Bijlage 1 Najaarsnota 2025
Tekst van het document
Najaarsnota 2025
Colofon Uitgave Gemeente Voorschoten Inlichting: gemeente@voorschoten.nl
2
Inhoudsopgave Inleiding ............................................................................................................................4
Financiële ontwikkelingen .........................................................................5 Programma's ......................................................................................................................9
Programma P0 Bestuur en ondersteuning .................................................10 Programma P1 Veiligheid ........................................................................17 Programma P2 Verkeer en vervoer...........................................................19 Programma P3 Economie ........................................................................22 Programma P4 Onderwijs .......................................................................24 Programma P5 Sport, cultuur en recreatie.................................................26 Programma P6 Sociaal Domein ................................................................31 Programma P7 Volksgezondheid en milieu ................................................35 Programma P8 Wonen en bouwen ............................................................41 Financiën..........................................................................................................................45
Financiële ontwikkeling per programma ....................................................45 Reserves ..............................................................................................46 Investeringen en kredieten .....................................................................48 Bijlagen ...........................................................................................................................50 Investeringskredieten 2025 ................................................................................................50
3
Inleiding
De najaarsnota is de tweede rapportage over de uitvoering van de begroting 2025. In deze najaarsnota informeert het college de gemeenteraad over de voortgang van de beleidsdoelen en de besteding van de financiën in de eerste acht maanden van het lopende begrotingsjaar. Met een stoplichtmodel geven we de status aan van de uitvoering. 75 procent van de prestaties staat op groen. Dat laat zien dat we een groot deel van de doelen uit de begroting realiseren. Maar er zijn ook enkele belangrijke punten waarvoor bijsturing nodig is, of waarvan nu al duidelijk is dat de doelstelling niet haalbaar is dit jaar. Bij alle beleidsdoelen hebben we een toelichting gegeven. De afgelopen maanden hebben we niet alleen de begroting uitgevoerd maar ook met verschillende activiteiten aandacht besteed aan 80 jaar vrijheid. Hiermee hebben we uiting gegeven aan het belang dat we hechten aan onze vrijheid en het stilstaan bij de bevrijding.
We voeren veel taken uit en we hebben een aantal mooie resultaten behaald, zoals bijvoorbeeld: - de opening van de atletiekbaan; - het versterken van de samenwerking met sportverenigingen door het overnemen van het onderhoud en beheer van sportvelden van buitensportverenigingen; - het vaststellen van de omgevingsvisie; - het besluit over het ruimtelijk kader van het (woon-) project Jan Evertsenlaan - het behalen van de taakstelling huisvesting statushouders en - het vaststellen van de ontwikkelvisie bedrijventerreinen. Voor een aantal doelen is bijstelling noodzakelijk, op basis van de stand van zaken van de eerste acht maanden, dat we de doelstelling niet halen in 2025. Voor enkele projecten op de beleidsterreinen bereikbaarheid, economie, klimaatadaptatie en riolering hebben we de uitvoeringsplanning realistischer gemaakt. We geven bij die onderwerpen aan wanneer we deze doelen wel halen. Waar na augustus jl. nog inhoudelijke ontwikkelingen hebben plaats gevonden door vaststelling van de programmabegroting 2026 hebben wij dit tekstueel verwerkt. De financiële mutaties zijn met stand eind augustus jl. opgesteld. Bij de jaarrekening maken we voor beiden de balans voor het hele jaar op. Het lukt ons steeds beter om realistische planningen te maken. Een van deze onderwerpen is de voortdurende aandacht die we geven aan de gemeentelijke financiële situatie.
Door gedegen financieel beleid te voeren proberen we grip te houden op de financiële situatie van Voorschoten en kunnen we tijdig bijsturen. We houden rekening met onzekerheden rondom effecten op deze financiële situatie door ontwikkelingen in de algemene uitkering en de herverdeling van het Gemeentefonds. In oktober 2025 zijn de verkiezingen voor de Tweede Kamer geweest en voor gemeenteraden volgen die in maart 2026. Het organiseren van verkiezingen vraagt middelen. Waar het kan, combineren we activiteiten om synergievoordeel te behalen. In de Septembercirculaire heeft het Rijk middelen voor de vervroegde Tweede Kamerverkiezingen beschikbaar gesteld. Voor Voorschoten betreft dit een bedrag van € 85.000.
4
Voorjaarsnota 2025
Najaarsnota 2025
Resultaat behaald
10
14
Resultaat op koers
38
32
Bijsturing nodig
10
13
Ambitie niet haalbaar
3
2
Totaal
61
61
Voortgang
Icoon
Financiële ontwikkelingen In de volgende tabel vatten we de financiële ontwikkelingen in de eerste acht maanden van 2025 samen. De voorgestelde financiële wijzigingen lichten we in deze najaarsnota toe. Lasten
Baten
Saldo
85.710
84.353
-1.357
BW 1 Nota van Wijzigingen 2025
493
1.169
676
BW 3 nieuwbouw gemeentehuis fase 3
255
255
0
BW 2 Overhevelingen NJN deel 2025
2.718
2.718
0
50
50
0
-3.031
-3.030
1
440
440
0
Primitieve begroting 2025 Begrotingswijzigingen (BW)
BW 4 Zwembad BW 5 Jaarstukken 2024 Actualisatie reserves Voorjaarsnota 2025
4.128
2.447
-1.681
Saldo na door de raad vastgestelde wijzigingen
90.764
88.403
-2.361
390
2.353
1.964
3
53
50
-122
-36
86
P3 Economie
26
-32
-58
P4 Onderwijs
-133
-129
3
P5 Sport, cultuur en recreatie
-933
-860
73
P6 Sociaal Domein
-48
707
755
P7 Volksgezondheid en milieu
117
58
-59
P8 Wonen en bouwen
14
-255
-268
-686
1.859
2.545
90.078
90.262
184
Wijzigingen Najaarsnota 2025 per programma P0 Bestuur en ondersteuning P1 Veiligheid P2 Verkeer en vervoer
Totaal wijzigingen Najaarsnota 2025 Saldo na wijzigingen Najaarsnota 2025
Bedragen x € 1.000. Voordelen geven we aan met positieve getallen, nadelen met negatieve getallen (getallen met het symbool –).
5
Financiën De uitgangspositie van de Najaarsnota 2025 bestaat uit de Programmabegroting 2025-2028 (de primitieve begroting 2025), aangevuld met vastgestelde begrotingswijzigingen, inclusief de voorjaarsnota en de mutatie reserves. Exploitatie Op basis van de huidige inzichten in de najaarsnota verwachten we dat het voorlopige saldo van de begroting aan het einde van het jaar € 184.000 positief bedraagt. De mutaties in de najaarsnota hebben een positief financieel effect van € 2.545.000.
Deze wijzigingen hebben de grootste effecten op het saldo van de begroting: Onderwerp
Saldo 2025
Bijstelling budgetten jeugd
€ 985
Meicirculaire
€ 698
Septembercirculaire
€ 463
Aframen inhuurbudget
€ 230
Bijstelling kosten elektra en gas
€ 198
Verwerking cao 2025-2027
€ 195
Onderhoud vastgoed
€ 180
Mutatie voorziening Toekomstbestendig begraven
€ -220
Het Oude Stationslaantje (flexwoningen)
€ -197
Overige mutaties
€ -13
Totaal
€ 2.545
Bedragen x € 1.000
De bovenstaande mutaties zijn voor een groot deel niet beïnvloedbaar. De Meicirculaire en de Septembercirculaire, bij elkaar € 1.161.000 betreffen een percentage van 46% van de totale wijziging. De bijstelling budgetten jeugd ad € 985.000 (38%) heeft te maken met de aanpassing van de methodiek van afrekening.
6
Overhevelingen In de najaarsnota stellen we voor om deze posten over te hevelen naar 2026: Mutatie over te hevelen budgetten Onderwerp
lasten
Groen groot onderhoud (Adegeest, Oranjeboomstraat, Raadhuislaan)
€ 400
Recreatieve wandelpaden
€ 312
Meer betaalbare woningen
€ 200
Het Oude Stationslaantje (flexwoningen)
€ 197
SPUK CDOKE klimaat- en energiebeleid NoordHofland
baten
baten
baten
Bijdrage
Reserve
Reserve
Rijk/Prov.
Eerdere besluitv.
