen te voldoen om aansprakelijkheden te voorkomen.

7

3 Beleidsuitgangspunten 3.1 Beleidsvisie In de gemeente Voorschoten vormen de beleidsplannen het strategische niveau. In hiërarchie staan zij boven de beheerplannen. In deze beleidsplannen zijn de visies over de openbare ruimte voor een langere periode beschreven. Structuurvisie 2015-2025 De gemeentelijke Structuurvisie wordt in 2016 opgemaakt. De Toekomstvisie 2025 en het Koersdocument Structuurvisie 2015-2025 zijn daarvoor al opgesteld. In de Toekomstvisie zijn de participatieve inbreng en ideeën van Voorschotense inwoners, ondernemers en andere betrokkenen verwerkt. Het Koersdocument beschrijft in grote lijnen de ruimtelijke uitgangspunten die in de Structuurvisie worden uitgewerkt. Groenstructuurvisie De Groenstructuurvisie is in 2009 vastgesteld. Hierna heeft in 2013 een herijking plaatsgevonden voor de ontwikkelinglocaties in het groen. Er wordt in de visie ingegaan op het belang van de mogelijkheden voor kinderen om in het groen te spelen. De visie is dat dit meer en beter gefaciliteerd moet worden in de gemeente. In het Speelruimteplan is hier verder op in gegaan. Speelruimteplan: Buiten spelen, echt wel! Het Speelruimteplan is het beleidsplan van de gemeente voor de gemeentelijke speelvoorzieningen. Deze voorzieningen behoren tot de formele speelruimte. Het Speelruimteplan geeft ook richtlijnen voor de informele speelruimte zoals het groen en de straat.

Het Speelruimteplan staat in hiërarchie boven het beheerplan. Het Speelruimteplan is in 2009 vastgesteld. Het Speelruimteplan gaat uit van een spreidingsvisie voor de gemeentelijke voorraad aan formele speelplekken. Dit betekent onder meer dat de gemeente Voorschoten –indien mogelijk – een kind van 0 tot 6 jaar wil laten spelen op een speelplek binnen 100 meter van zijn of haar huis. Voor kinderen van 6 tot 12 jaar geldt een afstand van 400 meter. Voor kinderen van 12 tot 18 jaar is dit meer dan 1000 meter8. In het Speelruimteplan is opgenomen dat het onderhoudsniveau moet voldoen aan 75%. Dit is te vergelijken met niveau B van de CROW-systematiek. De visie kent een aantal uitgangpunten die van belang zijn bij herinrichting (vervanging) van een speelplek: Het Speelruimteplan heeft enkele beleidsuitgangspunten die van belang zijn voor en uitwerking hebben in dit beheerplan. De volgende punten zijn in de visie opgenomen8: 1. 2. 3. 4.

5.

De gemeente onderkent het recht en het belang van speelruimte en wil zowel het informele als het formele spelen voor 0- tot en met 18-jarigen stimuleren De gemeente wil voldoende ontwikkelingsmogelijkheden aan de kinderen, jeugd en jongeren bieden door voldoende variatie in inrichting van de speel-, sport- en ontmoetingsplekken aan te bieden De gemeente wil, om nu en in de toekomst de kwantiteit en kwaliteit te waarborgen, landelijk getoetste normen voor informele speelruimte hanteren Bij ontwerp en onderhoud van de openbare ruimte wordt nagegaan hoe de bespeelbaarheid verhoogd kan worden. Dit door meer aandacht te schenken aan de bespeelbaarheid van verhardingen en groenvoorzieningen De gemeente wil, om nu en in de toekomst de spreiding, kwantiteit en kwaliteit te waarborgen, landelijk getoetste normen voor formele speelruimte hanteren

8

6.

De gemeente wil, om nu en in de toekomst de spreiding, kwantiteit en kwaliteit te waarborgen, landelijk getoetste normen voor formele speelruimte hanteren 7. Waar mogelijk wordt het speelvoorzieningenniveau met speeltuinstichtingen ingevuld 8. Schoolpleinen die kunnen voorzien in de behoefte aan speelruimte worden in overleg met het schoolbestuur indien mogelijk in het streefbeeld betrokken 9. Waar mogelijk wordt de behoefte aan speelruimte samen met de woningbouwstichting en projectontwikkelaar ingevuld 10. De gemeente wil dat toekomstige bestemmingsplannen en stedenbouwkundige plannen worden getoetst aan de visie en normen van speelruimte. Hiertoe wordt in een vroeg stadium een Programma van Eisen ingediend. 11. De gemeente wil een minimaal onderhoudsniveau van 75% waarborgen 12. Bij klachten inzake onveilige speeltoestellen worden binnen 48 uur passende maatregelen genomen

Coalitieakkoord 2014-2018 De volgende zinsneden uit het coalitieakkoord zijn van belang voor dit beheerplan10. Algemeen Pag.6 “Of je jong, oud, samenwonend, getrouwd of alleenstaand bent, in Voorschoten kun je goed leven. “ Pag.6 “Voorschoten ligt er ook goed bij. Onze wegen en het groen zijn goed onderhouden. Voorschoten is door Elsevier in 2013 niet voor niets uitgeroepen tot beste woongemeente van Zuid-Holland.” Burgerparticipatie Pag.10: “De coalitie wil inwoners meer en beter betrekken bij het maken van plannen en het geven van informatie over de gemaakte plannen. Dit gaat verder dan de wettelijke informatieplicht en is onderdeel van de wijze waarop Voorschoten werkt. Dit gaan wij per situatie doen met een werkvorm waar iedereen een meerwaarde in ziet en waarbij voldoende goede informatie kan worden opgehaald om een oordeel te vormen. De voorlichtingsavonden over de herinrichting van de Vlietwijk zijn een goed voorbeeld daarvan: gemeente en bewoners raakten tijdens avonden in de wijk met elkaar in gesprek over de herinrichting van de Vlietwijk;waar de wijk behoefte aan heeft en ook waar de wijk geen behoefte aan heeft. Zo kan goede burgerparticipatie ook kostenbesparend werken.” Jeugd Pag.19 “Onze Voorschotense jongeren willen wij stimuleren sociaal actief te zijn. De coalitie wil in gesprek met hen en weten wat hun behoeften zijn.

Jeugd -en jongerenwerk speelt een belangrijke rol daarbij. Voor hangjongeren moeten hangplekken beschikbaar zijn, mits zij geen overlast veroorzaken. Door proactief met jeugdwerkers aan de slag te gaan kan overlast voorkomen worden.” Onderhoudsniveau openbare ruimte en het uitvoerend bedrijf Pag.25 “De coalitie is trots op onze zorg voor de openbare ruimte. Het onderhoudsniveau mag dan ook niet verslechteren. De coalitie wil daarom voor vasthouden aan het huidige onderhoudsniveau. De coalitie is trots op ons uitvoerend bedrijf. Zij zorgen ervoor dat ons dorp er netjes bij ligt.” Onderhoud en eigen verantwoordelijkheid Pag.25 “Een mooi onderhouden dorp is niet alleen de verantwoordelijkheid van de gemeente. Wij zijn allemaal verantwoordelijkheid voor de openbare ruimte. Inwoners mogen daar best aan bijdragen.”

9

Algemene Plaatselijke Verordening In de Algemene Plaatselijke Verordening staan enkele regels die betrekking hebben op openbare speelplekken. Zo is het verbod van toegang voor honden op speelplekken hierin opgenomen. Trends De gemeente blijft op de hoogte van trends en behoeften van de samenleving en speelt hier op in bij ontwikkeling en vervanging. Zo is Natuurlijk Spelen (zie figuur 3.1.1) op dit moment in trek. In Voorschoten en de omgeving worden veel schoolpleinen ‘groener’. Een goede natuurlijke speelplek bestaat uit meer dan alleen speeltoestellen. Het gaat om een goede combinatie van voor de kinderen bespeelbaar en voor het spel bruikbare groen (beplanting) en speeltoestellen of speelaanleidingen die de speelmogelijkheden vergroten. In sommige gevallen is het aanwezig zijn van bruikbaar groen ook voldoende. Door een avontuurlijke karakter (bijvoorbeeld een plek met veel losse takken en verstopplekken in het groen) van de speelplekken kunnen kinderen zelf het spel Afbeelding 3.1.1 natuurlijk spelen in het maken en leren ontdekken. Ook natuurlijke Burgemeester Berkhoutpark speelplekken moeten voldoen aan de regels van de Warenwet Attractie- en Speeltoestellen Het is ook mogelijk om geen officiële speelplek te creëren maar kinderen wel de mogelijkheid te geven de groene omgeving te gebruiken om in te spelen.

Het laten liggen van hout op plekken geeft hen bijvoorbeeld de gelegenheid hutten te bouwen. Ook braakliggende stukken grond zijn ideale plekken om te spelen. Het voordeel van natuurlijk spelen en spelen in de natuur is de positieve invloed ervan op de ontwikkeling van kinderen. Kinderen leren omgaan met de natuur en elkaar, ze worden behulpvaardiger, het stimuleert hun creativiteit en ze krijgen een band met de natuur die op latere leeftijd effect kan hebben op het bewustzijn van een behoefte aan een duurzame wereld 12

Een andere trend is de ontwikkeling van speelplekken voor ouderen. In de gemeente Voorschoten is in 2015 een speeltoestel geplaatst om beweging door ouderen te stimuleren. Dit speeltoestel is door Stichting Voor Elkaar gesponsord en in het Burgemeester Berkhoutpark geplaatst. Het toestel is bedoeld om ouderen trainingsmogelijkheden te bieden en te stimuleren meer te bewegen. Dit kan zowel in georganiseerde vorm (trainen onder begeleiding) of niet-georganiseerde vorm gebeuren (trainen zonder begeleiding). Met name via een georganiseerde vorm (vanuit Florence) worden speeltoestellen voor en door ouderen gebruikt. Het speeltoestel is niet alleen voor de doelgroep ouderen geschikt ook kinderen en jeugdigen maken gebruik van deze toestellen. Een andere trend is het gebruik van interactieve speeltoestellen op speelplekken. In het Burgemeester van der Hoevenpark zijn in 2010 bijvoorbeeld twinkeltegels aangebracht. Dit elektronische spel daagt kinderen uit om te bewegen door op verschillende wijzen op tegels te stappen. De ontwikkelingen op dit gebied gaan snel. Het plaatsen van elektronische speeltoestellen (zie afbeelding 3.1.3) brengt variatie in het aanbod van de gemeente. Het daagt kinderen uit om niet alleen thuis interactief te spelen op een computer maar om naar buiten te gaan en daar met vriendjes en vriendinnetjes te bewegen.

10

Afbeelding 3.1.3. Elektronisch spelen. Bron www.Yalp.nl15

11

3.2 Beheerproces Leidraad Inrichting Openbare Ruimte In de LIOR staat beschreven op welke wijze bij een ruimtelijke ontwikkeling de openbare ruimte moet worden ingericht. De LIOR is opgebouwd uit bestaand beleid, bestaande regels en wettelijke voorschriften. In de LIOR staat beschreven aan welke eisen de speelplekken en speeltoestellen moeten voldoen. Dit is in overeenstemming met de genoemde waarden in het Speelruimteplan en het Beheerplan Spelen. Beeldkwaliteitsplan Het Beeldkwaliteitsplan is een meetinstrument voor het beheer. In het Beeldkwaliteitsplan zijn kwaliteitsniveaus van beheer opgenomen. Er is gebruik gemaakt van beeldmateriaal om een hoog onderhoudsniveau, een basisonderhoudsniveau en een laag onderhoudsniveau te beschrijven. Het vormt de basis voor een evaluatie van het onderhoud. De speelplekken zijn in het Beeldkwaliteitsplan niet opgenomen. Hiervoor gelden namelijk wettelijke veiligheidseisen. Er moet zo altijd sprake zijn van een minimaal basispeil als onderhoudsniveau. Beheersysteem Voor het beheer van de speelplekken wordt gebruik gemaakt van het digitale beheersysteem van ABOS. Hierin worden de actuele gegeven/logboeken van de speeltoestellen bijgehouden. Dit bestand wordt gebruikt op zowel operationeel als tactisch niveau. Daarnaast wordt door de beheerder een analoog bestand met speelplekken en ondergronden bijgehouden.