Besluit NJN 2025
- € 400 - € 312 - € 100
- € 100 - € 197
- € 193
€ 193
SPUK CDOKE klimaat- en energiebeleid
€ 150
- € 150
Implementatie Omgevingswet
€ 161
W&I uitvoeringskosten
€ 115
- € 10
Lokaal isolatieprogramma
€ 78
- € 78
Verkeerskundige aanpassingen
€ 75
- € 49
Wet goed verhuurderschap
€ 59
- € 59
Klimaatadaptatie Groen
€ 50
- € 50
Inhuurbudget
€ 50
- € 50
Onderhoud Fortgensschool
€ 48
Warmte Leidse regio
€ 25
Aanpak energiearmoede
€ 20
Register externe veiligheidsrisico’s
€ 10
Totaal
€ 1.756
- € 50
- € 111
- € 105
- € 26
- € 48 -€ 25 - € 20 - € 10 - € 426
- € 713
- € 618
Bedragen x € 1.000
Van het totale over te hevelen bedrag ad € 1.756.000 heeft maar een bedrag van € 618.000 effect op het saldo. De overige delen hebben geen effect op de begroting 2025 omdat er dekking is door rijksmiddelen en provinciale bijdragen ad € 426.000 of door een eerder door de raad besloten onttrekking aan de concernreserve € 713.000. Voor de posten met effect op het saldo stellen we voor om het over te hevelen bedrag van € 618.000 in 2025 te storten in de concernreserve en in 2026 beschikbaar te stellen als dekking voor deze werkzaamheden. Daardoor hebben de overhevelingen geen effect op het begrotingssaldo van 2025 als ook 2026.
7
We lichten alle financiële mutaties toe in de programma's. Komt een mutatie in meerdere programma's voor, dan lichten we die toe in programma 0, waar we naar verwijzen vanuit de andere programma's. Investeringen Jaarlijks stelt de raad middelen beschikbaar om te investeren. De praktijk wijst uit dat we door verschillende omstandigheden niet alle projecten binnen de voorgenomen termijn (volledig) kunnen uitvoeren of dat die middelen ontoereikend blijken te zijn. In een voor- of najaarsnota schetsen we het meest actuele beeld. Dit kan bijstellingen tot gevolg hebben. Het lukt ons steeds beter om realistische planningen te maken. De prognose is dat we van het totale voor 2025 begrote investeringsbedrag ad € 18.708.000 een bedrag van € 14.290.000 kunnen uitvoeren (76%). Het totale effect ten gevolge van de faseringen is € 3.732.000, zoals voorgesteld in de Programmabegroting 2026 en is zichtbaar in de volgende tabel onder categorie A. De overige mutaties komen door verlagingen of verhogingen van de beschikbaar gestelde investeringskredieten (B) en door het afsluiten van het investeringskredieten (C) Categorie A) Fasering in tijd B) Bijstelling van het beschikbaar gestelde investeringskrediet C) Afsluiten Totale mutatie
Mutatie € 3.732.000 € 680.000 € 6.000 € 4.418.000
Alle mutaties op investeringskredietniveau zijn zichtbaar in het hoofdstuk Investeringen en kredieten. Leeswijzer Met deze najaarsnota verwacht het college een duidelijk beeld te schetsen van de voortgang van het jaar 2025. We lichten de voorgestelde financiële wijzigingen toe aan de hand van acht programma's. Daarna leest u in het hoofdstuk Financiën een samenvatting van de voorgestelde wijzigingen en de ontwikkelingen van de investeringsplanning 2025. Tot slot geven we in de bijlage een overzicht van de investeringskredieten. Stoplichtmodel We beoordelen de beleidsresultaten met een symbool: Groene vlag: het resultaat is behaald Groen vinkje: de uitgaven zijn op koers Oranje uitroepteken: er is bijsturing nodig Rood kruis: de ambitie is niet haalbaar Hoe leest u de cijfers? • Voordelen geven we aan met positieve getallen, nadelen met negatieve getallen (getallen met het symbool –). • We hebben de bedragen afgerond op hele getallen. Als dat duizendtallen zijn, staat dat erbij (‘Bedragen x € 1.000’).
8
Programma's
9
Programma P0 Bestuur en ondersteuning
Inwoners herkennen zich in het bestuur en het bestuur staat dicht bij de inwoners Met de start van twee gebiedsregisseurs zet de gemeente Voorschoten een verdere stap om dichterbij de inwoners te staan. Daarnaast is lering getrokken uit eerdere participatiebijeenkomsten en wordt deze toegepast in nieuwe trajecten. Tot slot bezoeken de bestuurders regelmatig bijeenkomsten van verenigingen en organisaties in Voorschoten. Een toekomstbestendige gemeente vraagt sterkere regionale positionering De samenwerkingsagenda komt in 2025 gereed. Dit is actualisatie van de nota samenwerking uit 2015. De samenwerkingsagenda is bedoeld om richting te geven aan het uitvoeren van taken waarover al besloten is dat de gemeente die uitvoert. Daarnaast is de agenda een actualisatie van de Nota verbonden partijen. Hiermee heeft de gemeente een afwegingskader voor samenwerking om kennis te delen bij beleidsontwikkeling en het efficiënter uitvoeren van taken. Dit doen we door de samenwerking met buurgemeenten, maatschappelijke partners en de samenwerking in de gemeenschappelijke regelingen te versterken.
Uitgangspunten die bijdragen aan een gezonde financiële huishouding De gemeente zet zich in voor een gezonde financiële huishouding. Dit blijkt onder meer uit de nettoschuldquote die in 2025 26,0 procent bedraagt, en in het meerjarenbeeld van de Begroting 2026 oploopt tot 72,4 procent. De waarden blijven ruim onder de grenswaarde van 130 procent. Vooralsnog is er geen aanleiding om te verwachten dat we de grenswaarde in 2025 of de komende jaren zullen overschrijden. We hebben de kostendekkendheid van diverse heffingen en leges verhoogd, bijvoorbeeld voor de lijkbezorging, marktgelden en de algemene dienstverlening. Voor de ozb-opbrengsten hebben we de indexatie aangehouden uit de Kadernota 2025. Het nastreven van de uitgangspunten wordt echter bemoeilijkt door de onzekerheid over de algemene uitkering. Het ravijnjaar is voor gemeenten weliswaar deels vooruitgeschoven naar 2028, door tegemoetkomingen vanuit het rijk in de Meicirculaire 2025, maar het is nog niet geheel van de baan. Daarnaast speelt het herverdeeleffect van het Gemeentefonds. Voor Voorschoten betekent dit een nadeel op de inkomsten uit de algemene uitkering, dat ieder jaar toeneemt. De onzekerheden rond de algemene uitkering maken het lastig anticiperen, en maken een gezonde financiële huishouding nog steeds een grote uitdaging.
Toewerken naar een toekomstbestendige gemeentelijke organisatie Op 1 januari 2025 hebben we de nieuwe klantgerichte organisatiestructuur succesvol geïmplementeerd. Midden 2025 hebben we een eerste evaluatie gehouden. Zoals verwacht zijn er verschillen tussen de praktijk en de vooraf gemaakte plannen. Juist deze inzichten laten zien dat we als organisatie in staat zijn om te leren, ons aan te passen en te verbeteren. We benutten de ervaringen actief om onze werkwijze verder te versterken. Daarom voeren we op basis van de evaluatie enkele gerichte wijzigingen door in de organisatiestructuur, die we de komende negen maanden in een pilotvorm toetsen en verder ontwikkelen. De arbeidsmarktcampagne die we half 2025 hebben gelanceerd, blijkt effectief om onze positionering als aantrekkelijke werkgever te versterken en ondersteunt de werving van nieuwe collega’s. Vanwege de positieve resultaten gaan we door met de campagne. Tegelijkertijd richten we ons nadrukkelijk op het behoud van medewerkers. We investeren in een prettig werkklimaat,
10
bieden gerichte ontwikkelmogelijkheden en stimuleren initiatieven die bijdragen aan werkplezier en betrokkenheid. De leergang voor medewerkers wordt met een gemiddelde waardering van 8 als zeer positief ervaren. Op basis hiervan zijn in 2025 opnieuw twee leergangen georganiseerd, waarmee we structureel blijven investeren in de ontwikkeling van onze medewerkers. Verder is begin 2025 het nieuwe introductie- en inwerkprogramma van start gegaan. Hiermee bevorderen we de integratie van nieuwe medewerkers.