In deze bestanden staan alle actuele gegevens van de speeltoestellen en ondergronden van de gemeente. Dit bestand wordt met name op tactisch niveau (beheerniveau) gebruikt.

3.3 Onderhoudsniveau In het Speelruimteplan is opgenomen dat het onderhoudsniveau moet voldoen aan een 75% niveau. Voor dit beheerplan is dit te vergelijken met niveau B conform de CROW-systematiek. Dit betekent dat voor een lager niveau wordt gekozen dan 100% (niveau A/A+). Ter voorbeeld zijn bij een 100% onderhoudsniveau de valondergronden en speeltoestellen altijd in perfecte staat. Er is dan geen vuil en graffiti aanwezig. Het 100% niveau is niet perse een – wettelijk -noodzakelijke opgave voor een gemeente. Met een niveau van 75% wordt eveneens aan alle veiligheidsnormen voldaan8.

3.4 Samenvatting In dit hoofdstuk is de volgende vraag behandeld: 1. Welke randvoorwaarden/kaders en visies bestaan er voor het beheer? Het hoofddoel voor het beheer is het verwezenlijken van de in het beleidsplan gestelde streefbeelden en bijpassende onderhoudsniveaus. Het doel is kinderen, jeugdigen en jongeren een voldoende bespeelbare buitenruimte te geven. Voor de speelruimte staat daarbij voorop dat sprake moet zijn van een voldoende interessante en veilige speelruimte. De coalitie onderschrijft dit en ziet ook participatie als een hoofddoel. Sinds 2015 zijn ook speelplekken voor ouderen aanwezig in de gemeente. Dit is een nieuwe trend, die net als de trend voor natuurlijk spelen en elektronisch spel in de openbare ruimte langzaamaan meer terrein wint.

12

4 Terugblik beheerperiode 2012-2015 4.1 Onderhoud De afgelopen beheerperiode is het onderhoud op B-niveau uitgevoerd zoals in het Speelruimteplan en beheerplan 2012-2015 is besproken. Het team O&G heeft twee civiele medewerkers die o.a. actief zijn in het jaarlijks onderhoud en toezicht bij vervanging van de speelplekken. Zij doen dit in nauw overleg met de beheerder van het team Beheer. De logboeken van de speelplekken, met daarbij de speeltoestellen zijn bijgehouden op excellijsten en in het programma van ABOS wat de gemeente gebruikt. Daarnaast is voor elke speelplek een digitale projectmap bijgehouden. Hierin staan alle veranderingen weergegeven. Ook staat in elke projectmap een excellijst met daarin vragen van burgers of bedrijven en de reacties van de gemeente. Zo heeft elke speelplek een actueel dossier. Omgaan met taakstelling In 2012/2013 is een taakstelling doorgevoerd op het onderhoudsbudget van de speelvoorzieningen. Het betrof een algemene taakstelling. Het gevolg was een vermindering van het budget voor onderhoud. In 2014 en 2015 is dit op verschillende wijzen opgevangen: In 2014 en 2015 is geen extra laag boomschors en fijne houtsnippers aangebracht op de speelplekken. Dit werd jaarlijks gedaan. De valdemping is conform het B-niveau gebleven in deze periode.

Langer uitstellen van dit gebruikelijk onderhoud leidt toe dat er onvoldoende valdempende waarde aanwezig is op veel speelplekken. Dit heeft gevolgen voor de aansprakelijkheid van de gemeente. Het onderhoud van het zand is goedkoper geworden door te kiezen voor de schoonmaak met de Sandmaster. Het onderhoud van fijne geshredderde houtsnippers zoals Dekowood en Ococolor is in de praktijk goedkoper dan het onderhoud van boomschors. Veel boomschors is de afgelopen beheerperiode vervangen door fijne houtsnippers.

4.2 Achterstallig onderhoud Er is de afgelopen beheerperiode geen sprake geweest van achterstallig onderhoud.

4.3 Vervanging In 2012 was sprake van een verouderd speeltoestellenbestand. De afgelopen vier jaren heeft de gemeente planmatig geïnvesteerd in nieuwe speeltoestellen en ondergronden. In veel gevallen was dit nodig omdat de oude elementen toe waren aan vervanging. Ook zijn extra toestellen en speelaanleidingen geplaatst. Dit was een uitvoering van maatregelen uit het Speelruimteplan.

4.3.1 Speelaanleidingen, speeltoestellen en sporttoestellen Totaal zijn 134 nieuwe speeltoestellen als vervanging of als extra (vanuit het Speelruimteplan) in de gemeente geplaatst. Daarvan zijn er 6 gesponsord door bedrijven, stichtingen en bewoners. In tabellen 4.3.1 en 4.3.2 is weergegeven welke speeltoestellen, sporttoestellen, speelaanleidingen en (valdempende)ondergronden in de beheerperiode nieuw zijn aangebracht.

13

Nieuwe speelaanleidingen, speeltoestellen en sporttoestellen periode 2012-2015 nr. SP Speelplek 1 3 De Loozepad 2 3 De Loozepad 3 4 Schimmelpenninck 4 4 Schimmelpenninck 5 4 Schimmelpenninck 6 5 Sixlaan 7 5 Sixlaan 8 12 Narcisstraat 9 12 Narcisstraat 10 13 J.W. Frisolaan 11 13 J.W. Frisolaan 12 13 J.W. Frisolaan 13 13 J.W. Frisolaan 14 14 Prins Bernardlaan 15 17 Palestrinalaan 16 17 Palestrinalaan 17 20 Bizetlaan 18 21 Frans Lisztlaan 19 21 Frans Lisztlaan 20 21 Frans Lisztlaan 21 29 Park Noord Hofland/ Baron v Heemstrapad 22 29 Park Noord Hofland/ Baron v Heemstrapad 23 29 Park Noord Hofland/ Baron v Heemstrapad 24 29 Park Noord Hofland/ Baron v Heemstrapad 25 33 Savornin Lohmanplantsoen 77 26 33 Savornin Lohmanplantsoen 77 27 42 Piet Heynlaan 28 48 Cornelis Jollaan 29 48 Cornelis Jollaan 30 113 Harry Mulischstraat 31 62 P. den Hartogplein 32 68 Treubplein 33 75 Meerkoeteiland 15 34 84 Bram Limburgstraat 36 35 84 Bram Limburgstraat 36 36 96 Oostbosch 37 14 Prins Bernardlaan 38 14 Prins Bernardlaan 39 14 Prins Bernardlaan 40 14 Prins Bernardlaan 41 15 Berkhoutpark 42 15 Berkhoutpark 43 20 Bizetlaan 44 20 Bizetlaan 45 20 Bizetlaan 46 20 Bizetlaan

Speeltoestel Voetbaldoel Voetbaldoel Voetbaldoel Voetbaldoel Draaitoestel Wipveer meerpersoons Tafeltennistafel Voetbaldoel Voetbaldoel Voetbaldoel Voetbaldoel Tafeltennistafel Draaitoestel Schommel 6-12 Voetbaldoel Voetbaldoel Duikelrek meerdelig Tafeltennistafel Voetbaldoel Voetbaldoel Waterspeeltoestel Brug Brug Waterspeeltoestel Glijbaan laag Wipveer meerpersoons Duikelrek meerdelig Voetbaldoel Voetbaldoel Evenwichtstoestel Tafeltennistafel Speelhuis Wipveer meerpersoons Voetbaldoel Voetbaldoel Tafeltennistafel Speelaanleiding Speelaanleiding Speelaanleiding Tafeltennistafel Voetbaldoel Voetbaldoel Klimelement Speelhuis Glijbaan laag Wip

jaar 2012 2012 2012 2012 2012 2012 2012 2012 2012 2012 2012 2012 2012 2012 2012 2012 2012 2012 2012 2012 2012 2012 2012 2012 2012 2012 2012 2012 2012 2012 2012 2012 2012 2012 2012 2012 2013 2013 2013 2013 2013 2013 2013 2013 2013 2013

14

47 20 Bizetlaan 48 20 Bizetlaan 49 20 Bizetlaan 50 21 Frans Lisztlaan 51 24 Hooghkamer 52 24 Hooghkamer 53 24 Hooghkamer 54 24 Hooghkamer 55 24 Hooghkamer 56 24 Hooghkamer 57 24 Hooghkamer 58 24 Hooghkamer 59 24 Hooghkamer 60 26 Bestevaer 61 46 Abraham v.d Hulstlaan 62 46 Abraham v.d Hulstlaan 63 50 Krimkade 64 50 Krimkade 65 50 Krimkade 66 50 Krimkade 67 50 Krimkade 68 50 Krimkade 69 50 Krimkade 70 116 P.C. Boutensstraat 71 59 Ferdinand Bollaan 2 72 59 Ferdinand Bollaan 2 73 59 Ferdinand Bollaan 2 74 59 Ferdinand Bollaan 2 75 59 Ferdinand Bollaan 2 76 59 Ferdinand Bollaan 2 77 59 Ferdinand Bollaan 2 78 59 Ferdinand Bollaan 2 79 59 Ferdinand Bollaan 2 80 70 Burg. vd Haarplein 81 70 Burg. vd Haarplein 82 23 Hofweg 83 23 Hofweg 84 26 Bestevaer 85 29 Park Noord Hofland/ Baron v Heemstrapad 86 29 Park Noord Hofland/ Baron v Heemstrapad 87 29 Park Noord Hofland/ Baron v Heemstrapad 88 29 Park Noord Hofland/ Baron v Heemstrapad 89 29 Park Noord Hofland/ Baron v Heemstrapad 90 29 Park Noord Hofland/ Baron v Heemstrapad 91 92 93 94 95

46 46 46 46 47

Abraham v.d Hulstlaan Abraham v.d Hulstlaan Abraham v.d Hulstlaan Abraham v.d Hulstlaan Tjerk Hiddesdreef

Draaitoestel Draaitoestel Klimelement Speelhuis Duikelrek meerdelig Draaitoestel Schommel 0-6 Evenwichtstoestel Speelaanleiding Speelaanleiding Glijbaan hoog Voetbaldoel Voetbaldoel Glijbaan laag Voetbaldoel Voetbaldoel Schommel 6-12 Speelaanleiding Speelaanleiding Wip Glijbaan hoog Duikelrek meerdelig Evenwichtstoestel Speelaanleiding Schommel 0-6 Speelaanleiding Bokspringpaal Kabelbaan Speelaanleiding Glijbaan hoog Evenwichtstoestel Duikelrek meerdelig Wipveer Voetbaldoel Voetbaldoel Schommel 0-6 Klimelement Speelhuis Speelaanleiding Speelaanleiding Speelaanleiding Speelaanleiding kruipbuis zandbak Combinatietoestel groot Duikelrek meerdelig Schommel 6-12 Draaitoestel Speelhuis

2013 2013 2013 2013 2013 2013 2013 2013 2013 2013 2013 2013 2013 2013 2013 2013 2013 2013 2013 2013 2013 2013 2013 2013 2013 2013 2013 2013 2013 2013 2013 2013 2013 2013 2013 2014 2014 2014 2014 2014 2014 2014 2014 2014 2014 2014 2014 2014 2014

15

96 97 98 99 100 101 102

47 47 47 65 69 69 77

Tjerk Hiddesdreef Tjerk Hiddesdreef Tjerk Hiddesdreef Prof. van der Waalslaan Wagenerf Wagenerf Koolmeeslaan

103 104 105 106 107 108 109 110 111 112 113 114

82 3 5 6 7 6 7 6 6 8 8 8

Bertus van Akenlaan De Loozepad Sixlaan B.J. gemmekelaan B.J. gemmekelaan B.J. gemmekelaan B.J. gemmekelaan B.J. gemmekelaan B.J. gemmekelaan Bakkerdreef Bakkerdreef Bakkerdreef