Beter (telefonisch) bereikbaar en minder lang wachten We willen dat de gemeente beter bereikbaar wordt. Daarom werken we toe naar een (telefonische) bereikbaarheid in het klantcontactcentrum van 90 procent opname binnen 30 seconden. Hier hebben we aan gewerkt door belscripts te maken die we structureel afstemmen met de verschillende afdelingen. De interne bereikbaarheid is daardoor sterk verbeterd. Ook zetten we met deze belscripts sinds juni een antwoordcentrale in, waarmee inkomende oproepen worden doorverbonden op het moment dat de lijnen bezet zijn. De wachttijden zijn hierdoor afgenomen en inwoners hebben eerder het juiste antwoord op hun vragen. Ook hebben we gewerkt aan het verstevigen van de personele bezetting en incidenteel extra inzet van personeel, waardoor we aanvragen bij burgerzaken binnen de gestelde termijnen hebben kunnen behandelen.
Gemeentelijk vastgoed en gemeentehuis De gemeenteraad heeft op 10 juli 2025 ingestemd met de uitwerking van het voorkeursscenario E, grotendeels nieuw gemeentehuis met financiële randvoorwaarden, aangevuld met een paar wensen voor de opvang van Oekraïners, de locatie van de bibliotheek en een optie voor huisvesting van maatschappelijke organisaties. Daarnaast gaan we verder met het onderzoek naar de verplaatsing van het uitvoerend bedrijf en vervangen we de loods op de begraafplaats in samenhang met de nieuwe locatie voor het uitvoerend bedrijf. In september 2025 heeft de raad besloten over een plan voor de modernisering van de aula op de begraafplaats.
Financiële samenvatting programma
Programma: P0 Bestuur en ondersteuning
Begroting voor
Najaarsnota
Begroting na
Najaarsnota
2025
Najaarsnota
Totaal baten
55.897
1.410
57.307
Totaal lasten
22.338
-31
22.306
Saldo van baten en lasten
33.560
1.441
35.001
Onttrekking reserves
2.135
943
3.078
Toevoeging reserves
-440
-421
-861
Bedragen x € 1.000
Mutaties reserves
1.695
522
2.217
Geraamde resultaat
35.254
1.964
37.218
11
Financiën Meicirculaire 2025 Zie programma 0 voor de toelichting. De mutaties hier betreffen alleen dit programma. Capaciteit maatschappelijke zorg Binnen de samenwerking op het gebied van maatschappelijke zorg in de Leidse regio ontvangt de gemeente een vergoeding voor de beschikbaar gestelde capaciteit. Deze vergoeding stellen we bij op basis van de laatste realisatie, en is per saldo (programma 0 plus programma 6) neutraal. Actualisatie kapitaallasten Op basis van de meest recente investeringsplanning hebben we de kapitaallasten herberekend (rente- en afschrijvingslasten). Deze actualisatie leidt tot een voordeel van € 26.500. De mutaties hier betreffen alleen dit programma. Verwerking cao 2025-2027 Zie programma 0 voor de complete toelichting. De getoonde bedragen betreffen alleen het huidige programma. Actualisatie rentevisie De raming voor de te ontvangen rentebaten vanuit het Schatkistbankieren stellen we bij op basis van realisatie van de eerste negen maanden. Daarnaast maken we een nieuwe inschatting van de overige kortlopende rente op basis van de eerste drie kwartalen en de geactualiseerde investeringsplanning. Afwikkeling oude jaren Gemeentefonds Binnen de algemene uitkering van het Gemeentefonds vinden verrekeningen van oude jaren plaats.
Verrekeningen staan niet standaard begroot, omdat die per jaar verschillen en er geen zekerheid bestaat over wanneer het Rijk die definitief vaststelt. Voor 2025 begroten we de realisatie op verrekeningen oude jaren tot dusver. Actualisatie voorziening pensioenen (oud-)wethouders De gemeente heeft een voorziening om te voldoen aan de pensioen- en wachtgeldverplichting jegens (oud-)wethouders. De hoogte van de voorziening die we moeten aanhouden, is onder andere afhankelijk van de rentestanden en pensioendata van de (oud-)wethouders. Op basis van de laatste gegevens is een aanvullende dotatie aan de voorziening nodig van afgerond € 59.000. Bestuurskrachtonderzoek Na de bestuurskrachtmeting in 2024 is in 2025 de ontwikkelagenda voor Voorschoten opgesteld als onderdeel van het bestuurskrachtonderzoek. Met de oplevering van deze ontwikkelagenda is het bestuurskrachtonderzoek afgerond en kunnen we het begrote budget verlagen ter hoogte van het restantbedrag.
lagere lasten hogere baten
€0 € 880.856
lagere lasten lagere baten
€0 € 93.000
lagere lasten lagere baten
€ 365.314 € 350.634
lagere lasten lagere baten
€ 439.065 €0
hogere lasten hogere baten
€ 17.291 € 109.688
hogere lasten hogere baten
€ 150.560 € 70.697
hogere lasten lagere baten
€ 58.949 €0
lagere lasten lagere baten
€ 70.055 €0
Paspoorten en reisdocumenten
12
Omdat de reisdocumenten die sinds 2014 zijn afgegeven niet meer vijf, maar tien jaar geldig zijn en omdat er tussen 2014 en 2019 relatief weinig nieuwe reisdocumenten afgegeven, hebben de Nederlandse gemeenten in de periode van 2024 tot en met 2028 te maken met een paspoortpiek. Dit betekent dat we tot en met 2028 meer aanvragen hebben dan de periode voor 2024. Met extra inzet van personeel zorgen we ervoor dat de wachttijden beperkt blijven. Daarbij attenderen we inwoners er met een campagne op om ruim voor de verloopdatum een nieuw reisdocument aan te vragen. De uiteindelijke baten en lasten van de paspoortpiek verantwoorden we in de jaarrekening. Legesopbrengsten en afdrachten Op basis van de realisatie van de eerste acht maanden stellen we de legesopbrengsten en afdrachten bij. Dit gaat om rijbewijzen, huwelijksvoltrekkingen en naturalisatie. Per saldo leidt dit tot een nadeel van € 3.000. Verduurzaming vastgoed In de jaarrekening 2024 is een budget van € 28.000 overgeheveld naar 2025. De uitvoering heeft dit jaar niet plaats gevonden. Daarom wordt het budget, inclusief de dekking uit de reserve, nu afgeraamd.
Verkoop snippergroen De gemeente verkocht in 2025 meer snippergroen dan verwacht. We stellen voor om de geraamde opbrengsten met € 20.000 te verhogen. Onderhoud vastgoed Binnen de vastgoedportefeuille hebben we een aantal panden het label strategisch gegeven. Voor de onderhoudsbudgetten betekent dit dat er alleen een budget voor calamiteitenonderhoud beschikbaar is. Bij zowel de bibliotheek als het gemeentehuis voorzien we op dit moment niet dat deze budgetten geheel besteed worden, en daarom stellen we voor om de lasten naar beneden bij te stellen. Dit leidt tot een voordeel van € 130.000 in programma 0 en van € 50.000 in programma 5. Kosten elektra en gas Zie programma 0 voor de toelichting. De mutaties hier betreffen alleen dit programma. OZB opbrengsten niet woningen Uit de Belastingsamenwerking Gouwe-Rijnland (BSGR) hebben we nieuwe financiële informatie verkregen over de te verwachten ozb-opbrengsten voor niet-woningen in 2025. Als gevolg van deze nieuwe informatie verhogen we de ozb-opbrengsten voor niet-woningen voor zowel eigenaren als gebruikers. Septembercirculaire 2025 Zie programma 0 voor de toelichting. De mutaties hier betreffen alleen dit programma.
hogere lasten hogere baten
€ 19.500 € 35.500
lagere lasten lagere baten
€ 3.000 € 6.000
lagere lasten
€ 28.115
lagere baten
€ 28.115
lagere lasten hogere baten
€0 € 20.000
lagere lasten lagere baten
€ 130.000 €0
lagere lasten lagere baten
€ 38.778 €0
lagere lasten hogere baten
€0 € 98.751
hogere lasten hogere baten
€ 85.400 € 644.147
Bezwaarschriften
13
Op dit moment ligt het aantal bezwaarschriften hoger dan het aantal waarvan we budgettair uitgaan. Op basis van het huidige aantal en de verwachting voor het vierde kwartaal stellen we voor om het budget naar boven bij te stellen. Storting in de concernreserve van de over te hevelen budgetten. In de najaarsnota willen we een aantal budgetten over hevelen naar 2026. Het aframen van deze budgetten, in totaal € 421.000 heeft een voordelig effect op het begrotingssaldo van de desbetreffende programma’s. We stellen voor om het over te hevelen bedrag van in totaal € 421.000 te storten in de concernreserve met een nadelig effect op dit programma. In totaal is de wijziging budgettair neutraal en heeft de overheveling van de budgetten geen effect op het begrotingssaldo. Afronding ontvlechting sociaal domein Voor het afronden van de ontvlechting van de samenwerking binnen het sociaal domein met de gemeente Wassenaar is in 2025 budget beschikbaar. De laatste verrekening heeft inmiddels plaatsgevonden, en het resterende budget kan daarom terugvloeien naar de bestemmingsreserve reorganisatie en de bestemmingsreserve sociaal domein. De financiële wijziging is daarmee per saldo neutraal. Project HR21 In 2025 werken we aan een betere beschrijving en waardering van alle functies binnen de gemeente, gebaseerd op het HR21systeem.