115 116 117 118 119 120 121 122 123 124 125 126 127

14 15 15 15 15 15 15 15 15 15 15 15 15

Prins Bernardlaan Berkhoutpark Berkhoutpark Berkhoutpark Berkhoutpark Berkhoutpark Berkhoutpark Berkhoutpark Berkhoutpark Berkhoutpark Berkhoutpark Berkhoutpark Berkhoutpark

128 129 130 131

15 40 40 57

Berkhoutpark W. Barentszlaan 55 W. Barentszlaan 55 Ruysdaelhof 29

132 65 Prof. van der Waalslaan 133 101 Zuiderzichtlaan 134 118 Abel Tasmanplantsoen

Glijbaan laag Schommel 0-6 Speelaanleiding Speelhuis Glijbaan laag Schommel 0-6 Glijbaan laag Combinatietoestel groot Schommel 6-12 Glijbaan hoog Railelement curbelement Basketbalpaal Basketbalpaal Voetbaldoel Voetbaldoel Glijbaan laag Speelhuis Schommel 0-6 Combinatietoestel groot Glijbaan laag Kabelbaan kruipbuis kruipbuis Speelaanleiding Speelaanleiding Evenwichtstoestel brug Schommel 0-6 Evenwichtstoestel Evenwichtstoestel glijbaan hoog Combinatietoestel klein voetbaldoel voetbaldoel Draaitoestel Combinatietoestel klein Draaitoestel Duikelrek meerdelig

2014 2014 2014 2014 2014 2014 2014 2014 2015 2015 2015 2015 2015 2015 2015 2015 2015 2015 2015 2015 2015 2015 2015 2015 2015 2015 2015 2015 2015 2015 2015 2015 2015 2015 2015 2015 2015 2015 2015

Tabel 4.3.1: Speeltoestellen geplaatst in periode 2012-2015

16

4.3.2 (Valdempende) ondergronden In het beheerplan 2012-2015 is een aantal doelen geformuleerd voor de vervanging van (valdempende) ondergronden. Het betrof o.a.: 

Up to date brengen van het verouderde bestand van valdempende ondergronden;



Verminderen van de diversiteit aan ondergronden;



Vervangen van boomschors (franse bark) voor fijne houtsnippers (dekowood/ococolor);



Meer gebruik maken van gazon als valdempende ondergrond.

Om de doelstellingen te realiseren is planmatig vervangen. Veel ondergronden zijn gelijktijdig vervangen met de speeltoestellen of bij een herinrichting van een gehele speelplek. Bij elk van de veranderingen is rekening gehouden met de specifieke situatie en de doelstellingen uit het Beheerplan 2012-2015. Er is veel boomschors vervangen voor een duurzamere en goedkoper beheertype zoals gazon of fijne houtsnippers (dekowood en ococolor). Zie afbeelding 4.3.2.1 Op twee plekken werden de fijne houtsnippers niet gewaardeerd omdat hierdoor kattenpoep vrijwel direct zichtbaar werd. Hier is om hygiënische redenen de ondergrond opnieuw vervangen voor een ander type ondergrond. Hierbij is ook rekening gehouden dat katten hier minder goed hun behoefte kunnen doen.

Afbeelding 4.3.2.1 Voorbeeld: op de speelplek aan de Bestevaer is de ondergrond van boomschors vervangen voor Dekowood. De opsluitbanden zijn daarbij verwijderd. Er is geen harde overgang meer tussen gazon en valdempend materiaal.

De gemeente heeft de afgelopen 4 jaar meer gazon gerealiseerd op speelplekken. Gazon is een goedkope en eenvoudig te beheren valdempende ondergrond. Het kan echter alleen ingezet worden als de valhoogte van een speltoestel niet hoger is dan 150cm. Op versteende plekken zoals de Bakkerdreef en Tjerk Hiddesdreef lagen rubberen tegels als valondergrond. Hier is gekozen voor gazon als nieuwe valdempende ondergrond. Enerzijds vanwege beheertechnische redenen. Anderzijds om het versteende beeld te vergroenen en te verzachten. Ook heeft gazon – na verloop van tijd – betere eigenschappen voor het milieu dan andere ondergronden, bijvoorbeeld opvang van water. Zie voor een beeld van verandering afbeelding 4.3.2.2

17

Foto 4.3.2.2 Verandering ondergrond van rubber/trottoir naar gazon

De trapvelden aan de Willem de Zwijgerlaan, Narcisstraat en Bram Limburgstraat worden intensief bespeeld. De gemeente moest hier continu onderhoud plegen en investeren in onderhoud van het gazon. Om te zorgen voor een continu bespeelbaar trapveld is op deze plekken kunstgras aangebracht. In tabel 4.3.2 is weergegeven welke (valdempende)ondergronden in de beheerperiode nieuw zijn aangebracht. In sommige gevallen betreft dit de valondergrond van de gehele speelplek. In andere gevallen van een gedeelte.

vervanging (val)ondergronden periode 2012-2015 (deel) speelplek

nr. 1 2 3 4 5 6 7 8 9

SP 3 11 12 14 21 26 46 54 60

10 11 12 13

66 84 16 20

Speelplek De Loozepad Willem de Zwijgerlaan Narcisstraat Prins Bernardlaan Frans Lisztlaan Bestevaer Abraham v.d Hulstlaan Laan van Langenhorst Paulus Potterdreef Van Heuven Goedhartstraat Bram Limburgstraat 22 Wibauterf Bizetlaan

oude ondergrond boomschors gazon gazon zand boomschors boomschors boomschors boomschors boomschors

nieuwe ondergrond ococolor kunstgras sport kunstgras sport ococolor ococolor ococolor ococolor ococolor ococolor

boomschors gazon boomschors boomschors

Rubber tegels kunstgras sport gazon gazon en dekowood

jaar 2012 2012 2012 2012 2012 2012 2012 2012 2012 2012 2012 2013 2013

18

14 24 Hooghkamer 15 28 Ter Wadding 16 17 18 19 20 21 22 23 24 25 26 27 28 29 30 31

50 59 70 92 46 47 63 69 6 8 15 40 57 60 84 93

Krimkade Ferdinand Bollaan 2 Burg. vd Haarplein Buizerderf Abraham v.d Hulstlaan Tjerk Hiddesdreef van Ostadehof Wagenerf B.J. gemmekelaan Bakkerdreef Berkhoutpark W. Barentszlaan 55 Ruysdaelhof 29 Paulus Potterdreef Bram Limburgstraat 22 Koperwieklaan

boomschors boomschors kunstgras en tegels kunstgras asfalt boomschors boomschors rubber tegels zand rubber tegels asfalt rubber tegels gazon bestrating boomschors ococolor bestrating boomschors

gazon dekowood

2013 2013

gazon en dekowood gazon en dekowood asfalt dekowood dekowood gazon gazon Rubber tegels asfalt gazon gazon gazon gazon en dekowood gazon gazon tigermulch

2013 2013 2013 2013 2014 2014 2014 2014 2015 2015 2015 2015 2015 2015 2015 2015

Tabel 4.3.2 Vervangen valdempende ondergronden in periode 2012-2015

4.3.3 Herinrichting en participatie In de afgelopen beheerperiode is door de gemeente sterk ingezet op participatie. Dit is met name opgepakt bij herinrichting van een gehele speelplek. Zo zijn kinderen, ouders en omwonenden op diverse manieren bij de herinrichting van de speelplekken betrokken. De herinrichtingen zijn tot stand gekomen door een analyse van de behoeften, in te spelen op trends en participatie, een uitgebreid programma van eisen en bovenal door te werken met ontwerpers en de participanten te laten kiezen uit ontwerpen. De esthetische kwaliteit en gebruikskwaliteit van de speelplekken zijn hierdoor sterk verbeterd. Dit is ruimtelijk zichtbaar in de gemeente. Zie als voorbeeld afbeelding 4.3.3.1.

19

Afbeelding 4.3.3.1 Twee voorbeelden van speelplekken waar via een uitgebreid programma van eisen, participatietraject en ontwerpfase de esthetische kwaliteit en gebruikskwaliteit sterk zijn verbeterd. Bron dwarsdoorsnede Burgemeester Berkhoutpark: www.groenespil.nl Bron ontwerp/foto Krimkade: www.eelcokoppelaar.nl.

20

Er zijn voor het participatieproces 3 keuzemogelijkheden die bij een herinrichting door de gemeente zijn en worden gebruikt. In tabel 4.3.3 is te zien welke speelplekken de afgelopen beheerperiode zijn heringericht en welke methode voor participatie is gebruikt.

informatiebrief

buurtvereniging of VVE betrokken

jaar 2012/2013 2012/2013 2012/2013 2013 2013 2014 2014 2014 2015 2014/2015 2015 2015 2015/2016

standaard participatieproces

speelplek SP50 Krimkade SP59 Ferdinand Bollaan SP24 Hooghkamer SP20 Bizetlaan SP70 Burg. Vd Haarplein SP13 Hofweg SP47 Tjerk Hiddesdreef SP82 Bertus van Akenlaan SP08 Bakkerdreef SP55 Willem Barentszlaan SP15 Burgemeester Berkhoutpark SP46 Abraham vd Hulstlaan SP52 Anna Lambooplantsoen (loopt door in 2016)

Uitgebreid participatieproces

Complete herinrichting speelplek en participatie

X X X X

X

X X X X X X X X X

X

Tabel 4.3.3 In 2012-2015 heringerichte speelplekken

De in tabel 4.3.3 genoemde methoden voor participatie worden ook in 2016-2020 gebruikt en zijn nader beschreven in hoofdstuk 9.

4.4 Speelruimteplan In 2009 is het Speelruimteplan vastgesteld. Volgens de planning uit het Speelruimteplan zouden in 2015 alle speelplekken met voldoende speeltoestellen en speelaanleidingen ingericht moeten zijn en daarmee voor de doelgroep(en) geschikt gemaakt. Voor extra toestellen en nieuwe speelplekken is van 2009 tot 2012 extra budget beschikbaar gesteld. In deze periode zijn veel acties voor het Speelruimteplan uitgevoerd. Ook in de beheerperiode 2012 – 2015 is dit gedaan. Het budget hiervoor is deels uit het bestaande vervangingsbudget gehaald met de notitie dat reguliere vervanging prioriteit had boven het creëren van ‘extra’s’ zoals opgenomen in het Speelruimteplan. Het extra budget van 2016 tot 2018 is omwille van bezuinigingen (investeringsplafond) niet meer beschikbaar gesteld. In het beheerplan 2012-2015 waren de nog openstaande actiepunten voor het Speelruimteplan opgenomen. Het is in de afgelopen periode gelukt op de in tabel 4.4.1 genoemde plekken extra te investeren volgens het Speelruimteplan:

21

Maatregelen Speelruimteplan gerealiseerd speelplek

jaar

SP4 Baron Schimmelpenninck SP5 Sixlaan SP13 J.W. Frisolaan SP14 Prins Bernhardlaan SP21 Frans Lisztlaan SP24 Hooghkamer SP68 Treubplein SP20 Bizetlaan SP70 Burg vd Haarplein SP03 de Loozepad SP47 Tjerk Hiddesdreef SP82 Bertus van Akenlaan SP46 Abr. Vd Hulstlaan SP15 Burgemeester Berkhoutpark

2012 2012 2012 2012 2012 2012 2012 2013 2013 2013 2013 2013 2014

wat gedaan voetbaldoelen + draaitoestel geplaatst, wipveer verwijderd tafeltennistafel geplaatst tafeltennistafel + draaitoestel geplaatst dekomark pleinplakkers aangebracht voor 0-6 tafeltennistafel maatregelen opgenomen in herinrichting speeltoestel teruggebracht maatregelen opgenomen in herinrichting maatregelen opgenomen in herinrichting extra speeltoestel van andere plek maatregelen opgenomen in herinrichting maatregelen opgenomen in herinrichting maatregelen opgenomen in herinrichting

2015 maatregelen opgenomen in herinrichting

Tabel 4.4.1 Investeringen volgens Speelruimteplan in periode 2012-2015

De in tabel 4.4.2 opgenomen speelplekken zijn conform het speelruimteplan secundair geworden. Secundair betekent dat de speelplekken kunnen worden opgeheven omdat de doelgroep onvoldoende groot is. Dit in relatie tot de kosten voor onderhoud en vervanging.