Tijdens dit traject werd duidelijk dat het voor de gemeente waardevol is om de doorstroommogelijkheden binnen het nieuwe functiehuis beter zichtbaar te maken. Om dit direct mee te nemen in de ontwikkeling, loopt het project door in 2026. We stellen daarom voor om € 50.000 over te hevelen naar volgend jaar. Inhuurbudget Bij de voorjaarsnota is aanvullend budget aangevraagd ter dekking van de verwachte kosten voor externe inhuur. Uit de meest recente actualisatie blijkt echter dat het volledige gevraagde budget niet benodigd is, aangezien meer vacatures dan voorzien zijn ingevuld met vaste medewerkers. Om die reden wordt voorgesteld het budget neerwaarts bij te stellen. Ook na deze bijstelling resteert naar verwachting een financiële ruimte van circa € 150.000 binnen de personeelsbegroting. Gezien de mogelijkheid van nieuwe ontwikkelingen in de resterende maanden van het jaar, wordt deze ruimte op dit moment niet afgeraamd. Voorziening voormalig personeel Binnen de organisatie vinden voortdurend (organisatorische en beleidsmatige) ontwikkelingen plaats die invloed hebben op de
hogere lasten lagere baten
€ 20.000 €0
hogere lasten lagere baten
€ 420.906 €0
lagere lasten lagere baten
€ 39.593 € 39.593
lagere lasten lagere baten
€ 50.000 €0
lagere lasten lagere baten
€ 230.000 €0
hogere lasten hogere baten
€ 940.980 € 940.980
14
samenstelling en inzet van het personeelsbestand. In sommige situaties leidt dit ertoe dat werkgever en medewerker in goed overleg tot de conclusie komen dat voortzetting van het dienstverband niet langer wenselijk of passend is. In dergelijke gevallen wordt, met oog voor zorgvuldigheid en wederzijds respect, gekozen voor het aangaan van een vaststellingsovereenkomst. Hiermee worden de gemaakte afspraken tussen werkgever en werknemer duidelijk en juridisch bindend vastgelegd. Een belangrijk onderdeel hiervan is de transitievergoeding. Daarnaast maakt de gemeente kosten voor de uitkering op grond van de Werkloosheidswet (WW) en voor de voortzetting van de pensioenpremiebetaling. Voor deze kosten wordt een voorziening getroffen, die in één keer volledig wordt gevuld voor de gehele looptijd van zowel de WW-uitkering als de pensioenpremie. De looptijd verschilt per situatie en kan variëren van enkele maanden tot meerdere jaren. Om de duur van deze trajecten zo kort mogelijk te houden, schakelen we een extern bureau in dat gespecialiseerd is in onder andere van-werk-naar-werk-trajecten. Naast de WW- en pensioenlasten wordt de voorziening ook aangevuld met kosten die voortvloeien uit de Regeling Vervroegde Uittreding (RVU).
We stellen voor om de kosten voor de transitievergoedingen (€ 60.000) en het vullen van de voorziening (€ 881.000) te dekken door middel van een onttrekking uit de concernreserve. Implementatie financieel systeem Bij het ramen van de kosten van de implementatie van het nieuwe financieel boekhoudpakket hebben we onvoldoende rekening gehouden met het tijdelijk werken in twee systemen. Terwijl we dit jaar nog werken in het oude pakket, wordt ondertussen het nieuwe pakket op de achtergrond ingericht en getest voor de livegang per 1 januari 2026. Het draaien van twee pakketten leidt tot hogere lasten van € 70.000.
hogere lasten hogere baten
€ 70.000 € 70.000
Een aantal mutaties komen in meerdere programma's voor. In de andere programma's verwijzen we hierna. Verwerking cao 2025-2027 In 2025 hebben de vertegenwoordigers van de werkgevers en werknemers een akkoord bereikt over de cao voor gemeenteambtenaren voor de periode april 2025 tot en met maart 2027. Dit effect verwerken we in de begroting. Omdat we de salarislasten voor een groot deel doorbelasten naar de betreffende programma's, heeft dit op alle programma's een financieel effect. In de volgende tabel tonen we de verdeling naar programma's. Omdat de salarisverhoging meer stapsgewijs is ingevoerd dan waar we in de Voorjaarsnota 2025 rekening mee hielden, geeft dit een financieel voordelig effect van € 195.000.
15
Programma
Mutatie
P0 Bestuur en ondersteuning
€ 439.000
P1 Veiligheid
- € 18.000
P2 Verkeer en vervoer
€0
P3 Economie
- € 5.000
P4 Onderwijs
€ 6.000
P5 Sport, Cultuur en recreatie
€ 26.000
P6 Sociaal Domein P7 Volksgezondheid en milieu
- € 44.000 € 35.000
P8 Wonen en bouwen
- € 244.000
Totaal
€ 195.000
Kosten elektra en gas Sinds 2025 koopt de gemeente elektra en gas gezamenlijk in binnen de Leidse regio. We verwachten dat de kosten op het niveau van 2024 blijven. We passen de budgetten hieraan aan, wat per saldo leidt tot een voordeel van € 198.000. Per programma laten we de precieze mutaties zien. Hier melden we de afgeronde bedragen. Het voordeel is als volgt verdeeld over de programma's: Programma
Mutatie
P0 Bestuur en ondersteuning
€ 39.000
P2 Verkeer en vervoer
€ 53.000
P3 Economie
€ 4.000
P4 Onderwijs
€ 2.000
P5 Sport, Cultuur en recreatie
€ 9.000
P6 Sociaal Domein
€ 23.000
P7 Volksgezondheid en milieu
€ 70.000
Effect op het saldo
€ 198.000
Algemene uitkering Meicirculaire 2025 In informatiebrief 49 van 10 juli 2025 is het financieel effect van de Meicirculaire 2025 uitgelegd. De effecten op 2025 verwerken we in deze Najaarsnota 2025. Het totale positieve effect van € 698.000 hebben we in de volgende tabel per programma weergegeven: Programma P0 Bestuur en ondersteuning P6 Sociaal domein P8 Wonen en bouwen Effect op het saldo
Mutatie € 880.856 € - 71.707 € - 111.172 € 697.977
Algemene uitkering Septembercirculaire 2025 In bijlage 2 van het raadsbesluit van de Nota van wijzigingen 2026 van 6 november 2025 is het financieel effect van de Septembercirculaire 2025 uitgelegd. De effecten op 2025 verwerken we in deze Najaarsnota 2025. Het totale positieve effect van € 463.000 hebben we in de volgende tabel per programma weergegeven: Programma P0 Bestuur en ondersteuning P6 Sociaal domein P7 Volksgezondheid en milieu Effect op het saldo
Mutatie € 558.746 € - 92.741 € - 2.971 € 463.034
16
Programma P1 Veiligheid
Werkwijze en kaders zorg- en veiligheidsdomein verduidelijkt voor ketenpartners De beschrijving van de werkwijze en handelingskaders voor processen is eind 2025 gereed. Het gaat hier bijvoorbeeld om de Wet tijdelijk huisverbod, vervuilde woningen en re-integratie exgedetineerden. Malafide ondernemers weghouden uit Voorschoten en ondermijning voorkomen We voeren met regelmaat integrale controles uit in risicobranches. Daaraan liggen de analyses van een aantal branches ten grondslag. In het vierde kwartaal besteden we meer aandacht aan het vergroten van bewustwording binnen de gemeentelijke organisatie. De implementatie van het mensenhandelsbeleid heeft vertraging opgelopen. De voorbereidingen worden getroffen zodat dit eind 2025 kan worden geïmplementeerd. Crisisorganisatie lokaal en regionaal op orde De personele invulling van de crisisorganisatie is naar aanleiding van de herstructurering compleet. In november 2025 is er een lokale crisisoefening met ondersteuning van collega’s uit andere gemeenten in de regio uitgevoerd. Weerbaarheid en veerkracht De informatiefolder Weerbaar en veerkrachtig is inmiddels ruim 3.000 keer opgehaald bij supermarkten, de bibliotheek en het gemeentehuis. De folder stimuleert inwoners om een noodpakket samen te stellen, een noodplan te maken en hierover in gesprek te gaan met familie, vrienden en buren.