Opgeheven conform Speelruimteplan speelplek SP18 Sweelinckhof SP95A Middelgeestlaan t.o.v. 57 SP102 Hofvliet 1-2 SP35 Jacobserf SP74 Buizerderf SP89 Alexander Adamskistraat SP18 Paganinidreef SP54 Planciusplantsoen

jaar 2012 2012 2012 2013 2013 2013 2015 2015

hoe omgevormd omgevormd tot gazon omgevormd tot bestrating omgevormd tot gazon omgevormd tot gazon en hekwerk terug omgevormd tot bestrating en heringericht omgevormd tot bestrating omgevormd tot gazon omgevormd tot gazon met bloembollen

Tabel 4.4.2 Opgeheven speelplekken volgens Speelruimteplan in periode 2012-2015

De in tabel 4.4.3 opgenomen actiepunten staan nog open (en worden bij het ontbreken van financiële middelen vooralsnog niet uitgevoerd):

Openstaande actiepunten Speelruimteplan speelplek Z09 Nieuw Voordorpstraat SP25 Arsenaal SP95B Middelgeestlaan 2

geraamd €13.725 €14.177 €1.000

gewenste maatregelen nieuwe locatie bepaald door gemeente een verzorgde plek realiseren voor jongeren inrichten voor jongeren, kleine simpele overkapping

22

M03 Dobbewijk M04 Gehele bloemenwijk

€1.500 €3.750

M05 Starrenburg

€2.500

Z05 Bourbonlaan Z07 Tulpstraat-Papenlaan Z08 Speelplek [95b]

€19.798 €13.572 €30.249

Z10 Veurseweg nabij nr 198 Z49 Rijksweg 11 west-Nee pad SP56 Prof Lorentzlaan SP81 Teun de Grooterf M01 Speelplek 25 Leidseweg

€12.701 €4.274 €8.000 €4.274 €11.250

Z01 Speelplek 29

€26.024

Z02 Trompplein

€26.024

Z06 Speelplek [52]

€8.548

SP98 Ter Lips-Oostbosch

€8.451

Z03 Basisschool Prinses Marijkelaan Z12 Bovenwijkse speelplaats Rosenburgh

€1.500 €117.820

pleinplakkers speelaanleidingen in gehele wijk, tegels, pleinplakkers verkeersremmende maatregelen, pleinplakkers speelplek voor 0-11, minimaal 4 toestellen creëren plek voor kinderen en jeugdigen creëren plek voor jongeren met sportvoorzieningen creëren plek voor kinderen uitbreiding met basket en doelen uitbreiding 0-5 toestellen toestel 0-5 bijplaatsen, pleinplakkers aantrekkelijker maken en beter toegankelijk voor jongeren creëren plek voor jongeren met sport en ontmoeting creëren plek voor jongeren met sport en ontmoeting creëren plek voor jongeren met sport en ontmoeting uitbreiding waterspel en ondergronden (zand), beheersmatig goed nagaan bij aanschaf toestellen in overleg met school het schoolplein openstellen creëren plek voor kinderen-jeugdigen Rosenburgh

€329.137 Tabel 4.4.3. Openstaande maatregelen volgens Speelruimteplan

4.5 Samenvatting In dit hoofdstuk is de volgende vraag behandeld: 2. Wat is in de vorige beheerperiode bereikt? De gemeente heeft structureel en planmatig geïnvesteerd in onderhoud en vervanging van haar speelplekken in de periode 2012 tot 2016. Hierbij is zowel bij de voorbereiding als de uitvoering veel tijd en energie geïnvesteerd in participatie. De ontwerpen van nieuwe speelplekken zijn tot stand gekomen door een goed samenspel tussen de gemeente, (in – en externe) ontwerpers, burgers en bedrijven. Dit heeft geresulteerd in een kwaliteitsverbetering van speelplekken in de openbare ruimte. Het in 2012 aanwezige verouderde bestand aan speeltoestellen en valondergronden is in 2016 up to date. Er is nu sprake van een speeltoestellenbestand met een goede spreiding tussen nieuw en oud. Om de speelruimte een extra impuls te geven en volledig aan te laten sluiten op de wensen van de doelgroepen zou nog circa € 330.000 aan eenmalige investering nodig zijn. Dit is het bedrag wat door taakstellingen/het investeringsplafond vooralsnog niet is aangewend voor aanvullende speel- en ontmoetingsruimte. In hoofdstuk 8.5 is een minimale variant voor de komende 4 jaar aangegeven.

23

5 Huidige situatie 5.1 Huidig areaal Kinderen maken voor hun speelplezier gebruik van informele en formele speelruimten. Tot de informele ruimte behoort bijvoorbeeld de straat of een bos. Tot de formele speelruimte behoren de daartoe ingerichte, beheerde en onderhouden speelplekken met – in veel gevallen – de aanwezigheid van speeltoestellen. In dit beheerplan wordt het beheer voor de formele speelplekken beschreven. Anno 2016 heeft de gemeente 92 formele speelplekken in beheer. Deze speelplekken bevinden zich in alle wijken. De wijk Burgemeester van der Hoevenpark is vanaf 2016 ook in beheer bij de gemeente. Speelplekken kunnen meer omvatten dan alleen een plek met speeltoestellen. Er kan ook een speelveld of trapveld naastgelegen zijn. De speelplekken kunnen voorzien in de speelbehoefte van drie categorieën kinderen. De categorie kinderen van 0 tot 6 jaar, de categorie kinderen van 6 tot 12 jaar en de categorie kinderen van 12 tot 18 jaar. Een speelplek kan voor meerdere categorieën kinderen geschikt zijn. Elke speelplek is opgebouwd uit drie beheeronderdelen. Dit zijn de beheeronderdelen speeltoestellen, ondergronden en terreinmeubilair. Voetpaden (trottoirtegels) naar, op, of rondom de speelplek vallen niet onder het beheer van speelplekken. Het onderhoud hiervan valt onder het Beheerplan Wegen en het beheer van reiniging.

Het beheer van het terreinmeubilair is eveneens niet in dit beheerplan beschreven. Dit valt onder het Beheerplan Groen (banken en hekwerken) of het beheer van reiniging (afvalbakken). Speeltoestellen Op de 92 speelplekken staan in totaal 393 speeltoestellen (zie tabel 5.1.1). Het bestand aan speeltoestellen is de afgelopen beheerperiode planmatig vernieuwd. De leeftijden van de toestellen zijn grotendeels bekend. Voor het berekenen van de waarde van de speeltoestellen is gebruik gemaakt van de vervangingswaarde van de speeltoestellen per 2016. De waarde van elk toestel wordt gevormd uit twee delen. Enerzijds de aanschafkosten van het speeltoestel. Deze kosten zijn overgenomen uit het Speelruimteplan. Anderzijds de kosten voor het plaatsen van het speeltoestel. Deze waarde is gebaseerd op prijzen van leveranciers. De toestellen hebben een totale vervangingswaarde van €1.301.558 (datum 1 januari 2016). De gemiddelde levensduur is divers en per categorie speeltoestel bepaald. Gemiddeld ligt dit op 10 tot 15 jaar. Voor het beheer zijn de speeltoestellen ondergebracht in 36 categorieën (zie tabel 5.1.1). Deze categorieën zijn afgeleid uit het Speelruimteplan.

24

Areaal speeltoestellen 2016

basketbalpaal bokspringpaal brug combinatietoestel groot combinatietoestel klein curb-element draaitoestel duikelrek enkel duikelrek meerdelig evenwichtstoestel geen speeltoestellen glijbaan hoog glijbaan laag halfpipe jeu de boulesbaan kabelbaan klimelement kruipbuis quarterpipe railelement ruimtenet schommel 0-6 schommel 6-12 slinger of hangelement speelaanleiding speelhuis sporttoestel spreekbuis tafeltennistafel tenniswand voetbaldoel waterspeeltoestel wip wipveer wipveer meerpersoons zandbak totalen

aantal

waarde

totaal

11 5 5 17 12 5 23 12 24 17 1 9 17 0 1 4 12 4 3 2 4 14 7 0 22 18 1 2 14 0 60 3 13 46 4 1 393

€1.853 €1.594 €894 €16.982 €8.447 €2.196 €3.379 €613 €794 €1.592 €0 €4.821 €3.261 €29.977 €8.447 €7.430 €5.632 €760 €10.576 €507 €21.400 €2.478 €4.027 €6.758 €1.051 €3.661 €6.899 €2.083 €1.059 €4.730 €1.690 €13.280 €2.366 €1.099 €1.802 €3.041

€20.385 €7.971 €4.468 €288.691 €101.369 €10.980 €77.726 €7.362 €19.054 €27.065 €0 €43.386 €55.429 €0 €8.447 €29.718 €67.579 €3.040 €31.729 €1.015 €85.601 €34.696 €28.188 €0 €23.116 €65.892 €6.899 €4.167 €14.829 €0 €101.381 €39.839 €30.755 €50.532 €7.209 €3.041 €1.301.558

Tabel 5.1.1 Areaal speeltoestellen per categorie per 2016

25

Valdempende ondergronden De speelplekken hebben verschillende ondergronden. Dit is opgesplitst in valdempende ondergronden en overige (niet valdempende) ondergronden. Speeltoestellen hebben een valdempende ondergrond nodig wanneer de vrije valhoogte hoger is dan 60cm. In totaal is er 8.386m2 aan valdempende ondergrond (zie tabel 5.1.2) en 6.307m2 aan overige ondergronden (zie tabel 5.1.3) in beheer.

Areaal valdempendende ondergronden 2016 (incl. arbeid, materieel en materiaal) aantal m2 waarde m2 valdempend zand houtsnippers groen (Ococolor) houtsnippers cipresgeel (Dekowood) kunstgras valdempend boomschors rubbertegels (& gietrubber) rubbertigermulch en soortgelijk gras (als valdemping)/graszoden totalen

1509 1523 806 436 421 1173 60 2458 8386

€31,30 €61,15 €61,15 €93,06 €51,26 €82,51 €102,00 €11,25

totaal

€47.231 €93.124 €49.283 €40.574 €21.582 €96.785 €6.120 €27.653 €382.352

Tabel 5.1.2. Areaal valdempende ondergronden per 2016

De eigenschappen, voor- en nadelen van de valdempende ondergronden zijn hieronder kort beschreven. Voor een uitgebreid overzicht wordt verwezen naar bijlage 12.1. Valdempend zand In de gemeente is zo’n 1509m2 aan valdempend zand aanwezig. Deze ondergrond is in de aanschaf goedkoop. Het vraagt een hoge mate van onderhoudsbewerking. Bij een goede bewerking heeft het een vorm van zelfreinigend vermogen. Voor kinderen heeft het een hoge speelwaarde. Tegen zand bestaan hygiënische bezwaren omdat katten het gebruiken als kattenbak. Hierdoor kunnen ziekten worden overgebracht zoals kattenziekte en spoelwormen. Als gevolg daarvan kan maatschappelijke weerstand tegen valdempend zand bestaan9. De gemeente Voorschoten past dit daarom terughoudend toe. Fijne houtsnippers groen/cypresgeel (Ococolor/Dekowood) Deze ondergrond wordt sinds de vorige beheerperiode veel gebruikt in de gemeente. De ondergrond heeft veel voordelen waaronder een langzame vertering, hierdoor is het vrij duurzaam. Fijne houtsnippers zijn verder rolstoelvriendelijk en gemakkelijk schoon te houden. Kunstgras Kunstgras komt in de gemeente op enkele plekken voor. Het vormt een vlakke ondergrond. De aanschafprijs is hoog. Het onderhoud is eenvoudig. Reparatie van gebreken is echter niet altijd eenvoudig en duurzaam. Een nadeel van kunstgras is dat afval zoals glas niet altijd zichtbaar is.