Om de maatschappelijke weerbaarheid en veerkracht te vergroten zullen we hierover nog vaker communiceren, sluiten we ons aan bij landelijke en regionale netwerken en bereiden we ons voor om een bedrijfscontinuïteitsplan op te stellen in 2026. Aanpak extremisme met betere informatiepositie Het plan van aanpak om de Wet gegevensverwerking persoonsgerichte aanpak radicalisering en terroristische activiteiten (Wet PARTA) uit te voeren is in ontwikkeling. Op dit moment stuurt een landelijke werkgroep op het opleveren van ondersteunende documenten, zoals formats en handreikingen. Daarnaast is het wenselijk om snel te komen met een samenwerkingsovereenkomst met aanvullende afspraken tussen de in de wet genoemde partijen, naast alles wat de wet regelt. Uitvoering van vastgesteld Bibob-beleid en inhalen achterstand De eerder gesignaleerde achterstanden in het toetsen van de Wet bevordering integriteitsbeoordelingen door het openbaar bestuur (Bibob) zijn inmiddels weggewerkt. We voeren de onderzoeken nu uit volgens het nieuwe Bibob-beleid. De komende periode staat in het teken van uitvoering en het monitoren en evalueren van de toepassing van dit beleid. Op basis hiervan kunnen we waar nodig verbeteringen in de werkprocessen doorvoeren. Daarnaast verkennen wij samen met omliggende gemeenten hoe wij ons beleid beter op elkaar kunnen afstemmen.
17
Financiële samenvatting programma
Programma: P1 Veiligheid Bedragen x € 1.000 Totaal baten Totaal lasten
Begroting voor
Najaarsnota
Begroting na
Najaarsnota
2025
Najaarsnota
258
53
311
2.876
3
2.880
-2.618
50
-2.568
Onttrekking reserves
0
0
0
Toevoeging reserves
0
0
0
Saldo van baten en lasten
Mutaties reserves Geraamde resultaat
0
0
0
-2.618
50
-2.568
Financiën Transitie GHOR Het budget van de GHOR gaat over van Hecht naar VRHM, afgezien van een aantal kosten die om operationele en belastingtechnische redenen, onderdeel blijven van de begroting van Hecht. Dit heeft geen invloed op de totale gemeentelijke bijdrage. Er ontstaat wel een andere verdeling tussen Hecht (hogere lasten) en VRHM (lagere lasten). Het gaat om een budgettair neutrale wijziging van € 14.300 in 2025. Verwerking cao 2025-2027 Zie programma 0 voor de complete toelichting. De getoonde bedragen betreffen alleen het huidige programma. Restitutie 2024 Voor het boekjaar 2024 hebben we van de veiligheidsregio een restitutie ontvangen van € 53.000. De restitutie is gebaseerd op het positieve jaarrekeningresultaat van de veiligheidsregio, volgens het relatieve aandeel van Voorschoten. We stellen voor om dit bedrag af te ramen.
lagere lasten lagere baten
€ 14.322 €0
hogere lasten lagere baten
€ 17.800 €0
lagere lasten hogere baten
€0 € 53.000
18
Programma P2 Verkeer en vervoer
Aansluiten bij ontwikkelingen in fysieke leefomgeving en verkeersveiligheid borgen Bij nieuwe plannen en projecten houden we rekening met de fysieke leefomgeving en verkeers- en fietsveiligheid, bijvoorbeeld met verbeteringen bij oversteekplaatsen en fietsstraten. Ook plaatsen we extra laadpalen om duurzaam vervoer te stimuleren. Hiermee zorgen we ervoor dat de openbare ruimte veilig en toekomstbestendig blijft. Veiliger in het verkeer door stimuleren goed gedrag We bevorderen de verkeersveiligheid door goed gedrag te stimuleren met BOB-campagnes, fietsverlichtingsacties en het laten rouleren van smileyborden op diverse locaties in het dorp.
In plan Fietsveiligheid pakt gemeente diverse knelpunten aan De fietsoversteek bij de Veurseweg is verbeterd, de Horstlaan is ingericht als fietsstraat (maximaal 30 km/uur) en in Adegeest nemen we verschillende verkeersveiligheidsmaatregelen, zoals het toevoegen van drempels en fietspaden. Meer parkeerplaatsen met laadpalen vanwege toename aantal elektrische auto's We liggen op koers met het plaatsen van laadpalen. We voorzien volledig in de vraag van inwoners. Op dit moment hebben we in Voorschoten 119 laadpalen (238 laadpunten) en er zijn nog 10 laadpalen in voorbereiding. Nieuwe laadpalen plaatsen we zowel op aanvraag van inwoners als datagedreven op locaties met de meeste vraag. De snelheid van plaatsing wordt daarbij beïnvloed door de arbeidsmarktkrapte bij externe bedrijven en de netcongestie. Proef met kabelgoottegel loopt tot maart 2025 De pilot met de kabelgoottegel voor het opladen van elektrische auto’s is succesvol afgerond. Sinds 1 september 2025 kan iedere inwoner een tegel aanvragen, waarmee veilig laden mogelijk is zonder hinder op het trottoir. Tussen 1 september en 22 oktober 2025 zijn er in totaal 30 aanvragen binnengekomen voor een kabelgoot. Qbuzz neemt openbaarvervoernetwerk in en rond Voorschoten over Na een moeizame start begin 2025 heeft Qbuzz de dienstregeling nu goed op orde.
De betrouwbaarheid en continuïteit van het openbaar vervoer in en rond Voorschoten zijn hiermee geborgd. Mobiliteitsbeleid uitgesteld We hebben uitvoering gegeven aan door de raad in de Begroting 2025 besloten ombuigingsmaatregel. De beoogde besparing op externe kosten en ambtelijke inzet (1 fte) hebben we daarmee bereikt. Na de gemeenteraadsverkiezingen in 2026 bekijken we of en hoe we een nieuwe ambtelijke opdracht voor beleidsontwikkeling verstrekken.
19
Financiële samenvatting programma
Programma: P2 Verkeer en vervoer Bedragen x € 1.000 Totaal baten Totaal lasten
Begroting voor
Najaarsnota
Begroting na
Najaarsnota
2025
Najaarsnota
341
30
371
4.053
-122
3.931
-3.712
152
-3.560
Onttrekking reserves
175
-66
109
Toevoeging reserves
0
0
0
175
-66
109
-3.537
86
-3.452
Saldo van baten en lasten
Mutaties reserves Geraamde resultaat
Financiën Correctie beheerplan vastgoed In de voorjaarsnota is het beheerplan vastgoed 2025 financieel verwerkt. Hierbij is één post niet goed verwerkt. Die corrigeren we nu, wat een nadeel geeft van € 13.000. Actualisatie kapitaallasten Op basis van de meest recente investeringsplanning hebben we de kapitaallasten herberekend (rente- en afschrijvingslasten). Deze actualisatie leidt tot een voordeel van € 26.500. De mutaties hier betreffen alleen dit programma. Verwerking cao 2025-2027 Zie programma 0 voor de complete toelichting. De getoonde bedragen betreffen alleen het huidige programma. Verkeerskundige aanpassingen (Prins Bernhardlaan en Burgemeester van der Haarplein – vrachtwagenparkeren) Prins Bernhardlaan (€ 45.000) Op de kruispunten van de Prins Bernhardlaan met de Elstlaan en de Dillenburglaan voeren we verkeerskundige optimalisaties door, waaronder de aanleg van kruispuntplateau’s. Doordat we in 2026 een subsidie krijgen, hebben we het project ook doorgeschoven naar 2026. We stellen voor om een bedrag van € 45.000 over te hevelen naar 2026.
hogere lasten lagere baten
€ 12.829 €0
lagere lasten lagere baten
€ 7.542 € 66.281
hogere lasten lagere baten
€ 446 €0
lagere lasten lagere baten
€ 75.000 € 49.117
lagere lasten hogere baten
€0 € 59.105
Burgemeester van der Haarplein – vrachtwagenparkeren (€ 30.000) Om het vrachtwagenparkeren te verplaatsen en de verkeersveiligheid rondom het Burgemeester van der Haarplein, bij de basisschool en de sporthal te verbeteren, is een voorstel opgesteld. Vanwege een lopend bezwaar van vrachtwagenchauffeurs kunnen we de herinrichting dit jaar niet uitvoeren. We stellen voor om een bedrag van € 30.000 over te hevelen naar 2026. Schadeverhaal Schadeverhaal is een methode om kosten terug te vorderen van de veroorzaker van schade, wat voor de gemeente tot financiële
20
baten kan leiden. Schade verhalen op derden is een specialisme, want het is tijdrovend en ingewikkeld. De gemeente laat zich hierbij ondersteunen door onafhankelijk kennispartner NODR, die overheden helpt schade te verhalen bij wettelijke aansprakelijkheid. Tot nu toe bedragen de gerealiseerde baten € 59.105. Degeneratievergoeding Door werkzaamheden van externe partijen in de openbare ruimte moeten herstelmaatregelen plaatsvinden aan onder meer wegen en trottoirs. Daarvoor zijn deze partijen een zogeheten degeneratievergoeding (‘straatwerkkosten’) verschuldigd. De begrote baten hiervoor zijn te laag geraamd; we moeten ze met € 20.000 bijstellen. De kosten voor het herstel van het straatwerk en groen komen uiteindelijk ten laste van wegen en groen (programma 2 en programma 5). Kosten elektra en gas Zie programma 0 voor de toelichting. De mutaties hier betreffen alleen dit programma.
lagere lasten hogere baten
€0 € 20.000
lagere lasten lagere baten
€ 52.627 €0
21
Programma P3 Economie
Evaluatie oude en ontwikkeling nieuwe economische agenda We evalueren de economische agenda in het tweede kwartaal van 2026. In het laatste kwartaal van 2026 stellen we een nieuwe economische agenda vast. Dorpsmarketing vergroot ons bereik onder dagjesmensen en toeristen De campagne Vaker in Voorschoten is initiatief dat goed op koers ligt. Naast het werk aan de website en online campagne zijn ook de welkomstborden bij de entreepunten van Voorschoten aangepast. Stimuleren evenwichtig aanbod weekmarkt en standplaatsen We nemen het marktbeleid grondiger onder handen dan voorzien. Dit betekent dat we starten met het opstellen van een nieuwe marktvisie, waarin we de weekmarkt beter positioneren en de strategische lijnen bepalen om de duurzaamheid en toekomstbestendigheid te vergroten. Deze marktvisie stellen we vast in het vierde kwartaal van 2025. Daarna werken we aan de actualisering van de juridische kaders. We stellen een nieuwe marktverordening op en brengen deze in lijn met de Europese regelgeving. We nemen een vergunningsduur voor bepaalde tijd op. We stellen ook een nieuw geïntegreerd inrichtingsbesluit en marktreglement op, waarin we de marktstructuur, brancheringslijst en gedragsregels actualiseren. De vaststelling van deze kaders vindt plaats in 2026.
Opstellen brede ontwikkelvisie bedrijventerreinen Voorschoten De ontwikkelvisie bedrijventerreinen is op 3 juli 2025 in de raad vastgesteld. De raad kan met een wensen- en bedenkingenprocedure gepland in december 2025 in de raad zijn opvattingen kenbaar maken over de oprichting van een Ruimtelijke Ontwikkelingsmaatschappij Bedrijventerreinen (ROM-B). De ROM-B voorziet in de benodigde strategie om de lokale economie te versterken, met daarbij per bedrijventerrein aandacht voor het eigen profiel. Verschillende bedrijfsregelingen geschrapt De Subsidieregeling ter stimulering van lokale economie van Voorschoten 2024 zou eind 2025 vervallen. Omdat we alle goedgekeurde aanvragen konden dekken met het budget uit 2024, is het budget voor 2025 geschrapt. De BIZ Vereniging Dobbewijk wordt voortgezet. Naar aanleiding van amendement nr. 373 subsidie lokale economie Programmabegroting 2026-2029 vastgesteld door de raad op 6 november 2025 zijn er per 2026 middelen beschikbaar ten behoeve van een regeling subsidie aan lokale ondernemers, ondernemerscollectieven, verenigingen en stichtingen ter stimulering van de lokale economie. Broedplaatsen creëren voor nieuw ondernemerschap De doelstelling is om werkplekken te creëren voor startende ondernemers en zzp’ers. Door private initiatieven zijn er voldoende werkplekken in het centrum beschikbaar.
Om in de toekomst ook in de vraag te kunnen voorzien, onderzoeken we of we broedplaatsen kunnen realiseren in gemeentelijke vastgoed.
22
Financiële samenvatting programma
Programma: P3 Economie
Begroting voor
Najaarsnota
Begroting na
Najaarsnota
2025
Najaarsnota
Totaal baten
396
-32
364
Totaal lasten
949
26
975
Bedragen x € 1.000
Saldo van baten en lasten
-553
-58
-611
Onttrekking reserves
211
0
211
Toevoeging reserves
0
0
0
Mutaties reserves
211
0
211
Geraamde resultaat
-342
-58
-400
Financiën Motie 355 Beleid leegstand niet-woning (ontwikkelvisie bedrijventerreinen) In de raadvergadering op 3 juni 2025, bij het agendapunt 'Ontwikkelvisie bedrijventerreinen 2025-2040', heeft de raad ingestemd met motie 355. Als gevolg hiervan bereiden we een beleidsnotitie aanpak leegstand niet-woningen voor welke in 2026 opgeleverd zal worden. Om in 2025 al een start te kunnen maken met deze beleidsnotitie is een budget nodig van € 25.000. Verwerking cao 2025-2027 Zie programma 0 voor de complete toelichting. De getoonde bedragen betreffen alleen het huidige programma. Marktgelden Bij actualisatie van diverse leges bleek dat de opbrengst voor de weekmarkt lager uitvalt dan begroot. Het betreft de betalen leges voor het mogen plaatsnemen op de markt als ook de voorgenomen doorbelasting van elektrakosten. De raming wordt bijgesteld op basis van realisatie van de afgelopen drie kwartalen. Kosten elektra en gas Zie programma 0 voor de toelichting. De mutaties hier betreffen alleen dit programma.
hogere lasten lagere baten
€ 25.000 €0
hogere lasten lagere baten
€ 5.192 €0
lagere lasten lagere baten
€0 € 31.800
lagere lasten lagere baten
€ 4.212 €0
23
Programma P4 Onderwijs
Bereik voor- en vroegschoolse educatie vergroten met 15 procentpunt (van 70 procent naar 85 procent) De Jeugdgezondheidszorg (het consultatiebureau) verwijst ouders zo nodig door naar voor- en vroegschoolse educatie voor hun kind. Als ouders zich niet melden, benadert een peuterconsulent hen om dit alsnog te doen. Deze actieve benadering neemt mogelijke belemmeringen of aarzelingen weg bij de ouders, want bijna alle kinderen worden alsnog aangemeld. Dit aanmelden is op vrijwillige basis. In 2025 wordt tenminste 85% van de doelgroep bereikt.
Nieuwbouw Fortgensschool wordt verder voorbereid In de afgelopen tijd is er nauw met de Fortgensschool samengewerkt. De samenwerkingsovereenkomst wordt eind 2025 volgens planning door het college vastgesteld. Er is inmiddels gestart met het opstellen van het uitwerkingskader voor het hele gebied. Nationaal Programma Onderwijs (NPO) stopt Het Nationaal Programma Onderwijs is in juli 2025 afgelopen; de bijbehorende middelen van het Rijk zijn volledig gebruikt. De evaluatie van de lokale uitvoering van het NPO wordt in het najaar uitgevoerd. Op basis daarvan besluiten we of en hoe een eventueel vervolg invulling wordt gegeven.
Financiële samenvatting programma
Programma: P4 Onderwijs Bedragen x € 1.000 Totaal baten Totaal lasten
Begroting voor
Najaarsnota
Begroting na
Najaarsnota
2025
Najaarsnota
747
-81
666
2.580
-133
2.447
-1.833
51
-1.782
Onttrekking reserves
230
-48
182
Toevoeging reserves
-1.500
0
-1.500
Mutaties reserves
-1.270
-48
-1.318
Geraamde resultaat
-3.103
3
-3.100
Saldo van baten en lasten
Financiën Actualisatie kapitaallasten Op basis van de meest recente investeringsplanning hebben we de kapitaallasten herberekend (rente- en afschrijvingslasten). Deze actualisatie leidt tot een voordeel van € 26.500. De mutaties hier betreffen alleen dit programma. Verwerking cao 2025-2027 Zie programma 0 voor de complete toelichting. De getoonde bedragen betreffen alleen het huidige programma.
hogere lasten lagere baten
€ 4.198 €0
lagere lasten lagere baten
€ 5.996 €0
24
Gemeentelijk onderwijs achterstandenbeleid Jaarlijks wordt de subsidie voor het gemeentelijke onderwijsachterstandenbeleid (GOAB) geactualiseerd. We stellen de subsidie voor de baten en lasten nu bij naar de beschikking van 2025. We hebben afgesproken om de middelen over meerdere jaren in te zetten. We stellen daarom voor om € 100.000 over te hevelen naar 2026. Bijdrage onderhoud Fortgensschool Bij de vaststelling van het Integraal Huisvestingsplan onderwijs 2024-2028 is budget beschikbaar gesteld voor een eventuele bijdrage aan de Fortgensschool voor vervanging of onderhoud ten gevolge van de latere oplevering van de nieuwbouw. In 2025 is er onderhoud geweest aan het schoolgebouw maar is het budget niet volledig uitgeput en daarom stellen we voor dit restantbudget over te hevelen naar 2026. De kosten worden gedekt uit de bestemmingsreserve onderwijshuisvesting. Kosten elektra en gas Zie programma 0 voor de toelichting. De mutaties hier betreffen alleen dit programma.
lagere lasten lagere baten
€ 81.493 € 81.493
lagere lasten lagere baten
€ 48.000 € 48.000
lagere lasten lagere baten
€ 1.564 €0
25
Programma P5 Sport, cultuur en recreatie
Ontwikkelingen atletiekbaan, sportvelden, sporthal en zwembad Ontwikkelingen atletiekbaan De formele oplevering en feestelijke opening van de atletiekbaan vonden plaats in september 2025. De controles en inspecties van de baan zijn in dezelfde periode uitgevoerd. We voorzien de lichtmasten van nieuwe ledverlichting eind 2025. Met informatiebrief nr. 71 van 30 september 2025 is de raad geïnformeerd over onder meer de ontwikkelingen rond de atletiekbaan. Ontwikkelingen sportvelden Op 1 juli 2025 heeft de gemeente Voorschoten het onderhoud en beheer van de sportvelden van de buitensportverenigingen (MHC Forescate, TV Forescate, Tennis- en Padelpark Adegeest, HVV ’70, Voorschoten ’97 en TV Forescate) overgenomen. Rond dezelfde periode hebben we de huuren opstalovereenkomsten definitief gemaakt, die de gemeente en de sportverenigingen in september 2025 hebben ondertekend. Met deze overeenkomsten worden het contact en de samenwerking met de sportverenigingen versterkt. Dit is conform de afspraken in het sportaccommodatiebeleid. Ontwikkelingen sporthal Sporthal De Vliethorst is toe aan vervanging. Als onderdeel van het Sportaccommodatiebeleid 2024-2030 heeft de gemeenteraad in 2024 besloten een nieuwe sporthal te bouwen. Begin 2025 heeft de gemeenteraad de directe omgeving van zwembad het Wedde aangewezen als locatie voor de nieuwe sporthal.
Op basis van het eerder opgestelde programma van Eisen (in afstemming met de sportverenigingen, het onderwijs en de exploitant Sportfondsen Voorschoten BV), heeft een architectenbureau de mogelijkheden onderzocht voor inpassing van twee sporthal varianten (met een lengte van 48 en 66 meter) op de locatie bij het zwembad, ook wel sportcomplex (sporthal/zwembad). De uitkomsten verwerken we in de businesscase nieuwe sporthal, die we op 11 december 2025 voorleggen aan de gemeenteraad om erover te besluiten. Ontwikkelingen zwembad De locatie sportpark Adegeest bij zwembad Het Wedde is aangewezen als locatie voor de nieuwe sporthal. Ook hier onderzoekt een architectenbureau de locatiekeuze voor de haalbaarheid van de situering van het zwembad bij de nieuw te realiseren sporthal. Treubplein ingericht na aannemen uitvoeringsprogramma Ontwikkelvisie Centrum Op het ontwerpverkeersbesluit en de ontwerpomgevingsvergunning voor het Treubplein hebben we diverse zienswijzen van verschillende betrokkenen ontvangen. Op basis hiervan is een aangepast ontwerp uitgewerkt. De raad heeft op 6 november 2025 amendement 372 aangenomen en aangegeven ter raadsvergadering in februari 2026 een finale klap te willen geven op het ontwerp. Afhankelijk van dit raadsbesluit volgt de definitieve planning.
Vier cultuurhistorische activiteiten Er zijn in 2025 vier cultuurhistorische activiteiten gepland: 1. Op 13 september 2025 is Open Monumentendag georganiseerd in samenwerking met Vrienden van Voorschoten. 2. Interviews voor oral history We hebben dit jaar niet vijf, maar drie interviews gepland voor oral history, dus door met
26
gesprekken persoonlijke herinneringen te verzamelen. De reden dat het er minder zijn, is dat er meer vooronderzoek nodig is om die gesprekken voor te bereiden. 3. Erfgoeddag Voorschoten We hebben de erfgoeddag in juli 2025 georganiseerd en met een informatiebrief met (landelijke) brochures, met daaraan gekoppeld twee keer een spreekuur voor eigenaren in het museum. 4. Archeologische onderzoek aan de Benvenutolaan We waren van plan om in 2025 de historische buitenplaatsen op de cultuurhistorische waardekaart te plaatsen, maar dat gaan we in 2026 doen. Daarvoor in de plaats werken we aan de publiekssamenvatting van het archeologisch onderzoek aan de Benvenutolaan.
Vier wijken onderweg naar klimaatadaptie Het is belangrijk dat onze gemeente werkt aan klimaatadaptatie: het bestendig maken van Voorschoten tegen extreme neerslag en hitte. Hiervoor zijn vier wijken met prioriteit aangemerkt: de Krimwijk, Noord-Hofland, Vlietwijk en Starrenburg. Voor de Krimwijk en Noord-Hofland is het wijkplan klimaatadaptatie afgerond en vastgesteld. Eind september 2025 is de wijkbijeenkomst voor de Vlietwijk gehouden, deze is succesvol verlopen. De wijkbijeenkomst voor Starrenburg volgt naar verwachting in 2026; wanneer dat precies is, is afhankelijk van het lopende bodemdalingsonderzoek in deze wijk. Een duurzame, klimaatadaptieve veilige en aantrekkelijke leefomgeving verzorgen In de ruimtelijke projecten in programma 8 houden we in de ontwikkelingen rekening met de punten duurzaamheid, klimaatadaptatie en een veilige en aantrekkelijke leefomgeving, zoals bij de herinrichting van de wijk Adegeest.
Financiële samenvatting programma
Programma: P5 Sport, cultuur en recreatie Bedragen x € 1.000
Begroting voor
Najaarsnota
Begroting na
Najaarsnota
2025
Najaarsnota
Totaal baten
1.509
-344
1.164
Totaal lasten
11.209
-1.013
10.196
Saldo van baten en lasten
-9.701
669
-9.032
Onttrekking reserves
2.878
-516
2.362
Toevoeging reserves
-354
-80
-434
Mutaties reserves
2.523
-596
1.928
Geraamde resultaat
-7.177
73
-7.104
Financiën Correctie sportaccommodatiebeleid Bij de raming van het sportaccommodatiebeleid hebben we de baten en lasten voor eenzelfde bedrag te hoog opgenomen. Met deze correctie stellen we die ook voor een gelijk bedrag bij. Dit heeft geen effect op het saldo.
lagere lasten lagere baten
€ 10.000 € 10.000
Actualisatie kapitaallasten
27
Op basis van de meest recente investeringsplanning hebben we de kapitaallasten herberekend (rente- en afschrijvingslasten). Deze actualisatie leidt tot een voordeel van € 26.500. De mutaties hier betreffen alleen dit programma. SPUK BREED aanpassing cofinanciering De specifieke uitkering (SPUK) BREED vraagt om cofinanciering. Dat betekent dat tegenover een deel van de bijdrage van het Rijk een eigen bijdrage van de gemeente wordt verwacht. Bij de start van de SPUK BREED hadden we verwacht dat we een deel van de bijdrage van de gemeente uit de markt konden halen, maar dat blijkt in de praktijk niet mogelijk. Deze baten moeten we daarom aframen. Daartegenover stellen we de lasten naar beneden bij, waardoor de wijziging per saldo neutraal is. Vanaf de Begroting 2026 wordt € 47.000 structureel bijgeraamd (amendement 346 kadernota 2026). Verwerking cao 2025-2027 Zie programma 0 voor de complete toelichting. De getoonde bedragen betreffen alleen het huidige programma. SPUK Informatiepunten Digitale Overheid 2025 Het Rijk kent gemeenten een specifieke uitkering (SPUK) toe voor Informatiepunten Digitale Overheid (IDO’s); dat zijn plekken waar inwoners terechtkunnen bij vragen over het gebruik van de digitale overheid. We besteden de middelen aan de bibliotheek om de IDO’s te realiseren, in stand te houden, en te promoten bij de inwoners.
In de begroting ramen we een budget inclusief dekking door rijksmiddelen van € 23.580. Groen groot onderhoud, grote projecten Het begrote budget voor de groeninrichting (bomen, hagen, etc.) dat geraamd staan voor het onderdeel “Groen groot onderhoud” voor de twee grote onderhouds- en herinrichtingswerkzaamheden (Adegeest en Raadhuislaan / Oranjeboomstraat) schuiven we door naar 2026 omdat het onderdeel groen ná het onderhoud aan riolering en wegen wordt uitgevoerd. Voor het project Adegeest gaat het om een bedrag van € 300.000 en voor het project Raadhuislaan / Oranjeboomstraat om een bedrag van € 100.000. Dienstverleningsovereenkomst Archeologie Een van de adviseurs Archeologie is naar een andere gemeente gegaan, waardoor een vacature is ontstaan voor 0,24 fte. Deze functie is lastig in te vullen vanwege dat beperkte aantal uren. Om de werkzaamheden te kunnen blijven uitvoeren, zijn we half oktober een dienstverleningsovereenkomst aangegaan met de gemeente Leiden voor de inhuur van een archeoloog. Door de late invulling van de overeenkomst is in 2025 niet het volledige budget nodig. Hogere lasten binnensport locaties Door de hogere energielasten vanwege een nieuw energiecontract, de hogere afname van water en stijgende
lagere lasten lagere baten
€ 36.845 € 15.854
lagere lasten lagere baten
€ 46.000 € 46.000
lagere lasten lagere baten
€ 26.108 €0
hogere lasten hogere baten
€ 23.580 € 23.580
lagere lasten lagere baten
€ 400.000 € 400.000
lagere lasten lagere baten
€ 18.000 €0
hogere lasten lagere baten
€ 46.000 €0
28
personeelslasten bij het zwembad stijgt de exploitatiebijdrage aan Sportfondsen. Dit heeft voor 2025 per saldo een nadeel van € 46.000 voor de binnensportlocaties. De structurele effecten nemen we mee in de Voorjaarsnota 2026 en de Kadernota 2027. Klimaatadaptatie gemeente Voorschoten 2025 Het college heeft de subsidieregeling Klimaatadaptieve maatregelen op particulier terrein vastgesteld. Op 1 september 2025 is de subsidieregeling in werking getreden en heeft een doorlopend karakter tot 2026. We stellen voor om nu al een bedrag van € 50.000 over te hevelen naar 2026. Onttrekking reserve onderhoud zwembad De jaarlijkse onttrekking vanuit de bestemmingsreserve onderhoud zwembad voor de exploitatielasten van Het Wedde is niet toegestaan vanuit de Provincie Zuid-Holland in de rol van toezichthouder omdat structurele lasten niet structureel gedekt mogen worden vanuit incidentele middelen. Meerjarig is deze onttrekking verwerkt in het besluit over het zwembad in de voorjaarsnota 2025. Voor 2025 hebben we deze niet meegenomen. We stellen voor om deze onttrekking uit de reserve wel te doen, maar dan te storten in de bestemmingsreserve sportaccommodaties, en na akkoord van de raad in te zetten voor toekomstige incidentele kosten voor de nieuwbouw van sportaccommodaties.
Exploitatie bijdrage cultureel centrum De exploitatie bijdrage aan het cultureel centrum is in 2025 lager dan begroot. Dit is een meevaller voor de exploitatie van € 45.000 Onderhoud vastgoed Binnen de vastgoedportefeuille hebben we een aantal panden het label strategisch gegeven. Voor de onderhoudsbudgetten betekent dit dat er alleen een budget voor calamiteitenonderhoud beschikbaar is. Bij zowel de bibliotheek als het gemeentehuis voorzien we op dit moment niet dat deze budgetten geheel besteed worden, en daarom stellen we voor om de lasten naar beneden bij te stellen. Dit leidt tot een voordeel van € 130.000 in programma 0 en van € 50.000 in programma 5. Onderhoud Ambachts- en Baljuwhuis In 2025 zijn onderhoudswerkzaamheden uitgevoerd aan de buitenkant van het Ambachts- en Baljuwhuis, naast dat het pand is gerenoveerd en is geïnvesteerd in verduurzaming. Van het budget voor onderhoud resteert € 100.000. Het is momenteel nog niet duidelijk welke werkzaamheden aan de binnenkant nodig zijn, en wanneer dit aan de orde is. Daarom stellen we voor het resterende bedrag af te ramen en terug te storten in de reserve. Wanneer meer duidelijkheid is over de binnenkant van het pand, kunnen we een nieuw voorstel tot onttrekking voorleggen. Kosten elektra en gas Zie programma 0 voor de toelichting. De mutaties hier betreffen alleen dit programma.
lagere lasten lagere baten
€ 50.000 €0
hogere lasten lagere baten
€ 100.000 €0
lagere lasten lagere baten
€ 45.000 €0
lagere lasten lagere baten
€ 50.000 €0
lagere lasten lagere baten
€ 100.000 € 100.000
lagere lasten lagere baten
€ 8.986 €0
29
Recreatieve wandelpaden De aanleg van recreatieve wandelpaden in de Duivenvoordecorridor (DVC) is volgend op de ruimtelijke opgaven in dit gebied. Voor de locatie Noortveer, de laatste ontwikkellocatie in de DVC, geldt dat de aanbesteding in zijn laatste fase zit. De juridische procedures rond dit project zijn bepalend geweest voor de voortgang op de aanbesteding. Het totaalplaatje voor de recreatieve wandelpaden kon in die context nog niet worden gemaakt. We stellen daarom voor om het begrote restantbedrag ad € 311.950 inclusief de dekking door te schuiven naar 2026.
lagere lasten lagere baten
€ 311.950 € 311.950
30
Programma P6 Sociaal Domein
Organisatieontwikkeling zet door De organisatieontwikkeling van het sociaal domein is na de ontvlechting met de gemeente Wassenaar per 1 mei 2024 geïntegreerd in de integrale organisatieontwikkeling. Beoordelen Voorschotense initiatieven voor een gezonde en sociale leefomgeving De stuurgroep Specifieke uitkering Gezond en Actief Leven Akkoord (SPUK GALA) beoordeelt initiatieven die bijdragen aan sport en bewegen, gezondheidsbevordering, cultuurparticipatie en sociale basis in Voorschoten. In 2025 focust de stuurgroep op intensivering van de samenwerking tussen organisaties en het verbinden van initiatieven op verschillende beleidsterreinen. Scherpe keuzes maken dankzij meer indicatoren in het beleidsplan sociaal domein De raad heeft in maart 2025 het beleidsplan Sociaal domein ‘Voorschoten, goed voor elkaar’ vastgesteld. Dit beleidsplan geeft meer richting aan de prioriteiten binnen het beleidsveld. Er komt een monitor om de indicatoren in de beleidsagenda te meten, waardoor we nog concreter kunnen sturen op de beleidsdoelen. Verbeterd minimabeleid met beter afgestemde regelingen De uitwerking van het nieuwe minimabeleid verloopt zoals gepland. We hebben de Voorzieningenwijzer ingezet, waarmee inwoners kunnen controleren of zij geld laten liggen. We onderzoeken hoe we amendement 345 kunnen uitvoeren en kinderen het beste kunnen inpassen in het voorgenomen beleid.
Actualisering en aanscherping van schuldhulpverlening Het beleid Schuldhulpverlening is in maart 2025 vastgesteld. Het uitvoeringsplan Schuldhulpverlening is naar verwachting eind 2025 gereed. Daarmee versterken we de samenwerking tussen hulpverlenende organisaties. Herijking samenwerking met Voorschoten voor Elkaar voor welzijn en preventie We herijken momenteel de samenwerking tussen Stichting Voorschoten voor Elkaar (VVE) en de gemeente, en dat verloopt volgens plan. De organisatie is volop bezig met haar doorontwikkeling, gebaseerd op: • de evaluatie door bureau Regioplan; • het beleidsplan sociaal domein; • de ombuigingen voor 2025 en 2026. De rollen en taken (vastgelegd in het activiteitenoverzicht 2026) van VVE zijn meer gericht op die van netwerkpartner en sociaal makelaar. Daarnaast worden de samenwerkingsovereenkomst en het prestatiedocument nog dit jaar aangepast en afgerond. Dit gebeurt parallel aan het transitieproces dat VVE samen met de organisatie voor welzijn, preventie en WMO Participe doorloopt.